Wybrane aspekty zad u ania si gmin Chosen issues of run up the debt in communes

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Wybrane aspekty zad u ania si gmin Chosen issues of run up the debt in communes"

Transkrypt

1 Zeszyty Naukowe AKADEMII PODLASKIEJ w SIEDLCACH NR 84 Seria: Administracja i Zarzdzanie 2010 mgr Monika Wakua Akademia Podlaska w Siedlcach Wybrane aspekty zaduania si gmin Chosen issues of run up the debt in communes Streszczenie: Gmina jako podstawowa jednostka samorzdu terytorialnego ma za zadanie zaspokoi potrzeby zamieszkujcej jej terytorium ludnoci. W tym celu powinna posiada dochody budetowe na takim poziomie, który w peni pokryby ponoszone przez ni wydatki. Jednak, jak pokazuje praktyka, nie zawsze wygospodarowane rodki finansowe gminy wystarczaj na finansowanie jej dziaalnoci. W efekcie tego pojawia si deficyt budetowy, którego ródem pokrycia s zazwyczaj rodki zwrotne. Najczciej wykorzystywanymi instrumentami pokrywania niedoborów dochodów s kredyty i poyczki. Abstract: The main task of commune, as a basic unit of public administration, is to satisfy society needs. To accomplish this task it should generate incomes high enough to cover its expenses. However, in many cases, commune s incomes are too low and budget deficit appears. In order to cover it authorities of the communes take out the loans and credits. Wstp Dug publiczny jest to czne finansowe zobowizanie podmiotów sektora publicznego z tytuu zrónicowanych z ekonomicznego i prawnego punktu widzenia zdarze prawno-finansowych, przede wszystkim niedoborów powstaych w wyniku finansowania nadwyki wydatków publicznych ponad dochody publiczne skumulowane w poprzednich okresach. 1 Czci pastwowego dugu publicznego jest dug jednostek samorzdu terytorialnego. Problematyka zaduania si podstawowej jednostki samorzdu terytorialnego, jak jest gmina, naley do bardzo wanych i jednoczenie skomplikowanych problemów wspóczesnej gospodarki i administracji polskiej. Celem niniejszego artykuu jest próba przedstawienia i oceny poziomu zaduenia gmin podregionu ostrocko-siedleckiego w latach E. Chojna-Duch, Polskie prawo finansowe. Finanse publiczne, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, s. 157.

2 140 M. Wakua Pojcie i zakres dugu gminy Podstawowym zadaniem kadej jednostki samorzdu terytorialnego jest zaspokojenie zapotrzebowania na dobra publiczne zamieszkujcej j ludnoci. Rozdysponowanie zasobów finansowych samorzdów powinno suy zaspokojeniu tych potrzeb. Konsekwencj tego zjawiska jest wzrost popytu na pienidz w tych jednostkach, któremu towarzysz liczne bariery w pozyskiwaniu rodków budetowych z bezzwrotnych róde finansowania (podatki, opaty, subwencje). Dodatkowo naley mie na uwadze sta presj mieszkaców na obnianie danin publicznych. Stay wzrost zapotrzebowania ludnoci na dobra publiczne przyczynia si do wzrostu wydatków budetowych, które nie zawsze znajduj odbicie w moliwociach pozyskiwania dochodów z bezzwrotnych róde. 2 Podmiotowy zakres dugu jednostek samorzdu terytorialnego obejmuje: kredyty i poyczki, wyemitowane papiery wartociowe, przyjte depozyty, wymagalne zobowizania. Zgodnie z art. 89 Ustawy o finansach publicznych 3 gminy mog zaciga kredyty i poyczki oraz emitowa papiery wartociowe na: pokrycie wystpujcego w cigu roku przejciowego deficytu budetowego, finansowanie planowanego deficytu budetu, spat wczeniej zacignitych zobowiza, wyprzedzajce finansowanie dziaa finansowanych ze rodków pochodzcych z budetu Unii Europejskiej. W zaciganiu dugu powinna obowizywa tzw. zota regua zrównowaonego budetu. Zgonie z ni wadze samorzdowe nie powinny zaciga dugu na finansowanie biecych wydatków budetowych. Dugiem powinny by finansowane wydatki inwestycyjne. Pokrywanie wydatków przeznaczanych na cele inwestycyjne ze zwrotnymi ródami finansowania jest uzasadnione z nastpujcych wzgldów: 4 inwestycje finansowane kredytem zapewniaj równo midzypokoleniow, czyli spata rat kredytu nastpuje w momencie korzystania ju z inwestycji, korzyci z przyspieszonego rozwoju gospodarki przewyszaj koszty kredytu, inwestycja przeprowadzana w dugim okresie i finansowana z bie- cych wpywów jest duo bardziej kosztowna, 2 P. Pijet, 2009, Dug publiczny Polski jako zagroenie dla rozwoju gospodarczego samorzdów. 3 Ustawa o finansach publicznych z dn. 27 sierpnia 2009 r. Dz.U. Nr 157, poz P. Sawkowicz, 2003, Zaduenie samorzdów - podstawy teoretyczne i dowiadczenia Europy Zachodniej, Finanse Komunalne Nr 5, s Seria: Administracja i Zarzdzanie (11)2010 ZN nr 84

3 Wybrane aspekty zaduania si gmin 141 inwestycja przeprowadzana szybko dziki posiadaniu caoci potrzebnych rodków jest mniej wraliwa na zmian kosztów jej wykonania, wynikajc z nieprzewidzianych zmian cenowych na rynku, uzyskanie w caoci niezbdnych rodków umoliwia udzia w programach pomocowych z Unii Europejskiej. W latach 90. w krajach Unii Europejskiej poowa wydatków inwestycyjnych samorzdów bya finansowana ze rodków dunych. W Polsce obecnie sytuacja si poprawia, ale wystpuj równie samorzdy, które dla zapewnia cigoci swojego funkcjonowania zacigaj kredyty i poyczki. Moe to wynika po czci z braku oddzielania w Polsce budetu biecego od budetu majtkowego. Jednostki samorzdu terytorialnego s dobrym klientem dla banków i na ogó nie maj problemu z dostpem do zewntrznych róde zasilania finansowego. Spowodowane jest to ich wysok wiarygodnoci i du pynnoci finansow ze wzgldu na stay dopyw rodków pieninych. Wystpuj jednak i takie wspólnoty, dla których spata, jak i bieca obsuga dugu moe stanowi problem. W Polsce jednostki samorzdu terytorialnego nie s poddawane procedurze upadociowej, co nie oznacza jednak, e s zawsze wypacalne. W przypadku utraty pynnoci finansowej dochodzi do zawieszenia dziaalnoci wadz lokalnych i wprowadzenia zarzdu komisarycznego. Aby unikn takich sytuacji, w Polsce zostay wprowadzone ustawowe ograniczenia dotyczce dziaalnoci kredytowo-poyczkowej samorzdów. Ograniczenia prawne w zaciganiu dugu przez gminy W ustawie o finansach publicznych z jednym z ogranicze zacigania dugu bya relacja wartoci kwoty pastwowego dugu publicznego do PKB. Jeeli: 5 jest ona wiksza ni 50%, a nie wiksza ni 55%, to na kolejny rok relacja deficytu budetu pastwa do dochodów budetu nie moe by wysza ni analogiczna relacja z roku biecego. Relacja ta stanowi górne ograniczenie relacji deficytu kadej JST do jej dochodów, jaka moe zosta uchwalona w budecie JST, jest ona wiksza od 55%, a mniejsza od 60%, to na kolejny rok górne ograniczenie relacji deficytu kadej JST do jej dochodów, jaka moe zosta uchwalona w budecie JST, zostaje zmniejszone przez pomnoenie przez wspóczynnik, który wyliczany jest nastpujco (1): R = (0,6 PDP/PKB) : 0,05, (1) gdzie: PKB - oznacza warto produktu krajowego brutto, a PDP - oznacza kwot pastwowego dugu publicznego, ogoszon za poprzedni rok budetowy, 5 Ustawa o finansach publicznych z r. Dz.U Nr 249 poz ZN nr 84 Seria: Administracja i Zarzdzanie (11)2010

4 142 M. Wakua jest równa lub wiksza od 60%, to poczynajc od siódmego dnia po dniu ogoszenia tej relacji, jednostki sektora finansów publicznych nie mog udziela nowych porcze i gwarancji i w kolejnym roku budetowym obowizuje zakaz udzielania przez nie nowych porcze i gwarancji; w projekcie ustawy budetowej na kolejny rok budetowy oraz w uchwalonych budetach JST kwota wydatków ma by równa kwocie dochodów lub nisza od niej. Wymienionych ogranicze nie stosuje si do kwot deficytu budetu JST sfinansowanych nadwyk budetow z lat poprzednich, a take sfinansowanych emisj papierów wartociowych, zacignitymi kredytami i po- yczkami w zwizku z umow zawart z podmiotem dysponujcym rodkami unijnymi. Kolejnym ograniczeniem w zaciganiu dugu jest to, e czna kwota dugu jednostek samorzdu terytorialnego na koniec okresu obrachunkowego nie moe przekroczy 60% dochodów tej jednostki w danym roku budetowym, a w trakcie jego trwania 60% planowanych dochodów na koniec kadego kwartau. Wymienione ograniczenie na ma zastosowania do emitowanych papierów wartociowych, kredytów i poyczek zaciganych w zwizku umow zawart midzy podmiotem dysponujcym rodkami budetu Unii Europejskiej. Oznacza, to, e limit poziomu dugu nie obejmuje zobowiza powstaych dla zabezpieczenia wkadu wasnego jednostek samorzdowych i sfinansowania zdania w czci refundowanego. Zgodnie z art. 169 ustawy o finansach publicznych z 30 czerwca 2005 roku czna kwota zobowiza przypadajcych do realizacji w danym roku budetowym, z tytuu spat kredytów i poyczek, wykupu wyemitowanych przez JST papierów wartociowych (raty + odsetki) oraz zobowiza wynikajcych z udzielonych przez nie porcze i gwarancji, nie moe przekroczy 15% planowanych na dany rok budetowy dochodów JST lub 12%, gdy pastwowy dug publiczny w relacji do PKB przekracza 55%. Ograniczenie to nie obejmuje spat rat kapitaowych kredytów, poyczek oraz wykupu papierów wartociowych zaciganych lub wyemitowanych na pokrycie wystpujcego w cigu roku przejciowego deficytu budetu JST. Limitu tego nie stosuje si równie do wyemitowanych papierów wartociowych oraz kredytów i poyczek, zacignitych w zwizku ze rodkami okrelonymi w umowie zawartej z podmiotem dysponujcym funduszami strukturalnymi lub Funduszem Spójnoci UE, czy te porcze i gwarancji udzielonych samorzdowym osobom prawnym, realizujcym zadania JST z wykorzystaniem rodków pochodzcych z tych funduszy. Od 1 stycznia 2010 roku obowizuje nowa ustawa o finansach publicznych. Zniosa ona limit poziomu dugu jednostek samorzdu terytorialnego. Zgodnie z art. 243 tej ustawy organ stanowicy jednostki samorzdu terytorialnego nie moe uchwali budetu, którego realizacja spowoduje, e w roku budetowym oraz w jakimkolwiek roku, nastpujcym po roku budetowym, relacja cznej kwoty przypadajcych w danym roku budetowym: Seria: Administracja i Zarzdzanie (11)2010 ZN nr 84

5 Wybrane aspekty zaduania si gmin 143 spat rat kredytów i poyczek wraz z nalenymi w danym roku odsetkami, wykupów papierów wartociowych wraz z nalenymi odsetkami i dyskontem, potencjalnych spat kwot wynikajcych z udzielonych porcze oraz gwarancji, do planowanych dochodów ogóem budetu przekroczy redni arytmetyczn z obliczonych dla ostatnich trzech lat relacji jej dochodów biecych, powikszonych o dochody ze sprzeday majtku oraz pomniejszonych o wydatki biece, do dochodów ogóem budetu. Do tych wylicze stosuje si wzór (2): R + O D Db + n n3 1 * 3 + Sm D n3 Db n3 n1 Wb + Sm n3 D n1 n1 Wb n1 Db + n2 + Sm D n2 n2 Wb n2 + (2) gdzie: R planowana na rok budetowy, czna kwota z tytuu spaty rat kredytów i poyczek, wykupów papierów wartociowych, O planowane na rok budetowy odsetki od kredytów i poyczek, odsetki i dyskonto od papierów wartociowych, spaty kwot wynikajcych z udzielonych porcze i gwarancji, D dochody ogóem budetu w danym roku budetowym, Db dochody biece, Sm dochody ze sprzeday majtku, Wb wydatki biece, n rok budetowy, na który ustalana jest relacja, n-1 rok poprzedzajcy rok budetowy, na który ustalana jest relacja, n-2 rok poprzedzajcy rok budetowy o dwa lata, n-3 rok poprzedzajcy rok budetowy o trzy lata. Powyszego ograniczenia nie stosuje si do: wykupu papierów wartociowych, spat kredytów i poyczek zacignitych w zwizku z umow zawart na realizacj programu, projektu lub zadania ze rodków unijnych, z wyczeniem odsetek od tych zobowiza, porcze i gwarancji udzielonych samorzdowym osobom prawnym realizujcym zadania JST z wykorzystaniem rodków europejskich w terminie nie duszym ni 90 dni po zakoczeniu programu, projektu lub zadania i otrzymaniu refundacji dokonanych wydatków z tych rodków. ZN nr 84 Seria: Administracja i Zarzdzanie (11)2010

6 144 M. Wakua Nowa ustawa wprowadzia obowizek sporzdzania wieloletniej prognozy finansowej. Powinna ona okrela dla poszczególnych lat nastpujce dane: dochody biece oraz wydatki biece budetu jednostki samorzdu terytorialnego, w tym na obsug dugu, gwarancje i porczenia; dochody majtkowe, w tym dochody ze sprzeday majtku, oraz wydatki majtkowe budetu jednostki samorzdu terytorialnego; wynik budetu jednostki samorzdu terytorialnego; przeznaczenie nadwyki albo sposób sfinansowania deficytu; przychody i rozchody budetu jednostki samorzdu terytorialnego, z uwzgldnieniem dugu zacignitego oraz planowanego do zacignicia kwot dugu jednostki samorzdu terytorialnego. Nowa ustawa wprowadzia obowizek sporzdzania wieloletniej prognozy finansowej, która obejmuje przedsiwzicia przyjte do realizacji oraz uwzgldnia przedsiwzicia planowane i jest przyjmowana w drodze uchway organu stanowicego JST. Analiza ogranicze prawnych w przytoczonych ustawach pozwala na wskazanie sabych i mocnych ich stron. Niewtpliwe sab stron ogranicze poziomu zaduenia jednostek samorzdu terytorialnego w obowizujcej do roku ustawie o finansach publicznych by jeden limit, który obowizywa województwa, powiaty i gminy. Nie brano tu pod uwag wielkoci, potencjau dochodowego i struktury dochodów budetowych poszczególnych szczebli samorzdu. Ustawa ta za punkt odniesienia do oceny zdolnoci do zacigania dugu przyjmowaa poziom dochodów ogóem budetu. W praktyce natomiast instytucje finansowe w celu ustalenia moliwoci zacigania dugu przez jednostki samorzdu terytorialnego wykorzystuj nadwyk operacyjn (rónice pomidzy dochodami biecymi a wydatkami biecymi) 6. Kolejn sab stron omawianego aktu prawnego jest porównywanie poziomu zaduenia i wypat na obsug dugu do dochodów ogóem budetu samorzdowego. Ogranicza to moliwoci zaduenia si samorzdów o dobrej kondycji finansowej. Poziom wypat na obsug dugu jest uzaleniony od stanu finansów publicznych, a konkretnie od poziomu relacji pastwowego dugu publicznego do PKB, przy czym ograniczenie to dotyczy tylko podsektora samorzdowego, Wpywa to niekorzystnie na zdolno JST do zacigania i obsugi dugu, bo jednoczenie ogranicza dziaania w zakresie zarzdzania dugiem, majce na celu zmniejszenie poziomu kosztów obsugi dugu. Mocn stron ustawy, która zacza obowizywa od biecego roku w zakresie ogranicze zacigania dugu, jest wprowadzenie limitu poziomu wypat na obsug dugu. Powinno to skania wadze jednostek samorzdowych do efektywnego zarzdzania dugiem. Wprowadzenie wieloletniej prognozy finansowej mona niewtpliwe uzna za zalet obowizujcego obecnie aktu prawnego. Rola tej prognozy 6 M. Jastrzbska, 2009, Ograniczenia zaduenia jednostek samorzdu terytorialnego w wietle spenienia przez Polsk kryteriów fiskalnych konwergencji, Finanse Komunalne nr 4, s. 20. Seria: Administracja i Zarzdzanie (11)2010 ZN nr 84

7 Wybrane aspekty zaduania si gmin 145 jest nadrzdna w stosunku do innych dokumentów planistycznych w aspekcie finansowym. Zarówno strategia, Wieloletnie Plany Inwestycyjn, jak i strategia zarzdzania dugiem powinny by z ni zgodne. Wprowadzenie tej prognozy powinno przyczyni si do zwikszenia: 7 efektywnoci i skutecznoci zarzdzania finansami jednostek samorzdu terytorialnego, absorpcji rodków europejskich, transparentnoci finansów i prowadzonej polityki finansowej. Wprowadzona od 1 stycznia 2010 roku ustawa posiada równie sabe strony. Za powielenie bdu starej ustawy mona uzna brak zrónicowania limitów zacigania dugu dla poszczególnych szczebli samorzdowych. Z limitu zaduenia jednostek samorzdu terytorialnego wyczono finansowanie przejciowego niedoboru budetu. Moe to skania samorzdy do finansowania dugoletnich inwestycji instrumentami krótkoterminowymi. To z kolei wpywa na przenoszenie dugu na kolejne lata i powoduje ryzyko wzrostu kosztów i obsugi dugu. Ustalony w nowej ustawie limit wypat na obsug dugu zwiksza poziom zdolnoci do zacigania i obsugi dugu nie tylko przez samorzdy o dobrej kondycji finansowej. Zdolno do posiadania i obsugi zaduenia powinna mie charakter trway. Nie powinna ona wynika ze zdarze incydentalnych. Niektóre dziaania jednostek samorzdu terytorialnego polegajce np. na sprzeday majtku przyczyniaj si do podwyszenia ich zdolnoci kredytowej. Sprzeda tych aktywów w przyszoci moe natomiast wpyn na zmniejszenie si dochodów biecych (mniejsze wpywy z najmu), a w konsekwencji na pogorszenie si wyniku operacyjnego. Ocena poziomu zaduenia gmin podregionu ostrocko-siedleckiego Ocena poziomu zaduenia jednostek samorzdu terytorialnego oprócz charakteru prawnego ma równie charakter ekonomiczny. Oceny ekonomiczne polegaj na badaniu zdolnoci kredytowej i pynnoci finansowej. Analiza zdolnoci kredytowej powinna by jednym z celów analiz stanu finansów jednostek samorzdu terytorialnego. Analiza ta jest jednym z instrumentów pozwalajcych na weryfikacj poziomu ryzyka zwizanego z obsug dugu komunalnego gminy. Badanie zdolnoci kredytowej jest procesem polegajcym na cigym monitorowaniu dziaalnoci gminy przez cay okres kredytowania. Najczciej stosowane s trzy grupy kryteriów: jako- ciowe, ilociowe i charakteryzujce inne ryzyka zwizane z finansowaniem jednostek samorzdu terytorialnego. W ocenie jakociowej zwraca si szczególn uwag na cztery podstawowe czynniki: 8 1. Atrakcyjno inwestycyjn JST, 7 Tame, s E. Hellich, 2006, Ocena zdolnoci kredytowej jednostek samorzdu terytorialnego, Finanse Publiczne nr 9, s. 2. ZN nr 84 Seria: Administracja i Zarzdzanie (11)2010

8 146 M. Wakua 2. Zarzdzanie JST, 3. Jako planowania budetowego, 4. Wywizywanie si JST z zobowiza. Po ocenie jakociowej przystpuje si do oceny ilociowej, obejmujcej analiz wybranych wskaników (tab. 1). Tabela 1. Wskaniki zaduenia Table 1. Debt ratio Nazwa wskanika Name of the debt ratio Wskanik zaduenia ogólnego (General debt ratio) Wskanik wielkoci zaduenia na 1 mieszkaca (Debt ratio per capita) Sposób obliczania Formula (zobowizania ogóem /dochody budetowe)*100 (total liability /budet incomes)*100 (zobowizania ogóem/ liczba mieszkaców) (total liability/ number of citizens) ródo: Opracowanie wasne. Source: Own study. Analiza poziomu zaduenia zostanie przeprowadzona w gminach podregionu ostrocko-siedleckiego. Podregion ten pooony jest w województwie mazowieckim zwanym województwem najwikszych rónic. Wystpuj tutaj najwiksze dysproporcje pomidzy podregionami. Ponadto charakterystyczne dla Mazowsza zrónicowanie ulega dalszemu pogbieniu, poniewa procesy polaryzacji maj szerszy zasig w porównaniu z procesami dyfuzji ograniczonymi do km od centrum Warszawy. Podregion ostrocko-siedlecki jest najbiedniejszym o najwikszych zapónieniach rozwojowych oraz najmniejszej atrakcyjnoci lokalizacyjnej podregionem w województwie mazowieckim. W zwizku z tym, e gminom nie wystarcza dochodów na pokrywanie swoich wydatków, musz one zaciga dug. Poziom poszczególnych instrumentów pokrywania niedoborów dochodów publicznych przedstawia tabela 2. Analiza budetów gmin badanego podregionu prowadzi do wniosku, e w roku gmin wiejskich zamkno rok budetowy deficytem. W gminach miejsko-wiejskich sze na dziesi badanych gmin osigno nadwyk budetow. Zdecydowanie gorzej sytuacja przedstawia si w roku 2008 gdzie nadwyk wydatków budetowych nad dochodami wykazao 37 gmin wiejskich. Analizujc poziom zobowiza gmin podregionu ostrocko-sidleckiego (tab. 1) mona stwierdzi, e wyszym jego poziomem odznaczay si gminy miejsko-wiejskie. W gminach wiejskich najwyszy wzrost odnotoway zobowizania wymagalne (21,5%) w roku W tyme roku nastpi niewielki spadek ogólnego poziomu zobowiza we wszystkich typach analizowanych gmin. Moe to wynika z ustabilizowania sytuacji po wprowadzeniu nowej ustawy o dochodach jednostek samorzdu terytorialnego i napywie nowych rodków z Unii Europejskiej. Wród gmin wiejskich wystpuj Seria: Administracja i Zarzdzanie (11)2010 ZN nr 84

9 Wybrane aspekty zaduania si gmin 147 dwie gminy, które w swoich sprawozdaniach nie wykazay adnych zobowiza. Jest to z jednej strony sytuacja pozytywna i oznacza, e gminom tym wystarcza swoich rodków na pokrywanie wydatków budetowych. Z drugiej strony moe wiadczy o tym, e wadze tych jednostek nie posiadaj dostatecznej wiedzy i umiejtnoci wykorzystywania zewntrznych róde finansowania wydatków przeznaczonych na rozwój danej gminy. Tabela 2. Poziom i dynamika podstawowych instrumentów zacigania dugu w latach [rednio na gmin w tys. z] Table 2. Level and dynamics of basic debt instruments in (average per commune in tys. z) Wyszczególnianie (Specification) Poziom (Level) Dynamika 2006=100 (Dynamics 2006=100) Gminy wiejskie (Rural communes) Kredyty i poyczki 96,4 92,0 (Credit and loans) Zobowizania wymagalne ,9 121,5 (Due liability) Pozostae (Other) Razem ,6 99,5 (Total) Gminy miejsko-wiejskie (Urban-rural communes) Kredyty i poyczki 96,4 92,0 (Credit and loans) Zobowizania wymagalne ,4 96,8 (Due liability) Pozostae ,7 141,7 (Other) Razem (Total) ,9 94,6 ródo: Opracowanie wasne na podstawie danych z Ministerstwa Finansów. Source: Own study on the base given from the Ministry of Finance. Na podmiotow struktur zobowiza zaliczanych do dugu jednostki samorzdu terytorialnego w badanych gminach skadaj si kredyty i po- yczki, zobowizania wymagalne i pozostae, które w znacznej mierze obejmuj przyjte depozyty. Najwikszy udzia w zobowizaniach wliczanych do dugu w gminach wiejskich maj kredyty i poyczki, które w 2008 roku stanowiy 68% wszystkich zobowiza. Natomiast w gminach miejsko-wiejskich znaczce miejsce w strukturze dugu zajmuj zobowizania wymagalne. We wszystkich typach analizowanych gmin praktycznie znikome znaczenie ma ZN nr 84 Seria: Administracja i Zarzdzanie (11)2010

10 148 M. Wakua emisja papierów wartociowych. Moe to wynika z do wysokich kosztów emisji papierów wartociowych, jak równie z niechci wadz samorzdowych do sigania po nowe instrumenty pokrywania swoich niedoborów. Analizujc poziom wskanika ogólnego zaduenia badanych gmin (tab. 3) mona stwierdzi, e jest on niewysoki i daleki od ustawowych ogranicze. Tylko w jednej gminie wiejskiej w 2008 r. wskanik ten wyniós 75%, czyli przekroczona zostaa granica 60%. Najwyszy wskanik poziomu zaduenia w gminach miejsko-wiejskich w tyme roku wyniós 34%. Tabela 3. Poziom wskanika zaduenia badanych gmin w latach Table 3. Level of debt ratio in researched communes in Wskanik zaduenia (Debt ratio) do (to) 20% 20-40% 40-60% wicej ni (more than) 60% Wyszczególnienie (Specification) Gminy wiejskie (Rural communes) Liczba gmin (Number of communes) % gmin (% of communes) Liczba gmin (Number of communes) % gmin (% of communes) ,9 70,3 66,2 28,4 25,7 27,0 4,1 1,4 5,4 2,7 2,7 1,4 Gminy miejsko- wiejskie (Urban-rural communes) ródo: Opracowanie wasne na podstawie danych z Ministerstwa Finansów. Source: Own study on the base given from the Ministry of Finance Relacja zobowiza do wydatków inwestycyjnych we wszystkich typach badanych gmin przekroczya 100%. wiadczy to o tym, e zobowizania zacigane byy w celu finansowania nie tylko wydatków inwestycyjnych, co z wielu wzgldów jest uzasadnione, ale równie ze rodków uzyskanych z poyczek publicznych finansowane byy wydatki biece, które powinny mie swoje ródo pokrycia w dochodach biecych. Zaduanie si jednostek samorzdu terytorialnego w krajach Unii Europejskiej We wszystkich krajach Unii Europejskiej zaduanie si samorzdów jest dopuszczalne i moe nastpowa w rónych formach. Do najwaniejszych naley zaciganie kredytów i poyczek oraz emisja obligacji komunalnych. Celem zaduania jednostek samorzdowych jest tam przede wszyst- Seria: Administracja i Zarzdzanie (11)2010 ZN nr 84

11 Wybrane aspekty zaduania si gmin 149 kim finansowanie inwestycji samorzdowych. W Norwegii wprowadzony jest zakaz konstruowania budetów samorzdowych z deficytem. Mimo tego zakazu okoo 1/5 samorzdów na koniec roku wykazuje ujemne saldo swojego budetu. Wpywa na to kreatywne planowanie budetu, które pozwala na faktyczne zaduanie si samorzdów w przypadku niedoboru rodków. Tak zacignity dug musi by spacony w przecigu dwóch lat. 9 We Francji, Belgii, Niemczech i Luksemburgu zaciganie kredytów i poyczek jest moliwe tylko i wycznie na cele kapitaowe. W Hiszpanii zwrotnymi rodkami mog by finansowane tylko i wycznie wydatki ustalone w planach inwestycyjnych. 10 W wielu pastwach tj. Austrii, Danii, Francji, Hiszpanii, Niemczech, Anglii zaduanie si w celu finansowania wydatków biecych jest zabronione. W Estonii samorzdy mog zadua si wycznie na cele inwestycyjne, cho nie ma wyodrbnienia budetów biecych i inwestycyjnych. W kraju tym s stosowane powane restrykcje wobec zaduania si samorzdów (limity na wielko i obsug zaduenia s bardzo podobne do polskich). Na Litwie czna kwota zaduenia samorzdu nie moe przekroczy 35% jego rocznych dochodów budetowych. Maksymalna za kwota zaciganego przez jednostki samorzdowe w cigu roku kredytu wynosi 20% dochodów samorzdowych. Nadzór finansowy ze strony pastwa nad samorzdowym dugiem spoczywa na ministrze finansów. Na otwie, zgodnie z obowizujcymi tam regulacjami, przy zaciganiu zobowiza finansowych wymagana jest zgoda ministra finansów, a roczny limit kredytów i gwarancji samorzdowych nie moe przekroczy kwoty ustalonej midzy rzdem a otewskimi wadzami samorzdowymi. Samorzdom w Czechach wolno zadua si zarówno na cele inwestycyjne, jak i biece. Nie istniej tu adne ograniczenia dotyczce limitów zaduenia i jego kosztów obsugi. Podobnie byo i na Sowacji, gdzie poziom zaduenia nie by limitowany, ale od 2005 r. ograniczenia takie zostay uchwalone i zaczy obowizywa. W kraju tym zaduenie samorzdów dopuszczalne jest tylko na cele inwestycyjne. Co prawda, wolno zaciga krótkoterminowe zobowizania na pokrywanie bie- cych deficytów, ale trzeba je spaci w tym samym roku. Dug cakowity jednostek samorzdu terytorialnego nie moe przekroczy 60% rocznych dochodów biecych osignitych w poprzednim roku budetowym, natomiast koszty jego obsugi musz by nisze ni 25% tych dochodów. 11 Analizujc poziom zaduenia w stosunku do PKB w krajach Unii Europejskiej mona stwierdzi, e najwyszy poziom tego wskanika jest we Francji, Danii i Anglii (rys. 1). Najwyszym udziaem dugu w dochodach odznaczay si samorzdy Danii i Wgier. 9 P. Swianiewicz, 2004, Finanse lokalne teoria i praktyka, Municypium S.A., Warszawa, s M. Jastrzbska, 2006, Zaduenie sektora samorzdowego w krajach Unii Europejskiej w latach , Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczeciskiego nr 426, Uniwersytet Szczeciski, Szczecin, s P. Swianiewicz, 2004, Finanse lokalne..., op. cit., s ZN nr 84 Seria: Administracja i Zarzdzanie (11)2010

12 150 M. Wakua Oprócz zacigania kredytów i poyczek, jednostki samorzdu terytorialnego krajów Unii Europejskiej w coraz wikszym stopniu w celu sfinansowania swoich projektów inwestycyjnych emituj obligacje. Rys. 1. Dug samorzdów w stosunku do PKB wybranych Krajów Unii Europejskiej. Fig. 1. Debt of local governments in relation to GNP in chosen countries in European Union ródo: Opracowanie wasne na podstawie: M. Bitner, K. Cichocki, Efektywno zarzdzanie dugiem w samorzdach, Source: Own study on the base: M. Bitner, K. Cichocki, Effectiveness debt management in self-government bodies, W celu utrzymania odpowiedniego poziomu zaduenia stosowane s rónorodne formy limitów. Wyrónia si nastpujce formy kontroli zaduenia: uzyskiwanie zezwole na zaduanie si (nadzorowanie zaduenia ex ante) - ta forma kontroli daje moliwo przewidywania poziomu dugu. Niesie ona jednak ze sob ryzyko nieprzestrzegania limitów i problemów zwizanych z ich wyegzekwowaniem. W tym przypadku limity s corocznie negocjowane przez przedstawicieli samorzdów i rzdu centralnego. S to uzgodnienia dotyczce jednoczenie poziomu deficytu, podatków lokalnych oraz dotacji z budetu pastwa. Powoduje to, e samorzdy nie d do uzyskania jak najwyszych limitów zaduenia, lecz do osignicia okrelonego poziomu dochodów. Wadze centralne tak przydzielaj zezwolenia, aby utrzyma odpowiedni poziom dugu publicznego, dotacji, jak i podatków lokalnych. Takie rozwizanie powoduje zainteresowanie wszystkich stron wieloma aspektami finansów lokalnych oraz zachowaniem równowagi. T form ograniczenia nadmiernego zaduenia stosuje np. Dania i Anglia. limit ex post - tak form kontroli zaduania si samorzdów stosuj Wgry. Nie wystpuje tu zakaz finansowania dugiem wydatków biecych. Limity zaduania si ustalone s na do wysokim poziomie (ok. 70% dochodów jednostki samorzdowej) i nie obejmuj zaduenia krótkoterminowego. Mimo to dug wgierskich samorzdów jest jednym z najniszych w Europie (rys. 1). Podobny system obowizuje we Francji. Stosunek poziomu zaduenia Seria: Administracja i Zarzdzanie (11)2010 ZN nr 84

13 Wybrane aspekty zaduania si gmin 151 Podsumowanie do nadwyki budetowej nie moe by wikszy ni stosunek redniej rocznej spaty. Dodatkowo istniej ograniczenia w udzielaniu porcze i gwarancji oraz w maksymalnym poziomie dugu publicznego. Wysoki poziom zaduenia samorzdów francuskich wynika w duej mierze z zaangaowania si w porczenia inwestycji mieszkaniowych, co do których nie obowizuj normy ostronociowe. 12 Potwierdza to zasad, e luki w systemie ogranicze szybko skutkuj wysokim poziomem zaduenia. Przedstawiona w zarysie analiza stanu zaduenia gmin podregionu ostrocko-siedleckiego pozwala stwierdzi, e ich zaduenie utrzymuje si na w miar staym poziomie. Zdecydowana wikszo jednostek potrafi prowadzi ostron polityk zarzdzania dugiem, nie doprowadzajc swoich finansów do stanu niewydolnoci. Niepokój moe budzi fakt, e cz samorzdów finansuje swoje wydatki biece ze zwrotnych róde zasilajcych ich budety. Gównymi instrumentami pokrywania niedoborów dochodów nad wydatkami s kredyty i poyczki. Wadze podstawowej jednostki samorzdu terytorialnego w znikomym stopniu sigaj po emisj papierów wartociowych w celu pokrycia swojego dugu. Ustawa o finansach publicznych z 27 sierpnia 2009 roku zmienia ograniczenia prawne w zakresie zacigania dugu przez jednostki samorzdu terytorialnego. Za moc jej stron mona uzna wprowadzenie wieloletniej prognozy finansowej. Powinno to wpyn na zwikszenie racjonalno zarzdzania finansami tych jednostek. Z przeprowadzonych rozwaa wynika równie, e samorzdy w krajach Unii Europejskiej zaduaj si gównie na cele inwestycyjne. Tam gdzie dopuszczone jest zaduenie na finansowanie biecych wydatków, ustalane s przez pastwo limity zaduenia. Bibliografia Chojna-Duch E., 2004, Polskie prawo finansowe. Finanse publiczne, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa Hellich E., 2006, Ocena zdolnoci kredytowej jednostek samorzdu terytorialnego, Finanse Publiczne nr 9. Jastrzbska M., 2006, Zaduenie sektora samorzdowego w krajach Unii Europejskiej w latach , Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczeciskiego nr 426, Uniwersytet Szczeciski, Szczecin. Jastrzbska M., 2009, Ograniczenia zaduenia jednostek samorzdu terytorialnego w wietle spenienia przez Polsk kryteriów fiskalnych konwergencji, Finanse Komunalne nr M. Poniatowicz, 2005, Dug publiczny w systemie jednostek samorzdu terytorialnego (na przykadzie miast na prawach powiatów), Wyd, UwB, Biaystok, s ZN nr 84 Seria: Administracja i Zarzdzanie (11)2010

14 152 M. Wakua Poniatowicz M., 2005, Dug publiczny w systemie jednostek samorzdu terytorialnego (na przykadzie miast na prawach powiatów), Wyd, UwB, Biaystok. Sawkowicz P., 2003, Zaduenie samorzdów - podstawy teoretyczne i do- wiadczenia Europy Zachodniej, Finanse Komunalne nr 5. Swianiewicz P., 2004, Finanse lokalne teoria i praktyka, Municypium S.A. Warszawa. Ustawa o finansach publicznych z r. Dz.U nr 249, poz Ustawa o finansach publicznych z dn. 27 sierpnia 2009 r. Dz.U. Nr 157, poz Seria: Administracja i Zarzdzanie (11)2010 ZN nr 84

Nadwyka operacyjna w jednostkach samorzdu terytorialnego w latach 2003-2005

Nadwyka operacyjna w jednostkach samorzdu terytorialnego w latach 2003-2005 Nadwyka operacyjna w jednostkach samorzdu terytorialnego w latach 2003-2005 Warszawa, maj 2006 Spis treci Wprowadzenie...3 Cz I Zbiorcze wykonanie budetów jednostek samorzdu terytorialnego...7 1. Cz operacyjna...7

Bardziej szczegółowo

Skd mamy pienidze i na co je wydajemy

Skd mamy pienidze i na co je wydajemy BUKOWNO 2009 PRZEJRZYSTA POLSKA Skd mamy pienidze i na co je wydajemy INFORMATOR BUDETOWY O DOCHODACH I WYDATKACH GMINY BUKOWNO W LATACH 2007-2009 1 !" #$ # %&# #" '# " " $#%#&'# Czym jest budet miasta?

Bardziej szczegółowo

! "#$!%&'(#!) "34! /(5$67%&'8#!)

! #$!%&'(#!) 34! /(5$67%&'8#!) 3 4! " #"$ % # " &# & ' & & (! " % &$ #) * & & &*## " & + # % &! & &*),*&&,) &! "& &-&. && *# &) &!/ & *) *&" / &*0 & /$ % &&, # ) *&")",$&%& 1&&2& 3 '! "#$!%&'(#!) % *+ +, - (. /0 *1 ", + 2 + -.-1- "34!

Bardziej szczegółowo

DOSKONALENIE ZARZ DZANIA W SAMORZ DACH LOKALNYCH

DOSKONALENIE ZARZ DZANIA W SAMORZ DACH LOKALNYCH PSTWOWA WSZA SZKOA ZAWODOWA W KONINIE DOSKONALENIE ZARZDZANIA W SAMORZDACH LOKALNYCH REDAKCJA NAUKOWA ROMA FIMISKA-BANASZYK ARTUR ZIMNY Konin 2013 Autorzy Iwona Bocian, Waldemar W. Budner, Ewa Dygas, Roma

Bardziej szczegółowo

ZARZĄD WOJEWÓDZTWA OPOLSKIEGO SPRAWOZDANIE Z WYKONANIA BUDŻETU WOJEWÓDZTWA OPOLSKIEGO ZA 2014 ROK

ZARZĄD WOJEWÓDZTWA OPOLSKIEGO SPRAWOZDANIE Z WYKONANIA BUDŻETU WOJEWÓDZTWA OPOLSKIEGO ZA 2014 ROK Załącznik do uchwały Nr 482/2015 Zarządu Województwa Opolskiego z dnia 30 marca 2015r. ZARZĄD WOJEWÓDZTWA OPOLSKIEGO SPRAWOZDANIE Z WYKONANIA BUDŻETU WOJEWÓDZTWA OPOLSKIEGO ZA 2014 ROK Opole, marzec 2015

Bardziej szczegółowo

Rozdział IX. Sektor finansów publicznych. 1. Kształt sektora finansów publicznych

Rozdział IX. Sektor finansów publicznych. 1. Kształt sektora finansów publicznych Rozdział IX Sektor finansów publicznych 1. Kształt sektora finansów publicznych Trwały rozwój gospodarczy wymaga stabilnych i zdrowych finansów publicznych. Finanse publiczne s z jednej strony odbiciem

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej, na której Zamawiaj cy udost pnia Specyfikacj Istotnych Warunków Zamówienia: www.sar.gov.pl

Adres strony internetowej, na której Zamawiaj cy udost pnia Specyfikacj Istotnych Warunków Zamówienia: www.sar.gov.pl Ogoszenie na stron www, wg ogoszenia o zamówieniu BZP Adres strony internetowej, na której Zamawiajcy udostpnia Specyfikacj Istotnych Warunków Zamówienia: www.sar.gov.pl Gdynia: Budowa budynku stacji ratowniczej

Bardziej szczegółowo

Prognoza 2015. Prognoza 2016. Prognoza 2017. Prognoza 2018

Prognoza 2015. Prognoza 2016. Prognoza 2017. Prognoza 2018 WIELOLETNIA PROGNOZA FINANSOWA GMINY MIASTA CHEŁMŻY NA LATA 2015-2025 Załącznik Nr 1 do uchwały Nr VII/53/15 Rady Miejskiej Chełmży z dnia 17 września 2015r. L.p. Formuła Wyszczególnienie Wykonanie 2012

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 17 lipca 1998 r. o poyczkach i kredytach studenckich. (Dz. U. z dnia 21 sierpnia 1998 r.)

USTAWA. z dnia 17 lipca 1998 r. o poyczkach i kredytach studenckich. (Dz. U. z dnia 21 sierpnia 1998 r.) Dz.U.98.108.685 2000.07.15 zm. Dz.U.00.48.550 USTAWA z dnia 17 lipca 1998 r. o poyczkach i kredytach studenckich. (Dz. U. z dnia 21 sierpnia 1998 r.) Art. 1. 1. Studenci szkół wyszych, o których mowa w

Bardziej szczegółowo

Problemy pozyskiwania rodków unijnych przez polskie jednostki samorzdowe

Problemy pozyskiwania rodków unijnych przez polskie jednostki samorzdowe Prof. dr hab. Elbieta Kornberger-Sokołowska Uniwersytet Warszawski Problemy pozyskiwania rodków unijnych przez polskie jednostki samorzdowe 1. Zgodnie z art. 158 Traktatu ustanawiajcego Wspólnot Europejsk

Bardziej szczegółowo

Instrukcja w sprawie zabezpieczenia spaty nalenoci NFO!iGW z tytuu udzielonych poyczek oraz zwrotu rodków z Funduszu ISPA

Instrukcja w sprawie zabezpieczenia spaty nalenoci NFO!iGW z tytuu udzielonych poyczek oraz zwrotu rodków z Funduszu ISPA Instrukcja w sprawie zabezpieczenia spaty nalenoci NFO!iGW z tytuu udzielonych poyczek oraz zwrotu rodków z Funduszu ISPA Ponisza instrukcja dotyczy: zabezpieczenia spaty kwot poyczek inwestycyjnych udzielonych

Bardziej szczegółowo

B. DODATKOWE NOTY OBJANIAJCE

B. DODATKOWE NOTY OBJANIAJCE B. DODATKOWE NOTY OBJANIAJCE 1. Informacje o instrumentach finansowych. Ad.1 Lp Rodzaj instrumentu Nr not prezentujcych poszczególne rodzaje instrumentów finansowych w SA-P 2008 Warto bilansowa na 30.06.2007

Bardziej szczegółowo

RZDOWY PROGRAM WYRÓWNYWANIA WARUNKÓW STARTU SZKOLNEGO UCZNIÓW W 2006 r. WYPRAWKA SZKOLNA

RZDOWY PROGRAM WYRÓWNYWANIA WARUNKÓW STARTU SZKOLNEGO UCZNIÓW W 2006 r. WYPRAWKA SZKOLNA Projekt z dnia 22.03.2006 Załcznik do uchwały Nr Rady Ministrów z dnia r. RZDOWY PROGRAM WYRÓWNYWANIA WARUNKÓW STARTU SZKOLNEGO UCZNIÓW W 2006 r. WYPRAWKA SZKOLNA 1 Wstp Rzdowy program wyrównywania warunków

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie: Krystyna Gurbiel Dyrektor Generalny Polskiej Fundacji Promocji i Rozwoju Ma"ych i (rednich Przedsi)biorstw... 9. Streszczenie...

Wprowadzenie: Krystyna Gurbiel Dyrektor Generalny Polskiej Fundacji Promocji i Rozwoju Maych i (rednich Przedsi)biorstw... 9. Streszczenie... SPIS TRE%CI Wprowadzenie: Krystyna Gurbiel Dyrektor Generalny Polskiej Fundacji Promocji i Rozwoju Ma"ych i (rednich Przedsi)biorstw... 9 Streszczenie... 11 1. Zmiany makroekonomiczne w Polsce w latach

Bardziej szczegółowo

Wskaźniki do oceny sytuacji finansowej jednostek samorządu terytorialnego w latach 2008-2010

Wskaźniki do oceny sytuacji finansowej jednostek samorządu terytorialnego w latach 2008-2010 MINISTERSTWO FINANSÓW Wskaźniki do oceny sytuacji finansowej jednostek samorządu terytorialnego w latach 2008-2010 Warszawa 2011 r. SPIS TREŚCI I. Wstęp II. III. Opis wskaźników Wskaźniki dla gmin miejskich

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA DODATKOWA

INFORMACJA DODATKOWA Informacja dodatkowa zgodnie z 91 ust. 3 i 4 Rozporzdzenia Rady Ministrów z dnia 19 padziernika 2005 r. w sprawie informacji biecych i okresowych przekazywanych przez emitentów papierów wartociowych (Dz.

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr XVII/501/15 Rady Miasta Gdańska z dnia 17 grudnia 2015r.

Uchwała Nr XVII/501/15 Rady Miasta Gdańska z dnia 17 grudnia 2015r. Uchwała Nr XVII/501/15 Rady Miasta Gdańska z dnia 17 grudnia 2015r. w sprawie przyjęcia Wieloletniej Prognozy Finansowej Gminy Miasta Gdańska. Na podstawie art.226, art. 227, art. 228, art. 230 ust. 6

Bardziej szczegółowo

Dział 010 Rolnictwo i łowiectwo 398 666 zł. Dział 700 Gospodarka mieszkaniowa 200 400 zł

Dział 010 Rolnictwo i łowiectwo 398 666 zł. Dział 700 Gospodarka mieszkaniowa 200 400 zł Załcznik nr 1 PLAN DOCHODÓW BUDETOWYCH GMINY CISEK na 2006 rok Dział 010 Rolnictwo i łowiectwo 398 666 zł Rozdział 01028 Fundusz Ochrony Gruntów Rolnych 398 666 zł 6260 Dotacje otrzymane z funduszy celowych

Bardziej szczegółowo

Dług jednostek samorzdu terytorialnego

Dług jednostek samorzdu terytorialnego Grzegorz Gołbiowski /Szkoła Główna Handlowa/ Dług jednostek samorzdu terytorialnego Dług jednostek samorzdu terytorialnego jest czci pastwowego długu publicznego. Dotychczas podejmujc rozwaania na temat

Bardziej szczegółowo

o rz!dowym projekcie ustawy o udzielaniu przez Skarb Pa"stwa wsparcia instytucjom finansowym (druk nr 1327)

o rz!dowym projekcie ustawy o udzielaniu przez Skarb Pastwa wsparcia instytucjom finansowym (druk nr 1327) SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Druk nr 1483 S P R A W O Z D A N I E KOMISJI FINANSÓW PUBLICZNYCH o rz!dowym projekcie ustawy o udzielaniu przez Skarb Pa"stwa wsparcia instytucjom finansowym

Bardziej szczegółowo

Banki spółdzielcze na tle systemu finansowego w Polsce

Banki spółdzielcze na tle systemu finansowego w Polsce Banki spółdzielcze na tle systemu finansowego w Polsce 100% 90% 80% 70% 60% 50% 40% 30% 20% 10% 0% 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 Banki komercyjne Spółdzielcze Kasy Oszczdnociowo-Kredytowe Fundusze

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA DODATKOWA

INFORMACJA DODATKOWA Informacja dodatkowa zgodnie z 87 ust. 3 i 4 Rozporzdzenia Ministra Finansów z dnia 19 lutego 2009 r. w sprawie informacji biecych i okresowych przekazywanych przez emitentów papierów wartociowych (Dz.

Bardziej szczegółowo

WIELOLETNIA PROGNOZA FINANSOWA MIASTA KATOWICE NA LATA 2016 2035 PROJEKT

WIELOLETNIA PROGNOZA FINANSOWA MIASTA KATOWICE NA LATA 2016 2035 PROJEKT 2016 WIELOLETNIA PROGNOZA FINANSOWA MIASTA KATOWICE NA LATA 2016 2035 PROJEKT Projekt UCHWAŁA NR... RADY MIASTA KATOWICE z dnia... 2015 r. w sprawie uchwalenia Wieloletniej Prognozy Finansowej miasta

Bardziej szczegółowo

WIELOLETNIA PROGNOZA FINANSOWA NA LATA 2014-2017

WIELOLETNIA PROGNOZA FINANSOWA NA LATA 2014-2017 L.p. Wyszczególnienie Prognoza Prognoza Prognoza Prognoza 2014 2015 2016 2017 1 Dochody ogółem 23566282 24271320 24932510 25680485 1.1 Dochody bieżące 23501282 24206320 24932510 25680485 1.1.1 dochody

Bardziej szczegółowo

Wieloletnia Prognoza Finansowa (WPF) miasta Łodzi na lata 2014-2031

Wieloletnia Prognoza Finansowa (WPF) miasta Łodzi na lata 2014-2031 Wieloletnia Prognoza Finansowa (WPF) miasta Łodzi na lata 2014-2031 Załącznik Nr 1 do uchwały Nr Rady Miejskiej w Łodzi z dnia Lp. Wyszczególnienie 2013 (plan po zmianach 2014 2015 2016 2017 2018 2019

Bardziej szczegółowo

NOTY OBJANIAJCE DO RACHUNKU PRZEPŁYWÓW PIENINYCH

NOTY OBJANIAJCE DO RACHUNKU PRZEPŁYWÓW PIENINYCH NOTY OBJANIAJCE DO RACHUNKU PRZEPŁYWÓW PIENINYCH I. rodki pienine przyjte do rachunku przepływów pieninych 1. rodki pienine przyjte do rachunku przepływów pieninych to rodki zgromadzone w banku i w kasie

Bardziej szczegółowo

Wiesława Ziółkowska. Finanse publiczne. Teoria i zastosowanie. Wydanie pite zmienione i uzupełnione

Wiesława Ziółkowska. Finanse publiczne. Teoria i zastosowanie. Wydanie pite zmienione i uzupełnione Wiesława Ziółkowska Finanse publiczne Teoria i zastosowanie Wydanie pite zmienione i uzupełnione Wydawnictwo Wyszej Szkoły Bankowej Pozna 2012 Wydanie pierwsze 2000, drugie 2002, trzecie 2005, czwarte

Bardziej szczegółowo

PROJEKT WIELOLETNIEJ PROGNOZY FINANSOWEJ MIASTA NA LATA 2015 2043

PROJEKT WIELOLETNIEJ PROGNOZY FINANSOWEJ MIASTA NA LATA 2015 2043 PROJEKT WIELOLETNIEJ PROGNOZY FINANSOWEJ MIASTA NA LATA 2015 2043 1 2 SPIS TREŚCI Strona 1. Wstęp 3 2. Projekt uchwały Rady Miejskiej w sprawie wieloletniej prognozy finansowej Miasta 5 Załączniki do wieloletniej

Bardziej szczegółowo

INFORMATOR BUDETOWY 2005

INFORMATOR BUDETOWY 2005 STAROSTWO POWIATOWE W MISKU MAZOWIECKIM 05-300 Misk Mazowiecki, ul. Kociuszki 3 Tel.: (025) 758 42 05 do 09, fax: wew. 46 INFORMATOR BUDETOWY 2005 http://www.powiatminski.pl Email: starostwo@powiatminski.pl

Bardziej szczegółowo

Raport kwartalny z dzia!alno"ci Mo-BRUK S.A.

Raport kwartalny z dzia!alnoci Mo-BRUK S.A. Raport kwartalny z dziaalno"ci Mo-BRUK S.A. III kwarta 2011 r. Niecew, 7 listopada 2011 r. Owiadczenie Zarz"du Mo-BRUK S.A. Spóka sporz"dza sprawozdanie zgodnie z przyj#tymi zasadami (polityk") rachunkowo$ci,

Bardziej szczegółowo

Biznesplan. Jednak mo na wyró ni pewne cechy wspólne wszystkich biznesplanów.

Biznesplan. Jednak mo na wyró ni pewne cechy wspólne wszystkich biznesplanów. Literatura J.Pasieczny Biznesplan, PWE, Warszawa 2007 E.Filar, J.Skrzypek Biznesplan, Poltext, Warszawa 1998 M.Ingram Zasady i techniki sporzdzania biznes planów, AE im K.Adamieckiego, Katowice 2000 G.N.Cohen

Bardziej szczegółowo

Mielec: Dostawa mikroelektrowni wiatrowych Numer og!oszenia: 329766-2011; data zamieszczenia: 11.10.2011 OG!OSZENIE O ZAMÓWIENIU - dostawy

Mielec: Dostawa mikroelektrowni wiatrowych Numer og!oszenia: 329766-2011; data zamieszczenia: 11.10.2011 OG!OSZENIE O ZAMÓWIENIU - dostawy Mielec: Dostawa mikroelektrowni wiatrowych Numer og!oszenia: 329766-2011; data zamieszczenia: 11.10.2011 OG!OSZENIE O ZAMÓWIENIU - dostawy Zamieszczanie og!oszenia: obowi"zkowe. Og!oszenie dotyczy: zamówienia

Bardziej szczegółowo

Formularz. (kwartał/rok)

Formularz. (kwartał/rok) Formularz Zarzd Spółki MEDIATEL SPÓŁKA AKCYJNA podaje do wiadomoci raport kwartalny za I V kwartał roku obrotowego 2007 WYBRANE DANE FINANSOWE 01.01.2007 do 01.01.2006 do 01.01.2007 do 01.01.2006 do I.

Bardziej szczegółowo

ANALIZA WSKANIKOWA DOCHODÓW GMINY PRZEGLD STOSOWANYCH METOD

ANALIZA WSKANIKOWA DOCHODÓW GMINY PRZEGLD STOSOWANYCH METOD Adam ABKA Monika TUREK-RADWAN ANALIZA WSKANIKOWA DOCHODÓW GMINY PRZEGLD STOSOWANYCH METOD Streszczenie W artykule podejmuje si problematyk praktycznego zastosowania analizy finansowej do wspomagania zarzdzania

Bardziej szczegółowo

8.2.1 Umowy kredytowe zawarte przez Emitenta

8.2.1 Umowy kredytowe zawarte przez Emitenta 8.2.1 Umowy kredytowe zawarte przez Emitenta Stan zobowiza Emitenta z tytułu umów kredytowych opisanych poniej na dzie 23 listopada 2004 roku przedstawia si nastpujco: Kredytodawca Stan zobowiza (tys.

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR VI/36/2015 RADY POWIATU TORUŃSKIEGO z dnia 31 marca 2015 r.

UCHWAŁA NR VI/36/2015 RADY POWIATU TORUŃSKIEGO z dnia 31 marca 2015 r. UCHWAŁA NR VI/36/2015 RADY POWIATU TORUŃSKIEGO z dnia 31 marca 2015 r. zmieniająca uchwałę w sprawie uchwalenia Wieloletniej Prognozy Finansowej Powiatu Toruńskiego na lata 2015-2021 Na podstawie art.

Bardziej szczegółowo

Wyjanienia Ministerstwa Finansów w sprawie stosowania niektórych przepisów prawa

Wyjanienia Ministerstwa Finansów w sprawie stosowania niektórych przepisów prawa Wyjanienia Ministerstwa Finansów w sprawie stosowania niektórych przepisów prawa 1. Funkcjonowanie fundacji w wietle przepisu art. 30 ustawy z dnia 30 czerwca 2005r. o finansach publicznych Norma prawna

Bardziej szczegółowo

Gorzów Wlkp. 20 marca 2006 roku

Gorzów Wlkp. 20 marca 2006 roku Gorzów Wlkp. 20 marca 2006 roku Prezydent Miasta Gorzowa Wlkp. zgodnie z art. 199 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 roku o finansach publicznych (z. U. z 2005 roku Nr 249, poz. 2104 ze zmianami) przedkłada

Bardziej szczegółowo

wicej na: http://epp.eurostat.ec.europa.eu/portal/page/portal/product_details/publication?p_product_code=ks-gq-13-006

wicej na: http://epp.eurostat.ec.europa.eu/portal/page/portal/product_details/publication?p_product_code=ks-gq-13-006 3. Dług publiczny 3.1 Wytyczne EUROSTAT Zasady dotyczce uznawania zobowiza podmiotu publicznego, jako dług publiczny w projektach ppp, zostały zawarte w decyzji EUROSTAT nr 18/2004 z dnia 11 lutego 2004

Bardziej szczegółowo

U C H W A Ł A Nr XXXVII / 350 / 2006 R A D Y M I A S T A S A N D O M I E R Z A. z dnia 26 lipca 2006 r w sprawie zmian w budecie miasta na 2006 r

U C H W A Ł A Nr XXXVII / 350 / 2006 R A D Y M I A S T A S A N D O M I E R Z A. z dnia 26 lipca 2006 r w sprawie zmian w budecie miasta na 2006 r U C H W A Ł A Nr XXXVII / 350 / 2006 R A D Y M I A S T A S A N D O M I E R Z A z dnia 26 lipca 2006 r w sprawie zmian w budecie miasta na 2006 r Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 8 marca

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr XXVIII/266/2008 Rady Miejskiej w Jarocinie z dnia 16 czerwca 2008 r.

Uchwała Nr XXVIII/266/2008 Rady Miejskiej w Jarocinie z dnia 16 czerwca 2008 r. Uchwała Nr XXVIII/266/2008 z dnia 16 czerwca 2008 r. w sprawie okrelenia warunków i trybu wspierania, w tym finansowego, rozwoju sportu kwalifikowanego przez Gmin Jarocin. Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt.15,

Bardziej szczegółowo

Konferencja prasowa 10 maja 2007 r. Wyniki finansowe po 1 kwartale 2007 roku str. 1

Konferencja prasowa 10 maja 2007 r. Wyniki finansowe po 1 kwartale 2007 roku str. 1 !"# #$ Konferencja prasowa 10 maja 2007 r. str. 1 Pozytywne trendy Wyniki finansowe po 1 kwartale 2007 str. 2 %& wg MSSF / zysk brutto 591 63% zysk netto 463 63% ROE brutto 34,0% 11,7 pp. ROE netto 26,6%

Bardziej szczegółowo

1. Zmiana budżetu Powiatu Pabianickiego na 2012 rok.

1. Zmiana budżetu Powiatu Pabianickiego na 2012 rok. OBJAŚNIENIA do załącznika nr 1 Wieloletniej Prognozy Finansowej dla Powiatu Pabianickiego Podstawa przygotowania prognozy: 1. Zmiana budżetu Powiatu Pabianickiego na 2012 rok. 2. W 2012 roku dochody i

Bardziej szczegółowo

Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej Gminy Nowa Ruda

Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej Gminy Nowa Ruda Załącznik Nr 3 do Uchwały nr 106/XIII/15 Rady Gminy Nowa Ruda z dnia 29 grudnia 2015 roku Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej Gminy Nowa Ruda Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 roku o finansach

Bardziej szczegółowo

1. W cz ci SKOK FIO Aktywny Zmiennej Alokacji, w pkt 1.1.b) skre lono s owa: Katarzyna Uniwersa Wiceprezes Zarz du,

1. W cz ci SKOK FIO Aktywny Zmiennej Alokacji, w pkt 1.1.b) skre lono s owa: Katarzyna Uniwersa Wiceprezes Zarz du, Przytoczenie zmian w prospekcie informacyjnym Funduszy: SKOK Fundusz Inwestycyjny Otwarty Aktywny Zmiennej Alokacji, SKOK Fundusz Inwestycyjny Otwarty Stabilny Zmiennej Alokacji. I. Strona tytuowa: W ostatnim

Bardziej szczegółowo

Troch makroekonomii. Polityka pienina i polityka fiskalna. Dobiesław Tymoczko 1

Troch makroekonomii. Polityka pienina i polityka fiskalna. Dobiesław Tymoczko 1 Troch makroekonomii Polityka pienina i polityka fiskalna Dobiesław Tymoczko 1 Podmioty prowadzce polityk Polityka pienina prowadzona jest przez bank centralny Polityka fiskalna prowadzona jest przez rzd

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE ZA IV KWARTAŁ 2008 ROKU INFORMACJE DODATKOWE

SPRAWOZDANIE ZA IV KWARTAŁ 2008 ROKU INFORMACJE DODATKOWE SPRAWOZDANIE ZA IV KWARTAŁ 2008 ROKU INFORMACJE DODATKOWE Zduska Wola, dnia 13 lutego 2009 roku I. Kursy EURO przyjte do przeliczania wybranych danych finansowych. Poszczególne pozycje aktywów i pasywów

Bardziej szczegółowo

Raport kwartalny SA-Q III/2005. Koszaliskie Przedsibiorstwo Przemysłu Drzewnego SA (nazwa emitenta)

Raport kwartalny SA-Q III/2005. Koszaliskie Przedsibiorstwo Przemysłu Drzewnego SA (nazwa emitenta) Raport kwartalny Zgodnie z 54 Załcznika Nr 1 do Uchwały Nr 29/01 Rady Nadzorczej Spółki Akcyjnej Centralna Tabela Ofert z dnia 30 padziernika 2001 r. - Regulamin obrotu (z pón. zm.) (dla emitentów papierów

Bardziej szczegółowo

Program Współpracy Gminy Michałowo z Organizacjami Pozarzdowymi na rok 2008.

Program Współpracy Gminy Michałowo z Organizacjami Pozarzdowymi na rok 2008. Załcznik Nr 1 do uchwały Nr XIV/129/08 Rady Gminy Michałowo z dnia 11 stycznia 2008r. Program Współpracy Gminy Michałowo z Organizacjami Pozarzdowymi na rok 2008. Wprowadzenie Aktywna działalno organizacji

Bardziej szczegółowo

ń Ś ń ń ź ń ń Ś ź 2 lb. dochody 3 majtkowe: 11 002938 Srodki z Funduszu Spjnoci na realizacj projektu pn. "Pzebudowa DK w granicach miasta Tychy..." Plan po zmianie na 2015r. wynosi 9,960.852,z nll i 86

Bardziej szczegółowo

Uzasadnienie. 1. Załoenia

Uzasadnienie. 1. Załoenia Uzasadnienie 1. Załoenia W demokratycznym pastwie prawnym najwaniejszym ogniwem kontroli finansów publicznych s obywatele. Jawno finansów publicznych połczona z przejrzystoci publikowanych sprawozda s

Bardziej szczegółowo

Wieloletnia Prognoza Finansowa miasta Katowice na lata 2015-2035. założenia i zakres

Wieloletnia Prognoza Finansowa miasta Katowice na lata 2015-2035. założenia i zakres Wieloletnia Prognoza Finansowa miasta Katowice na lata 2015-2035 Budżet miasta Katowice na 2015r. założenia i zakres Katowice 17.12.2014r. Wieloletnia Prognoza Finansowa to dokument służący: strategicznemu

Bardziej szczegółowo

BURMISTRZ MIASTA Dblin SPRAWOZDANIE Z WYKONANIA BUDETU MIASTA DBLIN ZA 2004 ROK. Dblin marzec 2005 rok

BURMISTRZ MIASTA Dblin SPRAWOZDANIE Z WYKONANIA BUDETU MIASTA DBLIN ZA 2004 ROK. Dblin marzec 2005 rok BURMISTRZ MIASTA Dblin SPRAWOZDANIE Z WYKONANIA BUDETU MIASTA DBLIN ZA 2004 ROK Dblin marzec 2005 rok 1 Tabela Nr1 Realizacja dochodów budetu Miasta Dblin za 2004 r Dział Rozdział ródła dochodów (paragraf

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej zamawiaj cego: www.przewozyregionalne.pl

Adres strony internetowej zamawiaj cego: www.przewozyregionalne.pl Szczecin: Usuga polegajca na zorganizowaniu imprez kulturalnorozrywkowych dla pracowników, emerytów oraz rencistów Zamawiajcego i ich rodzin. Numer ogoszenia: 361404-2012; data zamieszczenia: 24.09.2012

Bardziej szczegółowo

Plac Orlt Lwowskich 1 59-500 ZOTORYJA

Plac Orlt Lwowskich 1 59-500 ZOTORYJA Wrocaw, 13 kwietnia 2006 roku WK.660/236/K-57/05 Pan Ireneusz urawski Burmistrz Miasta Zotoryja Plac Orlt Lwowskich 1 59-500 ZOTORYJA Regionalna Izba Obrachunkowa we Wrocawiu, dziaaj%c na podstawie art.

Bardziej szczegółowo

NARODOWY PROGRAM ZDROWIA 2007-2015

NARODOWY PROGRAM ZDROWIA 2007-2015 Teresa Karwowska 1 z 6 NARODOWY PROGRAM ZDROWIA 2007-2015 1 : Okrela gówne kierunki polityki zdrowotnej pastwa Jest prób zjednoczenia wysików rónych organów administracji rzdowej, organizacji pozarzdowych

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr 215/08 Sejmiku Województwa Mazowieckiego z dnia 13 padziernika 2008 roku

Uchwała Nr 215/08 Sejmiku Województwa Mazowieckiego z dnia 13 padziernika 2008 roku Uchwała Nr 215/08 Sejmiku Województwa Mazowieckiego z dnia 13 padziernika 2008 roku w sprawie udzielenia przez Województwo Mazowieckie porczenia zobowizania wynikajcego z obligacji emitowanych przez Agencj

Bardziej szczegółowo

Zamawiaj cy : Techniczne Zak ady Naukowe, Cz stochowa, ul. Jasnogórska 84/90

Zamawiaj cy : Techniczne Zak ady Naukowe, Cz stochowa, ul. Jasnogórska 84/90 Specyfikacja istotnych warunków zamówienia Dla zamówienia o wartoci poniej 140000 euro. Postpowanie prowadzone zgodnie z Ustaw o Prawie Zamówie Publicznych w trybie przetargu nieograniczonego /Tekst ustawy

Bardziej szczegółowo

OPINIA NIEZALE NEGO BIEG EGO REWIDENTA

OPINIA NIEZALE NEGO BIEG EGO REWIDENTA OPINIA NIEZALENEGO BIEGEGO REWIDENTA Dla Akcjonariuszy, Rady Nadzorczej i Zarzdu TUP S.A. Przeprowadzilimy badanie zaczonego sprawozdania finansowego TUP Spóka Akcyjna (dalej: Spóka), z siedzib w Warszawie,

Bardziej szczegółowo

Załcznik Nr 1 do Zarzdzenia Nr ZEAS-0161/4/2006 Dyrektora Zespołu Ekonomiczno-Administracyjnego Szkół w Sandomierzu z dnia 02.10.2006r.

Załcznik Nr 1 do Zarzdzenia Nr ZEAS-0161/4/2006 Dyrektora Zespołu Ekonomiczno-Administracyjnego Szkół w Sandomierzu z dnia 02.10.2006r. Załcznik Nr 1 do Zarzdzenia Nr ZEAS-0161/4/2006 Dyrektora Zespołu Ekonomiczno-Administracyjnego Szkół w Sandomierzu z dnia 02.10.2006r. Niniejszy plan kont dla budetu Zespołu Ekonomiczno-Administracyjnego

Bardziej szczegółowo

STOWARZYSZENIA PRZYJACIÓ! DZIECI S!O!CA

STOWARZYSZENIA PRZYJACIÓ! DZIECI S!O!CA Statut STOWARZYSZENIA PRZYJACIÓ! DZIECI S!O!CA z siedzib! w Poznaniu tekst jednolity! Rozdzia! I Postanowienia ogólne 1 Stowarzyszenie nosi nazw!: Stowarzyszenie Przyjació" Dzieci S"o#ca w dalszych postanowieniach

Bardziej szczegółowo

Uchwała nr 10/2010 Krajowej Rady Regionalnych Izb Obrachunkowych z dnia 16 czerwca 2010 r

Uchwała nr 10/2010 Krajowej Rady Regionalnych Izb Obrachunkowych z dnia 16 czerwca 2010 r Uchwała nr 10/2010 Krajowej Rady Regionalnych Izb Obrachunkowych z dnia 16 czerwca 2010 r w sprawie wystąpienia do Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej Sejmu RP o wystąpienie z projektem

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr IV/8/14 Rady Miasta Gdańska z dnia 18 grudnia 2014r. uchwala się, co następuje:

Uchwała Nr IV/8/14 Rady Miasta Gdańska z dnia 18 grudnia 2014r. uchwala się, co następuje: Uchwała Nr IV/8/14 Rady Miasta Gdańska z dnia 18 grudnia 2014r. zmieniająca uchwałę w sprawie przyjęcia Wieloletniej Prognozy Finansowej Gminy Miasta Gdańska na lata 2014-2040. Na podstawie art.226, art.

Bardziej szczegółowo

3.4. Wydatki według podstawowych grup ekonomicznych

3.4. Wydatki według podstawowych grup ekonomicznych 3.4. Wydatki według podstawowych grup ekonomicznych W 2007 r. wykonanie planu wydatków w poszczególnych grupach ekonomicznych z uwzgldnieniem zmian wprowadzanych w trakcie wykonywania budetu przedstawia

Bardziej szczegółowo

Załcznik do uchwały nr 39/2006 Rady Ministrów z dnia 28 marca 2006 r. Wstp

Załcznik do uchwały nr 39/2006 Rady Ministrów z dnia 28 marca 2006 r. Wstp Załcznik do uchwały nr 39/2006 Rady Ministrów z dnia 28 marca 2006 r. RZDOWY PROGRAM WYRÓWNYWANIA SZANS EDUKACYJNYCH UCZNIÓW POCHODZCYCH Z RODZIN BYŁYCH PRACOWNIKÓW PASTWOWYCH PRZEDSIBIORSTW GOSPODARKI

Bardziej szczegółowo

Ustawa o finansach publicznych określa dla jst granice zaciągania pożyczek i kredytów oraz zobowiązań.

Ustawa o finansach publicznych określa dla jst granice zaciągania pożyczek i kredytów oraz zobowiązań. Ustawa o finansach publicznych określa dla jst granice zaciągania pożyczek i kredytów oraz zobowiązań. Analiza struktury budżetów jednostek samorządu terytorialnego pozwala na stwierdzenie, iż sfinansowanie

Bardziej szczegółowo

TABELA PROWIZJI I OPŁAT BROKERSKICH ZA WIADCZENIE USŁUG BROKERSKICH PRZEZ DOM MAKLERSKI PENETRATOR SA

TABELA PROWIZJI I OPŁAT BROKERSKICH ZA WIADCZENIE USŁUG BROKERSKICH PRZEZ DOM MAKLERSKI PENETRATOR SA TABELA PROWIZJI I OPŁAT BROKERSKICH ZA WIADCZENIE USŁUG BROKERSKICH PRZEZ DOM MAKLERSKI PENETRATOR SA. DLA KLIENTÓW, KTÓRZY PODPISALI Z DOMEM MAKLERSKIM PENETRATOR SA UMOW O WIADCZENIE USŁUG BROKERSKICH

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA DODATKOWA

INFORMACJA DODATKOWA Informacja dodatkowa zgodnie z 91 ust. 3 i 4 Rozporzdzenia Rady Ministrów z dnia 19 padziernika 2005 r. w sprawie informacji biecych i okresowych przekazywanych przez emitentów papierów wartociowych (Dz.

Bardziej szczegółowo

Szanowni Pastwo, Procedur uchwalania budetu Gminy Krasnystaw okrela Uchwała nr XIII/106/99 Rady Gminy Krasnystaw z dnia 30.08.1999r.

Szanowni Pastwo, Procedur uchwalania budetu Gminy Krasnystaw okrela Uchwała nr XIII/106/99 Rady Gminy Krasnystaw z dnia 30.08.1999r. Szanowni Pastwo, Po raz pierwszy oddajemy w Pastwa rce informator pt. Skd mamy pienidze i na co je wydajemy? Niniejsz broszur pragniemy przybliy Pastwu zagadnienia gospodarki finansowej gminy Krasnystaw.

Bardziej szczegółowo

www.ceestahc.org Formalno prawne zagadnienia przeksztaáceĕ wáasnoğciowych sp zoz: Jak dobrze przygotowaü siċ do przeksztaáceĕ

www.ceestahc.org Formalno prawne zagadnienia przeksztaáceĕ wáasnoğciowych sp zoz: Jak dobrze przygotowaü siċ do przeksztaáceĕ Katowice, 9 grudnia 2010 Joanna Nowak-Kubiak 1 z 10 Formalno prawne zagadnienia przeksztaáceĕ wáasnoğciowych sp zoz: Jak dobrze przygotowaü siċ do przeksztaáceĕ Przeksztaácenie w spóákċ prawa handlowego

Bardziej szczegółowo

Podstawowe zasady gospodarki finansowej przedsibiorstwa:

Podstawowe zasady gospodarki finansowej przedsibiorstwa: Podstawowe zasady gospodarki finansowej przedsibiorstwa: 1. Samodzielno prowadzenia gospodarki finansowej - przejawia si w nieingerencji pastwa w suwerenn działalno gospodarcz podmiotu, która pociga za

Bardziej szczegółowo

STRATEGIA ZARZ DZANIA D UGIEM sektora finansów publicznych w latach 2012-15

STRATEGIA ZARZ DZANIA D UGIEM sektora finansów publicznych w latach 2012-15 STRATEGIA ZARZDZANIA DUGIEM sektora finansów publicznych w latach 2012-15 Ministerstwo Finansów Warszawa, grudzie 2011 r. STRATEGIA ZARZDZANIA DUGIEM sektora finansów publicznych w latach 2012-15 I. WPROWADZENIE

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XXIX / 537 / 12 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA WIELKOPOLSKIEGO z dnia 17 grudnia 2012 r.

UCHWAŁA NR XXIX / 537 / 12 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA WIELKOPOLSKIEGO z dnia 17 grudnia 2012 r. UCHWAŁA NR XXIX / 537 / 12 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA WIELKOPOLSKIEGO z dnia 17 grudnia 212 r. zmieniajca uchwał Nr XVII/28/11 Sejmiku Województwa ego z dnia 19 grudnia 211 r. w sprawie: Wieloletniej Prognozy

Bardziej szczegółowo

30 184 1 968 okresu Zwikszenia 28 775 2 600 Zmniejszenia 36 039 4 368 Stan na koniec okresu 22 920 200

30 184 1 968 okresu Zwikszenia 28 775 2 600 Zmniejszenia 36 039 4 368 Stan na koniec okresu 22 920 200 Nota objaniajca nr 1 Informacje o instrumentach finansowych: Wyszczególnienie Udzielone poyczki 31.12.2005 Aktywa finansowe dostpne do sprzeday 31.12.2005 Stan na pocztek 30 184 1 968 okresu Zwikszenia

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WSPÓŁPRACY POWIATU KŁOBUCKIEGO Z ORGANIZACJAMI POZARZDOWYMI W 2005 ROKU.

PROGRAM WSPÓŁPRACY POWIATU KŁOBUCKIEGO Z ORGANIZACJAMI POZARZDOWYMI W 2005 ROKU. Załcznik Nr 1 do Uchwały Nr 202/XXI/2004 Rady Powiatu w Kłobucku z dnia 23 listopada 2004 roku PROGRAM WSPÓŁPRACY POWIATU KŁOBUCKIEGO Z ORGANIZACJAMI POZARZDOWYMI W 2005 ROKU. I. Wstp do załoe rocznego

Bardziej szczegółowo

Fundacja Twoja Szansa 39 207 Brzenica 18

Fundacja Twoja Szansa 39 207 Brzenica 18 Fundacja Twoja Szansa 39 207 Brzenica 18 SPRAWOZDANIE FINANSOWE za rok 2005 Informacja dodatkowa do sprawozdania finansowego za rok 2005 Wprowadzenie do sprawozdania finansowego za rok 2005 Fundacja Twoja

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE RADY NADZORCZEJ

SPRAWOZDANIE RADY NADZORCZEJ z oceny skonsolidowanego sprawozdania finansowego oraz sprawozdania z dziaalnoci Grupy Kapitaowej FOTA za okres od 1.01.2011 r. do 31.12.2011 r. SPRAWOZDANIE Rady Nadzorczej FOTA S.A. z siedzib w Gdyni

Bardziej szczegółowo

Objaśnienia wartości przyjętych w Wieloletniej Prognozie Finansowej Powiatu Gryfickiego na lata 2015-2030

Objaśnienia wartości przyjętych w Wieloletniej Prognozie Finansowej Powiatu Gryfickiego na lata 2015-2030 Objaśnienia wartości przyjętych w Wieloletniej Prognozie Finansowej Powiatu Gryfickiego na lata 2015-2030 I. Objaśnienia wartości dochodów przyjętych w Wieloletniej Prognozie Finansowej Powiatu Gryfickiego

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr LVII / 300 /2014 Rady Miasta Brzeziny z dnia 19 września 2014 roku

Uchwała Nr LVII / 300 /2014 Rady Miasta Brzeziny z dnia 19 września 2014 roku Uchwała Nr LVII / 300 /2014 Rady Miasta Brzeziny z dnia 19 września 2014 roku w sprawie zmiany Wieloletniej Prognozy Finansowej Miasta Brzeziny na lata 2014 2020 Na podstawie art. 226, art. 227, art. 228,

Bardziej szczegółowo

Objaśnienia wartości przyjętych w Wieloletniej Prognozie Finansowej na lata 2014 2029 Gminy Miasta Radomia.

Objaśnienia wartości przyjętych w Wieloletniej Prognozie Finansowej na lata 2014 2029 Gminy Miasta Radomia. Objaśnienia wartości przyjętych w Wieloletniej Prognozie Finansowej na lata 2014 2029 Gminy Miasta Radomia. Za bazę do opracowania Wieloletniej Prognozy Finansowej na kolejne lata przyjęto projekt budżetu

Bardziej szczegółowo

22 920 200 okresu Zwikszenia 8 274 Zmniejszenia 9 374 Stan na koniec okresu 21 820 200

22 920 200 okresu Zwikszenia 8 274 Zmniejszenia 9 374 Stan na koniec okresu 21 820 200 Noty objaniajce Nota objaniajca nr 1 Informacje o instrumentach finansowych: Udzielone poyczki 30.06.2006 Aktywa finansowe dostpne do sprzeday 30.06.2006 Stan na pocztek 22 920 200 okresu Zwikszenia 8

Bardziej szczegółowo

Zwiksza si plan dochodów budetu gminy o kwot ---352.358 zł

Zwiksza si plan dochodów budetu gminy o kwot ---352.358 zł Załcznik Nr 1 do Uchwały Nr XII/74/03 Rady Gminy Dorohusk z dnia 26 listopada 2003 r. Zwiksza si plan dochodów budetu gminy o kwot ---352.358 zł Dział 700 Gospodarka Mieszkaniowa 200.000 zł Rozdział 70005

Bardziej szczegółowo

Informacje dodatkowe (zgodne z 98 ust. 3 i 4 Rozporzdzenia Rady Ministrów z 21 marca 2005 r. Dz. U. Nr 49, poz. 463)

Informacje dodatkowe (zgodne z 98 ust. 3 i 4 Rozporzdzenia Rady Ministrów z 21 marca 2005 r. Dz. U. Nr 49, poz. 463) Informacje dodatkowe (zgodne z 98 ust. 3 i 4 Rozporzdzenia Rady Ministrów z 21 marca 2005 r. Dz. U. Nr 49, poz. 463) Przekazywane informacje zawieraj dane jednostkowe za II kwartał 2005 r., tj. za okres

Bardziej szczegółowo

KONTROLA ZARZ DCZA JEDNOSTKACH SEKTORA FINANSÓW PUBLICZNYCH I JEJ WYMAGANIA

KONTROLA ZARZ DCZA JEDNOSTKACH SEKTORA FINANSÓW PUBLICZNYCH I JEJ WYMAGANIA Janusz Czauderna 1 z 22 KONTROLA Nowe obowizki i wymagania ZARZDCZA W JEDNOSTKACH SEKTORA FINANSÓW PUBLICZNYCH I JEJ WYMAGANIA Janusz Czauderna janusz@czauderna.pl tel. 505 328 100 Uyte w nowej ustawie

Bardziej szczegółowo

Energia odnawialna w województwie zachodniopomorskim Koncepcje współpracy

Energia odnawialna w województwie zachodniopomorskim Koncepcje współpracy Energia odnawialna w województwie zachodniopomorskim Koncepcje współpracy Podstaw rozwoju kadego społeczestwa jest jego rozwój gospodarczy, a energia stanowi wan rol w jego realizacji. Z uwagi na cigły

Bardziej szczegółowo

Krajowy Fundusz Kapita owy S.A. jako instrument in ynierii finansowej. Co to jest Krajowy Fundusz Kapita owy?

Krajowy Fundusz Kapita owy S.A. jako instrument in ynierii finansowej. Co to jest Krajowy Fundusz Kapita owy? VENTURE CAPITAL Krajowy Fundusz Kapitaowy S.A. jako instrument inynierii finansowej Pawe Jaroszek/ Iwona Barszcz Warszawa, 28 wrzenia 2009 Co to jest Krajowy Fundusz Kapitaowy? KFK funkcjonuje w formie

Bardziej szczegółowo

Rzetelno!% i wiarygodno!% skonsolidowanego sprawozdania finansowego bankowej grupy kapita"owej

Rzetelno!% i wiarygodno!% skonsolidowanego sprawozdania finansowego bankowej grupy kapitaowej MBA 3/2010 Artykuy 65 Master of Business Administration 3/2010 (104): s. 65 72, ISSN 1231-0328, Copyright by Akademia Leona Komi"skiego Rzetelno% i wiarygodno% skonsolidowanego sprawozdania finansowego

Bardziej szczegółowo

Rozdzia I Postanowienia ogólne

Rozdzia I Postanowienia ogólne Zacznik nr 1 do Zarzdzenia nr 13 / 2011 Dyrektora Powiatowego Urzdu Pracy w rodzie Wlkp. z dnia 15.04.2011 REGULAMIN ORGANIZACYJNY CENTRUM AKTYWIZACJI ZAWODOWEJ Rozdzia I Postanowienia ogólne 1 Regulamin

Bardziej szczegółowo

2.5 Trwało projektu. 5 Metodologia tworzenia analiz ryzyk w projektach PPP i ich podziału pomidzy stron publiczn i prywatn w kontekcie ich wpływu

2.5 Trwało projektu. 5 Metodologia tworzenia analiz ryzyk w projektach PPP i ich podziału pomidzy stron publiczn i prywatn w kontekcie ich wpływu ryzyk w projektach PPP i ich podziału pomidzy stron publiczn i prywatn w kontekcie ich wpływu na klasyfikacj projektu pod ktem długu i deficytu sektora publicznego 5. 2.5 Trwało projektu Projekty ppp s

Bardziej szczegółowo

Dodatkowe Noty Objaniajce

Dodatkowe Noty Objaniajce Dodatkowe Noty Objaniajce 1. Informacje o instrumentach finansowych. W latach 2008, 2009 w spółce nie wystpowały: a) aktywa finansowe przeznaczone do obrotu, b) zobowizania finansowe przeznaczone do obrotu,

Bardziej szczegółowo

OBJAŚNIENIA W WIELOLETNIEJ PROGNOZIE FINANSOWEJ MIASTA OLSZTYNA NA LATA 2013-2021

OBJAŚNIENIA W WIELOLETNIEJ PROGNOZIE FINANSOWEJ MIASTA OLSZTYNA NA LATA 2013-2021 Załącznik Nr 4 Załącznik Nr 3 do uchwały Nr XXX/540/12 do uchwały Nr XXXVI/627/13 Rady Miasta Olsztyna Rady Miasta Olsztyna z dnia 13 grudnia 2012 r. z dnia 24 kwietnia 2013 r. OBJAŚNIENIA WARTOŚCI PRZYJĘTYCH

Bardziej szczegółowo

OBJAŚNIENIA PRZYJĘTYCH WARTOŚCI W WIELOLETNIEJ PROGNOZIE FINANSOWEJ MIASTA PRZEMYŚLA NA LATA 2013-2038

OBJAŚNIENIA PRZYJĘTYCH WARTOŚCI W WIELOLETNIEJ PROGNOZIE FINANSOWEJ MIASTA PRZEMYŚLA NA LATA 2013-2038 Załącznik Nr 1 do uchwały Nr./ Rady Miejskiej w Przemyślu z dnia OBJAŚNIENIA PRZYJĘTYCH WARTOŚCI W WIELOLETNIEJ PROGNOZIE FINANSOWEJ MIASTA PRZEMYŚLA NA LATA 2013-2038 Wstęp Wieloletnia prognoza finansowa

Bardziej szczegółowo

B. DODATKOWE NOTY OBJANIAJCE

B. DODATKOWE NOTY OBJANIAJCE B. DODATKOWE NOTY OBJANIAJCE 1. Informacje o instrumentach finansowych. Ad.1 Lp Rodzaj instrumentu 1. Aktywa finansowe przeznaczone do obrotu: 2. Zobowizania finansowe przeznaczone do obrotu: Zobowizania

Bardziej szczegółowo

Objaśnienia wartości przyjętych w wieloletniej prognozie finansowej na lata 2012-2020 Powiatu Ostródzkiego.

Objaśnienia wartości przyjętych w wieloletniej prognozie finansowej na lata 2012-2020 Powiatu Ostródzkiego. Objaśnienia wartości przyjętych w wieloletniej prognozie finansowej na lata 2012-2020 Powiatu Ostródzkiego. Wieloletnią prognozę finansową przyjęto na lata 2012-2020, natomiast prognozę spłaty długu przyjęto

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN PRZYZNAWANIA I PRZEKAZYWANIA STYPENDIÓW W RAMACH PROGRAMU STYPENDIALNEGO LEPSZE JUTRO W ROKU SZKOLNYM 2006/2007

REGULAMIN PRZYZNAWANIA I PRZEKAZYWANIA STYPENDIÓW W RAMACH PROGRAMU STYPENDIALNEGO LEPSZE JUTRO W ROKU SZKOLNYM 2006/2007 REGULAMIN PRZYZNAWANIA I PRZEKAZYWANIA STYPENDIÓW W RAMACH PROGRAMU STYPENDIALNEGO LEPSZE JUTRO W ROKU SZKOLNYM 2006/2007 REGULAMIN przyznawania i przekazywania stypendiów w ramach programu stypendialnego

Bardziej szczegółowo

WYBRANE METODY DOSKONALENIA SYSTEMÓW ZARZDZANIA. L. KRÓLAS 1, P. KRÓLAS 2 Orodek Kwalifikacji Jakoci Wyrobów SIMPTEST ul. Przemysłowa 34A 61-579 Pozna

WYBRANE METODY DOSKONALENIA SYSTEMÓW ZARZDZANIA. L. KRÓLAS 1, P. KRÓLAS 2 Orodek Kwalifikacji Jakoci Wyrobów SIMPTEST ul. Przemysłowa 34A 61-579 Pozna 22/21 ARCHIWUM ODLEWNICTWA Rok 2006, Rocznik 6, Nr 21(1/2) ARCHIVES OF FOUNDARY Year 2006, Volume 6, Nº 21 (1/2) PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 WYBRANE METODY DOSKONALENIA SYSTEMÓW ZARZDZANIA L. KRÓLAS

Bardziej szczegółowo

Argumenty na poparcie idei wydzielenia OSD w formie tzw. małego OSD bez majtku.

Argumenty na poparcie idei wydzielenia OSD w formie tzw. małego OSD bez majtku. Warszawa, dnia 22 03 2007 Zrzeszenie Zwizków Zawodowych Energetyków Dotyczy: Informacja prawna dotyczca kwestii wydzielenia Operatora Systemu Dystrybucyjnego w energetyce Argumenty na poparcie idei wydzielenia

Bardziej szczegółowo

Uchwala Nr XVIII/88/12 Rady Gminy Lelkowo z dnia 19 wrzesnia 2012 r.

Uchwala Nr XVIII/88/12 Rady Gminy Lelkowo z dnia 19 wrzesnia 2012 r. RAllA GMINYLELKOWO 14-521 LELKOWO Woi ""-rrn'-' ~I,C!""'llJrSkie Uchwala Nr XVIII/88/12 Rady Gminy Lelkowo z dnia 19 wrzesnia 2012 r. w sprawie zmiany Wieloletniej Prognozy Finansowej Gminy Lelkowo na

Bardziej szczegółowo

Dokonać zmiany w Wieloletniej Prognozie Finansowej Gminy Stare Bogaczowice zgodnie z załącznikami.

Dokonać zmiany w Wieloletniej Prognozie Finansowej Gminy Stare Bogaczowice zgodnie z załącznikami. Uchwała Nr IX/74 /15 Rady Gminy Stare Bogaczowice z dnia 18 grudnia 2015 r. w sprawie zmiany Wieloletniej Prognozy Finansowej. Na podstawie art.226, art.227, art.228, art.230 ust.6 i art.243 ustawy z dnia

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XLIII/1009/13 RADY MIASTA KATOWICE. z dnia 18 grudnia 2013 r.

UCHWAŁA NR XLIII/1009/13 RADY MIASTA KATOWICE. z dnia 18 grudnia 2013 r. UCHWAŁA NR XLIII/1009/13 RADY MIASTA KATOWICE z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie uchwalenia Wieloletniej Prognozy Finansowej miasta Katowice na lata 2014-2035 Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 4 ustawy

Bardziej szczegółowo