Postmodernistyczna analiza roli i znaczenia marketingu wewnętrznego w bibliotece akademickiej

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Postmodernistyczna analiza roli i znaczenia marketingu wewnętrznego w bibliotece akademickiej"

Transkrypt

1 Mgr Jadwiga Kotulska Międzyinstytutowa Biblioteka Politologii, Filologii i Socjologii Uniwersytetu Opolskiego Postmodernistyczna analiza roli i znaczenia marketingu wewnętrznego w bibliotece akademickiej Postmodernistic analysis of the role and meaning of the internal marketing in academic libraries The postmodernism is creating cognitive new opportunities and analysis direction of the internal marketing at academic libraries; as the multilayered and complex research current, is initiating a new way of thinking, perceiving role and significance of the internal marketing. It shows that existing marketing strategies are becoming outdated and useless caused by dynamic environment development. Libraries response to new challenges by postmodernistic concepts of marketing. The classical concept of marketing had linear character, postmodernistic concepts in turn are compiled and applied parallel, that cause their mutual supplementing oneself and permeating. Concepts of internal marketing are described by a spotness, an event character, a trialness, a relationalness, a virtuality and a customers activity. Foundation of the internal marketing is creating by interpersonal communication which allow to create solid relations with employees and integrate them around the strategy of the library regardless of occupied position. The postmodernistic look at the internal marketing allow us to see a library as a team of persons who creating an intellectual capital and a quality of provided services as well as they are able to meet growing social and economical challenges. In postmodernistic world paths and purposes are not marked, everyone must find its own place in the new reality. 1

2 Wstęp Marketing stanowi koncepcję postępowania bibliotek, która umożliwia osiągnięcie sukcesu. Zmiany realiów powodują inne podejście do zasad marketingowej orientacji i dostosowania klasycznych teorii do potrzeb dnia dzisiejszego. Decyzje marketingowe determinują i kształtują zmiany zachodzące w otoczeniu zewnętrznym i wewnętrznym. Biblioteki funkcjonują w warunkach konkurencji i globalizacji rynków, co powoduje nowe podejście do zagadnień marketingu. Jak zauważa Wojciech J. Burszta życie w kulturze nowożytnej czy już wręcz ponowoczesnej, tym się charakteryzuje, że nasza naturalna percepcja świata jest zapożyczona przez różnorodne systemy komunikacyjne. Na co dzień coraz większej rzeszy ludzi towarzyszy to, co zwie się teleobecnością. Oznacza to, że muszą oni doświadczyć dwóch odmiennych środowisk jednocześnie: środowiska fizycznego, w którym w danym momencie się znajdują oraz środowiska przekazywanego i kształtowanego przez technologie od zwykłego telefonu, przez telewizję i wideo, gry komputerowe, po bardzo zaawansowane formy interaktywności. Dzięki podobnemu zapośredniczeniu uczymy się być tam, czyli w świecie, który nasze zmysły odbierają dzięki przekazowi elektronicznemu 1. Niewątpliwie media i Internet wyznaczają styl współczesnej kultury, ale wrażliwość i wyobraźnia ludzka pomagają zrozumieć i zinterpretować rzeczywistość oraz sprostać wymaganiom współczesności. W dobie postmodernizmu przed bibliotekarzami akademickimi coraz częściej pojawiają się zagadnienia marketingu wewnętrznego, którego filozofia zmierza do stworzenia zespołu, realizującego marketing w praktyce, w sposób świadomy i umotywowany, co ma kapitalny wpływ na rozwój bibliotek. Postmodernistyczna myśl koncentruje się na zagadnieniach marketingu wewnętrznego, co wywołuje wiele dyskusji na temat tak samego marketingu klasycznego, jak i nowych perspektyw w marketingu, które jak się okazało można ujmować inaczej, a o starych problemach mówić językiem współczesnym, podając nowe wersje tych samych lub podobnych spraw. Znaczenie marketingu wewnętrznego wzrosło ostatnimi czasy ze względu na potrzebę podnoszenia lojalności pracowników, ich zaangażowania, motywacji i satysfakcji z pracy. Celem autorki niniejszego tekstu nie jest epatowanie kolejną postmodernistyczną koncepcją, lecz podkreślenie potrzeby zwrócenia uwagi na wpływ i znaczenie marketingu wewnętrznego w bibliotekach akademickich. 1 W. J. Burszta: Różnorodność i tożsamość. Antropologia jako kulturowa refleksyjność. Poznań 2004, s

3 Postmodernizm i ponowoczesność Postmodernizm związany jest ze zmianą stylu myślenia, a dyskurs rozwija się w kierunku poszanowania praw człowieka oraz mniejszości narodowych i kulturowych. Traktowany jest jako prąd, który kształtuje kulturę naszych czasów. Słowo postmodernizm odpowiada francuskiemu słowu le postmodernisme, które jednak rzadko się pojawia w myśli filozoficznej, będąc terminem z zakresu krytyki literackiej i artystycznej, z odniesieniem do architektury. Francuski przymiotnik tłumaczy się jako ponowoczesny, a rzeczownik le postmoderne jako ponowoczesność 2. Z kolei w języku angielskim postmodernismus, postmodernity ( postmodernizm i postmoderna ) oznaczają to, co nastąpiło po modernizmie i modernie, przy czym słowo modern oznacza również nowoczesny, najnowszy, nowożytny, a więc postmoderna to też ponowoczesność, a nawet ponowożytność 3. Moderna odnosi się do epoki Oświecenia, czerpiąc inspiracje z wiary w postęp, naukę i technikę oraz z ideałów Rewolucji Francuskiej, tj. haseł Wolność, Równość, Braterstwo. Opierała się na myśli i ideologii wywodzącej się z przekonania o linearnym rozwoju społeczeństwa. Wierzono w wielkie mity przyszłościowe, nazwane przez Jeana - Francoisa Lyotarda wielkimi narracjami, które legitymizowały wszelkie działania społeczne. Za umowny koniec moderny uważa się Oświęcim i gułagi, gdzie przy pomocy techniki jeden naród wymordował inny naród 4, próbując unicestwić i inne, które irracjonalnie nazywał podrasami. W tym kontekście postmodernizm (ponowoczesność) to nowa forma cywilizacyjno kulturowa, która zrodziła się po II wojnie światowej z głębokiego rozczarowania do haseł głoszonych przez modernę. Według wspomnianego już Lyotarda postmodernizm oznacza stan kultury po przekształceniach, jakim ulegały reguły gry w nauce, literaturze i sztuce, począwszy od końca XIX wieku, a związane z kryzysem narracji 5. Postmodernizm odpowiada roszczeniom naukowej i artystycznej nowoczesności XX wieku, gdyż obecnie dokonuje się to, co wcześniej było prognozowane. Nowoczesność nie musi być reklamowana, bo jest realizowana. Dąży do wielości, sprzeciwia się jedności 6 i zaczyna się tam, gdzie kończy się całość, bo ludzki język i życie człowieka możliwe jest tylko w wielości 7. 2 M. Kowalska: Mała opowieść tłumacza. W: J-F. Lyotard: Kondycja ponowoczesna: raport o stanie wiedzy. Przeł. M. Kowalska, J. Migasiński. Warszawa 1997, s H. Janaszek - Ivanickowa: Nowa twarz postmodernizmu. Katowice 2002, s Tamże, s J-F. Lyotard: Kondycja ponowoczesna: raport... Dz. cyt., s W. Welsch: Nasza postmodernistyczna moderna. Przeł. R. Kubicki, A. Zeidler - Janiszewska. Warszawa 1998, s Tamże, s

4 Krystyna Wilkoszewska zauważa, że droga rozwoju postmodernizmu nie jest wykresem linearnym, a kategorią pozwalającą odróżnić teraźniejszość drugiej połowy XX wieku od bliższej jak i dalszej przeszłości, a sens owej różnicy jest właśnie w trakcie postmodernistycznej dyskusji wypracowany 8. Źródłem postmoderny jest właśnie mnogość ideologii i opcji oraz estetyczny pluralizm. Z kolei wielość stanowi o postmodernizmie, który odnosi się do określonej postawy, programu, okresu w dziejach a ponowoczesność obejmuje to, co właściwe określonemu typowi społeczeństwa. Ponowoczesność i postmodernizm to dwie różne rzeczy jak nowoczesność i modernizm. Ponowoczesność i nowoczesność są określeniami historycznymi, odnoszącymi się do zmian społecznych i kulturowych; to określenia ze sfery historii idei. Nowoczesności i postmodernizmu nie można utożsamiać nowoczesność zaczyna się od czasów Kartezjusza i epoki Oświecenia, które to modernizm podważa i neguje. Postmodernizm będąc konsekwencją modernizmu opiera się na kwestionowaniu porządku wynikającego z Rozumu idea całości według postmodernistów prowadzi do przemocy 9. Termin postmoderna Zygmunt Bauman odnosi do określonych cech kondycji społecznej, które pojawiły się w Europie w XX wieku, a dojrzałą formę przybrały w II połowie ubiegłego stulecia. Cechy charakterystyczne postmodernistycznej kondycji to: zinstytucjonalizowany pluralizm, różność i przypadkowość. Postmodernizm jest nieprzerwanym przepływem refleksyjności i aktywnością dyskursywną, aktywnością interpretacji i re-interpretacji 10. Postmoderniści cenią różnice i heterogeniczność, twierdząc, że celem działania powinno być zapewnienie większej różnorodności. Stworzyli język specyficzny: tekstualność, dyskurs, genealogię, dekonstrukcję. Dowodzili, iż rzeczywisty świat przypomina konstrukcję tekstu, tzn. zawiera wiele paradoksów i koniecznie musi być interpretowany jak tekst. Czytelnik sam nadaje tekstowi znaczenie, przez co staje się odbiorcą i twórcą tekstu. Tekstualność jest analizą tworzenia faktyczności i oznacza również czytanie tekstu w aspekcie wielowymiarowym. Intertekstualność powoduje, że dzieła, teksty są odpowiedzią nie na rzeczywistość społeczną, a n wcześniejsze utwory i konwencje. Postmodernistyczny dyskurs dotyczy tworzenia wartości i znaczeń tekstów, które odnoszą się do sytuacji społecznych. Łączy w sobie aspekty lingwistyczne i behawioralne, będąc bardziej przydatnym do analizy rzeczywistości, niż język, gdyż uwzględnia kontekst wypowiedzi, co 8 K. Wilkoszewska: Wariacje na postmodernizm. Kraków 2008, s W. Klimczyk: Erotyzm ponowoczesny. Kraków 2008, s Z. Bauman: Socjologiczna teoria postmoderny. Tłum. A. Szpociński. W: Postmodernizm w perspektywie filozoficzno - kulturoznawczej. Red. A. Zeidler - Janiszewska. Warszawa 1991, s. 7-8 i 25. 4

5 powoduje, że to samo zdanie ma różne znaczenie z punktu widzenia języka i dyskursu. Analiza dyskursu koncentruje się wówczas na pozajęzykowym kontekście wypowiedzi. Postmodernizm zrodził się w kręgu filozofii francuskiej, zwłaszcza dzieła Michela Foucaulta, dotyczącego genealogii i relacji między władzą i wiedzą oraz Jacquesa Derridy na temat dekonstrukcji i podwójnego czytania. Bezpośrednią konsekwencją jest postrzeganie świata i mówienie o nim, czyli pisanie świata, odczytanie go takim, jaki jest 11. Postmodernistyczne teorie łączy przekonanie, że porządek, znaczenie, struktury nie mają cech trwałości. Postmodernistyczny system jest otwarty na różne idee, wikła się w sprzeczności i opiera na tolerancji. Proponuje mieszanie form, rodzajów i stylów. Operuje cytatem, żartem, ironią i metaforą, która dzięki zespołowi skojarzeń pozwala lepiej i inaczej myśleć. Tak też pierwszą metaforą postmodernistryczną jest metafora kłączy (z ang. rhizome ) za pomocą której Gilles Deleuze i Felix Guattari określili rzeczywistość. Kłącze jest nomadyczne i wciąż wytwarza różnice więc postmodernizm tworzy związek między rzeczywistością a fikcją, dowodząc, iż współczesna kultura nie sięga korzeniami w głąb gleby, jak drzewa, lecz rozpościera się szeroko pod jej powierzchnią. Pojęcie społeczeństwa postmodernistycznego wprowadził Amitai Etzioni w roku Twierdził on, że koniec moderny nie następuje w wyniku przełomu, lecz transformacji, a studium postmodernistyczne jest skutkiem zmian technologicznych i megatrendów, czyli problemów globalnych, będących efektem wyraźnych tendencji w gospodarce światowej. Z kolei John Naisbitt wymienił 10 megatrendów zmieniających życie ludzkości oraz spojrzenie na zagadnienia marketingu: 1. Od społeczeństwa przemysłowego do informacyjnego. 2. Od technologii siłowej do ultratechnologii. 3. Od gospodarki narodowej do gospodarki globalnej. 4. Od myślenia krótkofalowego do długofalowego. 5. Od centralizacji do decentralizacji. 6. Od pomocy zinstytucjonalizowanej do samopomocy. 7. Od demokracji przedstawicielskiej do uczestniczącej. 8. Od hierarchii do sieci. 9. Z północy na południe. 10. Od schematu albo - albo do wielokrotnego wyboru J. Czaputowicz: Teoria stosunków międzynarodowych: krytyka i systematyzacja. Warszawa 2008, s J. Naisbitt: Megatrendy: 10 nowych kierunków zmieniających nasze życie. Tłum. P. Kwiatkowski. Poznań

6 Megatrendy określają przemiany społeczno-polityczne i kulturowe zachodzące w związku z przechodzeniem od epoki przemysłowej do postindustrialnej, gdzie następuje upodmiotowienie pracowników przy wzroście roli wiedzy i kreatywności. Marketing wewnętrzny w bibliotece: rola i znaczenie Marketing jest koncepcją postępowania na rynku, która umożliwia odniesienie sukcesu. Zmiany w funkcjonowaniu polskich bibliotek polegają na adaptowaniu klasycznych orientacji marketingowych do nowych realiów. Poważną barierą wprowadzania i stosowania marketingu jest mentalność, obawa przed zmianami, czy niewystarczające w gronie kadry zarządzającej oraz pracowników kwalifikacje. W związku z szybkim rozwojem technologii i rosnącymi wymaganiami czytelników biblioteki akademickie muszą niezwłocznie przeprowadzić gruntowne zmiany w zakresie zarządzania z wykorzystaniem, rzecz jasna, marketingu wewnętrznego. Obserwacja i analiza otoczenia pomaga dostrzec nowe trendy i w porę wypracować metody, znaleźć instrumenty działań marketingowych w bibliotece. Jednakże podstawą działalności w każdej bibliotece są ludzie i to ich w szczególności dotyczy marketing wewnętrzny, skupiając w orbicie zainteresowania tak pracowników już zatrudnionych, jak i potencjalnych. Okazuje się, że świadczenie usług wymaga zatrudnienia pracowników zmotywowanych i zorientowanych na klienta / czytelnika. W związku z tym marketing wewnętrzny zakłada, że: 1. Wszyscy pracownicy biblioteki są postrzegani jako jej wewnętrzni klienci. 2. Dana biblioteka jest otwarta na potrzeby i oczekiwania usługobiorców. 3. Wewnętrzni klienci jako członkowie wspólnoty opracowują i kształtują pozytywny wizerunek swojej firmy, dbając o jej rozwój i przysparzając nowych klientów. 4. Firma dba również o potencjalnych wewnętrznych klientów 13. Autorzy współczesnych definicji marketingu wewnętrznego akcentują potrzebę włączenia pracowników w procesy decyzyjne, pozyskiwanie ich zrozumienia, czy też czynnego wsparcia dla realizacji projektów kluczowych dla rozwoju firmy, wypracowania celów strategicznych. Ważnym aspektem jest kształtowanie kreatywności i lojalności pracowników marketing wewnętrzny łączy w sobie zorientowanie na motywację pracowników i klientów oraz wdrażanie strategii i zarządzania zmianami. Podstawową funkcją marketingu wewnętrznego jest bowiem integrowanie pracowników wokół interesu 13 M. Daszkowska: Usługi: produkcja, rynek, marketing. Warszawa 1998, s

7 firmy oraz inicjowanie wewnętrznych zmian poprzez uwzględnianie opinii pracowników, wykorzystywanie ich sugestii i pomysłów w zakresie usprawniania funkcjonowania bibliotek, nadto podnoszenie jakości kontaktów z klientami. Z kolei celem marketingu zewnętrznego jest doskonalenie zdolności reagowania na potrzeby innych, wzrost odpowiedzialności i kształtowanie przekonania o wspólnocie dążeń pracowników biblioteki. W konsekwencji następuje uświadomienie pracownikom, że termin klient odnosi się również do każdego zatrudnionego w organizacji, a ich ogół tworzy właśnie marketing wewnętrzny, gdzie funkcjonują pracownicy i pracodawca, a pomiędzy nimi odbywa się wymiana transakcyjna, w wyniku której obie strony osiągają określone korzyści 14. Potencjał ludzki jest głównym zasobem strategicznym każdej organizacji, stąd literatura przedmiotu mocno akcentuje aspekt marketingu wewnętrznego, mówiący o szeregu działań prowadzących do zaspokojenia potrzeb i wpływaniu na zachowania pracowników tak, aby identyfikowali się oni z firmą, a swym zaangażowaniem tworzyli wartość dla klienta 15. Współczesnym bibliotekom potrzebna jest więź z klientami, ale i więź między pracownikami. W budowaniu wizerunku wewnętrznego istotne jest umiejętne wykorzystanie możliwości tkwiących w komunikacji interpersonalnej, tworzenie atmosfery partnerstwa i lojalności, wpływanie na stosunek pracowników do firmy oraz kultura organizacyjna i klimat organizacyjny. Dowodzi się, że przez właściwe zaspokojenie potrzeb klientów wewnętrznych uzyskuje się możliwość usatysfakcjonowania zewnętrznych klientów biblioteki. Nie nastąpi to bez uświadomienia sobie, iż marketing wewnętrzny działa w 4 obszarach: 1. Komunikacji wewnętrznej 2. Klimatu organizacyjnego, który wyznaczają propagowane treści i ich interpretacja, zachowanie liderów, atmosfera pracy, przepływ informacji oraz satysfakcja pracowników. 3. Kultury organizacyjnej, która wpływa na sposób określania własnej roli w organizacji, a nadto wspólne znaki, symbole i wartości. 4. Wizerunek wewnętrzny organizacji. Oddziałując na wymienione obszary można realizować cele marketingowe, tzn. osiągać zaangażowanie pracowników w realizację strategii biblioteki i podnoszenie wartości dla klienta poprzez ciągłe inicjowanie usprawnień. Jednakże wszystkie działania muszą być 14 A. I. Baruk: Postmodernistyczne koncepcje marketingowe a marketing klasyczny. Toruń 2008, s A. Olsztyńska: Marketing wewnętrzny w przedsiębiorstwie: koncepcja i narzędzia wspomagające integrację działań wewnętrznych organizacji. Poznań 2005, s. 6. 7

8 skoordynowane z celami, strategią i działaniami firmy oraz stanowić proces zarządzający w bibliotece. W przeciwieństwie do klasycznych teorii, marketing wewnętrzny jest sposobem myślenia ideą przewodnią realizowaną na zewnątrz i wewnątrz prowadzącym do jednoczesnego zorientowania na klientów i pracowników. Przedmiotem właściwego zainteresowania marketingu wewnętrznego w bibliotekach jest: treść pracy, doskonalenia i szkolenia pracowników, systemy motywacyjne oraz regulacje czasu pracy. Takie ujęcie problemu pozwala wykluczyć manipulację pracownikami i ich przedmiotowe traktowanie. Rola i znaczenie marketingu wewnętrznego polega na zagwarantowaniu istnienia rynku wewnętrznego, gdzie pracodawca ma coś do zaoferowania pracownikowi (klientowi) pod warunkiem, że jest on zainteresowany tą transakcją. Teoretycy zagadnienia twierdzą, iż każdy pracownik jest w stanie zainwestować część swojego wolnego czasu na rzecz firmy, jeżeli otrzyma w zamian satysfakcjonującą go ofertę. Marketing wewnętrzny ściśle wiąże się z rynkowym prawem popytu i podaży, gdzie pracownik ma możliwość wyboru pracodawcy, a pracodawca pracownika. W bibliotekach funkcjonujących zgodnie z zasadami teorii organizacji i zarządzania przywraca należne miejsce odpowiednio zmotywowanym pracownikom oraz zdrową konkurencję zadowolonych klientów wewnętrznych i zewnętrznych. Ponadto wspomaga on wprowadzenie strategicznych zmian, zarządzanie wiedzą, komunikacją wewnętrzną i koncentracją na kliencie. Pożądany stosunek tzw. klienta wewnętrznego przejawia się ciągłym monitorowaniem potrzeb i pragnień pracowników oraz ciągłym kształceniem personelu przy uwrażliwianiu na potrzeby klientów. Niemałą rolę odgrywa system wynagradzania pracowników, który wpływa m.in. na dbałość o klienta i jego satysfakcję emocjonalną. Wdrożenie koncepcji marketingowej zależy od kultury organizacyjnej w firmie oraz postaw i zachowań ogółu personelu w instytucji. Postmodernizm a marketing wewnętrzny Postmodernizm to myśl filozoficzna i kultura Zachodu, która zanegowała modernizm i jest związana z ponowoczesnością, w której żyjemy. Inspiruje nas do spojrzenia na wiele spraw z innego punktu widzenia, przez co wnosi niebagatelny wkład w postęp cywilizacyjny. Zwykło się mówić, że wiek XX zmienił nasze myślenie o roli i znaczeniu marketingu, a konieczność dyskursu o postmodernistycznym nurcie stała się koniecznością dla zrozumienia i poszerzenia wiedz o zmieniającym się otoczeniu. Postmodernizm otwiera się na sytuacje z gruntu nieprzewidywalne, jak odkrycia naukowe podważające niezawodność dotychczasowych sposobów docierania do prawdy. Dominuje zasada sformułowana przez 8

9 Carlosa Fuentesa: nothing matters, anything goes co znaczy: o nic nie chodzi, wszystko uchodzi, o ile zostało nazwane. Postmodernizm wydaje się nie do zaakceptowania dla ludzi związanych ze starym sposobem myślenia mimo, iż wniósł on wiele wartości do teorii i praktyki marketingu wewnętrznego. Zazwyczaj poszukujemy nowych rozwiązań, ale skuteczne wykorzystanie zasad tego marketingu wymaga rewolucji w myśleniu i pojmowaniu pojęć typu: organizacja, pracownicy, marketing. W dobie globalizacji wychodzenie z izolacji i współtworzenie wraz z innymi organizacjami nowatorskich projektów staje się priorytetowym działaniem, lecz tylko umiejętność pisania i czytania marketingu wewnętrznego przekłada się na warunki wyzwalające efektywne i kreatywne działania. Nurt postmodernistyczny w teorii organizacji i zarządzania zapoczątkował Gareth Morgan publikując w roku 1986 Obrazy organizacji. Dowodził w niej, że organizacje są złożonymi i pełnymi paradoksów zjawiskami, które można rozumieć na wiele sposobów. Posługując się metaforami możemy jednakże zarządzać organizacjami w nowy sposób postmoderniści proponują kolaż jako metaforę organizacji, gdzie zarządzający powinni z kawałków istniejących teorii i swojej wiedzy i doświadczenia stworzyć nowe koncepcje. W ten sposób kadra zarządzająca i inni członkowie organizacji razem tworzą teorie, nabierając przy tym nowego znaczenia, gdyż menedżer staje się teoretykiem, a teoretyk artystą 16. Słownik wyrazów obcych określa metaforę (z gr. przeniesienie ) jako występowanie wyrazu w nowym znaczeniu, łączącym się ze znaczeniem realnym w sposób obrazowy, plastyczny i rozumiany poprzez odniesienie do znaczenia realnego. Metafory pomagają zwrócić uwagę na podobieństwo między różnymi zjawiskami, porządkując i tłumacząc świat, a obrazy wpływają na ludzkie działania. Badacze bibliotekoznawcy interpretują marketing wewnętrzny posługując się metaforą genezy, kultury i organizmu, rozwoju czy dominacji, co wyraża paradygmat myślenia o bibliotece i bibliotekach. Postmodernizm ekonomiczny ogłosił zwrot w kierunku indywidualizmu tyle warunków, ilu klientów. Zasadniczym przedmiotem zainteresowania postmodernistów pozostaje interpretacja pracowników organizacji sytuacji społecznych, w których odgrywają swoje role organizacyjne, wynikające z tego emocje i postacie 17. Ponowoczesność stanowi sposób poruszania się po świecie marketingu, wyzwanie dla badań bibliotekoznawczych oraz praktyki bibliotecznej. Ukształtowały się różne podejścia do zagadnienia marketingu wewnętrznego i wyjaśniania jego wpływu na rzeczywistość bibliotekarską. Zmiana ta 16 M. J. Hatch: Teoria organizacji. Tłum. P. Łuków. Warszawa 2002, s M. Kostera: Postmodernizm w zarządzaniu. Warszawa 1996, s

10 prowadzi do dyskusji między zwolennikami i przeciwnikami jakościowych zmian w funkcjonowaniu bibliotek wykorzystujących zasady marketingu. Podejście modernistyczne, tzw. perspektywa racjonalistyczna, to stanowisko systemów otwartych, szkoła pozytywistyczna i podejście ilościowe, dokładna analiza problemu i niekiedy intuicja. Zaś perspektywa symboliczno interpretująca to podejście jakościowe, czasami utożsamiane ze szkołą kultury organizacji 18, gdzie biblioteki funkcjonują podług obiektywnych prawidłowości. Z kolei perspektywa postmodernistyczna zakłada, że biblioteki są zespołem znaczeń i interpretacji, przypisywanych przez badaczy, więc fundamentalne znaczenie ma sposób subiektywnej interpretacji rzeczywistości. Wprowadzenie marketingu wewnętrznego do bibliotek może stanowić początek nowoczesnego myślenia o bibliotekach akademickich i ich bibliotekarzach. Globalizacja, konwergencja i hybrydowość wywołują zmiany organizacji i funkcjonowania bibliotek uczelnianych, które wspierają proces naukowo dydaktyczny szkolnictwa wyższego. Hybrydowość we współczesnej bibliotece oznacza nieliniowość, wzajemne przenikanie zjawisk przeciwstawnych. Ponowoczesna biblioteka akademicka jawi się jako biblioteka zasobna i bogata, wolna od zagrożeń i niestabilności, z ukształtowanym systemem władzy. Jest stałą załogą, która utożsamia się z firmą, a firma z załogą, zaś filozofią zarządzania jest marketing wewnętrzny. Tymczasem środowisko bibliotek, mimo stosowania zasad marketingowych, podlega nieustannym zmianom, dokonującym się pod wpływem globalizacji czy transformacji, określanych mianem późnowestfalskiego ładu międzynarodowego, a oznaczających nową jakość życia społecznego i nowoczesne parametry środowiska międzynarodowego. W konsekwencji zmiany te stanowią wyzwanie także dla bibliotek, gdyż stanowią część systemu społeczno - politycznego 19. Zakończenie Bibliotekom często prorokuje się upadek, wyprowadzając pesymistyczne prognozy z kryzysu ery Gutenberga, koniec kultury przeszłości. Twierdzenia te są na szczęście chybione, istnieją bowiem problemy i kwestie, które mogą rozwiązać tylko biblioteki silne i dobrze zorganizowane, z wykształconymi bibliotekarzami, których nie zastąpią najnowsze nawet technologie. Można czynić zarzuty, iż postmodernizm i ponowoczesność to jedynie wzniosłe hasła, słowa-hybrydy, ale myśl postmodernistyczna niewątpliwie pomaga zrozumieć nową rolę 18 M. J. Hatch: Teoria..., s Późnowestfalski ład międzynarodowy. Red. M. Pietras, K. Marzęda. Lublin 2008, s

11 bibliotek, inaczej spojrzeć na wewnętrzny marketing biblioteczny. Jest ów nurt zjawiskiem złożonym i zróżnicowanym, niepoddającym się jednoznacznym ocenom i krytyce. Przyszłość należy do bibliotek z wyraźną, skonkretyzowaną kulturą organizacyjną, ale jednocześnie elastycznych, adaptujących się do nowych warunków i zmieniającego się otoczenia. Podsumowując rozważania należy zaznaczyć, że przedstawiono tu ze względu na wymogi edytorskie jedynie wybrane idee postmodernistyczne i ich wpływ na marketing wewnętrzny bibliotek akademickich. Jogo koncepcje i założenia są jednak niezbędne w działalności bibliotek i pozwalają organizacjom na nowoczesny i dynamiczny rozwój, na sprostanie wyzwaniom ponowoczesnego świata, gdzie nie ma jednoznacznie wytyczonych dróg i celów, gdzie każdy musi znaleźć swoje miejsce w nowej rzeczywistości. Koncepcje postmodernistyczne są opracowane i stosowane równolegle, co powoduje ich przenikanie, punktowość, witalność i zdarzeniowy charakter, stawiając w konsekwencji nowe możliwości poznawcze i wyznaczając nowy kierunek analizy marketingu wewnętrznego w bibliotekach akademickich. Bibliografia: Baruk A. I.: Postmodernistyczne koncepcje marketingowe a marketing klasyczny. Toruń Bauman Z.: Socjologiczna teoria postmoderny. Tłum. A. Szpociński. W: Postmodernizm w perspektywie filozoficzno - kulturoznawczej. Red. A. Zeidler - Janiszewska. Warszawa Burszta W. J.: Różnorodność i tożsamość. Antropologia jako kulturowa refleksyjność. Poznań Czaputowicz J.: Teoria stosunków międzynarodowych: krytyka i systematyzacja. Warszawa Daszkowska M.: Usługi: produkcja, rynek, marketing. Warszawa Hatch M. J.: Teoria organizacji. Tłum. P. Łuków. Warszawa Janaszek Ivanickowa H.: Nowa twarz postmodernizmu. Katowice Klimczyk W.: Erotyzm ponowoczesny. Kraków Kostera M.: Postmodernizm w zarządzaniu. Warszawa Kowalska M.: Mała opowieść tłumacza. W: J-F. Lyotard: Kondycja ponowoczesna: raport o stanie wiedzy. Przeł. M. Kowalska, J. Migasiński. Warszawa Naisbitt J.: Megatrendy: 10 nowych kierunków zmieniających nasze życie. Tłum. P. Kwiatkowski. Poznań

12 Olsztyńska A.: Marketing wewnętrzny w przedsiębiorstwie: koncepcja i narzędzia wspomagające integrację działań wewnętrznych organizacji. Poznań Późnowestfalski ład międzynarodowy. Red. M. Pietras, K. Marzęda. Lublin Welsch W.: Nasza postmodernistyczna moderna. Przeł. R. Kubicki, A. Zeidler - Janiszewska. Warszawa Wilkoszewska K.: Wariacje na postmodernizm. Kraków

Lp. Kompetencja Poziom operacyjny Opis kompetencji

Lp. Kompetencja Poziom operacyjny Opis kompetencji Lp. Kompetencja Poziom operacyjny Opis kompetencji 1 Najwyższa jakość działania [kultura osobista, lojalność, prawość i uczciwość, dbałość o ład i porządek, terminowość] Wyznacza oczekiwania dbając o ład

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - OCENIANIE BIEŻĄCE, SEMESTRALNE I ROCZNE (2015/2016)

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - OCENIANIE BIEŻĄCE, SEMESTRALNE I ROCZNE (2015/2016) WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - OCENIANIE BIEŻĄCE, SEMESTRALNE I ROCZNE (2015/2016) Ocena dopuszczająca: Ocenę dopuszczającą otrzymuje uczeń, który opanował wiadomości i umiejętności określone

Bardziej szczegółowo

WSPÓŁCZESNA ANALIZA STRATEGII

WSPÓŁCZESNA ANALIZA STRATEGII WSPÓŁCZESNA ANALIZA STRATEGII Przedmowa CZĘŚĆ I. WSTĘP Rozdział 1. Koncepcja strategii Rola strategii w sukcesie Główne ramy analizy strategicznej Krótka historia strategii biznesowej Zarządzanie strategiczne

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZANIE MARKĄ. Doradztwo i outsourcing

ZARZĄDZANIE MARKĄ. Doradztwo i outsourcing ZARZĄDZANIE MARKĄ Doradztwo i outsourcing Pomagamy zwiększać wartość marek i maksymalizować zysk. Prowadzimy projekty w zakresie szeroko rozumianego doskonalenia organizacji i wzmacniania wartości marki:

Bardziej szczegółowo

Wstęp 1. Dwugłos o zarządzaniu 2. Współczesny świat w erze turbulencji (Alojzy Z. Nowak) 3. Przedsiębiorczość (Beata Glinka)

Wstęp 1. Dwugłos o zarządzaniu 2. Współczesny świat w erze turbulencji (Alojzy Z. Nowak) 3. Przedsiębiorczość (Beata Glinka) Wstęp 1. Dwugłos o zarządzaniu 1.1. Ewolucja podejść do zarządzania (Włodzimierz Piotrowski) 1.1.1. Kierunek klasyczny 1.1.2. Kierunek human relations (szkoła stosunków międzyludzkich) 1.1.3. Podejście

Bardziej szczegółowo

Teoria organizacji. Autor: Mary Jo Hatch

Teoria organizacji. Autor: Mary Jo Hatch Teoria organizacji Autor: Mary Jo Hatch Przedmowa Część I: CO TO JEST TEORIA ORGANIZACJI? 1. Czy warto studiować teorię organizacji? 1.1. Wielość perspektyw 1.2. Teoria i pojęcia 1.2.1. Teoria 1.2.2. Pojęcia

Bardziej szczegółowo

Podstawy Marketingu. Marketing zagadnienia wstępne

Podstawy Marketingu. Marketing zagadnienia wstępne Podstawy Marketingu Marketing zagadnienia wstępne Definicje marketingu: Marketing to zyskowne zaspokajanie potrzeb konsumentów /Kotler 1994/. Marketing to kombinacja czynników, które należy brać pod uwagę

Bardziej szczegółowo

szkolenia dla biznesu

szkolenia dla biznesu szkolenia dla biznesu wszystkie warsztaty przygotowujemy pod kątem uczestników i dostosowujemy w 100% do potrzeb odbiorców dotyczy to zarówno czasu ich trwania jak i poruszanych na nich zagadnień 1. komunikacja

Bardziej szczegółowo

Referat: Krytyczne czytanie w polonistycznej edukacji wczesnoszkolnej

Referat: Krytyczne czytanie w polonistycznej edukacji wczesnoszkolnej Propozycje zintegrowanych programów edukacji zatwierdzone przez Ministra Edukacji Narodowej do użytku szkolnego odpowiadają założeniom uprzednio opracowanej przez MEN Podstawie programowej kształcenia

Bardziej szczegółowo

Pedagogika współczesna

Pedagogika współczesna Pedagogika współczesna Sebastian Bakuła Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego. Struktura wykładu Wprowadzenie Pedagogika jako nauka: przedmiot, metody

Bardziej szczegółowo

Kryteria oceniania osiągnięć ucznia z przedmiotu wiedza o kulturze. Klasa I. Wymagania przedmiotowo-programowe

Kryteria oceniania osiągnięć ucznia z przedmiotu wiedza o kulturze. Klasa I. Wymagania przedmiotowo-programowe Kryteria oceniania osiągnięć ucznia z przedmiotu wiedza o kulturze Klasa I Skala ocen celujący bardzo dobry Wymagania przedmiotowo-programowe - wykazuje zaangażowanie w realizację projektów związanych

Bardziej szczegółowo

MARKETING USŁUG ZDROWOTNYCH

MARKETING USŁUG ZDROWOTNYCH MARKETING USŁUG ZDROWOTNYCH Beata Nowotarska-Romaniak wydanie 3. zmienione Warszawa 2013 SPIS TREŚCI Wstęp... 7 Rozdział 1. Istota marketingu usług zdrowotnych... 11 1.1. System marketingu usług... 11

Bardziej szczegółowo

Ku wolności jako odpowiedzialności

Ku wolności jako odpowiedzialności Marcin Kilanowski Ku wolności jako odpowiedzialności Dewey, Rorty, Habermas o nowej jakości w demokracji Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika Toruń 2013 Spis treści Od Autora 11 Wstęp 13

Bardziej szczegółowo

Cel, wizja, misja, wartości

Cel, wizja, misja, wartości Cel, wizja, misja, wartości NASZA STRATEGIA Cel, wizja, misja, wartości Kierujemy się jasną, długoterminową strategią. To fundament, który ułatwia nam podejmowanie właściwych decyzji, pozwala koncentrować

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU 1. NAZWA PRZEDMIOTU: EKOLOGIA I POLITYKA 2. KIERUNEK: POLITOLOGIA 3. POZIOM STUDIÓW: I STOPNIA 4. ROK/ SEMESTR STUDIÓW: II/4

KARTA PRZEDMIOTU 1. NAZWA PRZEDMIOTU: EKOLOGIA I POLITYKA 2. KIERUNEK: POLITOLOGIA 3. POZIOM STUDIÓW: I STOPNIA 4. ROK/ SEMESTR STUDIÓW: II/4 KARTA PRZEDMIOTU 1. NAZWA PRZEDMIOTU: EKOLOGIA I POLITYKA 2. KIERUNEK: POLITOLOGIA 3. POZIOM STUDIÓW: I STOPNIA 4. ROK/ SEMESTR STUDIÓW: II/4 5. LICZBA PUNKTÓW ECTS: 3 6. LICZBA GODZIN: 30 WY/30 CA 7.

Bardziej szczegółowo

Schindler Navigator Book Zdefiniowanie celów. Ustalenie drogi. Strategia sukcesu w branży dźwigowej.

Schindler Navigator Book Zdefiniowanie celów. Ustalenie drogi. Strategia sukcesu w branży dźwigowej. Zdefiniowanie celów. Ustalenie drogi. Strategia sukcesu w branży dźwigowej. 2 Nasze zobowiązanie Drodzy Koledzy i Koleżanki, Współpracownicy! Światowy rynek wind i schodów ruchomych podlega stałej ewolucji

Bardziej szczegółowo

Dobro w czasach postmoderny

Dobro w czasach postmoderny Ks. Ryszard Skowronek Dobro w czasach postmoderny Etyka postmodernizmu a nauczanie moralne Jana Pawła II Księgarnia św. Jacka Katowice 2007 SPIS TREŚCI Contents... 9 Wstęp... 11 Rozdział 1. POSTMODERNIZM

Bardziej szczegółowo

1. Badania jakościowe 2. Etnografia 3. Istota badań etnograficznych 4. 3 zasady metodologiczne badań 5. 3 etapy doboru próby w badaniach 6.

1. Badania jakościowe 2. Etnografia 3. Istota badań etnograficznych 4. 3 zasady metodologiczne badań 5. 3 etapy doboru próby w badaniach 6. 1. Badania jakościowe 2. Etnografia 3. Istota badań etnograficznych 4. 3 zasady metodologiczne badań 5. 3 etapy doboru próby w badaniach 6. Elementy badań 7. Raport etnograficzny 8. Przykłady 9. Podsumowanie

Bardziej szczegółowo

Program zajęć artystycznych w gimnazjum

Program zajęć artystycznych w gimnazjum Program zajęć artystycznych w gimnazjum Klasy II Beata Pryśko Cele kształcenia wymagania ogólne I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji percepcja sztuki. II. Tworzenie wypowiedzi

Bardziej szczegółowo

Socjologia. jest nauką, która pozwala zrozumieć, wyjaśnić i przewidzieć procesy jakie mają miejsce we współczesnym świecie.

Socjologia. jest nauką, która pozwala zrozumieć, wyjaśnić i przewidzieć procesy jakie mają miejsce we współczesnym świecie. SOCJOLOGIA Socjologia jest nauką, która pozwala zrozumieć, wyjaśnić i przewidzieć procesy jakie mają miejsce we współczesnym świecie. BO Z NAMI NIE BĘDZIESZ SIĘ NUDZIŁ Socjologia dostarcza wiedzy, bez

Bardziej szczegółowo

Inteligentne organizacje zarządzanie wiedzą i kompetencjami pracowników

Inteligentne organizacje zarządzanie wiedzą i kompetencjami pracowników 2010 Inteligentne organizacje zarządzanie wiedzą i kompetencjami pracowników Paulina Zadura-Lichota Zespół Przedsiębiorczości Warszawa, styczeń 2010 r. Pojęcie inteligentnej organizacji Organizacja inteligentna

Bardziej szczegółowo

ZNACZENIE BIOGRAFII EDUKACYJNEJ

ZNACZENIE BIOGRAFII EDUKACYJNEJ ZNACZENIE BIOGRAFII EDUKACYJNEJ W EDUKACJI DOROSŁYCH GDYNIA. 10.06.2014 uwarunkowania rynkowe uwarunkowania behawioralne uwarunkowania społeczne CZŁOWIEK jego historia życia i historia uczenia się uwarunkowania

Bardziej szczegółowo

Poradnictwo zawodowe uniwersalny instrument kreowania rozwoju zawodowego, klucz do sukcesu na rynku pracy

Poradnictwo zawodowe uniwersalny instrument kreowania rozwoju zawodowego, klucz do sukcesu na rynku pracy Poradnictwo zawodowe uniwersalny instrument kreowania rozwoju zawodowego, klucz do sukcesu na rynku pracy Katarzyna Rewers Dawid Gdańsk, 30 listopad 2011 Dane statystyczne z rynku pracy Liczba bezrobotnych

Bardziej szczegółowo

6 Metody badania i modele rozwoju organizacji

6 Metody badania i modele rozwoju organizacji Spis treści Przedmowa 11 1. Kreowanie systemu zarządzania wiedzą w organizacji 13 1.1. Istota systemu zarządzania wiedzą 13 1.2. Cechy dobrego systemu zarządzania wiedzą 16 1.3. Czynniki determinujące

Bardziej szczegółowo

MIĘDZYNARODOWE STOSUNKI GOSPODARCZE

MIĘDZYNARODOWE STOSUNKI GOSPODARCZE Efekty kształcenia dla kierunku MIĘDZYNARODOWE STOSUNKI GOSPODARCZE - studia drugiego stopnia - profil ogólnoakademicki Forma Studiów: stacjonarne i niestacjonarne Wydział Gospodarki Międzynarodowej Uniwersytetu

Bardziej szczegółowo

HR Biznes Partner jak umacniać pozycję HR-owca w firmie?

HR Biznes Partner jak umacniać pozycję HR-owca w firmie? HR Biznes Partner jak umacniać pozycję HR-owca w firmie? Kim jest HR Biznes Partner? Czy jest to tylko modne określenie pracownika HR-u, czy może kryje się za nim ktoś więcej? Z założenia HR Biznes Partner

Bardziej szczegółowo

BADANIA PARTYCYPACYJNE Z UDZIAŁEM OSÓB Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIĄ INTELEKTUALNĄ A KOMUNIKACJA ALTERNATYWNA I WSPOMAGAJĄCA DR AGNIESZKA WOŁOWICZ-RUSZKOWSKA

BADANIA PARTYCYPACYJNE Z UDZIAŁEM OSÓB Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIĄ INTELEKTUALNĄ A KOMUNIKACJA ALTERNATYWNA I WSPOMAGAJĄCA DR AGNIESZKA WOŁOWICZ-RUSZKOWSKA BADANIA PARTYCYPACYJNE Z UDZIAŁEM OSÓB Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIĄ INTELEKTUALNĄ A KOMUNIKACJA ALTERNATYWNA I WSPOMAGAJĄCA DR AGNIESZKA WOŁOWICZ-RUSZKOWSKA Praktyka idee normalizacji, integracji, obywatelskiego

Bardziej szczegółowo

Pojęcie myśli politycznej

Pojęcie myśli politycznej Myśl polityczna Pojęcie myśli politycznej Myśl polityczna obejmuje całość zagadnień odnoszących się bezpośrednio do działalności politycznej stanowi zbiór wyobrażeń dotyczących organizacji państwa oraz

Bardziej szczegółowo

MANAGER CSR MODUŁY WARSZTATOWE

MANAGER CSR MODUŁY WARSZTATOWE MANAGER CSR MODUŁY WARSZTATOWE WARSZTAT C- A IDEA SPOŁECZNEJ ODPOWIEDZIALNOŚCI BIZNESU. PODSTAWY CSR. Skąd się wziął CSR? Historia społecznej odpowiedzialności biznesu. Koncepcja zrównoważonego rozwoju.

Bardziej szczegółowo

SZKOLENIE BADANIE SATYSFAKCJI KLIENTA I ZARZĄDZANIE SATYSFAKCJĄ KLIENTA W PRZEDSIĘBIORSTWIE

SZKOLENIE BADANIE SATYSFAKCJI KLIENTA I ZARZĄDZANIE SATYSFAKCJĄ KLIENTA W PRZEDSIĘBIORSTWIE SZKOLENIE ROZWIĄZANIA W ZAKRESIE ROZWOJU KAPITAŁU LUDZKIEGO PRZEDSIĘBIORSTW BADANIE SATYSFAKCJI KLIENTA I ZARZĄDZANIE SATYSFAKCJĄ KLIENTA W WPROWADZENIE W dobie silnej konkurencji oraz wzrastającej świadomości

Bardziej szczegółowo

Procesy informacyjne zarządzania

Procesy informacyjne zarządzania Procesy informacyjne zarządzania Społeczny ład informacyjny dr inż. Janusz Górczyński 1 Podstawowe pojęcia (1) Informacja, procesy informacyjne i systemy informacyjne odgrywały zawsze istotną rolę w przebiegu

Bardziej szczegółowo

Księgarnia PWN: Pod red. Z. Kwiecińskiego i B. Śliwerskiego - Pedagogika. T. 2. Spis treści TEORIE WYCHOWANIA

Księgarnia PWN: Pod red. Z. Kwiecińskiego i B. Śliwerskiego - Pedagogika. T. 2. Spis treści TEORIE WYCHOWANIA Księgarnia PWN: Pod red. Z. Kwiecińskiego i B. Śliwerskiego - Pedagogika. T. 2 Spis treści Część I TEORIE WYCHOWANIA Wstęp (Bogusław Śliwerski) 12 Rozdział 1. Istota i przedmiot badań teorii wychowania

Bardziej szczegółowo

Raport oceny kompetencji

Raport oceny kompetencji Symulacje oceniające kompetencje Raport oceny kompetencji Rut Paweł 08-01-2015 Kompetencje sprzedażowe dla efactor Sp. z o.o. Dane osobowe Rut Paweł CEO pawel.rut@efactor.pl more-than-manager.com 2 z 13

Bardziej szczegółowo

Efekty kształcenia dla kierunku EKONOMIA

Efekty kształcenia dla kierunku EKONOMIA Efekty kształcenia dla kierunku EKONOMIA studia pierwszego stopnia profil ogólnoakademicki Forma studiów: stacjonarne i niestacjonarne Wydział Ekonomii Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu Umiejscowienie

Bardziej szczegółowo

STOSUNKI MIĘDZYNARODOWE

STOSUNKI MIĘDZYNARODOWE Karta przedmiotu Przedmiot: Nauka o państwie Przedmiot w języku angielskim: Science of State STOSUNKI MIĘDZYNARODOWE Studia pierwszego stopnia/ ogólnoakademicki Typ przedmiotu/modułu: obowiązkowy obieralny

Bardziej szczegółowo

Wydział Nauk Humanistycznych i Społecznych Akademii Marynarki Wojennej

Wydział Nauk Humanistycznych i Społecznych Akademii Marynarki Wojennej Wydział Nauk Humanistycznych i Społecznych Akademii Marynarki Wojennej Program kształcenia studiów podyplomowych Przygotowanie pedagogiczne Gdynia 2014 r. Podstawa prawna realizacji studiów. Ustawa Prawo

Bardziej szczegółowo

Co różnorodność daje firmie? - czyli o równości szans. Filip Pietkiewicz-Bednarek Warsztaty CSR, Wrocław, 16 kwietnia 2013 r.

Co różnorodność daje firmie? - czyli o równości szans. Filip Pietkiewicz-Bednarek Warsztaty CSR, Wrocław, 16 kwietnia 2013 r. Co różnorodność daje firmie? - czyli o równości szans Filip Pietkiewicz-Bednarek Warsztaty CSR, Wrocław, 16 kwietnia 2013 r. Agenda Różnorodność założenia i idea Różnorodność bariery Różnorodność korzyści

Bardziej szczegółowo

Projekt Programu rozwoju edukacji w Warszawie w latach 2013-2020 (streszczenie)

Projekt Programu rozwoju edukacji w Warszawie w latach 2013-2020 (streszczenie) Projekt Programu rozwoju edukacji w Warszawie w latach 2013-2020 (streszczenie) Program rozwoju edukacji w Warszawie w latach 2013-2020 jest strategicznym dokumentem opisującym cele i sposoby rozwoju warszawskiej

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wprowadzenie 13

Spis treści. Wprowadzenie 13 Spis treści Wprowadzenie 13 Pedagogika społeczna w strukturze pedagogiki jako dyscypliny naukowej oraz jako wyodrębniająca się praktyka zawodowa w sferze opieki i pomocy społecznej 27 ROZDZIAŁ 1. Przednaukowa

Bardziej szczegółowo

Projekt: Szansa drzemie w zmianie nowoczesne ZZL

Projekt: Szansa drzemie w zmianie nowoczesne ZZL Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Projekt: Szansa drzemie w zmianie nowoczesne ZZL Opis szkoleń planowanych do realizacji w ramach projektu

Bardziej szczegółowo

Karta Wskazań Efektywnego Partnerstwa Biznes-NGO

Karta Wskazań Efektywnego Partnerstwa Biznes-NGO Karta Wskazań Efektywnego Partnerstwa Biznes-NGO PREAMBUŁA Przedsięwzięcie społeczne to przede wszystkim wielka odpowiedzialność wobec tych, na rzecz których działamy. To działanie powinno być trwałe i

Bardziej szczegółowo

Planowanie pracy szkoły

Planowanie pracy szkoły /konferencjaoskko2013/ Planowanie pracy szkoły Ryszard Sikora /konferencjaoskko2013/ Zarządzanie to zestaw działań (planowanie, organizowanie, motywowanie, kontrola) skierowanych na zasoby organizacji

Bardziej szczegółowo

1. Organizacje pozarządowe w gospodarce rynkowej... 11

1. Organizacje pozarządowe w gospodarce rynkowej... 11 Spis treści Wstęp... 7 1. Organizacje pozarządowe w gospodarce rynkowej... 11 1.1. Interdyscyplinarność badań naukowych organizacji pozarządowych... 11 1.2. Cechy i funkcje organizacji pozarządowych...

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 20 W KATOWICACH NA ROK SZKOLNY 2015/2016

KONCEPCJA PRACY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 20 W KATOWICACH NA ROK SZKOLNY 2015/2016 KONCEPCJA PRACY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 20 W KATOWICACH NA ROK SZKOLNY 2015/2016 WIZJA I MISJA SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 20 W KATOWICACH WIZJA I MISJA SZKOŁY Tworzymy szkołę, która: Troszczy się o wszechstronny

Bardziej szczegółowo

PROFIL KLUCZOWYCH KOMPETENCJI FACYLITATORA International Association of Facilitators

PROFIL KLUCZOWYCH KOMPETENCJI FACYLITATORA International Association of Facilitators International Association of Facilitators The Core Facilitator Competencies Framework PROFIL KLUCZOWYCH KOMPETENCJI FACYLITATORA International Association of Facilitators A1. Rozwijanie partnerskiego podejścia

Bardziej szczegółowo

4) praktyczne opanowanie umiejętności ogólnych i specjalistycznych, których wpojenie należy do celów nauczania przewidzianych programem nauczania,

4) praktyczne opanowanie umiejętności ogólnych i specjalistycznych, których wpojenie należy do celów nauczania przewidzianych programem nauczania, I. Przedmiotem oceny są: 1) wiadomości i umiejętności według programu nauczania z języka polskiego dla zasadniczej szkoły zawodowej w zakresie podstawowym, o programie nauczania z języka polskiego w danej

Bardziej szczegółowo

KARTA KURSU. Kod Punktacja ECTS* 3. Koordynator Dr hab. Jadwiga Mazur Zespół dydaktyczny

KARTA KURSU. Kod Punktacja ECTS* 3. Koordynator Dr hab. Jadwiga Mazur Zespół dydaktyczny Załącznik nr 4 do Zarządzenia Nr.. KARTA KURSU Nazwa Nazwa w j. ang. Socjologia Sociology Kod Punktacja ECTS* 3 Koordynator Dr hab. Jadwiga Mazur Zespół dydaktyczny Opis kursu (cele kształcenia) Celem

Bardziej szczegółowo

UNIWERSYTET WARSZAWSKI WYDZIAŁ HISTORYCZNY

UNIWERSYTET WARSZAWSKI WYDZIAŁ HISTORYCZNY UNIWERSYTET WARSZAWSKI WYDZIAŁ HISTORYCZNY Koncepcja kształcenia na studiach I i II stopnia, studiach doktoranckich i studiach podyplomowych, uchwalona przez Radę Wydziału Historycznego 24.10.2012 r. Koncepcja

Bardziej szczegółowo

posiada podstawową wiedzę o instytucjonalnych uwarunkowaniach polityki społecznej.

posiada podstawową wiedzę o instytucjonalnych uwarunkowaniach polityki społecznej. Efekty kształcenia dla kierunku POLITYKA SPOŁECZNA studia pierwszego stopnia profil ogólnoakademicki Forma studiów: stacjonarne i niestacjonarne Wydział Ekonomii Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu Umiejscowienie

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie kadrami. Opracowanie: Aneta Stosik

Zarządzanie kadrami. Opracowanie: Aneta Stosik Zarządzanie kadrami Opracowanie: Aneta Stosik Zarządzanie kadrami - definicje Zbiór działań związanych z ludźmi, ukierunkowanych na osiąganie celów organizacji i zaspokojenie potrzeb pracowników Proces

Bardziej szczegółowo

Nauczyciel wychowawcą

Nauczyciel wychowawcą Nauczyciel wychowawcą Rok 2005 konferencja Edukacja kształcenia: różne systemy kształcenia i szkolenia wspólne cele Próba ujednolicenia kwalifikacji pracowników Refleksja nad kompetencjami absolwentów

Bardziej szczegółowo

Kodeks Wartości Grupy Kapitałowej ENEA

Kodeks Wartości Grupy Kapitałowej ENEA Kodeks Wartości Grupy Kapitałowej ENEA 1 Cel Kodeksu Wartości GK ENEA 2 2 Kodeks Wartości wraz z Misją i Wizją stanowi fundament dla zasad działania Grupy Kapitałowej ENEA. Zamierzeniem Kodeksu jest szczegółowy

Bardziej szczegółowo

Kierunek studiów logistyka należy do obszarów kształcenia w zakresie nauk

Kierunek studiów logistyka należy do obszarów kształcenia w zakresie nauk ekonomika obronności studia pierwszego stopnia - profil ogólno akademicki specjalność obronność państwa Kierunek studiów ekonomika obronności należy do obszarów kształcenia w zakresie nauk społecznych.

Bardziej szczegółowo

Koncepcja pracy Poradni Psychologiczno Pedagogicznej w Chełmnie

Koncepcja pracy Poradni Psychologiczno Pedagogicznej w Chełmnie Koncepcja pracy Poradni Psychologiczno Pedagogicznej w Chełmnie Podstawa prawna: 1. Ustawa z dnia 7 września 1991r. o systemie oświaty (tekst jednolity Dz.U. 2004 nr 256 poz. 2572). 2. Rozporządzenie Ministra

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZANIE PARTYCYPACYJNE. Dawid Sześciło

ZARZĄDZANIE PARTYCYPACYJNE. Dawid Sześciło ZARZĄDZANIE PARTYCYPACYJNE Dawid Sześciło Współczesne paradygmaty administracji publicznej Nowe zarządzanie publiczne podejście ekonomicznomenedżerskie Administracja neoweberowska powrót do podejścia prawniczego

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr 11/2013/II Senatu Politechniki Lubelskiej z dnia 21 marca 2013 r.

Uchwała Nr 11/2013/II Senatu Politechniki Lubelskiej z dnia 21 marca 2013 r. Uchwała Nr 11/2013/II Senatu Politechniki Lubelskiej z dnia 21 marca 2013 r. w sprawie określenia efektów kształcenia dla menedżerskich studiów podyplomowych Master of Business Administration (MBA) prowadzonych

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY. SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 9 Społecznego Towarzystwa Oświatowego w Warszawie na lata 2014-2017

KONCEPCJA PRACY. SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 9 Społecznego Towarzystwa Oświatowego w Warszawie na lata 2014-2017 KONCEPCJA PRACY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 9 Społecznego Towarzystwa Oświatowego w Warszawie na lata 2014-2017 Koncepcja pracy szkoły została opracowana w oparciu o: Ustawę o systemie oświaty z dnia 7 września

Bardziej szczegółowo

Wewnątrzszkolne Doskonalenie Nauczycieli Nowatorskie metody nauczania

Wewnątrzszkolne Doskonalenie Nauczycieli Nowatorskie metody nauczania Wewnątrzszkolne Doskonalenie Nauczycieli Nowatorskie metody nauczania Zapraszam na szkolenie on line prezentujące dwie nowoczesne metody pracy: coaching i mentoring. Idea i definicja coachingu Coaching,

Bardziej szczegółowo

EUROPEJSKI PLAN ROZWOJU SZKOŁY. Publiczna Szkoła Podstawowa im. Stefana Żeromskiego w Stykowie

EUROPEJSKI PLAN ROZWOJU SZKOŁY. Publiczna Szkoła Podstawowa im. Stefana Żeromskiego w Stykowie EUROPEJSKI PLAN ROZWOJU SZKOŁY Publiczna Szkoła Podstawowa im. Stefana Żeromskiego w Stykowie 2014 2019 CELE: 1. Podniesienie umiejętności językowych całej kadry nauczycielskiej oraz kadry kierowniczej.

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr 69 /2012. Senatu Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach. z dnia 31 maja 2012 roku

Uchwała Nr 69 /2012. Senatu Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach. z dnia 31 maja 2012 roku Uchwała Nr 69 /2012 Senatu Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach z dnia 31 maja 2012 roku w sprawie określenia efektów kształcenia dla kierunku zarządzanie na poziomie drugiego stopnia o profilu

Bardziej szczegółowo

Koncepcja i narzędzia marketingu wewnętrznego w bibliotece. The concept and instruments of internal marketing in library

Koncepcja i narzędzia marketingu wewnętrznego w bibliotece. The concept and instruments of internal marketing in library Dr Beata Żołędowska-Król Instytut Bibliotekoznawstwa i Informacji Naukowej Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach beata.zoledowska-krol@us.edu.pl Koncepcja i narzędzia marketingu wewnętrznego w bibliotece

Bardziej szczegółowo

-- prowadzi i dokumentuje działania związane z aktywnością kulturalną i samokształceniem

-- prowadzi i dokumentuje działania związane z aktywnością kulturalną i samokształceniem KRYTERIA OCENIANIA OSIĄGNIĘĆ UCZNIA 2 Z PRZEDMIOTU WIEDZA O KULTURZE (opracowane w oparciu o aktualną podstawę programową MEN oraz program nauczania i podręcznik Wydawnictwa Polskiego w Wołominie Wiedza

Bardziej szczegółowo

Aktywne formy kreowania współpracy

Aktywne formy kreowania współpracy Projekt nr... Kształtowanie sieci współpracy na rzecz bezpieczeństwa energetycznego Dolnego Śląska ze szczególnym uwzględnieniem aspektów ekonomiczno społecznych Aktywne formy kreowania współpracy Dr inż.

Bardziej szczegółowo

SOCJOLOGIA ORGANIZACJI. Dr Jagoda Mrzygłocka- Chojnacka

SOCJOLOGIA ORGANIZACJI. Dr Jagoda Mrzygłocka- Chojnacka SOCJOLOGIA ORGANIZACJI Dr Jagoda Mrzygłocka- Chojnacka 1 SOCJOLOGIA ORGANIZACJI Współczesne społeczeństwo jest społeczeństwem organizacji formalnych, czyli dużymi grupami wtórnymi utworzonymi z myślą o

Bardziej szczegółowo

DOSKONALENIE PROCESÓW

DOSKONALENIE PROCESÓW KATALOG SZKOLEŃ DOSKONALENIE PROCESÓW - Tworzenie projektów ciągłego doskonalenia - Konsultacje z ekspertami - Poprawa jakości oraz produktywności - Eliminacja marnotrawstwa - Redukcja kosztów - Metody

Bardziej szczegółowo

Efekty kształcenia dla kierunku Edukacja artystyczna w zakresie sztuki muzycznej

Efekty kształcenia dla kierunku Edukacja artystyczna w zakresie sztuki muzycznej Załącznik nr 4 do Uchwały Nr 673 Senatu UWM w Olsztynie z dnia 6 marca 2015 roku w sprawie zmiany Uchwały Nr 187 Senatu UWM w Olsztynie z dnia 26 marca 2013 roku zmieniającej Uchwałę Nr 916 Senatu UWM

Bardziej szczegółowo

Szukanie wspólnej wartości (korzyści) w klastrze

Szukanie wspólnej wartości (korzyści) w klastrze Szukanie wspólnej wartości (korzyści) w klastrze Struktura klastrowa M. Porter - klastry to geograficzne koncentracje wzajemnie powiązanych przedsiębiorstw, wyspecjalizowanych dostawców (w tym dostawców

Bardziej szczegółowo

Skuteczne Techniki Sprzedaży

Skuteczne Techniki Sprzedaży Skuteczne Techniki Sprzedaży warsztaty w budowaniu długofalowych relacji z klientami Korzyści z udziału w naszym szkoleniu: wzrost sprzedaży w firmie, dzięki wykorzystaniu skutecznych technik sprzedaży,

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - POZIOM PODSTAWOWY

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - POZIOM PODSTAWOWY WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - POZIOM PODSTAWOWY WIADOMOŚCI O EPOCE wiadomości Określa ramy czasowe i genezę nazwy epoki. Wymienia głównych reprezentantów omawianych kierunków literackich. Wymienia

Bardziej szczegółowo

Kompetencje w zarządzaniu projektem

Kompetencje w zarządzaniu projektem Kompetencje w zarządzaniu projektem Zarzadzanie projektami (ang: Project Management) to jedna z najbardziej dynamicznie rozwijających się dziedzin zarządzania. Dotyczy to szczególnie ludzkich aspektów

Bardziej szczegółowo

6. Jakość, kontrola, pomiar i ocena wyników kształcenia

6. Jakość, kontrola, pomiar i ocena wyników kształcenia 6. Jakość, kontrola, pomiar i ocena wyników kształcenia 1. Monitoring, ewaluacja jakości kształcenia (systemy zarządzania jakością) 2. Elementy pomiaru dydaktycznego 3. Zadania testowe, konstruowanie,

Bardziej szczegółowo

Spis treści. 1.2, Struktura, kapitału ludzkiego 34. Wstęp 17. O Autorach 23

Spis treści. 1.2, Struktura, kapitału ludzkiego 34. Wstęp 17. O Autorach 23 Spis treści Wstęp 17 O Autorach 23 Część I. Pracownicy jako kapitał 27 1. Istota i struktura kapitału ludzkiego 29 1.1. Charakterystyka kapitału ludzkiego jako elementu kapitału intelektualnego 29 1.2,

Bardziej szczegółowo

WSTĘP 11 GLOBALIZACJA GOSPODARKI ŚWIATOWEJ I NOWY REGIONALIZM 19

WSTĘP 11 GLOBALIZACJA GOSPODARKI ŚWIATOWEJ I NOWY REGIONALIZM 19 SPIS TREŚCI WSTĘP 11 ROZDZIAŁ I GLOBALIZACJA GOSPODARKI ŚWIATOWEJ I NOWY REGIONALIZM 19 1. Współczesna gospodarka światowa i jej struktura... 19 1.1. Podmioty gospodarki światowej... 21 1.2. Funkcjonowanie

Bardziej szczegółowo

dr Barbara CURYŁO 1. Zainteresowania badawcze:

dr Barbara CURYŁO 1. Zainteresowania badawcze: dr Barbara CURYŁO 1. Zainteresowania badawcze: Stosunki międzynarodowe, w szczególności: negocjacje międzynarodowe, dyplomacja publiczna, protokół dyplomatyczny, europeistyka, paradygmaty teoretyczne.

Bardziej szczegółowo

Zrównoważone planowanie gospodarka, bezpieczeństwo, środowisko

Zrównoważone planowanie gospodarka, bezpieczeństwo, środowisko Zrównoważone planowanie gospodarka, bezpieczeństwo, środowisko Jadwiga Ronikier - kierownik projektu SOOŚ PZRP FORUM WODNE Warszawa, 9-10 czerwca 2015 r. Zrównoważony rozwój, czyli (?) Pojęcie zdefiniowane

Bardziej szczegółowo

Tematyka szkolenia Zakres szkolenia Forma szkolenia

Tematyka szkolenia Zakres szkolenia Forma szkolenia Lp Tematyka szkolenia Zakres szkolenia Forma szkolenia Liczba godzin lekcyjnych szkolenia Liczna dni szkoleniowych Proponowany termin szkolenia 1. Nowoczesne standardy obsługi klienta 1. Profesjonalne

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA NA EGZAMIN DYPLOMOWY LICENCJACKI SOCJOLOGIA I stopnia

ZAGADNIENIA NA EGZAMIN DYPLOMOWY LICENCJACKI SOCJOLOGIA I stopnia ZAGADNIENIA NA EGZAMIN DYPLOMOWY LICENCJACKI SOCJOLOGIA I stopnia Zagadnienia kierunkowe: 1. Indywidualizm a idea wspólnego dobra (w świetle etyki społecznej) 2. Pojęcie ponowoczesności we współczesnych

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY. SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 9 Społecznego Towarzystwa Oświatowego w Warszawie na rok szkolny 2013/2014

KONCEPCJA PRACY. SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 9 Społecznego Towarzystwa Oświatowego w Warszawie na rok szkolny 2013/2014 KONCEPCJA PRACY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 9 Społecznego Towarzystwa Oświatowego w Warszawie na rok szkolny 2013/2014 Koncepcja pracy szkoły została opracowana w oparciu o: Ustawę o systemie oświaty z dnia

Bardziej szczegółowo

CZYNNIKI SUKCESU PPG

CZYNNIKI SUKCESU PPG CZYNNIKI SUKCESU PPG STOSOWANIE UMIEJĘTNOŚCI ZAWODOWYCH Wiedza o biznesie Wiedza specjalistyczna Wiedza o produktach i usługach Wiedza przemysłowa ZARZĄDZANIE REALIZACJĄ ZADAŃ Działanie w perspektywie

Bardziej szczegółowo

CRM. Relacje z klientami.

CRM. Relacje z klientami. CRM. Relacje z klientami. Autor: Jill Dyche Książka przeznaczona jest dla wielu czytelników -- od menedżerów do użytkowników Część 1. skierowana jest do kadry zarządzającej, menedżerów projektów oraz ludzi

Bardziej szczegółowo

Kierunkowe efekty kształcenia. dla kierunku KULTUROZNAWSTWO. Studia pierwszego stopnia

Kierunkowe efekty kształcenia. dla kierunku KULTUROZNAWSTWO. Studia pierwszego stopnia Załącznik nr 1 do Uchwały nr 41/2014/2015 Senatu Akademickiego Akademii Ignatianum w Krakowie z dnia 26 maja 2015 r. Kierunkowe efekty kształcenia dla kierunku KULTUROZNAWSTWO Studia pierwszego stopnia

Bardziej szczegółowo

Nowe trendy w zarządzaniu operacyjnym Przejście z zarządzania ręcznie sterowanego do efektywnie zarządzanej firmy

Nowe trendy w zarządzaniu operacyjnym Przejście z zarządzania ręcznie sterowanego do efektywnie zarządzanej firmy Nowe trendy w zarządzaniu operacyjnym Przejście z zarządzania ręcznie sterowanego do efektywnie zarządzanej firmy Paweł Zemła Członek Zarządu Equity Investments S.A. Wprowadzenie Strategie nastawione na

Bardziej szczegółowo

AKADEMIA MUZYCZNA IM. I.J. PADEREWSKIEGO W POZNANIU WYDZIAŁ KOMPOZYCJI, DYRYGENTURY, TEORII MUZYKI I RYTMIKI

AKADEMIA MUZYCZNA IM. I.J. PADEREWSKIEGO W POZNANIU WYDZIAŁ KOMPOZYCJI, DYRYGENTURY, TEORII MUZYKI I RYTMIKI AKADEMIA MUZYCZNA IM. I.J. PADEREWSKIEGO W POZNANIU WYDZIAŁ KOMPOZYCJI, DYRYGENTURY, TEORII MUZYKI I RYTMIKI Moduł/Przedmiot: Estetyka muzyki Kod modułu: Koordynator modułu: prof. dr hab. Hanna Kostrzewska

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr 28/2013/IV Senatu Politechniki Lubelskiej z dnia 26 kwietnia 2013 r.

Uchwała Nr 28/2013/IV Senatu Politechniki Lubelskiej z dnia 26 kwietnia 2013 r. Uchwała Nr 28/2013/IV Senatu Politechniki Lubelskiej z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie określenia efektów kształcenia dla studiów podyplomowych Zarządzanie Logistyką w Przedsiębiorstwie, prowadzonych

Bardziej szczegółowo

I. Umiejscowienie kierunku w obszarze/obszarach kształcenia wraz z uzasadnieniem:

I. Umiejscowienie kierunku w obszarze/obszarach kształcenia wraz z uzasadnieniem: Załącznik nr 4 do uchwały nr 440/06/2012 Senatu UR z dnia 21 czerwca 2012 roku EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW Europeistyka poziom kształcenia profil kształcenia tytuł zawodowy absolwenta studia

Bardziej szczegółowo

Udział w ćwiczeniach: 30h Realizacja projektu: 5h Przygotowanie do kolokwiów: 15 Przygotowanie do egzaminu: 15 Konsultacje :5

Udział w ćwiczeniach: 30h Realizacja projektu: 5h Przygotowanie do kolokwiów: 15 Przygotowanie do egzaminu: 15 Konsultacje :5 Tryb studiów Stacjonarne Nazwa kierunku studiów Finanse i rachunkowość Poziom studiów Stopień pierwszy Rok studiów/ semestr I/I Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Suwałkach SYLLABUS na rok akademicki 04/05

Bardziej szczegółowo

Wejście w samoocenę CAF

Wejście w samoocenę CAF Wejście w samoocenę CAF Niczego w życiu nie należy się bać, należy to tylko zrozumieć Maria Skłodowska Curie Satysfakcja z pracy Nie oznacza tylko zadowolenia z wynagrodzenia, między innymi składa się

Bardziej szczegółowo

MODUŁ KSZTAŁCENIA: Praktyczna nauka języka angielskiego: moduł 2

MODUŁ KSZTAŁCENIA: Praktyczna nauka języka angielskiego: moduł 2 Uniwersytet Śląski w Katowicach str. 1 Program kształcenia, załącznik nr 1. nazwa kierunku FILOLOGIA ANGIELSKA. poziom kształcenia drugi. profil kształcenia ogólnoakademicki 4. forma prowadzenia stacjonarne

Bardziej szczegółowo

Modułowe efekty kształcenia. BUDDYZM JAKO RELIGIA ŚWIATOWA 15 WY + 15 KW 3 ECTS Egzamin

Modułowe efekty kształcenia. BUDDYZM JAKO RELIGIA ŚWIATOWA 15 WY + 15 KW 3 ECTS Egzamin Nazwa kierunku studiów: Filozofia Specjalność: Kultury azjatyckie Poziom kształcenia: studia pierwszego stopnia Profil kształcenia: ogólno akademicki Modułowe efekty kształcenia W wykazie uwzględniono

Bardziej szczegółowo

Terminy: co drugi czwartek (nieparzyste), s.104. Godz

Terminy: co drugi czwartek (nieparzyste), s.104. Godz Terminy: co drugi czwartek (nieparzyste), s.104. Godz. 11.30-14.45 Nie ma co udawać, że globalizacja to proces dobrze rozpoznany i zdefiniowany. Świadczą o tym ciągłe toczące się na jego temat dyskusje

Bardziej szczegółowo

TEORIE STOSUNKÓW MIĘDZYNARODOWYCH

TEORIE STOSUNKÓW MIĘDZYNARODOWYCH i mim III i u III mii mu mu mu mu im im A/521476 Jacek Czaputowicz TEORIE STOSUNKÓW MIĘDZYNARODOWYCH Krytyka i systematyzacja WYDAWNICTWO NAUKOWE PWN WARSZAWA 2008 lis treści irowadzenie 11 Teoretyczne

Bardziej szczegółowo

Część I. Kryteria oceny programowej

Część I. Kryteria oceny programowej Część I Kryteria oceny programowej 1. Jednostka formułuje koncepcję rozwoju ocenianego kierunku. 1) Koncepcja kształcenia nawiązuje do misji Uczelni oraz odpowiada celom określonym w strategii jednostki,

Bardziej szczegółowo

KARTA KURSU. Socjologia. Kod Punktacja ECTS* 3. Koordynator Dr hab. Piotr Stawiński, prof. UP Zespół dydaktyczny

KARTA KURSU. Socjologia. Kod Punktacja ECTS* 3. Koordynator Dr hab. Piotr Stawiński, prof. UP Zespół dydaktyczny KARTA KURSU Nazwa Nazwa w j. ang. Socjologia Sociology Kod Punktacja ECTS* 3 Koordynator Dr hab. Piotr Stawiński, prof. UP Zespół dydaktyczny Opis kursu (cele kształcenia) Celem zajęć jest dostarczenie

Bardziej szczegółowo

Joanna Jasińska ZMIANY. w organizacjach. sprawne zarządzanie, sytuacje kryzysowe i warunki osiągania sukcesu

Joanna Jasińska ZMIANY. w organizacjach. sprawne zarządzanie, sytuacje kryzysowe i warunki osiągania sukcesu Joanna Jasińska ZMIANY w organizacjach sprawne zarządzanie, sytuacje kryzysowe i warunki osiągania sukcesu Recenzent prof. zw. dr hab. Janusz Soboń Opracowanie redakcyjne i korekta Jolanta Sierakowska

Bardziej szczegółowo

Jakość życia w perspektywie pedagogicznej

Jakość życia w perspektywie pedagogicznej Jakość życia w perspektywie pedagogicznej Jadwiga Daszykowska Jakość życia w perspektywie pedagogicznej Oficyna Wydawnicza Impuls Kraków 2007 Copyright by Jadwiga Daszykowska Copyright by Oficyna Wydawnicza

Bardziej szczegółowo

Teoria organizacji. Ćwiczenia II. Wyższa Szkoła Logistyki Mgr Weronika Węgielnik

Teoria organizacji. Ćwiczenia II. Wyższa Szkoła Logistyki Mgr Weronika Węgielnik Teoria organizacji Ćwiczenia II Cele organizacji Wg L. Krzyżanowskiego Cel to określony przedmiotowo i podmiotowo przyszły, pożądany stan lub rezultat działania organizacji, możliwy i przewidziany do osiągnięcia

Bardziej szczegółowo

Państwo narodowe w Europie.

Państwo narodowe w Europie. Janusz Ostrowski Państwo narodowe w Europie. Zmierzch czy walka o przetrwanie? 2 Wydawnictwo MEDIA POLSKIE & e-bookowo Copyright by Janusz Ostrowski 2011 ISBN 978-83-7859-042-2 3 Spis treści Wstęp... 6

Bardziej szczegółowo

7. Kierunkowe efekty kształcenia i ich odniesienie do efektów obszarowych. Kierunkowe efekty kształcenia

7. Kierunkowe efekty kształcenia i ich odniesienie do efektów obszarowych. Kierunkowe efekty kształcenia 1. Nazwa kierunku: SOCJOLOGIA 2. Stopień studiów: pierwszy 3. Profil: ogólnoakademicki 4. Obszar: nauki społeczne 5. Sylwetka absolwenta Absolwent posiada ogólną wiedzę o rodzajach struktur, więzi i instytucji

Bardziej szczegółowo

DORADZTWO DORADZTWO W ZAKRESIE DORADZTWO MARKETINGOWE MARKETINGOWE SZKOLENIA SZKOLENIA

DORADZTWO DORADZTWO W ZAKRESIE DORADZTWO MARKETINGOWE MARKETINGOWE SZKOLENIA SZKOLENIA ZAKRES DZIAŁALNOŚCI PMG CONSULTING PMG CONSULTING PMG CONSULTING PROJEKTY PROJEKTY POMOCOWE POMOCOWE UNII UNII EUROPEJSKIEJ EUROPEJSKIEJ W ZAKRESIE ZAKRESIE ZARZĄDZANIA ZARZĄDZANIA MARKETINGOWE MARKETINGOWE

Bardziej szczegółowo

Książka została wydana dzięki dotacji Instytutu Wsi i Rolnictwa Polskiej Akademii Nauk w Warszawie

Książka została wydana dzięki dotacji Instytutu Wsi i Rolnictwa Polskiej Akademii Nauk w Warszawie Recenzja: prof. dr hab. Janina Godłów-Legiędź Projekt okładki: Katarzyna Juras Zdjęcie na okładce: Fotolia anyaberkut Redaktor prowadzący: Łukasz Żebrowski Redakcja i korekta: Claudia Snochowska-Gonzalez

Bardziej szczegółowo