Fizjologiczne podstawy rekreacji ruchowej. Pod redakcją naukową Andrzeja Eberhardta

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Fizjologiczne podstawy rekreacji ruchowej. Pod redakcją naukową Andrzeja Eberhardta"

Transkrypt

1 Fizjologiczne podstawy rekreacji ruchowej Z ELEMENTAMI FIZJOLOGII OGÓLNEJ CZŁOWIEKA Pod redakcją naukową Andrzeja Eberhardta Warszawa 2008

2 RECENZENCI Prof. zw. dr hab. med. Krzysztof Klukowski (całość) Prof. zw. dr hab. med. Józef Langfort (rozdz. 1, 3 8, 10 12, 14 16, 21 23) Autorzy Prof. nadzw. dr hab. Prof. zw. dr hab. med. Józef Kubica Doc. dr Leokadia Tomaszewska Dr med. Mariusz Żebrowski Dr Anna Czajkowska REDAKCJA NAUKOWA Prof. nadzw. dr hab. KOREKTA Joanna Warecka PROJEKT OKŁADKI Małgorzata Fabiańska OPRACOWANIE GRAFICZNE Elżbieta Szmit Tomasz Fabiański Beata Kocój SKŁAD I ŁAMANIE Tomasz Fabiański Copyright by ALMAMER Wyższa Szkoła Ekonomiczna, Warszawa 2008 ISBN DRUK I OPRAWA Zakład Wydawniczy DrukTur sp. z o.o Warszawa, ul. Wolska 43 tel

3 Spis treści Przedmowa Rozdział 1 Leokadia Tomaszewska Układ nerwowy Podział układu nerwowego Fizjologia komórki nerwowej Potencjał spoczynkowy i czynnościowy komórki nerwowej Przekaźnictwo nerwowo-mięśniowe Przekaźnictwo synaptyczne w ośrodkowym układzie nerwowym Rodzaje bodźców i ich klasyfikacja Składowe układu kontroli ruchu Odruchy rdzeniowe Czynność układu piramidowego i pozapiramidowego Autonomiczny układ nerwowy Rozdział 2 Wpływ rekreacji ruchowej na stany emocjonalne i samopoczucie Rozdział 3 Mariusz Żebrowski Układ oddechowy 41 Budowa układu oddechowego Wymiana gazowa Mechanizmy regulacyjne układu oddechowego Układ oddechowy a proces starzenia organizmu Wpływ rekreacji na układ oddechowy

4 4 Spis treści Rozdział 4 Układ krążenia Budowa serca Zmiany pobudliwości i potencjałów czynnościowych w sercu Metabolizm komórek mięśniowych serca Cykl pracy serca Regulacja czynności serca Baroreceptory Budowa naczyń krwionośnych Unerwienie naczyń Rola ośrodkowego układu nerwowego w regulacji czynności serca i naczyń. 63 Regulacja ciśnienia tętniczego krwi Nadciśnienie tętnicze Krążenie krwi Krążenie krwi w mięśniach szkieletowych Adaptacja układu krążenia do ćwiczeń rekreacyjnych Zmiany w układzie krążenia w czasie wysiłków statycznych Rozdział 5 Mięśnie Budowa mięśni Mechanizm skurczu mięśnia Źródła energii skurczu mięśnia Typy włókien mięśniowych Jednostki motoryczne Rodzaje skurczów mięśni Wpływ ćwiczeń rekreacyjnych na mięśnie Rozdział 6 Krew Skład krwi Budowa krwinek czerwonych Granulocyty i agranulocyty Rola krwi Transport gazów oddechowych we krwi Równowaga kwasowo-zasadowa Ciśnienie osmotyczne i onkotyczne

5 Spis treści 5 Składniki organiczne osocza Hemostaza i fibrynoliza Tworzenie komórek krwi Rekreacja ruchowa a zmiany powysiłkowe we krwi Rozdział 7 Układ odpornościowy Odporność nieswoista Odporność swoista Wpływ wysiłków fizycznych na układ odpornościowy ludzi w wieku średnim Wpływ wysiłków fizycznych na układ odpornościowy ludzi starszych Rozdział 8 Leokadia Tomaszewska Układ dokrewny Charakterystyka wydzielania wewnętrznego Mechanizm działania hormonów Szyszynka Podwzgórze Przysadka mózgowa Gruczoł tarczowy (tarczyca) Przytarczyce Grasica Trzustka Nadnercza Jajniki 135 Jądra Hormony tkankowe Wpływ wysiłków rekreacyjnych na układ dokrewny Rozdział 9 Czynność nerek Budowa nerek Unerwienie nerek Stosowane terminy Filtracja kłębuszkowa Czynność kanalików nerkowych

6 6 Spis treści Wydalanie moczu Wpływ ćwiczeń rekreacyjnych Rozdział 10 Wydolność fizyczna Fizjologiczna ocena wydolności fizycznej i reakcji powysiłkowych układu krążenia Szacunkowe i subiektywne metody oceny ciężkości wysiłków fizycznych 165 Rozdział 11 Charakterystyka fizjologiczna wysiłków fizycznych 171 Rekreacja ruchowa Rozdział 12 Józef Kubica Odżywianie Metabolizm Składniki odżywcze 179 Racjonalne żywienie Rozdział 13 Józef Kubica NADWAGA I OTYŁOŚĆ Etiopatogeneza otyłości Otyłość u kobiet ciężarnych Otyłość młodzieży Metody określania nadwagi i otyłości Proste metody określenia otyłości Nadwaga i otyłość u dzieci Leczenie otyłości Metody leczenia otyłości Rozdział 14 Józef Kubica Układ trawienny Jama ustna Żołądek Jelito cienkie 196

7 Spis treści 7 Jelito grube Trzustka Wątroba Układ trawienny a rekreacja ruchowa Rozdział 15 Zmęczenie Rozdział 16 Wypoczynek Wypoczynek po wysiłku fizycznym, metody pomiaru Okres przedłużonego wypoczynku Przerwy wypoczynkowe Wypoczynek czynny (przerwa czynna) Rozgrzewka Ćwiczenia relaksowo-koncentrujące Odnowa Rozdział 17 Rekreacja ruchowa a płeć Dymorfizm płciowy Przystosowanie organizmu kobiet do ćwiczeń fizycznych Rekreacja ruchowa kobiet Rozdział 18 Rekreacja ruchowa dzieci i młodzieży Układ oddechowy Układ krążenia Krew Termoregulacja Rekreacja ruchowa Rozdział 19 Rekreacja ruchowa osób starszych Układ krążenia

8 8 Spis treści Układ oddechowy Tkanka mięśniowa Tkanka kostna Wydolność fizyczna Rekreacja ruchowa Rozdział 20 Anna Czajkowska Termoregulacja Reakcje organizmu człowieka na zimno Ratunek dla ofiary wyziębienia Aklimatyzacja do obniżonych temperatur Reakcje organizmu człowieka na wysoką temperaturę Wysiłek fizyczny a termoregulacja Aklimatyzacja do wysokiej temperatury 254 Rozdział 21 Mariusz Żebrowski Rytmy biologiczne Wpływ podróży na rytmy biologiczne Zespół długu czasowego a sen Wpływ przekraczania stref czasowych na rytmy biologiczne Objawy zespołu długu czasowego Profilaktyka zespołu długu czasowego Rozdział 22 Mariusz Żebrowski Wprowadzenie do zagadnienia hipoksji Możliwości przystosowania człowieka do pobytu w warunkach hipoksji wysokościowej Wysokość a wydolność fizyczna Rozdział 23 Mariusz Żebrowski Podróże a fizjologia Specyfika podróży samolotem Warunki klimatyczne w miejscu lądowania Możliwość wypoczynku w czasie podróży Nagła zmiana warunków otoczenia (klimatu)

9 Spis treści 9 Rozdział 24 Leokadia Tomaszewska Następstwa fizjologiczne ograniczonej aktywności ruchowej Układ krążenia Wydolność fizyczna 286 Mięśnie i kości Układ odpornościowy Krew Układ dokrewny Układ trawienny Gospodarka węglowodanowa 290 Hipokinezja Literatura (wybrane pozycje) Spis rycin Spis tabel

10 Przedmowa Podręcznik adresowany jest przede wszystkim do studentów turystyki i rekreacji ruchowej, ale mogą z niego korzystać również osoby pragnące pogłębić wiedzę z zakresu fizjologii wysiłku fizycznego. Opracowując podręcznik ograniczono się do zagadnień podstawowych, będących wprowadzeniem do szczegółowej problematyki fizjologii wysiłku fizycznego. Celem ułatwienia nauki sformułowano pytania oraz wyróżniono innym drukiem materiał nadprogramowy. Poza tym podano literaturę uzupełniającą. Autorzy serdecznie dziękują czytelnikom za życzliwe przyjęcie poprzedniej publikacji i mają nadzieję, że podręcznik ten będzie dobrze służył wszystkim zainteresowanym. Autorzy

Wprowadzenie do fizjologii i metodyki rekreacji ruchowej. Pod redakcją naukową Andrzeja Eberhardta

Wprowadzenie do fizjologii i metodyki rekreacji ruchowej. Pod redakcją naukową Andrzeja Eberhardta Wprowadzenie do fizjologii i metodyki rekreacji ruchowej Pod redakcją naukową Andrzeja Eberhardta Warszawa 2011 RECENZENCI Prof. zw. dr hab. med. Krzysztof Klukowski Prof. zw. dr hab. med. Józef Langfort

Bardziej szczegółowo

Fizjologiczne podstawy rekreacji ruchowej z elementami fizjologii ogólnej człowieka. Pod redakcją naukową Andrzeja Eberhardta

Fizjologiczne podstawy rekreacji ruchowej z elementami fizjologii ogólnej człowieka. Pod redakcją naukową Andrzeja Eberhardta Fizjologiczne podstawy rekreacji ruchowej z elementami fizjologii ogólnej człowieka Pod redakcją naukową Andrzeja Eberhardta Warszawa 2008 FIZJOLOGICZNE PODSTAWY REKREACJI RUCHOWEJ Z ELEMENTAMI FIZJOLOGII

Bardziej szczegółowo

FIZJOLOGIA CZŁOWIEKA

FIZJOLOGIA CZŁOWIEKA FIZJOLOGIA CZŁOWIEKA Daniel McLaughlin, Jonathan Stamford, David White FIZJOLOGIA CZŁOWIEKA Daniel McLaughlin Jonathan Stamford David White Przekład zbiorowy pod redakcją Joanny Gromadzkiej-Ostrowskiej

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. Fizjologia Wydział Lekarski I Lekarski magisterski stacjonarne polski. obowiązkowy. 155, w tym: 35 - wykłady, 48 seminaria, 72 ćwiczenia

SYLABUS. Fizjologia Wydział Lekarski I Lekarski magisterski stacjonarne polski. obowiązkowy. 155, w tym: 35 - wykłady, 48 seminaria, 72 ćwiczenia SYLABUS Nazwa przedmiotu/modułu Wydział Nazwa kierunku studiów Poziom kształcenia Forma studiów Język przedmiotu Rodzaj przedmiotu Fizjologia Wydział Lekarski I Lekarski magisterski stacjonarne polski

Bardziej szczegółowo

FIZJOLOGIA. b. umiejętności:

FIZJOLOGIA. b. umiejętności: FIZJOLOGIA 1. Informacje o przedmiocie (zajęciach), jednostce koordynującej przedmiot, osobie prowadzącej 1.1. Nazwa przedmiotu (zajęć): Fizjologia 1.2.Forma przedmiotu: Wykłady, ćwiczenia 1.3. Przedmiot

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. CZĘŚĆ PIERWSZA Podstawy histologii. CZĘŚĆ DRUGA Podstawy anatomii i fizjologii człowieka. Przedmowa 11 Wykaz skrótów 13

SPIS TREŚCI. CZĘŚĆ PIERWSZA Podstawy histologii. CZĘŚĆ DRUGA Podstawy anatomii i fizjologii człowieka. Przedmowa 11 Wykaz skrótów 13 SPIS TREŚCI Przedmowa 11 Wykaz skrótów 13 CZĘŚĆ PIERWSZA Podstawy histologii I. TKANKI CZŁOWIEKA (dr Joanna Kaźmierczak) 17 1. Tkanka nabłonkowa 17 1.1. Nabłonek pokrywający 18 1.2. Nabłonek gruczołowy

Bardziej szczegółowo

Fizjologia CZŁOWIEKA W ZARYSIE PZWL. Wydawnictwo Lekarskie

Fizjologia CZŁOWIEKA W ZARYSIE PZWL. Wydawnictwo Lekarskie W ł a d y s ł a w Z. T r a c z y k Fizjologia CZŁOWIEKA W ZARYSIE Wydawnictwo Lekarskie PZWL prof. dr hab. med. WŁADYSŁAW Z. TRACZYK Fizjologia CZŁOWIEKA W ZARYSIE W ydanie VIII - uaktualnione M Wydawnictwo

Bardziej szczegółowo

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2014/2015

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2014/2015 Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego Karta przedmiotu WydziałLekarski i Nauk o Zdrowiu obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2014/201 Kierunek studiów: Dietetyka

Bardziej szczegółowo

ZARYS FIZJOLOGII WYSIŁKU FIZYCZNEGO Podręcznik dla studentów

ZARYS FIZJOLOGII WYSIŁKU FIZYCZNEGO Podręcznik dla studentów ZARYS FIZJOLOGII WYSIŁKU FIZYCZNEGO Podręcznik dla studentów ZARYS FIZJOLOGII WYSIŁKU FIZYCIKIES Podręcznik dla studentów Pod redakcją dr n. med. Bożeny Czarkowskiej-Pączek prof. dr. hab. n. med. Jacka

Bardziej szczegółowo

Kierunek: Technologia Żywności i Żywienie Człowieka studia stacjonarne I stopnia

Kierunek: Technologia Żywności i Żywienie Człowieka studia stacjonarne I stopnia Wydział Nauk o Żywności i Biotechnologii Kierunek: Technologia Żywności i Żywienie Człowieka studia stacjonarne I stopnia Prowadzący przedmiot: dr n. wet. Sylwester Kowalik Szczegółowy program wykładów

Bardziej szczegółowo

ANATOMIA FUNKCJONALNA

ANATOMIA FUNKCJONALNA BOGUSŁAW MARECKI ANATOMIA FUNKCJONALNA TOM II UKŁADY: naczyniowy, oddechowy, trawienny, moczowy, płciowy, nerwowy, wewnątrzwydzielniczy, narządów zmysłów, powłoka wspólna Akademia Wychowania Fizycznego

Bardziej szczegółowo

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć Nazwa modułu: Fizjologia Rok akademicki: 2014/2015 Kod: JFM-1-203-s Punkty ECTS: 3 Wydział: Fizyki i Informatyki Stosowanej Kierunek: Fizyka Medyczna Specjalność: - Poziom studiów: Studia I stopnia Forma

Bardziej szczegółowo

Wyższa Szkoła Hotelarstwa i Gastronomii w Poznaniu SYLABUS

Wyższa Szkoła Hotelarstwa i Gastronomii w Poznaniu SYLABUS 1 Wyższa Szkoła Hotelarstwa i Gastronomii w Poznaniu SYLABUS Profil kształcenia: Zawodowy Stopień studiów: I Kierunek studiów: Turystyka i Rekreacja Specjalność: Semestr: Forma studiów: Nazwa przedmiotu:

Bardziej szczegółowo

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć Nazwa modułu: Fizjologia człowieka Rok akademicki: 2030/2031 Kod: BTR-1-105-s Punkty ECTS: 1 Wydział: Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska Kierunek: Turystyka i Rekreacja Specjalność: - Poziom studiów:

Bardziej szczegółowo

Fizjologia człowieka - opis przedmiotu

Fizjologia człowieka - opis przedmiotu Fizjologia człowieka - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Fizjologia człowieka Kod przedmiotu 16.1-WL-WF-FCz Wydział Wydział Lekarski i Nauk o Zdrowiu Kierunek Wychowanie fizyczne Profil

Bardziej szczegółowo

WYCHOWANIE FIZYCZNE II rok semestr 4 / studia stacjonarne. Specjalności: wf i gimnastyka korekcyjna, wf i edukacja dla bezpieczeństwa, wf i przyroda

WYCHOWANIE FIZYCZNE II rok semestr 4 / studia stacjonarne. Specjalności: wf i gimnastyka korekcyjna, wf i edukacja dla bezpieczeństwa, wf i przyroda Fizjologia WYCHOWANIE FIZYCZNE II rok semestr 4 / studia stacjonarne Specjalności: wf i gimnastyka korekcyjna, wf i edukacja dla bezpieczeństwa, wf i przyroda Tematyka ćwiczeń ( zajęcia 2 godz.) 1. Fizjologia

Bardziej szczegółowo

Układ wewnątrzwydzielniczy

Układ wewnątrzwydzielniczy Układ wewnątrzwydzielniczy 1. Gruczoły dokrewne właściwe: przysadka mózgowa, szyszynka, gruczoł tarczowy, gruczoły przytarczyczne, nadnercza 2. Gruczoły dokrewne mieszane: trzustka, jajniki, jądra 3. Inne

Bardziej szczegółowo

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Fizjologia

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Fizjologia S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne Kod AF modułu Rodzaj modułu Wydział PUM Kierunek studiów Specjalność Poziom studiów Forma studiów Rok studiów Nazwa modułu Fizjologia Obowiązkowy Nauk

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ KULTURY FIZYCZNEJ I OCHRONY ZDROWIA. Katedra EKONOMIKI TURYSTYKI. Kierunek: TURYSTYKA I REKREACJA

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ KULTURY FIZYCZNEJ I OCHRONY ZDROWIA. Katedra EKONOMIKI TURYSTYKI. Kierunek: TURYSTYKA I REKREACJA PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ KULTURY FIZYCZNEJ I OCHRONY ZDROWIA Katedra EKONOMIKI TURYSTYKI Kierunek: TURYSTYKA I REKREACJA SYLABUS Nazwa przedmiotu Fizjologia pracy i wypoczynku

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS PRZEDMIOTU. Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS PRZEDMIOTU. Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012 PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012 Instytut Zdrowia Kierunek studiów: Ratownictwo medyczne Kod kierunku: 12.9 Specjalność: - 1. PRZEDMIOT

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI 1. Leki stosowane w zaburzeniach układu krążenia

SPIS TREŚCI 1. Leki stosowane w zaburzeniach układu krążenia SPIS TREŚCI Wstęp 13 1. Leki stosowane w zaburzeniach układu krążenia 15 1.1. Wiadomości ogólne 17 1.1.1. Krew 18 1.1.2. Transport gazów 19 1.1.3. Charakterystyka schorzeń układu krążenia 21 1.2. Rola

Bardziej szczegółowo

Rok akademicki: 2012/2013 Kod: EIB-1-370-s Punkty ECTS: 3. Poziom studiów: Studia I stopnia Forma i tryb studiów: -

Rok akademicki: 2012/2013 Kod: EIB-1-370-s Punkty ECTS: 3. Poziom studiów: Studia I stopnia Forma i tryb studiów: - Nazwa modułu: Zarys anatomii Rok akademicki: 2012/2013 Kod: EIB-1-370-s Punkty ECTS: 3 Wydział: Elektrotechniki, Automatyki, Informatyki i Inżynierii Biomedycznej Kierunek: Inżynieria Biomedyczna Specjalność:

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia tematyczne na obrony w roku akademickim 2012/2013. Uwaga!

Zagadnienia tematyczne na obrony w roku akademickim 2012/2013. Uwaga! Zagadnienia tematyczne na obrony w roku akademickim 2012/2013 Uwaga! Na egzaminie dyplomowym w roku akademickim 2012/2013 student otrzymuje co najmniej 3 pytania z bloku przedmiotów kierunkowych tj.: co

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Przedmowa... 13. 1. Podstawy fizjologii wysiłku Jan Górski... 15

Spis treści. Przedmowa... 13. 1. Podstawy fizjologii wysiłku Jan Górski... 15 Spis treści Przedmowa........................... 13 1. Podstawy fizjologii wysiłku Jan Górski.......... 15 1.1. Narząd ruchu........................ 15 1.1.1. Mięśnie szkieletowe.................. 15 1.1.1.1.

Bardziej szczegółowo

Patofizjologia - opis przedmiotu

Patofizjologia - opis przedmiotu Patofizjologia - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Patofizjologia Kod przedmiotu 12.9-WL-Lek-Pato Wydział Wydział Lekarski i Nauk o Zdrowiu Kierunek Lekarski Profil praktyczny Rodzaj studiów

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. 10. WYMAGANIA WSTĘPNE: zaliczenie z biologicznych podstaw człowieka

KARTA PRZEDMIOTU. 10. WYMAGANIA WSTĘPNE: zaliczenie z biologicznych podstaw człowieka Załącznik Nr 1 KARTA PRZEDMIOTU 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Fizjologia człowieka 2. KIERUNEK: Turystyka i rekreacja 3. POZIOM STUDIÓW: I 4. ROK/ SEMESTR STUDIÓW: II/III 5. LICZBA PUNKTÓW ECTS: 3 6. LICZBA GODZIN:

Bardziej szczegółowo

NZ.1.2 PROFIL KSZTAŁCENIA PRAKTYCZNY TYP PRZEDMIOTU OBLIGATORYJNY Forma studiów

NZ.1.2 PROFIL KSZTAŁCENIA PRAKTYCZNY TYP PRZEDMIOTU OBLIGATORYJNY Forma studiów Tabela 1. Metryka przedmiotu programowego- cele i efekty kształcenia POZIOM KSZTAŁCENIA POZIOM VI/ STUDIA I STOPNIA NR PRZEDMIOTU W PROGRAMIE NZ.1.2 PROFIL KSZTAŁCENIA PRAKTYCZNY TYP PRZEDMIOTU OBLIGATORYJNY

Bardziej szczegółowo

kliniczna cznik dla studentów medycyny

kliniczna cznik dla studentów medycyny E LSE V le R l RBAN&PARTNER Patofizjologia kliniczna cznik dla studentów medycyny R edakcja Barbara Zahorska-Markiewicz Ewa Małecka-Tendera 0' //',su ' Av I 'f! i iw Podręcznik dla studentów Redakcja Barbara

Bardziej szczegółowo

ALMAMER Wyższa Szkoła Ekonomiczna 01 201 Warszawa, ul. Wolska 43 www.almamer.pl

ALMAMER Wyższa Szkoła Ekonomiczna 01 201 Warszawa, ul. Wolska 43 www.almamer.pl Recenzenci Prof. dr hab. Małgorzata Duczkowska-Piasecka dr hab. Małgorzata Bombol REDAKCJA I KOREKTA Joanna Warecka OPRACOWANIE TECHNICZNO-GRAFICZNE Beata Kocój PROJEKT OKŁADKI Tomasz Fabiański ALMAMER

Bardziej szczegółowo

Fizjologia II - opis przedmiotu

Fizjologia II - opis przedmiotu Fizjologia II - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Fizjologia II Kod przedmiotu 12.9-WL-Lek-FII Wydział Wydział Lekarski i Nauk o Zdrowiu Kierunek Lekarski Profil praktyczny Rodzaj studiów

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE. WYDZIAŁ Kultury Fizycznej i Ochrony Zdrowia

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE. WYDZIAŁ Kultury Fizycznej i Ochrony Zdrowia PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ Kultury Fizycznej i Ochrony Zdrowia Katedra Morfologicznych i Czynnościowych Podstaw Kultury Fizycznej Kierunek: Wychowanie Fizyczne SYLABUS Nazwa przedmiotu

Bardziej szczegółowo

OPIS MODUŁU KSZTAŁCENIA

OPIS MODUŁU KSZTAŁCENIA Załącznik nr 9 do Zarządzenia Rektora ATH Nr 514/2011/2012z dnia 14 grudnia 2011 r. Druk DNiSS nr PK_IIIF OPIS MODUŁU KSZTAŁCENIA NAZWA PRZEDMIOTU/MODUŁU KSZTAŁCENIA: Fizjologia Kod przedmiotu: 4 Rodzaj

Bardziej szczegółowo

2. Plan wynikowy klasa druga

2. Plan wynikowy klasa druga Plan wynikowy klasa druga budowa i funkcjonowanie ciała człowieka ział programu Materiał kształcenia L.g. Wymagania podstawowe Uczeń: Kat. Wymagania ponadpodstawowe Uczeń: Kat. Pozycja systematyczna 3

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA 2015-2018 (skrajne daty) Fizjologia ogólna i fizjologia wysiłku

SYLABUS. DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA 2015-2018 (skrajne daty) Fizjologia ogólna i fizjologia wysiłku SYLABUS DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA 2015-2018 (skrajne daty) 1.1. PODSTAWOWE INFORMACJE O PRZEDMIOCIE/MODULE Nazwa przedmiotu/ modułu Fizjologia ogólna i fizjologia wysiłku Kod przedmiotu/ modułu* Wydział

Bardziej szczegółowo

Biologia. Klasa VII. Prywatna Szkoła Podstawowa i Gimnazjum im. Z. I J. Moraczewskich w Sulejówku

Biologia. Klasa VII. Prywatna Szkoła Podstawowa i Gimnazjum im. Z. I J. Moraczewskich w Sulejówku Biologia 2017 Klasa VII Dział I : HIERARCHICZNA BUDOWA ORGANIZMU CZŁOWIEKA, SKÓRA, UKŁAD RUCHU 1. Organizm człowieka jako zintegrowana całość 2. Budowa i funkcje skóry 3. Choroby skóry oraz zasady ich

Bardziej szczegółowo

FIZJOLOGIA Z BIOCHEMIĄ I BIOFIZYKĄ

FIZJOLOGIA Z BIOCHEMIĄ I BIOFIZYKĄ Nazwa modułu/przedmiotu : ydział: SYLABUS 2012 2015 Część A - Opis przedmiotu kształcenia. FIZJOLOGIA Z BIOCHEMIĄ I BIOFIZYKĄ (Nauki Podstawowe) Kod modułu ydział Pielęgniarstwa i Nauk o Zdrowiu NP-FzBiB

Bardziej szczegółowo

Człowiek żyje życiem całego swojego ciała, wszystkimi jego elementami, warstwami, jego zdrowie zależy od zdrowia jego organizmu.

Człowiek żyje życiem całego swojego ciała, wszystkimi jego elementami, warstwami, jego zdrowie zależy od zdrowia jego organizmu. RUCH TO ZDROWIE Człowiek żyje życiem całego swojego ciała, wszystkimi jego elementami, warstwami, jego zdrowie zależy od zdrowia jego organizmu. P A M I Ę T A J Dobroczynny wpływ aktywności fizycznej na

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. rok akademicki rozpoczynający cykl kształcenia ANATOMIA CZYNNOŚCIOWA Kod modułu BM.1.005

SYLABUS. rok akademicki rozpoczynający cykl kształcenia ANATOMIA CZYNNOŚCIOWA Kod modułu BM.1.005 SYLABUS Nazwa modułu/przedmiotu : Wydział: Kierunek studiów: rok akademicki rozpoczynający cykl kształcenia 2016-2019 ANATOMIA CZYNNOŚCIOWA Kod modułu BM.1.005 II Wydział Lekarski z Oddziałem Anglojęzycznym

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ KULTURY FIZYCZNEJ I OCHRONY ZDROWIA. Katedra Fizjoterapii i Nauk o Zdrowiu. Kierunek: Fizjoterapia

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ KULTURY FIZYCZNEJ I OCHRONY ZDROWIA. Katedra Fizjoterapii i Nauk o Zdrowiu. Kierunek: Fizjoterapia PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ KULTURY FIZYCZNEJ I OCHRONY ZDROWIA Katedra Fizjoterapii i Nauk o Zdrowiu Kierunek: Fizjoterapia SYLABUS Nazwa przedmiotu Fizjologia Kod przedmiotu FII_03_SS_2012

Bardziej szczegółowo

V REGULACJA NERWOWA I ZMYSŁY

V REGULACJA NERWOWA I ZMYSŁY V REGULACJA NERWOWA I ZMYSŁY Zadanie 1. Na rysunku przedstawiającym budowę neuronu zaznacz elementy wymienione poniżej, wpisując odpowiednie symbole literowe. Następnie wskaż za pomocą strzałek kierunek

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 19. Fizjologia i patofizjologia układu moczowego.

Ćwiczenie 19. Fizjologia i patofizjologia układu moczowego. Zawartość Ćwiczenie 19. Fizjologia i patofizjologia układu moczowego.... 1 Ćwiczenie 20. Fizjologia i patofizjologia gospodarki wodno-elektrolitowej i równowagi kwasowo-zasadowej... 2 Ćwiczenie 21. Fizjologia

Bardziej szczegółowo

Fizjologia. w/ćw Zajęcia zorganizowane: 45/60h 27/36h 3,5 Praca własna studenta: 105h 145h 3,5. udział w wykładach 9 x 3 h

Fizjologia. w/ćw Zajęcia zorganizowane: 45/60h 27/36h 3,5 Praca własna studenta: 105h 145h 3,5. udział w wykładach 9 x 3 h Nazwa jednostki prowadzącej kierunek: Nazwa kierunku: Poziom kształcenia: Profil kształcenia: Moduły wprowadzające / wymagania wstępne: Nazwa modułu (przedmiot lub grupa przedmiotów): Osoby prowadzące:

Bardziej szczegółowo

Hormony tropowe - TSH, FSH, LH i ACTH Czynność części pośredniej przysadki Szyszynka (M. Karasek)

Hormony tropowe - TSH, FSH, LH i ACTH Czynność części pośredniej przysadki Szyszynka (M. Karasek) Spis treści 1. W prowadzenie do anatomii, fizjologii i nauk pokrewnych 11 1.1. Elementy embriologii*ogólnej 13 1. 1. 1. Rozród i jego rodzaje 13 1. 1. 1. 1. Komórki płciowe męskie 13 L 1. 1.2. Komórki

Bardziej szczegółowo

ILUSTROWANA FIZJOLOGIA CZŁOWIEKA

ILUSTROWANA FIZJOLOGIA CZŁOWIEKA Stefan Silbernagl Agamemnon Despopoulos ILUSTROWANA FIZJOLOGIA CZŁOWIEKA l-s s, Redakcja naukowa tłumaczenia Joanna Lew in-k ow alik Wydawnictwo Lekarskie PZWL Stefan Silbernagl Agamemnon Despopoulos ILUSTROWANA

Bardziej szczegółowo

Sylabus. Opis przedmiotu kształcenia. kształcenia. Specjalności Poziom studiów jednolite magisterskie * I stopnia X

Sylabus. Opis przedmiotu kształcenia. kształcenia. Specjalności Poziom studiów jednolite magisterskie * I stopnia X Nazwa modułu/przedmiotu Sylabus Opis przedmiotu kształcenia Grupa szczegółowych efektów kształcenia Kod grupy Nazwa grupy Wydział Kierunek studiów Specjalności NAUK o ZDROWIU Położnictwo Poziom studiów

Bardziej szczegółowo

Wyższa Szkoła Medyczna w Białymstoku Wydział Ogólnomedyczny. praktyczny ECTS:1. 20 h /0 h h 1

Wyższa Szkoła Medyczna w Białymstoku Wydział Ogólnomedyczny. praktyczny ECTS:1. 20 h /0 h h 1 Nazwa jednostki prowadzącej kierunek: Nazwa kierunku: Poziom Profil Moduły wprowadzające / wymagania wstępne: Nazwa modułu (przedmiot lub grupa przedmiotów): Osoby prowadzące: Forma studiów /liczba godzin/liczba

Bardziej szczegółowo

TEST - BIOLOGIA WERONIKA GMURCZYK

TEST - BIOLOGIA WERONIKA GMURCZYK TEST - BIOLOGIA WERONIKA GMURCZYK Temat: Układ nerwowy i hormonalny Zadanie 1. Zaznacz poprawną odpowiedź. Co to są hormony? a) związki chemiczne wytwarzane w gruczołach łojowych, które regulują pracę

Bardziej szczegółowo

KARTA KURSU. Kod Punktacja ECTS* 4

KARTA KURSU. Kod Punktacja ECTS* 4 KARTA KURSU Nazwa Nazwa w j. ang. FIZJOLOGIA UKŁADU RUCHU kierunek Odnowa biologiczna PHYSIOLOGY OF THE MOVEMENT Kod Punktacja ECTS* 4 Koordynator Dr Zofia Goc Zespół dydaktyczny Dr hab. Waldemar Szaroma

Bardziej szczegółowo

HOTELARSTWO część I. Podstawy Hotelarstwa

HOTELARSTWO część I. Podstawy Hotelarstwa Czesław Witkowski HOTELARSTWO część I. Podstawy Hotelarstwa Wydanie drugie zmienione Wydanie drugie zmienione ALMAMER wydawnictwo Recenzent prof. zw. dr hab. Stanisław W. Pluta Korekta Joanna Warecka Projekt

Bardziej szczegółowo

Molekularne i komórkowe podstawy treningu zdrowotnego u ludzi chorych na cukrzycę

Molekularne i komórkowe podstawy treningu zdrowotnego u ludzi chorych na cukrzycę Molekularne i komórkowe podstawy treningu zdrowotnego u ludzi chorych na cukrzycę Cukrzyca grupa chorób metabolicznych charakteryzująca się hiperglikemią (podwyższonym poziomem cukru we krwi) wynikającą

Bardziej szczegółowo

KARTA ODPOWIEDZI - KONKURS BIOLOGICZNY ETAP REJONOWY 2015/16

KARTA ODPOWIEDZI - KONKURS BIOLOGICZNY ETAP REJONOWY 2015/16 KARTA ODPOWIEDZI - KONKURS BIOLOGICZNY ETAP REJONOWY 2015/16 Nr Max ilość zad. punktów 1. 2 pkt Mechanizmy termoregulacyjne 1.Podskórne naczynia krwionośne (rozszerzają się / zwężają się) Prawidłowe odpowiedzi

Bardziej szczegółowo

Instytut Ochrony Zdrowia Zakład Kosmetologii

Instytut Ochrony Zdrowia Zakład Kosmetologii Kod przedmiotu: PLPILAIOZKOS-L-1p6-2014S Pozycja planu: A6 1. INFORMACJE O PRZEDMIOCIE A. Podstawowe dane 1 Nazwa przedmiotu Fizjologia 2 Kierunek studiów Kosmetologia Poziom studiów I stopnia 4 Forma

Bardziej szczegółowo

i klinicznej Władysława Z. Traczyka i Andrzeja Trzebskiego Pod redakcja^ Wydawnictwo Lekarskie PZWL

i klinicznej Władysława Z. Traczyka i Andrzeja Trzebskiego Pod redakcja^ Wydawnictwo Lekarskie PZWL a 1 A: i klinicznej Pod redakcja^ Władysława Z. Traczyka i Andrzeja Trzebskiego Wydawnictwo Lekarskie PZWL z elementami fizjologu stosowanej I klinicznej Pod redakcją prof. dr. hak medl Władysława Z. Traczyka

Bardziej szczegółowo

PATOFIZJOLOGIA ZWIERZĄT

PATOFIZJOLOGIA ZWIERZĄT PATOFIZJOLOGIA ZWIERZĄT Rok akademicki 2016/2017 Wykłady z przedmiotu Patofizjologia Zwierząt odbywać się będą w poniedziałki i środy o godzinie 8.30 w Audytorium Kliniki Małych Zwierząt Pierwszy wykład

Bardziej szczegółowo

INFORMATYKA. AMADEUS Selling Platform. AMADEUS Selling Platform. Jerzy Berdychowski. Materiały do zajęć z wykorzystaniem systemu.

INFORMATYKA. AMADEUS Selling Platform. AMADEUS Selling Platform. Jerzy Berdychowski. Materiały do zajęć z wykorzystaniem systemu. Jerzy Berdychowski JERZY BERDYCHOWSKI INFORMATYKA INFORMATYKA W W TURYSTYCE I REKREACJI Materiały do zajęć z wykorzystaniem systemu I REKREACJI AMADEUS Selling Platform Materiały do zajęć z wykorzystaniem

Bardziej szczegółowo

Rola czynników środowiskowych w rozwoju organizmu i w kształtowaniu patogenezy chorób. Udział mechanizmów epigenetycznych.

Rola czynników środowiskowych w rozwoju organizmu i w kształtowaniu patogenezy chorób. Udział mechanizmów epigenetycznych. gr. 1, 2 CBI 119 26.II. 05.III. Plan ćwiczeń z PATOFIZJOLOGII dla studentów Fizjoterapii magisterskie dzienne czwartek 16 00 18 15 Rola czynników środowiskowych w rozwoju organizmu i w kształtowaniu patogenezy

Bardziej szczegółowo

Nauczycielski plan dydaktyczny. Produkcja zwierzęca. Klasa I TRA w roku szkolnym 2011/2012. Numer programu 321(05)T4,TU,SPIMENiS

Nauczycielski plan dydaktyczny. Produkcja zwierzęca. Klasa I TRA w roku szkolnym 2011/2012. Numer programu 321(05)T4,TU,SPIMENiS Nauczycielski plan dydaktyczny Produkcja zwierzęca Klasa I TRA w roku szkolnym 2011/2012 Numer programu 321(05)T4,TU,SPIMENiS 2005.02.03 Prowadzący mgr inż. Alicja Adamska Moduł, dział, Temat: Lp. Zakres

Bardziej szczegółowo

Podstawy anatomii, wykłady

Podstawy anatomii, wykłady Akademia Wychowania Fizycznego i Sportu w Gdańsku Katedra: Nauk Przyrodniczych Zakład: Anatomii i Antropologii Podstawy anatomii, wykłady Osoby prowadzące przedmiot: Barbara Duda, prof. nadzw. dr hab.,

Bardziej szczegółowo

Sylabus - Fizjologia

Sylabus - Fizjologia Sylabus - Fizjologia 1. Metryczka Nazwa Wydziału: Program kształcenia (kierunek studiów, poziom i profil kształcenia, forma studiów, np. Zdrowie publiczne I stopnia profil praktyczny, studia stacjonarne):

Bardziej szczegółowo

Biotechnologia Poziom kształcenia: Studia I stopnia Semestr I Profil kształcenia:

Biotechnologia Poziom kształcenia: Studia I stopnia Semestr I Profil kształcenia: Wyższa Szkoła Medyczna w Białymstoku Nazwa jednostki prowadzącej kierunek: Wydział Ogólnomedyczny Nazwa kierunku: Biotechnologia Poziom kształcenia: Studia I stopnia Semestr I Profil kształcenia: praktyczny

Bardziej szczegółowo

Turystyka i Rekreacja

Turystyka i Rekreacja Wydział Zarządzania Nazwa programu kształcenia (kierunku) Turystyka i Rekreacja Poziom i forma studiów Studia I stopnia stacjonarne Specjalność: Ścieżka dyplomowania: Nazwa przedmiotu: Fizjologia człowieka

Bardziej szczegółowo

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne Kod modułu Rodzaj modułu Wydział PUM Kierunek studiów Specjalność Poziom studiów Forma studiów Rok studiów Nazwa modułu Profilaktyka i leczenie chorób

Bardziej szczegółowo

Fizjologia zwierząt SYLABUS A. Informacje ogólne

Fizjologia zwierząt SYLABUS A. Informacje ogólne Fizjologia zwierząt SYLABUS A. Informacje ogólne Elementy sylabusu Nazwa jednostki prowadzącej kierunek Nazwa kierunku studiów Poziom kształcenia Profil studiów Forma studiów Kod przedmiotu Język przedmiotu

Bardziej szczegółowo

Sylabus. Opis przedmiotu kształcenia. Nazwa modułu/przedmiotu Fizjologia człowieka Grupa szczegółowych efektów kształcenia

Sylabus. Opis przedmiotu kształcenia. Nazwa modułu/przedmiotu Fizjologia człowieka Grupa szczegółowych efektów kształcenia Sylabus Opis przedmiotu kształcenia Załącznik nr 5 Nazwa modułu/przedmiotu Fizjologia człowieka Grupa szczegółowych efektów kształcenia Kod grupy Nazwa grupy Naukowe Podstawy Medycyny Wydział Kierunek

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA (skrajne daty) Fizjologia ogólna i fizjologia wysiłku

SYLABUS. DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA (skrajne daty) Fizjologia ogólna i fizjologia wysiłku SYLABUS DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA 2016-2019 (skrajne daty) 1.1. PODSTAWOWE INFORMACJE O PRZEDMIOCIE/MODULE Nazwa przedmiotu/ modułu Kod przedmiotu/ modułu* Wydział (nazwa jednostki prowadzącej kierunek)

Bardziej szczegółowo

Fizjologia. Fizjologia. Prof. Dr hab. Paweł Szulczyk. podstawowy

Fizjologia. Fizjologia. Prof. Dr hab. Paweł Szulczyk. podstawowy Fizjologia 1. Metryczka Nazwa Wydziału: Program kształcenia (kierunek studiów, poziom i profil kształcenia, forma studiów, np. Zdrowie publiczne I stopnia profil praktyczny, studia stacjonarne): Wydział

Bardziej szczegółowo

Anatomia i fizjologia człowieka

Anatomia i fizjologia człowieka Powtórzenie do testu nr 1 Anatomia i fizjologia człowieka 1. Podpisz rysunek dotyczący budowy skóry. Wykorzystaj informacje (skóra właściwa, warstwa podskórna, naskórek, włos, gruczoł łojowy, gruczoł potowy,

Bardziej szczegółowo

Sylabus przedmiotu. Fizjoterapia Studia I stopnia Profil praktyczny Studia stacjonarne 2016/2017. Fizjologia wysiłku fizycznego. II rok.

Sylabus przedmiotu. Fizjoterapia Studia I stopnia Profil praktyczny Studia stacjonarne 2016/2017. Fizjologia wysiłku fizycznego. II rok. Sylabus przedmiotu 1. Metryczka Nazwa Wydziału: Program kształcenia (kierunek studiów, poziom i profil kształcenia, forma studiów, np. Zdrowie publiczne I stopnia profil praktyczny, studia stacjonarne):

Bardziej szczegółowo

Rok / Semestr Stacjonarne Niestacjonarne Fizjoterapia praktyczny 1/ 1 i 2 1/ 1 i 2

Rok / Semestr Stacjonarne Niestacjonarne Fizjoterapia praktyczny 1/ 1 i 2 1/ 1 i 2 KARTA OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA Kierunek studiów Profil kształcenia (ogólnoakademicki, praktyczny) Rok / Semestr Stacjonarne Niestacjonarne Fizjoterapia praktyczny 1/ 1 i 2 1/ 1 i 2 Specjalność Przedmiot

Bardziej szczegółowo

Ekstrakt z Chińskich Daktyli

Ekstrakt z Chińskich Daktyli Ekstrakt z Chińskich Daktyli Ekstrakt z Chińskich Daktyli TIENS Lekarze z Chin uważają, że owoce głożyny znane jako chińskie daktyle Pomagają zachować sprawność Poprawiają odporność Wspomagają pracę żołądka

Bardziej szczegółowo

Załącznik Nr 1 KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Biologiczne podstawy człowieka. 2. KIERUNEK: Turystyka i rekreacja 3.

Załącznik Nr 1 KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Biologiczne podstawy człowieka. 2. KIERUNEK: Turystyka i rekreacja 3. Załącznik Nr 1 KARTA PRZEDMIOTU 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Biologiczne podstawy człowieka 2. KIERUNEK: Turystyka i rekreacja 3. POZIOM STUDIÓW: I 4. ROK/ SEMESTR STUDIÓW: I/I 5. LICZBA PUNKTÓW ECTS: 3 6. LICZBA

Bardziej szczegółowo

Fizjologiczne podłoże aktywności fizycznej w turystyce górskiej

Fizjologiczne podłoże aktywności fizycznej w turystyce górskiej Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka w Kielcach Fizjologiczne podłoże aktywności fizycznej w turystyce górskiej zestawienie bibliograficzne w wyborze Wybór i opracowanie Marta Boszczyk Kielce 2012 Korekta

Bardziej szczegółowo

Przewodnik do zajęć. dla studentów DIETETYKI Licencjat

Przewodnik do zajęć. dla studentów DIETETYKI Licencjat Katedra i Zakład Fizjologii UNIWERSYTETU MEDYCZNEGO im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu Przewodnik do zajęć z FIZJOLOGII dla studentów DIETETYKI Licencjat Rok akademicki 2016/2017 SPIS TREŚCI Przedmowa...

Bardziej szczegółowo

Fizjologia - opis przedmiotu

Fizjologia - opis przedmiotu Fizjologia - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Fizjologia Kod przedmiotu 12.9-WL-LEK-FIZ Wydział Wydział Lekarski i Nauk o Zdrowiu Kierunek Lekarski Profil ogólnoakademicki Rodzaj studiów

Bardziej szczegółowo

wykłady 30, ćwiczenia - 60 wykłady 20, ćwiczenia - 40 Nakład pracy studenta bilans punktów ECTS Obciążenie studenta

wykłady 30, ćwiczenia - 60 wykłady 20, ćwiczenia - 40 Nakład pracy studenta bilans punktów ECTS Obciążenie studenta Lp. Element Opis 1 Nazwa Fizjologia Wysiłku Fizycznego I, II 2 Typ obowiązkowy 3 Instytut Nauk o Zdrowiu 4 Kod PPWSZ F_03 Kierunek, kierunek: Fizjoterapia 5 specjalność, specjalność: poziom i profil poziom

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZANIE W GOSPODARCE POSTINDUSTRIALNEJ. Red. nauk. Kazimierz Piotrkowski, Marek Świątkowski

ZARZĄDZANIE W GOSPODARCE POSTINDUSTRIALNEJ. Red. nauk. Kazimierz Piotrkowski, Marek Świątkowski ZARZĄDZANIE W GOSPODARCE POSTINDUSTRIALNEJ Red. nauk. Kazimierz Piotrkowski, Marek Świątkowski Warszawa 2009 Recenzenci prof. dr hab. Tomasz Ambroziak prof. dr hab. Henryk Pałaszewski REDAKCJA I korekta

Bardziej szczegółowo

Mieczysław Prystupa. WYCENA NIERUCHOMOŚCI I PRZEDSIĘBIORSTW w podejściu kosztowym

Mieczysław Prystupa. WYCENA NIERUCHOMOŚCI I PRZEDSIĘBIORSTW w podejściu kosztowym Mieczysław Prystupa WYCENA NIERUCHOMOŚCI I PRZEDSIĘBIORSTW w podejściu kosztowym Warszawa 2012 Recenzenci prof. zw. dr hab. Stanisław Kasiewicz prof. nadzw. dr hab. Elżbieta Mączyńska Korekta Paulina Chmielak

Bardziej szczegółowo

Anatomia i fizjologia człowieka

Anatomia i fizjologia człowieka Powtórzenie do testu nr 4 Anatomia i fizjologia człowieka 1. Podpisz rysunek dotyczący budowy skóry. Wykorzystaj informacje (skóra właściwa, warstwa podskórna, naskórek, włos, gruczoł łojowy, gruczoł potowy,

Bardziej szczegółowo

3. Wymagania edukacyjne

3. Wymagania edukacyjne 3. Wymagania edukacyjne DZIAŁ PROGRAMU TEMAT LEKCJI KONIECZNY POZIOM PODSTAWOWY ROZSZERZAJĄCY DOPEŁNIAJĄCY ORGANIZM CZŁOWIEKA 1. Pochodzenie człowieka i jego miejsce w systemie organizmów. 2. Budowa i

Bardziej szczegółowo

Przewodnik do zajęć. dla studentów II roku kierunku Stomatologia

Przewodnik do zajęć. dla studentów II roku kierunku Stomatologia Katedra i Zakład Fizjologii UNIWERSYTETU MEDYCZNEGO im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu Przewodnik do zajęć z FIZJOLOGII dla studentów II roku kierunku Stomatologia Rok akademicki 2016/2017 SPIS TREŚCI

Bardziej szczegółowo

Fizjologia człowieka

Fizjologia człowieka Akademia Wychowania Fizycznego i Sportu w Gdańsku Katedra: Promocji Zdrowia Zakład: Biomedycznych Podstaw Zdrowia Fizjologia człowieka Osoby prowadzące przedmiot: Prof. nadzw. dr hab. Zbigniew Jastrzębski

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA PROGRAMOWE BIOLOGIA DLA KLASY VII

WYMAGANIA PROGRAMOWE BIOLOGIA DLA KLASY VII WYMAGANIA PROGRAMOWE BIOLOGIA DLA KLASY VII I. Organizm człowieka. 1. Hierarchiczna budowa organizmu człowieka. przedstawia hierarchizację budowy organizmu człowieka (komórki, tkanki, narządy, układy narządów,

Bardziej szczegółowo

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć Nazwa modułu: Fizjologia człowieka Rok akademicki: 2033/2034 Kod: BTR-1-105-s Punkty ECTS: 2 Wydział: Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska Kierunek: Turystyka i Rekreacja Specjalność: - Poziom studiów:

Bardziej szczegółowo

OPIS MODUŁU KSZTAŁCENIA

OPIS MODUŁU KSZTAŁCENIA Załącznik nr 9 do Zarządzenia Rektora ATH Nr 514/2011/2012z dnia 14 grudnia 2011 r. Druk DNiSS nr PK_IIIF OPIS MODUŁU KSZTAŁCENIA NAZWA PRZEDMIOTU/MODUŁU KSZTAŁCENIA: Anatomia Kod przedmiotu: 3 Rodzaj

Bardziej szczegółowo

SYLABUS MODUŁU (PRZEDMIOTU) Informacje ogólne

SYLABUS MODUŁU (PRZEDMIOTU) Informacje ogólne SYLABUS MODUŁU (PRZEDMIOTU) Informacje ogólne Kod modułu Rodzaj modułu Wydział PUM Kierunek studiów Specjalność Poziom studiów Forma studiów Rok studiów Nazwa modułu Profilaktyka i leczenie chorób dietozależnych

Bardziej szczegółowo

Maciej Bilek, Anna Pasternakiewicz, Joanna Typek. Dietetyka. Wybrane zagadnienia

Maciej Bilek, Anna Pasternakiewicz, Joanna Typek. Dietetyka. Wybrane zagadnienia Maciej Bilek, Anna Pasternakiewicz, Joanna Typek Dietetyka Wybrane zagadnienia RZESZÓW 2014 Maciej Bilek, Anna Pasternakiewicz, Joanna Typek Dietetyka W ybrane zagadnienia WYDAWNICTWO UNIWERSYTETU RZESZOWSKIEGO

Bardziej szczegółowo

WARSZAWSKI UNIWERSYTET MEDYCZNY MEDICAL UNIVERSITY OF WARSAW DZIEKANAT I WYDZIAŁU LEKARSKIEGO S Y L A B U S. Rok akademicki: 2015/2016

WARSZAWSKI UNIWERSYTET MEDYCZNY MEDICAL UNIVERSITY OF WARSAW DZIEKANAT I WYDZIAŁU LEKARSKIEGO S Y L A B U S. Rok akademicki: 2015/2016 WARSZAWSKI UNIWERSYTET MEDYCZNY MEDICAL UNIVERSITY OF WARSAW DZIEKANAT I WYDZIAŁU LEKARSKIEGO S Y L A B U S Rok akademicki: 2015/2016 Kierunek: Specjalność: Rok studiów, semestr: Tryb studiów: Nazwa przedmiotu:

Bardziej szczegółowo

Zakres materiału nauczania biologii dla 3-letniego liceum ogólnokształcącego- klasy stacjonarne i zaoczne SEMESTR IV

Zakres materiału nauczania biologii dla 3-letniego liceum ogólnokształcącego- klasy stacjonarne i zaoczne SEMESTR IV Zakres materiału nauczania biologii dla 3-letniego liceum ogólnokształcącego- klasy stacjonarne i zaoczne Zakres rozszerzony Obowiązujący podręcznik: Biologia na czasie 1, Biologia na czasie 2, Podręczniki

Bardziej szczegółowo

SYLABUS DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA

SYLABUS DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA SYLABUS DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA 2016-2022 1.1. PODSTAWOWE INFORMACJE O PRZEDMIOCIE/MODULE Nazwa przedmiotu/ modułu Kod przedmiotu/ modułu* Wydział (nazwa jednostki prowadzącej kierunek) Nazwa jednostki

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA (skrajne daty) Fizjologia ogólna i fizjologia wysiłku

SYLABUS. DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA (skrajne daty) Fizjologia ogólna i fizjologia wysiłku SYLABUS DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA 2015-2018 (skrajne daty) 1.1. PODSTAWOWE INFORMACJE O PRZEDMIOCIE/MODULE Nazwa przedmiotu/ modułu Kod przedmiotu/ modułu* Wydział (nazwa jednostki prowadzącej kierunek)

Bardziej szczegółowo

Anatomia - opis przedmiotu

Anatomia - opis przedmiotu Anatomia - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Anatomia Kod przedmiotu 12.0-WP-PielP-ANAT-Sk-S14_pNadGen40AL6 Wydział Wydział Lekarski i Nauk o Zdrowiu Kierunek Pielęgniarstwo Profil praktyczny

Bardziej szczegółowo

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2015/2016

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2015/2016 Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego Karta przedmiotu WydziałLekarski i Nauk o Zdrowiu obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 015/016 Kierunek studiów: Fizjoterapia

Bardziej szczegółowo

SYLABUS na rok 2013/2014 (1) Nazwa przedmiotu Fizjologia (2) Nazwa jednostki Instytut Położnictwa i Ratownictwa Medycznego

SYLABUS na rok 2013/2014 (1) Nazwa przedmiotu Fizjologia (2) Nazwa jednostki Instytut Położnictwa i Ratownictwa Medycznego SYLABUS na rok 2013/2014 (1) Nazwa przedmiotu Fizjologia (2) Nazwa jednostki Instytut Położnictwa i Ratownictwa Medycznego prowadzącej przedmiot Katedra: Położnictwa (3) Kod przedmiotu - (4) Studia Kierunek

Bardziej szczegółowo

Poziom i. studiów. Punkty ECTS

Poziom i. studiów. Punkty ECTS WYDZIAŁ LEKARSKI II Poziom i Nazwa kierunku Lekarski tryb studiów Nazwa Jednostka realizująca, wydział Fizjologia kliniczna- Patofizjologia Punkty ECTS 3 Katedra i Zakład Patofizjologii Wydział Lekarski

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Dział II. Fizjologia komórek nerwowych i mięśniowych. Dział III. Czynność układu nerwowego

Spis treści. Dział II. Fizjologia komórek nerwowych i mięśniowych. Dział III. Czynność układu nerwowego Gangong-00.fm Page IX Friday, December 7, 2007 2:03 PM Spis treści Dział I. Wprowadzenie do fizjologii 1. Ogólne i komórkowe podstawy fizjologii... 3 Wprowadzenie................. 3 Zasady ogólne..................

Bardziej szczegółowo

ZDROWE ODŻYWIANIE = ZDROWE ŻYCIE

ZDROWE ODŻYWIANIE = ZDROWE ŻYCIE ZDROWE ODŻYWIANIE = ZDROWE ŻYCIE RACJONALNIE = ZDROWO Zdrowa dieta jest jednym z najważniejszych elementów umożliwiających optymalny wzrost, rozwój i zdrowie. Ma przez to wpływ na fizyczną i umysłową

Bardziej szczegółowo

Budowa i czynnoœæ uk³adu nerwowego Piotr Krutki, Jan Celichowski Komórki glejowe

Budowa i czynnoœæ uk³adu nerwowego Piotr Krutki, Jan Celichowski Komórki glejowe SPIS TREŒCI 1. UK AD NERWOWY 8............................... 013 Budowa i czynnoœæ uk³adu nerwowego Piotr Krutki, Jan Celichowski... 013 Komórki glejowe.............................. 014 Neuron....................................

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 24. Fizjologia i patofizjologia układu pokarmowego.

Ćwiczenie 24. Fizjologia i patofizjologia układu pokarmowego. Zawartość Ćwiczenie 24. Fizjologia i patofizjologia układu pokarmowego.... 1 Ćwiczenie 25. Układ dokrewny I. Czynność endokrynna trzustki. Hormonalna regulacja wzrostu i metabolizmu - podstawy fizjologiczne

Bardziej szczegółowo

Przedmowa. ruchowych. Zawartość. 1. Wstęp do fizjologii - (Genowefa Kotwica) 1.1. Fizjologia - nauka o życiu, o regulacjach warunkujących życie

Przedmowa. ruchowych. Zawartość. 1. Wstęp do fizjologii - (Genowefa Kotwica) 1.1. Fizjologia - nauka o życiu, o regulacjach warunkujących życie Zawartość 141541 Przedmowa 1. Wstęp do fizjologii - (Genowefa Kotwica) 1.1. Fizjologia - nauka o życiu, o regulacjach warunkujących życie 1.2. Istota życia 1.3. Powstawanie nowych osobników - powielanie

Bardziej szczegółowo

Harmonogram wykładów z patofizjologii dla Studentów III roku Wydziału Farmaceutycznego kierunku Farmacja studia stacjonarne

Harmonogram wykładów z patofizjologii dla Studentów III roku Wydziału Farmaceutycznego kierunku Farmacja studia stacjonarne Harmonogram wykładów z patofizjologii dla Studentów III roku Wydziału Farmaceutycznego kierunku Farmacja studia stacjonarne Rok akademicki 2017/2018 - Semestr V Środa 15:45 17:15 ul. Medyczna 9, sala A

Bardziej szczegółowo