Ćwiczenia laboratoryjne - teoria

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Ćwiczenia laboratoryjne - teoria"

Transkrypt

1 UNIWERSYTET GDAŃSKI WYDZIAŁ CHEMII Pracownia studencka Katedry Analizy Środowiska Ćwiczenia laboratoryjne - teoria Benzoesan denatonium środek skażający do etanolu ANALIZA CHEMICZNA W KRYMINALISTYCE FIZYKOCHEMICZNE METODY BADAŃ W KRYMINALISTYCE Gdańsk,

2 1. Benzoesan denatonium właściwości i zastosowanie Benzoesan denatonium (handlowa nazwa: Bitrex) jest najbardziej gorzką substancją znaną ludzkości [http://www.bitrex.com/]. Jest tak gorzki, ze przykładowo jedna łyżeczka do herbaty tej substancji rozpuszczona w basenie olimpijskim spowodowałaby gorzki smak wody. Odkryto go w 1958 roku i opatentowano w firmie Macfarlan Smith. Benzoesan denatonium jest białą stałą substancją dobrze rozpuszczalną w metanolu, etanolu, chloroformie, glikolu etylenowym, butanolu oraz izopropanolu. Wzór sumaryczny Bitrexu to C 28 H 34 N 2 O 3, wzór strukturalny podany jest na rys. 1. Synonimy nazwy: benzoesan benzylodietylo[(2,6-ksylilokarbamoilo)metylo]amoniowy, benzoesan N-[2-[(2,6-dimetylofenylo)amino]2-oksoetylo]N,N-dietylo-benzenmetyloaminium, benzoesan benzylolidokainy, bitrex, THS-839, WIN 16568, bitreks, denathonium benzoate, benzenemethanaminium. Rys. 1. Wzór strukturalny benzoesanu denatonium. Ze względu na gorzki smak jest dodawany do różnego rodzaju produktów w celu ich skażenia i zapobiegania przypadkowym zatruciom, przy czym nie stanowi on zagrożenia dla życia lub zdrowia. Bitrex jest wyczuwany smakiem przy stężeniu już 10 ppb zaś jest odczuwalnie gorzki przy stężeniu 50 ppb. Podobnie jak ludzie, gorzki smak tej substancji odczuwają również zwierzęta domowe, psy, koty, świnie i konie, oraz jelenie. Zależnie od 2

3 regulacji prawnych w różnych państwach dodaje się go do alkoholu skażonego w ilości 6 50 ppm, natomiast do innych produktów w ilości ppm. Bitrex można dodawać do alkoholu technicznego, bioetanolu, płynów do spryskiwaczy samochodowych, herbicydów, środków do zwalczania myszy, szczurów i karaluchów i innych produktów. Bitrex może być również dodawany do różnego typu produktów chemii gospodarczej takich jak: środki do czyszczenia kuchni i łazienek, płyny do prania, płyny do płukania tkanin, mydła w płynie. Produkty zawierające Bitrex mogą być oznaczane logo producenta (rys. 1). Rys. 1. Produkty zawierające Bitrex oznakowane logo producenta (Macfarlan Smith; Dodawanie Bitrexu, obok stosowania tzw. bezpiecznych zamknięć, jest jednym ze sposobów chronienia dzieci przed przypadkowym spożyciem tych produktów i tym samym przed zatruciem. Małe dzieci odruchowo wsadzają wszystko do ust i próbują połykać różne płyny. Według danych producenta w Wielkiej Brytanii zdarza się około 35 tysięcy zatruć rocznie spowodowanych przypadkowym połknięciem środków chemicznych używanych w gospodarstwach domowych i ogrodach. 2. Nielegalny obrót alkoholem etylowym Ministerstwo Finansów RP [2007] przedstawiło Informację o funkcjonowaniu "szarej strefy" w polskiej gospodarce i przeciwdziałania jej przez służby skarbowe. Jednym z 3

4 elementów szarej strefy jest nielegalny obrót alkoholem etylowym. Do zagrożeń należy zaliczyć: wykorzystywanie do produkcji wyrobów alkoholowych alkoholu etylowego skażonego, przeznaczonego do wytwarzania produktów nieprzeznaczonych do konsumpcji przez ludzi (rozpuszczalniki, podpałki do grilla, rozmrażacze itp.), po uprzednim jego odkażeniu, przemyt alkoholu przez granicę wschodnią, nielegalną produkcję własną. Skalę zjawiska trudno oszacować. Służba celna w 2004 r. dokonała zajęcia na granicy państwa -181 tys. litrów przemycanych wyrobów alkoholowych, a w 2005 r tys. litrów tych wyrobów. Pracownicy szczególnego nadzoru podatkowego z urzędów celnych podczas kontroli rynku wewnętrznego w 2004 r. dokonali zajęcia 20,2 tys. litrów alkoholu etylowego (w przeliczeniu na alkohol 100%) bez akcyzy, a w 2005 r. - 12,8 tys. litrów 100% alkoholu. 3. Benzoesan denatonium jako środek skażający do alkoholu etylowego Celem dodawania benzoesanu denatonium a także innych środków skażających do technicznego alkoholu etylowego jest walka z wykorzystywaniem do celów spożywczych produktów powstających na jego bazie. Główny człon nazwy benzoesanu denatonium pochodzi od angielskiego słowa denaturated, co oznacza skażony. Dodawanie środków skażających do alkoholu etylowego jest regulowane w Polsce ustawą. Ustawa z dnia 2 marca 2001 roku o wyrobie alkoholu etylowego oraz wytwarzaniu wyrobów tytoniowych: Art. 9. 4

5 1. Spirytus skaża się jednym ze środków skażających, który zmienia smak, zapach albo zabarwienie alkoholu etylowego w taki sposób, że bez zmiany istotnych właściwości alkohol etylowy ten staje się niezdatny do spożycia. 2. Minister właściwy do spraw rynków rolnych określi, w drodze rozporządzenia, środki dopuszczone do skażania alkoholu etylowego oraz minimalną ilość ich zastosowania w tym celu, mając na względzie, że środki te nie mogą zagrażać zdrowiu lub życiu ludzi, a jednocześnie muszą uniemożliwiać spożycie alkoholu etylowego nimi skażonego. Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 25 czerwca 2008 roku w sprawie środków dopuszczonych do skażania alkoholu etylowego (Dziennik Ustaw 2008 Nr 120, Poz. 776) określa minimalną ilość benzoesanu denatonium: 2 g na 100 litrów 100% alkoholu etylowego jako pojedynczego środka skażającego. Odpowiada to stężeniu 20 mg/l. Dopuszcza się stosowanie środków skażających otrzymanych z połączenia benzoesanu denatonium (1g) oraz acetonu (2 l) lub alkoholu izopropylowego (2-propanolu) (6 l) lub ketonu etylowo-metylowego (2 l). Pozostałe środki dopuszczone do skażania alkoholu etylowego zawarte są w Tabeli 1. Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 26 kwietnia 2004 r. w sprawie zwolnień od podatku akcyzowego zwolniło od akcyzy alkohol etylowy skażony. Alkohol techniczny zwolniony od akcyzy jest tańszy od alkoholu spożywczego, co stwarza pokusę wykorzystywania go do celów spożywczych. Chodzi tutaj głównie o alkohol etylowy skażony stosowny do produkcji rozcieńczalników i rozpuszczalników, środków zapobiegających zamarzaniu (płynów do spryskiwaczy samochodów) oraz produktów ułatwiających rozpalanie ognia. Aby uniknąć oszustw akcyzowych, alkohol ten skażany jest środkami chemicznymi po to, by łatwo w laboratorium można go było odróżnić od alkoholu spożywczego. 5

6 Tabela 1. Wykaz środków dopuszczonych do skażania alkoholu etylowego wraz z minimalną ilością ich zastosowania. Na podstawie: Załącznika do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 czerwca 2008 r. Lp. Środek skażający Minimalna ilość środka skażającego na 100 l alkoholu etylowego 100% 1 Aceton 3 l 2 Alkohol benzylowy 3 l 3 Alkohol butylowy 5 l 4 Alkohol izopropylowy (2-propanol) 10 l 5 Benzoesan denatonium 2 g 6 Benzyna 3 l 7 Bromek lub chlorek etylu 0,3 l 8 Eter etylowo-tert butylowy 3 l 9 Eter dietylowy 3 l 10 Ftalan dietylu 1 l 11 Keton etylowo-metylowy 3 l 12 Nafta frakcja naftowa z destylacji zachowawczej 2 l 13 Nipagina (aseptina) 3 kg 14 Octan etylu 5 l 15 Ogólny środek skażający zgodny z Polską Normą 0,5 l PN-C Ogólny środek skażający 16 Szelak 3 kg 17 Środek skażający otrzymany z połączenia benzoesanu 1 g denatonium oraz acetonu 2 l 18 Środek skażający otrzymany z połączenia benzoesanu 1 g denatonium oraz alkoholu izopropylowego (2-propanolu) 6 l 19 Środek skażający otrzymany z połączenia benzoesanu denatonium oraz 1 g ketonu etylowo-metylowego 20 Środek skażający otrzymany z połączenia glukonianu chlorheksydyny 20% roztworu wodnego (chlorhexidinum gluconicum) oraz ftalanu dietylu 0,8 l 21 Środek skażający otrzymany z połączenia jodu 0,1 kg krystalicznego oraz ftalanu dietylu 0,8 l 22 Środek skażający otrzymany z połączenia kwasu 2 kg salicylowego oraz ftalanu dietylu 0,8 l 23 Środek skażający otrzymany z połączenia olejku 1 kg eterycznego lub kompozycji zapachowej oraz alkoholu izopropylowego (2-propanolu) 6 l 24 Środek skażający otrzymany z połączenia oleju 1 l rycynowego oraz ftalanu dietylu 0,8 l 25 Toluol lub toluen 3 l 2 l 1 l 6

7 Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 10 października 2007 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie zwolnień od podatku akcyzowego określa, że alkohol etylowy skażony środkami dopuszczonymi do skażania alkoholu etylowego na podstawie przepisów odrębnych wydanych na podstawie ustawy z dnia 2 marca 2001 r. o wyrobie alkoholu etylowego oraz wytwarzaniu wyrobów tytoniowych i wykorzystywany do produkcji produktów nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi, z wyłączeniem rozpuszczalników i rozcieńczalników złożonych organicznych pozostałych, środków zapobiegających zamarzaniu i pozostałych płynów usuwających oblodzenie oraz produktów ułatwiających rozpalanie ognia, jest zwolniony od akcyzy. Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 10 października 2007 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie zwolnień od podatku akcyzowego określa ilość, dodanego benzoesanu denatonium jako środka skażającego zwolniony z akcyzy alkohol etylowy wykorzystywany do produkcji rozpuszczalników i rozcieńczalników złożonych organicznych pozostałych, środków zapobiegających zamarzaniu i pozostałych płynów usuwających oblodzenie oraz produktów ułatwiających rozpalanie ognia, na nie mniejszą niż 1 gram na 100 dm 3 100% alkoholu etylowego. Odpowiada to stężeniu 10 mg/l. Do skażania tych produktów wykorzystuje się także keton etylowo-metylowy (w ilości nie mniejszej niż 3 dm 3 na 100 dm 3 100% alkoholu etylowego) albo alkohol izopropylowy (w ilości nie mniejszej niż 10 dm 3 na 100 dm 3 100% alkoholu etylowego) albo octan etylu (w ilości nie mniejszej niż 5 dm 3 na 100 dm 3 100% alkoholu etylowego) albo środki dopuszczone do skażania na podstawie rozporządzenia Komisji 3199/93/WE. Dodawanie benzoesanu denatonium ma na celu wyeliminowanie procederu odzyskiwania alkoholu etylowego zawartego w ww. produktach produkowanych na bazie 7

8 zwolnionego z akcyzy skażonego alkoholu etylowego i wykorzystywaniu go następnie do celów spożywczych. 4. Oznaczanie benzoesanu denatonium metodą wysokosprawnej chromatografii cieczowej (HPLC) Benzoesan denatonium jest związkiem chemicznym o stosunkowo dużej masie cząsteczkowej i ponadto posiadającym grupy chromoforowe, co powoduje, że oznacza się go metodą wysokosprawnej chromatografii cieczowej z detekcją spektrofotometryczną UV. Analizę jakościową wykonuje się poprzez porównanie czasu retencji analitu z czasem retencji wzorca otrzymanych w tych samych warunkach chromatograficznych. Analizę ilościową wykonuje się metodą krzywej kalibracyjnej czyli metodą krzywej wzorcowej. Analizę benzoesanu denatonium metodą HPLC prowadzi się w odwróconym układzie faz w warunkach elucji izokratycznej przy zastosowaniu detekcji detektorem spektrofotometrycznym (UV) przy długości fali 210 nm. Podczas analizy HPLC roztworu wzorcowego benzoesanu denatonium (BD) można uzyskać 2 piki chromatograficzne analitu odpowiadające dwóm formom występowania tego związku w roztworach wodno-alkoholowych: jonowi benzoesanowemu (B - ) oraz jonowi denatonium (D+) [Zuba et al., 2005a]. Występowanie dwóch lub większej ilości pików w analizie HPLC pojedynczego analitu jest zjawiskiem rzadkim, ale możliwym w przypadku analizy związków ulegających dysocjacji. Ponieważ stężenie zdysocjowanych jonów jest skorelowane z wyjściowym stężeniem badanego związku, to powoduje, że można wykonać analizę ilościową zawartości benzoesanu denatonium w alkoholu na podstawie każdego z pików zarówno piku jonu benzoesanowego jak i jonu denatonium. Tak więc analiza zawartości Bitrexu w alkoholu wykonana na podstawie na przykład piku jonu 8

9 benzoesanowego jest analizą pośrednią poprzez określenie zawartości jonów benzoesanowych. Maksimum absorpcji promieniowania UV jonu denatonium wynosi 205 nm natomiast jon benzoesanowy charakteryzuje się dwoma maksimami absorpcji: około 205 i 230 nm. Pomiary stężenia benzoesanu denatonium najczęściej prowadzi się przy długości fali 210 nm. Powoduje to zawężenie wyboru stosowanych faz ruchomych do rozpuszczalników, które nie pochłaniają promieniowania o tej długości fali: acetonitryl, metanol i woda. Do modyfikacji fazy ruchomej przy oznaczaniu benzoesanu denatonium stosuje się chlorek sodu lub 0,1 % kwas fosforowy. Dane operacyjne policji pokazują, ze osoby nielegalnie wprowadzające na rynek wyroby sporządzone na bazie skażonego spirytusu usuwają zawarty w nim Bitrex poprzez dodanie podchlorynu sodu [Zuba et al., 2005b]. Analizy HPLC próbek zakwestionowanych napoi alkoholowych wykazują tylko jeden pik jonu benzoesanowego. Zanik piku jonu denatonium w analizie HPLC może wskazywać na proceder usuwania benzoesanu denatonium ze skażonego spirytusu. Wyniki analizy HPLC mogą być potwierdzone na podstawie analiz LC-MS. Opracowano na podstawie: 1. Macfarlan Smith Limited (2008) 2. Ministerstwo Finansów Rzeczpospolitej Polskiej (2007). Informacja o funkcjonowaniu "szarej strefy" w polskiej gospodarce i przeciwdziałania jej przez służby skarbowe. b6813a788def066285b51155cf 3. Dariusz Zuba, Czesława Świegoda, Bogumiła Byrska, Wojciech Lechowicz. Determination of denatonium benzoate (bitrex) in denatured spirit preparations. Problems of Forensic Sciences 2005, LXIII,

10 4. Dariusz Zuba, Czesława Świegoda, Bogumiła Byrska, Wojciech Lechowicz. Assessment of the efectiveness of denatonium benzoate (bitrex) removal from denatured spirit preparations using sodium hypochlorite. Problems of Forensic Sciences 2005, LXIII,

Na podstawie art. 38 ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2009 r. Nr 3, poz. 11) zarządza się, co następuje:

Na podstawie art. 38 ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2009 r. Nr 3, poz. 11) zarządza się, co następuje: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie dokumentu dostawy wyrobów akcyzowych objętych zwolnieniem od akcyzy ze względu na ich przeznaczenie, ewidencji tych wyrobów oraz wykazu

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia 2009 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia 2009 r. Projekt z dnia 10 lipca 2009 roku ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia 2009 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie dokumentu dostawy wyrobów akcyzowych objętych zwolnieniem od akcyzy ze względu

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia 2007 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia 2007 r. Projekt z dnia 22.08.2007 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia 2007 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie zwolnień od podatku akcyzowego Na podstawie art. 24 ust. 2 i art. 25 ust. 5 ustawy z dnia

Bardziej szczegółowo

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych. Ćwiczenie nr 2

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych. Ćwiczenie nr 2 UNIWERSYTET GDAŃSKI WYDZIAŁ CHEMII ZAKŁAD ANALIZY ŚRODOWISKA Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych Ćwiczenie nr 2 Wykrywanie benzoesanu denatonium w skażonym alkoholu etylowym metodą wysokosprawnej chromatografii

Bardziej szczegółowo

Przeciwdziałanie szarej strefie Uwagi dotyczące branży spirytusowej

Przeciwdziałanie szarej strefie Uwagi dotyczące branży spirytusowej Przeciwdziałanie szarej strefie 2014-2020 Uwagi dotyczące branży spirytusowej Alkohol etylowy przeciwdziałanie szarej strefie 2014-2020 8,00 7,00 6,00 5,00 4,00 3,00 2,00 1,00 0,00 4,56 Dochody budżetowe

Bardziej szczegółowo

Projekt z dnia 21 października 2015 r. z dnia.

Projekt z dnia 21 października 2015 r. z dnia. Projekt z dnia 21 października 2015 r. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia. w sprawie dokumentu dostawy, warunków i sposobu zwrotu wyrobów akcyzowych objętych zwolnieniem od akcyzy ze względu na

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 2 lutego 2017 r. Poz z dnia 20 stycznia 2017 r.

Warszawa, dnia 2 lutego 2017 r. Poz z dnia 20 stycznia 2017 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 2 lutego 2017 r. Poz. 206 OBWIESZCZENIE MARSZAŁKA SEJMU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia 20 stycznia 2017 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 2 marca 2001 r. o wyrobie alkoholu etylowego oraz wytwarzaniu wyrobów tytoniowych. Stan prawny na r.

USTAWA. z dnia 2 marca 2001 r. o wyrobie alkoholu etylowego oraz wytwarzaniu wyrobów tytoniowych. Stan prawny na r. USTAWA z dnia 2 marca 2001 r. o wyrobie alkoholu etylowego oraz wytwarzaniu wyrobów tytoniowych. Stan prawny na 07.03.2012r. (Dz.U.2001.31.353 ze zm.) Art. 1. Ustawa określa zasady i warunki podejmowania

Bardziej szczegółowo

WZÓR URZĘDOWEGO FORMULARZA ZGŁOSZENIA ZAINTERESOWANIA PRACAMI NAD PROJEKTEM ZAŁOŻEŃ PROJEKTU USTAWY, PROJEKTEM USTAWY LUB PROJEKTEM ROZPORZĄDZENIA

WZÓR URZĘDOWEGO FORMULARZA ZGŁOSZENIA ZAINTERESOWANIA PRACAMI NAD PROJEKTEM ZAŁOŻEŃ PROJEKTU USTAWY, PROJEKTEM USTAWY LUB PROJEKTEM ROZPORZĄDZENIA -. WZÓR URZĘDOWEGO FORMULARZA ZGŁOSZENIA ZAINTERESOWANIA PRACAMI NAD PROJEKTEM ZAŁOŻEŃ PROJEKTU USTAWY, PROJEKTEM USTAWY LUB PROJEKTEM ROZPORZĄDZENIA ZGŁOSZENIE -- ZAINTEPESOWANIA PRCANI NAD PROJEKTEM

Bardziej szczegółowo

OCENA SKUTKÓW REGULACJI

OCENA SKUTKÓW REGULACJI Nazwa projektu Rozporządzenie Ministra Finansów zmieniające rozporządzenie w sprawie dokumentu dostawy, warunków i sposobu zwrotu wyrobów akcyzowych objętych zwolnieniem od akcyzy ze względu na ich przeznaczenie

Bardziej szczegółowo

ANALIZA ŚLADOWYCH ZANIECZYSZCZEŃ ŚRODOWISKA I ROK OŚ II

ANALIZA ŚLADOWYCH ZANIECZYSZCZEŃ ŚRODOWISKA I ROK OŚ II ANALIZA ŚLADOWYCH ZANIECZYSZCZEŃ ŚRODOWISKA I ROK OŚ II Ćwiczenie 1 Przygotowanie próbek do oznaczania ilościowego analitów metodami wzorca wewnętrznego, dodatku wzorca i krzywej kalibracyjnej 1. Wykonanie

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 30 grudnia 2015 r. Poz ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia 22 grudnia 2015 r.

Warszawa, dnia 30 grudnia 2015 r. Poz ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia 22 grudnia 2015 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 30 grudnia 2015 r. Poz. 2285 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia 22 grudnia 2015 r. w sprawie dokumentu dostawy, warunków i sposobu zwrotu

Bardziej szczegółowo

Analiza GC alkoholi C 1 C 5. Ćwiczenie polega na oznaczeniu składu mieszaniny ciekłych związków, w skład

Analiza GC alkoholi C 1 C 5. Ćwiczenie polega na oznaczeniu składu mieszaniny ciekłych związków, w skład Analiza GC alkoholi C 1 C 5 Ćwiczenie polega na oznaczeniu składu mieszaniny ciekłych związków, w skład której mogą wchodzić, następujące alkohole (w nawiasie podano nazwy zwyczajowe): Metanol - CH 3 OH,

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 19 września 2013 r. Poz. 1108 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia 16 września 2013 r.

Warszawa, dnia 19 września 2013 r. Poz. 1108 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia 16 września 2013 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 19 września 2013 r. Poz. 1108 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia 16 września 2013 r. w sprawie dokumentu dostawy, ewidencji wyrobów akcyzowych

Bardziej szczegółowo

- do produkcji octu można używać jako substancji skażającej kwasu octowego (6 litrów na 100 l alkoholu),

- do produkcji octu można używać jako substancji skażającej kwasu octowego (6 litrów na 100 l alkoholu), Informacja na temat interpretacji i stosowania w Niemczech rozporządzenia wykonawczego KE nr 162/2013 w sprawie wzajemnego uznawania procedur całkowitego skażenia alkoholu etylowego do celów zwolnienia

Bardziej szczegółowo

Krajowi Producenci Alkoholu Etylowego i Wyrobów Chemicznych Związki branżowe

Krajowi Producenci Alkoholu Etylowego i Wyrobów Chemicznych Związki branżowe Krajowi Producenci Alkoholu Etylowego i Wyrobów Chemicznych Związki branżowe Warszawa, 14 luty 2014 r. Szanowny Pan Krzysztof Kwiatkowski Prezes Najwyższa Izba Kontroli ul. Filtrowa 57 00-950 Warszawa

Bardziej szczegółowo

GraŜyna Chwatko Zakład Chemii Środowiska

GraŜyna Chwatko Zakład Chemii Środowiska Chromatografia podstawa metod analizy laboratoryjnej GraŜyna Chwatko Zakład Chemii Środowiska Chromatografia gr. chromatos = barwa grapho = pisze Michaił Siemionowicz Cwiet 2 Chromatografia jest metodą

Bardziej szczegółowo

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych UNIWERSYTET GDAŃSKI Pracownia studencka Zakład Analizy Środowiska Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych Ćwiczenie nr 3 Oznaczanie witaminy E w oleju metodą HPLC ANALIZA PRODUKTÓW POCHODZENIA NATURALNEGO

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 21 stycznia 2015 r. Poz. 103 OBWIESZCZENIE MARSZAŁKA SEJMU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia 13 stycznia 2015 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego

Bardziej szczegółowo

BADANIE ZAWARTOŚCI WIELOPIERŚCIENIOWYCH WĘGLOWODORÓW AROMATYCZNYCH (OZNACZANIE ANTRACENU W PRÓBKACH GLEBY).

BADANIE ZAWARTOŚCI WIELOPIERŚCIENIOWYCH WĘGLOWODORÓW AROMATYCZNYCH (OZNACZANIE ANTRACENU W PRÓBKACH GLEBY). BADANIE ZAWARTOŚCI WIELOPIERŚCIENIOWYCH WĘGLOWODORÓW AROMATYCZNYCH (OZNACZANIE ANTRACENU W PRÓBKACH GLEBY). Wprowadzenie: Wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne (WWA) to grupa związków zawierających

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 907

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 907 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 907 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 10, Data wydania: 1 lipca 2015 r. Nazwa i adres AB 907 Kod

Bardziej szczegółowo

WŁASNE NAPOJE ALKOHOLOWE W SPRZEDAŻY OKAZJONALNEJ

WŁASNE NAPOJE ALKOHOLOWE W SPRZEDAŻY OKAZJONALNEJ WŁASNE NAPOJE ALKOHOLOWE Przysiek 2012 Podstawowe przepisy regulujące zagadnienia produkcji, opodatkowania akcyzą, obrotu i zasad sprzedaży napojów alkoholowych 1. Ustawa z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku

Bardziej szczegółowo

Cz. 5. Podstawy instrumentalizacji chromatografii. aparatura chromatograficzna w skali analitycznej i modelowej - -- w części przypomnienie -

Cz. 5. Podstawy instrumentalizacji chromatografii. aparatura chromatograficzna w skali analitycznej i modelowej - -- w części przypomnienie - Chromatografia cieczowa jako technika analityki, przygotowania próbek, wsadów do rozdzielania, technika otrzymywania grup i czystych substancji Cz. 5. Podstawy instrumentalizacji chromatografii aparatura

Bardziej szczegółowo

a) dostarczania wyrobów zwolnionych z jego składu podatkowego na terytorium kraju do podmiotu pośredniczącego lub podmiotu zużywającego,

a) dostarczania wyrobów zwolnionych z jego składu podatkowego na terytorium kraju do podmiotu pośredniczącego lub podmiotu zużywającego, ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) w sprawie dokumentu dostawy, ewidencji wyrobów akcyzowych objętych zwolnieniem od akcyzy ze względu na ich przeznaczenie, warunków i sposobu ich zwrotu oraz środków

Bardziej szczegółowo

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych UNIWERSYTET GDAŃSKI WYDZIAŁ CHEMII Pracownia studencka Katedry Analizy Środowiska Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych Ćwiczenie nr 3 Oznaczanie chlorków metodą spektrofotometryczną z tiocyjanianem rtęci(ii)

Bardziej szczegółowo

ZASTOSOWANIE WYSOKOSPRAWNEJ CHROMATOGRAFII CIECZOWEJ DO OZNACZANIA BENZOESANU SODU W PRODUKTACH SPOŻYWCZYCH

ZASTOSOWANIE WYSOKOSPRAWNEJ CHROMATOGRAFII CIECZOWEJ DO OZNACZANIA BENZOESANU SODU W PRODUKTACH SPOŻYWCZYCH ZASTOSOWANIE WYSOKOSPRAWNEJ CHROMATOGRAFII CIECZOWEJ DO OZNACZANIA BENZOESANU SODU W PRODUKTACH SPOŻYWCZYCH Instrukcja do ćwiczeń opracowana w Katedrze Chemii Środowiska Uniwersytetu Łódzkiego. 1. Wstęp

Bardziej szczegółowo

N A J W Y Ż S Z A I Z B A K O N T R O L I

N A J W Y Ż S Z A I Z B A K O N T R O L I N A J W Y Ż S Z A I Z B A K O N T R O L I DELEGATURA W RZESZOWIE LRZ-41108/08, LRZ-4114-03-01/09 Nr ewid. 48/2011/I/08/008/I/09/003/LRZ Informacja o wynikach kontroli prawidłowości działań Służby Celnej

Bardziej szczegółowo

Woda i roztwory wodne

Woda i roztwory wodne strona 1/8 Woda i roztwory wodne Dorota Lewandowska, Anna Warchoł, Lidia Wasyłyszyn Treść podstawy programowej: Woda i roztwory wodne zagrożenia cywilizacyjne wynikające z jej zanieczyszczeń. Roztwory,

Bardziej szczegółowo

Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia - Formularz cenowy (DBA-2/240-11/2016)

Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia - Formularz cenowy (DBA-2/240-11/2016) Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia - Formularz cenowy (DBA-2/240-11/2016) Załącznik Nr 1 do SIWZ * Uwaga. W przypadku zaoferowania produktu równoważnego w stosunku do pozycji wyspecyfikowanej przez

Bardziej szczegółowo

CHROMATOGRAFIA W UKŁADACH FAZ ODWRÓCONYCH RP-HPLC

CHROMATOGRAFIA W UKŁADACH FAZ ODWRÓCONYCH RP-HPLC CHROMATOGRAFIA W UKŁADACH FAZ ODWRÓCONYCH RP-HPLC MK-EG-AS Wydział Chemiczny Politechniki Gdańskiej Gdańsk 2009 Chromatograficzne układy faz odwróconych (RP) Potocznie: Układy chromatograficzne, w których

Bardziej szczegółowo

Przetarg Nieograniczony Nr 120/40/2015 ZAŁĄCZNIK NR 1

Przetarg Nieograniczony Nr 120/40/2015 ZAŁĄCZNIK NR 1 Lp Przetarg Nieograniczony Nr 120/40/2015 Proponowani producenci Cena jednostkowa brutto w PLN (za 1 litr, 1 kilogram, 1 opakowanie) Wartość (kolumna 5 x kolumna 6) Nazwa i czystość Opakowanie Przewidywane

Bardziej szczegółowo

OZNACZANIE ŻELAZA METODĄ SPEKTROFOTOMETRII UV/VIS

OZNACZANIE ŻELAZA METODĄ SPEKTROFOTOMETRII UV/VIS OZNACZANIE ŻELAZA METODĄ SPEKTROFOTOMETRII UV/VIS Zagadnienia teoretyczne. Spektrofotometria jest techniką instrumentalną, w której do celów analitycznych wykorzystuje się przejścia energetyczne zachodzące

Bardziej szczegółowo

Pytania z Wysokosprawnej chromatografii cieczowej

Pytania z Wysokosprawnej chromatografii cieczowej Pytania z Wysokosprawnej chromatografii cieczowej 1. Jak wpłynie 50% dodatek MeOH do wody na retencję kwasu propionowego w układzie faz odwróconych? 2. Jaka jest kolejność retencji kwasów mrówkowego, octowego

Bardziej szczegółowo

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych UNIWERSYTET GDAŃSKI WYDZIAŁ CHEMII Pracownia studencka Katedra Analizy Środowiska Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych Ćwiczenie nr 2 OPTYMALIZACJA ROZDZIELANIA MIESZANINY WYBRANYCH FARMACEUTYKÓW METODĄ

Bardziej szczegółowo

Chromatografia kolumnowa planarna

Chromatografia kolumnowa planarna Chromatografia kolumnowa planarna Znaczenie chromatografii w analizie i monitoringu środowiska lotne zanieczyszczenia organiczne (alifatyczne, aromatyczne) w powietrzu, glebie, wodzie Mikrozanieczyszczenia

Bardziej szczegółowo

w w w. c e l n i c y. p l

w w w. c e l n i c y. p l Związek Zawodowy Celnicy PL Nysa, dnia 29.06.2010r.. Nr: ZZ Celnicy PL 50-1/2010 Pan Jacek Kapica Szef Służby Celnej Z dużą przykrością informuję, że Związek Zawodowy nie może zgodzić się z zasadniczymi

Bardziej szczegółowo

Oświadczenie. Dostawa mebli laboratoryjnych wraz z montażem

Oświadczenie. Dostawa mebli laboratoryjnych wraz z montażem Załącznik nr 2C (wzór) do SIWZ DZP.381.57.2016.DW Dotyczy części A postępowania: Oświadczenie Nazwa (firma) / imię i nazwisko Wykonawcy Ulica, nr domu / nr lokalu: Adres Wykonawcy: Miejscowość i kod pocztowy:

Bardziej szczegółowo

Wysokosprawna chromatografia cieczowa w analizie jakościowej i ilościowej

Wysokosprawna chromatografia cieczowa w analizie jakościowej i ilościowej Wysokosprawna chromatografia cieczowa w analizie jakościowej i ilościowej W analizie ilościowej z zastosowaniem techniki HPLC wykorzystuje się dwa możliwe schematy postępowania: kalibracja zewnętrzna sporządzenie

Bardziej szczegółowo

Rekomendacje dla medycznych laboratoriów w zakresie diagnostyki toksykologicznej

Rekomendacje dla medycznych laboratoriów w zakresie diagnostyki toksykologicznej Rekomendacje dla medycznych laboratoriów w zakresie diagnostyki toksykologicznej Ewa Gomółka 1, 2 1 Pracownia Informacji Toksykologicznej i Analiz Laboratoryjnych, Katedra Toksykologii i Chorób Środowiskowych,

Bardziej szczegółowo

Sprzedaż wyrobów spożywczych z zawartością alkoholu

Sprzedaż wyrobów spożywczych z zawartością alkoholu Sprzedaż wyrobów spożywczych z zawartością alkoholu Wyroby akcyzowe Do wyrobów akcyzowych należą m. in.: napoje alkoholowe (art. 2 ust.1 pkt ustawy z dnia 6.12.2008 r. Dz.U. z 2014, Poz 752): -alkohol

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z badania potwierdzających tożsamość substancji Oliwa Ozonowana

Sprawozdanie z badania potwierdzających tożsamość substancji Oliwa Ozonowana KATEDRA CHEMII ORGANICZNEJ i STOSOWANEJ Wydział Chemii Uniwersytetu Łódzkiego 91-403 Łódź, ul. Tamka 12 Tel. +42 635 57 69, Fax +42 665 51 62 e-mail: romanski@uni.lodz.pl Sprawozdanie z badania potwierdzających

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 2 Przejawy wiązań wodorowych w spektroskopii IR i NMR

Ćwiczenie 2 Przejawy wiązań wodorowych w spektroskopii IR i NMR Ćwiczenie 2 Przejawy wiązań wodorowych w spektroskopii IR i NMR Szczególnym i bardzo charakterystycznym rodzajem oddziaływań międzycząsteczkowych jest wiązanie wodorowe. Powstaje ono między molekułami,

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 13 września 2002 r. o napojach spirytusowych

USTAWA z dnia 13 września 2002 r. o napojach spirytusowych Kancelaria Sejmu s. 1/8 USTAWA z dnia 13 września 2002 r. o napojach spirytusowych Art. 1. Ustawa określa: 1) kategorie i zasady wyrobu napojów spirytusowych; 2) zasady wykonywania działalności gospodarczej

Bardziej szczegółowo

Oddział Badania Wody i Powietrza Sekcja Badań Fizyko-Chemicznych Wody i Powietrza ul. Gen. J. Bema 7

Oddział Badania Wody i Powietrza Sekcja Badań Fizyko-Chemicznych Wody i Powietrza ul. Gen. J. Bema 7 Badane obiekty/grupa Woda Pomieszczenia przeznaczone do przebywania ludzi oraz pomieszczenia techniczne w budynkach Powietrze w pomieszczeniach przeznaczonych do Oddział Badania Wody i Powietrza Sekcja

Bardziej szczegółowo

Opracował dr inż. Tadeusz Janiak

Opracował dr inż. Tadeusz Janiak Opracował dr inż. Tadeusz Janiak 1 Uwagi dla wykonujących ilościowe oznaczanie metodami spektrofotometrycznymi 3. 3.1. Ilościowe oznaczanie w metodach spektrofotometrycznych Ilościowe określenie zawartości

Bardziej szczegółowo

Stawki akcyzy na Ukrainie (według stanu na dzień 1 czerwca 2016 roku)

Stawki akcyzy na Ukrainie (według stanu na dzień 1 czerwca 2016 roku) Stawki akcyzy na Ukrainie (według stanu na dzień 1 czerwca 2016 roku) Wyroby ropopochodne Kod towaru Nazwa towaru Stawka akcyzy 2710 12 11 10 Lekkie destylaty dla specyficznych procesów obróbki 2710 12

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 4. Stawki akcyzy na Ukrainie

Załącznik nr 4. Stawki akcyzy na Ukrainie Załącznik nr 4. Stawki akcyzy na Ukrainie Wyroby ropopochodne Kod towaru Nazwa towaru Stawka akcyzy 2710 12 11 10 Lekkie destylaty dla specyficznych procesów obróbki 2710 12 11 20 2710 12 11 90 2710 12

Bardziej szczegółowo

PRZYKŁAD PRODUKTU WZORCOWEGO NR KATALOGOWY PRODUKTU WZORCOWEGO. Reag. 2,5 dm3 MERCK ,34 zł 155,40 zł

PRZYKŁAD PRODUKTU WZORCOWEGO NR KATALOGOWY PRODUKTU WZORCOWEGO. Reag. 2,5 dm3 MERCK ,34 zł 155,40 zł A FORMULARZ CENOWY DO UMOWY NR DZI-271-29/15 ZADANIE 1 Lp. NAZWA ODCZYNNIKA STOPIEŃ CZYSTOŚCI WIELKOŚĆ OPAKOW. PRZYKŁAD PRODUKTU WZORCOWEGO NR KATALOGOWY PRODUKTU WZORCOWEGO CENA JEDNOSTKO WA NETTO CENA

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE O ZAMÓWIENIU O WARTOŚCI NIE PRZEKRACZAJĄCEJ WYRAŻONEJ W ZŁOTYCH RÓWNOWARTOŚCI KWOTY EURO.

OGŁOSZENIE O ZAMÓWIENIU O WARTOŚCI NIE PRZEKRACZAJĄCEJ WYRAŻONEJ W ZŁOTYCH RÓWNOWARTOŚCI KWOTY EURO. Znak sprawy: DZ-A30-240-1-2/2015 OGŁOSZENIE O ZAMÓWIENIU O WARTOŚCI NIE PRZEKRACZAJĄCEJ WYRAŻONEJ W ZŁOTYCH RÓWNOWARTOŚCI KWOTY 30 000 EURO. W niniejszym postępowaniu nie stosuje się przepisów ustawy z

Bardziej szczegółowo

PRACOWNIA TOKSYKOLOGII. Katedry i Zakładu Medycyny Sądowej UJ CM. kierownik: prof. dr hab. n. med. Małgorzata Kłys, tel.

PRACOWNIA TOKSYKOLOGII. Katedry i Zakładu Medycyny Sądowej UJ CM. kierownik: prof. dr hab. n. med. Małgorzata Kłys, tel. PRACOWNIA TOKSYKOLOGII Katedry i Zakładu Medycyny Sądowej UJ CM kierownik: prof. dr hab. n. med. Małgorzata Kłys, tel. /12/619 96 50 tel. do Pracowni 619 96 55 Informacje ogólne: Zakres badań obejmuje

Bardziej szczegółowo

3. Jak zmienią się właściwości żelu krzemionkowego jako fazy stacjonarnej, jeśli zwiążemy go chemicznie z grupą n-oktadecylodimetylosililową?

3. Jak zmienią się właściwości żelu krzemionkowego jako fazy stacjonarnej, jeśli zwiążemy go chemicznie z grupą n-oktadecylodimetylosililową? 1. Chromatogram gazowy, na którym widoczny był sygnał toluenu (t w =110 C), otrzymany został w następujących warunkach chromatograficznych: - kolumna pakowana o wymiarach 48x0,25 cala (podaj długość i

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie nr 3. Analiza tuszu metodą chromatografii cienkowarstwowej oraz spektrofotometrii UV/Vis

Ćwiczenie nr 3. Analiza tuszu metodą chromatografii cienkowarstwowej oraz spektrofotometrii UV/Vis Ćwiczenie nr 3 Analiza tuszu metodą chromatografii cienkowarstwowej oraz spektrofotometrii UV/Vis 1.Wprowadzenie Analiza tuszu jest wykonywana w laboratoriach kryminalistycznych w celu potwierdzenia lub

Bardziej szczegółowo

Plan dydaktyczny z chemii klasa: 2TRA 1 godzina tygodniowo- zakres podstawowy. Dział Zakres treści

Plan dydaktyczny z chemii klasa: 2TRA 1 godzina tygodniowo- zakres podstawowy. Dział Zakres treści Anna Kulaszewicz Plan dydaktyczny z chemii klasa: 2TRA 1 godzina tygodniowo- zakres podstawowy lp. Dział Temat Zakres treści 1 Zapoznanie z przedmiotowym systemem oceniania i wymaganiami edukacyjnymi z

Bardziej szczegółowo

Jakościowa i ilościowa analiza mieszaniny alkoholi techniką chromatografii gazowej

Jakościowa i ilościowa analiza mieszaniny alkoholi techniką chromatografii gazowej Jakościowa i ilościowa analiza mieszaniny alkoholi techniką chromatografii gazowej WPROWADZENIE Pojęcie chromatografii obejmuje grupę metod separacji substancji, w których występują diw siły: siła powodująca

Bardziej szczegółowo

KALKULACJA CENY OFERTY Część IV - Odczynniki do chromatografii. Jednostka miary

KALKULACJA CENY OFERTY Część IV - Odczynniki do chromatografii. Jednostka miary EAZ.272.16.2011 Załącznik 5 do siwz KALKULACJA CENY OFERTY Część IV - Odczynniki do chromatografii L.p. Przedmiot zamówienia Szczegółowy opis Jednostka miary Ilość Cena jednostkowa brutto [zł]*** Cena

Bardziej szczegółowo

DYREKTYWA KOMISJI 2011/3/UE

DYREKTYWA KOMISJI 2011/3/UE 18.1.2011 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 13/59 DYREKTYWY DYREKTYWA KOMISJI 2011/3/UE z dnia 17 stycznia 2011 r. zmieniająca dyrektywę 2008/128/WE ustanawiającą szczególne kryteria czystości dotyczące

Bardziej szczegółowo

Prof. dr hab. inż. M. Kamiński 2006/7 Katedra Chemii Analitycznej Wydział Chemiczny PG. Ćwiczenie: LC / GC. Instrukcja ogólna

Prof. dr hab. inż. M. Kamiński 2006/7 Katedra Chemii Analitycznej Wydział Chemiczny PG. Ćwiczenie: LC / GC. Instrukcja ogólna Prof. dr hab. inż. M. Kamiński 2006/7 Katedra Chemii Analitycznej Wydział Chemiczny PG Przedmiot: Chemia analityczna Instrukcje ćwiczeń laboratoryjnych Ćwiczenie: LC / GC Instrukcja ogólna Uzupełniający

Bardziej szczegółowo

KALIBRACJA. ważny etap procedury analitycznej. Dr hab. inż. Piotr KONIECZKA

KALIBRACJA. ważny etap procedury analitycznej. Dr hab. inż. Piotr KONIECZKA KALIBRAJA ważny etap procedury analitycznej 1 Dr hab. inż. Piotr KONIEZKA Katedra hemii Analitycznej Wydział hemiczny Politechnika Gdańska ul. G. Narutowicza 11/12 8-233 GDAŃK e-mail: piotr.konieczka@pg.gda.pl

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA I OPIEKI SPOŁECZNEJ. z dnia 12 marca 1996 r.

ZARZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA I OPIEKI SPOŁECZNEJ. z dnia 12 marca 1996 r. ZARZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA I OPIEKI SPOŁECZNEJ z dnia 12 marca 1996 r. w sprawie dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia, wydzielanych przez materiały budowlane, urządzenia

Bardziej szczegółowo

Odczynniki chemiczne nieorganiczne i organiczne

Odczynniki chemiczne nieorganiczne i organiczne Odczynniki chemiczne nieorganiczne i organiczne L.p. Nazwa Producent/nr katalogowy lub równoważny Produkt równoważny: Producent / nr katalogowy Podstawowa jednostka miary Ilość Cena jednostkowa brutto

Bardziej szczegółowo

RĘKAWICE CHEMOODPORNE. Sempersoft/Semperstar Najlepsze dla Twoich rąk

RĘKAWICE CHEMOODPORNE. Sempersoft/Semperstar Najlepsze dla Twoich rąk RĘKAWICE CHEMOODPORNE Sempersoft/Semperstar Najlepsze dla Twoich rąk BEZPIECZEŃSTWO JEST WYMOGIEM W dzisiejszych czasach rękawice ochronne są używane w wielu miejscach pracy. To od ich jakości zależy bezpieczeństwo

Bardziej szczegółowo

CZĘŚĆ I ZAMÓWIENIA WYKAZ ODCZYNNIKÓW CHEMICZNYCH

CZĘŚĆ I ZAMÓWIENIA WYKAZ ODCZYNNIKÓW CHEMICZNYCH L.p. Nazwa Producent / nr katalogowy Produkt równoważny: Producent / nr katalogowy Podstawowa jednostka miary Ilość Cena jednostkowa brutto [zł] Wartość brutto [zł] (kol.6 x 7) 1 2 3 4 5 6 7 8 1 2,2,2-Trifluoroetanol

Bardziej szczegółowo

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych. Ćwiczenie nr 3. Analiza tuszu metodą chromatografii cienkowarstwowej oraz spektrofotometrii UV/Vis

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych. Ćwiczenie nr 3. Analiza tuszu metodą chromatografii cienkowarstwowej oraz spektrofotometrii UV/Vis UNIWERSYTET GDAŃSKI WYDZIAŁ CHEMII ZAKŁAD ANALIZY ŚRODOWISKA Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych Ćwiczenie nr 3 Analiza tuszu metodą chromatografii cienkowarstwowej oraz spektrofotometrii UV/Vis Gdańsk,

Bardziej szczegółowo

Tabela odporności chemicznej

Tabela odporności chemicznej Tabela odporności chemicznej Tabela odporności PVC na działanie różnych substancji środowisko Aceton 10 - - - - Alkohol amylowy czysty Alkohol etylowy (etanol) 10 Alkohol izopropylowy niefermentacyjny

Bardziej szczegółowo

śywność Lista analiz wykonywanych w Dziale Kontroli Jakości POCH S.A.: - analiza klasyczna

śywność Lista analiz wykonywanych w Dziale Kontroli Jakości POCH S.A.: - analiza klasyczna Lista analiz wykonywanych w Dziale Kontroli Jakości POCH S.A.: śywność zawartość głównego składnika (miareczkowanie: alkacymetryczne, redoksometryczne, kompleksometryczne, strąceniowe) zawartość głównego

Bardziej szczegółowo

ZASTOSOWANIE CHROMATOGRAFII CIECZOWEJ W BIOTECHNOLOGII ŚRODOWISKOWEJ

ZASTOSOWANIE CHROMATOGRAFII CIECZOWEJ W BIOTECHNOLOGII ŚRODOWISKOWEJ Wstęp: ZASTOSOWANIE CHROMATOGRAFII CIECZOWEJ W BIOTECHNOLOGII ŚRODOWISKOWEJ Chromatografią cieczową nazywamy chromatografię, w której eluentem jest ciecz, zwykle rozpuszczalnik organiczny. HPLC (ang. High

Bardziej szczegółowo

ANALIZA INSTRUMENTALNA

ANALIZA INSTRUMENTALNA ANALIZA INSTRUMENTALNA TECHNOLOGIA CHEMICZNA STUDIA NIESTACJONARNE Sala 522 ul. Piotrowo 3 Studenci podzieleni są na cztery zespoły laboratoryjne. Zjazd 5 przeznaczony jest na ewentualne poprawy! Możliwe

Bardziej szczegółowo

Materiał obowiązujący do ćwiczeń z analizy instrumentalnej II rok OAM

Materiał obowiązujący do ćwiczeń z analizy instrumentalnej II rok OAM Materiał obowiązujący do ćwiczeń z analizy instrumentalnej II rok OAM Ćwiczenie 1 Zastosowanie statystyki do oceny metod ilościowych Błąd gruby, systematyczny, przypadkowy, dokładność, precyzja, przedział

Bardziej szczegółowo

Telefon alarmowy: (Krajowe Centrum Informacji Toksykologicznej)

Telefon alarmowy: (Krajowe Centrum Informacji Toksykologicznej) R KARTA CHARAKTERYSTYKI Data opracowania: 21.10.1999 Data aktualizacji: 10.2006 1. Identyfikacja preparatu. Identyfikacja producenta. Nazwa handlowa: TOXAN W Rodzaj produktu: rodentycyd Kategoria: Produkt

Bardziej szczegółowo

KALIBRACJA BEZ TAJEMNIC

KALIBRACJA BEZ TAJEMNIC KALIBRACJA BEZ TAJEMNIC 1 Piotr KONIECZKA Katedra Chemii Analitycznej Wydział Chemiczny Politechnika Gdańska e-mail: piotr.konieczka@pg.gda.pl 2 S w S x C x -? C w 3 Sygnał wyjściowy detektora funkcja

Bardziej szczegółowo

Nazwa producenta i nr katalogowy 1 2,2,4 trimetylopentan (izooktan) do GC do analiz środowiskowych zawartość trihalometanów <1 ppb

Nazwa producenta i nr katalogowy 1 2,2,4 trimetylopentan (izooktan) do GC do analiz środowiskowych zawartość trihalometanów <1 ppb Formularz asosrtymentowo - cenowy Załącznik Nr 6 Pakiet I - Odczynniki chemiczne 1 2,2,4 trimetylopentan (izooktan) do GC do analiz środowiskowych zawartość trihalometanów

Bardziej szczegółowo

Biuro Oddziału Kształcenia Podyplomowego Wydziału Farmaceutycznego informuje, iż kurs: Moduł/Kurs

Biuro Oddziału Kształcenia Podyplomowego Wydziału Farmaceutycznego informuje, iż kurs: Moduł/Kurs Biuro Oddziału Kształcenia Podyplomowego Wydziału Farmaceutycznego informuje, iż kurs: Moduł/Kurs Metody izolowania analitu z matrycy i oznaczenia substancji toksycznych oraz ich metabolitów z zastosowaniem

Bardziej szczegółowo

Wpływ współrozpuszczalnika na zjawisko rozdziału faz w benzynie silnikowej zawierającej do 10% (V/V ) bioetanolu

Wpływ współrozpuszczalnika na zjawisko rozdziału faz w benzynie silnikowej zawierającej do 10% (V/V ) bioetanolu NAFTA-GAZ czerwiec 2011 ROK LXVII Martynika Pałuchowska Instytut Nafty i Gazu, Kraków Wpływ współrozpuszczalnika na zjawisko rozdziału faz w benzynie silnikowej zawierającej do 10% (V/V ) bioetanolu Wstęp

Bardziej szczegółowo

I edycja Konkursu Chemicznego im. Ignacego Łukasiewicza dla uczniów szkół gimnazjalnych. rok szkolny 2014/2015 ZADANIA.

I edycja Konkursu Chemicznego im. Ignacego Łukasiewicza dla uczniów szkół gimnazjalnych. rok szkolny 2014/2015 ZADANIA. I edycja Konkursu Chemicznego im. Ignacego Łukasiewicza dla uczniów szkół gimnazjalnych rok szkolny 2014/2015 ZADANIA ETAP I (szkolny) Zadanie 1 Wapień znajduje szerokie zastosowanie jako surowiec budowlany.

Bardziej szczegółowo

TEMAT 10: MATERIAŁY MALARSKIE- ROZPUSZCZALNIKI I ROZCIEŃCZALNIKI ŚRODKI POMOCNICZE

TEMAT 10: MATERIAŁY MALARSKIE- ROZPUSZCZALNIKI I ROZCIEŃCZALNIKI ŚRODKI POMOCNICZE TEMAT 10: MATERIAŁY MALARSKIE- ROZPUSZCZALNIKI I ROZCIEŃCZALNIKI ŚRODKI POMOCNICZE 1 Materiały malarskie służą do wykonywania powłok, które nadają elementom budowli estetyczny wygląd i zabezpieczają je

Bardziej szczegółowo

(Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA

(Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA 29.8.2013 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 230/1 II (Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) NR 816/2013 z dnia 28 sierpnia 2013 r. zmieniające załącznik II

Bardziej szczegółowo

KLASA II Dział 6. WODOROTLENKI A ZASADY

KLASA II Dział 6. WODOROTLENKI A ZASADY KLASA II Dział 6. WODOROTLENKI A ZASADY Wymagania na ocenę dopuszczającą dostateczną dobrą bardzo dobrą definiuje wskaźnik; wyjaśnia pojęcie: wodorotlenek; wskazuje metale aktywne i mniej aktywne; wymienia

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1144

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1144 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1144 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 6 Data wydania: 3 grudnia 2013 r. Nazwa i adres AB 1144 EKOLOGIS

Bardziej szczegółowo

ESTRY METYLOWE POCHODZENIA ZWIERZĘCEGO JAKO PALIWO ROLNICZE. mgr inż. Renata Golimowska ITP Oddział Poznań

ESTRY METYLOWE POCHODZENIA ZWIERZĘCEGO JAKO PALIWO ROLNICZE. mgr inż. Renata Golimowska ITP Oddział Poznań ESTRY METYLOWE POCHODZENIA ZWIERZĘCEGO JAKO PALIWO ROLNICZE mgr inż. Renata Golimowska ITP Oddział Poznań Początek biodiesla w Polsce 2004/2005 uruchamianie Rafinerii Trzebinia 2006 otwieranie się kolejnych

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia 30 sierpnia 2010 r. (Dz. U. z dnia 31 sierpnia 2010 r.)

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia 30 sierpnia 2010 r. (Dz. U. z dnia 31 sierpnia 2010 r.) Dz.U.2010.160.1075 2012.04.03 zm. Dz.U.2012.307 1 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia 30 sierpnia 2010 r. w sprawie dokumentu dostawy, ewidencji wyrobów akcyzowych objętych zwolnieniem od akcyzy

Bardziej szczegółowo

Tabela odporności chemicznej wirników zastosowanych w wentylatorach przeciwwybuchowych-chemoodpornych

Tabela odporności chemicznej wirników zastosowanych w wentylatorach przeciwwybuchowych-chemoodpornych Tabela odporności chemicznej wirników zastosowanych w wentylatorach przeciwwybuchowych-chemoodpornych Medium temp. 1.4301 Woda morska 20 P Chlor suchy 100 70 nasycona 20 - Woda chlorowana 1g/l 20 1mg/l

Bardziej szczegółowo

Telefon alarmowy: 042 6314724 (Krajowe Centrum Informacji Toksykologicznej)

Telefon alarmowy: 042 6314724 (Krajowe Centrum Informacji Toksykologicznej) R KARTA CHARAKTERYSTYKI Data opracowania: 07.2002 Data aktualizacji: 10.2006 1.Identyfikacja preparatu. Identyfikacja producenta Nazwa handlowa: TOXAN PASTA Rodzaj produktu: rodentycyd Kategoria: Produkt

Bardziej szczegółowo

l. at C Wzór sumaryczny pół strukturalny Nazwa systematyczna Nazwa zwyczajowa 1 HCOOH

l. at C Wzór sumaryczny pół strukturalny Nazwa systematyczna Nazwa zwyczajowa 1 HCOOH KWASY KARBOKSYLOWE Temat: Szereg homologiczny kwasów karboksylowych 1) Występowanie kwasów karboksylowych 2) Podział kwasów karboksylowych 3) Wzory i nazwy kwasów karboksylowych Ad.1 - kwas octowy - kwas

Bardziej szczegółowo

Podlaska Służba Celna podsumowała 2016 rok

Podlaska Służba Celna podsumowała 2016 rok Podlaska Służba Celna podsumowała 2016 rok W 2016 roku wpływy z tytułu podatku akcyzowego wynosiły ponad 2 miliardy 500 milionów złotych, wpływy z podatku VAT wynosiły 412 milionów złotych, a wpływy z

Bardziej szczegółowo

Telefon alarmowy: (Krajowe Centrum Informacji Toksykologicznej)

Telefon alarmowy: (Krajowe Centrum Informacji Toksykologicznej) R KARTA CHARAKTERYSTYKI Data opracowania: 21.12.2001 Data aktualizacji: 10.2006 1. Identyfikacja preparatu. Identyfikacja producenta Nazwa handlowa: TOXAN GRANULAT Rodzaj produktu: rodentycyd Kategoria:

Bardziej szczegółowo

Metoda analityczna oznaczania chlorku winylu uwalnianego z materiałów i wyrobów do żywności

Metoda analityczna oznaczania chlorku winylu uwalnianego z materiałów i wyrobów do żywności Załącznik nr 4 Metoda analityczna oznaczania chlorku winylu uwalnianego z materiałów i wyrobów do żywności 1. Zakres i obszar stosowania Metoda służy do urzędowej kontroli zawartości chlorku winylu uwalnianego

Bardziej szczegółowo

Spektrofotometryczne wyznaczanie stałej dysocjacji czerwieni fenolowej

Spektrofotometryczne wyznaczanie stałej dysocjacji czerwieni fenolowej Spektrofotometryczne wyznaczanie stałej dysocjacji czerwieni fenolowej Metoda: Spektrofotometria UV-Vis Cel ćwiczenia: Celem ćwiczenia jest zapoznanie studenta z fotometryczną metodą badania stanów równowagi

Bardziej szczegółowo

PYTANI I ODPOWIEDZI 2. ODPOWIEDŹ: Zamawiający nie wyraża zgody i pozostaje przy zapisie w SIWZ

PYTANI I ODPOWIEDZI 2. ODPOWIEDŹ: Zamawiający nie wyraża zgody i pozostaje przy zapisie w SIWZ PYTANI I ODPOWIEDZI 2 Pytanie 1 pakiet 1 poz. 1 Czy zamawiający dopuści preparat o przedłużonym działaniu i ph 5,5 do higienicznej i chirurgicznej dezynfekcji skóry rąk zawierający w swoim składzie propanol

Bardziej szczegółowo

Siedlce, dnia 14 kwietnia 2010 roku. nr sprawy WIW.AG.3231/15/2010

Siedlce, dnia 14 kwietnia 2010 roku. nr sprawy WIW.AG.3231/15/2010 nr sprawy WIW.AG.3231/15/2010 Siedlce, dnia 14 kwietnia 2010 roku WYKONAWCY wszyscy Zawiadomienie o zmianie treści specyfikacji istotnych warunków zamówienia Działając w trybie art. 38 ust. 4 ustawy z

Bardziej szczegółowo

2-Metyloazirydyna. metoda oznaczania UWAGI WSTĘPNE

2-Metyloazirydyna. metoda oznaczania UWAGI WSTĘPNE Podstawy i Metody Oceny Środowiska Pracy 2011, nr 1(67), s. 143 147 mgr inż. ANNA JEŻEWSKA Centralny Instytut Ochrony Pracy Państwowy Instytut Badawczy 00-701 Warszawa ul. Czerniakowska 16 2-Metyloazirydyna

Bardziej szczegółowo

ROZDZIELENIE OD PODSTAW czyli wszystko (?) O KOLUMNIE CHROMATOGRAFICZNEJ

ROZDZIELENIE OD PODSTAW czyli wszystko (?) O KOLUMNIE CHROMATOGRAFICZNEJ ROZDZIELENIE OD PODSTAW czyli wszystko (?) O KOLUMNIE CHROMATOGRAFICZNEJ Prof. dr hab. inż. Agata Kot-Wasik Katedra Chemii Analitycznej Wydział Chemiczny, Politechnika Gdańska agawasik@pg.gda.pl ROZDZIELENIE

Bardziej szczegółowo

PROGRAM. PONIEDZIAŁEK 19 września 2016 r ROZPOCZĘCIE WYKŁAD. inż. Janusz Kurleto

PROGRAM. PONIEDZIAŁEK 19 września 2016 r ROZPOCZĘCIE WYKŁAD. inż. Janusz Kurleto PROGRAM PONIEDZIAŁEK 19 września 2016 r. 11.00 11.15 ROZPOCZĘCIE 11.15 12.00 WYKŁAD Instruktaż ogólny z zakresu BHP dla osób uczestniczących w szkoleniach prowadzonych przez IES inż. Janusz Kurleto 12.00

Bardziej szczegółowo

Odporność chemiczna - PVC

Odporność chemiczna - PVC dporność chemiczna - PVC dporność chemiczna nieplastyfikowanego PVC niepodlegającego naprężeniu mechanicznemu na płyny przy 20 C i 60 C L.p Chemikalia lub produkty Stężenie Temperatura 20 C 60 C 1. Aceton

Bardziej szczegółowo

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 174/8 PL 3.7.2015 ROZPORZĄDZENIE WYKONAWCZE KOMISJI (UE) 2015/1061 z dnia 2 lipca 2015 r. dotyczące na stosowanie kwasu askorbinowego, soli sodowej fosforanu askorbylu, soli sodowo-wapniowej fosforanu

Bardziej szczegółowo

HPLC? HPLC cz.1. Analiza chromatograficzna. Klasyfikacja metod chromatograficznych

HPLC? HPLC cz.1. Analiza chromatograficzna. Klasyfikacja metod chromatograficznych HPLC cz.1 ver. 1.0 Literatura: 1. Witkiewicz Z. Podstawy chromatografii 2. Szczepaniak W., Metody instrumentalne w analizie chemicznej 3. Snyder L.R., Kirkland J.J., Glajch J.L. Practical HPLC Method Development

Bardziej szczegółowo

Specyfikacja Systemu ZEFIR2

Specyfikacja Systemu ZEFIR2 Specyfikacja Systemu ZEFIR2 Załącznik Nr 3 Wymagania dotyczące danych sprawozdawczych z zakresu działania Departamentu Podatku Akcyzowego i Ekologicznego część 1 Nr Zakres danych sprawozdawczych 1 Wielkość

Bardziej szczegółowo

Wykaz metod badawczych stosowanych w Pracowni w Szczecinie:

Wykaz metod badawczych stosowanych w Pracowni w Szczecinie: Wykaz metod badawczych stosowanych w Pracowni w Szczecinie: L.p. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 11 12 13 14 15 16 Badane obiekty/ grupy obiektów Środki Ŝywienia zwierząt Badane cechy i metody badawcze Zawartość białka

Bardziej szczegółowo

Diacetyl. Numer CAS:

Diacetyl. Numer CAS: Podstawy i Metody Oceny Środowiska Pracy 2011, nr 1(67), s. 79 84 Diacetyl jest cieczą o barwie żółtej i intensywnym zapachu związek o dużych stężeniach ma zapach podobny do zapachu chinonu, a o mniejszych

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE 2. Usuwanie chromu (VI) z zastosowaniem wymieniaczy jonowych

ĆWICZENIE 2. Usuwanie chromu (VI) z zastosowaniem wymieniaczy jonowych ĆWICZENIE 2 Usuwanie chromu (VI) z zastosowaniem wymieniaczy jonowych Część doświadczalna 1. Metody jonowymienne Do usuwania chromu (VI) można stosować między innymi wymieniacze jonowe. W wyniku przepuszczania

Bardziej szczegółowo

OPODATKOWANIE AKCYZĄ WYROBÓW ALKOHOLOWYCH

OPODATKOWANIE AKCYZĄ WYROBÓW ALKOHOLOWYCH KBF-4101-06-00/2011 Nr ewid. 22/2012/P11023/KBF Informacja o wynikach kontroli OPODATKOWANIE AKCYZĄ WYROBÓW ALKOHOLOWYCH MARZEC 2 01 1 MISJĄ Najwyższej Izby Kontroli jest dbałość o gospodarność i skuteczność

Bardziej szczegółowo