Nysa. Art in the Former Capital of the Episcopal Principality. Edited by Ryszard Hołownia and Mateusz Kapustka

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Nysa. Art in the Former Capital of the Episcopal Principality. Edited by Ryszard Hołownia and Mateusz Kapustka"

Transkrypt

1 Nysa Art in the Former Capital of the Episcopal Principality Edited by Ryszard Hołownia and Mateusz Kapustka Wrocław 2008

2 Nysa Sztuka w dawnej stolicy księstwa biskupiego Pod redakcją Ryszarda Hołowni i Mateusza Kapustki Wrocław 2008

3 Publikacja zrealizowana przy udziale: Urzędu Miejskiego w Nysie Urząd Miejski w Nysie oraz Uniwersytetu Wrocławskiego Recenzent: Radek Fukala Tłumaczenia streszczeń i słowa wstępnego na język angielski: Małgorzata Możdżyńska-Nawotka Tłumaczenia streszczeń na język polski: Mateusz Kapustka Projekt okładki: Barbara Kaczmarek Na okładce wykorzystano ilustrację: Portret biskupa Karola Ferdynanda Wazy ( ), koniec XVII w., biblioteka kolegium Jezuitów (gimnazjum Carolinum) w Nysie (fot. M. Kapustka) Copyright by Uniwersytet Wrocławski, 2008 Druk: Drukarnia JAKS, Wrocław, ul. Bogedaina 8 ISBN

4 Spis treści Słowo wstępne... Foreword Miasto i fara The Town and Its Parish Church Rafał Eysymontt Nysa w średniowieczu. Między Gandawą a Opawą... Between Ghent and Opava: Nysa in the Middle Ages... Klara Kaczmarek-Löw Architektura miast księstwa nyskiego na przełomie XV i XVI wieku. Wybrane problemy... Architecture of the Towns in the Episcopal Principality of Nysa in the Late 15 th -early 16 th c.... Grzegorz Podruczny Budownictwo wojskowe w Nysie w latach Military Architecture in Nysa in the Period of Jarosław Jarzewicz Biskupi i mieszczański kościół św. Jakuba w Nysie... The Church of St James in Nysa: Between the Bishop and Burghers... Bogusław Czechowicz Nyski kościół św. Jakuba jako collegium apostolorum i ecclesia primitiva... The Church of St James in Nysa as the collegium apostolorum and ecclesia primitiva... Ewa Wółkiewicz Okoliczności fundacji XV-wiecznej nastawy ołtarza głównego w kościele św. Jakuba w Nysie... Circumstances Surrounding the Foundation of the 15 th -century Retable of the High Altar at the Church of St James in Nysa Aleksandra Szewczyk, Jacek Witkowski Gotycki ołtarz główny kościoła św. Jakuba w Nysie dzieło Mistrza Wilhelma z Akwizgranu... Gothic High Altarpiece from the Church of St James in Nysa the Work of Master Wilhelm of Aachen

5 Nysa. Sztuka w dawnej stolicy księstwa biskupiego Tomasz Mikołajczak Reditio in Otmuchaw, czyli kilka uwag na temat pierwotnego charakteru nagrobka biskupa wrocławskiego Wacława ( 1419)... Reditio in Otmuchaw. Notes on the Original Character of the Tomb of Bishop Wenceslaus of Wrocław (d. 1419)... Aleksandra Szewczyk Qui Lazarum resuscitasti... Kaplica biskupa Baltazara von Promnitz ( ) w kościele p.w. św. Jakuba w Nysie... Qui Lazarum resuscitasti... The Funerary Chapel of Bishop Balthasar von Promnitz ( ) at the Church of St James in Nysa... Ryszard Hołownia Pod egidą kardynała Fryderyka Heskiego. Barokizacja kościoła św. Jakuba w Nysie w 4 ćw. XVII wieku... Under the Auspices of Cardinal Friedrich von Hessen-Darmstadt. Remodelling of the Church of St James in Nysa in the Baroque Style in the 4 th Quarter of the 17 th c.... Dariusz Galewski Uwagi na temat osiemnastowiecznego etapu barokizacji kościoła św. Jakuba w Nysie... Notes on the 18 th -century Phase of the Remodelling of the Church of St James in Nysa in the Baroque Style Biskup i książę wizerunek mecenasa Bishop and Prince: Image of the Patron Renate Schreiber Erzherzog Leopold Wilhelm Bischof und Mäzen... Arcyksiążę Leopold Wilhelm biskup i mecenas... Gerhard Lutz Fürstbischof Franz Ludwig von Pfalz-Neuburg uns seine Residenz Neisse... Książę-biskup Franciszek Ludwik von Pfalz-Neuburg i jego nyska rezydencja... An n a Śl i w o w sk a Ingressus i exequiae dwa typy uroczystości uświetniających początek i koniec panowania biskupa wrocławskiego na wybranych przykładach z okresu od XVI do początku XVIII wieku... Ingressus and exequiae: Ceremonies Marking the Beginning and End of the Bishop s Rule on Selected Examples from the 16 th early 18 th Century

6 Spis ilustracji Magdalena Karnicka Monety dukatowe i talarowe oraz medale biskupów wrocławskich powstałe w okresie od XVI do XVIII wieku w zbiorach Muzeum Narodowego we Wrocławiu... Ducat and Thaler Coins and Medals of the Bishops of Wrocław from the 16 th 18 th c. in the Collection of the National Museum in Wrocław Sztuka w służbie kontrreformacji Art in the Service of the Counter-Reformation Romuald Kaczmarek Figurka Matki Boskiej z Dzieciątkiem z kościoła jezuitów w Nysie. O zapomnianym kulcie Notre-Dame de Foy na Śląsku... The Statuette of the Virgin and Child from the Jesuit Church in Nysa. A Note on the Forgotten Cult of the Notre-Dame de Foy in Silesia... Mateusz Kapustka Róże, lilie i pruskie armaty. Nyska świątynia Maria in Rosis w wojennej poetyce kontrreformacyjnego Kościoła... Roses, Lilies and Prussian Guns. The Maria in Rosis Church in Nysa in Warlike Counter- Reformation Rhetoric of the Catholic Church Marie Schenková Několik slov k historii poutního kostela Panny Marie na Riemerbergu... Notes on the history of the Pilgrimage Church of St Mary on Riemerberg Mountain... Dzieła artyści kolekcjonerzy Artworks Artists Collectors Arkadiusz Muła Nieznane obrazy o tematyce mitologicznej z auli gimnazjum Carolinum w Nysie... Unknown Mythological Paintings at the Aula of the Carolinum Jesuit Gymnasium in Nysa Magdalena Palica Kilka słów o kolekcji hrabiów Matuschków z Biechowa koło Nysy, czyli przyczynek do badań nad śląskim kolekcjonerstwem... On the Collection of the Counts Matuschka of Biechów by Nysa: a Note on the History of Collecting in Silesia... Spis ilustracji / List of illustrations... Spis tablic barwnych / List of colour plates

7 Nysa. Sztuka w dawnej stolicy księstwa biskupiego Słowo wstępne Znaczenie Nysy ujawnia perspektywa historyczna i zachowane do dziś znakomite zabytki sztuki. Gospodarcze i kulturalne centrum ziem średniowiecznej kasztelanii Piastów na Śląsku, przy granicy z Morawami, rozwijało się intensywnie zwłaszcza od XIV w. jako stolica księstwa biskupów wrocławskich, uformowanego pod koniec wieku XIII (1290). Europejską sławę i rolę Nysy w dziejach uwieczniono już na kartach pierwszej drukowanej Kroniki Świata Hartmanna Schedla z 1493 r., gdzie zaprezentowano ją wśród zaledwie trzech miast w dzisiejszych granicach Polski, obok Wrocławia i Krakowa. To wyróżnienie Nysa zawdzięczała nie tylko swej wielkości i ówczesnemu potencjałowi, lecz przede wszystkim pozycji panującego biskupa i jego rozległym, europejskim koneksjom. Władcy księstwa nyskiego, będąc współtwórcami ważnego ośrodka miejskiego, kształtowali także jego rozwój i dbali o wizerunek stolicy swych ziem. W epoce nowożytnej, mimo postępów reformacji, Nysa zyskała na znaczeniu jako śląska siedziba biskupów, którzy popierali humanizm, a także jako ośrodek kształcenia kleru katolickiego. Miasto rezydencjonalne ordynariuszy diecezji przeżywało ponowny rozkwit w 1 ćw. XVII w. oraz w okresie nasilenia się kontrreformacji pod opieką możnych, duchownych protektorów, w tym książąt biskupów z dynastii Habsburgów, Wazów, landgrafów heskich i Wittelsbachów. Światłym fundatorom zawdzięczać należy dalekosiężne plany inwestycyjne w zakresie oświaty, nauki, szpitalnictwa oraz kultury i sztuki, m.in. rozwój szkolnictwa zakonu jezuitów i ambitną politykę artystyczną z uwzględnieniem mecenatu, chociaż część tych projektów zniweczyły wojny. Rządy kościelne w Nysie ustały po wcieleniu Śląska wraz z większością terytorium księstwa biskupiego do Prus w 1742 r., gdy nastąpiła też trwała zmiana ponadregionalnego statusu miasta i jego dominującego dotąd, unikatowego w skali śląskiej, katolickiego charakteru. Dotychczasowe centrum księstwa cieszącego się polityczną autonomią i przywilejami dla Kościoła katolickiego w strukturze cesarstwa Habsburgów, spadło do rangi miasta militarnego w scentralizowanej monarchii pruskich Hohenzollernów. Od tego czasu, przez blisko półtora stulecia, świecka administracja państwowa dbała o wzrost znaczenia Nysy jako twierdzy. Konsekwencjami wielkich wojen były nie tylko zmiany przynależności terytorialnej i państwowej regionu, lecz także prowincjonalizacja miasta, mimo postępującego procesu unowocześniania organizmu miejskiego w epoce dynamicznych trans- 9

8 Słowo wstępne formacji społecznych, gospodarczych i ideologicznych, zwłaszcza w XIX i XX w. Wielkie zniszczenia w zabudowie miasta i straty w architekturze monumentalnej wystąpiły zarówno podczas wojen śląskich, jak i w wyniku drugiej wojny światowej. Szczególnie dotkliwe okazało się zrujnowanie zabytkowego układu urbanistycznego Nysy w roku 1945 i wyburzenia mające miejsce już po ustaniu działań wojennych. Mimo późniejszego wysiłku i osiągnięć odbudowy, doprowadziły one z powodu zaniku zwartej zabudowy mieszczańskiej do architektoniczno-przestrzennej degradacji ośrodka staromiejskiego, dezintegracji pierwotnego układu planistycznego oraz wypaczenia funkcji historycznego centrum, gdzie nadal ma miejsce dezynwoltura budowlana. Lata świetności Nysy w szczególny sposób upamiętniła sztuka monumentalna architektura, rzeźba i malarstwo oraz rzemiosła artystyczne, w tym znane nyskie złotnictwo, w formach stylowych gotyku, renesansu, manieryzmu i baroku. Świadectwem późniejszych czasów są tutejsze zabytki powstałe po 1741 r. do wieku XX. Wysoką rangą nyskiego ośrodka artystycznego ukazują również gromadzone od końca XIX w. zbiory muzeum, mieszczącego się dziś w gmachu dawnego pałacu biskupiego. Naukowe opracowania Nysy w publikacjach autorów przedwojennych oraz zasłużonych polskich historyków sztuki stworzyły niezastąpioną merytoryczną podstawę dla monografistów miasta, jak również dla badaczy kultury artystycznej całego Śląska. Ostatnie odkrycia i nowe atrybucje dzieł sztuki, restauracja zabytków oraz opracowania nyskich arcydzieł, zachęciły do wyeksponowania znaczących osiągnięć badawczych i konserwatorskich. Otwarcie w 2005 r. Skarbca św. Jakuba w Nysie, jednego z najbogatszych kościelnych zbiorów na Śląsku, stanowiło dodatkowy impuls do wymiany myśli przez historyków sztuki i badaczy kultury. W październiku 2005 r. odbyła się międzynarodowa konferencja naukowa Nysa. Sztuka w dawnej stolicy księstwa biskupiego, zorganizowana przez Instytut Historii Sztuki Uniwersytetu Wrocławskiego przy współpracy z Muzeum w Nysie oraz Parafią Rzymsko-Katolicką św. Jakuba w Nysie, poświęcona sztuce Nysy od średniowiecza do XIX w., z uwzględnieniem fundacji biskupów w dawnym księstwie nyskim. Na sesji poruszono zarówno zagadnienia związane ze sztuką w Nysie na tle europejskim w aspekcie stylu, typologii, biografii artystów, mecenatu, kolekcjonerstwa, jak i przedstawiono monograficzne studia poszczególnych zabytków sakralnych i świeckich, ukazujące walory ich formy, oryginalną ikonografię i pierwotne funkcje. Szczególną pozycję zajął w tym kontekście kościół św. Jakuba jako miejsce licznych, głównie biskupich i mieszczańskich fundacji artystycznych. Istotnym wkładem w problematykę stały się także prezentacje sylwetek biskupów wrocławskich i ich przedsięwzięć artystycznych oraz intencji związanych z wizualną reprezentacją ich urzędu za życia i po śmierci. Intensywna dyskusja po referatach pozwoliła skonfrontować zróżnicowane poglądy i opinie badaczy oraz pozytywnie 10

9 Słowo wstępne wpłynęła na ostateczny kształt i zawartość artykułów, które Autorzy zdecydowali się opublikować w niniejszym tomie pokonferencyjnym. Oddając do rąk Czytelników książkę, która zawiera materiały sympozjum sprzed trzech lat, mamy nadzieję, że stanie się ona zachętą do dalszych badań. Towarzyszy temu świadomość, iż nie udało się w niej przedstawić wielu ważnych zagadnień związanych z kulturą i sztuką Nysy ani zarysować całokształtu dokonań na tym polu. Teksty odzwierciedlają bardziej aktualny stan i profil zainteresowań badawczych Autorów, którzy zechcieli wziąć udział w sesji, niż rozkład punktów ciężkości w zakresie tytułowej problematyki. Wybór i charakter artykułów świadczy być może o tym, że próbę pożądanej syntezy winny poprzedzić kompleksowe badania monograficzne, nawet w odniesieniu do zachowanego materiału zabytkowego, jak i uzupełnienie luk w jego rozpoznaniu. Rozwinięcia wymaga np. kwestia powiązań miejscowego kolegium jezuickiego z dworem biskupim w sferze inicjatyw artystycznych i kulturotwórczych, temat sztuki 3 tercji XIX i początku XX w. w świetle tradycji stylowych i identyfikacji kulturowej regionu, czy też zagadnienie powojennych dokonań w zakresie muzealnictwa oraz ochrony i konserwacji zabytków. Ponadto istnieje potrzeba ujęć problemowych w ramach tu jedynie zasygnalizowanej wieloaspektowej dziedziny badawczej. Sedno dotyczy artystycznej tożsamości miasta (genius loci), a w odniesieniu do roli Nysy jako stolicy księstwa specyfiki sztuki powstałej w orbicie szczególnego rodzaju książęco-biskupiego panowania. Obok dostępnych dziś osiągnięć cywilizacyjnych i współczesnego dorobku kulturalnego, to właśnie zasoby zabytków sztuki dawnej i kultywowanie artystycznego dziedzictwa przeszłości określają obecnie rangę miasta na mapie kultury. Wartości zakodowane w wielowiekowym układzie urbanistycznym i panoramie Nysy oraz jej dominanty architektoniczne imponujące budowle wraz z ich cennym wystrojem i wyposażeniem stanowią podstawę zarówno do reintegracji centrum miasta w wymiarze przestrzenno-wizualnym, jak i do kształtowania świadomości historycznej i tożsamości kulturowej mieszkańców. Dawny obszar księstwa biskupiego dziś po obydwu stronach granicy polsko-czeskiej stanowi zarazem naturalną płaszczyznę międzynarodowej współpracy regionalnej. Mamy nadzieję, że niniejsze opracowanie będzie sprzyjać lepszemu zrozumieniu semantyki tego szczególnego miejsca a jednocześnie ułatwi Czytelnikom poznanie genezy sztuki Nysy i dotarcie do korzeni kulturowych miasta. Redaktorzy 11

10 Nysa. Art in the Former Capital of the Episcopal Principality Foreword The history of Nysa and its architectural monuments testify to the town s once important position. The economic and cultural centre of a medieval castellany under the Piast rule, located in Silesia close to the border with Moravia, it became the temporal domain of the Prince-Bishops of Wrocław in the 1290s. This change of status effected the town s rapid development from the 14 th century. The first printed Chronicle of the World by Hartmann Schedel (1493) testifies to Nysa s fame as it appears as one of only three towns in the territory of present Poland featured there alongside Wrocław and Kraków. Nysa owned this privileged treatment not only to its size and potential but first of all to the elevated position of the ruling princebishop and his wide European connections. Over the centuries, the ecclesiastical lords of Nysa contributed to its development and shaped its image as the centre of the episcopal principality. In the Early Modern era, marked by the progress of the Reformation, Nysa s position grew as it became the regional centre for educating Catholic clergy and a residence of prince-bishops who had turned into distinguished patrons of humanism. Nysa flourished again in the 1 st quarter of the 17 th century as the Counter-Reformation gathered momentum in Silesia under the auspices of the illustrious prince-bishops who were scions of mighty European royal dynasties: the Habsburgs, Vasas, Wittelsbachs, and landgraves of Hessia. The enlightened lords of Nysa embarked upon a number of monumental projects in the area of education, science, public health and culture, including the establishment of the Jesuit College and the successive bishops generous patronage of the arts. Their efforts have shaped the urban space although some of the monuments were since unfortunately destroyed during the Silesian Wars in the 18 th century and World War II in the 20 th century. The end to the temporal rule of the Bishops of Wrocław in Nysa came as a result of the annexation of Silesia (with the majority of the episcopal principality s territory) by Prussia in This resulted in Nysa s losing its supraregional status and unique position of the Catholic centre in the predominantly Protestant region. It would no longer enjoy its previous position as the centre of the episcopal principality exercising political autonomy and benefiting from the special privileges granted by the Habsburg Emperors to the Catholic Church. Nysa was then reduced to a garrison town within the militarized structure of the Prussian 13

11 Foreword state of the Hohenzollerns. From then on for more than 150 years, the Prussian state administration continued to develop Nysa as a fortress-town. Thus, the Silesian Wars of the 18 th century had resulted not only in the change of the political allegiance of the region but also in the reduced status of Nysa which became a mere provincial town despite the gradual modernization of its urban tissue in the era of dynamic social, economic and ideological transformations in the 19 th and 20 th century. The Silesian Wars in the 18 th century and World War II in the 20 th century caused considerable damage to Nysa s monuments: particularly painful was the destruction of the town s historical layout in 1945, further aggravated by postwar demolitions. Despite later reconstruction and conservation projects, they have left a number of discontinuities in the once tight development and resulted in the architectural and functional degradation of the Old Town. Some rather unfortunate modern developments within the historical town centre detract from its original layout and urban function. Nevertheless, the golden age of Nysa has left splendid works of art: architectural monuments, works of sculpture and painting, and the decorative arts. Particularly famous were local gold- and silversmiths. These works represent a variety of styles: Gothic, Renaissance, Mannerism, and Baroque. The period after 1741 is also documented by a number of monuments and works of art. The collections of the local Museum (presently displayed in the former Episcopal Palace), gathered from the late 19 th century, also testify to the elevated position of Nysa as the centre of the arts. Scholarly literature on Nysa, writings of mostly German authors before 1945 and studies by distinguished Polish art historians published after 1945, have provided a solid basis for the town s monographers and scholars interested in the cultural history of Silesia. Some important recent discoveries and new attributions, conservation projects and monographic studies on Nysa s most significant monuments have delivered a new impulse and encouragement to present these newest scholarly and conservation achievements. The opening to the public of the Treasury of the Church of St James in Nysa, one of the most splendid ecclesiastical collections in Silesia, in 2005 provided an additional stimulus to stage a forum for art and cultural historians to exchange their discoveries and ideas. In October 2005, the Institute of Art History at the University of Wrocław in collaboration with the Museum in Nysa and the local Roman Catholic Parish of St James organized an international conference devoted to Nysa. Art in the Former Capital of the Episcopal Principality. It spanned the period from the Middle Ages to the 19 th century with a special focus on the foundations of the Prince- Bishops in the former Principality of Nysa. The conference addressed the art of Nysa in its European context in terms of style, typology, biographies of the artists, patronage and collecting. Also, a number of papers focused on individual 14

12 Foreword monuments, ecclesiastical as well as secular, were presented in reference to their form, iconography and original functions. The parish Church of St James occupied a special position in this context as a venue of numerous foundations of the bishops and local burghers. Some papers were devoted to the Prince-Bishops and their patronage of the arts as well as the intentions and ideas shaping the visual representation of their power in life and death. The ensuing lively discussion let the participants confront their ideas and opinions and contributed to the final form of the articles contained in the present volume. Presenting the readers with the conference volume, we hope that it encourages and inspires further research. We are well aware that it does not cover all important issues related to the art and culture of Nysa or present a comprehensive review of all that has been accomplished in the field. The papers reflect the current state of research and the contributing authors particular research interests. Thus assembled, they suggest a need for comprehensive monographic studies, including in-depth analysis of extant works and investigative research concerning nolonger-extant or missing works, as a necessary preparatory stage before attempting a broader synthesis. In particular, the connections between the Jesuit College in Nysa and the episcopal court in the area of artistic and cultural initiatives require further study as does the art of the last three decades of the 19 th century and early 20 th century from the perspective of stylistic traditions and the cultural identity of the region. The conservation and protection of historical monuments after 1945 and the role of the local Museum in the process also merit scholarly attention. Key problems signaled during the conference should be addressed from a multidisciplinary perspective. Future research should focus on the identity of the town, its genius loci and the specific character of the art of Nysa as the centre of the episcopal principality. The amassed collections of local art and ongoing efforts to cultivate the rich artistic heritage of Nysa define its position on the cultural map of Poland and Europe. The values encoded in Nysa s urban layout, imposing monuments and their precious interiors, and the panorama of the town punctuated with splendid architectural dominants define the context and framework of reference for the process of reintegrating the town centre, in its spatial and visual aspects, and shape the local identity of its population. The territory of the former Episcopal Principality of Nysa, today spreading on both sides of the Polish-Czech border, emerges as a natural venue for international regional cooperation. We hope that the present volume would foster a better understanding of the semantics of this special place and at the same time illuminate the genesis of Nysa s artistic heritage and give the reader a more clear idea of the present town s cultural roots. The Editors 15

HISTORYCZNE CENTRUM WARSZAWY MIEJSCE ŚWIATOWEGO DZIEDZICTWA HISTORIC CENTRE OF WARSAW WORLD HERITAGE SITE

HISTORYCZNE CENTRUM WARSZAWY MIEJSCE ŚWIATOWEGO DZIEDZICTWA HISTORIC CENTRE OF WARSAW WORLD HERITAGE SITE HISTORYCZNE CENTRUM WARSZAWY MIEJSCE ŚWIATOWEGO DZIEDZICTWA HISTORIC CENTRE OF WARSAW WORLD HERITAGE SITE KRÓTKA HISTORIA MIASTA BRIEF CITY HISTORY Założenie: 1280 r. przez książąt mazowieckich. Wznieśli

Bardziej szczegółowo

1987-2012 DYSKRET POLSKA 1987-2014

1987-2012 DYSKRET POLSKA 1987-2014 25 LAT 27 LAT 1987-2012 DYSKRET POLSKA 1987-2014 nasi klienci dobrze trafili... get your swing on with us... www.dyskret.com.pl 30-023 Kraków, ul. Mazowiecka 131 tel. +48 12 423 31 00, office@dyskret.com.pl

Bardziej szczegółowo

Konsorcjum Śląskich Uczelni Publicznych

Konsorcjum Śląskich Uczelni Publicznych Konsorcjum Śląskich Uczelni Publicznych Dlaczego powstało? - świat przeżywa dziś rewolucję w obszarze edukacji, - naszym celem jest promocja śląskiego jako regionu opartego na wiedzy, i najnowszych technologiach,

Bardziej szczegółowo

STOSUNKI UKRAIŃSKO-POLSKIE W LATACH 1917 1923

STOSUNKI UKRAIŃSKO-POLSKIE W LATACH 1917 1923 STOSUNKI UKRAIŃSKO-POLSKIE W LATACH 1917 1923 THE POZNAŃ SOCIETY FOR THE ADVANCEMENT OF THE ARTS AND SCIENCES INSTITUTE OF EUROPEAN CULTURE, ADAM MICKIEWICZ UNIVERSITY IN POZNAŃ GNIEZNO EUROPEAN STUDIES

Bardziej szczegółowo

Wiejskie organizacje pozarządowe

Wiejskie organizacje pozarządowe Wiejskie organizacje pozarządowe Rural Non-Governmental Organisations Editor Maria Halamska Institute of Rural and Agricultural Development Polish Academy of Sciences Warsaw 2008 Wiejskie organizacje pozarządowe

Bardziej szczegółowo

Z DZIEJÓW KARTOGRAFII Tom XIX CZTERDZIESTOLECIE ZESPOŁU HISTORII KARTOGRAFII PRZY INSTYTUCIE HISTORII NAUKI POLSKIEJ AKADEMII NAUK

Z DZIEJÓW KARTOGRAFII Tom XIX CZTERDZIESTOLECIE ZESPOŁU HISTORII KARTOGRAFII PRZY INSTYTUCIE HISTORII NAUKI POLSKIEJ AKADEMII NAUK Z DZIEJÓW KARTOGRAFII Tom XIX CZTERDZIESTOLECIE ZESPOŁU HISTORII KARTOGRAFII PRZY INSTYTUCIE HISTORII NAUKI POLSKIEJ AKADEMII NAUK Polish Academy of Sciences Institute of the History of Science Team for

Bardziej szczegółowo

Auschwitz and Birkenau Concentration Camp Records, 1940 1945 RG 15.191M

Auschwitz and Birkenau Concentration Camp Records, 1940 1945 RG 15.191M Auschwitz and Birkenau Concentration Camp Records, 1940 1945 RG 15.191M United States Holocaust Memorial Museum Archive 100 Raoul Wallenberg Place SW Washington, DC 20024 2126 Tel. (202) 479 9717 Email:

Bardziej szczegółowo

III EUROPEAN ECOTOURISM CONFERENCE 26 29.04.2015 POLAND European Ecotourism: facing global challenges

III EUROPEAN ECOTOURISM CONFERENCE 26 29.04.2015 POLAND European Ecotourism: facing global challenges www.european-ecotourism.pl registration: office@european-ecotourism.pl enquires: biuro@sie.org.pl tel. +48 725 994 964 Social Ecological Institute is pleased to invite to III EUROPEAN ECOTOURISM CONFERENCE

Bardziej szczegółowo

Evaluation of the main goal and specific objectives of the Human Capital Operational Programme

Evaluation of the main goal and specific objectives of the Human Capital Operational Programme Pracownia Naukowo-Edukacyjna Evaluation of the main goal and specific objectives of the Human Capital Operational Programme and the contribution by ESF funds towards the results achieved within specific

Bardziej szczegółowo

Trzebnica. Zarys rozwoju miasta na przestrzeni wieków. pod redakcją Leszka Wiatrowskiego. Wrocław Trzebnica 1995 Wydawnictwo DTSK Silesia

Trzebnica. Zarys rozwoju miasta na przestrzeni wieków. pod redakcją Leszka Wiatrowskiego. Wrocław Trzebnica 1995 Wydawnictwo DTSK Silesia Trzebnica Zarys rozwoju miasta na przestrzeni wieków pod redakcją Leszka Wiatrowskiego Wrocław Trzebnica 1995 Wydawnictwo DTSK Silesia Spis treści Przedmowa (Henryk Jacukowicz) 5 Wstęp (Jerzy Kos, Leszek

Bardziej szczegółowo

Aglomeracje miejskie w Polsce na przełomie XX i XXI wieku

Aglomeracje miejskie w Polsce na przełomie XX i XXI wieku I NSTYTUT GEOGRAFII I GOSPODARKI PRZESTRZENNEJ W YŻSZEJ SZKOŁY GOSPODARKI W BYDGOSZCZY Aglomeracje miejskie w Polsce na przełomie XX i XXI wieku Problemy rozwoju, przekształceń strukturalnych i funkcjonowania

Bardziej szczegółowo

Extraclass. Football Men. Season 2009/10 - Autumn round

Extraclass. Football Men. Season 2009/10 - Autumn round Extraclass Football Men Season 2009/10 - Autumn round Invitation Dear All, On the date of 29th July starts the new season of Polish Extraclass. There will be live coverage form all the matches on Canal+

Bardziej szczegółowo

Vice-mayor of Zakopane Wojciech Solik. Polish Ministry of the Environment Chief Specialist for. Tatras National Park (Slovakia) Director Pawel Majko

Vice-mayor of Zakopane Wojciech Solik. Polish Ministry of the Environment Chief Specialist for. Tatras National Park (Slovakia) Director Pawel Majko April 22, 2012 Vice-mayor of Zakopane Wojciech Solik Tatrzanski Park Narodowy Director Pawel Skawinski (host) Polish Ministry of the Environment Chief Specialist for National Parks Jan Reklewski Tatras

Bardziej szczegółowo

Metropolization : Local Development and Government in Poland

Metropolization : Local Development and Government in Poland Metropolization : Local Development and Government in Poland Lydia COUDROY DE LILLE Université Lumière-Lyon 2 & Centre Géophile - Ecole Normale Supérieure de Lettres et Sciences Humaines de Lyon OCDE-

Bardziej szczegółowo

Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing and its consequences for society

Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing and its consequences for society Prof. Piotr Bledowski, Ph.D. Institute of Social Economy, Warsaw School of Economics local policy, social security, labour market Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing

Bardziej szczegółowo

ZróŜnicowanie polskich miast Urban Inequality in Poland

ZróŜnicowanie polskich miast Urban Inequality in Poland OECD Przegląd krajowej polityki miejskiej National Urban Policy Review of Poland 17-19 19 March 2010 ZróŜnicowanie polskich miast Urban Inequality in Poland Zygmunt Ziobrowski Instytut Rozwoju Miast The

Bardziej szczegółowo

Proposal of thesis topic for mgr in. (MSE) programme in Telecommunications and Computer Science

Proposal of thesis topic for mgr in. (MSE) programme in Telecommunications and Computer Science Proposal of thesis topic for mgr in (MSE) programme 1 Topic: Monte Carlo Method used for a prognosis of a selected technological process 2 Supervisor: Dr in Małgorzata Langer 3 Auxiliary supervisor: 4

Bardziej szczegółowo

Cracow University of Economics Poland. Overview. Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005

Cracow University of Economics Poland. Overview. Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005 Cracow University of Economics Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005 - Key Note Speech - Presented by: Dr. David Clowes The Growth Research Unit CE Europe

Bardziej szczegółowo

First year of studies - Sculpture... 2. Second year of studies- Sculpture... 3. Third year of studies- Sculpture... 4

First year of studies - Sculpture... 2. Second year of studies- Sculpture... 3. Third year of studies- Sculpture... 4 Academic year 2014/2015 Academy of Fine Arts in Gdańsk Faculty of Sculpture and Intermedia Long-cycle Master s degree studies (5 years) The Faculty of Sculpture is divided into two fields of study: Sculpture

Bardziej szczegółowo

Morskie Oko powstało w dawnym wyrobisku. Morskie Oko (The Eye of the Sea) was developed. Nad wodą. By the water

Morskie Oko powstało w dawnym wyrobisku. Morskie Oko (The Eye of the Sea) was developed. Nad wodą. By the water Nad wodą Morskie Oko powstało w dawnym wyrobisku kamieniołomu w okolicy dzisiejszej ul.fabrycznej. Zbiornik wodny ze względu na częściowo skaliste brzegi nazywano Morskim Okiem. W latach 30. XX wieku przy

Bardziej szczegółowo

Recent Developments in Poland: Higher Education Reform Qualifications Frameworks Environmental Studies

Recent Developments in Poland: Higher Education Reform Qualifications Frameworks Environmental Studies 544524-TEMPUS-1-2013-1-PL-TEMPUS-SMHES Qualifications Frameworks for Environmental Studies at Ukrainian Universities Recent Developments in Poland: Higher Education Reform Qualifications Frameworks Environmental

Bardziej szczegółowo

I INTERNATIONAL SCIENTIFIC CONFERENCE

I INTERNATIONAL SCIENTIFIC CONFERENCE I INTERNATIONAL SCIENTIFIC CONFERENCE EU SECURITY AND CRISIS MANAGEMENT FLOOD-2010 ATENEUM UNIVERSITY IN GDANSK P FUNDATION PRO POMERANIA NOTICE NO. 1 I International Scientific Conference EU SECURITY

Bardziej szczegółowo

Biuletyn PROFILES - 06/2014

Biuletyn PROFILES - 06/2014 Biuletyn PROFILES - 06/2014 1. Sympozjum Edukacja przyrodnicza we współczesnej szkole 2. Moduły przygotowane we współpracy z nauczycielami 3. Upowszechnianie informacji na temat projektu PROFILES 4. Publikacje

Bardziej szczegółowo

PROGRAM. Partnerskie Projekty Szkół Program sektorowy Programu Uczenie się przez całe życie. Tytuł projektu: My dream will change the world

PROGRAM. Partnerskie Projekty Szkół Program sektorowy Programu Uczenie się przez całe życie. Tytuł projektu: My dream will change the world PROGRAM Partnerskie Projekty Szkół Program sektorowy Programu Uczenie się przez całe życie Tytuł projektu: My dream will change the world Państwa partnerskie: Hiszpania i Włochy Czas realizacji projektu:

Bardziej szczegółowo

STUDIA MEDIOZNAWCZE MEDIA STUDIES. Vol. 4 (39) 2009. Nr 4 (39) 2009. Warsaw 2009. Instytut Dziennikarstwa Uniwersytetu Warszawskiego

STUDIA MEDIOZNAWCZE MEDIA STUDIES. Vol. 4 (39) 2009. Nr 4 (39) 2009. Warsaw 2009. Instytut Dziennikarstwa Uniwersytetu Warszawskiego The Institute of Journalism of Warsaw University Instytut Dziennikarstwa Uniwersytetu Warszawskiego MEDIA STUDIES STUDIA MEDIOZNAWCZE Vol. 4 (39) 2009 Nr 4 (39) 2009 Warsaw 2009 Warszawa 2009 SPIS TREŒCI

Bardziej szczegółowo

photo graphic Jan Witkowski Project for exhibition compositions typography colors : +48 506 780 943 : janwi@janwi.com

photo graphic Jan Witkowski Project for exhibition compositions typography colors : +48 506 780 943 : janwi@janwi.com Jan Witkowski : +48 506 780 943 : janwi@janwi.com Project for exhibition photo graphic compositions typography colors Berlin London Paris Barcelona Vienna Prague Krakow Zakopane Jan Witkowski ARTIST FROM

Bardziej szczegółowo

Osoby 50+ na rynku pracy 2013-1-PL1-GRU06-38713

Osoby 50+ na rynku pracy 2013-1-PL1-GRU06-38713 Osoby 50+ na rynku pracy 2013-1-PL1-GRU06-38713 Piąte spotkanie grupy partnerskiej w Katowicach (Polska) 19-20 maj 2015 Program Uczenie się przez całe życie Grundtvig Tytył projektu: Osoby 50+ na rynku

Bardziej szczegółowo

zbigniew.paszkowski@gmail.co

zbigniew.paszkowski@gmail.co OCHRONA I KONSERWACJA ZABYTKÓW S1 SEMESTR VII (ZIMOWY) 2014/15 1. UCZESTNICTWO W WYKŁADACH DOKUMENTOWANE ZESZYTEM Z NOTATKAMI SKŁADANYMI DO WERYFIKACJI PO WYKŁADZIE I NA KONIEC SEMESTRU 2. UCZESTNICTWO

Bardziej szczegółowo

UMOWY WYPOŻYCZENIA KOMENTARZ

UMOWY WYPOŻYCZENIA KOMENTARZ UMOWY WYPOŻYCZENIA KOMENTARZ Zaproponowany dla krajów Unii Europejskiej oraz dla wszystkich zainteresowanych stron wzór Umowy wypożyczenia między muzeami i instytucjami kultury opracowany został przez

Bardziej szczegółowo

Employment. Number of employees employed on a contract of employment by gender in 2012. Company

Employment. Number of employees employed on a contract of employment by gender in 2012. Company Im not found /sites/eneacsr2012.mess-asp.com/themes/eneacsr2012/img/enea.jpg Employt Capital Group is one of the largest companies in the energy industry. Therefore it has an influence, as an employer,

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŒCI. Artyku³y

SPIS TREŒCI. Artyku³y SPIS TREŒCI Artyku³y Teresa SOKÓLSKA, Administracyjnoprawna regulacja ochrony dóbr kultury w Polsce stan prawny de lege lata......... 11 Katarzyna ZALASIÑSKA, Ochrona ruchomego dziedzictwa kulturowego

Bardziej szczegółowo

Space for your logo, a photograph etc. Action 3.3.1 (WBU) www.viaregiaplus.eu

Space for your logo, a photograph etc. Action 3.3.1 (WBU) www.viaregiaplus.eu Space for your logo, a photograph etc. Action 3.3.1 (WBU) THE ANALYSIS CONCERNING THE DESIGNATION OF THE ROUTE THAT INTEGRATES THE SOUTH OF THE LOWER SILESIA PROVINCE TOGETHER WITH NORTH - SOUTHLINKS Analiza

Bardziej szczegółowo

ANALIZA PORÓWNAWCZA MODELI WSPÓŁPRACY MIAST Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI W ZAKRESIE POLITYKI KULTURALNEJ NA PRZYKŁADZIE KRAKOWA I WARSZAWY

ANALIZA PORÓWNAWCZA MODELI WSPÓŁPRACY MIAST Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI W ZAKRESIE POLITYKI KULTURALNEJ NA PRZYKŁADZIE KRAKOWA I WARSZAWY Zarządzanie Publiczne, vol. 1(13), pp. 117-135 Kraków 2011 Published online February 9, 2012 ANALIZA PORÓWNAWCZA MODELI WSPÓŁPRACY MIAST Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI W ZAKRESIE POLITYKI KULTURALNEJ NA

Bardziej szczegółowo

Rozmowa kwalifikacyjna z pracodawcą po angielsku str. 4 Anna Piekarczyk. Od Wydawcy

Rozmowa kwalifikacyjna z pracodawcą po angielsku str. 4 Anna Piekarczyk. Od Wydawcy Spis treści Sposoby na udaną rozmowę kwalifikacyjną...5 Lista czasowników, które warto znać i zastosować podczas rozmowy kwalifikacyjnej...9 Lista przymiotników opisujących charakter... 11 Dla pracodawcy:

Bardziej szczegółowo

Public Schools No. 1 in Chelm Project: The Whole World Is a One Big Chelm

Public Schools No. 1 in Chelm Project: The Whole World Is a One Big Chelm Public Schools No. 1 in Chelm Project: The Whole World Is a One Big Chelm The realization of the programme "The Whole World is One Big Chelm" March 2006 We have completed yet another stage of our programme.

Bardziej szczegółowo

The Lights of Chartres Eustachy Kossakowski, 1983-1989

The Lights of Chartres Eustachy Kossakowski, 1983-1989 Eustachy Kossakowski, 1983-1989 dimensions: 40 x 29 cm technique: 12 color prints on Hahnemuhle Photo Rag 308 g/m² paper made from original Eustachy Kossakowski s negatives edition: 6 price: 12 000 PLN

Bardziej szczegółowo

MATEUSZ SZCZYPIŃSKI EDUCATION SOLO EXHIBITIONS SELECTED GROUP EXHIBITIONS ART FAIRS ACHIEVEMENTS

MATEUSZ SZCZYPIŃSKI EDUCATION SOLO EXHIBITIONS SELECTED GROUP EXHIBITIONS ART FAIRS ACHIEVEMENTS Mateusz Szczypiński / bio MATEUSZ SZCZYPIŃSKI Born in 1984 in Piekary Śląskie, lives ans works in Cracow. Mateusz Szczypiński, author of collages and oil paintings, serves anew the patterns that have already

Bardziej szczegółowo

Effective Governance of Education at the Local Level

Effective Governance of Education at the Local Level Effective Governance of Education at the Local Level Opening presentation at joint Polish Ministry OECD conference April 16, 2012, Warsaw Mirosław Sielatycki Ministry of National Education Doskonalenie

Bardziej szczegółowo

EGARA 2011. Adam Małyszko FORS. POLAND - KRAKÓW 2-3 12 2011r

EGARA 2011. Adam Małyszko FORS. POLAND - KRAKÓW 2-3 12 2011r EGARA 2011 Adam Małyszko FORS POLAND - KRAKÓW 2-3 12 2011r HISTORIA ELV / HISTORY ELV 1992r. 5 Program działań na rzecz ochrony środowiska / EAP (Environmental Action Plan) 1994r. Strategia dobrowolnego

Bardziej szczegółowo

OPEN ACCESS LIBRARY. Kształtowanie struktury i własności użytkowych umacnianej wydzieleniowo miedzi tytanowej. Jarosław Konieczny. Volume 4 (22) 2013

OPEN ACCESS LIBRARY. Kształtowanie struktury i własności użytkowych umacnianej wydzieleniowo miedzi tytanowej. Jarosław Konieczny. Volume 4 (22) 2013 OPEN ACCESS LIBRARY SOWA Scientific International Journal of the World Academy of Materials and Manufacturing Engineering publishing scientific monographs in Polish or in English only Published since 1998

Bardziej szczegółowo

Health Resorts Pearls of Eastern Europe Innovative Cluster Health and Tourism

Health Resorts Pearls of Eastern Europe Innovative Cluster Health and Tourism Health Resorts Pearls of Eastern Europe Innovative Cluster Health and Tourism Projekt finansowany Fundusze Europejskie z budżetu państwa dla rozwoju oraz ze Polski środków Wschodniej Unii Europejskiej

Bardziej szczegółowo

LEARNING AGREEMENT FOR STUDIES

LEARNING AGREEMENT FOR STUDIES LEARNING AGREEMENT FOR STUDIES The Student First and last name(s) Nationality E-mail Academic year 2014/2015 Study period 1 st semester 2 nd semester Study cycle Bachelor Master Doctoral Subject area,

Bardziej szczegółowo

Eugeniusz Koś micki Zrównoważony rozwój w warunkach globalizacji gospodarki. Podstawowe problemy teoretyczne i polityczne

Eugeniusz Koś micki Zrównoważony rozwój w warunkach globalizacji gospodarki. Podstawowe problemy teoretyczne i polityczne Eugeniusz Koś micki Zrównoważony rozwój w warunkach globalizacji gospodarki Podstawowe problemy teoretyczne i polityczne Białystok Poznań 2009 3 copyright by: Fundacja Ekonomistów Środowiska i Zasobów

Bardziej szczegółowo

Nr 1(3)/2013 Rok wyd. III Cena 27,30 zł (w tym 5% VAT) ISSN 2083-4330

Nr 1(3)/2013 Rok wyd. III Cena 27,30 zł (w tym 5% VAT) ISSN 2083-4330 CZASOPISMO PRAWNICZE WYŻSZEJ SZKOŁY ZARZĄDZANIA I PRAWA IM. HELENY CHODKOWSKIEJ W WARSZAWIE Nr 1(3)/2013 Rok wyd. III Cena 27,30 zł (w tym 5% VAT) ISSN 2083-4330 Redaktor naczelny: Waldemar J. Wołpiuk

Bardziej szczegółowo

Liebrecht & wood Group, BBI Development Awards

Liebrecht & wood Group, BBI Development Awards www.placunii.pl Plac Unii City Shopping, opened in October 2013, is part of Plac Unii the largest mixed-use investment completed in Warsaw in the recent years. The three level shopping centre offers 15,500

Bardziej szczegółowo

Zakład Historii Sztuki, Filozofii i Sportu Katedra Edukacji Artystycznej

Zakład Historii Sztuki, Filozofii i Sportu Katedra Edukacji Artystycznej Rok studiów/semestr; I, sem. 1 i 2 Cel zajęć 1. Wprowadzenie podstawowej terminologii z zakresu teorii sztuki Zapoznanie z literaturą ogólną przedmiotu 4. Zrozumienie znaczenia teorii sztuki w interpretacji

Bardziej szczegółowo

Gmina Pruszcz Gdański. Przyjazna Oświacie Commune education friendly

Gmina Pruszcz Gdański. Przyjazna Oświacie Commune education friendly Gmina Pruszcz Gdański Przyjazna Oświacie Commune education friendly Gmina logistycznie idealna Gmina Pruszcz Gdański od kilku lat kładzie duży nacisk na inwestycje w oświacie. To szczególnie ważna dziedzina

Bardziej szczegółowo

Galeria Handlowa Starogard Gdański

Galeria Handlowa Starogard Gdański Galeria Handlowa Starogard Gdański Parkridge Retail Miasto Starogard Gdański leży w południowo-wschodniej części województwa pomorskiego, w pobliżu Borów Tucholskich, nad rzeką Wierzycą na Pojezierzu Starogardzkim.

Bardziej szczegółowo

Polska Szkoła Weekendowa, Arklow, Co. Wicklow KWESTIONRIUSZ OSOBOWY DZIECKA CHILD RECORD FORM

Polska Szkoła Weekendowa, Arklow, Co. Wicklow KWESTIONRIUSZ OSOBOWY DZIECKA CHILD RECORD FORM KWESTIONRIUSZ OSOBOWY DZIECKA CHILD RECORD FORM 1. Imię i nazwisko dziecka / Child's name... 2. Adres / Address... 3. Data urodzenia / Date of birth... 4. Imię i nazwisko matki /Mother's name... 5. Adres

Bardziej szczegółowo

POLISH CULTURAL FOUNDATION

POLISH CULTURAL FOUNDATION 177 Broadway Clark, New Jersey 07066 Tel: 732-382-7197 Fax: 732-382-7169 web: www.pcfnj.org e-mail: pcf@pcfnj.org Accept our cordial invitation to JOIN TODAY! Come visit and experience our hospitality.

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKAT ZARZĄDU POLSKIEGO INSTYTUTU STUDIÓW NAD SZTUKĄ ŚWIATA

KOMUNIKAT ZARZĄDU POLSKIEGO INSTYTUTU STUDIÓW NAD SZTUKĄ ŚWIATA KOMUNIKAT ZARZĄDU POLSKIEGO INSTYTUTU STUDIÓW NAD SZTUKĄ ŚWIATA Nr 4 (19) Kwiecień 2014 roku Zarząd Polskiego Instytutu Studiów nad Sztuką Świata w Warszawie, przy ul. Foksal 11 lokal 6, Informuje o -

Bardziej szczegółowo

Domy inaczej pomyślane A different type of housing CEZARY SANKOWSKI

Domy inaczej pomyślane A different type of housing CEZARY SANKOWSKI Domy inaczej pomyślane A different type of housing CEZARY SANKOWSKI O tym, dlaczego warto budować pasywnie, komu budownictwo pasywne się opłaca, a kto się go boi, z architektem, Cezarym Sankowskim, rozmawia

Bardziej szczegółowo

MUZEUM NARODOWE W KRAKOWIE- GMACH GŁÓWNY. Fot: http://culture.pl/pl/miejsce/muzeum-narodowe-w-krakowie

MUZEUM NARODOWE W KRAKOWIE- GMACH GŁÓWNY. Fot: http://culture.pl/pl/miejsce/muzeum-narodowe-w-krakowie MUZEUM NARODOWE W KRAKOWIE- GMACH GŁÓWNY Fot: http://culture.pl/pl/miejsce/muzeum-narodowe-w-krakowie Kilka słów na temat Muzeum Narodowego w Krakowie Muzeum jest największą instytucją muzealną w Polsce

Bardziej szczegółowo

INSTYTUT HISTORII SZTUKI LICENCJACKIE STUDIA NIESTACJONARNE ROK I SEMESTR LETNI 2015/2016

INSTYTUT HISTORII SZTUKI LICENCJACKIE STUDIA NIESTACJONARNE ROK I SEMESTR LETNI 2015/2016 LICENCJACKIE STUDIA NIESTACJONARNE ROK I Piątek BUW, sala 105 17.00-18.30 Ikonografia nowożytna i nowoczesna wykład prof. Antoni Ziemba 18.30-20.00 Tradycja gotyku w nowożytnej architekturze europejskiej

Bardziej szczegółowo

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to students

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to students Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl Back Twoje konto Wyloguj magda.szewczyk@slo-wroc.pl BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to students Tworzenie ankiety Udostępnianie Analiza (55) Wyniki

Bardziej szczegółowo

6. FORMULARZ DLA OGŁOSZENIODAWCÓW INSTYTUCJA: UNIWERSYTET OPOLSKI-INSTYTUT NAUK PEDAGOGICZNYCH

6. FORMULARZ DLA OGŁOSZENIODAWCÓW INSTYTUCJA: UNIWERSYTET OPOLSKI-INSTYTUT NAUK PEDAGOGICZNYCH 6. FORMULARZ DLA OGŁOSZENIODAWCÓW INSTYTUCJA: UNIWERSYTET OPOLSKI-INSTYTUT NAUK PEDAGOGICZNYCH MIASTO: OPOLE STANOWISKO: ADIUNKT DYSCYPLINA NAUKOWA: PEDAGOGIKA, SPECJALNOŚĆ-PRACA SOCJALNA DATA OGŁOSZENIA:...20

Bardziej szczegółowo

Krytyczne czynniki sukcesu w zarządzaniu projektami

Krytyczne czynniki sukcesu w zarządzaniu projektami Seweryn SPAŁEK Krytyczne czynniki sukcesu w zarządzaniu projektami MONOGRAFIA Wydawnictwo Politechniki Śląskiej Gliwice 2004 SPIS TREŚCI WPROWADZENIE 5 1. ZARZĄDZANIE PROJEKTAMI W ORGANIZACJI 13 1.1. Zarządzanie

Bardziej szczegółowo

No matter how much you have, it matters how much you need

No matter how much you have, it matters how much you need CSR STRATEGY KANCELARIA FINANSOWA TRITUM GROUP SP. Z O.O. No matter how much you have, it matters how much you need Kancelaria Finansowa Tritum Group Sp. z o.o. was established in 2007 we build trust among

Bardziej szczegółowo

ZESZYTY NAUKOWE 3 (47) 2007

ZESZYTY NAUKOWE 3 (47) 2007 ZESZYTY NAUKOWE 3 (47) 2007 Warszawa 2007 SPIS TREŚCI I. ŚRODOWISKO, TURYSTYKA I REKREACJA Stefan Korycki ORGANY I INSTYTUCJE OCHRONY PRAWNEJ ŚRODOWISKA W POLSCE... 9 Zbigniew Krawczyk PODRÓŻE KRAJOWE

Bardziej szczegółowo

Consequences of the Military Conflict in Ukraine for the European Security in 21 st Century

Consequences of the Military Conflict in Ukraine for the European Security in 21 st Century Institute of International Relations National Defence Faculty National Defence University http://www.aon.edu.pl Al. Gen. Chruściela 103, 910 Warszawa Invites to the International Scientific Conference

Bardziej szczegółowo

Uw a r u n k o w a n i a r o z w o j u Do l n e g o Śl ą s k a. Redaktor naukowy Teresa Kupczyk

Uw a r u n k o w a n i a r o z w o j u Do l n e g o Śl ą s k a. Redaktor naukowy Teresa Kupczyk Uw a r u n k o w a n i a r o z w o j u Do l n e g o Śl ą s k a w perspektywie roku 2020 Redaktor naukowy Teresa Kupczyk Wrocław 2010 Spis treści Wprowadzenie...7 1. Szanse i zagrożenia dla rozwoju Polski

Bardziej szczegółowo

PLSH1 (JUN14PLSH101) General Certificate of Education Advanced Subsidiary Examination June 2014. Reading and Writing TOTAL

PLSH1 (JUN14PLSH101) General Certificate of Education Advanced Subsidiary Examination June 2014. Reading and Writing TOTAL Centre Number Surname Candidate Number For Examiner s Use Other Names Candidate Signature Examiner s Initials Section Mark Polish Unit 1 Reading and Writing General Certificate of Education Advanced Subsidiary

Bardziej szczegółowo

A DIFFERENT APPROACH WHERE YOU NEED TO NAVIGATE IN THE CURRENT STREAMS AND MOVEMENTS WHICH ARE EMBEDDED IN THE CULTURE AND THE SOCIETY

A DIFFERENT APPROACH WHERE YOU NEED TO NAVIGATE IN THE CURRENT STREAMS AND MOVEMENTS WHICH ARE EMBEDDED IN THE CULTURE AND THE SOCIETY A DIFFERENT APPROACH WHERE YOU NEED TO NAVIGATE IN THE CURRENT STREAMS AND MOVEMENTS WHICH ARE EMBEDDED IN THE CULTURE AND THE SOCIETY ODMIENNE PODEJŚCIE JAK NAWIGOWAĆ W OBECNYCH NURTACH I RUCHACH, KTÓRE

Bardziej szczegółowo

V MIĘDZYNARODOWEGO BIENNALE PASTELI NOWY SĄCZ 2010 THE 5 TH INTERNATIONAL BIENNIAL PASTEL EXHIBITION NOWY SĄCZ 2010

V MIĘDZYNARODOWEGO BIENNALE PASTELI NOWY SĄCZ 2010 THE 5 TH INTERNATIONAL BIENNIAL PASTEL EXHIBITION NOWY SĄCZ 2010 organizator_organiser Oddział Małopolskiego Centrum Kultury SOKÓŁ w Nowym Sączu Branch of SOKÓŁ Małopolska Culture Centre współorganizator_co-organiser Stowarzyszenie Pastelistów Polskich The Association

Bardziej szczegółowo

NAUCZYCIELE/TEACHERS Nauczyciele z Polskiej Szkoły Sobotniej z Liverpool:

NAUCZYCIELE/TEACHERS Nauczyciele z Polskiej Szkoły Sobotniej z Liverpool: NAUCZYCIELE/TEACHERS Nauczyciele z Polskiej Szkoły Sobotniej z Liverpool: posiadają odpowiednie kwalifikacje, przygotowanie pedagogiczne oraz doświadczenie w pracy z dziećmi i młodzieżą, stosują w swojej

Bardziej szczegółowo

KARTA STRATEGICZNA PROGRAMU

KARTA STRATEGICZNA PROGRAMU 151 KARTA STRATEGICZNA PROGRAMU Nazwa programu: Kulturalny Poznań nr programu: 7 Kontynuacja Planu Rozwoju Miasta Poznania Cele strategiczne: Zwiększenie znaczenia miasta jako ośrodka wiedzy, kultury,

Bardziej szczegółowo

Polska Federacja Klubów Business and Professional Women

Polska Federacja Klubów Business and Professional Women Polska Federacja Klubów Business and Professional Women 5 października 2013 roku zainaugurowała we Dworze Podstolice Kampanię EQUAL PAY DAY na lata 2014-2015 pod hasłem: JOINT ACTION WSPÓLNA AKCJA. Polska

Bardziej szczegółowo

ANKIETA ŚWIAT BAJEK MOJEGO DZIECKA

ANKIETA ŚWIAT BAJEK MOJEGO DZIECKA Przedszkole Nr 1 w Zabrzu ANKIETA ul. Reymonta 52 41-800 Zabrze tel./fax. 0048 32 271-27-34 p1zabrze@poczta.onet.pl http://jedyneczka.bnet.pl ŚWIAT BAJEK MOJEGO DZIECKA Drodzy Rodzice. W związku z realizacją

Bardziej szczegółowo

Wzory organizowania się migrantów z wybranych krajów azjatyckich wyniki badań jakościowych

Wzory organizowania się migrantów z wybranych krajów azjatyckich wyniki badań jakościowych Wzory organizowania się migrantów z wybranych krajów azjatyckich wyniki badań jakościowych Dr Kinga Wysieńska Projekt Tygiel kulturowy czy getta narodowościowe? wzory integracji i wzajemne relacje imigrantów

Bardziej szczegółowo

Formularz dla osób planujących ubiegać się o przyjęcie na studia undergraduate (I stopnia) w USA na rok akademicki

Formularz dla osób planujących ubiegać się o przyjęcie na studia undergraduate (I stopnia) w USA na rok akademicki Formularz dla osób planujących ubiegać się o przyjęcie na studia undergraduate (I stopnia) w USA na rok akademicki 2017-2018 Zanim zaczniesz wypełniać formularz, zapoznaj się z Instrukcjami! Imię i nazwisko:

Bardziej szczegółowo

Instrukcja konfiguracji usługi Wirtualnej Sieci Prywatnej w systemie Mac OSX

Instrukcja konfiguracji usługi Wirtualnej Sieci Prywatnej w systemie Mac OSX UNIWERSYTETU BIBLIOTEKA IEGO UNIWERSYTETU IEGO Instrukcja konfiguracji usługi Wirtualnej Sieci Prywatnej w systemie Mac OSX 1. Make a new connection Open the System Preferences by going to the Apple menu

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH

WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH Studia I stopnia stacjonarne i niestacjonarne Kierunek Międzynarodowe Stosunki Gospodarcze Specjalność PROGRAM OF BACHELOR STUDIES Graduate profile Graduate has a general theoretical knowledge in the field

Bardziej szczegółowo

PORTS AS LOGISTICS CENTERS FOR CONSTRUCTION AND OPERATION OF THE OFFSHORE WIND FARMS - CASE OF SASSNITZ

PORTS AS LOGISTICS CENTERS FOR CONSTRUCTION AND OPERATION OF THE OFFSHORE WIND FARMS - CASE OF SASSNITZ Part-financed by EU South Baltic Programme w w w. p t m e w. p l PROSPECTS OF THE OFFSHORE WIND ENERGY DEVELOPMENT IN POLAND - OFFSHORE WIND INDUSTRY IN THE COASTAL CITIES AND PORT AREAS PORTS AS LOGISTICS

Bardziej szczegółowo

UMCS, English Institute, BA Courses 2015-16

UMCS, English Institute, BA Courses 2015-16 UMCS, English Institute, BA Courses 2015-16 Course title in English Course title in Polish Year of studies Grammar Grammar Vocabulary Practice and Text Analysis Vocabulary Practice and Text Analysis Vocabulary

Bardziej szczegółowo

Zestawienie czasów angielskich

Zestawienie czasów angielskich Zestawienie czasów angielskich Present Continuous I am, You are, She/ He/ It is, We/ You/ They are podmiot + operator + (czasownik główny + ing) + reszta I' m driving. operator + podmiot + (czasownik główny

Bardziej szczegółowo

artysta grafik dr Marta Ipczyńska-Budziak

artysta grafik dr Marta Ipczyńska-Budziak artysta grafik dr Marta Ipczyńska-Budziak Przynależność do wydziału/instytutu/zakładu: Wydział Studiów Stosowanych/Instytut Kulturoznawstwa/Zakład Historii Kultury/Akademicka Przestrzeń Kulturalna (bud.

Bardziej szczegółowo

POLSKIE TOWARZYSTWO AFRYKANISTYCZNE

POLSKIE TOWARZYSTWO AFRYKANISTYCZNE POLSKIE TOWARZYSTWO AFRYKANISTYCZNE NR 39/2014 WARSZAWA SPIS TREŚCI In memoriam Profesor Władysław Filipowiak (1926 2014) Słowo o historii szczecińskiej afrykanistyki Jacek Łapott...............................................9

Bardziej szczegółowo

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to teachers

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to teachers 1 z 7 2015-05-14 18:32 Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl Back Twoje konto Wyloguj magda.szewczyk@slo-wroc.pl BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to teachers Tworzenie ankiety Udostępnianie

Bardziej szczegółowo

Teoria podstaw projektowania architektonicznego z elementami ergonomii 1 Theory of Fundamental Planning of Architecture

Teoria podstaw projektowania architektonicznego z elementami ergonomii 1 Theory of Fundamental Planning of Architecture AiU semestr 1 (stopień I) stacjonarne Lp. Nazwa przedmiotu w jęz. polskim (polish) Nazwa przedmiotu w jęz. angielskim (english) Historia architektury powszechnej History of General Architecture Teoria

Bardziej szczegółowo

KATOWICE SPECIAL ECONOMIC ZONE GLIWICE SUBZONE and its influence on local economy KATOWICE SPECIAL ECONOMIC ZONE - GLIWICE SUBZONE

KATOWICE SPECIAL ECONOMIC ZONE GLIWICE SUBZONE and its influence on local economy KATOWICE SPECIAL ECONOMIC ZONE - GLIWICE SUBZONE KATOWICE SPECIAL ECONOMIC ZONE GLIWICE SUBZONE and its influence on local economy Definition: WHAT DOES THE SPECIAL ECONOMIC ZONE MEAN? THE SPECIAL ECONOMIC ZONE IS THE SEPERATED AREA WITH ATTRACTIVE TAX

Bardziej szczegółowo

Problemy nauki i szkolnictwa wyższego

Problemy nauki i szkolnictwa wyższego Problemy nauki i szkolnictwa wyższego SPIS TREŚCI Ryszard Maciołek, Wiesław Maik, Krzysztof Sikora WPROWADZENIE 11 Część I NAUKA 15 Zbyszko Chojnicki NAUKA JAKO SYSTEM SPOŁECZNO-POZNAWCZY 17 Jan Woleński

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKAT 2. The 44 th International Biometrical Colloquium and IV Polish-Portuguese Workshop on Biometry. Conference information:

KOMUNIKAT 2. The 44 th International Biometrical Colloquium and IV Polish-Portuguese Workshop on Biometry. Conference information: AT 1 KOMUNIKAT 2 The 44 th International Biometrical Colloquium and IV Polish-Portuguese Workshop on Biometry Conference information: AT 1 PLACE OF CONFERENCE Address: ACH - DS "Krakowiak" 30-150 Kraków

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY 2012 JĘZYK ANGIELSKI

EGZAMIN MATURALNY 2012 JĘZYK ANGIELSKI Centralna Komisja Egzaminacyjna EGZAMIN MATURALNY 2012 JĘZYK ANGIELSKI POZIOM PODSTAWOWY Kryteria oceniania odpowiedzi SIERPIEŃ 2012 ZADANIA ZAMKNIĘTE Zadanie 1. Egzamin maturalny z języka angielskiego

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU, PROGRAMU NAUCZANIA ORAZ SPOSOBÓW WERYFIKACJI EFEKTÓW KSZTAŁCENIA. CZEŚĆ A * (opis przedmiotu i programu nauczania) OPIS PRZEDMIOTU

OPIS PRZEDMIOTU, PROGRAMU NAUCZANIA ORAZ SPOSOBÓW WERYFIKACJI EFEKTÓW KSZTAŁCENIA. CZEŚĆ A * (opis przedmiotu i programu nauczania) OPIS PRZEDMIOTU OPIS PRZEDMIOTU, PROGRAMU NAUCZANIA ORAZ SPOSOBÓW WERYFIKACJI EFEKTÓW KSZTAŁCENIA CZEŚĆ A * (opis przedmiotu i programu nauczania) OPIS PRZEDMIOTU Specjalność/specjalizacja Społeczeństwo informacji i wiedzy

Bardziej szczegółowo

Cracow University of Economics Poland

Cracow University of Economics Poland Cracow University of Economics Poland Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005 - Keynote Speech - Presented by: Dr. David Clowes The Growth Research Unit,

Bardziej szczegółowo

1945 (96,1%) backlinks currently link back. 1505 (74,4%) links bear full SEO value. 0 links are set up using embedded object

1945 (96,1%) backlinks currently link back. 1505 (74,4%) links bear full SEO value. 0 links are set up using embedded object Website Backlinks Analysis Report 2023 backlinks from 224 domains Report created: Jan 3, 2015 Website: http://wpisz.stronę.odbiorcy Compared with: 7 day(s) old Domain Statistics The domain seo.zgred.pl

Bardziej szczegółowo

HemoRec in Poland. Summary of bleeding episodes of haemophilia patients with inhibitor recorded in the years 2008 and 2009 04/2010

HemoRec in Poland. Summary of bleeding episodes of haemophilia patients with inhibitor recorded in the years 2008 and 2009 04/2010 HemoRec in Poland Summary of bleeding episodes of haemophilia patients with inhibitor recorded in the years 2008 and 2009 04/2010 Institute of Biostatistics and Analyses. Masaryk University. Brno Participating

Bardziej szczegółowo

Lower Silesia Region CLIMATE-KIC PARTNER

Lower Silesia Region CLIMATE-KIC PARTNER Samorządowa jednostka organizacyjna Lower Silesia Region CLIMATE-KIC PARTNER Institute for Territorial Development / Climate-Kic 1 PRZEMYSŁAW MALCZEWSKI LOWER SILESIA COORDINATOR OF REGIONAL ACTIVITY AFFILIATED

Bardziej szczegółowo

LEKCJE MUZEALNE DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW I SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH

LEKCJE MUZEALNE DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW I SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH LEKCJE MUZEALNE DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW I SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH DZIEJE ZIELONEJ GÓRY I REGIONU 1. Dzieje Zielonej Góry Zwiedzanie z przewodnikiem stałych ekspozycji muzealnych związanych z historią Zielonej

Bardziej szczegółowo

Akademia Morska w Szczecinie. Wydział Mechaniczny

Akademia Morska w Szczecinie. Wydział Mechaniczny Akademia Morska w Szczecinie Wydział Mechaniczny ROZPRAWA DOKTORSKA mgr inż. Marcin Kołodziejski Analiza metody obsługiwania zarządzanego niezawodnością pędników azymutalnych platformy pływającej Promotor:

Bardziej szczegółowo

Indywidualne stypendium Marie Curie jak skutecznie aplikować. Aleksandra Gaweł Katedra Strategii i Polityki Konkurencyjności Międzynarodowej

Indywidualne stypendium Marie Curie jak skutecznie aplikować. Aleksandra Gaweł Katedra Strategii i Polityki Konkurencyjności Międzynarodowej Indywidualne stypendium Marie Curie jak skutecznie aplikować Aleksandra Gaweł Katedra Strategii i Polityki Konkurencyjności Międzynarodowej 7 Program Ramowy 4 główne programy szczegółowe: Cooperation (Współpraca)

Bardziej szczegółowo

Wybrane problemy historii architektury

Wybrane problemy historii architektury Wybrane problemy historii architektury Rok akademicki 2008/2009 Uwagi ogólne. Szeroka literatura z historii sztuki predestynuje państwa do samodzielnego zapoznania się z tematem zajęć. Oprócz ogólnej wiedzy

Bardziej szczegółowo

Dawne inflanty polskie: dziedzictwo i historia

Dawne inflanty polskie: dziedzictwo i historia Program Międzynarodowej Konferencji Naukowej Dawne inflanty polskie: dziedzictwo i historia Kraków, 18-19 listopada 2010 r. 2 18 listopada (czwartek) 3 18 listopada (czwartek) Miejsce: Aula Collegium Novum

Bardziej szczegółowo

Program IDEAS czyli POMYSŁY

Program IDEAS czyli POMYSŁY Collegium Civitas Warszawa, 21.04.2013 Program IDEAS czyli POMYSŁY Wiesław Studencki Krajowy Punkt Kontaktowy Programów Badawczych UE w Instytucie Podstawowych Problemów Techniki Polskiej Akademii Nauk

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN GIMNAZJALNY W ROKU SZKOLNYM 2012/2013

EGZAMIN GIMNAZJALNY W ROKU SZKOLNYM 2012/2013 EGZAMIN GIMNAZJALNY W ROKU SZKOLNYM 2012/2013 CZĘŚĆ HUMANISTYCZNA HISTORIA I WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE WYKAZ SPRAWDZANYCH UMIEJĘTNOŚCI Numer zadania Wymagania ogólne (z podstawy programowej) 1. II. Analiza

Bardziej szczegółowo

ERASMUS + : Trail of extinct and active volcanoes, earthquakes through Europe. SURVEY TO STUDENTS.

ERASMUS + : Trail of extinct and active volcanoes, earthquakes through Europe. SURVEY TO STUDENTS. ERASMUS + : Trail of extinct and active volcanoes, earthquakes through Europe. SURVEY TO STUDENTS. Strona 1 1. Please give one answer. I am: Students involved in project 69% 18 Student not involved in

Bardziej szczegółowo

ZJAZDY, KONFERENCJE, SYMPOZJA, SEMINARIA MIĘDZYNARODOWE 2012 - European Federation of Public Service Unions (EPSU), European Confederation of

ZJAZDY, KONFERENCJE, SYMPOZJA, SEMINARIA MIĘDZYNARODOWE 2012 - European Federation of Public Service Unions (EPSU), European Confederation of ZJAZDY, KONFERENCJE, SYMPOZJA, SEMINARIA MIĘDZYNARODOWE 2012 - European Federation of Public Service Unions (EPSU), European Confederation of Independent Trade Unions (CESI) and EU Public Administration

Bardziej szczegółowo

ALA MA KOTA PRESCHOOL URSYNÓW WARSAW POLAND

ALA MA KOTA PRESCHOOL URSYNÓW WARSAW POLAND ALA MA KOTA PRESCHOOL URSYNÓW WARSAW POLAND Ala ma kota is a network of non-public education preschools which are entered into the register of non-public schools and institutions of the Capital City of

Bardziej szczegółowo

2010 Doctoral (PhD) student, Academy of Fine Arts in Cracow 2004 09 MA degree in Painting, Academy of Fine Arts in Gdańsk

2010 Doctoral (PhD) student, Academy of Fine Arts in Cracow 2004 09 MA degree in Painting, Academy of Fine Arts in Gdańsk Ewa Juszkiewicz / bio EWA JUSZKIEWICZ Born on 3 September 1984 in Gdańsk. Lives and works in Cracow. Engaged in painting, drawing and animation art. Co-founder of vj-collective AAA Tanie Wizualki. Education

Bardziej szczegółowo