Chcemy mieć szlaki rowerowe jak to zrobić

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Chcemy mieć szlaki rowerowe jak to zrobić"

Transkrypt

1 Karolina Kiwior Krzysztof Plamowski Chcemy mieć szlaki rowerowe jak to zrobić

2 Bieszczadzkie Towarzystwo Cyklistów oferuje profesjonalne usługi dotyczące organizacji imprez rowerowych amatorskich, zawodowych dla licencjonowanych zawodników PZKol, rajdów rowerowych. Dysponujemy wysoko ocenianą grupą techniczną wielokrotnie wspomagającą organizację imprez kolarskich amatorskich i zawodowych rangi od regionalnej po międzynarodową, nie wyłączając wielokrotnej organizacji m.in. Mistrzostw Polski PZKol w mtb i na szosie. Organizujemy wyjazdy rowerowe na Słowację, Ukrainę, Węgry i do Austrii. Współpracujemy z organizacjami pozarządowymi z krajów karpackich. Organizujemy imprezy integracyjne na terenie Karpat Wschodnich. Współpracujemy z biurami oraz agencjami turystycznymi z kraju i z zagranicy. Oferujemy usługi dotyczące: kompleksowego opracowywania szlaków rowerowych, przygotowywania wykonawczej dokumentacji technicznej, uzgodnień z właścicielami dróg, opracowywania map, znaków, tablic informacyjnych oraz całościowego oznakowywania szlaku. Bazujemy na najnowocześniejszych urządzeniach GPS, profesjonalnych mapach turystycznych, swoje działania opieramy o doświadczoną kadrą znakarską. Współpracujemy ze specjalistami od organizacji ruchu rowerowego w kraju oraz na Słowacji i Ukrainie. Zapraszamy do współpracy Bieszczadzkie Towarzystwo Cyklistów Ustrzyki Dolne, ul. 29 Listopada 51/1 tel ; fax

3 Wstęp Na początku XXI wieku wraz z rozwojem nowoczesnych technologii można zaobserwować bardzo ciekawe zjawisko odrodzenie fenomenu roweru. Oprócz klasycznego wykorzystania go do różnych przejawów życia codziennego, pojawia się zataczający coraz większe kręgi i obejmujący coraz szersze warstwy społeczne, światowy trend spędzania czasu wolnego na rowerze podróżowania po świecie, spędzania urlopu. Z jednej strony rower staje się ważnym składnikiem turystyki aktywnej, z drugiej strony zajmuje bardzo ważne miejsce w profilaktyce zdrowotnej, jak również w zapobieganiu uzależnieniom wśród młodzieży. W Europie Wschodniej coraz dynamiczniej rozwija się turystyka rowerowa, widać początki tworzenia wspólnego systemu szlaków rowerowych, łączącego w szczególności kraje karpackie. W założeniach współpracujących ze sobą organizacji społecznych, system ma stworzyć sieć szlaków, ścieżek, a w przyszłości dróg rowero- 1

4 wych połączonych nie tylko wzajemnie, lecz także z siecią Eurovelo. Jednocześnie po wejściu Polski do Unii Europejskiej oraz dzięki zwiększonemu przez to dopływowi środków finansowych, poprawiły się możliwości tworzenia infrastruktury turystycznej przez stowarzyszenia i samorządy. Dlatego bardzo ważna jest koordynacja działalności związanej ze znakowaniem szlaków rowerowych i wymiana doświadczeń. Nie można pozwolić na radosną twórczość poszczególnych podmiotów, które uzyskały dofinansowanie na stworzenie szlaku rowerowego. Metodyka znakowania szlaków została opisana przez Polskie Towarzystwo Turystyczno-Krajoznawcze. Zatwierdzone zostały również wzory znaków szlaku rowerowego, obowiązujące na terenie całego kraju. Można się z nimi nie zgadzać, można je krytykować, ale dopóki obowiązują należy je stosować. Na początku lat 90. XX wieku powstała pierwsza sieć szlaków rowerowych, tworzona przez Komisję Turystyki Kolarskiej PTTK. Wiodły one głównie przez tereny ciekawe krajobrazowo, prowadząc turystę od jednego zabytku do drugiego. Na początku XXI wieku zaczęły powstawać, początkowo w oparciu o ideę Greenway s, szlaki dziedzictwa przyrodniczo-kulturowego oraz szlaki kulturowe, bazujące na zasobach regionalnych dziedzictwa kulturowego. Idea, jaka przyświecała twórcom tych szlaków to pokazanie turyście całego dziedzictwa kulturowego regionu, połączonego ze współczesnością. Opracowanie takiego szlaku nie jest łatwe. Musi on bowiem łączyć przyrodę, historię, ludzi. Musi starać się pokazać najciekawsze elementy regionu, wskrzesić dziedzictwo kulturowe w miejscach, w których ono zanikło nie z winy żyjących tam ludzi. Znamiennym przykładem takiego regionu naszego kraju są Bieszczady. Opuszczone po drugiej wonie światowej przez Boga i ludzi. Pozbawione kultury materialnej i duchowej, znaczone zdziczałymi sadami w pustych, pozbawionych domów 2

5 wioskach. Pozbawione ludzi i historii. Teraz, po wielu latach, należy, a nawet trzeba przywrócić tym ziemiom ich ducha. Historia bowiem nie znosi pustki. Kilka stowarzyszeń próbuje to zrobić, tworząc turystyczne szlaki kulturowe, nawiązujące do historii dawnej i najnowszej, próbujące poprowadzić turystę przez obiekty tzw. Linii Mołotowa, o której nikt nie śmiał wspomnieć przez kilkadziesiąt lat. Szlaki przypominające dzieje szlachty polskiej i ruskiej, żyjącej na tym terenie na przełomie XVI/XVII wieku, opisane przez Władysława Łozińskiego w Prawem i Lewem. Szlaki przypominające dzieje zbójników karpackich, zwanych też beskidnikami, tołhajami i miejsc związanych z prowadzonym przez nich rzemiosłem. Nie zapomniano też o czasach rozbiorowych, kiedy ziemia ta była pod władaniem Habsburgów, zakończonych pierwszą wojną światową. Kultowy już szlak rowerowy powstał w oparciu o prozę Jarosława Haszka, prowadzącego dobrego wojaka Szwejka przez Bieszczady na front rosyjski. W przygotowaniu produktów turystycznych przybliżających turyście region karpacki, nie sposób było pominąć sakralnej architektury drewnianej. Perły architektury drewnianej cerkwie położone wzdłuż rowerowego Szlaku Ikon odkrywają turystom świat Bizancjum. Jak to zrobić, jak się do tego zabrać, jak przygotować dokumentację, zebrać materiały potrzebne do uzyskania pozwoleń, gdzie szukać wsparcia i sprzymierzeńców? są to zasadnicze pytania, nurtujące wszystkich, którzy chcieliby stworzyć na swoim terenie turystyczny szlak rowerowy, będący czymś więcej niż tylko ścieżką, po której poruszają się turyści, mijając przy okazji zabytki, pomniki przyrody, podziwiając krajobrazy. Szlak, który ma być miejscem edukacji, sprzyjać rozwojowi regionu, łączyć ludzi i przybliżać kulturę regionu. Produkt turystyczny rozumiany jest jako Temu celowi ma służyć niniejsza publikacja. Przeznaczona jest dla wszystkich, którzy chcą aktywrych celem jest zaspokojenie potrzeb osób możliwie najszerzej ujęty pakiet usług, któnie uczestniczyć w procesie budowania szlaków, odwiedzających go w celach turystycznych, ale też potrzeb rekreacyjnych mieszkańców tras i ścieżek rowerowych w krajach Wschodniej obszaru i najbliższego otoczenia. Składniki tak rozumianego produktu stanowią: i Środkowej Europy. Skierowana jest do samorządów, stowarzyszeń oraz tych, którzy noszą się walory turystyczne, infrastruktura i odpowiednie usługi obszaru (miejsca docelowego) z zamiarem stworzenia nowego szlaku rowerowego. Podpowiada, nie jak znakować szlak, ale oraz jego dostępność komunikacyjna. jak 3

6 go stworzyć, jak go poprowadzić, by mógł stanowić podstawę do budowy nowych produktów turystycznych. Publikacja ta stanowi efekt kilkuletniej pracy członków Bieszczadzkiego Towarzystwa Cyklistów, zajmujących się tworzeniem szlaków rowerowych na Podkarpaciu. Dzięki ich pracy powstało kilka tysięcy kilometrów szlaków dziedzictwa przyrodniczo kulturowego przybliżającego choć w części historię i współczesność regionu. Towarzystwo działa w różnych konfiguracjach partnerskich, mających jak najlepiej wykorzystać potencjał regionu. To wszystko o czym piszą autorzy jest oparte na doświadczeniach własnych, jest sprawdzone w praktyce. Na początek kilka informacji podstawowych. Szlaki rowerowe Instrukcja znakarska PTTK w następujący sposób definiuje rodzaje turystycznych szlaków rowerowych:»» szlak rowerowy szlak dla rowerów oznakowany w terenie, prowadzony zazwyczaj istniejącymi ścieżkami i drogami.»» trasa rowerowa rowerowy, znakowany szlak turystyczny, prowadzony drogami dla rowerów i innymi drogami o nawierzchni przystosowanej do ruchu rowerów, z elementami infrastruktury dla rowerzystów, np. punktami odpoczynkowymi. Najwyższym osiągnięciem infrastruktury rowerowej są drogi rowerowe, przeznaczone jedynie dla rowerów. To drogi o dobrej jakości nawierzchni asfaltowej, wystarczająco szerokiej, by można po nich jechać obok siebie i nie przeszkadzać nadjeżdżającym z przeciwka. Przykładem mogą być niektóre odcinki Dunajskiej Drogi Rowerowej (Donnauradweg), prowadzącej przez kilka państw, od źródeł Dunaju w Niemczech, przez Austrię, Słowację, Węgry. Wiele ścieżek rowerowych przebiega niezależnie od ruchu samochodowego. Zdarza się jednak często, nawet w rozwiniętych krajach, że nie ma możliwości budowy ścieżki rowerowej poza ruchem drogowym. Rowerzysta staje się wtedy normalnym uczestnikiem ruchu drogowego. Bardzo często wydzielane są dla niego niezależne pasy ruchu, oznaczone innym kolorem nawierzchni. Stosuje się również inne możliwości techniczne, powodujące spowolnienie 4

7 ruchu samochodowego na wspólnych odcinkach (ronda na skrzyżowaniach zapobiegające niebezpiecznym lewoskrętom, progi zwalniające dla samochodów, ograniczenie prędkości do 40 km/h na drogach i ulicach po których poruszają się rowerzyści). Turystyczne szlaki rowerowe są pierwszym etapem tworzenia infrastruktury przeznaczonej dla turysty rowerowego. Nie jest to może bardzo zaawansowany etap, ale od czegoś trzeba zacząć, szczególnie wtedy, gdy większość środków finansowych jest przeznaczona na stworzenie najpierw infrastruktury komunikacji drogowej. Ponadto, w przyszłości, zwiększony ruch na rowerowych szlakach turystycznych powinien wymusić na decydentach tworzenie ścieżek i dróg rowerowych poprowadzonych wzdłuż dróg. Szlak rowerowy zgodnie z jego przeznaczeniem powinien poprowadzić turystę do miejsc dla niego nieznanych, wartych zobaczenia. Ścieżki i drogi rowerowe mają zapewnić mu bezpieczeństwo.

8 Znakowanie ścieżek rowerowych w Europie W ostatnich latach, przy coraz dynamiczniej rozwijającym się ruchu rowerowym, zaczyna zarysowywać się trend do unifikacji znakowania szlaków rowerowych na terenie poszczególnych krajów europejskich. Program Eurovelo zwraca szczególną uwagę na stworzenie europejskiego systemu dalekobieżnych ścieżek rowerowych, bierze również pod uwagę połączenie istniejących już narodowych ścieżek rowerowych i narodowe znakowanie. System znakowania tworzą znaki poziome i pionowe oraz inne elementy służące orientacji rowerzysty. Znaki poziome (zwykle różne loga rowerów) są narysowane na ziemi, na drodze. Znaki pionowe są narysowane na słupach, drzewach etc. Do znakowania wykorzystywane są również różnej wielkości dodatkowe znaki drogowe w formie tabliczek kierunkowych, kierunkowskazów. W Polsce obowiązują określone 6

9 wzory znaków szlaku rowerowego, zgodnie z rozporządzeniem o znakach i sygnałach drogowych Istota pojmowania szlaków turystycznych. Przestrzeni turystycznej nie odkrył klient, dział dodatkowe znaki szlaków rowerowych, ale zauroczony nią wędrowiec, dla którego i 2. znaki szlaku rowerowego. wędrówka stałą się wartością, a o przestrzeni zaczął mówić moja: moja ojcowizna, Jednak nie wszyscy się do tego rozporządzenia moje góry, moja rzeka. stosują. Niektórzy autorzy szlaków rowerowych Andrzej Gordon opracowują własne wzory oznakowań. Przeważnie jest tak wtedy, gdy szlak powstaje nie dla turysty rowerowego, a na zapotrzebowanie lokalne (np. zobowiązania wyborcze). Wprowadza to pewne zamieszanie w ruchu turystycznym. Przyjeżdżający na ten teren turyści z innych regionów kraju muszą się domyślać, że są na szlaku rowerowym. Chcielibyśmy mieć szlaki rowerowe jak się do tego zabrać? Żeby odpowiedzieć na tak postawione pytanie ogólne, znaleźć jego sensowne rozwiązanie, musimy wcześniej zastanowić się nad kilkoma sprawami, odpowiedzieć sobie na kilka pytań szczegółowych, znaleźć rozwiązanie kilku problemów, które na pewno w trakcie realizacji naszego pomysłu stanął nam na drodze, komplikując działania. Pierwsze pytanie jakie należy sobie zadać to dlaczego chcemy robić szlak rowerowy, do czego jest on nam potrzebny? Czy jest to związane z panującą ostatnio modą na robienie szlaków rowerowych, czy może potrzebny on jest, by dostać więcej punktów w projekcie niezupełnie związanym z turystyką rowerową? A może chcielibyśmy stworzyć infrastrukturę turystyczną, wspomagającą rozwój regionu, w którym Wyróżnienie szlaku turystycznego jedynie mieszkamy, stwarzającą nowe formy aktywnego poprzez system oznakowania nie jest wyrazem wykreowania markowego produktu wypoczynku zarówno dla mieszkańców, jak i dla turystycznego. Istnieje potrzeba wdrożenia przybywających turystów oraz innych odwiedzających. Może chcielibyśmy znaleźć nowy sposób pozwalającej wytworzyć pozytywne skoja- zintegrowanej koncepcji rozwoju produktu, na promocję terenów mało, wydawałoby się, rzenia z Regionem i jednocześnie wykorzystać w pełni ich potencjał. Według specjalistów każdy produkt turystyczny potrze- atrakcyjnych turystycznie. Bo nie zawsze mieszkańcy danego regionu potrafią dostrzec te atrakcje turystyczne, które dostrzegają obcy. na buje co najmniej 3 lat, aby w pełni wejść rynek. 7

10 Drugie pytanie to kto będzie tworzył szlak, Turystyka od początku swojego istnienia traktuje przestrzeń turystyczną jako wartość i to na wielu płaszczyznach: i utrzymywał? Czy będą to urzędnicy, którym kto będzie go wytyczał, opracowywał, znakował krajoznawstwa zostało odgórnie zlecone napisanie projektu bo wartości przyrodniczych akurat są pieniądze na szlaki, czy też pasjonaci, wartości kulturowych wartości estetycznych ludzie związani z turystyką rowerową, własnym właściwego terenu regeneracji sił siedzeniem czujący trasę, po której można wytyczyć potencjalny szlak? Tacy, którzy przemierzyli psychofizycznych człowieka. wzdłuż i wszerz region w czasie wycieczek rowerowych, pieszych, samochodowych, znający na pamięć każdą ścieżkę, każdą dziurę, każdą leśną przecinkę. Wiedzący wszystko o atrakcjach turystycznych w okolicy, możliwościach dojazdów do nich i połączenia ich w sensowny system, umożliwiający zaproponowanie szlaku oprowadzającego turystę po regionie. A może przy wytyczaniu szlaku i jego opracowywaniu sensownie będzie połączyć siły samorządowe, organizacji non profit i na dodatek zaprosić do udziału w tworzeniu infrastruktury turystycznej również miejscowy biznes. Pozwoli to wytyczyć szlak w taki sposób, by mógł on na siebie zarabiać, by przynosił korzyści jak największej liczbie mieszkańców, pozwalał na tworzenie wokół niego produktów turystycznych powiązanych ze sobą w pakiety sprzedawane później przez biura turystyczne. Następnym problemem, z którym będziemy musieli się zmierzyć to w jaki sposób nasz szlak oznakować, czy za pomocą znaków malowanych, czy też przy pomocy tabliczek szlaku rowerowego, skąd wziąć pieniądze na zakup materiałów i robociznę, jakie formalności należy spełnić. Nie jest łatwa również odpowiedź na pytanie dotyczące sposobu wypromowania szlaku. Bo po co komu szlak rowerowy, po którym nikt nie jeździ, nikt go nie używa. No i najważniejsze pytanie, może nie na początku podejmowanych działań, ale na pewno już po kilku miesiącach, bądź latach użytkowania kto odpowiada za utrzymanie szlaku, jego odnowę? Jest to bardzo ważne pytanie. Samorządy czasami uzyskują dotacje na budowę infrastruktury turystycznej. Powstają różne obiekty przeznaczone do turystyki aktywnej, często umiejscowione na prywatnych gruntach, oczywiście za zgodą gospodarza terenu. Jednak w pierwszej fazie projektowania nie ustalono kto i na jakich zasadach będzie odpowiedzialny za bieżącą konserwację, odnowę 8

11 szlaku, już po jego oddaniu. I po pewnym czasie należałoby go odnowić, naprawić czy też wymienić uszkodzone oznakowanie, zrekonstruować brakujące czy też zużyte elementy małej architektury. Właściciel gruntów nie ma na to pieniędzy, samorząd również nie przeznaczył na ten cel żadnych środków. I okazuje się, że szlak ginie, nikt o niego nie dba. A szkoda. I na koniec, siadając do projektowania szlaku powinniśmy założyć, że szlak robimy dla rowerzystów, a nie dla pieszych, samochodziarzy czy też koniarzy. Szlak rowerowy jest dla rowerów i ich użytkowników i dlatego powinien być dostosowany do ruchu rowerowego, stworzony dla wygody rowerzysty, a nie na pamiątkę kogoś, komu przyszedł taki pomysł do głowy. Dlatego najważniejszym partnerem w tworzeniu szlaków rowerowych są rowerzyści. I to najlepiej tacy, którzy uprawiają turystykę rowerową. Udział zawodowych kolarzy nie na wiele się zda. Po prostu nie czują oni turystyki rowerowej. Są zorientowani na wynik, a nie na wypoczynek. 9

12 Są to krańcowe formy jazdy na rowerze. Kolarz wyczynowy połyka kilometry, turysta rowerowy zwiedza, podziwiając zabytki, widoki. Dla kogo? Turyści rowerowi są bardzo atrakcyjną grupą klientów. Z badań przeprowadzanych przez instytucje zajmujące się turystyką wynika, że są to ludzie wykształceni, o zarobkach wyższych niż średnie, wysokim statusie społecznym. Turystyczne trasy rowerowe zaczynają stanowić bardzo ważny element oferty aktywnego wypoczynku: rowerowych wakacji oraz weekendów, spędzanych na rowerze poza wielkim ruchem samochodowym i niezależne od samochodu Turystów rowerowych można podzielić na wiele grup, stosując wiele kryteriów np. ze względu na wiek, rodzaj roweru na którym się poruszają (trekking, mtb, poziomy) oraz jego wyposażenie (z przyczepką, czy bez) czy też czas jaki poświęcają na jazdę na rowerze (wyjazdy sporadyczne, weekendowo czy tez długie wyprawy urlopowe). Można również zastosować podział ze względu na zainteresowania (historia, przyroda, socjologia itp.). Dlatego też ważne jest, aby tworzonemu przez nas szlakowi przyświecała jakaś idea, myśl przewodnia. Czasy, gdy szlaki turystyczne prowadziły jedynie przez tereny piękne przyrodniczo już minęły. Obecny turysta, oprócz widoków szuka informacji. I to od razu wielu, z różnych dziedzin. Nie wystarcza mu odpoczynek połączony jedynie z podziwianiem widoków. Chciałby poznać historię regionu po którym się porusza, jego najważniejsze zabytki, ciekawych ludzi. Potrudzić się o rozwiązanie jakiejś zagadki, zapoznać się z ciekawostkami niedostępnymi nawet w Internecie (chociaż zaczyna to być już czasami niemożliwe). Dlatego warto potrudzić się o stworzenie szlaku kulturowego, szlaku z myślą przewodnią przyciągającą turystę, oferującego mu oprócz jazdy na rowerze jeszcze coś. W kraju powstało już kilkanaście lub nawet kilkadziesiąt takich szlaków. Należą do nich m.in. szlaki Greenway: Naszyjnik Północy na Pomorzu, Szlak Odry, Szlak Bursztynowy wzdłuż Wisły, Szlak Bociani na Podlasiu, szlaki międzynarodowe Kraków Morawy 10

13 Wiedeń czy też Zielony Rower Greenway Karpaty Wschodnie na terenie jedynego na świecie trójstronnego Międzynarodowego Rezerwatu Biosfery UNESCO Karpaty Wschodnie położonego na terenie Polski, Słowacji i Ukrainy. Powstają też coraz liczniej Ekomuzea, których ideę wprowadza na terenie kraju Fundacja Partnerstwo dla Środowiska z Krakowa. Powstają rowerowe szlaki dziedzictwa przyrodniczo-kulturowego jak na przykład bieszczadzkie: Szlak Ikon, Szlak nadsańskich umocnień, Szlak Prawem i Lewem czy też kultowy już szlak Śladami przygód dobrego wojaka Szwejka nawiązujący do prozy Jarosłava Haszka, Galicji z czasów Habsburgów oraz pierwszej wojny światowej. Wszystkie one mają za zadanie po pierwsze przyciągnąć turystę w region do tej pory przez niego nieodwiedzany, proponując mu zapoznanie się z historią połączone z turystyką aktywną. Jest to połączenie w ostatnich latach coraz bardziej poszukiwane przez wykształconą część społeczeństwa. W jaki sposób? Coraz większe nasycenie samochodami polskich dróg i niedostateczna ilość autostrad i dróg szybkiego ruchu pozwalających na szybkie przemieszczanie się samochodów między miejscowościami powoduje, że drogi krajowe, wojewódzkie, powiatowe i nawet lokalne są zatłoczone. Jazda rowerem po nich staje się niebezpieczna i mało komfortowa (spaliny i hałas). Powinny powstawać wyasfaltowane ścieżki rowerowe oddzielone od pasa ruchu dla samochodów, lub ciągi pieszo- -rowerowe, wspólne drogi dla pieszych i rowerzystów. Ale jak na razie jest to marzenie. Marzeniem Ekomuzeum to sieć rozproszonych w terenie obiektów, które tworzą żywą kolekcję, obrazującą wartości przyrodnicze i kulturowe regionu oraz dorobek jego mieszkańców. Jego celem jest zachowanie i eksponowanie lokalnych tradycji i forom gospodarowania, charakterystycznego rzemiosła czy sposobu życia poprzez prezentacje, warsztaty, czy pokazy dla turystów, organizowane przez mieszkańców regionu. Ekomuzeum to sieć obiektów, które dzięki wspólnej promocji, stanowią całościowy produkt turystyczny. 11

14 każdego rowerzysty są również asfaltowe drogi Doświadczenia krajów zachodnioeuropejskich wskazują, że turystyka rowerowa rowerowe, prowadzące z dala od ruchliwej szosy, może stać się również w Polsce zaczynem malowniczymi trasami wśród nieskazitelnej przyrody w krystalicznie czystym powietrzu, z miejsca- rozwoju gospodarczego. Turysta musi coś zjeść, musi się wyspać, musi skorzystać z lokalnych atrakcji, musi naprawić rower, mi wypoczynkowymi na każdym punkcie widokowym, koszami na śmieci, grillami gotowymi do musi pozostawić go w bezpiecznym miejscu, musi dokonać zakupu akcesoriów, musi rozpalenia itp. Ale niestety na razie są to tylko dokonać zakupu roweru lub jego wyposażenia. Te wszystkie aktywności wiążą się marzenia. Trzeba będzie jeszcze trochę poczekać z koniecznością zapewnienia odpowiednich na ich spełnienie. Najbardziej realne są rowerowe, usług, które dają czyste, ekologiczne miejsca pracy i szansę rozwoju. nie bocznymi drogami o nawierzchni asfaltowej, znakowane szlaki turystyczne, prowadzące głów- a także drogami o nawierzchni tłuczniowej lub gruntowej (zwłaszcza na terenach leśnych). Tylko w ostateczności krótkie odcinki tych tras prowadzą głównymi drogami. Nie wymagają one zmiany nawierzchni, a jedynie dokładnego oznakowania przebiegu szlaku. Są to jak na razie, poza większymi aglomeracjami miejskimi, jedyne do osiągnięcia bez większych nakładów finansowych elementy infrastruktury rowerowej. Po co? Turystyka jest przemysłem opartym na walorach Murphy (1985 r.). Cytat ten powinien nam uświadomić do czego potrzebne są nam szlaki rowerowe. Po prostu chcemy sprzedać to, w co przyroda i historia wyposażyła nasz region. Można również elegancko opakować czasy współczesne i sprzedać turyście kontakt z ciekawymi ludźmi, rzemieślnikami, artystami, gawędziarzami, właścicielami galerii, twórcami ludowymi. Trzeba tylko znaleźć pomysł. Ważne jest również, żeby zachować równowagę w realizacji naszego pomysłu i przy okazji realizacji szlaków nie zatracić tego, co w naszym regionie będzie trudne do odtworzenia. Strategia potrójnego wyniku (triple Trzeba w tym miejscu przytoczyć definicję, która bottom line), uwzględniającego jednocześnie rozkwit gospodarczy, sprawiedliwość powinna ustrzec nasze działania przed popełnieniem kardynalnych błędów: społeczną oraz ochronę środowiska zaczyna stanowić podstawę strategii gospodarczej Turystyka zrównoważona (sustainable towielu światowych przedsiębiorstw. urism) polega na takim korzystaniu z zasobów 12

15 materialnych i niematerialnych środowiska, aby była zachowana równowaga w sferze ekonomicznej, społecznej, ekologicznej i przestrzennej. Najważniejszym rezultatem jej rozwoju jest wzrost poziomu i jakości życia ludzi, zarówno mieszkańców regionów recepcji turystycznej jak i samych turystów. Ważnym kodeksem zasad turystyki zrównoważonej, którym posługujemy się jest Agenda 21 dla Podróży i Przemysłu Turystycznego opracowana w 1995 r. przez Światową Radę Podróży i Turystyki WTTC, Światową Organizację Turystyki WTO oraz Radę Ziemi. I to na pewno jest jedna z najważniejszych zasad, które powinny przyświecać autorom nowo powstających szlaków rowerowych turystyka powinna być zrównoważona. Greenway s to ZIELONE SZLAKI dziedzictwa przyrodniczo-kulturowego tworzone wzdłuż zielonych korytarzy rzek, tradycyjnych, historycznych tras handlowych, naturalnych korytarzy przyrodniczych etc. Łączą regiony, atrakcje turystyczne i lokalne inicjatywy, wspierają rozwój turystyki przyjaznej dla środowiska i rekreacji oraz promują zdrowy styl życia i niezmotoryzowane formy transportu. Greenways stwarzają szansę na partnerską współpracę społeczności lokalnych, organizacji pozarządowych, samorządów, instytucji rządowych i przedsiębiorców na rzecz poprawy jakości życia i środowiska, ożywiania gospodarki lokalnej, wzmacniania przedsiębiorczości wśród ludzi miejscowych oraz zachowania unikalnych wartości przyrody, krajobrazu i kultury.

16 Dlaczego trasy rowerowe? Odpowiedź na to pytanie jest łatwa. Bo to po prostu się opłaca. I to z wielu względów. Materialnych, zdrowotnych, promocyjnych. Rower jest jedynym środkiem transportu, oprócz nóg, który nie niszczy środowiska naturalnego, a infrastruktura rowerowa nie jest tak kosztowna w utrzymaniu i rozbudowie jak infrastruktura samochodowa. Proekologiczna zmiana zachowań społecznych powinna iść w kierunku wykształcenia nawyku korzystania z roweru jako środka lokomocji, rekreacji i turystyki. Tablica 1.1 Porównanie różnych środków komunikacji z punktu widzenia ekologicznego w stosunku do samochodu indywidualnego przy identycznym przebiegu osobokilometrów. Podstawa = 100 (samochód indywidualny bez katalizatora) samochód osobowy samochód osobowy* samochód ciężarowy rower samolot pociąg Zużycie powierzchni Zużycie energii C Tlenki azotu Węglowodory CO Zatrucie atmosferyczne całkowite Niebezpieczeństwo wypadków * należy przypomnieć, że katalizator działa prawidłowo tylko przy rozgrzanym silniku. Na krótkich trasach w mieście nie można liczyć na prawdziwy efekt zmniejszający zanieczyszczenia. Źródło: Rapport UPI Heidelberg, 1989, cytowany przez niemieckiego ministra transportu. 14

17 Jazda na rowerze to najlepsze ćwiczenie aerobowe (tlenowe), co powoduje, że korzystanie z roweru jako środka w dojeździe do pracy lub szkoły oraz jako środka aktywnego wypoczynku pozwala nam zachować dobry stan zdrowia. Badania wykazują, że zmniejszanie się udziału cięższych wysiłków fizycznych w pracy zawodowej i w innych czynnościach życia codziennego, a szczególnie nadużywanie samochodu wpływa ujemnie na właściwości biologiczne człowieka i jego możliwości przystosowawcze. Zarówno turystyka jak i inne formy gospodarki zależą bezpośrednio od ochrony krajobrazu i środowiska. Niszczenie zasobów, o które opiera się rozwój np. turystyki w regionie nieuchronnie doprowadzi w przyszłości do jej samozagłady; dlatego mówienie o rozwoju turystyki musi zawsze iść w parze z mówieniem i myśleniem o ochronie dziedzictwa przyrodniczego i kulturowego. Człowiek pod względem fizjologicznym jest zaprzeczeniem maszyny, której elementy w miarę wzrostu pracy zużywają się. W układach biologicznych w miarę trwania pracy następuje w odpowiednich warunkach doskonalenie się wszelkich mechanizmów biorących udział w czynności organizmu. Układ krążenia i aparat ruchowy człowieka nie tylko nie zużywa się pod wpływem ćwiczeń, ale przeciwnie wzmacnia się. W etiologii przyczyn chorób cywilizacyjnych znajduje się niejednokrotnie czynnik toksyczności, a z badań wynika, że stan wytrenowania zwiększa odporność na działanie substancji chemicznych, trujących dla organizmu. Odporność organizmu można zwiększyć przez nasiloną aktywność ruchową. Dlaczego trasy rowerowe? trochę ekonomii W 2002 roku turystyka rowerowa generowała aż 21,5 mld euro do gospodarki europejskiej. Większość tych dochodów generowana jest na terenach wiejskich. Rozwój długodystansowych tras rowerowych będzie wytwarzać popyt na żywność, zakwaterowanie i inne usługi w małych społecznościach (Dane Eurovelo). W miejscowości Grein, na trasie Donauradweg w Austrii aż 60-80% miejsc hotelowych wykorzystywanych jest przez turystów rowerowych. 15

18 Zasady wytyczenia szlaków turystycznych: W Austrii promuje się turystykę rowerową od»»»»»»»» bezpieczeństwo, spójność, bezpośredniość, atrakcyjność roku. Obecnie z trasy Donauradweg korzysta dziennie ok turystów, pozostawiających średnio 30 euro/dzień, wydając na towarzyszącą infrastrukturę turystyczną 54 mln marek rocznie. Miasto Drenthe w Holandii przyciąga rocznie na różne imprezy turystów rowerowych, którzy pozostawiają w mieście 90 mln euro. Badania holenderskie wykazują, że profesjonalnie przygotowana trasa rowerowa o długości 250 km może wykreować wykorzystanie miejsc noclegowych rocznie. W Danii na 3300 km dróg rowerowych spędza wolny czas przeszło 1 mln turystów rocznie. Każdy turysta, który spędza wakacje na rowerze wydaje dziennie 350 koron duńskich. Dało to możliwość stworzenia 17 tys. miejsc pracy w turystyce rowerowej. Pierwsze kroki Siadając do projektowania szlaku zaprośmy do współpracy ludzi związanych z turystyką (np. z PTTK, Towarzystwa Opieki nad Zabytkami, innych stowarzyszeń związanych z turystyką) przyrodników, kartografów, historyków, przedstawicieli samorządów lokalnych, ludzi zajmujących się ochroną środowiska, przedstawicieli właścicieli dróg oraz innych instytucji lokalnych, Szlakiem turystycznym jest wytyczona które mogą nam pomóc w realizacji zadania w terenie trasa, służąca do odbywania wy- czy też w zaprojektowaniu szlaku. Nie możemy cieczek, oznakowana jednolitymi znakami zapomnieć o przedsiębiorcach zajmujących się (symbolami) i wyposażona w urządzenia turystyką rowerową biura podróży, wypożyczalnie informacyjne, które zapewniają bezpieczne i spokojne jej przebycie turyście o dowolnym poziomie umiejętności i doświadczenia, rowerów, serwisy rowerowe, sklepy sportowe również mogą się stać nieocenionymi partnerami przy budowie szlaku. Dobrze by było zaprosić o każdej porze roku i w każdych warunkach pogodowych, o ile szczegółowe wymagania nie stanowią inaczej okresowe zamykanie również przedstawicieli organizacji zrzeszających w przypadku niekorzystnych warunków gestorów bazy turystycznej oferujących noclegi pogodowych lub ze względów przyrodniczych na terenach chronionych. i wyżywienie pozwoli to na stworzenie w przyszłości sieci obiektów przyjaznych rowerzystom. 16

19 Przy projektowaniu szlaków dłuższych, o znaczeniu regionalnym czy też w późniejszym okresie międzynarodowym dobrze by było zaprosić na konsultacje przedstawiciela organizacji zajmującej się w danym regionie, województwie szlakami rowerowymi i ich koordynacją. Udział osób z zewnątrz jest potrzebny również dlatego, że często szlaki są tworzone przez mieszkańców okolic, którzy poruszają się intuicyjnie po swoim terenie. Próbują oni tworzyć szlaki dla siebie, a nie dla turysty. Przebieg i oznakowanie szlaku powinno być bardzo czytelne, przeznaczone dla ludzi, którzy znajdą się w okolicy po raz pierwszy, nie znają się na mapie ani na topografii, a chcą spędzić miło i aktywnie kilka chwil podczas urlopu. Muszą oni korzystać ze szlaków w sposób bezpieczny, z wiarą, że się nie zgubią i w każdej chwili będą wiedzieli jak dojechać do celu. Spojrzenie doświadczonego człowieka z zewnątrz na pewno pomoże rozwiązać problemy. 17

20 Realizacja przedsięwzięcia Podstawy prawne 1. Wytyczanie szlaków turystycznych następuje zgodnie z ustaleniami ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 707 z późn. zm.); 2. Znakowanie górskich szlaków turystycznych odbywa się zgodnie z ustaleniami ustawy z 18 stycznia 1996 r. o kulturze fizycznej (jedn. tekst Dz. U. z 2001 r. Nr 81, poz. 889 z późn. zm.) oraz wydanego na jej podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z 6 maja 1997 r. w sprawie określenia warunków bezpieczeństwa osób przebywających w górach, pływających, kąpiących się i uprawiających sporty wodne (załącznika nr 2, Dz. U. Nr 57, poz. 358); 3. Znakowanie rowerowych szlaków turystycznych następuje zgodnie z ustaleniami ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U r. Nr 19, poz. 115) i ustawy z 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. 18

Wyznaczanie szlaków turystycznych w Polsce. mgr Michał Witkiewicz

Wyznaczanie szlaków turystycznych w Polsce. mgr Michał Witkiewicz Wyznaczanie szlaków turystycznych w Polsce mgr Michał Witkiewicz HISTORIA WYZNACZANIA SZLAKÓW Od początku zorganizowanych form turystyki znakowaniem i konserwacją szlaków turystycznych zajmowały się stowarzyszenia

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA ZNAKOWANIA SZLAKÓW TURYSTYCZNYCH W GORCZAŃSKIM PARKU NARODOWYM

INSTRUKCJA ZNAKOWANIA SZLAKÓW TURYSTYCZNYCH W GORCZAŃSKIM PARKU NARODOWYM INSTRUKCJA ZNAKOWANIA SZLAKÓW TURYSTYCZNYCH W GORCZAŃSKIM PARKU NARODOWYM INFORMACJE OGÓLNE Szlaki turystyczne to wytyczone w terenie trasy służące do odbywania wycieczek, oznakowane jednolitymi znakami

Bardziej szczegółowo

Koncepcja tras rowerowych Pomorza Zachodniego. Darłówko, 21 maja 2015 r.

Koncepcja tras rowerowych Pomorza Zachodniego. Darłówko, 21 maja 2015 r. Koncepcja tras rowerowych Pomorza Zachodniego Darłówko, 21 maja 2015 r. Dlaczego turystyka rowerowa? Turystyka aktywna jednym z głównych strategicznych produktów turystycznych regionu. Turystyka rowerowa

Bardziej szczegółowo

III Kongres Rozwoju Ruchu Rowerowego

III Kongres Rozwoju Ruchu Rowerowego III Kongres Rozwoju Ruchu Rowerowego Warszawa, 22-23 IX 2014 Projekt współfinansowany przez Szwajcarię w ramach SZWAJCARSKIEGO PROGRAMU WSPÓŁPRACY Z NOWYMI KRAJAMI CZŁONKOWSKIMI UNII EUROPEJSKIEJ! www.miastadlarowerow.pl

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 6 sierpnia 2013 r. Poz. 891 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA TRANSPORTU, BUDOWNICTWA I GOSPODARKI MORSKIEJ 1) z dnia 19 lipca 2013 r.

Warszawa, dnia 6 sierpnia 2013 r. Poz. 891 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA TRANSPORTU, BUDOWNICTWA I GOSPODARKI MORSKIEJ 1) z dnia 19 lipca 2013 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 6 sierpnia 2013 r. Poz. 891 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA TRANSPORTU, BUDOWNICTWA I GOSPODARKI MORSKIEJ 1) z dnia 19 lipca 2013 r. zmieniające rozporządzenie

Bardziej szczegółowo

Koncepcja i inwentaryzacja tras rowerowych Pomorza Zachodniego. Szczecin, 23 lipca 2015 r.

Koncepcja i inwentaryzacja tras rowerowych Pomorza Zachodniego. Szczecin, 23 lipca 2015 r. Koncepcja i inwentaryzacja tras rowerowych Pomorza Zachodniego Szczecin, 23 lipca 2015 r. Dlaczego turystyka rowerowa? Turystyka aktywna jednym z głównych strategicznych produktów turystycznych regionu.

Bardziej szczegółowo

Rewitalizacja Europejskiego Szlaku Kulturowego na obszarze Południowego Bałtyku - Pomorska Droga Św. Jakuba RECReate

Rewitalizacja Europejskiego Szlaku Kulturowego na obszarze Południowego Bałtyku - Pomorska Droga Św. Jakuba RECReate Rewitalizacja Europejskiego Szlaku Kulturowego na obszarze Południowego Bałtyku - Pomorska Droga Św. Jakuba RECReate Szczecin 20 grudnia 2011 r. Bożena Wołowczyk Plan prezentacji 1. Idea europejskich szlaków

Bardziej szczegółowo

MAŁE PROJEKTY Nabór wniosków spotkanie informacyjne. Podegrodzie, 22.02.2011 r.

MAŁE PROJEKTY Nabór wniosków spotkanie informacyjne. Podegrodzie, 22.02.2011 r. MAŁE PROJEKTY Nabór wniosków spotkanie informacyjne Podegrodzie, 22.02.2011 r. Cele ogólne LSR - przedsięwzięcia CEL OGÓLNY 1 Rozwój turystyki w oparciu o bogactwo przyrodnicze i kulturowe obszaru CELE

Bardziej szczegółowo

III Kongresu Rozwoju Ruchu Rowerowego

III Kongresu Rozwoju Ruchu Rowerowego III Kongresu Rozwoju Ruchu Rowerowego Warszawa, 22-23 IX 2014 Projekt współfinansowany przez Szwajcarię w ramach SZWAJCARSKIEGO PROGRAMU WSPÓŁPRACY Z NOWYMI KRAJAMI CZŁONKOWSKIMI UNII EUROPEJSKIEJ www.miastadlarowerow.pl

Bardziej szczegółowo

Turystyka rowerowa w Europie i w Polsce

Turystyka rowerowa w Europie i w Polsce Turystyka rowerowa w Europie i w Polsce Aleksander Buczyński Departament Studiów GDDKiA Zespół ds. Ścieżek Rowerowych 7 lipca 2008 1 Turyści rowerowi Jak wygląda turysta rowerowy? Dla kogo projektowane

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZTWO KUJAWSKO POMORSKIE

WOJEWÓDZTWO KUJAWSKO POMORSKIE WOJEWÓDZTWO KUJAWSKO POMORSKIE 1 Turystyka Sport i zdrowie Edukacja Produkty lokalne Ekologia Tradycja Lider projektu Partnerzy Obszar Okres realizacji Budżet Lokalna Grupa Działania Zakole Dolnej Wisły

Bardziej szczegółowo

INTERREG IIIA Polska-Czechy Priorytety i działania

INTERREG IIIA Polska-Czechy Priorytety i działania INTERREG IIIA Polska-Czechy Priorytety i działania Departament Koordynacji Programów Operacyjnych UMWO Priorytety i działania Priorytet 1 Dalszy rozwój i modernizacja infrastruktury dla zwiększenia konkurencyjności

Bardziej szczegółowo

EKOLOGIA = EKONOMIA Szkolenia dla przedsiębiorców branży turystycznej z Podkarpacia

EKOLOGIA = EKONOMIA Szkolenia dla przedsiębiorców branży turystycznej z Podkarpacia EKOLOGIA = EKONOMIA Szkolenia dla przedsiębiorców branży turystycznej z Podkarpacia Trener: Bogusław Pyzocha Temat: Ekoturystyka jako preferowana forma turystyki Część I. Ekoturystyka - wstęp do zagadnienia

Bardziej szczegółowo

PROJEKT STAŁEJ ORGANIZACJI RUCHU DROGOWEGO

PROJEKT STAŁEJ ORGANIZACJI RUCHU DROGOWEGO GAJEWSKI MARCIN PROJEKTY DROGOWE ul. Kołłątaja 8/27A 24-100 Puławy NIP: 811-161-45-54 Tel. 0-605-412-444 PROJEKT STAŁEJ ORGANIZACJI RUCHU DROGOWEGO W ZWIĄZKU Z REALIZACJĄ ZADANIA: Przebudowa ulicy Słowackiego

Bardziej szczegółowo

Matryca logiczna określająca wskaźniki realizacji celów i przedsięwzięć dla Czarnorzecko-Strzyżowskiej LGD

Matryca logiczna określająca wskaźniki realizacji celów i przedsięwzięć dla Czarnorzecko-Strzyżowskiej LGD Rozdział IV.1 OKREŚLENIE WSKAŹNIKÓW REALIZACJI CELÓW ORAZ PRZEDSIĘWZIĘĆ Matryca logiczna określająca wskaźniki realizacji celów i przedsięwzięć dla Czarnorzecko-Strzyżowskiej Przedsięwzięcia Produktu Cel

Bardziej szczegółowo

Dokumentacja projektowa. tras do uprawiania. Nordic Walking. na terenie Gminy Józefów

Dokumentacja projektowa. tras do uprawiania. Nordic Walking. na terenie Gminy Józefów Dokumentacja projektowa tras do uprawiania Nordic Walking na terenie Gminy Józefów Szczebrzeszyn, kwiecień 2013r. Projekt i opracowanie tras: TRAMP Zofia Kapecka Szczebrzeszyn Leśna tel. 600 423 828, 602

Bardziej szczegółowo

PROJEKT ORGANIZACJI RUCHU

PROJEKT ORGANIZACJI RUCHU BIURO PROJEKTÓW BUDOWLANYCH I ARCHITEKTONICZNYCH 97-500 Radomsko, ul. Ciepła 56 NIP: 772-211-04-05 e-mail: piskrzy@wp.pl, tel. 606 637 458 Stadium PROJEKT ORGANIZACJI RUCHU Adres obiektu ul. Leszka Czarnego

Bardziej szczegółowo

zielone szlaki - greenways

zielone szlaki - greenways Praktyka budowania szlaków turystycznych opartych na lokalnym partnerstwie (na przykładzie Zielonych Szlaków Greenways) Ujsoły, 16.02.2012 Krzysztof Florys Fundacja Miejsc i Ludzi Aktywnych Rossony Lepel

Bardziej szczegółowo

CEL OGÓLNY (CO) CEL SZCZEGÓŁOWY (CS) PRZEDSIĘWZIĘCIE (P) PREFEROWANE TYPY OPERACJI

CEL OGÓLNY (CO) CEL SZCZEGÓŁOWY (CS) PRZEDSIĘWZIĘCIE (P) PREFEROWANE TYPY OPERACJI Opis operacji odpowiadającej działaniu z zakresu Małe projekty pod kątem spełniania kryteriów wyboru określonych w Lokalnej Strategii Rozwoju Lokalnej Grupy Działania Partnerstwo na Jurze Tytuł projektu:

Bardziej szczegółowo

Autor: dr Zbigniew Piepiora pracownik naukowo-dydaktyczny Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu www.ue.wroc.pl, www.ae.jgora.pl.

Autor: dr Zbigniew Piepiora pracownik naukowo-dydaktyczny Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu www.ue.wroc.pl, www.ae.jgora.pl. PROJEKT ŚCIEŻKI DYDAKTYCZNO-HISTORYCZNEJ Z KOWAR DO BUDNIK Przygotowany dla: 1. Stowarzyszenie Miłośników Budnik www.budniki.pl, 2. Urząd Miejski w Kowarach, ul. 1-go Maja 1a, 58-530 Kowary www.kowary.pl.

Bardziej szczegółowo

Infrastruktura rowerowa i jej użytkownicy. Zarządzanie jakością. Marcin Hyła Departament Studiów GDDKiA mhyla@krakow.gddkia.gov.pl

Infrastruktura rowerowa i jej użytkownicy. Zarządzanie jakością. Marcin Hyła Departament Studiów GDDKiA mhyla@krakow.gddkia.gov.pl i jej użytkownicy. Zarządzanie jakością. Marcin Hyła Departament Studiów GDDKiA mhyla@krakow.gddkia.gov.pl Dlaczego rower: najbardziej efektywny energetycznie zajmuje mało miejsca bezemisyjny wielofunkcyjny

Bardziej szczegółowo

Dokument zawiera opis trzech projektów zrealizowanych/realizowanych. w ramach

Dokument zawiera opis trzech projektów zrealizowanych/realizowanych. w ramach Projekty współfinansowane ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFRR) za pośrednictwem Euroregionu Śląsk Cieszyński - Těšínské Slezsko" Dokument zawiera opis trzech projektów zrealizowanych/realizowanych

Bardziej szczegółowo

ANKIETA. Konsultacje społeczne prowadzone w ramach opracowywania aktualizacji Strategii Rozwoju Powiatu Goleniowskiego do roku 2020.

ANKIETA. Konsultacje społeczne prowadzone w ramach opracowywania aktualizacji Strategii Rozwoju Powiatu Goleniowskiego do roku 2020. ANKIETA Konsultacje społeczne prowadzone w ramach opracowywania aktualizacji Strategii Rozwoju Powiatu Goleniowskiego do roku 2020. Szanowni Państwo! W związku z rozpoczęciem prac nad opracowaniem aktualizacji

Bardziej szczegółowo

Informacja nt. zasad rozmieszczania turystycznych znaków drogowych jako elementu infrastruktury drogowej

Informacja nt. zasad rozmieszczania turystycznych znaków drogowych jako elementu infrastruktury drogowej Informacja nt. zasad rozmieszczania turystycznych znaków drogowych jako elementu infrastruktury drogowej Podstawy prawne Zasady oznakowania dróg znakami turystycznymi regulują szczegółowo 3 rozporządzenia:

Bardziej szczegółowo

Czysta Turystyka. - nowe wyzwania i możliwości dla branży hotelarskiej

Czysta Turystyka. - nowe wyzwania i możliwości dla branży hotelarskiej - nowe wyzwania i możliwości dla branży hotelarskiej Aleksandra Pacułt Fundacja Partnerstwo dla Środowiska Seminarium Eko-Hotel Gdańsk, 17.06.10 1. Fundacja Partnerstwo dla Środowiska. 2. Certyfikat Czysta

Bardziej szczegółowo

Sieć tras turystyczno - rowerowych. na terenie. Miasta i Gminy Bogatynia

Sieć tras turystyczno - rowerowych. na terenie. Miasta i Gminy Bogatynia Towarzystwo Miłośników Ziemi Bogatyńskiej Sieć tras turystyczno - rowerowych na terenie Miasta i Gminy Bogatynia B O G A T Y N I A, listopad 2007 Towarzystwo Miłośników Ziemi Bogatyńskiej - Strona 1 z

Bardziej szczegółowo

Projekt organizacji ruchu w istniejącym układzie komunikacyjnym na terenie Portu Lotniczego Poznań-Ławica Sp. z o.o.

Projekt organizacji ruchu w istniejącym układzie komunikacyjnym na terenie Portu Lotniczego Poznań-Ławica Sp. z o.o. SD PROJEKT s.c. ul. Szymborska 10/8 60-254 Poznań tel./fax 61 847 38 06 e-mail: biuro@sdprojekt.pl P R O J E K T S T A Ł E J O R G A N I Z A C J I R U C H U (przewidywany termin wprowadzenia organizacji

Bardziej szczegółowo

ZNAKI DROGOWE. Niebezpieczny zakręt w prawo. Uważaj i najlepiej zwolnij! Niebezpieczne zakręty pierwszy w prawo.

ZNAKI DROGOWE. Niebezpieczny zakręt w prawo. Uważaj i najlepiej zwolnij! Niebezpieczne zakręty pierwszy w prawo. ZNAKI DROGOWE I Znaki drogowe pionowe Znaki ostrzegawcze Niebezpieczny zakręt w prawo. Uważaj i najlepiej zwolnij! Niebezpieczne zakręty pierwszy w prawo. strony. Skrzyżowanie dróg. Zanim ruszysz, musisz

Bardziej szczegółowo

Przede wszystkiej liczy się pomysł

Przede wszystkiej liczy się pomysł Przede wszystkiej liczy się pomysł ciekawy, nowatorski możliwy do realizacji i odpowiadający oczekiwaniom społeczności lokalnej nt.: - organizacja szkoleń w zakresie prowadzenia działalności turystycznej

Bardziej szczegółowo

Infrastruktura rowerowa i jej użytkownicy. Zarządzanie jakością. Marcin Hyła Departament Studiów GDDKiA mhyla@krakow.gddkia.gov.pl

Infrastruktura rowerowa i jej użytkownicy. Zarządzanie jakością. Marcin Hyła Departament Studiów GDDKiA mhyla@krakow.gddkia.gov.pl i jej użytkownicy. Zarządzanie jakością. Marcin Hyła Departament Studiów GDDKiA mhyla@krakow.gddkia.gov.pl Dlaczego rower: najbardziej efektywny energetycznie zajmuje mało miejsca bezemisyjny wielofunkcyjny

Bardziej szczegółowo

PROJEKT STAŁEJ ORGANIZACJI RUCHU

PROJEKT STAŁEJ ORGANIZACJI RUCHU Rafał Wrzosek 14 200 Iława ul. M. Skłodowskiej Curie 2B/27 tel. 504694848 e mail: pracownia d3@wp.pl NIP 744 162 68 73 REGON 281414229 PROJEKT STAŁEJ ORGANIZACJI RUCHU EGZ. 1 OBIEKT: PRZEBUDOWA UL. LEOPOLDA

Bardziej szczegółowo

Gminy łączą siły. Na www.lca.pl napisali:

Gminy łączą siły. Na www.lca.pl napisali: Na www.lca.pl napisali: Gminy łączą siły 2008-05-09 12:05:47 Podlegnickie gminy chcą wspólnie sięgnąć po unijne pieniądze. Wójtowie czterech gmin podpisali w piątek deklarację współpracy. Deklaracje współpracy

Bardziej szczegółowo

PROJEKT STAŁEJ ORGANIZACJI RUCHU. DROGI POWIATOWEJ nr 0613T i 0628T

PROJEKT STAŁEJ ORGANIZACJI RUCHU. DROGI POWIATOWEJ nr 0613T i 0628T PROJEKT STAŁEJ ORGANIZACJI RUCHU DROGI POWIATOWEJ nr 0613T i 0628T Wykonawca projektu: Biuro Projektowe Ajko Artur Kręcisz Ul. H. Sawickiej 11 28-200 Staszów Projektował: Józef Kręcisz Nr upr. WZDP 214/D/66

Bardziej szczegółowo

Portal Turystyki Aktywnej Ziemi Wieluńskiej

Portal Turystyki Aktywnej Ziemi Wieluńskiej Wzmocnienie roli Szlaku Bursztynowego i innych szlaków tematycznych w zintegrowanym produkcie turystycznym województwa łódzkiego Portal Turystyki Aktywnej Ziemi Wieluńskiej Wyszukiwanie informacji w katalogu

Bardziej szczegółowo

Propozycje zmian wytłuszczono italikami na ciemniejszym tle, zmiany polegające na usunięciu tekstu są oznaczone jako tekst usunięty.

Propozycje zmian wytłuszczono italikami na ciemniejszym tle, zmiany polegające na usunięciu tekstu są oznaczone jako tekst usunięty. Miasta dla rowerów Polski Klub Ekologiczny - Zarząd Główny ul. Sławkowska 26A 31-014 Kraków tel/fax +48.12.4232047, 12.4232098 w w w. r o w e r y. o r g. p l Przepisy Rozporządzenia Ministra Infrastruktury

Bardziej szczegółowo

Bezpieczeństwo pieszych i rowerzystów

Bezpieczeństwo pieszych i rowerzystów Bezpieczeństwo pieszych i rowerzystów Piesi i rowerzyści to niechronieni uczestnicy ruchu drogowego. Jest to też grupa najbardziej narażona na tragiczne konsekwencje wypadków drogowych. W uniknięciu zagrożeń

Bardziej szczegółowo

Rozwój gospodarczy regionu oraz poprawa jakości życia mieszkańców obszaru LSR. Poprawa atrakcyjności turystycznej Regionu Kozła

Rozwój gospodarczy regionu oraz poprawa jakości życia mieszkańców obszaru LSR. Poprawa atrakcyjności turystycznej Regionu Kozła Kryteria Wyboru Operacji przez Radę LGD Etap I ocena zgodności operacji z Lokalną Strategią Rozwoju Poniżej przedstawiono tabelę zawierającą cele ogólne i szczegółowe LSR. Operacja musi być zgodna przynajmniej

Bardziej szczegółowo

PODSTAWA OPRACOWANIA...

PODSTAWA OPRACOWANIA... Spis treści I. CZĘŚĆ OPISOWA 1. PODSTAWA OPRACOWANIA... 4 2. ZAKRES OPRACOWANIA... 4 3. CHARAKTERYSTYKA PRZEBUDOWYWANEGO SKRZYŻOWANIA... 4 4. DOCELOWA ORGANIZACJA RUCHU... 5 5. WYMOGI DLA OZNAKOWANIA...

Bardziej szczegółowo

Część II. Opracowanie celów strategicznych, operacyjnych oraz projektów, działań

Część II. Opracowanie celów strategicznych, operacyjnych oraz projektów, działań II warsztat strategiczny gmina Gorzków Część I. Opracowanie Misji i Wizji gminy MISJA Grupa 1: 1. Bezpieczne przejścia szlaki komunikacyjne (ścieżka rowerowa, szlaki konne, trasy spacerowe, chodniki łączące

Bardziej szczegółowo

Stała organizacja ruchu

Stała organizacja ruchu BIURO PRAC INŻYNIERSKICH Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Kapitał zakładowy 50.000,00 zł XIII Wydział Gospodarczy KRS Warszawa Numer 0000200982 02-785 Warszawa ul. Puszczyka 18A m. 8 tel. 0 22 855

Bardziej szczegółowo

Chcieli pokazać innym i sobie, że można realizować trudne projekty, że warto marzyć i marzenia przekształcać

Chcieli pokazać innym i sobie, że można realizować trudne projekty, że warto marzyć i marzenia przekształcać Temat: aktywnie mimo wszystko sposób na życie. Rowerem sprawniej Chcieli pokazać innym i sobie, że można realizować trudne projekty, że warto marzyć i marzenia przekształcać w działania. Od pomysłu na

Bardziej szczegółowo

PROGRAM TURYSTYCZNO- KRAJOZNAWCZY NAUCZANIE I WYCHOWANIE PRZEZ PODRÓŻOWANIE

PROGRAM TURYSTYCZNO- KRAJOZNAWCZY NAUCZANIE I WYCHOWANIE PRZEZ PODRÓŻOWANIE PROGRAM TURYSTYCZNO- KRAJOZNAWCZY NAUCZANIE I WYCHOWANIE PRZEZ PODRÓŻOWANIE GŁÓWNE ZAŁOŻENIA I CHARAKTERYSTYKA PROGRAMU Czas wolny powinien być dla dziecka związany z przyjemnością, a nie z obowiązkiem.

Bardziej szczegółowo

I Spotkanie Rady Strategii Rozwoju Tczewa przy Prezydencie Miasta Tczewa Luty, 2009

I Spotkanie Rady Strategii Rozwoju Tczewa przy Prezydencie Miasta Tczewa Luty, 2009 I Spotkanie Rady Strategii Rozwoju Tczewa przy Prezydencie Miasta Tczewa Luty, 2009 Strategią rozwoju nazywa się rozmaite sposoby oddziaływania w celu pobudzenia wzrostu gospodarczego Strategia rozwoju

Bardziej szczegółowo

ZNAKI SYGNAŁY POLECENIA - pytania testowe

ZNAKI SYGNAŁY POLECENIA - pytania testowe 1. Gdy policjant kieruje ruchem na skrzyżowaniu i stoi tyłem do naszego kierunku, to jego postawa oznacza dla nas: a) zielone światło, b) czerwone światło, c) żółte światło. 2. Jeżeli na skrzyżowaniu z

Bardziej szczegółowo

Polskie przykłady turystyki zrównoważonego rozwoju

Polskie przykłady turystyki zrównoważonego rozwoju Polskie przykłady turystyki zrównoważonego rozwoju Brok, 17 listopada 2009 r. 1. Biuro Bird Service prywatne biuro podróży z siedzibą w Krakowie ekoturystyka ornitologia turystyka aktywna piesza, rowerowa

Bardziej szczegółowo

W dniu 8.01.2014r Fundacja Ekologiczna Zielona Akcja otrzymała dofinansowanie na realizację projektu Dla Kwisy, dla Natury przygotowanie małej

W dniu 8.01.2014r Fundacja Ekologiczna Zielona Akcja otrzymała dofinansowanie na realizację projektu Dla Kwisy, dla Natury przygotowanie małej W dniu 8.01.2014r Fundacja Ekologiczna Zielona Akcja otrzymała dofinansowanie na realizację projektu Dla Kwisy, dla Natury przygotowanie małej infrastruktury turystycznej służącej zabezpieczeniu rzeki

Bardziej szczegółowo

ANKIETA MONITORUJĄCA POSTĘP REALIZACJI LOKALNEJ STRATEGII ROZWOJU. LGD Doliną Wieprza i Leśnym Szlakiem. za rok

ANKIETA MONITORUJĄCA POSTĘP REALIZACJI LOKALNEJ STRATEGII ROZWOJU. LGD Doliną Wieprza i Leśnym Szlakiem. za rok Załącznik nr 1 do uchwały 12/2011 Walnego Zebrania Członków Stowarzyszenia LGD Doliną Wieprza i leśnym szlakiem z dnia 10.06.2011 ANKIETA MONITORUJĄCA POSTĘP REALIZACJI LOKALNEJ STRATEGII ROZWOJU LGD Doliną

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY 1) z dnia 3 czerwca 2011 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY 1) z dnia 3 czerwca 2011 r. Dziennik Ustaw Nr 124 7482 Poz. 702 702 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY 1) z dnia 3 czerwca 2011 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów

Bardziej szczegółowo

Budowa produktu turystyki rowerowej na przykładzie Wschodniego Szlaku Rowerowego Green Velo

Budowa produktu turystyki rowerowej na przykładzie Wschodniego Szlaku Rowerowego Green Velo Budowa produktu turystyki rowerowej na przykładzie Wschodniego Szlaku Rowerowego Green Velo Jacek Zdrojewski, konsultant ds. produktu Wschodniego Szlaku Rowerowego Green Velo Małopolskie Forum Drogowe,

Bardziej szczegółowo

SPORT i TURYSTYKA. Grudzień 2013 Czytając Rymanowski Kurier Samorządowy dowiesz się o bieżących działaniach Samorządu Gminy Rymanów.

SPORT i TURYSTYKA. Grudzień 2013 Czytając Rymanowski Kurier Samorządowy dowiesz się o bieżących działaniach Samorządu Gminy Rymanów. Grudzień 2013 Czytając Rymanowski Kurier Samorządowy dowiesz się o bieżących działaniach Samorządu Gminy Rymanów. SPORT i TURYSTYKA Już wkrótce zostaną zakończone prace związane z przygotowaniem trasy

Bardziej szczegółowo

Temat: Egzamin na kartę motorowerową zadania teoretyczne. (1 godzina w I roku, 1 godzina w II roku)

Temat: Egzamin na kartę motorowerową zadania teoretyczne. (1 godzina w I roku, 1 godzina w II roku) Scenariusz tematu: nr 0 Temat: Egzamin na kartę motorowerową zadania teoretyczne. ( godzina w I roku, godzina w II roku) Cel ogólny: Sprawdzenie stopnia opanowania wiedzy Środki dydaktyczne: Testy sprawdzające

Bardziej szczegółowo

BIURO Anna Dębowska Raczyńska ul. Piłsudskiego 21E/7, 78-400 Szczecinek tel.: (094)37-203-27, tel. kom. 509-568-434. Tytuł zadania: Opracował:

BIURO Anna Dębowska Raczyńska ul. Piłsudskiego 21E/7, 78-400 Szczecinek tel.: (094)37-203-27, tel. kom. 509-568-434. Tytuł zadania: Opracował: BIURO Anna Dębowska Raczyńska ul. Piłsudskiego 21E/7, 78-400 Szczecinek tel.: (094)37-203-27, tel. kom. 509-568-434 PROJEKT STAŁEJ ORGANIZACJI RUCHU Tytuł zadania: PRZEBUDOWA ULICY ARMII KRAJOWEJ OD SKRZYŻOWANIA

Bardziej szczegółowo

WROCŁAW, LISTOPAD 2009 PRODUKT TURYSTYCZNY AGLOMERACJI WROCŁAWSKIEJ

WROCŁAW, LISTOPAD 2009 PRODUKT TURYSTYCZNY AGLOMERACJI WROCŁAWSKIEJ WROCŁAW, LISTOPAD 2009 PRODUKT TURYSTYCZNY AGLOMERACJI WROCŁAWSKIEJ PRODUKT TURYSTYCZNY AGLOMERACJI WROCŁAWSKIEJ 1) Wprowadzenie 2) Spostrzeżenia 3) Szanse 4) Cele 5) Narzędzia 6) Propozycje 7) 2011, 2012,

Bardziej szczegółowo

Kierunki i zadania do Strategii Rozwoju Gminy Zgierz na lata 2014-2020

Kierunki i zadania do Strategii Rozwoju Gminy Zgierz na lata 2014-2020 Kierunki i zadania do Strategii Rozwoju Gminy Zgierz na lata 2014-2020 Obszar I Infrastruktura społeczna. 1. Wspieranie aktywności oraz integracji społeczności lokalnej. 2. Wspieranie i aktywizacja mieszkańców

Bardziej szczegółowo

Wniosek o dofinansowanie realizacji projektu w zakresie działania Odnowa wsi oraz zachowanie i ochrona dziedzictwa kulturowego

Wniosek o dofinansowanie realizacji projektu w zakresie działania Odnowa wsi oraz zachowanie i ochrona dziedzictwa kulturowego MINISTERSTWO ROLNICTWA I ROZWOJU WSI Wniosek o dofinansowanie realizacji projektu w zakresie działania Odnowa wsi oraz zachowanie i ochrona dziedzictwa kulturowego Uwaga: ubiegający się o dofinansowanie

Bardziej szczegółowo

Audyt tras rowerowych w Gminie Wielowieś w dniu 2012-06-30

Audyt tras rowerowych w Gminie Wielowieś w dniu 2012-06-30 mgr inż. Piotr Rościszewski Audyt tras rowerowych w Gminie Wielowieś w dniu 2012-06-30 Celem audytu było sprawdzenie, czy trasy rowerowe w Gminie Wielowieś zostały wykonane zgodnie z projektem. Koncepcję

Bardziej szczegółowo

Dokumentacja projektowa. tras do uprawiania. Nordic Walking. na terenie Gminy Zamość

Dokumentacja projektowa. tras do uprawiania. Nordic Walking. na terenie Gminy Zamość Dokumentacja projektowa tras do uprawiania Nordic Walking na terenie Gminy Zamość Szczebrzeszyn, kwiecień 2013r. Projekt i opracowanie tras: TRAMP Zofia Kapecka Szczebrzeszyn Leśna tel. 600 423 828, 602

Bardziej szczegółowo

Police, dnia 5.06.2015 r.

Police, dnia 5.06.2015 r. Police, dnia 5.06.2015 r. Analiza bezpieczeństwa na przejściach dla pieszych oraz przejazdach kolejowych zlokalizowanych w ciągach dróg powiatowych na terenie Powiatu Polickiego. 1. Droga powiatowa nr

Bardziej szczegółowo

POLITYKA ROWEROWA MIAST EUROPEJSKICH. Autor: Marek MACIOCHA

POLITYKA ROWEROWA MIAST EUROPEJSKICH. Autor: Marek MACIOCHA POLITYKA ROWEROWA MIAST EUROPEJSKICH Autor: Marek MACIOCHA Plan prezentacji Ogólna charakterystyka analizowanych miast Infrastruktura rowerowa dedykowana Niewidzialna infrastruktura rowerowa Parkowanie

Bardziej szczegółowo

PROJEKT STAŁEJ ORGANIZACJI RUCHU

PROJEKT STAŁEJ ORGANIZACJI RUCHU PRACOWNIA PROJEKTOWA DRÓG I MOSTÓW DIM R Y S Z A R D K O W A L S K I mgr inż. Ryszard KOWALSKI 71-468 SZCZECIN ul. Sosnowa 6a tel./fax (0-91) 45 00 745 biuro@dim.szczecin.pl www.dim.szczecin.pl PROJEKT

Bardziej szczegółowo

Założenia programu Eko - Polska

Założenia programu Eko - Polska Założenia programu Eko - Polska dr Jarosław Klimczak Warszawa 17 Kwiecień 2013r. Cele programu Promocja Polski jako kraju który wykorzystał szanse pakietu klimatycznego Pokazanie Polski jako lidera w ekologii

Bardziej szczegółowo

1999 NR 43 POZ. 430 Z PÓŹN. ZM.)

1999 NR 43 POZ. 430 Z PÓŹN. ZM.) ROZPORZĄDZENIE MINISTRA TRANSPORTU I GOSPODARKI MORSKIEJ Z DNIA 2 MARCA 1999 R. W SPRAWIE WARUNKÓW TECHNICZNYCH, JAKIM POWINNY ODPOWIADAĆ DROGI PUBLICZNE I ICH USYTUOWANIE (DZ. U. 1999 NR 43 POZ. 430 Z

Bardziej szczegółowo

PROJEKT DOCELOWEJ ORGANIZACJI RUCHU

PROJEKT DOCELOWEJ ORGANIZACJI RUCHU PROJEKT WYKONAWCZY Przebudowa drogi wojewódzkiej nr 213 na odcinku od m. Cecenowo do mostu na rz. Łebie dł. ok. 3,0 km PROJEKT DOCELOWEJ ORGANIZACJI RUCHU INWESTOR: Zarząd Dróg Wojewódzkich w Gdańsku ul.

Bardziej szczegółowo

Projekt stałej organizacji ruchu skrzyżowanie drogi gminnej nr 170025Z z drogą wojewódzką nr 209

Projekt stałej organizacji ruchu skrzyżowanie drogi gminnej nr 170025Z z drogą wojewódzką nr 209 BIURO PROJEKTOWANIA I NADZORU BUDOWNICTWA KOMUNIKACYJNEGO mgr inż. RAFAŁ KLIMEK 78-400 SZCZECINEK tel. 0-606-301-529 e-mail: klimek.r@wp.pl NIP 672-184-48-89 REGON 320 254 595 Projekt stałej organizacji

Bardziej szczegółowo

Nowa funkcja w starych murach rewitalizacja terenów fortecznych jako szansa na rozwój i promocję regionu (na wybranych przykładach)

Nowa funkcja w starych murach rewitalizacja terenów fortecznych jako szansa na rozwój i promocję regionu (na wybranych przykładach) Nowa funkcja w starych murach rewitalizacja terenów fortecznych jako szansa na rozwój i promocję regionu (na wybranych przykładach) Ewa Wojtoń Instytut Dziedzictwa Europejskiego, Międzynarodowe Centrum

Bardziej szczegółowo

PROPOZYCJA PRZEBIEGU SZLAKÓW ROWEROWYCH NA TERENIE GMINY GRÓJEC.

PROPOZYCJA PRZEBIEGU SZLAKÓW ROWEROWYCH NA TERENIE GMINY GRÓJEC. POLITECHNIKA WARSZAWSKA WYDZIAŁ GEODEZJI I KARTOGRAFII STUDIUM PODYPLOMOWE SYSTEMY INFORMACJI PRZESTRZENNEJ Agnieszka Rusinowska PROPOZYCJA PRZEBIEGU SZLAKÓW ROWEROWYCH NA TERENIE GMINY GRÓJEC. PRACA DYPLOMOWA

Bardziej szczegółowo

Instrumenty i środki finansowe wdrażania programu rozwoju ruchu rowerowego DARIUSZWOŹNIAK SKARBNIK POWIATU ŚWIECKIEGO

Instrumenty i środki finansowe wdrażania programu rozwoju ruchu rowerowego DARIUSZWOŹNIAK SKARBNIK POWIATU ŚWIECKIEGO Instrumenty i środki finansowe wdrażania programu rozwoju ruchu rowerowego DARIUSZWOŹNIAK SKARBNIK POWIATU ŚWIECKIEGO Gdańsk, 1 października 2010 Agenda: 1. ŹRÓDŁA FINANSOWANIA POLITYKI ROWEROWEJ 2. ŚRODKI

Bardziej szczegółowo

Projekt: Inkubator liderów europejskiej ochrony przyrody

Projekt: Inkubator liderów europejskiej ochrony przyrody Projekt: Inkubator liderów europejskiej ochrony przyrody Zarys projektu Celem projektu, którego pierwszy, opisywany tu etap planujemy zrealizować w okresie od stycznia do sierpnia 2006, jest przygotowanie

Bardziej szczegółowo

Uwagi dotyczące wykonania i oznakowania ciągu pieszo-rowerowego przy ul. Zamojskiej

Uwagi dotyczące wykonania i oznakowania ciągu pieszo-rowerowego przy ul. Zamojskiej Uwagi dotyczące wykonania i oznakowania ciągu pieszo-rowerowego przy ul. Zamojskiej Z dużym zadowoleniem przyjęliśmy informację o oddaniu do użytkowania nowego odcinka drogi rowerowej połączonej z ciągiem

Bardziej szczegółowo

Odniesienie do pozycji we wniosku o przyznanie pomocy 1 Miejsce realizacji operacji 10 17.7

Odniesienie do pozycji we wniosku o przyznanie pomocy 1 Miejsce realizacji operacji 10 17.7 Wzór Karta oceny zgodności z lokalnymi kryteriami wyboru w ramach działania Wdrażanie LSR dla operacji odpowiadających warunkom przyznania pomocy dla działania: Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw

Bardziej szczegółowo

Wymagania rozszerzające (R) na ocenę dobrą (P+R)

Wymagania rozszerzające (R) na ocenę dobrą (P+R) WYMAGANIA PROGRAMOWE I KRYTERIA OCEN Zasady poruszania się po drogach: bezpieczna droga do szkoły, przechodzenie przez jezdnie, przejazdy kolejowe i tramwajowe, z odblaskami na drogach zna zasady ruchu

Bardziej szczegółowo

Gmina Miasto Oława pl. Zamkowy 15, 55-200 Oława. Budowa Krytej Pływalni w Oławie

Gmina Miasto Oława pl. Zamkowy 15, 55-200 Oława. Budowa Krytej Pływalni w Oławie zastępczego Strona 1 z 5 TOM 5.2. PROJEKT ORGANIZACJI RUCHU ZASTĘPCZEGO I DOCELOWEGO EGZ. 1. Inwestor Przedsięwzięcie Gmina Miasto Oława pl. Zamkowy 15, 55-200 Oława Budowa Krytej Pływalni w Oławie Adres

Bardziej szczegółowo

UL. Szalkiewiczowej 8 tel. 0603 916 422 NIP.716-135-58-06 Reg. 432686537. Budowa ulicy Kilińskiego w Puławach

UL. Szalkiewiczowej 8 tel. 0603 916 422 NIP.716-135-58-06 Reg. 432686537. Budowa ulicy Kilińskiego w Puławach AMD Usługi Budowlane i Projektowe MAŁGORZATA DROŃ 24-100 PUŁAWY UL. Szalkiewiczowej 8 tel. 0603 916 422 NIP.716-135-58-06 Reg. 432686537 OBIEKT: Budowa ulicy Kilińskiego w Puławach STADIUM PROJEKTU: ORGANIZACJA

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 7 września 2015 r. Poz. 1313. z dnia 3 lipca 2015 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie znaków i sygnałów drogowych

Warszawa, dnia 7 września 2015 r. Poz. 1313. z dnia 3 lipca 2015 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie znaków i sygnałów drogowych DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 7 września 2015 r. Poz. 1313 ROZPORZĄDZENIE MINISTRÓW INFRASTRUKTURY I ROZWOJU 1) ORAZ SPRAW WEWNĘTRZNYCH 2) z dnia 3 lipca 2015 r. zmieniające rozporządzenie

Bardziej szczegółowo

ELBLĄG MIASTO PRZYJAZNE TURYSTOM I ROWERZYSTOM. marzec 2000 r.

ELBLĄG MIASTO PRZYJAZNE TURYSTOM I ROWERZYSTOM. marzec 2000 r. ELBLĄ MIASTO PRZYJAZNE TURYSTOM I ROWERZYSTOM Wojciech Pawlak marzec 2000 r. Dlaczego trasy rowerowe? Jest na nie moda, są potrzebą chwili wobec wszechobecnej motoryzacji, służą zdrowiu i rekreacji, są

Bardziej szczegółowo

BEZPIECZEŃSTWO PIESZYCH I ROWERZYSTÓW

BEZPIECZEŃSTWO PIESZYCH I ROWERZYSTÓW BEZPIECZEŃSTWO PIESZYCH I ROWERZYSTÓW Codziennie rano wiele osób wyrusza w drogę do pracy, szkoły, na zakupy lub w okresie weekendu odpoczywa zwyczajnie odpoczywa podczas wycieczek pieszych lub rowerowych

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA ZNAKOWANIA SZLAKÓW TURYSTYCZNYCH

INSTRUKCJA ZNAKOWANIA SZLAKÓW TURYSTYCZNYCH Polskie Towarzystwo Turystyczno-Krajoznawcze 1 Zarząd Główny INSTRUKCJA ZNAKOWANIA SZLAKÓW TURYSTYCZNYCH Warszawa 2007 2 Uchwała nr 170/XVI/2007 Zarządu Głównego PTTK z dnia 21 IV 2007 r. w sprawie wytyczania,

Bardziej szczegółowo

E-22a, E-22b, E-22c. Dla tych, którzy w drodze...

E-22a, E-22b, E-22c. Dla tych, którzy w drodze... E-22a, E-22b, E-22c Województwo Małopolskie Dla tych, którzy w drodze... Krzysztof Markiel Departament Edukacji i Kultury Urzędu Marszałkowskiego Województwa Małopolskiego 6 tras, łączna długość 1500 km

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE OCENY SZKOLNE ZAJĘCIA TECHNICZNE KLASA IV

WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE OCENY SZKOLNE ZAJĘCIA TECHNICZNE KLASA IV WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE OCENY SZKOLNE ZAJĘCIA TECHNICZNE KLASA IV Materiał nauczania Wymagania podstawowe (P) na ocenę dostateczną Wymagania rozszerzające (R) na ocenę dobrą (P+R) Wymagania dopełniające

Bardziej szczegółowo

ZNAKI POZIOME P-1 P-2

ZNAKI POZIOME P-1 P-2 ZNAKI POZIOME Znakami drogowymi poziomymi są umieszczone na nawierzchni linie ciągłe lub przerywane, pojedyncze lub podwójne, strzałki, napisy, symbole i inne linie związane z oznaczaniem określonych miejsc

Bardziej szczegółowo

13 marca 2008. Turystyka rowerowa w Europie i w Polsce. Aleksander Buczyński. Turyści rowerowi. Szlaki. w Europie. Szlaki w Polsce.

13 marca 2008. Turystyka rowerowa w Europie i w Polsce. Aleksander Buczyński. Turyści rowerowi. Szlaki. w Europie. Szlaki w Polsce. i i 13 marca 2008 O autorze i Kampania A rowery swoją drogą w stowarzyszeniu Zielone Mazowsze (Warszawa, Legionowo, Piaseczno, Konstancin, Płock) Organizacja i pilotowanie międzynarodowych rajdów rowerowych

Bardziej szczegółowo

Wzór planu odnowy miejscowości zgodny z zaleceniami Ministerstwa Rolnictwa oraz Ministerstwa Rozwoju Regionalnego

Wzór planu odnowy miejscowości zgodny z zaleceniami Ministerstwa Rolnictwa oraz Ministerstwa Rozwoju Regionalnego Wzór planu odnowy miejscowości zgodny z zaleceniami Ministerstwa Rolnictwa oraz Ministerstwa Rozwoju Regionalnego Charakterystyka miejscowości, opis planowanych zadań inwestycyjnych, inwentaryzacja zasobów

Bardziej szczegółowo

Artykuł RSA Wycieczki piesze i rowerowe. John Hearne. Liczba słów: 700

Artykuł RSA Wycieczki piesze i rowerowe. John Hearne. Liczba słów: 700 Artykuł RSA Wycieczki piesze i rowerowe John Hearne Liczba słów: 700 1 Gdy zapytasz odwiedzających Irlandię, co im się najbardziej tam podobało, wszyscy odpowiedzą: krajobrazy. Jednak, aby rzeczywiście

Bardziej szczegółowo

Spis treści I. CZĘŚĆ OPISOWA

Spis treści I. CZĘŚĆ OPISOWA Spis treści I. CZĘŚĆ OPISOWA 1. PODSTAWA OPRACOWANIA... 5 2. ZAKRES OPRACOWANIA... 5 3. CHARAKTERYSTYKA BUDOWANYCH ŚCIEŻEK ROWEROWYCH... 5 4. DOCELOWA ORGANIZACJA RUCHU... 6 5. ZESTAWIENIE MATERIAŁÓW:...

Bardziej szczegółowo

3. Na jakim odcinku drogi obowiązują znaki ostrzegawcze?

3. Na jakim odcinku drogi obowiązują znaki ostrzegawcze? 1. Co oznacza dany znak? Pytania dotyczące znajomości znaków drogowych a) uwaga, po przejechaniu 3,8 km będą dwa ostre zakręty; b) uwaga, ostre zakręty na odcinku drogi 3,8 km; c) jedź ostroŝnie, z prędkością

Bardziej szczegółowo

Turystyka i Rekreacja pytania na egzamin dyplomowy

Turystyka i Rekreacja pytania na egzamin dyplomowy Turystyka i Rekreacja pytania na egzamin dyplomowy ZAGADNIENIA Z PRZEDMIOTÓW KIERUNKOWYCH 1. Podstawowe typy i rodzaje przedsiębiorstw turystycznych w Polsce. Zakres ich funkcjonowania. Struktury organizacyjne

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE STOPNIE SZKOLNE Z ZAJĘĆ TECHNICZNYCH W KLASIE IV. Część 1. Bądź bezpieczny na drodze. Karta rowerowa.

WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE STOPNIE SZKOLNE Z ZAJĘĆ TECHNICZNYCH W KLASIE IV. Część 1. Bądź bezpieczny na drodze. Karta rowerowa. WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE STOPNIE SZKOLNE Z ZAJĘĆ TECHNICZNYCH W KLASIE IV Część 1. Bądź bezpieczny na drodze. Karta rowerowa. ZASADY PORUSZANIA SIĘ PO DROGACH zna zasady ruchu prawostronnego, szczególnej

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE WYCHOWANIE KOMUNIKACYJNE KLASA IV ROK SZKOLNY 214/2015

WYMAGANIA EDUKACYJNE WYCHOWANIE KOMUNIKACYJNE KLASA IV ROK SZKOLNY 214/2015 1.Przepisy o ruchu pieszych WYMAGANIA EDUACYJNE WYCHOWANIE OMUNIACYJNE LASA IV RO SZOLNY 214/2015 onieczne + P Dostateczna ( + P) + R ( +P +R) +D bardzo -wymienia elementy drogi przebiegającej w pobliżu

Bardziej szczegółowo

Zarząd Infrastruktury Komunalnej i Transportu ul. Centralna 53, 31-586 Kraków

Zarząd Infrastruktury Komunalnej i Transportu ul. Centralna 53, 31-586 Kraków Kraków, dn. 2012-02-16 Krzysztof Ryba r...@gmail.com Zarząd Infrastruktury Komunalnej i Transportu ul. Centralna 53, 31-586 Kraków U W A G I dot. projektu Budowa zjazdu publicznego i wyjazdu ze stacji

Bardziej szczegółowo

Bezpieczeństwo rowerzysty działania Dolnośląskiej Polityki Rowerowej 2014-2020

Bezpieczeństwo rowerzysty działania Dolnośląskiej Polityki Rowerowej 2014-2020 Samorządowa jednostka organizacyjna Bezpieczeństwo rowerzysty działania Dolnośląskiej Polityki Rowerowej 2014-2020 INSTYTUT ROZWOJU TERYTORIALNEGO 1 Plan prezentacji: 1. Informacje o projekcie DPR 2014-2020

Bardziej szczegółowo

Szlaki turystyczne jako wybrany element zagospodarowania turystycznego Gór Opawskich stan obecny i możliwości rozwoju

Szlaki turystyczne jako wybrany element zagospodarowania turystycznego Gór Opawskich stan obecny i możliwości rozwoju Szlaki turystyczne jako wybrany element zagospodarowania turystycznego Gór Opawskich stan obecny i możliwości rozwoju mgr Anatol Bukała Starostwo Powiatowe w Nysie Głuchołazy, 19 października 2011r Zagospodarowanie

Bardziej szczegółowo

ko projekty Katarzyna Owczarek 1/6 Projekt docelowej organizacji ruchu dla budowy ścieżek rowerowych wzdłuż ulic Sudeckiej i Koskowickiej w Legnicy

ko projekty Katarzyna Owczarek 1/6 Projekt docelowej organizacji ruchu dla budowy ścieżek rowerowych wzdłuż ulic Sudeckiej i Koskowickiej w Legnicy ko projekty Katarzyna Owczarek 1/6 Spis treści I Część opisowa 1. Przedmiot opracowania...2 2. Dane ogólne...2 3. Podstawa opracowania...2 4. Umieszczanie znaków...3 5. Oznakowanie istniejące...3 6. Oznakowanie

Bardziej szczegółowo

KP Audyt rowerowy : Zadanie nr 7 VeloPrądnik (VP) 1. Przedmiot i cel opracowania... 2. 2. Podstawa opracowania... 2

KP Audyt rowerowy : Zadanie nr 7 VeloPrądnik (VP) 1. Przedmiot i cel opracowania... 2. 2. Podstawa opracowania... 2 Spis treści: 1. Przedmiot i cel opracowania... 2 2. Podstawa opracowania... 2 3. Opis zadania inwestycyjnego... 3 3.1.1 Cel zadania inwestycyjnego... 3 3.1.2 Lokalizacja zadania inwestycyjnego... 4 3.1.3

Bardziej szczegółowo

ocena Jakie są elementy pozytywne, wywierające korzystny wpływ na rozwój, warte podkreślenia, bardzo istotne, ważne dla gminy/obszaru?

ocena Jakie są elementy pozytywne, wywierające korzystny wpływ na rozwój, warte podkreślenia, bardzo istotne, ważne dla gminy/obszaru? Gmina:.. Sektor: Turystyka obiekty, obszary funkcjonowania ocena Jakie są elementy pozytywne, wywierające korzystny wpływ na rozwój, warte podkreślenia, bardzo istotne, ważne dla gminy/obszaru? Jakie są

Bardziej szczegółowo

Inwestor: PROJEKT WYKONAWCZY. Kielce, odcinek ul. 1-go Maja od ul. Mielczarskiego do ul. Jagiellońskiej.

Inwestor: PROJEKT WYKONAWCZY. Kielce, odcinek ul. 1-go Maja od ul. Mielczarskiego do ul. Jagiellońskiej. Wykonawca: Inwestor: NEOINVEST Sp. z o.o. 25-323 Kielce Ul. Al. Solidarności 34 Miejski Zarząd Dróg w Kielcach 25-384 Kielce Ul. Prendowskiej 7 PROJEKT WYKONAWCZY Nazwa inwestycji: Adres inwestycji: Branża:

Bardziej szczegółowo

Akademia Metropolitalna 04.12.2014. Kierunki rozwoju infrastruktury rowerowej Zespół 8 Tomasz Kossowski

Akademia Metropolitalna 04.12.2014. Kierunki rozwoju infrastruktury rowerowej Zespół 8 Tomasz Kossowski Akademia Metropolitalna 04.12.2014. Kierunki rozwoju infrastruktury rowerowej Zespół 8 Tomasz Kossowski Uwarunkowania Uwarunkowania przy wyznaczaniu kierunków rozwoju transportu rowerowego: Uwarunkowania

Bardziej szczegółowo

Kryteria konkursu na Najlepsze Europejskie Destynacje (EDEN) Edycja Polska

Kryteria konkursu na Najlepsze Europejskie Destynacje (EDEN) Edycja Polska Załącznik nr 1 do Regulaminu Kryteria konkursu na Najlepsze Europejskie Destynacje (EDEN) Edycja Polska Kryteria podstawowe (podstawa dopuszczenia): aplikująca destynacja stanowi obszar, który spełnia

Bardziej szczegółowo

Kryteria merytoryczne oceny wniosków:

Kryteria merytoryczne oceny wniosków: Załącznik nr 2 do Regulaminu pracy Komisji Kryteria merytoryczne oceny wniosków: Obszar oceny wniosków I. Wpływ realizacji projektu na poprawę bezpieczeństwa ruchu drogowego (w skali od 0 do 10 pkt.):

Bardziej szczegółowo

PROJEKT WYKONAWCZY F) PROJEKT STAŁEJ ORGANIZACJI RUCHU

PROJEKT WYKONAWCZY F) PROJEKT STAŁEJ ORGANIZACJI RUCHU INWESTOR: OBIEKT: NR UMOWY Prezydent Miasta Rzeszowa ul. Rynek 1; 35 064 Rzeszów Droga 158.ID.2321.14.2012 EGZ. 1 NAZWA INWESTYCJI: BUDOWA DROGI DOJAZDOWEJ W REJONIE UL. ZAJĘCZEJ I UL. TARNOWSKIEJ WRAZ

Bardziej szczegółowo

STAŁA ORGANIZACJ A RUCHU OPIS TECHNICZNY

STAŁA ORGANIZACJ A RUCHU OPIS TECHNICZNY BUDOWA ZATOKI AUTOBUSOWEJ U ZBIEGU ULIC SAGALLI I JANA PAWŁA II STAŁA ORGANIZACJ A RUCHU OPIS TECHNICZNY SPIS TREŚCI 1. INWESTOR... 2 2. AUTOR OPRACOWANIA... 2 3. PODSTAWA OPRACOWANIA... 2 4. PRZEDMIOT

Bardziej szczegółowo