Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download ""

Transkrypt

1 Mieć czas dla dziecka ( częśći ) Wszystkim nam brakuje szczęścia Masz to na co godzisz się Każda droga jest łatwiejsza Gdy widzisz to co dobre jest... Kasia Kowalska -,, To co dobre" Mądrze kochaó Zdarzyło mi się słyszeć tńerdzenie wypowiadane przezrodzica do dziecka... "nie kocham Cię bo byłeśniegrzęczny, pobrudziłeśspodnie..." To niedorzecme skądinąd zdanie,budzimój wewnętrzny sprzeciw. Przyzwyczailiśmy się w życiu do pewnych schematów myślowych, do wypowiadania słów mających ogromne znaczenie i wagę w sposób dośó lekkomyślny. Tymczasem dwadzieścia lattemupełvna osoba napisałami w liście-,,dzieci kocha się zanic, zato tylko że są,, Myślęże jest w tym dużo prawdy, bo miłośćto nic innego niż pragnienie dobra drugiego człowieka. Nie wazne czy dużega, czy mńego. Człowieka. Nie pragnienie dobra dla siebie, wyręczania, wygody, przyjemności ale chęć codziennego sprawiania by ten drugi, bliski nam człowiek czuł się szczęśliwy. Ta chęc to miłośó... Jednym z warunków, może podstawowym, pełnego rozwoju v{ręczrozkwitu wewnętrmego kazdego człowieka, a dziecka w szczególności,jest poczucie bycia kochanym. Jako rodzic często zadaję sobie pytanie - co to zrraczy kochać, co robić by okazać nriłość,jak nrą&ze kochać moje dzieci, by one to czuły. Każdemu z na znany jest być może, cały repemrat dzińńsprawiającychżenasze dzięcko czuje się szczęśliwe. I nie jest to moze trudne, wtedy kiedy nasz skarb malat3,4, czy 5 lat.,,schody" zaczynają się wtedy, kiedy pociecha liczy sobie...naście" wiosen i kiedy zaczyfiamocno czllćwłasnątożsamośći co się ztymwiąże poezwie wfusnychpraw. Rozmawiać z dzieckiem Nasza rola, rola dorosęch by rozmawiac z dzieckiem, by mówió ze ztoztlrlieniem, by komunikować się z dziećmi skutecznie. Skutecznie nigdy (!) nie oznacza siłowo, nie oznacza przemocy, arri fizycznej ani psychicznej. Ozrraczatakdługo, i w tak mądry sposób, by zostało to prryjęte ptzęztych, których przecież kochamy. Tutaj mówió, zna zy takze słuchać. Dlatego proponuje - nie mów kocham Cię zato, lub tamto, lub nie kocham Cię, bo byłeś ńegrzeczny. Podobnie jak dziecko,także Ty dorosły masz prawo do praw. Masz prawo nie zgńzać się na nieakceptowane przez Ciebie, nie mieszczące się w Wznaczonych przęz Ciebie granicach zachow ania nastolatk a. Masz prawo powiedzieć spokojnie i stanowczo swojemu dziecku - nie zgadzam się na takie czy inne twoje zachowania, bo Cię kocham, bo chce Twojego dobra. 'Wzajemne relacje 'Vfattości czyli co jest najważniejsze, także - co jest ważniejsze - czy pospfzątany dom, czy wysłuchanie tego co czuje najbliższa sercu osoba. Mówimy - moje dziecko,,ma wszystko,,, Własny pokój z komputerem,wieżąstereo itd. Tylko gzy mateź Ciebie, amożeprzede wsrystkim, czy maciebie, czy dajeszmu odczuć że jest kochany, źe jest dla Ciebie ważny, że

2 masz czas dla niego, że wyrażasz gotowośó do pójścia na spacer, do kawiami, wspólnego wyjazdu, wysłuchania tego co Ono, Twoje Dziecko chce powiedzieć... Myślężę warto wybaczać. Być konsekwentnym, stanowczym, a e i kochającym todzicem, wybaczającymrodńcem.przecież codziennie wielu znasmóń *,, i odpuśćnarnnasze winy jako i my odpuszczamt''. Wybacza tlko ten kfo kocha, Dlatego nie zapisuj w pamięci tego co złe, ale to co dobre w Twoim dziecku, rozwijaj jego mocne strony, staraj się wzmacniać jego poczucie wartości. Pozrvól mu, amoze razemznimposiądz świadomośótego, że on także, jak każdy człowiek, posiada mocne strony swojej osobowości. To one, jeślibędą rozwijane uczynią z niego człońęka dużego formatu, człowieka szczęśliwego.a przeciez,,wszyscy tak pragniemy szczęścia,,... Wyrażanie uczuć Uczucie, cłęstokojarzone mylnie tylko zzakochaniem, miłościądo drugiego cńowieka jest zaśstanem emocji, poruszeniemwewlętrznym. Nie jest ani dobre, ani ńe, ani pozytywne, arti negatywne, bywa natomiast łatwe lub trudne i nie podlega ocenie moralnej. Kazdy z nas ma indywidualne podejście do pojawiających się w jego rzeczywistości uczuć. Jedni z nas izolują się, ładując się uczuciem, a ono w nich kumuluje się. Wówczas może dochodzió do zaburzeń psychosomatycznych, nerwic, wrzodów żołądkąbólów głowy, a w zachowaniach - zak<ł,óceń relacji ze światem i samym sobą. Zkoleiinni wybierająpodświadomie zasńę -"uczuciamoimi panami". Obnczająnimi w całościdrugiego człowieka, który na dłuższąmetęnie akceptuje napięcia ztymzwiązanego i najzwyczajniej w świecieucieka. W tym przypadku życie apartewyłączńe na emocjach tworuy chaos. Najbardziej racjonalnym podejściem jest pańnerski sposób traktowania uczuć. Wówczas są one wńne,jednocześnie nie będąc jedynym wyznacznikiem naszego postępowania i zachowania (dominująca rola rozumu ).Taki rodzaj podejścia do uczuć cechuje człowieka dorosłego. Zdaję sobie jednak sprawę że na to, aby tak było, składa się wiele czynników. Oprócz genotypu, takżę własne doświadczeniaz dzieciństwa, bagażtego, co ofiarowali nam rodzice i otoczenie w okresie wzrostu i dojrzewania. Myślęże po pierwsze spróbuj sam, a potem swoje dziecko nazywać uczucia pojawiające się w Ttźl. Naucz mówić dziecko:,,złoszczę się, bo nie pozwalasz mi oglądać tego filmu", albo,jestem razczarowany że nie możesz iśczę mnąna spacer" itd. Tu chodzi o wyrńne mówienie o tym co dziecko czuje. Ważna jest umiejętnośó badania stanu własnych uczuó, umiejętnośćnazywania tego, co we mnie. Jednocześnie zaakceptowania tego stanu emocji i własnej zgody na to, ze ono jest i nie miknie. Następną waznąumiejętnością,może najwazniejszą w całym tym procesie jest umiejętność wyrażańa swoich lcz:uó. Np. śmiechem mozemy wyrazić wiele uczuć- akceptację, radośó, euforię, poczucie bezpieczeitstwa, ulgę czy zachwyt.ikzykzaśmożebyć objawem bęzradności,fvrii, gniewu, ir:ytacji,lęku, niepokąl,zawiści czy ńości. Ale dziecko odbieąąc własne, rodzące się uczucia, może je wyrysować, wymalować czy wyśpiewać. Może je wyrazić w ruchu na świezympowietrzu, grając w piłkę, czy ćńcząc kazdy inny sport. To jak nauczyó dziecko wyrażać swoje uczuciazależy od Twojej pomysłowości.jeśli nie wiesz lub nie masz na to pomysłu, jestem przekonany żę może fu pomóc dobry pedagog szkolny lub specj alista z Poradni Pedago giczno-psycholo gicznej - Mam takie wewnętrzne przekonanie, że nie wolno zabraniać dziecku vryrażania swoich uczuć. Z pevłnościąproces ten nie możę czyńć innym krzywdy np. rzucanie zabawkami budzi moje poważne wątpliwości co do sposobu vqyrńanialczuó, ale próbujmy rozumieć płaczdzięckaspowodowany stratączy odejściem bliskiej mu osoby. To jego sposób na

3 wrażęnię rozpaczy, smutku i tęsknoty, wcale nieobcy takżę nam dorosłym. Życzę wszystkim udanych prób rozmov,ry z dziećmi na temat ichżyciawewnętrznego, emocjonalnego.polecam ksiąrk Adele FŃer i Elanie Mazlish -,,Jak mówić do nastolatków zeby nas słuchą, jak słuchać żeby znalrńrozmawiały" Wydawnictwo Media Rodzina i inne pozycje tych autorów na temat wychowarlia dzieci zlośćdziecka Kńdy człowiek, także dziecko, ma prawo do złości.akceptacja uczucia, nie jest jednak jednoznacznaz akceptacjązachowana. Należy odróżnić uczucie od zachowania. Prawo do odczuwani a ńości nię oznacza W aw a do krzyku, agresj i słownej, czy ptzemocy ftzy cznej. Pewien lękwztvłięróził ze lekarstwemnańośó małego dzięckanie jest rozmowa, ale odciąganie na bok tej ńości,przekładanie jej, ząęcie dziecka w tym momencie inną czynnością.tylko czy w każdym przypadkujest to dobry wybór? Naucz dziecko identyfikować uczucia, w Ęm także zlość,a nawet wściekłość, spróbuj nauczyć go wyrazać to równiez słowami -,jestem ńy bo zńraniasz mi wyjśćna dwór tato", lub,jestem wściekębo zostałem oszukalry podczas gry". Wypieranie się uczuć powoduje ze kumulują się one w człowieku, co niekorzystnie możę wpłynąó na jego zdrowie(nerwice). Równiez uczucia nieprzeęwarle w sposób właściwy,nie realizowane, mogą zamienić się w inne,lub prowadzić do chorób 1ń zachowań destrńcyjnych (np. ktoś,kto nie umie przeęwać swej złości,mlżepopaśćw depresje, ktośinny moźe swój lęk zamieniać w agresję). Jedną zprzyczyn agresji u dzieci może byó poczucie krzywdy, samotność,odrzucenie czy poczucie niższości.bywa że przyczynia się to do stosowania przemocy przęz dziecko, może być próbą zwrócenia na siebie uwagi, może byó wołaniem -,, ja tujestem zauwuż mnie, zauważ moje problemy, pomóż mi". Skutkiem niezaspokojonych potrzeb wyższych u niektórych dzieci(uznania, samorealizacji,przynależności) mogą być właśnieproblemy z wyrażaniem uczló. Rozmowa z dzieckiem Dzieci niczego nie robią bez powodu, często brak im umiejętności definiowarria swoich stanów emocjonalnych. Zacbęcam więc do prób obserwacji dziecka, roznów z nim, słuchania, słuchania, słuchania..., do stawiania sobie pytń -dlaczego? Bywa często tak, że nam, rodzicom wydaje się że zadaniem dziecka jestbyó szczęśliwym. Nic bardziej mylnego. Pamiętając własne dzieciństwo, myślęże to mit. To rodzice są sprawcami poczucia szczęścia lub jego braku. Mając 18 lat i słuchając tej piosenki Perfectu, nię razbuflczucznie myślałem,,darn swoim dzieciom wszystko to, czego mi dziśbrakuje". Dziśmyśląco wychowaniu, o opiece sprawowanej nadmojąrodziną, zadaję sobie pytanie jakąpracę wykonuję zdzieómi,jeśli chodzi o Ęcie uczuciowe? Czy moje dzieci czują się szczęśliwe? Czł daję im to czego mi brakowało w dzieciństwie? Podstawowym zadaniem rodziców jest być przy dziecku. I to nie,,byc" w sensie obecności ftzyczną- tatuśogląda film, a dziecko się bawi obok. To nazwńbym byciem,,obok" dziecka. Być z dzieckiem, oznaczawejść znim w kontakt emocjonalny, oznaczamówienie do niego, ale i słuchanie, słuchanię zę zro^ff ieniem. ZadĄ sobie pytanie - jak się czujesz kiedy ktoś mówi do Ciebie, apńtzy na kogoś innego? AIbo mówi do Ciebię, apatrzy w podłogę, zerka na zegarek,bądż odwraca się co chwilę do tyłu? Zapewne powiesz krótko --czuje się lekcewa:żony.

4 Bywa tak, że dziecko mówi do nas, a my doroślimyślimyo czymśzupełnie innym, lub robimy na dodatek jeszcze coś,oprócz słuchania naszego dziecka(np. piszemy co mamy do zrobienia nazajutrz). Podstawą kontaktu z drugim człowiekiem, az dzieckiem w szczególności jestjego słuchanie. Żeby słuchaćkogoś,najpierw spróbuj nauczyć się słuchać siebie. W tymceluotlaruj sobiechwilę ciszy,każdego dnia,kllka kilkadziesiątminut. Słuchać swojego dzieckao możesz biernie lub crynnie. W pierwszym przypadku- dajesz mu siebie, on mówi, aę milczysz, ale to milczenie niech nie będzie martwe. Dawaj dziecku sygnały, że rozumiesz co mówi, mimiką twarzy,kontaktem wzrokowym, pojedynczymi słowami(ach!, hmm, cośty!). Pozwól mu by,,urodziło" to co nosi w sobie, wszystkie stany emocji danej chwili, wszystkie uczucia... Słuchanie czyl7rtą czyli dialog zachodziwówczas gdy czynnie uczestniczyszw opowieści dziecka. Słuchając zadajesz pltania porądkujące tok wypowiedzi np, dlaczego? Jaki był twój cęl? lub tez stosujesz parńtazy czyli potwięrdzasz swoimi słowami to co mówi dziecka(np..."iwtedy poczułeśsatysfakcję").uwaga poświęcona dziecku podczas rozmowy owocować może jego uznaniem w rodzicu przyjaciela, któty mając cza na wysłuchanie, daje jednocześnie sygnał -rrjestem prry Tobie, ma z we mnie oparcie". I na koniec pierwszej częścibardzo słuszna i piękna sentencja: Dzień zaczyna się od świtu, wiosna od rozlłłitu lcrokusów, spotkanie z dzieckiem od wymiany uśmiechów. Mieć czas dla dziecka (częśćii) Grąnice, mury zasieki zapory Granice Stalowe rzeki, stalowe góry Ludzie bez twarzy, ludzie bez serc Ludzie bez twarz!,iudzie bez serc, granice... Die grenze * Maanam Granice w rodzinie PrzęWoczenie granicy z jakimś państwem dla wielu udzimożękojarzyć się z kłopotami. Nieznajomośó języka, brak środków płatnicrych obowiązujących w danym kraju, zatrzymarie Wzezpolicję lub nawet wydalenie to powody, które sprawiają powstawanie wielu nieprzyjemnych problemów, Likwidacja lń utrata granic powoduje chaos, pozbawienie tożsamościnarodowej. Nie da slę budować ńpowiedzialności obywatelibez istnienia granic. Tyle przykładu dotyczącego obszaru pństwowości którego vłyznacznikiem są granice. Jakże ważnąrolę pełnią one także w życiu kżdego znas,w związkach partnerskich, w budowaniu przyjaźni, w relacjach dziecko-rodzic. Gdybym miał teraz podać ogólną definicję granicy powiedziałbym ze to,,linia" oddzieląiącajeden obszar od drugiego. Istrieją grznice zewnętrzne i wewnętrzne, biologi;zne, wydolnościfizycznej człowieka jak i emocjonalne, moralne czy duchowe.

5 Czemu jest taę żew Ęciu nie chronimyo nie wymagamy, i nie stawiamy granic? Czasami jesteśmy pod silną dominacją drugiego człowieka, boimy się czyjejśstanowczości, odrzucenia, brakuje nam świadomościwłasnej wartości. Czasami nie posiadamy umiejętności obrony granic (np.zpowodu braku dobrego wzorca), brak nam wiary w tę mozliwość, czy też zwyczajnieboimy się kompromitacji, agresji,kary... Każdy z nas rłrpisuje się mniej lub bardziej w jeden z 4 podstawolvych systemów psychologicznych granic człowieka. Pierwszy z nich,,,najzdrowszy" to system nienaruszony, elastyczny, i świadomy. Jest to system czytelny, łatwo do niego wejść,jego przedstawiciel ma poczucie bezpieczeństwa i umie mówić,,nie". Następny system to system,,bez granic". Charakteryzl]ją go chaotyczne kontakty zludżmi, ńośćna siebie (rola agresora i ofiary), uległośó,naruszanie czyichśgranic, brak poczucia bezpieczetlstwa, nieumiejętność mówięnia,,nie". Trzęei z systemów to system uszkodzony * posiada niewyruźne granice, niewyrńne z,a?,naczone wejścia. CharakteryĄą go trudne stosunki z otoczeniem, częściowaoclrona własna, oraz tylko częścioweposzanowanie cudzych granic. Ostatni, to system zamknięty, posiadający,,ffiwy zamiast granic". Przedstawiciel tego systemu to samotnik - któremu brakuje kontaktów zlud:źmi i posiada małe poczucie bezpieczeństwa. Występuje tu utrata poczucia rzeczywistości oraz,,okopanie się na swojej pozyili"(zamknięcie się w gettcie innego, własnego świata). Dobrze jest gdy w rodzinie występuje czytelna struktura i zdrowe granice. Rodzinę możnaporównać tu do rzeki.brzegirzeki to rodzice, woda--to dzieci. Jeślibrzegi rzeki sąmocne,to ruekapłynie wartko i nie grozi zalanięm sąsiednich pól. Jeślizaśbtzegi rzeki są słabe, i nie określają granic jej nurtu istnieje realne ryzyko wystąpienia wody z brzegów i katastrofy. Granice w rodzinie określająjej tożsamość,a dorośliczyli rodzice, są zobowiązani do pielęgnacji podstawowej relacji między jej członkami. Dziecko nigdy nie może być zastępcą partnera w życiu dorosłego. Janusz Korczak powiedział,,-..wychowawco, jeślidla ciębię życie jest cmentarzem,pozwói dziecku widzieć w nim ukwieconą łąkę"oznacza to że nie wolno wciągać dziecka w światproblemów dorosęch, dzieci nie potnebują mieć kolegi w rodzicu, rodzic musi być dorosęm rodzicem. To on powinien w czytelny sposób wytycryó regrły po tępowaniaw rodzinie, zakłes uttzymywaniaporządku, powrotu do donru, przyjmawania gości i spotkań, rozmów rodzinnych. Jestem zwolennikiem systemu autorytarnego, bo tylko on jest autorskim programem wychowania dzieci przez rodziców. System liberalny prowadzi do wychowania bezstresowego, które jest wychowarriem fałszywym, gdyż brakuje w nim reguł jakimi ą 'Wracamy wiec znowu do przykładu państwa bez granice, wyznaczliki tożsamościrodziny. granic, gdzie panuje chaos i brak poczucia bezpteczeństwa. Terytoriumn a poczucie bezpieczeństwa. Iedną z podstawowch potrzeb ktzdego cńawieka, a w szczególności dńecka, jest potrzeba bezpieczeństwa. Niezaspokojenie jej przezrodziców wywołuje ftustracje i lęk, stając się w przyszłościprzyczyńiem do wielu chorób i wypaczeń. A przeciez,,wszyscy tak pragniemy szczęścid',a szczęścia naszych dzieci przede wszystkim. Znajdujmy wiec czas na spotkanie z dziećmi, wyraźne przedstawianie i konsekwentną realizacje miłościrodzicielskiej, która jest cierpliwa iwybaczającą aletakże stanowcza i konsekwentna, w wielu wymiarach... Aby móc realizować swój plan wychowawczy, proponuje nie zapominać o potrzebach naszych dzięci, Nap3tanie: gdzie dziecko cząe siębezpteczne, odpowiedźbrzmi: na swoim tetytorium...

6 Myślęze świadomośćmiejsca gdzie dziecko czuję się bezpiecznie, stabilnie, gdzie decyduję, gdzie może być spokojne i szczęśliwestanowi o tym co jest jego terytorium. Terytorium dzieckamoże stanowić jego dom, pokój, piłką folder w komputerze, a etakże ulubiona polana w lesie, pragnienie, pdild, wartości, światnadziei, modlitwa... Każde ilziecko ma prawo mieć cośfylko dla siebie... Tak jak i kłżdyz nas dorosłych. Terytorium, jeślinie obejmuje pewnej określonej przestrzeni,może być równiez określone czasem, nawet np, plan uźywania komputera w rodzinie. W tym przypadku komputer naleę do dziecka w godzinach od -do, stanowiąc tylko jego stan posiadania. Azatęmrodzi się pytanie -co dziecko powinno mieć tylko dla siebie w domu, jakie tery.torium jest tym niezbędnym dla jego prawidłowego wzrostu i rozwoju? Łóźko, własne łóżko, lub własny materac. Wszysfkim nam sypialniakojarzy się z tereneln zastrzeżonym) z największym wruzem prywatności i intymności. Dlatego pełni tak ważną rolę w życiu kżdego człowieka, również tego najmniejszego. Zvlróómy uwagę co wpierwszej kolejności kupujemy dla noworodka? Łożeczko... Będzie to tylko i wyłącznie jego, pierwsze własne terytorium,.. Ale nie tylko łózko,ta/r<że pokój dziecka stanowi o jego,,prywatności", miejscu oazy, terenie zabaw, miejscu spotkń z rówieśnikami, miejscu odpoczynku, rozwijania pasji, marzeń i planów, nawiązywaniaipodtrzymywania relacji rodzinnych między wszystkimi jej cńorkami. Jednak najważniejsząre aqąw rodzinie jest relacja mńzeńska. Jeślijest ona prawidłowa, jeś}i rńzice umieją ze sobą rozmawiać, uzgadniać starrowiska i deeyąe, jeślipotraflą konstruktywnie rozwiązywaó swoje problemy wówczas swoim przykładem dają wazny sygnał dziecku. Ono obsenvując zdrowąrelację między mamą itatąuczy się szacunku dla niej, która staje się wzorem relacji partnerskiej, przyjacielskiej, wzorcem miłości.budowanie własnego szczęścia w życiu dorosłym stanie się o wiele łatwiejsze mając zapewniony dobry wzorzęc z dzięciilstvł a. Zary zykuj e tezę, że każdy z nas r o dziców, chc e wychowaó swoj e dzi ecko na tzw.,borządnego człowieka",flacńowiękao określonych cechach, słowem chcemy wychowaó dziecko do określonych wartości. Zazwyczal do tych, które są i naszynr priorytetenlw życiu. Pokutuje niestety w naszej mentalności powiedzenie, ze dziecku należy,,kłaśćna kilometry" do głowy, a i tak zostanie w niej tylko na centymetry. Myślę,ze wychowanie nie polega na głoszeniu,,kazaif', długich monologów i wydawaniu,,rozkazów", ale głównym narzędziem całego procesu jest rozlnowa, spotkania, wspólnie spędzany lzas, anade wszystko przykład. Przyk<ład własnego postępowania... Jeślichciałbym nauczyć dziecko punktualności, sam muszę przychodzió nawyznaczorle spotkania o określoneigodzinie, czy teżwychodzić na pociąg czy autobus, mając w zapasie rezerwę czasową. Andrzej Jędrzejewski

Granice. w procesie wychowania. Iwona Janeczek

Granice. w procesie wychowania. Iwona Janeczek Granice w procesie wychowania Iwona Janeczek Czym są granice? w świecie fizycznym są to płoty, szlabany, żywopłoty; informują o tym gdzie zaczyna się moja własność; w świecie duchowym są równie rzeczywiste,

Bardziej szczegółowo

WPŁYW POCHWAŁY NA ROZWÓJ DZIECKA

WPŁYW POCHWAŁY NA ROZWÓJ DZIECKA WPŁYW POCHWAŁY NA ROZWÓJ DZIECKA Pochwała jest jednym z czynników decydujących o prawidłowym rozwoju psychicznym i motywacyjnym dziecka. Jest ona ogromnym bodźcem motywującym dzieci do działania oraz potężnym

Bardziej szczegółowo

Dziecko małe, lekkie, mniej go jest. Musimy się pochylić, zniżyć ku Niemu - Janusz Korczak

Dziecko małe, lekkie, mniej go jest. Musimy się pochylić, zniżyć ku Niemu - Janusz Korczak Dziecko małe, lekkie, mniej go jest. Musimy się pochylić, zniżyć ku Niemu - Janusz Korczak Rok 2012 powoli dobiega do końca, a wraz z nim obchody Roku Korczakowskiego. Postać wybitnego lekarza, pedagoga

Bardziej szczegółowo

Komunikacja w rodzinie jako środek rozwoju kompetencji emocjonalnych i społecznych dzieci

Komunikacja w rodzinie jako środek rozwoju kompetencji emocjonalnych i społecznych dzieci Komunikacja w rodzinie jako środek rozwoju kompetencji emocjonalnych i społecznych dzieci dr Julia Kaleńska-Rodzaj Katedra Psychologii UP Krakowski Ośrodek Doradztwa dla Artystów KODA kalenska@up.krakow.pl

Bardziej szczegółowo

Złość. by skutecznie rozmawiać z dzieckiem. Agresja. Złość, agresja, przemoc co warto wiedzieć

Złość. by skutecznie rozmawiać z dzieckiem. Agresja. Złość, agresja, przemoc co warto wiedzieć Złość, agresja, przemoc co warto wiedzieć by skutecznie rozmawiać z dzieckiem Jestem uczuciem naturalnym - mieszkam w każdym Was. I gdy Wam się coś nie podoba, nie możecie czegoś dostać, albo ktoś Was

Bardziej szczegółowo

Co to są prawa dziecka?

Co to są prawa dziecka? Prawa Dziecka Co to są prawa dziecka? Każdy człowiek jest osobą, ale żaden człowiek nie rodzi się w pełni ukształtowany. Pełnię swojej osobowości musi rozwinąć. Każdy człowiek musi odpowiednio ukształtować

Bardziej szczegółowo

Nazwijmy go Siedem B (prezentujemy bowiem siedem punktów, jakim BYĆ ) :)

Nazwijmy go Siedem B (prezentujemy bowiem siedem punktów, jakim BYĆ ) :) Czy potrafimy rozmawiać z dziećmi o niepełnosprawności? Czy sprawia nam to trudność? Czujemy się zakłopotani tematem? Sami nie wiemy, jak go ugryźć? A może unikamy go całkiem, skoro nas bezpośrednio nie

Bardziej szczegółowo

Problemem głównym mojej pracy są przyczyny podejmowania miłości u młodzieży ponadgimnazjalnej

Problemem głównym mojej pracy są przyczyny podejmowania miłości u młodzieży ponadgimnazjalnej Zakończenie Problemem głównym mojej pracy są przyczyny podejmowania miłości u młodzieży ponadgimnazjalnej Do problemu głównego zostały sformułowane następujące problemy szczegółowe, które przedstawię poniżej.

Bardziej szczegółowo

Dorota Sosulska pedagog szkolny

Dorota Sosulska pedagog szkolny Czasem zapominamy o prostych potrzebach, które dzieci komunikują nam na co dzień. Zapraszam więc wszystkich dorosłych do zatrzymania się w biegu, pochylenia się nad swoimi pociechami i usłyszenia, co mają

Bardziej szczegółowo

Wyobraźnia jest ważniejsza niż wiedza. (Albert Einstein)

Wyobraźnia jest ważniejsza niż wiedza. (Albert Einstein) Wiesław Ozga TreningAntystresowy.pl Afirmacje - modlitwa dziękczynna Powinniśmy wiedzieć czego chcemy, widzieć to, cieszyć się i z wielką wdzięcznością dziękować Bogu za to, że nasz doskonały plan staje

Bardziej szczegółowo

RELACJE Z PIENIĘDZMI

RELACJE Z PIENIĘDZMI RELACJE Z PIENIĘDZMI Zapewne sprawdziłaś już w quizie, kim jesteś w relacji z pieniędzmi. Chomikiem? Strusiem? Motylem? Czy Mikołajem? Każda z tych osobowości ma swoje słabe i mocne strony: CHOMIK ma przymus

Bardziej szczegółowo

Bunt nastolatka. Przejawy buntu. Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Akademia Młodego Ekonomisty. dr Paweł Kwas. łamie wcześniejsze zasady

Bunt nastolatka. Przejawy buntu. Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Akademia Młodego Ekonomisty. dr Paweł Kwas. łamie wcześniejsze zasady Bunt nastolatka Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Akademia Młodego Ekonomisty dr Paweł Kwas Przejawy buntu łamie wcześniejsze zasady nie wykonuje poleceń próbuje używek wchodzi w złe towarzystwo... 1 Dlaczego

Bardziej szczegółowo

JAK RADZIĆ SOBIE Z NASTOLATKIEM W SYTUACJACH KONFLIKTOWYCH?

JAK RADZIĆ SOBIE Z NASTOLATKIEM W SYTUACJACH KONFLIKTOWYCH? JAK RADZIĆ SOBIE Z NASTOLATKIEM W SYTUACJACH KONFLIKTOWYCH? Podstawowa zasada radzenia sobie w sytuacjach konfliktowych:,,nie reaguj, tylko działaj Rodzice rzadko starają się dojść do tego, dlaczego ich

Bardziej szczegółowo

Jak mówić, żeby dzieci nas słuchały. Jak słuchać, żeby dzieci do nas mówiły.

Jak mówić, żeby dzieci nas słuchały. Jak słuchać, żeby dzieci do nas mówiły. SZKOŁA dla RODZICÓW Jak mówić, żeby dzieci nas słuchały. Jak słuchać, żeby dzieci do nas mówiły. (...) Dzieci potrzebują tego, aby ich uczucia były akceptowane i doceniane. Kto pyta nie błądzi. Jak pomóc

Bardziej szczegółowo

Atmosfera w domach rodzinnych w opinii wychowanków Zespołu Placówek Opiekuńczo Wychowawczych w Nowym Sączu.

Atmosfera w domach rodzinnych w opinii wychowanków Zespołu Placówek Opiekuńczo Wychowawczych w Nowym Sączu. Iwona Mularczyk Atmosfera w domach rodzinnych w opinii wychowanków Zespołu Placówek Opiekuńczo Wychowawczych w Nowym Sączu. Każda rodzina wytwarza swój indywidualny i niepowtarzalny układ stosunków rodzinnych.

Bardziej szczegółowo

Łatwiej pomóc innym niż sobie

Łatwiej pomóc innym niż sobie Łatwiej pomóc innym niż sobie Spośród wszystkich chorób nowotwory wywierają najsilniejszy wpływ na psychikę człowieka. Fazy przeżywania, adaptacji do choroby, ich kolejność i intensywność zależy od wielu

Bardziej szczegółowo

Akademia Młodego Ekonomisty

Akademia Młodego Ekonomisty Akademia Młodego Ekonomisty Narzędzia coachingowe w edukacji dzieci Dr Małgorzata Kołodziejczak Wydział Zarządzania Uniwersytet Łódzki 17 maja 2015 r. Plan na dzisiejsze spotkanie Co to jest coaching?

Bardziej szczegółowo

Kurs online JAK ZOSTAĆ MAMĄ MOCY

Kurs online JAK ZOSTAĆ MAMĄ MOCY Często będę Ci mówić, że to ważna lekcja, ale ta jest naprawdę ważna! Bez niej i kolejnych trzech, czyli całego pierwszego tygodnia nie dasz rady zacząć drugiego. Jeżeli czytałaś wczorajszą lekcję o 4

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYKI DLA UCZNIÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ nr 8 im. MIKOŁAJA KOPERNIKA w MALBORKU BEZPIECZNA I PRZYJAZNA SZKOŁA

PROGRAM PROFILAKTYKI DLA UCZNIÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ nr 8 im. MIKOŁAJA KOPERNIKA w MALBORKU BEZPIECZNA I PRZYJAZNA SZKOŁA PROGRAM PROFILAKTYKI DLA UCZNIÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ nr 8 im. MIKOŁAJA KOPERNIKA w MALBORKU BEZPIECZNA I PRZYJAZNA SZKOŁA Szkoła realizuje cele i zadania wychowawcze na podstawie Ustawy o systemie oświaty

Bardziej szczegółowo

Akademia Pozytywnej Profilaktyki. Programy pozytywnego rozwoju dla uczniów kl. I-III SP 2015/2016

Akademia Pozytywnej Profilaktyki. Programy pozytywnego rozwoju dla uczniów kl. I-III SP 2015/2016 Programy pozytywnego rozwoju dla uczniów kl. I-III SP 2015/2016 Drodzy Rodzice, Szanowni Pedagodzy, Nauczyciele oraz Wychowawcy! Pozytywny rozwój jest elementem tzw. pozytywnej profilaktyki. Idea ta nie

Bardziej szczegółowo

8.4. MODUŁ: SZKOŁA DLA RODZICÓW

8.4. MODUŁ: SZKOŁA DLA RODZICÓW 8.4. MODUŁ: SZKOŁA DLA RODZICÓW Innowacyjny program nauczania uczniów z zaburzeniami w zachowaniu 70 Adresaci: rodzice dzieci i młodzieży zakwalifikowani do Innowacyjnego programu nauczania uczniów z zaburzeniami

Bardziej szczegółowo

Zapewne wasz trzylatek właśnie rozpocznie lub rozpoczął edukację przedszkolną, która wiąże się z pewnymi trudnościami dodatkowymi emocjami.

Zapewne wasz trzylatek właśnie rozpocznie lub rozpoczął edukację przedszkolną, która wiąże się z pewnymi trudnościami dodatkowymi emocjami. Współczesne przedszkola są otwarte na potrzeby rodziców i dzieci, dlatego też podejmują wiele inicjatyw i działań własnych, których celem jest podnoszenie jakości pracy placówki, a co za tym idzie podniesienie

Bardziej szczegółowo

Komunikacja. Ewa Pisula Wydział Psychologii Uniwersytet Warszawski. Ewa.Pisula@psych.uw.edu.pl

Komunikacja. Ewa Pisula Wydział Psychologii Uniwersytet Warszawski. Ewa.Pisula@psych.uw.edu.pl Komunikacja Ewa Pisula Wydział Psychologii Uniwersytet Warszawski Ewa.Pisula@psych.uw.edu.pl Leo Kanner (1943) Osoby z autyzmem nie mówią lub też występuje u nich taki rodzaj mowy, który nie służy międzyosobowej

Bardziej szczegółowo

Przyjazne dziecku prawodawstwo: Kluczowe pojęcia

Przyjazne dziecku prawodawstwo: Kluczowe pojęcia Przyjazne dziecku prawodawstwo: Kluczowe pojęcia Co to są prawa?....3 Co to jest dobro dziecka?....4 Co to jest ochrona przed dyskryminacją?....5 Co to jest ochrona?....6 Co to jest sąd?...7 Co to jest

Bardziej szczegółowo

Są rodziny, w których życie kwitnie.

Są rodziny, w których życie kwitnie. Są rodziny, w których życie kwitnie. Są rodziny, w których jest źle. Czy Twój dom jest spokojnym miejscem? Czy masz dokąd wracad? Czy czujesz się w domu bezpiecznie? Jeśli tak, to gratuluję. Niektóre dzieci

Bardziej szczegółowo

Edukacja włączająca w szkole ogólnodostępnej

Edukacja włączająca w szkole ogólnodostępnej Edukacja włączająca w szkole ogólnodostępnej ...Dobra edukacja to edukacja włączająca, zapewniająca pełne uczestnictwo wszystkim uczniom, niezależnie od płci, statusu społecznego i ekonomicznego, rasy,

Bardziej szczegółowo

Dojrzałość szkolna dziecka

Dojrzałość szkolna dziecka Dojrzałość szkolna dziecka Dojrzałość szkolna Według B. Wilgockiej-Okoń dojrzałość szkolna to osiągnięcie przez dziecko takiego stopnia rozwoju intelektualnego, społecznego i fizycznego, jaki umożliwi

Bardziej szczegółowo

Prośby dziecka według Korczaka. Marta Gerlach-Malczewska psycholog

Prośby dziecka według Korczaka. Marta Gerlach-Malczewska psycholog Prośby dziecka według Korczaka Marta Gerlach-Malczewska psycholog Nie psuj mnie. Dobrze wiem, że nie powinienem mieć tego wszystkiego, czego się domagam. To tylko próba sił z mojej strony. Wymuszanie w

Bardziej szczegółowo

PROFILAKTYKA UZALEŻNIEŃ RODZIC - DZIECKO DZIECKO - RODZIC

PROFILAKTYKA UZALEŻNIEŃ RODZIC - DZIECKO DZIECKO - RODZIC PROFILAKTYKA UZALEŻNIEŃ RODZIC - DZIECKO DZIECKO - RODZIC DROGI RODZICU! Buduj solidny fundament jakim jest dla dziecka Rodzina. Tylko bliski kontakt z dzieckiem może uchronić je od problemu uzależnienia.

Bardziej szczegółowo

1 Ojcostwo na co dzień. Czyli czego dziecko potrzebuje od ojca Krzysztof Pilch

1 Ojcostwo na co dzień. Czyli czego dziecko potrzebuje od ojca Krzysztof Pilch 1 2 Spis treści Wstęp......6 Rozdział I: Co wpływa na to, jakim jesteś ojcem?...... 8 Twoje korzenie......8 Stereotypy.... 10 1. Dziecku do prawidłowego rozwoju wystarczy matka.... 11 2. Wychowanie to

Bardziej szczegółowo

Place zabaw bez barier

Place zabaw bez barier Place zabaw bez barier W polskich miastach brakuje miejsc przeznaczonych i przystosowanych do aktywności osób niepełnosprawnych, a zwłaszcza dzieci. Powinniśmy jednak pamiętać, że przyzwolenie na zabawę,

Bardziej szczegółowo

2. Profilaktyka selektywna II stopnia - działania adresowane do dzieci i młodzieży z grup zwiększonego ryzyka

2. Profilaktyka selektywna II stopnia - działania adresowane do dzieci i młodzieży z grup zwiększonego ryzyka Współdziałanie pedagogów szkolnych, nauczycieli i wychowawców oraz rodziców w przeciwdziałaniu powstawania czynników depresjogennych w szkole, otoczeniu szkoły, domach rodzinnych I Poziomy profilaktyki

Bardziej szczegółowo

(imię i nazwisko nauczyciela) (przedmiot) (numer programu)

(imię i nazwisko nauczyciela) (przedmiot) (numer programu) Iwona Jończyk (imię i nazwisko nauczyciela) Wybrane zagadnienia z psychologii społecznej (przedmiot) 2407MR i GŻ 1997.08.18 (numer programu) Klasa IV TŻa, IV TŻb Lp. Cele kształcenia i wychowania Treści

Bardziej szczegółowo

Osoby odpowiedzialne. I. 1. Stworzyć możliwość wykorzystania i zastosowania wiedzy w praktyce

Osoby odpowiedzialne. I. 1. Stworzyć możliwość wykorzystania i zastosowania wiedzy w praktyce Sfera rozwoju Zadania I. 1. Stworzyć możliwość wykorzystania i zastosowania wiedzy w praktyce Formy realizacji Poznanie technik i stylów uczenia się na gddw stosowanie metod aktywizujących na lekcjach

Bardziej szczegółowo

Muchomorki Maj. W maju Muchomorki dowiedziały się jakie cechy. charakteru i działania sprzyjają pogłębianiu wiedzy.

Muchomorki Maj. W maju Muchomorki dowiedziały się jakie cechy. charakteru i działania sprzyjają pogłębianiu wiedzy. Muchomorki Maj Bloki tematyczne: 1. Sztuka bycia mądrym 2. Łąka wiosna 3. Aktywnie, zdrowo, rodzinnie 4. Dzieci Świata W maju Muchomorki dowiedziały się jakie cechy charakteru i działania sprzyjają pogłębianiu

Bardziej szczegółowo

Tematyka godzin wychowawczych dla klasy IV

Tematyka godzin wychowawczych dla klasy IV Tematyka godzin wychowawczych dla klasy IV Tematyka godzin wychowawczych może ulec zmianie w oparciu o bieżące potrzeby, problemy klasy. 1. Wybór samorządu klasowego. 2. Kontrakt klasowy. Prawa i obowiązki

Bardziej szczegółowo

PRAWA DZIECKA. SOCJALNE - prawo do ochrony zdrowia - prawo do odpowiedniego standardu życia - prawo do wypoczynku, rozrywki, zabawy, czasu wolnego

PRAWA DZIECKA. SOCJALNE - prawo do ochrony zdrowia - prawo do odpowiedniego standardu życia - prawo do wypoczynku, rozrywki, zabawy, czasu wolnego PRAWA DZIECKA OSOBISTE - prawo do życia i rozwoju - prawo do rejestracji po urodzeniu, do posiadania imienia i nazwiska - prawo do posiadania obywatelstwa - prawo do rodziny do wychowania przez rodziców

Bardziej szczegółowo

Zadania dla Rodziców na czas wakacji

Zadania dla Rodziców na czas wakacji Zadania dla Rodziców na czas wakacji Wdrażanie do samoobsługi Organizowanie kontaktów z rówieśnikami Kształtowanie umiejętności porozumiewania się z rówieśnikami i dorosłymi Zorganizowanie życia dziecka

Bardziej szczegółowo

1 Jak nie należy kochać dziecka? Józef Augustyn SJ

1 Jak nie należy kochać dziecka? Józef Augustyn SJ 1 2 Spis treści Brak akceptacji dziecka.....8 Niesprawiedliwe karanie dziecka.....9 Stwarzanie dziecku poczucia zagrożenia... 10 Przyjmowanie postawy paternalizmu... 11 Niesłuszne ograniczanie wolności

Bardziej szczegółowo

Warsztaty grupowe z zakresu kluczowych umiejętności społeczno - zawodowych istotnych z punktu widzenia rynku pracy

Warsztaty grupowe z zakresu kluczowych umiejętności społeczno - zawodowych istotnych z punktu widzenia rynku pracy Warsztaty grupowe z zakresu kluczowych umiejętności społeczno - zawodowych istotnych z punktu widzenia rynku pracy II ETAP AKTYWIZACJI MATERIAŁY DLA BENEFICJENTÓW/BENEFICJENTEK CO TO SĄ EMOCJE? EMOCJE

Bardziej szczegółowo

Hektor i tajemnice zycia

Hektor i tajemnice zycia François Lelord Hektor i tajemnice zycia Przelozyla Agnieszka Trabka WYDAWNICTWO WAM Był sobie kiedyś chłopiec o imieniu Hektor. Hektor miał tatę, także Hektora, więc dla odróżnienia rodzina często nazywała

Bardziej szczegółowo

Najważniejsze lata czyli jak rozumieć rysunki małych dzieci

Najważniejsze lata czyli jak rozumieć rysunki małych dzieci Najważniejsze lata czyli jak rozumieć rysunki małych dzieci Anna Kalbarczyk Najważniejsze lata czyli jak rozumieć rysunki małych dzieci Rozwój osobowości dziecka w wieku od 2 do 6 lat na podstawie jego

Bardziej szczegółowo

Przejawy buntu. Bunt nastolatka. Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. dr Paweł Kwas. łamie wcześniejsze zasady. nie wykonuje poleceń.

Przejawy buntu. Bunt nastolatka. Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. dr Paweł Kwas. łamie wcześniejsze zasady. nie wykonuje poleceń. Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Bunt nastolatka dr Paweł Kwas Uniwersytet w Białymstoku 25 marzec 2010 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY WWW.UNIWERSYTET-DZIECIECY.PL Przejawy buntu łamie wcześniejsze

Bardziej szczegółowo

Rozkminiarnia 18 października 2013 r. Sztuka komunikacji

Rozkminiarnia 18 października 2013 r. Sztuka komunikacji 1 Rozkminiarnia 18 października 2013 r. Sztuka komunikacji 2 Trochę teorii Cztery poziomy komunikacji wg F. S. von Huna BOŻENA JANOWSKA (artykuł ze strony internetowej: http://karierakobiet.eu/cztery-poziomy-komunikacji-wg-f.-s.-von-thuna.html)

Bardziej szczegółowo

11-16 lat dojrzewanie. 16 lat kryzys młodzieńczy. 16 21 lat okres młodzieńczy

11-16 lat dojrzewanie. 16 lat kryzys młodzieńczy. 16 21 lat okres młodzieńczy 11-16 lat dojrzewanie 16 lat kryzys młodzieńczy 16 21 lat okres młodzieńczy Rodzina musi dostosować się do procesu dorastania dzieci Pojawiają się bardziej partnerskie relacje między dzieckiem a rodzicami

Bardziej szczegółowo

Moje dziecko. idzie do. przedszkola

Moje dziecko. idzie do. przedszkola Nie jesteśmy po to, by budować statek, ale po to, by wskazywać drogę... Moje dziecko idzie do przedszkola czyli mini- poradnik dla Rodziców dzieci przekraczających po raz pierwszy próg przedszkola Drodzy

Bardziej szczegółowo

Kto chce niech wierzy

Kto chce niech wierzy Kto chce niech wierzy W pewnym miejscu, gdzie mieszka Bóg pojawił się mały wędrowiec. Przysiadł na skale i zapytał: Zechcesz Panie ze mną porozmawiać? Bóg popatrzył i tak odpowiedział: mam wiele czasu,

Bardziej szczegółowo

Zmiana przekonań, czyli jak stać się panem swojego umysłu

Zmiana przekonań, czyli jak stać się panem swojego umysłu Zmiana przekonań, czyli jak stać się panem swojego umysłu - Arkusz ćwiczeń - Lista ograniczających przekonań: Żeby być bogatym trzeba ciężko pracować W Polsce trudno jest zrobić biznes Świat jest brutalnym

Bardziej szczegółowo

Sytuacja zawodowa pracujących osób niepełnosprawnych

Sytuacja zawodowa pracujących osób niepełnosprawnych Sytuacja zawodowa pracujących osób niepełnosprawnych dr Renata Maciejewska Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Administracji w Lublinie Struktura próby według miasta i płci Lublin Puławy Włodawa Ogółem

Bardziej szczegółowo

czyli, co każdy rodzic przeczytać powinien.

czyli, co każdy rodzic przeczytać powinien. czyli, co każdy rodzic przeczytać powinien. Żadne szkoły nie uczą, jak wychowywać dzieci. Każdy rodzic w tej kwestii jest zdany wyłącznie na siebie i wzorce, jakie wyniósł z rodzinnego domu, a są one przeróżne

Bardziej szczegółowo

Co to jest? SESJA 1 dla RODZICÓW

Co to jest? SESJA 1 dla RODZICÓW SAKRAMENT POJEDNANIA Co to jest? SESJA 1 dla RODZICÓW Znaki Gotowości Czy twoje dziecko czasem Chce się modlić do Boga? Mówi Przepraszam bez podpowiadania? Przebacza innym nawet wtedy, gdy nie mówi przepraszam?

Bardziej szczegółowo

KATARZYNA POPICIU WYDAWNICTWO WAM

KATARZYNA POPICIU WYDAWNICTWO WAM KATARZYNA ŻYCIEBOSOWSKA POPICIU WYDAWNICTWO WAM Zamiast wstępu Za każdym razem, kiedy zaczynasz pić, czuję się oszukana i porzucona. Na początku Twoich ciągów alkoholowych jestem na Ciebie wściekła o to,

Bardziej szczegółowo

WPŁYW ŚMIERCI BLISKIEJ OSOBY NA DZIECKO, JEGO ZACHOWANIE I PSYCHIKĘ

WPŁYW ŚMIERCI BLISKIEJ OSOBY NA DZIECKO, JEGO ZACHOWANIE I PSYCHIKĘ WPŁYW ŚMIERCI BLISKIEJ OSOBY NA DZIECKO, JEGO ZACHOWANIE I PSYCHIKĘ Poważna choroba w rodzinie Diagnoza poważnej choroby to trzęsienie ziemi dla całej rodziny. Poważna choroba bliskiej osoby zmienia radykalnie

Bardziej szczegółowo

Ludzie młodzi zmagają się z brakiem poczucia wartości i atrakcyjności. Często czują się nielubiane, nieszanowane, gorsze od innych.

Ludzie młodzi zmagają się z brakiem poczucia wartości i atrakcyjności. Często czują się nielubiane, nieszanowane, gorsze od innych. Ludzie młodzi zmagają się z brakiem poczucia wartości i atrakcyjności. Często czują się nielubiane, nieszanowane, gorsze od innych. Dotyka ich poczucie, że nie pasują do świata. Zamartwiają się czymś,

Bardziej szczegółowo

Scenariusz lekcji wychowawczej dla klasy drugiej gimnazjalnej

Scenariusz lekcji wychowawczej dla klasy drugiej gimnazjalnej 1 Scenariusz lekcji wychowawczej dla klasy drugiej gimnazjalnej Blok tematyczny: Rozwijanie własnej osobowości Temat: Jak chronić swoje prawa w grupie? Wprowadzenie do postaw asertywnych. Cele: Uświadomienie

Bardziej szczegółowo

Miłosne Wierszyki. Noc nauczyła mnie marzyć. Gwiazdy miłością darzyć. Deszcz nauczył mnie szlochać A ty nauczyłeś mnie kochać!

Miłosne Wierszyki. Noc nauczyła mnie marzyć. Gwiazdy miłością darzyć. Deszcz nauczył mnie szlochać A ty nauczyłeś mnie kochać! Miłosne Wierszyki Noc nauczyła mnie marzyć. Gwiazdy miłością darzyć. Deszcz nauczył mnie szlochać A ty nauczyłeś mnie kochać! Miłość jedyna jest Miłość nie zna końca Miłość cierpliwa jest zawsze ufająca

Bardziej szczegółowo

DZIECKO W SYTUACJI ROZWODU RODZICÓW

DZIECKO W SYTUACJI ROZWODU RODZICÓW DZIECKO W SYTUACJI ROZWODU RODZICÓW Rozwód to jedno z najtrudniejszych doświadczeń w każdej rodzinie. O tym jakie skutki będzie miał on dla dziecka w dużej mierze zależy od postawy rodziców. Decyzja o

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYKI

PROGRAM PROFILAKTYKI PROGRAM PROFILAKTYKI ZESPOŁU SZKOLNO-PRZEDSZKOLNEGO Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI NR 1 W RYBNIKU na rok szkolny 2015-2018 Podstawą prawną do wprowadzenia działań profilaktycznych w ramach szkolnego programu

Bardziej szczegółowo

Szanowni Państwo. Oferujemy warsztaty:

Szanowni Państwo. Oferujemy warsztaty: Szanowni Państwo Katarzyna Kudyba Centrum Szkoleń Profilaktycznych EDUKATOR z Krakowa oferuje Państwu przeprowadzenie warsztatów profilaktycznych przeznaczonych dla Uczniów szkoły gimnazjalnej. Trenerzy

Bardziej szczegółowo

Pokochaj i przytul dziecko z ADHD. ADHD to zespół zaburzeń polegający na występowaniu wzmożonej pobudliwości i problemów z koncentracją uwagi.

Pokochaj i przytul dziecko z ADHD. ADHD to zespół zaburzeń polegający na występowaniu wzmożonej pobudliwości i problemów z koncentracją uwagi. Pokochaj i przytul dziecko z ADHD ADHD to zespół zaburzeń polegający na występowaniu wzmożonej pobudliwości i problemów z koncentracją uwagi. TYPOWE ZACHOWANIA DZIECI Z ADHD: stale wierci się na krześle,

Bardziej szczegółowo

Kilka słów o trudnej sztuce wychowania własnych dzieci

Kilka słów o trudnej sztuce wychowania własnych dzieci Mądre wychowanie to takie, kiedy pomagamy tym, których kochamy stać się osobami niezależnymi od nas (na podstawie H. Ginott) Kilka słów o trudnej sztuce wychowania własnych dzieci Na początku, kochani

Bardziej szczegółowo

PRACA Z PRZEKONANIAMI W PROGRAMIE SIMONTONA INSTRUKCJE ROZWIJANIE I WZMACNIANIE KOMPETENCJI EMOCJONALNEJ

PRACA Z PRZEKONANIAMI W PROGRAMIE SIMONTONA INSTRUKCJE ROZWIJANIE I WZMACNIANIE KOMPETENCJI EMOCJONALNEJ PRACA Z PRZEKONANIAMI W PROGRAMIE SIMONTONA INSTRUKCJE ROZWIJANIE I WZMACNIANIE KOMPETENCJI EMOCJONALNEJ To nie rzeczy nas smucą, ale sposób w jaki je widzimy (Epiktet 55 135). Powyższe stwierdzenie wyjaśnia,

Bardziej szczegółowo

POROZMAWIAJMY JAK DOROSŁY Z DZIECKIEM

POROZMAWIAJMY JAK DOROSŁY Z DZIECKIEM POROZMAWIAJMY JAK DOROSŁY Z DZIECKIEM Warsztaty dla Rodziców, którzy chcą się nauczyć, jak skutecznie rozmawiać ze swoim dzieckiem, lepiej je rozumieć i unikać konfliktów, jakie niesie nieprawidłowa komunikacja.

Bardziej szczegółowo

WYŻSZA SZKOŁA HUMANITAS W SOSNOWCU. RODZIC Z AUTORYTETEM szkolenia rozwijające kompetencje wychowawcze

WYŻSZA SZKOŁA HUMANITAS W SOSNOWCU. RODZIC Z AUTORYTETEM szkolenia rozwijające kompetencje wychowawcze WYŻSZA SZKOŁA HUMANITAS W SOSNOWCU RODZIC Z AUTORYTETEM szkolenia rozwijające kompetencje wychowawcze MEDIA I INTERNET WROGOWIE CZY SPRZYMIERZEŃCY? O SZKOLENIU Szkolenie ma formę interaktywnej prezentacji

Bardziej szczegółowo

Gdy dziecko często wpada w złość

Gdy dziecko często wpada w złość ZESPÓŁ PORADNI NR 3 Poradnia Psychologiczno - Pedagogiczna nr 6 Specjalistyczna Poradnia Wczesnej Diagnozy i Rehabilitacji 20-863 Lublin, ul. Młodej Polski 30 tel./ fax (81) 741-09- 30; 0-501-37-00-90

Bardziej szczegółowo

pedagog dla rodzica Wpisany przez Jolanta Osadczuk, Monika Ilnicka Szanowni Rodzice

pedagog dla rodzica Wpisany przez Jolanta Osadczuk, Monika Ilnicka Szanowni Rodzice Szanowni Rodzice DYSLEKSJA Dysleksja to specyficzne trudności w czytaniu i pisaniu. Są to zaburzenia niektórych funkcji poznawczych, motorycznych, orientacji w schemacie ciała i przestrzeni, pamięci, lateralizacji

Bardziej szczegółowo

PRZECIWDZIAŁANIE PRZEMOCY PROGRAM PROFILAKTYCZNO EDUKACYJNY DLA UCZNIÓW KLAS V KONIŃSKICH SZKÓŁ PODSTAWOWYCH

PRZECIWDZIAŁANIE PRZEMOCY PROGRAM PROFILAKTYCZNO EDUKACYJNY DLA UCZNIÓW KLAS V KONIŃSKICH SZKÓŁ PODSTAWOWYCH Załącznik Nr 1 do Uchwały Nr 130 Rady Miasta Konina z dnia 27 maja 2015 roku MIEJSKI OŚRODEK POMOCY RODZINIE W KONINIE PRZECIWDZIAŁANIE PRZEMOCY PROGRAM PROFILAKTYCZNO EDUKACYJNY DLA UCZNIÓW KLAS V KONIŃSKICH

Bardziej szczegółowo

1 Dziecko partnerem w komunikacji Justyna Mach

1 Dziecko partnerem w komunikacji Justyna Mach 1 2 Spis treści Wstęp......5 Rozdział I: Komunikacja interpersonalna......7 Rozdział II: Komunikacja niewerbalna.... 16 Rozdział III: Analiza transakcyjna.... 24 Rozdział IV: Jak rozmawiać z dzieckiem....

Bardziej szczegółowo

Jednostka dydaktyczna 1: Analiza problemów psycho-społecznych

Jednostka dydaktyczna 1: Analiza problemów psycho-społecznych Jednostka dydaktyczna 1: Analiza problemów psycho-społecznych W tej jednostce dydaktycznej poznasz najbardziej powszechne problemy osób z nabytą niepełnosprawnością i ich rodzin. Nie znajdziesz tutaj rozwiązań,

Bardziej szczegółowo

Specyfika pracy z osobami bezrobotnym perspektywa psychologiczna

Specyfika pracy z osobami bezrobotnym perspektywa psychologiczna Specyfika pracy z osobami bezrobotnym perspektywa psychologiczna Anna Skuzińska Centrum Informacji i Planowania Kariery Zawodowej w Elblągu Plan wystąpienia Charakterystyka psychologiczna sytuacji bez

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1 do Specyfikacji. tel. 29 761 73 95 faks 29 643 24 22 http://www.rzekun.pl/osrodek-pomocy-spolecznej.html ops@rzekun.

Załącznik nr 1 do Specyfikacji. tel. 29 761 73 95 faks 29 643 24 22 http://www.rzekun.pl/osrodek-pomocy-spolecznej.html ops@rzekun. Załącznik nr 1 do Specyfikacji Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia Przedmiotem zamówienia jest zorganizowanie i przeprowadzenie konsultacji, warsztatów, treningów oraz szkoleń w zakresie umiejętności

Bardziej szczegółowo

Plan części drugiej: PARAFRAZOWANIE KOMUNIKACJA INTERPERSONALNA CZĘŚĆ II BUDOWANIE POZYTYWNYCH RELACJI Z PRACOWNIKIEM

Plan części drugiej: PARAFRAZOWANIE KOMUNIKACJA INTERPERSONALNA CZĘŚĆ II BUDOWANIE POZYTYWNYCH RELACJI Z PRACOWNIKIEM KOMUNIKACJA INTERPERSONALNA CZĘŚĆ II BUDOWANIE POZYTYWNYCH RELACJI Z PRACOWNIKIEM Workshop dla Kierowników: kształtowanie kompetencji miękkich Plan części drugiej: Parafrazowanie Precyzowanie wypowiedzi

Bardziej szczegółowo

Analiza zjawiska i aspekt prawny.

Analiza zjawiska i aspekt prawny. Analiza zjawiska i aspekt prawny. Wywieranie wpływu na proces myślowy, zachowanie lub stan fizyczny osoby pomimo braku jej przyzwolenia przy użyciu środków komunikacji interpersonalnej. Typowe środki przemocy

Bardziej szczegółowo

Sztuka pozyskania i utrzymania klienta

Sztuka pozyskania i utrzymania klienta Sztuka pozyskania i utrzymania klienta Psychologiczne typy zachowań klienta Istotne różnice między markami Niewielkie różnice między markami Silne zaangażowanie Kompleksowe Zmniejszające dysonans Słabe

Bardziej szczegółowo

Edukacja na rzecz Pokoju. Nauczanie rozwiązywania konfliktów wsród Dzieci ze szkoły podstawowej Tanya Ryskind tanyaryskind@gmail.

Edukacja na rzecz Pokoju. Nauczanie rozwiązywania konfliktów wsród Dzieci ze szkoły podstawowej Tanya Ryskind tanyaryskind@gmail. Edukacja na rzecz Pokoju Nauczanie rozwiązywania konfliktów wsród Dzieci ze szkoły podstawowej Tanya Ryskind tanyaryskind@gmail.com Zaproszenie do Pokojowej Edukacji Dr Maria Montessori (1870 1952) Znana

Bardziej szczegółowo

Plan wychowawczy. Oddziału Przedszkolnego. przy Szkole Podstawowej im. Jana Pawła II. w Skorzeszycach

Plan wychowawczy. Oddziału Przedszkolnego. przy Szkole Podstawowej im. Jana Pawła II. w Skorzeszycach Plan wychowawczy Oddziału Przedszkolnego przy Szkole Podstawowej im. Jana Pawła II w Skorzeszycach Cele: Plan wychowawczy punktu przedszkolnego zakłada: Pracę nastawioną na poznanie samego siebie Pracę

Bardziej szczegółowo

Inteligencja emocji Inteligentne emocje

Inteligencja emocji Inteligentne emocje PRZEZ DZIURKĘ OD KLUCZA 10 Inteligencja emocji Inteligentne emocje w tym artykule przeczytasz o: z jakimi emocjami się rodzimy co to znaczy inteligentnie zarządzać emocjami mylącym podziale na emocje dobre

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WYCHOWAWCZY KLASY V SZKOŁY PODSTAWOWEJ W ZAWADCE OSIECKIEJ

PROGRAM WYCHOWAWCZY KLASY V SZKOŁY PODSTAWOWEJ W ZAWADCE OSIECKIEJ PROGRAM WYCHOWAWCZY KLASY V SZKOŁY PODSTAWOWEJ W ZAWADCE OSIECKIEJ Tematy i zagadnienia (cele edukacyjne) 1. Wybór samorządu klasowego prawa i obowiązki ucznia -kształtowanie postaw patriotycznych i świadomości

Bardziej szczegółowo

ROLA TRENERA W SZKOLENIU I WYCHOWANIU MŁODYCH PIŁKARZY ORAZ WSPÓŁPRACA Z RODZICAMI

ROLA TRENERA W SZKOLENIU I WYCHOWANIU MŁODYCH PIŁKARZY ORAZ WSPÓŁPRACA Z RODZICAMI ROLA TRENERA W SZKOLENIU I WYCHOWANIU MŁODYCH PIŁKARZY ORAZ WSPÓŁPRACA Z RODZICAMI Paweł Podgórski Trener EDUKATOR ZZPN E-mail: kontakt@sport-edukacja.pl CEL GŁÓWNY w pracy z najmłodszymi CEL SZKOLENIOWY

Bardziej szczegółowo

KODEKS DOBREGO PRZEDSZKOLAKA

KODEKS DOBREGO PRZEDSZKOLAKA KODEKS DOBREGO PRZEDSZKOLAKA Jednym z ważnych zadań przedszkola jest kształtowanie cech i postaw dziecka, pozwalających mu w przyszłości na aktywne uczestnictwo w życiu społecznym. To w przedszkolu dziecko

Bardziej szczegółowo

PRZEZNACZONY DLA UCZNIÓW KLASY I

PRZEZNACZONY DLA UCZNIÓW KLASY I PROGRAM DZIAŁAŃ EDUKACYJNO- WYCHOWAWCZYCH BEZPIECZNA SZKOŁA PRZEZNACZONY DLA UCZNIÓW KLASY I AUTOR: mgr Ewa Herczyńska MIEJSCE ZAJĘĆ: sala szkolna PROWADZĄCY: autor programu 1 CELE PROGRAMU: OGÓLNE 1.

Bardziej szczegółowo

Niewiedza wzbudza strach Wiedza dodaje sił

Niewiedza wzbudza strach Wiedza dodaje sił Informacje Niemieckiego Stowarzyszenia Prewencji i Interwencji (DGfPI e.v.) Przeciwko Psychicznemu, Fizycznemu i Emocjonalnemu Znęcaniu Się Nad Dziećmi oraz Ich Zaniedbywaniu Niewiedza wzbudza strach Czy

Bardziej szczegółowo

Proszę bardzo! ...książka z przesłaniem!

Proszę bardzo! ...książka z przesłaniem! Proszę bardzo!...książka z przesłaniem! Przesłanie, które daje odpowiedź na pytanie co ja tu właściwie robię? Przesłanie, które odpowie na wszystkie twoje pytania i wątpliwości. Z tej książki dowiesz się,

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKACJA INTERPERSONALNA

KOMUNIKACJA INTERPERSONALNA KOMUNIKACJA INTERPERSONALNA Komunikację międzyludzką możemy podzielić na werbalną oraz niewerbalną. Komunikacja werbalna to inaczej słowa, które wypowiadamy, a niewerbalna to kanał wizualny, czyli nasze

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Problemy ekonomiczne obszar rozmów z dzieckiem Dorota Fornalska Miasto Bełchatów 12 maja 2010 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY WWW.UNIWERSYTET-DZIECIECY.PL Dobre praktyki

Bardziej szczegółowo

Dom Ani Mój dom znajduje się w niewielkiej wsi 20km od Ostródy. Dla mnie jest miejscem niezwykłym, chyba najwspanialszym na świecie. To z nim wiążą się moje przeżycia z dzieciństwa, gdyż mieszkam tu od

Bardziej szczegółowo

CO TO ZNACZY BYĆ DOBRYM RODZICEM?

CO TO ZNACZY BYĆ DOBRYM RODZICEM? CO TO ZNACZY BYĆ DOBRYM RODZICEM? Rodzina jest dla dziecka najważniejszym środowiskiem; jest miejscem, gdzie zaspokajane są jego podstawowe potrzeby fizjologiczne i psychologiczne. Tu przebiega proces

Bardziej szczegółowo

DOBRE MANIERY. DOBRE MANIERY: zachowanie społecznie właściwe. ETYKIETA: powszechnie przyjęte zasady właściwego zachowania.

DOBRE MANIERY. DOBRE MANIERY: zachowanie społecznie właściwe. ETYKIETA: powszechnie przyjęte zasady właściwego zachowania. DOBRE MANIERY DOBRE MANIERY: zachowanie społecznie właściwe. ETYKIETA: powszechnie przyjęte zasady właściwego zachowania. GRZECZNOŚĆ: dobre maniery i taktowne zachowanie. Dobre maniery świadczą o szacunku

Bardziej szczegółowo

10 ZASAD DOBREGO SAMOPOCZUCIA DZIECKA W RODZINIE

10 ZASAD DOBREGO SAMOPOCZUCIA DZIECKA W RODZINIE 10 ZASAD DOBREGO SAMOPOCZUCIA DZIECKA W RODZINIE Rodzina to osoby, które łączą silne więzy. Dzięki tworzonym więzom nieustannie jesteśmy w relacji. Uczymy się i doświadczamy siebie, obecności najbliższych

Bardziej szczegółowo

Dziecko ma prawo do poważnego traktowania jego spraw, do sprawiedliwego ich rozważania.

Dziecko ma prawo do poważnego traktowania jego spraw, do sprawiedliwego ich rozważania. 1 Dziecko ma prawo do poważnego traktowania jego spraw, do sprawiedliwego ich rozważania. (Janusz Korczak) Uważam, że w dzisiejszym świecie bardzo wielu młodych ludzi znajduje się w trudnej sytuacji. Janusz

Bardziej szczegółowo

to myśli o tym co teraz robisz i co ja z Tobą

to myśli o tym co teraz robisz i co ja z Tobą DZIEŃ BEZ CIEBIE Dzień bez Ciebie Dzień bez Ciebie jakoś tak szary to brak mej części i mało widzę co istnieje najpiękniej gdy nie błyszczą Twe słowa tylko przy Tobie nie wiem czy się martwić to myśli

Bardziej szczegółowo

Kiedy rozmawiamy z ukochaną osobą, czujemy się szczęśliwi.

Kiedy rozmawiamy z ukochaną osobą, czujemy się szczęśliwi. Kiedy kochamy kogoś, lubimy z nim rozmawiać. Lubimy, gdy rozmawia z nami. Kiedy rozmawiamy z ukochaną osobą, czujemy się szczęśliwi. Muzułmanie kochają Allaha bardziej niż kogokolwiek z własnej rodziny.

Bardziej szczegółowo

Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna ul. Dr. Józefa Rostka 16 41-902 Bytom tel; 032 2819405, 032 2819406

Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna ul. Dr. Józefa Rostka 16 41-902 Bytom tel; 032 2819405, 032 2819406 Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna ul. Dr. Józefa Rostka 16 41-902 Bytom tel; 032 2819405, 032 2819406 mgr Zuzanna Krząkała- psycholog Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej w Bytomiu Uzależnienie od gier

Bardziej szczegółowo

Bezpieczna szkoła to MY - kontynuacja. Program przeciwdziałania zachowaniom. agresywnym uczniów. w Specjalnym Ośrodku. w Nowym Dworze Gdańskim

Bezpieczna szkoła to MY - kontynuacja. Program przeciwdziałania zachowaniom. agresywnym uczniów. w Specjalnym Ośrodku. w Nowym Dworze Gdańskim Bezpieczna szkoła to MY - kontynuacja Program przeciwdziałania zachowaniom agresywnym uczniów w Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym w Nowym Dworze Gdańskim Nowy Dwór Gdański 2011/2012 SPIS TREŚCI 1.

Bardziej szczegółowo

JAK ŻYĆ DOBRZE Z WŁASNYM

JAK ŻYĆ DOBRZE Z WŁASNYM Dr EWA WOYDYŁŁO jest psychologiem i psychoterapeutką. Pracuje w Instytucie Psychiatrii i Neurologii w Warszawie oraz w Fundacji Batorego. Napisała wiele książek, m.in.: Poprawka z matury; W zgodzie ze

Bardziej szczegółowo

BY OSWOIĆ DZIECIĘCĄ ZŁOŚĆ... Dominika Kwarcińska 17.11.2015

BY OSWOIĆ DZIECIĘCĄ ZŁOŚĆ... Dominika Kwarcińska 17.11.2015 BY OSWOIĆ DZIECIĘCĄ ZŁOŚĆ... Dominika Kwarcińska 17.11.2015 Złość - emocja jak Potrzebna i pożądana każda inna Złość - emocja jak Niezbędna, by być autentycznym każda inna Wolność wyrażania Gwarancja zdrowego

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYCZNY REALIZOWANY W KLASACH 4-6 PUBLICZNEJ SZKOŁY PODSTAWOWEJ W GRABOWIE NAD PILICĄ

PROGRAM PROFILAKTYCZNY REALIZOWANY W KLASACH 4-6 PUBLICZNEJ SZKOŁY PODSTAWOWEJ W GRABOWIE NAD PILICĄ PROGRAM PROFILAKTYCZNY REALIZOWANY W KLASACH 4-6 PUBLICZNEJ SZKOŁY PODSTAWOWEJ W GRABOWIE NAD PILICĄ Program profilaktyczny przeznaczony jest do realizacji w klasach 4-6 szkoły podstawowej i w swoim założeniu

Bardziej szczegółowo

Przemoc seksualna w rodzinie zjawiskiem zagrożenia rozwoju dzieci i młodzieży. Elbląg, 27.10.2007

Przemoc seksualna w rodzinie zjawiskiem zagrożenia rozwoju dzieci i młodzieży. Elbląg, 27.10.2007 Przemoc seksualna w rodzinie zjawiskiem zagrożenia rozwoju dzieci i młodzieży Elbląg, 27.10.2007 . Rodzice są dla dziecka najbliższymi osobami. To oni powołują je na świat i mają dbać o zapewnienie mu

Bardziej szczegółowo

POSTAWY RODZICIELSKIE

POSTAWY RODZICIELSKIE POSTAWY RODZICIELSKIE Wychowanie bez błędów jest mitem. Nic takiego nie istnieje. I nie tylko nie istnieje, ale wręcz nie powinno istnieć. Rodzice są ludźmi. Popełniają więc błędy i nie wiedzą wszystkiego.

Bardziej szczegółowo

Zmiana przekonań ograniczających. Opracowała Grażyna Gregorczyk

Zmiana przekonań ograniczających. Opracowała Grażyna Gregorczyk Zmiana przekonań ograniczających Opracowała Grażyna Gregorczyk Główny wpływ na nasze emocje mają nasze przekonania na temat zaistniałych faktów (np. przekonania na temat uprzedzenia do swojej osoby ze

Bardziej szczegółowo