Polisemia w języku i tłumaczeniu. Wyższa Szkoła Zarządzania Ochroną Pracy w Katowicach maja 2014 KSIĄŻKA ABSTRAKTÓW

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Polisemia w języku i tłumaczeniu. Wyższa Szkoła Zarządzania Ochroną Pracy w Katowicach 12-13 maja 2014 KSIĄŻKA ABSTRAKTÓW"


1 Polisemia w języku i tłumaczeniu Wyższa Szkoła Zarządzania Ochroną Pracy w Katowicach maja 2014 KSIĄŻKA ABSTRAKTÓW Polysemy in Language and Translation May 2014 BOOK OF ABSTRACTS

2 WYKŁADY PLENARNE / PLENARY LECTURES Prof. Bogusław Bierwiaczonek Wyższa Szkoła Zarządzania Ochroną Pracy w Katowicach Lexical polysemy and its grammatical consequences The presentation focuses on the process of polysemization of lexical units in English and its morphosyntactic and grammatical consequences described within the framework of cognitive grammar. Two kinds of extensions will be discussed: transcategorial and intracategorial extensions. Two kinds of the major, transcategorial conversion will be analyzed: noun-to-verb and verb-to-noun extensions. As for minor, intracategorial conversions, I shall focus on the developments of count-touncount nouns, uncount-to-count nouns, proper-to-common nouns and action-to-common-nouns. In addition, I will discuss the conversions of verbs from intransitive to transitive and complex transitive and the way these processes are affected by grammatical constructions. Prof. Francisco Gonzálvez-García University of Almería, Spain Polysemy, coercion and the subjective-transitive construction in English This talk examines the role of polysemy and coercion (Michaelis 2011) in shaping the semanticopragmatic and discourse functional-properties of instances of depictive (i.e. non-resultative) secondary predication (cf. Aarts 1992) in English. Following Goldberg (1995, 2006), and Gonzálvez- García (2009, 2011) it is argued that the meaning of the NP V NP XPCOMP pattern, referred to here as the subjective-transitive construction, is the expression on the part of the subject/speaker of a personal, direct, involvement towards the state of affairs or event encoded in the NP XPCOMP sequence. Specifically, the overall meaning of the subjective-transitive construction can be further modulated by at least four different types of verb classes, namely, (i) verbs of cognitive/sensory perception (e.g. find, see ), (ii) verbs of calling and communication (e.g. call, acknowledge ), (iii) verbs of causation/volition (e.g. want, order ), and (iv) verbs of liking and preference (e.g. like, prefer ). At a higher level of delicacy, at least four main subtypes of constructions can be discerned within this family of construction, namely, the evaluative-subjective transitive 2

3 construction (e.g. I find Angelina Jolie very pretty ), the denominative-subjective transitive construction (e.g. They call me a Frankenstein ), the generic-subjective transitive construction (e.g. I like my tea hot ). At a higher level of delicacy, there is evidence for the existence of lowerlevel configurations involving a reflexive pronoun in the object slot, a progressive aspect, an imperative form, and a past form with a (default) counterfactual interpretation. Finally, attention will be paid to how the constructionist analysis proposed here can provide a principled account of the distinct yet related configurations in which a polysemous verb such as find can be found (e.g. I find it cool, I found myself alone and out of a job, Find me guilty!, etc.). References Aarts, B Small clauses in English: The nonverbal types. [Topics in English Linguistics 8]. Berlin and New York: Mouton de Gruyter. Goldberg, A. E Constructions. A Construction Grammar Approach to Argument Structure. Chicago: Chicago University Press. Goldberg, A. E Constructions at Work: The Nature of Generalization in Language. New York: OUP. Gonzálvez-García, F The family of object-related depictives in English and Spanish: First steps towards a constructionist, usage-based analysis. Language Sciences 31, Gonzálvez-García, F Metaphor and metonymy do not render coercion superfluous: Evidence from the subjective-transitive construction. Linguistics 49(6), Michaelis, L. A Stative by construction. Linguistics 49: Prof. Ewa Jędrzejko Uniwersytet Śląski, Katowice Polisemia w świetle starych i nowych koncepcji opisu języka i praktyk leksykograficznych (wybrane problemy) Celem referatu jest przypomnienie sposobów myślenia o polisemii w lingwistyce ostatniego półwiecza, uwzględniając rozmaite teorie i paradygmaty (zwłaszcza strukturalno-generatywny i kognitywno-kulturowy). Polisemia jako jedna z definicyjnych właściwości języków naturalnych, na wiele sposobów wiążąca go z rzeczywistością i podmiotem mówiącym, a szerzej z całą przestrzenią dyskursywną, zanurzoną w kulturze, była dostrzegana od dawna, zarówno z perspektywy praktycznej (leksykografia, glottodydaktyka), jak teoretycznej. W różnych jednak okresach i w różnych paradygmatach lingwistyki postrzegano ją rozmaicie, na ogół wiążąc pojęcie wieloznaczności ze sferą leksykonu (semantyka leksykalna, semiotyka języka i kultury). Zwykle jednak ów problem zajmował peryferyczne miejsce zarówno w nurtach przed- jak 3

4 poststrukturalnych, a i w samym strukturalizmie; nie wypracowano więc spójnej teorii polisemii. Także stosowane w jej opisie narzędzia, proponowane przez semantykę leksykalną (semantyki składnikowe: metaleksykon semowy typu semantico primitives itp.), semantyki zdania (semantyka generatywna, składnia semantyczna, model SENS <>TEKST, semantyki kognitywne) i ich procedury eksplikacyjne z różnych powodów zdają się nadal niedoskonałe lub o ograniczonej stosowalności co mogło być jedną z przyczyn, dla których pogłębiona refleksja ten temat polisemii i metod jej opisu została właściwie zarzucona. Dziś wszakże nie ulega wątpliwości, że polisemia przenika cały system języka (nawet jeśli odrzuci się strukturalistyczne rozumienie systemu) znajdziemy ją wśród morfemów, leksemów, frazemów, zdań, także w odniesieniu do tekstów (np. przysłowia). Dlatego warto do niej wrócić, uwzględniając zarówno dawne jak współczesne ujęcia i nowe potrzeby (m.in. elektronicznej leksykografii wielojęzycznej, translacji automatycznej itp.). To zaś oznacza także potrzebę przypomnienia i propozycji ujęć wcześniejszych, w których szukać można także źródeł nowych inspiracji. Prof. Andrzej Łyda Uniwersytet Śląski, Katowice Is there an (interdisciplinary) academic lexis? Among a number of discourse types, the area of academic discourse, whose borders are rather difficult to delineate, has, in a sense, an exceptional status. Its uniqueness stems from the fact that research on this type of discourse has been conducted along two tracks. On the one hand, research oriented pedagogically has been motivated by a desire to carry out a needs analysis for university students and develop their linguistic competence, especially in the English language used for academic communication. On the other hand, a somewhat more scientific approach to academic communication studies has evolved concurrently, examining the various genres as used by different members of the academia. The thirty years history of academic discourse studies clearly indicates that these two research perspectives have not only complemented each other but also motivated one another. In my view, an excellent example of this is the research history on the so called academic lexis. Academic lexis understood, first of all, as lexemes (monolexemes) and then as lexical clusters (strings) is an element of academic discourse which is regarded as its unquestionable marker. In this paper, while presenting the history of the research on academic lexis and analyzing the theoretical strand with a strong pedagogical bias, I point out the problems associated with the delineation of 4

5 lexis most representative for interdisciplinary academic discourse. One of the reasons for the waning initial enthusiasm of both theorists and practitioners has been the growing awareness of the fact that the research often neglected the problem of homonymy and polysemy of academic lexis. The methodologies used in the various studies, as well as the inefficient research tools may partly be to blame here. The inclusion of corpus linguistics tools in the research has helped to conclude that the meaning of words comprising academic lexis is the resultant of a number of factors whose academic genre factor and its disciplinary affiliation seem to play a crucial role. It is the relationship between meaning on one hand and genre and (sub)discipline on the other that I concentrate on in this paper, attempting to answer the question posed in the title. Prof. Elżbieta Tabakowska Uniwersytet Jagielloński, Kraków Polysemy the author s dream, the translator s nightmare I will begin the presentation by proposing a definition of polysemy, as different from monosemy and from such neighbouring phenomena as vagueness and ambiguity. Following a well known distinction introduced by John Taylor (2003), it will be claimed that ambiguity but not vagueness actually results from polysemy. Traditionally considered a handicap to communication, in Cognitive Linguistics as in literary theory it is a rich and much used literary device. A brief discussion of its role in translation (as practice and/or theory) will be followed by several case studies. As different from standard discussions on the subject, I will focus on morphology and syntax as sources of polysemy leading to ambiguity, discussing some problematic areas by means of examples taken from an array of texts ranging from specialized to expository prose to poetry. 5

6 REFERATY W SEKCJACH / SESSION SPEAKERS Yousuf B. AlBader University of Sheffield, United Kingdom Polysemy in Kuwaiti Arabic Complex social changes have occurred throughout the eastern coast of the Arabian Peninsula in the last sixty years. These changes have shaped the lexicon of the dialects spoken in that region, such as Kuwaiti Arabic (KA). I intend to specifically discuss how the ordinary people s habits of speech are constantly changing in this speech community that resulted in the productivity of polysemy of four verbs of motion in KA, viz. dašš to enter, xalla to leave, miša to walk, and rika to run. I am looking at these verbs because we have evidence from the Kuwaiti dictionaries that these ones are polysemous, and we also have evidence that rika is not and I want to look at the extent to which polysemy is productive in semantic change. 1. aḥmad dašš ṣ-ṣaff Aḥmad entered the classroom 2. aḥmad miša lay l-baqqāla Aḥmad walked to the grocery store 3. aḥmad xalla ixta bil bēt Aḥmad left his sister at home 4. aḥmad rika waṛa l-ḥaṛāmi Aḥmad ran after the thief These words can have other meanings that arise in use in specific contexts: 5. aḥmad dašš b-ġaybūba Aḥmad fell into a coma 6. aḥmad miša ma a t-ta līmāt Aḥmad followed the instructions 7. aḥmad xalla il-arnab yixtifī Aḥmad made the rabbit disappear 8. aḥmad rika fīni Aḥmad took care of me The material was collected in Kuwait City from native speakers of KA. The corpus comprises 22 hours of spoken data, and the language level described is that of urban Kuwaitis speaking in relaxed conversational circumstances. These recordings were mostly made in a social gathering place called dīwāniyya. 6

7 Reima Sado Al-Jarf King Saud University in Riyadh, Saudi Arabia English-Arabic student translators difficulties with polysemous words Students majoring in translation at my college take 18 translation courses, in which they practice translating specialized texts from English into Arabic and vice versa. A sample of translation errors was collected. Analysis showed that students utilize different faulty strategies in translating polysemous words, especially in source texts which have one-to-many equivalents (cooperate & collaborate; system, They tend to overgeneralizating the equivalent they know to all contexts (develop,.(ا ن base), not the one suitable for a particular context/domain (chemical plants). They resort to literal translation, i.e., word for word translation. They use sound analogy in producing equivalents (Corporation & cooperation). They overgeneralize the same equivalent to all contexts (develop, system; memory; association), although each shade of meaning has a different equivalent. Faulty translation of polysemous words may be due to inadequate L1 competence such as the availability of different Arabic designations for parliament and different designations used in American and British English for ( lack of proficiency in EFL, i.e. limited ;(وآوزراةار ا vocabulary knowledge (technical & technological; commission & committee); unfamiliarity with specialized meanings (chemical plants) and commonly used equivalents for affairs; resources ; lack of world knowledge (exchange programs; Rand Corporation) and others. The study recommends that translation instructors develop students vocabulary knowledge, word knowledge accuracy, schemata and world knowledge, metacognitive skills, i.e. thinking processes while translating, word and context analysis skills, i.e. using semantic and structural contextual clues; and identifying the domain in which the polysemous word is used. 7

8 Rafał Augustyn Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie Polysemy in legal translation: A cognitive account Polysemy does not only refer to lexical items but also to other aspects of language and cognition. In Cognitive Linguistics lexical items are held to be representations of cognitive categories stored in human mind as mental concepts. However, each lexical item may provide access to a number of different mental concepts. Since meaning is not given but construed on the basis of the stored mental concepts and individual experience, the construal of meaning is highly subjective, influenced by language and the conceptualisers themselves. Further, concepts are not stable but flexible and can undergo some changes over time, which additionally contributes to the abundance of polysemy in any natural language. Polysemy is particularly problematic for translators, notably in case of specialised translation. For instance, in case of translation of legal texts, the conventional meaning of certain lexical items are juxtaposed with their specialised use, very frequently within the same text. For the translation to be successful the translator has to, first, properly construe the (terminologically ambiguous) ST, and then re-conceptualise it in such a manner that the TT-receiver s conceptualisation of the TT is as close as possible to that of the ST. The paper attempts at accounting for the intricacies of the mental operations taking place while the conceptualisation of polysemous lexical items unfolds in the translator s mind using Vyvyan Evans s (2009) Lexical Concepts and Cognitive Models theory combined with the Conceptual Integration Theory proposed by Gilles Fauconnier and Mark Turner (2002), and Ronald W. Langacker s (2008) Current Discourse Space. References: Evans, V How Words Mean: Lexical Concepts, Cognitive Models and Meaning Construction. Oxford: Oxford University Press. Fauconnier, G. & M. Turner The Way We Think: Conceptual Blending and the Mind s Hidden Complexities. New York: Basic Books. Langacker, R. W Cognitive Grammar. A Basic Introduction. Oxford: Oxford University Press. 8

9 Agata Brajerska-Mazur Katolicki Uniwersytet Lubelski Odpowiednie dać rzeczy słowo : O przekładzie Norwidowskich technik semantycznych Norwid w tworzeniu wielostopniowej warstwy znaczeń ucieka się m.in. do gry słów, dochodzenia do ich źródła, reinterpretacji pojęć, stwarzania napięć między nimi, wyszukiwania słów wieloznacznych, stosowania techniki przemilczeń i niedopowiedzeń, tworzenia nowych znaczeń, rozwarstwiania synonimów, użycia paradoksu, kontrastu semantycznego, paraboli, alegorii, symboli i konceptu. Rozgranicza np. pojęcia: skon (które wywodzi od: zgon = skon = s-konanie = dokonanie ) i śmierć, co jest kluczowe dla zrozumienia utworu Spartakus. Poeta kumuluje również słowa wieloznaczne, jak w zakończeniu wiersza Idee i prawda: Prawda się razem dochodzi i czeka!. W ostatniej linijce tekstu występują dwa sprzężone ze sobą wyrazy wieloznaczne: razem i dochodzi. Razem można zrozumieć na dwa sposoby albo jako wspólnie, albo jako zarazem. Także dochodzi posiada podwójne znaczenie: dociekać, ale i (w świetle całego utworu, mówiącego o różnych drogach do prawdy) zetknąć się, spotkać. Tłumacz musi wziąć pod uwagę także niedzisiejszy szyk Norwidowego zdania. Jak tego dokonać? Jak przełożyć tą jedną linijkę, by oddać wszystkie zawarte w niej sensy?!? Na to pytanie oraz na inne nasuwające się przy przekładzie Norwidowych technik semantycznych, zawsze wprowadzających do utworów polisemię, odpowiem w referacie zatytułowanym Odpowiednie dać rzeczy słowo. Anita Buczek-Zawiła Uniwersytet Pedagogiczny, Kraków Can we decipher the meaning of phonetically ambiguous expressions phonologically? English and Polish say yes The possibility to assign more than one semantic interpretation to a given linguistic expression may sometimes stem directly from the perceived identity of the incoming phonetic signal. While in the vast majority of cases such instances of ambiguity are straightforwardly resolved through interpretation of immediate lexical and grammatical context, one can envisage also the situations when a given utterance is not of much help. An English utterance: What /əneǻm/? or the Polish Poszedł /zaȃiõ/ illustrate the case in point. Both can be interpreted, or rather multiply specified, in more than one way: a name or an aim; za nią or z Anią. As becomes clear from the above examples, the interest here is not primarily in instances of homophony per se, understood as phonetic identity of 9

10 two expressions otherwise different in spelling and meaning, but rather in those phonetic or phonological mechanisms which can assist the message recipient in decoding the intended meaning. Both English and Polish abound in examples of the sort mentioned above, yet, it appears the two languages offer different means of resolving the problem cases, relating to the suprasegmental properties of the two phonological systems: stress accents, juncture, segmental length in context. The prevailing tendencies are going to be illustrated with numerous examples manifesting the relevant phenomena. Selected bibliography: Crutenden, A. (2008) Gimson s Pronunciation of English. London, Hodder Education. Demenko, G. (1999) Analiza cech suprasegmentalnych języka polskiego na potrzeby technologii mowy. Poznań, Wydawnictwo Naukowe UAM. Dukiewicz, L. and Sawicka, I. (1995) Gramatyka wpółczesnego języka polskiego. Fonetyka i fonologia. Kraków, Wydawnictwo Instytutu Języka Polskiego PAN. Fox, A. (2004) Prosodic features and Prosodic Structure. Oxford, Oxford University Press. Grodziński, E. (1992) O różnych postaciach wieloznaczności (szkic semantyczny), Poradnik Językowy z. 2, Kelly, G. (2000) How to teach pronunciation. London, Longman. Wierzchowska, B. (1971) Wymowa Polska. Warszawa, Państwowe Zakłady Wydawnictw Szkolnych. Wisniewski, M. (2001) Zarys fonetyki i fonologii współczesnego języka polskiego. Toruń, Wydawnictwo UMK Diego Burgos & Jordan Burner Wake Forest University, United States Bridging the disparity between the lexicon of patients, healthcare providers, and interpreters Most languages have their own dialects. Thus, for an interpreter, it is not enough to know the target language. An interpreter should be aware of lexical variations and cultural differences between language variants and dialects. This is especially evident and problematic in the medical setting. An interpreter in a medical center is faced with patients from all different countries and regions, backgrounds, and upbringings on a day to day basis. No amount of learning or experience can completely prepare an interpreter for the plethora of variations he or she will face within a language and a culture. In addition, there are individual idealisms that may make a certain subject touchy or taboo for a patient, and they may skirt around explaining their condition. 10

11 This set of factors can create problems while interpreting for doctors and patients because any amount of time and effort spent trying to decipher what a patient intends to say is time lost in the patient consultation, which affects health care services as a whole (e.g., diagnosis, prescriptions, therapies, etc.). Additionally, if the true intention of the patient s words is never found, then there could be misinterpretation, which in a medical situation can be the difference in life or death. The present study proposes that the disparity between the lexical resources used by the patients, doctors, and/or interpreters used must be recognized as playing a central role in the success of the healthcare experience for all involved, and can negatively affect the healthcare experience if not valued. For instance, the patient may describe their condition using the expression ojo de pescado, yet the interpreter is only familiar with the technical term verruga. The interpreter may then interpret literally fish eye when the intended expression is wart. Therefore, this study 1) characterizes resources and practices currently used by both experienced and novice interpreters working in two medical centers when they have to work around non-terminological variants and polysemy for medical concepts; 2) describes a methodology to build a lexical resource that contributes to minimize the disparity between patient's, doctor's and/or interpreter's lexical resources in medicine; and 3) provides a glossary sample to be used by interpreters in a health care setting. The results of this study show that, generally, novice interpreters tend to try to guess the meaning of the non-terminological variants within an interpreted setting, whereas experienced interpreters approach the same situation by asking the patient for clarification of meaning. This experienced approach is more effective in bridging the disparity between the various participants in an interpreted medical interaction. Bartłomiej Cichosz Akademia im. Jana Długosza, Częstochowa Cognitive aspects of the English translation of Andrzej Sapkowski s novels This paper is an attempt to analyse an English translation of one of The Witcher saga novels written by a well known Polish fantasy writer Andrzej Sapkowski, focusing mainly on the correlation between Polish archaisms and neologisms, and their English equivalents. I have decided to work on Sapkowski s writing because he is famous for his manipulation of language, experimentation with Old Polish, or even introducing some new words or phrases. I have based my study on Mona Baker's concept of adaptation that can be carried out in one of several ways: transcription of the original, 11

12 omission, expansion, exoticism, updating, situational equivalence, creation. I have found that the English translation is often adjusted to the particular preferences of the target culture audience. Moreover, the translation shows to what extent the process of translating requires not only linguistic competence, but a detailed knowledge of the culture of the target reader as well. Sabina Deditius Uniwersytet Śląski, Katowice Polisemiczność jednostek leksykalnych w kontekście gier językowych nadawcy z odbiorcą Wiele ze współczesnych komunikatów stało się elementem gry językowej między nadawcą a odbiorcą dzięki umiejętnemu wykorzystaniu relacji polisemicznych między leksemami. Na owych relacjach często oparte są np. reklamy telewizyjne, dialogi wśród młodzieży, wystąpienia publiczne, w których nadawca celowo przywołuje więcej znaczeń danego wyrazu, by podnieść atrakcyjność tekstu, zachęcić odbiorcę do uczestnictwa w semantycznej grze lub przekonać odbiorców o swojej racji. Dzięki umiejętnemu zderzaniu różnych znaczeń słów i ich przenikaniu się w trakcie całego komunikatu, nadawca może uzyskać efekt humorystyczny, odgrywający ważną rolę perswazyjną. Przedmiotem artykułu jest próba analizy relacji polisemicznych, w jakie wchodzą znaki językowe. W artykule zajmiemy się relacjami polisemicznymi o różnym charakterze, tzw. polisemią właściwą, która występuje w przypadku, gdy mamy do czynienia z jednoznacznością znakową i odmiennością denotacyjną oraz zbliżonym zakresem pojęciowym oraz polisemami, w których zakres pojęciowy jest efektem metaforyczno-metonimicznych mechanizmów językowych. Marta Dobrowolska Uniwersytet Wrocławski W poszukiwaniu prototypu. Polisemia czasowników bać się, obawiać się i martwić się Celem referatu jest przedstawienie wyników analizy polisemii czasowników bać się, obawiać się i martwić się przeprowadzonej w kategoriach gramatyki kognitywnej (Langacker 2011). Jako kryterium wyróżniania znaczeń każdego z leksemów przyjęliśmy charakterystykę uczestników procesów, które są profilowane przez zdania zawierające dany czasownik. Następnie dla każdego z czasowników zaproponowaliśmy model sieciowy ilustrujący powiązania między poszczególnymi sensami. 12

13 Prototypowe znaczenia leksemów bać się i obawiać się mogą zostać uznane za zbliżone, tj. profilujące podobny rodzaj sytuacji, natomiast jądro konceptualne czasownika martwić się wydaje się oddalone od dwóch pozostałych. Gdy jednak przyjrzeć się wszystkim, również peryferyjnym, sensom analizowanych czasowników, okazuje się, że w wielu typach zdań wszystkie trzy mogą być w zasadzie stosowane zamiennie. Nasze zainteresowanie skupia się szczególnie na tych miejscach, w którym poszczególne sensy czasowników zbliżają się ku sobie, a niekiedy nawet całkowicie się zlewają. Stawiamy pytanie, czy zamiana czasowników w ramach zdań o schematach Bać się/ obawiać się/ martwić się o/ że/ czy niesie ze sobą jakąś zmianę semantyczną, a jeśli tak, czym jest ona motywowana. Zjawisko polisemii wiąże się z dynamicznym napięciem między płynnością granic między kategoriami (Lakoff 1987) a powiązaniem każdego sensu ze schematem, którego stanowi konkretyzację. Za kluczowe w konstruowaniu odpowiedzi na wyżej wskazane pytanie uznaliśmy zatem pojęcie prototypu, rozumiane jako najbardziej wyrazista konkretyzacja schematu. Wyłonienie spośród licznych znaczeń danego czasownika prototypu pozwala na scharakteryzowanie swoistości każdego sensu bez tracenia z oczu zjawiska przecinania się zakresów różnych kategorii semantycznych. Bibliografia: Dubisz S., red., 2003, Uniwersalny słownik języka polskiego, Warszawa. Bańko M., red., 2000, Inny słownik języka polskiego, Warszawa. Fauconnier G., Turner M., 2002, The Way We Think: Conceptual Blending and The Mind s Hidden Complexities, New York. Grzegorczykowa R., Laskowski R., Wróbel H., red., 1998, Gramatyka współczesnego języka polskiego. Morfologia, Warszawa. Lakoff G., 1987, Women, Fire, and Dangerous Things. What Categories Reveal about the Mind, Chicago. Langacker R., 2003, Model dynamiczny oparty na uzusie językowym, przeł. W. Kubiński, w: Akwizycja języka w świetle językoznawstwa kognitywnego, red. E. Dąbrowska i W. Kubiński, Kraków, s Langacker R., 2011, Gramatyka kognitywna: wprowadzenie, tłum. E. Tabakowska, M. Buchta, H. Kardela i in., Kraków. Lewandowska-Tomaszczyk B., Dziwirek K., 2010, Complex Emotions and Grammatical Mismatches: A Contrastive Corpus-Based Study, Berlin. Mikołajczuk A., 2012, Konceptualizacja wstydu w polszczyźnie (na tle porównawczym), w: Odkrywanie znaczeń w języku, A. Mikołajczuk i K. Waszakowa, Warszawa, s Rudzka-Ostyn B., 2000, Z rozważań nad kategorią przypadka, tłum. E. Tabakowska, Kraków. Wierzbicka A., 1995, Adjectives vs. Verbs: The Iconicity of Part-of-Speech Membership, w: Syntactic Iconicity and Linguistic Freezes, red. Marge E. Landsberg, Berlin/New York, Wierzbicka A., 1999, Emotions Across Languages and Cultures: Diversity and Universals, Cambridge. 13

14 Siergiej Grinev-Griniewicz Uniwersytet w Białymstoku Polysemy in language and thought Though polysemy was known for more than 25 centuries, there is still much unknown about this phenomenon. There are types of polysemy which are not yet sufficiently investigated. Generally speaking we may divide polysemy into overt (open, explicit) and covert (hidden, implicit) types. To the first category belong the cases of radiation, when the primary meaning stands in the centre and the secondary meanings proceed out of it like rays and concatenation, when secondary meanings of a word develop like a chain. To the same category we refer systematic (or regular) polysemy, in which the relation between the senses is predictable in that any word of a particular semantic class potentially has the same variety of meanings. In terminology we have terms having broader and narrow meanings when the second meaning is the species of the first meaning. Such polysemy with hyponymic relation between meanings may be called hyponymic. Finally there is enantiosemy polysemy in which one sense is the opposite of another. We may also divide polysemy by the semantic device into metonymic and metaphoric types. To the hidden polysemy belong interlingual polysemy (monosemic word having several meanings in a different language) and diachronic polysemy (almost every old word used to have several meanings). We are going to discuss types and role of polysemy from the point of view of a) terminology science; b) theory and practice of translation, c) dictionary making; d) evolution of human mentality; e) cognition. Michał Hrabia Uniwersytet Śląski, Katowice Jechać czy jeździć? Wybrane problemy dezambiguizacji znaczeniowej francuskich czasowników ruchu. Opis w ramach ujęcia zorientowanego obiektowo dla celów tłumaczenia automatycznego Głównym celem referatu jest przedstawienie podstawowych założeń ujęcia zorientowanego obiektowo metody opisu jednostek języka dla celów tłumaczenia automatycznego oraz zaprezentowanie wybranych problemów aplikacji tejże metody w odwieloznacznianiu francuskich czasowników ruchu tłumaczonych na język polski przez formy czasu teraźniejszego czasowników jechać/jeździć. 14

15 Ujęcie zorientowane obiektowo (fr. approche orientée objets) jest stosunkowo młodym narzędziem opisu języka naturalnego, stworzonym przez prof. Wiesława Banysia w Instytucie Języków Romańskich i Translatoryki Uniwersytetu Śląskiego. Centralnym pojęciem teorii jest klasa obiektowa charakteryzowana przez zespół właściwych jej atrybutów i operacji, a głównym postulatem - konieczność tworzenia komputerowych baz danych leksykalnych, zawierających nie tylko informacje natury fonetycznej, morfologicznej czy składniowej, ale przede wszystkim leksykalno-semantycznej. Stąd też największa uwaga poświęcona jest płaszczyźnie semantycznej, a przede wszystkim rozwiązaniu problemu polisemii, czego dokonuje się w procesie tzw. dezambiguizacji znaczeniowej (fr. désambiguïsation). Metody dezambiguizacji obiektowej mogą być również wykorzystywane do analizy różnic semantycznych w parach aspektowych polskich czasowników, w tym do leksykograficznego definiowania opozycji wewnątrzaspektowych typu semelfaktywny-iteratywny np. jechać-jeździć. Jeżeli przyjmiemy bowiem założenie, że dane słowo ma tyle znaczeń w języku źródłowym, ile różnych tłumaczeń w języku docelowym 1 (Banyś, 2005: 59), rozwiązanie problemu dwupostaciowości form niedokonanych słowiańskich czasowników ruchu w tłumaczeniu automatycznym sprowadzać się będzie do odwieloznacznienia ich obcojęzycznych ekwiwalentów. Podczas wystąpienia przedstawione zostaną wybrane schematy składniowo-semantyczne francuskich czasowników ruchu (stanowiące jeden z formatów opisu w approche orientée objets). Punktem wyjścia do każdego ze schematów będzie wnikliwa analiza konkretnych przykładów użycia francuskich czasowników i ich przekładu na język polski. Wybrane pozycje bibliograficzne: Banyś W., 2002a, Bases de données lexicales électroniques une approche orientée objets. Partie I : Questions de modularité, Neophilologica 15, Banyś W., 2002a, Bases de données lexicales électroniques une approche orientée objets. Partie II : Questions de description, Neophilologica 15, Banyś W., 2005, Désambiguïsation des sens des mots et représentation lexicale du monde, Neophilologica 17, Chrupała A., 2007, Traduction assistée par ordinateur espérances trompeuses ou réalité possible? Description lexicographique du vocabulaire des sucreries en québécois selon l approche orientée objets, Neophilologica 19, Hrabia M., 2011, Désambiguïsation des sens du prédicat adjectival farouche dans le cadre d une approche orientée objets, Neophilologica 23, Kuszmider B., 1999, Aspect, temporalité et modalité en polonais et en français, Paris. Lipiński K., 2004, Mity przekładoznawstwa, Kraków. 1 «il y a autant de sens différents d un mot dans la langue source que de traductions différentes dans la langue d arrivée». 15

16 Piernikarski C., 1972, Opozycje semantyczne czasowników typu chodzić : iść, Studia z Filologii Polskiej i Słowiańskiej 11, Stawnicka J., 2007, Aspekt iteratywność określniki kwantyfikacyjne, Katowice. Włodarczyk H., 1980, Czasowniki ruchu a kategoria aspektu w języku polskim, Polonica VI, Roksana Kasperek Akademia im. Jana Długosza, Częstochowa Polysemy in drug culture via cognitive operations on the basis of English-language films The aim of this presentation is to investigate some most commonly used expressions of drug community in terms of polysemy. The lexicon selected for the analysis refers predominantly to effects of drugs on human body and mind. The corpus of the study has been drawn from a wide range of English-language films depicting modern drug culture. The analysis has been carried out within the framework of the cognitive theory of polysemy, specifically in terms of the cognitive sources of polysemy manifested in drug-related vocabulary. In particular, three main cognitive processes resulting in polysemy have been presented: metonymy (e.g. speed, pukka, to have something, ass), metaphor (e.g. jungle, peanut, to get high, trip, embalmer), and metaphtonymy (e.g. stone, beat). Adam Kiełbik Akademia im. Jana Długosza w Częstochowie Morphological processes in J. Joyce's Finnegans Wake and its Polish translation The morphological processes are regarded as linguistic means of creating new words within the language lexicon in accordance with certain rules. James Joyce, the author of Finnegans Wake, has created and used in his work a huge variety of neologisms utilising such processes as affixation, blending and compounding. The final effect creates an extraordinary novel, which is praised by some and despised by others, mainly because of the complexity of words, which some of the readers find hardly decipherable. There s no denying that such a novel poses a challenge for any translator. Krzysztof Bartnicki s attempt to translate Finnegans Wake into Polish language was no exception. My lecture will aim at recognising the components of words and analysing morphological processes used during their formation, as well as comparing them to the Polish equivalents in Bartnicki s translation. It will try to explain some of the processes behind the linguistic decisions of the translator, which help to clarify the meaning of the source language creations. 16

17 Krzysztof Korżyk Wyższa Szkoła Zarządzania Ochroną Pracy w Katowicach Wieloznaczność i pragmatyczne mechanizmy precyzowania sensu Tekst przynosi omówienie wybranych, pragmatycznych mechanizmów precyzowania sensu wyrażeń. Nawiązując do ustaleń z zakresu teorii czynności mowy oraz teorii relewancji dotyczących interakcyjnego negocjowania sensu rozważam wpływ czynników kognitywnych i pozakognitywnych na decyzje interlokutorów skutkujące przypisaniem potencjalnie wieloznacznym wyrażeniom językowym określonej interpretacji semantycznej i pragmatycznej. Równocześnie, konstatacje formułowane w toku wywodu służą ocenie użyteczności klasycznych, leksykalnie zorientowanych koncepcji znaczenia w badaniach nad realiami komunikacji językowej. Mirosław Koziarski Uniwersytet im. Adama Mickiewicza, Poznań Perspectives of multilingual lexicography and computing the degree of equivalence on the example of technical dictionaries The following article is devoted to confronting selected problems of theoretical and applied linguistics with respect to their implementation within the scope of lexicography and lexicology. The main focus will be on the issues of managing parallel corpora, criteria of data selection (Bogusławski, 2013), as well as the implications of applying the tertium comparationis method (Bednarek, 1987; Bralewski 2012; Wierzchoń, 2006) in relation to technical bilingual dictionaries. Furthermore, the process of designing and compiling a Corpus of Technical Dictionaries will be described. The Corpus will comprise technical bilingual dictionaries providing equivalents between the following languages: Polish, English, French, German and Czech. The main research objectives of this project will be twofold. Firstly, the typographic characteristics of each dictionary s entries will be analyzed in order to find an optimal way of data extraction and retrieval of its lost inherent structure in the process of digitalization. Consequently, a selection of technical solutions elaborated to achieve that aim will be discussed. The technical limitations of both hardware (i.e. book scanners) and software (i.e. Optical Character Recognition programs) used for digitalization of the data in question will be taken into account. 17

18 Secondly, an attempt will be made to find practical directives enabling the computation of the degree of translational equivalence for given pairs of terms, as well as indicating potentially polysemous ones. Ultimately, a model, which facilitates the automated matching of pairs of equivalents for any two languages included in the previously defined set, will be proposed. References: Bednarek, A. (1987). Wykładniki leksykalne ekwiwalencji. Analiza semantyczna typu czyli. Toruń: Towarzystwo Nauk w Toruniu. Bogusławski, A. (2013). Podstawy konfrontatywnej lingwistyki przekładowej. Łask: Oficyna Wydawnicza Leksem. Bralewski, D. (2012). Od przekładu do słownika. Korpus równoległy w redakcji słowników tłumaczeniowych. Łask: Oficyna Wydawnicza Leksem. Wierzchoń, P. (2006). Indeks a tergo jednostek przekładowych Wielkiego słownika rosyjskopolskiego z kluczem polsko-rosyjskim. Porządek translatowy. Warszawa: Wydawnictwo TAKT. Ewa Kucelman Uniwersytet Pedagogiczny, Kraków Non-verbal uses of like in Early Modern English Present-day non-verbal like is used as an adjective or adverb, as a lexical morpheme, as a functional morpheme it functions as a preposition or a conjunction. Most recently like has acquired a new function as a discourse marker. The present study, based on the Helsinki Corpus of English Texts, examines Early Modern English uses of like. The analysis shows that the process of grammaticalization of like is quite a recent phenomenon and that the only non-lexical, or at least quasi non-lexical applications of like first appeared late in the period and were limited to the prepositional complement of the verb look. Also the adeverb uses of like are scarce, and rare as they are, they still show a tendency to decline. As an adjective, like is used in different senses and constructions, most of which can be related to the prototypical meaning namely that of similarity. And so, Early Modern English like means similar (to), in a similar manner, equal, corresponding, having the role of and likely. Sometimes, constructions with like are ambiguous between those meanings, thus difficult to interpret. Most of the abovementioned meanings can be related to a number of characteristic constructions, some of which, such and the attributive premodifying like, survive in the Present-day English, other such as like complemented by the preposition (un)to have become obsolete. 18

19 Ewa Alicja Ligocka Wyższa Szkoła Medyczna, Białystok Zjawisko polisemii i homonimii w angielskiej terminologii leksykologicznej Niniejszy artykuł powstał na podstawie mojej rozprawy doktorskiej Problemy normalizacji terminologii angielskiej (na przykładzie terminologii leksykologicznej), napisanej pod kierunkiem naukowym prof. zw. dr hab. Siergieja Grineva-Griniewicza i obronionej na Wydziale Filologicznym Uniwersytetu w Białymstoku w grudniu 2013 roku. Trudność w rozróżnieniu polisemii od homonimii dotknęła badanego obszaru terminologii leksykologicznej, mimo że wszystkie terminy zostały tak wybrane, aby spełniać kryteria przynależności do terminologii leksykologicznej. Znaczące różnice semantyczne między leksemami zwykle wskazują na terminy homonimiczne, gdyż jak pisze Cz. Lachur cechą charakterystyczną homonimii jest brak bezpośredniego związku znaczeniowego między znaczeniami identycznych pod względem formy wyrazów [Lachur, 2004: 182]. Zjawisko praktycznie regularnej homonimii występuje w dwóch wydzielonych kategoriach hiponimicznych: w kategoriach Obiektów i Procesów Leksykalnych. Pierwszy termin ma znaczenie procesu leksykalnego i występuje w kategorii Procesów Leksykalnych, a drugi ma znaczenie leksemu - wyniku tego procesu i należy do kategorii Obiektów Leksykalnych, podgrupa Leksemy. Wyrazy polisemantyczne występują w tej samej kategorii Obiekty w grupie Leksemów i mają wspólne cechy semantyczne, chociaż inne znaczenia. Oba terminy oznaczają leksemy, np. complex word/1/ (structural type), oznacza wyraz strukturalnie złożony, drugi termin complex word/2/ (derivational structure), oznacza derywat, wynik derywacji. Pierwsze formy to nazwy strukturalnych typów leksemów, a drugie nazwy etymologicznych typów leksemów. Czasem polisemia jest świadectwem, że dane pojęcie nie jest dość dokładnie zbadane, np. według T. McArthura [1992] niektórzy autorzy zaliczają cognitive meaning do denotacji, podczas gdy inna grupa autorów uważa, że termin ten należy do referencji. References: Lachur Cz. Zarys językoznawstwa ogólnego. Uniwersytet Opolski. Opole McArthur T. (ed.) The Oxford companion to the English language (OCEL). Oxford University Press. Oxford, New York

20 Karolina Lisczyk-Kubina Uniwersytet Śląski, Katowice Polisemia czasowników w opisach leksykograficznych a badania semantyczne Przedmiotem mojego wystąpienia pragnę uczynić problem polisemii czasowników, (nadmiernie?) rozbudowanej w opracowaniach leksykograficznych (zwłaszcza w odniesieniu do pojęć podstawowych, np. zaczynać, kończyć, robić, mieć). Analiza semantyczna czasowników niejednokrotnie pozwala bowiem na wysnucie wniosku, że wielość podhaseł, na jakie dzielone są czasownikowe artykuły hasłowe, stanowi jedynie próbę uszczegółowienia ich znaczeń, nie wynika zaś z samej wieloznaczności tych leksemów. Pytania, jakie sobie stawiam, to m.in. czy można pogodzić wyniki analiz semantycznych z opisem leksykograficznym? Czy różnice w stopniu rozczłonkowania struktury artykułu hasłowego, uwidaczniające się w różnych słownikach współczesnego języka polskiego, wynikają z refleksji nad znaczeniem czasownika, czy też stanowią konsekwencję przyjętego opisu leksykograficznego? Czym skutkuje rozbudowana polisemia w słownikach? leksykografa. Tezy mojego referatu stanowić będą wypadkową doświadczeń językoznawcy-semantyka i Kalina Łabuz Uniwersytet Jana Kochanowskiego, Kielcach Translating the Palio: an analysis of the translation from Italian to Polish The Palio of Siena is a horse race that is held twice each year, on July 2 and August 16. The Palio is a folkloristic show, is the celebration of the seventeen contrada who fight among themselves not only for the winning of a painted banner but also for the affirmation of their strength, greatness and pride. The tourist that is present at the Palio might think that is a purely touristic show but it is not true. The Palio is a magnificent festival which displays passions of people of Siena and to understand that the tourist has a wide range of touristic guides which describe not only the history of the city, but also the history, the tradition and the present form of the horse race. A guide to the Palio by Betti Editrice is an accurate account of the festival and contains a rich description of the history and tradition of the Palio. The language of the guide contains specific terms of different domains like architecture, art, history or folklore. In the present study I tried to analyze the translation from Italian to Polish of the above-mentioned guide and the problems the translator has to deal with. 20

Archaizacja i starzenie się języka na podstawie dwóch. polskich tłumaczeń Podróży Guliwera

Archaizacja i starzenie się języka na podstawie dwóch. polskich tłumaczeń Podróży Guliwera Uniwersytet Warszawski Wydział Lingwistyki Stosowanej i Filologii Wschodniosłowiańskich Michał Kluz Nr albumu: 1170 Archaizacja i starzenie się języka na podstawie dwóch polskich tłumaczeń Podróży Guliwera

Bardziej szczegółowo

TOM II. Specyfika języków specjalistycznych

TOM II. Specyfika języków specjalistycznych TOM II Specyfika języków specjalistycznych Warszawa 2009 1 Redaktor naczelny Sekretarz redakcji Redaktor wydawniczny Rada Redakcyjna - prof. UW dr hab. Stanisław Szadyko - dr Łukasz Karpiński - dr Monika

Bardziej szczegółowo

The Translator and the Computer

The Translator and the Computer Tadeusz Piotrowski, Łukasz Grabowski (editors) The Translator and the Computer Proceedings of a Conference held in Wrocław, April 20 21, 2012, organized by the Philological School of Higher Education and

Bardziej szczegółowo

TOM VI. Tropy lingwistyki

TOM VI. Tropy lingwistyki TOM VI Tropy lingwistyki Warszawa 2013 1 Recenzenci Redaktor naczelny Sekretarz redakcji Rada Programowa Redaktorzy językowi - dr hab. Roman Hajczuk - dr Łukasz Karpiński - mgr Wojciech Drajerczak - prof.

Bardziej szczegółowo

Philological School of Higher Education

Philological School of Higher Education Academic Journal of Modern Philology Polish Academy of Sciences Wroclaw Branch Philological School of Higher Education in Wroclaw Academic Journal of Modern Philology e-issn 2353-3218 ISSN 2299-7164 Vol.

Bardziej szczegółowo

State Higher Vocational School in Nowy Sącz The dynamics of native language competence of a bilingual speaker insights into writing competency

State Higher Vocational School in Nowy Sącz The dynamics of native language competence of a bilingual speaker insights into writing competency State Higher Vocational School in Nowy Sącz The dynamics of native language competence of a bilingual speaker insights into writing competency Anna D. Biedrzyńska Nowy Sącz 2014 ` Editorial Board doc.

Bardziej szczegółowo

Słownik kluczowych pojęć związanych z krajowym systemem kwalifikacji A GLOSSARY OF KEY CONCEPTS RELATED TO THE NATIONAL QUALIFICATIONS SYSTEM

Słownik kluczowych pojęć związanych z krajowym systemem kwalifikacji A GLOSSARY OF KEY CONCEPTS RELATED TO THE NATIONAL QUALIFICATIONS SYSTEM Słownik kluczowych pojęć związanych z krajowym systemem kwalifikacji A GLOSSARY OF KEY CONCEPTS RELATED TO THE NATIONAL QUALIFICATIONS SYSTEM 2 Szanowni Państwo! Przekazujemy w Państwa ręce pierwsze wydanie

Bardziej szczegółowo

redakcja naukowa Witold Chmielarz, Jerzy Kisielnicki, Tomasz Parys Informatyka 2 przyszłości 30 lat Informatyki na Wydziale ZarządzaniaUW

redakcja naukowa Witold Chmielarz, Jerzy Kisielnicki, Tomasz Parys Informatyka 2 przyszłości 30 lat Informatyki na Wydziale ZarządzaniaUW redakcja naukowa Witold Chmielarz, Jerzy Kisielnicki, Tomasz Parys Informatyka 2 przyszłości 30 lat Informatyki na Wydziale ZarządzaniaUW Informatyka 2 przyszłości 30 lat Informatyki na Wydziale Zarządzania

Bardziej szczegółowo

I X O R G A N I Z A T O R K O N F E R E N C J I. P o l s k i e T o w a r z y s t w o I n f o r m a c j i N a u k o w e j

I X O R G A N I Z A T O R K O N F E R E N C J I. P o l s k i e T o w a r z y s t w o I n f o r m a c j i N a u k o w e j I X K r a j o w e F o r u m I n f o r m a c j i N a u k o w e j i T e c h n i c z n e j W Y M I A N A I N F O R M A C J I I R O Z W Ó J P R O F E S J O N A L N Y C H U S Ł U G I N F O R M A C Y J N Y C

Bardziej szczegółowo

Aktywizacja seniorów między powinnością a profesją kształcenie i działanie

Aktywizacja seniorów między powinnością a profesją kształcenie i działanie Aktywizacja seniorów między powinnością a profesją kształcenie i działanie ABSTRAKTY Prof. Rosa M. Baños, Prof. Soledad Quero, E. Etchemendy, D. Castilla, Prof. C. Botella The Butler System: an Active

Bardziej szczegółowo

The Linguistic Academy Journal of Interdisciplinary Language Studies

The Linguistic Academy Journal of Interdisciplinary Language Studies ISSN 2083-120X The Linguistic Academy Journal of Interdisciplinary Language Studies Roczniki Naukowe Lingwistycznej Szkoły Wyższej w Warszawie Nr 2, Rok Akademicki 2011/2012 Warszawa 2012 LAJILS 2.indb

Bardziej szczegółowo

Archaeology (of Second Degree) as the Element of the World of Cultural Representations

Archaeology (of Second Degree) as the Element of the World of Cultural Representations A N A L E C TA A R C H A E O L O G I C A R E S S O V I E N S I A VOLUME 4 RZESZÓW 2009 (2011) Anna Zalewska Archaeology (of Second Degree) as the Element of the World of Cultural Representations The eponymous

Bardziej szczegółowo

Culture of Trust in ICT-aided Educational Interactions Report 1. (english & polish)

Culture of Trust in ICT-aided Educational Interactions Report 1. (english & polish) Maria Czerepaniak-Walczak Elżbieta Perzycka Culture of Trust in ICT-aided Educational Interactions Report 1 (english & polish) Szczecin 2013 Maria Czerepaniak Walczak & Elżbieta Perzycka Culture of Trust

Bardziej szczegółowo


RADA NAUKOWA/SCIENTIFIC BOARD ARCHITECTURAE et ARTIBUS - 2/2009 REDAKTOR NACZELNY CHAIRMAN: Grażyna Dąbrowska-Milewska g.milewska@pb.edu.pl, tel. (85) 746 99 04 SEKRETARZ NAUKOWY SCIENTIFIC EDITOR: Bartosz Czarnecki bart@pb.edu.pl,

Bardziej szczegółowo



Bardziej szczegółowo

Homelessness in Poland: An Analysis of the Pomeranian Province

Homelessness in Poland: An Analysis of the Pomeranian Province 85 Homelessness in Poland: An Analysis of the Pomeranian Province Maciej Dębski Institute of Philosophy, Sociology and Journalism University of Gdańsk Pomeranian Forum of Getting Out of Homelessness >

Bardziej szczegółowo

TERAZ! Animacja kultury Culture animation NOW!

TERAZ! Animacja kultury Culture animation NOW! TERAZ! Animacja kultury Culture animation NOW! okladka.indd 1 4/14/08 8:59:11 AM TERAZ! Animacja kultury Culture animation NOW! Wydawca/Publisher: Stowarzyszenie Katedra Kultury www.katedrakultury.pl Ksia

Bardziej szczegółowo

Rola informatyki w naukach ekonomicznych i społecznych Innowacje i implikacje interdyscyplinarne. redakcja ZBIGNIEW E. ZIELIŃSKI

Rola informatyki w naukach ekonomicznych i społecznych Innowacje i implikacje interdyscyplinarne. redakcja ZBIGNIEW E. ZIELIŃSKI Rola informatyki w naukach ekonomicznych i społecznych Innowacje i implikacje interdyscyplinarne redakcja ZBIGNIEW E. ZIELIŃSKI Wydawnictwo Wyższej Szkoły Handlowej Kielce 2011 Publikacja wydrukowana została

Bardziej szczegółowo



Bardziej szczegółowo

Komunikacja marketingowa we współczesnych działaniach prowizerunkowych

Komunikacja marketingowa we współczesnych działaniach prowizerunkowych PRZEDSIĘBIORCZOŚĆ I ZARZĄDZANIE TOM XV, ZESZYT 4 CZĘŚĆ I http://piz.san.edu.pl Komunikacja marketingowa we współczesnych działaniach prowizerunkowych Redakcja Maciej Dębski Anna Jupowicz-Ginalska Łódź

Bardziej szczegółowo

Rola informatyki w naukach ekonomicznych i społecznych Innowacje i implikacje interdyscyplinarne. redakcja ZBIGNIEW E. ZIELIŃSKI

Rola informatyki w naukach ekonomicznych i społecznych Innowacje i implikacje interdyscyplinarne. redakcja ZBIGNIEW E. ZIELIŃSKI Rola informatyki w naukach ekonomicznych i społecznych Innowacje i implikacje interdyscyplinarne redakcja ZBIGNIEW E. ZIELIŃSKI Wydawnictwo Wyższej Szkoły Handlowej Kielce 2011 Publikacja wydrukowana została

Bardziej szczegółowo

1(27) 2013 WARSZAWA 2013

1(27) 2013 WARSZAWA 2013 WARSZAWA 2013 1(27) 2013 1(27) 2013 EUROPEAN REVIEW Research Methods for Public Procurement Study of IR Crossing Regional Boundaries? Legitimization of the EU and EMU WARSAW 2013 1(27) 2013 Metodologia

Bardziej szczegółowo

Class and Ethnicity: Polish Migrant Workers in London, 1996-2006

Class and Ethnicity: Polish Migrant Workers in London, 1996-2006 UK Data Archive Study Number 6056 Class and Ethnicity: Polish Migrant Workers in London, 1996-2006 USER GUIDE Ethnographic glossary: This is a tool that aims at facilitating a reader of the interviews

Bardziej szczegółowo


MAPY DŹWIĘKOWE W POLSCE SOUND MAP OF POLAND MAPY DŹWIĘKOWE W POLSCE SOUND MAP OF POLAND Martyna Kozak mgr inż. architekt krajobrazu Politechnika Krakowska Wydział Architektury Zakład Kompozycji i Planowania Przestrzennego STRESZCZENIE Mapa dźwiękowa

Bardziej szczegółowo

Assessment methods of the effects of dental students education

Assessment methods of the effects of dental students education J Stoma 2011, 64, 7: 457-475 2011 Polish Dental Society http://www.czas.stomat.net Assessment methods of the effects of dental students education Metody oceny efektów kształcenia studentów stomatologii

Bardziej szczegółowo

The Diminishing Human-Machine Interface. Interfejs operatora robota chirurgicznego. Zastosowania konsoli haptycznej do sterowania robotem medycznym

The Diminishing Human-Machine Interface. Interfejs operatora robota chirurgicznego. Zastosowania konsoli haptycznej do sterowania robotem medycznym Volume 2 December 2013 ISSN 2299-7407 www.medicalroboticsreports.com The Diminishing Human-Machine Interface Interfejs operatora robota chirurgicznego Zastosowania konsoli haptycznej do sterowania robotem

Bardziej szczegółowo


PRZEDSIĘBIORCZOŚĆ I ZARZĄDZANIE PRZEDSIĘBIORCZOŚĆ I ZARZĄDZANIE TOM X, ZESZYT 1 Wybrane problemy zarządzania w gospodarce polskiej Redakcja naukowa: Halina Sobocka Szczapa Łódź 2009 Recenzent: Wanda Błaszczyk Redakcja naukowa: Halina

Bardziej szczegółowo



Bardziej szczegółowo

Rola informatyki w naukach ekonomicznych i społecznych

Rola informatyki w naukach ekonomicznych i społecznych Rola informatyki w naukach ekonomicznych i społecznych Innowacje i implikacje interdyscyplinarne redakcja ZBIGNIEW E. ZIELIŃSKI TOM 2 Recenzja naukowa prof. zw. dr hab. Tadeusz Grabiński Wydawnictwo Wyższej

Bardziej szczegółowo

Table of Contents. I. Editorial Review Articles 1. EWA DANUTA BIAŁEK 13. HENRYK DYCZEK 17. ADAM RYBAKIEWICZ, ANDRZEJ SZMAJKE

Table of Contents. I. Editorial Review Articles 1. EWA DANUTA BIAŁEK 13. HENRYK DYCZEK 17. ADAM RYBAKIEWICZ, ANDRZEJ SZMAJKE SCIENTIFIC COUNCIL Aleksander Sieroń, Bytom, Poland HEAD OF SCIENTIFIC COUNCIL Artur Badyda, Warsaw, Poland Josep Benitez, Valencia, Spain Eugeniusz Bolach, Wrocław, Poland Jurgis Bredikis, Kaunas, Lithuania

Bardziej szczegółowo