TERAZ POLSKI. Wiele nauczyłem się od swoich studentów / I have learned a lot from my students

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "TERAZ POLSKI. www.schoolpl.amu.edu.pl. Wiele nauczyłem się od swoich studentów / I have learned a lot from my students"

Transkrypt

1 TERAZ POLSKI 3 pismo studium języka i kultury polskiej dla cudzoziemców uam kursy języka polskiego POLSKI W PRAKTYCE wrzesień 2010 Wiele nauczyłem się od swoich studentów / I have learned a lot from my students Nauczanie polskiego w Indiach to wyzwanie / Teaching Polish in India is a challenge Kursy języka polskiego 2010/2011 / Polish language courses 2010/2011

2 2 Spis treści / Table of contents Krótko Dzisiaj znajomość jakiegokolwiek języka obcego jest bardzo ważna mówi Ventislav Velichkov z Bułgarii nasz student, który uczy się języka polskiego. Dla wielu to właśnie język polski jest tym ważnym językiem obcym, którym należy się dobrze posługiwać. Nic więc dziwnego, że w Studium w minionym roku akademickim uczyło się około 500 studentów. Wszystko wskazuje na to, że w najbliższych miesiącach frekwencja będzie podobna. Nasza oferta dotycząca nauki języka polskiego jest na tyle bogata, że każdy może znaleźć dla siebie odpowiedni kurs. W tym wydaniu gazety TERAZ POLSKI wspominamy zorganizowany przez Studium recital kolumbijskiego pianisty Mauricia Ariasa, który specjalnie dla naszych studentów zagrał utwory Fryderyka Chopina. W cyklu prezentującym pracowników Studium przedstawiamy mgra Marka Góralczyka jednego z naszych najbardziej doświadczonych nauczycieli. Poza tym wspomnienia bułgarskich studentów z pobytu w Poznaniu i w Studium, a także refleksje dra Krzysztofa Strońskiego dotyczące nauczania języka polskiego w Indiach. Mam nadzieję, iż nowy rok akademicki 2010/2011 okaże się dla wszystkich studentów, pracowników i współpracowników Studium rokiem pełnym realizacji własnych zamierzeń i planów naukowych, a także pomyślnym w życiu pozaakademickim. In short I know that being able to speak any foreign language is very important these days, says Ventislav Velichkov from Bulgaria, our student who has been learning Polish for a few years now. For many people Polish is this important foreign language, which they need to know very well. It comes as no surprise that nearly 500 students learned Polish in our School last year. Everything indicates that we will observe a similar attendance in the following months. The School offers such a variety of Polish language courses that everybody will find something interesting for them. In this edition of Teraz polski magazine we recall the recital organized by the School and performed by a Colombian pianist Mauricio Arias, who played Chopin s music especially for our students. In the part where School s employees are presented, we introduce to you Mr. Marek Góralczyk, one of our most experienced teachers. You may also find articles about Bulgarian students who recollect their stay in Poznań and the School, and a text about Krzysztof Stroński, Ph.D., who shares his thoughts on teaching Polish in India. I hope that the new academic year 2010/2011 will be fruitful in successful plans and projects not only at the University, but also in private lives of our students, employees and colleagues. dr Agnieszka Mielczarek kierownik Studium Języka i Kultury Polskiej dla Cudzoziemców UAM SPIS TREŚCI TABLE OF CONTENTS Kolumbijczyk gra Chopina 3 A Colombian plays Chopin 3 INFORMACJE OGÓLNE 4 GENERAL INFORMATION 4 Język polski to dopełniacz, dopełniacz i tylko dopełniacz 6 Polish means genitive, genitive and only genitive 6 W Studium spotkałam wspaniałych ludzi 7 I have met fantastic people in the School 7 Wiele nauczyłem się od swoich studentów 9 I have learned a lot from my students 9 Kolejny Erasmus w Studium 10 Another Erasmus in the School 11 Nauczanie polskiego w Indiach to wyzwanie 12 Teaching Polish in India is a challenge 13 Chodzi o gęsi język, a nie: gęsi ptaki 14 It s all about the gabbling 14 TERAZ POLSKI pismo studium języka i kultury polskiej dla cudzoziemców uam kursy języka polskiego POLSKI W PRAKTYCE Pismo Studium Języka i Kultury Polskiej dla Cudzoziemców UAM Wydawca: Studium Języka i Kultury Polskiej dla Cudzoziemców UAM ul. Fredry 10, Poznań tel./fax (+48 61) Kierownik: dr Agnieszka Mielczarek Redaguje zespół. Tłumaczenie na język angielski: Alicja Sempowicz-Kalczyńska Okładka: Stefano Gramazio z Włoch, uczestnik kursu w 2008/2009 (fot. J. Piekarski) Zdjęcia: archiwum, J. Piekarski layout/dtp: Poznań 2010

3 Kolumbijczyk gra Chopina Ponad sto osób zgromadził recital młodego 26-letniego Kolumbijczyka Mauricia Ariasa, który 20 kwietnia 2010 r. wystąpił w Sali im. Seweryna Mielżyńskiego PTPN w Poznaniu. Koncert został zorganizowany przez Studium Języka i Kultury Polskiej dla Cudzoziemców UAM. Arias zaprezentował m.in. etiudy, nokturny, mazurki oraz sonatę b-moll op. 58 Fryderyka Chopina. Recital został zorganizowany przez Studium Języka i Kultury Polskiej dla Cudzoziemców UAM, dlatego też wśród słuchaczy przeważali studenci tej szkoły językowej. Recital zorganizowano w ramach obchodów Roku Chopinowskiego. Mauricio Arias był tegorocznym uczestnikiem eliminacji do XVI Międzynarodowego Konkursu Chopinowskiego, a poznański recital odbył się tuż po zakończeniu warszawskich przesłuchań. Sposób interpretacji Chopina w wykonaniu kolumbijskiego pianisty na pewno podobał się publiczności, która wyrażała swój aplauz długimi brawami po zakończeniu każdego utworu. Arias interpretował Chopina w sposób klasyczny, z pełnym szacunkiem dla kompozytora. Warto podkreślić, że mimo młodego wieku Arias może pochwalić się bardzo dobrą techniką gry. Po sposobie gry widać jego wieloletni wkład pracy w opanowanie tej sztuki. Poszczególne utwory pianista wykonywał z pasją i zaangażowaniem. Można było zauważyć, że utwory Chopina należą do jego ulubionych. Jak się później okazało, Mauricio Arias nauczył się języka polskiego właśnie z powodu miłości do muzyki Chopina. Stąd też jego obecność na koncercie zorganizowanym przez Studium. Recital Kolumbijczyka wzbudził szczególny aplauz wśród Koreańczyków i Japończyków, którzy byli obecni na sali. Recital zakończył się bisem, podczas którego Mauricio Arias zaprezentował utwór współczesnego kolumbijskiego kompozytora. (PK) A Colombian plays Chopin Almost 100 guests appeared at the recital of a young Colombian Mauricio Arias, 26, who performed live on April 20, 2010, in Seweryn Mielżyński Hall, in the seat of Poznań Society of Friends of Learning. The concert was organized by AMU School of Polish Language and Culture for Foreign Students. Arias presented some of Fryderyk Chopin s studies, nocturns, mazurkas and Piano Sonata in B minor, Op. 58. The recital was organized by AMU School of Polish Language and Culture for Foreign Students and, therefore, most of the audience were students from this language school. It was brought about on the occasion of Chopin Year celebrations. Mauricio Arias was a participant of this year s Preliminaries for the Sixteenth International Fryderyk Chopin Piano Competition, the recital in Poznań being held just after the preliminaries in Warsaw had finished. The audience undoubtedly approved the Colombian pianist s adaptation of Chopin s works and showed their appreciation by a round of loud applause at the end of every piece. Arias interpreted Chopin s music in a classical way and accorded Chopin due respect. It should be underlined that in spite of his age, Arias has a very good technique of playing the piano. The way he plays reflects the time he devoted over the years to master the technique. Every piece of Chopin s music was performed by the pianist with passion and commitment. It was noticeable that Chopin s works are his favourite. As it turned out later, Mauricio Arias learned Polish language out of his love to Chopin s music. Thus, his appearance at the concert organized by AMU School was understandable. The Colombian s recital was especially applauded by Korean and Japanese students who were in the audience. The recital ended with an encore, with Mauricio performing a piece of modern Colombian composer. (PK) Kiedy byłem pierwszy raz w Polsce (rok 2005 eliminacje Konkursu Chopinowskiego), bardzo spodobał mi się kraj, kultura i ludzie. Przed tą podróżą przeczytałem jedną książkę Kapuścińskiego (El mundo de hoy Dzisiejszy świat nie znam oryginalnego tytułu po polsku... może tylko jest po hiszpańsku ta kolekcja tekstów?) i bardzo spodobał mi się ten pisarz. W Kolumbii uczyłem się gry na fortepianie przez osiem lat z panią profesor Ludmiłą Weber, polską nauczycielką z Krakowa, która mieszkała w Kolumbii przez 14 lat. Na początku 2006 r. poleciałem do Mauricio Arias, fot. Carolina Martínez Phoenix w Arizonie, aby zacząć studia podyplomowe. W tym pierwszym semestrze wykryłem... niespodzianka!... że na ASU (Arizona State University) jest letni kurs polskiego! Bez wątpliwości zapisałem się na ten kurs. Wspominam koncert i pobyt w Poznaniu jako fajne doświadczenie i równocześnie jako piękny sen. Organizacja była fenomenalna. Publiczność była duża i zróżnicowana. Byłem zaskoczony, że zaproszono tak wielu studentów i profesorów, a szczególnie podobało mi się to, że w takim muzykalnym kraju dużo gości przyszło na mój koncert! When I was in Poland for the first time (preliminaries for International Fryderyk Chopin Piano Competition in 2005), the country, culture and the people appealed to me very much. Prior to my journey, I read one book by Kapuściński (El mundo de hoy Today s world I don t know the original title in Polish... maybe the collection is only in Spanish?) and I enjoyed his writing. For 8 years I have been learning how to play the piano in Colombia with professor Ludmiła Weber, a Polish teacher from Cracow, who has been living in Colombia for 14 years. At the beginning of 2006 I flew to Phoenix in Arizona to start postgraduate study. During the first semester I found out about... surprise!... a summer course of Polish language at ASU (Arizona State University). I enrolled on this course without doubt. I remember the concert and my stay in Poznań as a nice experience and a beautiful dream. The organization was outstanding. A lot of various people came to the concert. I was surprised that so many students and professors were invited. Mainly because in such a musical country so many guests turned up! Mauricio Arias Mauricio Arias 3

4 4 INFORMACJE OGÓLNE Studium Języka i Kultury Polskiej dla Cudzoziemców powstało w 1985 r. przy Instytucie Filologii Polskiej na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Zajęcia są prowadzone przez nauczycieli akademickich, z których większość to pracownicy Instytutu Filologii Polskiej oraz członkowie Państwowej Komisji Poświadczania Znajomości Języka Polskiego jako Obcego, podlegającej Ministerstwu Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Programy nauczania proponowane w Studium zostały opracowane w odniesieniu do systemu poziomów zaawansowania przyjętego przez Komisję. TYPY KURSÓW a) Kursy języka polskiego 4 godziny tygodniowo przez 30 tygodni: 1800 PLN 4 godziny tygodniowo przez 15 tygodni: 1000 PLN 6 godzin tygodniowo przez 30 tygodni: 2000 PLN 6 godzin tygodniowo przez 15 tygodni: 1100 PLN 10 godzin tygodniowo przez 30 tygodni: 3400 PLN 10 godzin tygodniowo przez 15 tygodni: 1800 PLN b) Roczny kurs przygotowawczy dla kandydatów na studia w Polsce (600 godzin + 75 godzin zajęć specjalistycznych) opłata za rok: 3100 EUR opłata za semestr: 1550 EUR c) Kursy przygotowujące do zdawania Państwowego Egzaminu Certyfikatowego z Języka Polskiego jako Obcego Semestralny kurs (4 godz. tygodniowo, łącznie 60 godz.) 1000 PLN Intensywny dwutygodniowy kurs (15 godz. tygodniowo) 800 PLN d) Lektorat dla studentów UAM 2 godziny tygodniowo przez 30 tygodni na I roku studiów na UAM 2 godziny tygodniowo przez 30 tygodni na II roku studiów na UAM WARUNKI REKRUTACJI Kandydaci są proszeni o przedłożenie: wypełnionego formularza zgłoszeniowego testu kwalifikacyjnego (tylko dla średnio zaawansowanych i zaawansowanych) uzasadnienia wyboru danego kursu Termin składania zgłoszeń na kursy organizowane w I semestrze upływa 15 września, a na kursy w II semestrze 15 stycznia. Zgłoszenia na intensywny kurs przygotowujący do podjęcia studiów w Polsce będą przyjmowane do 1 września. PUNKTY ECTS: 15 godzin 1 punkt ECTS POZIOMY NAUCZANIA Przydział studentów do grup odbywa się na podstawie stopnia znajomości języka polskiego uczestników: poziom A dla początkujących (poziom wstępny A1, poziom elementarny A2) poziom B dla średnio zaawansowanych (poziom podstawowy B1, poziom średni ogólny B2) poziom C dla zaawansowanych (poziom efektywnej biegłości językowej C1, poziom zaawansowany C2) WPŁATY Wpłaty na wybrany kurs należy dokonywać bezpośrednio na konto Studium Języka i Kultury Polskiej dla Cudzoziemców UAM. Wszystkie wpłaty na terenie Polski należy uiszczać w złotych. Bank Zachodni WBK SA VI O/Poznań PL subkonto: BIC (SWIFT): WBKPPLPP ZAKWATEROWANIE Studium gwarantuje zakwaterowanie wyłącznie uczestnikom intensywnego rocznego kursu przygotowawczego dla kandydatów na studia w Polsce. Miesięczna opłata za miejsce w domu studenckim (pokój dwuosobowy) wynosi ok. 400 zł.

5 GENERAL INFORMATION The School of Polish Language and Culture for Foreign Students was established in 1985 by the Institute of Polish Philology of Adam Mickiewicz University in Poznań. The classes are conducted by academic teachers, most of whom are faculty members of the Institute of Polish Philology and members of the group of experts of the State Commission for the Certification of Proficiency in Polish as a Foreign Language at the Ministry of Science and Higher Education. The School follows curricula designed by the Commission. TYPES OF COURSES a) Polish language courses 4 hours of classes per week for 30 week 1800 PLN 4 hours of classes per week for 15 weeks 1000 PLN 6 hours of classes per week for 30 weeks 2000 PLN 6 hours of classes per week for 15 weeks 1100 PLN 10 hours of classes per week for 30 weeks 3400 PLN 10 hours of classes per week for 15 weeks 1800 PLN b) One-year preparatory course for learners who want to study at Polish universities or colleges (600 hrs of classes and 75 hrs of Polish for special purposes) two semesters: 3100 EUR, one semester: 1550 EUR c ) One-semester preparatory course for the certificate exam (4 hours of classes a week) 1000 PLN d) Two-week preparatory course for the certificate exam (15 hours of classes a week) 800 PLN e) Lectures 2 hours a week for 30 weeks for the first year of studies at AMU 2 hours a week for 30 weeks for the second year of studies at AMU ADMISSION REQUIREMENTS Candidates are asked to submit the following: 1) course application 2) placement test (intermediate and advanced students only) 3) reasons for selecting a given course The deadline for applications for the first semester is September 15, and January 15 for the second semester. The deadline for the one-year preparatory course applications is September 1. CREDIT POINTS (ECTS): 15 hours 1 credit point TEACHING LEVELS Group placement is made on the basis of the student s level of language advancement: level A for beginners (Breakthrough Level A1, and Waystage Level A2) level B for intermediate learners (Threshold Level B1, and Vantage Level B2) level C for advanced learners (Effective Operational Proficiency C1, and Mastery Level C2) PAYMENT Payment for the chosen course should be made directly to the University account: Bank: Bank Zachodni WBK SA VI O/ Poznań Account number: PL Sub-account: BIC (SWIFT): WBKPPLPP Tuition is to be paid in Polish zloty. HOUSING The School guarantees housing only for students participating in the one-year preparatory course. A monthly rent for one person is 400 PLN. 5

6 6 Studium Języka i Kultury Polskiej dla Cudzoziemców UAM / AMU School of Polish Language and Culture for Foreign Students Język polski to dopełniacz, dopełniacz i tylko dopełniacz Dzisiaj znajomość jakiegokolwiek języka obcego jest bardzo ważna. Studiuję w Sofii filologię słowiańską. Zdecydowałem się uczyć języka polskiego przez przypadek. Po prostu wiedziałem, jak brzmi ten język (miałem polską telewizję w domu). Wiem, że dzisiaj znajomość języków obcych jest bardzo ważna. W Bułgarii studiuję filologię słowiańską. Chciałem zajmować się także literaturą. Wiedziałem, że filologia słowiańska daje mi taką możliwość oraz możliwość uczenia się jakiegoś języka słowiańskiego. Zacząłem się uczyć języka polskiego przez przypadek. Dlaczego język polski? Po prostu wiedziałem, jak brzmi ten język (miałem polską telewizję w domu). Studiuję filologię polską już cztery lata w Bułgarii. Z poznańskiego Studium Języka i Kultury Polskiej dla Cudzoziemców pamiętam wszystkie zajęcia. Wszystkie były bardzo miłe. Poznałem tam bardzo interesujących ludzi, z którymi do dziś utrzymuję kontakt. Mimo to najbardziej trudne dla mnie w języku polskim są wszystkie te przypadki. Na uniwersytecie z kolegami żartujemy, że język polski to dopełniacz, dopełniacz i tylko dopełniacz. Język bułgarski to jedyny język wśród słowiańskich języków, który nie ma przypadków. Nasza gramatyka jest zbudowana na zupełnie innej podstawie, są inne związki między różnymi częściami zdania. Dla Bułgarów słowiańskie języki są trudne tylko ze względu na przypadki. Poznań jest przyjemnym miejscem do studiowania. To miejsce nie jest wielkie, jest bardzo piękne, jest dużo młodych ludzi. Myślę też, że UAM jest Uniwersytetem na europejskim poziomie i kwalifikacje, które można na tym Uniwersytecie uzyskać, są bardzo wysokie i dają wielkie możliwości. Podoba mi się to, że w Polsce jest porządek, a Polacy są ludźmi, którzy szanują swoją historię i pokazują ją światu. Ventislav Velichkov Pochodzę z Sofii w Bułgarii. Nie mam polskich korzeni. Lubię podróżować i spotykać interesujących ludzi. Jestem na ostatnim roku filologii polskiej na Uniwersytecie Sofijskim. Kiedy skończę studia, chcę utrzymać wszystkie moje kontakty z Polską. Mam nadzieję, że będę miał możliwości jeszcze podróżować po Polsce. I come from Bulgaria. I have no Polish origins. I like to travel and meet interesting people. I am a senior students at Sofia University. After my graduation I would like to maintain my contacts with Poland. I hope I will have an opportunity to travel around Poland again some day. Polish means genitive, genitive and only genitive Being able to speak any foreign language is very important these days. I study Slavic philology in Sofia. I decided to learn Polish by coincidence. I just knew how the language sounds as I had Polish television at home. I know that being able to speak any foreign language is very important these days. I study Slavic philology in Bulgaria. I wanted to study literature too. I was aware that Slavic philology gives me such a possibility along with a chance to learn a Slavic language. I started to learn Polish by coincidence. Why Polish? I just knew how the language sounds because I had Polish television at home. I have been studying Polish philology in Bulgaria for four years now. I remember every class that I attended in the School of Polish Language and Culture for Foreign Students in Poznań. Every class was very nice. I met some interesting people there, whom I still contact every now and then. However, for me, the most difficult thing in Polish are cases. My friends and I joke at the university that Polish means genitive, genitive and only genitive. Bulgarian is the only Slavic language which doesn t have cases. The fundamental structures of our grammar are quite different, so are the relations between sentence parts. For Bulgarians, Slavic languages are difficult only because of case systems. Poznań is a nice place to study. This is not a huge city, it is very beautiful, there are a lot of young people. I consider AMU to be a University that meets the European standards and qualifications that one may obtain here are high and give a lot of alternatives. I like tidiness in Poland and the fact that Polish people respect their history and show it to the world. Ventislav Velichkov

7 Studium Języka i Kultury Polskiej dla Cudzoziemców UAM / AMU School of Polish Language and Culture for Foreign Students W Studium spotkałam wspaniałych ludzi Uwielbiam Polskę! Wierzę, że do końca mojego życia zostanie moją największą miłością. Podziwiam kulturę polską, która we wspaniały sposób łączy tradycje słowiańskie ze stylem życia krajów zachodnich. To jest złoty środek! Mam na imię Petja. Urodziłam się w Warszawie. Mieszkałam w Polsce przez dziesięć lat. Tata pracował w Ambasadzie Bułgarskiej. Po powrocie do Bułgarii kontynuowałam naukę języka polskiego w szkole polskiej przy Ambasadzie Polskiej w Sofii. W tej chwili jestem studentką ostatniego roku filologii polskiej na Uniwersytecie Sofijskim. Zajmuję się pływaniem od dziecka. Przez dziesięć lat grałam w tenisa. Od czterech lat tańczę tango argentyńskie. My name is Petja. I was born in Warsaw. I lived in Poland for 10 years. My dad used to work in Bulgarian Embassy. After our return to Bulgaria, I continued learning Polish in the Polish school by the Polish Embassy in Sofia. I m currently a last year student of Polish philology at Sofia University. I ve been swimming since I was a child. For 10 years I played tennis. Since 2006 my hobby has been Argentine tango dancing. Urodziłam się i mieszkałam w Polsce dziesięć lat. Chodziłam do polskiej szkoły i przedszkola. Po przyjeździe do Bułgarii też chodziłam do polskiej szkoły przy Ambasadzie Polskiej w Sofii. Język polski nie jest tak rozpowszechniony i popularny jak większość języków zachodnich niemiecki, francuski, hiszpański. W moim życiu tak się złożyło, że od urodzenia jestem w polskim otoczeniu i od dziecka zaczęłam mówić po polsku. Nie chciałam przerywać tak mocnej więzi językowej, więc postanowiłam kontynuować naukę języka polskiego na studiach. W Studium Języka i Kultury Polskiej dla Cudzoziemców w Poznaniu studiowałam jeden semestr. Był on pełen wrażeń. Spotkałam wspaniałych, wesołych i różnych ludzi. Uczyliśmy się nawzajem wielu rzeczy. Jest to naprawdę niesamowite pracować w takim otoczeniu! Dzieliliśmy się wiedzą, pomysłami, radami, pomagaliśmy sobie. Każdy z nas był w różnym wieku, o różnym doświadczeniu i wykształceniu, łączyło nas tylko jedno język polski. Pewnie każdy z nas miał jakąś swoją piętę Achillesa. Dla mnie była nią ortografia. Już tyle lat się uczę polskiego i nadal od czasu do czasu do moich tekstów wkradają się jakieś błędy. Myślę jednak, że w przyszłości je wyeliminuję. Muszę to zrobić, ponieważ coraz więcej firm współpracuje z Polską i język polski jest bardzo potrzebny. W Poznaniu spędziłam bardzo miłe chwile. Jest to bardzo ładne, spokojne i uporządkowane miasto. Wszystkie festiwale, koncerty, opery i przedstawienia teatralne, które się odbyły w ciągu mojego pobytu, zapewniały codzienny, rozmaity i bardzo kształcący program dla młodych ludzi. Petja Jancheva I have met fantastic people in the School I admire Polish culture which in a great manner combines the Slavic traditions with the Western lifestyle. It is a golden mean! I was born in Poland and lived here for 10 years. I went to Polish kindergarten and school. After my arrival to Bulgaria, I attended Polish school by the Polish Embassy in Sofia. Polish is not as widespread and popular as most Western languages like German, French or Spanish. It occurred that since I was born, I have been in Polish environment and I began to speak Polish as a child. I didn t want to end this strong language bond, so I decided to continue learning Polish at a university level. In AMU School of Polish Language and Culture for Foreign Students I studied for one semester. It was exciting. I met al manner of people, wonderful and cheerful. We learned many things together. It was really amazing to work in such surroundings. We shared knowledge, ideas, advice and helped each other. We were different in respect of age, experience and education, but we had one thing in common Polish language. I m sure everyone had their Achilles heel, mine was spelling. I have been learning Polish for so many years, but still time and time again mistakes creep into my texts. I think I will eliminate them in the future eventually. I have to do that, because there are more and more companies collaborating with Poland and knowing the language is essential. I spent a nice time in Poznań. It is a nice, peaceful and orderly city. All festivals, concerts, operas and theatre performances, which took place during my stay, provided an abundant enriching program for young people every day. Petja Jancheva 7

8 8 Studium Języka i Kultury Polskiej dla Cudzoziemców UAM / AMU School of Polish Language and Culture for Foreign Students WYDZIAŁ FILOLOGII POLSKIEJ i KLASYCZNEJ zaprasza Filologia polska Filologia polska specjalność filmoznawstwo, telewizja i kultura medialna Wiedza o teatrze Filmoznawstwo Bałkanistyka Filologiczno-historyczne studia środkowoeuropejskie Filologia specjalność filologia klasyczna i filologia polska Filologia specjalność filologia słowiańska i filologia polska Filologia specjalność filologia klasyczna Filologia specjalność filologia chorwacka i filologia serbska Filologia specjalność filologia serbska i filologia chorwacka Filologia specjalność filologia bułgarska Filologia specjalność studia śródziemnomorskie Filologia specjalność filologia polska jako obca Komunikacja europejska Komunikacja europejska specjalność medioznawstwo Komunikacja europejska specjalność bałkanistyka KONTAKT: Wydział Filologii Polskiej i Klasycznej ul. Fredry 10, Poznań tel. (+48 61) , (+48 61) , (+48 61) Instytut Filologii Polskiej ul. Fredry 10, Poznań Instytut Filologii Klasycznej ul. Fredry 10, Poznań Instytutu Filologii Słowiańskiej ul. Fredry 10, Poznań Rejestracji na studia można dokonać pod adresem: for Foreigners AMU Institute of Polish Philology offers a unique program Polish Studies for Foreigners, to foreign students and Poles living permanently abroad. This is a full-time BA program and the classes take place in Collegium Polonicum in Słubice. The program of studies includes an intensive course of Polish language and a second foreign language course (English or German), and Latin language basics. In addition, we offer classes on literature, Polish history and culture, general history, Polish linguistics, philosophy, foreign language teaching (Polish as a foreign language methodology) and also workshops on translation and writing in Polish. Collegium Polonicum is an exceptional place. It is situated on the German-Polish border and constitutes a joint academic institution of AMU and European University Viadrina in Frankfurt-on-Oder. Collegium Polonicum provides modern teaching facilities and comfortable dormitories. The teaching staff at the Polish Studies for Foreigners comprises highly experienced lecturers of AMU Institute of Polish Philology. Polish Studies for Foreigners Collegium Polonicum ul. Kościuszki Słubice tel. (+48 95) More information at

9 Pracownicy SJKPC / The School Employees Wiele nauczyłem się od swoich studentów Do pracy w Studium Języka Polskiego dla Cudzoziemców przyjął mnie w 1988 roku niezapomniany prof. Marek Kornaszewski. Moją pierwszą grupą studentów byli Irakijczycy, którzy przyjechali do Polski z całymi rodzinami. Swojego pierwszego Szefa i Mistrza prof. Marka Kornaszewskiego wspominam z wielką serdecznością. Właśnie mija dziesiąta rocznica Jego przedwczesnej śmierci. Pamiętam też swoją pierwszą grupę studentów. Byli to Irakijczycy, którzy przyjechali do Polski z całymi rodzinami. Uczyłem ich wspólnie z mgr Ewą Węgrzak bardziej doświadczoną koleżanką. Korzystaliśmy z dwóch dostępnych wówczas na rynku podręczników, a żaden nie wydawał się odpowiedni. Musiałem więc nauczyć się tworzyć własne materiały dydaktyczne. Grupa Irakijczyków musiała wrócić do swojej Ojczyzny, gdy zaczęła się wojna w Zatoce Perskiej. Wiele razy zastanawiałem się, czy żyją jeszcze wszyscy nasi pierwsi słuchacze. W tej samej grupie był również pewien student z Urugwaju o imieniu Fernando niezwykły talent językowy. Ja początkujący lektor musiałem sprostać jego wielkim wymaganiom. Udało się. Do dziś utrzymujemy kontakt. Polska po 1989 r. powoli przestawała być dla cudzoziemców obcym krajem. Niwelowano granice geograficzne, polityczne, świadomościowe. Byliśmy w Naszym Studium świadkami tych ważnych zmian. Mimo znikających barier nauczyciel uczący cudzoziemców języka polskiego pozostawał nadal przewodnikiem po kraju i kulturze. Bywał też ambasadorem własnego kraju. Pytany jestem czasem o to, czy grupy narodowościowe uczące się języka polskiego są trudne i łatwiejsze. Odpowiadam wówczas, że mimo wyraźnych różnic między studentami przyjeżdżającymi czasem z bardzo odległych krajów jest coś, co ich łączy wszyscy oni chcą się uczyć naszego trudnego języka. Ten cel ich wszystkich jednoczy. Czy obraz ten nie jest nazbyt wyidealizowany? Zdarzają się drażliwe sytuacje, napięcia, a nawet konflikty mające swe źródła w stereotypach bądź w zaszłościach historycznych. W takich chwilach szczególnie przydaje się to doświadczenie, które nabyłem w swej ponaddwudziestoletniej pracy w Studium. To banalna prawda. Nauczyciel ciągle uczy się i to nie tylko z coraz bogatszej literatury metodycznej. Wiele nauczyłem się od swoich studentów. To oni zachęcili mnie do tego, by wyjść z sali lekcyjnej i uczyć języka w muzeach, teatrach, na wycieczkach. Ja zaś przekonuję ich, jak bardzo przydatne w nauce języka jest tworzenie samodzielnych tekstów od form najprostszych po eseje. Wprowadzam także, zwłaszcza podczas kursów na poziomie średnio zaawansowanym, polskie teksty literackie, polskie filmy i polską muzykę. Od obcokrajowców przyjeżdżających do Polski uczę się trudnej sztuki tolerancji, ale dzięki nim doceniam również w Polsce i Polakach, w naszej kulturze wartości, które dotąd umykały mojej uwadze. mgr Marek Góralczyk I have learned a lot from my students I was employed at AMU School of Polish Language and Culture for Foreign Students in 1988 by the unforgettable professor Marek Kornaszewski. My first group of students were Iraqis, who came to Poland together with their families. Every time I reminisce about my first Director and Mentor prof. Marek Kornaszewski, it is with great warmth. It has recently been the 10th anniversary of his untimely death. I also remember my first group of students. They were Iraqis, who came to Poland together with their families. We taught them Polish together with Mrs. Ewa Węgrzak, the more experienced colleague of mine working in the School. We used two course books available at that time, but neither of them seemed appropriate. I was forced to learn how to prepare my own didactic materials. The Iraqi group had to come back to their homeland when the Gulf War had broken out. Many times I have wondered whether our first students are still alive. In that same group was also a student from Uruguay, named Fernando, who had a unique language talent. Myself, a freshman language teacher, had to live up to his expectations. I guess I did. We have been in touch since then. After 1989, Poland ceased to be an exotic and a completely unknown country for foreigners. The geographical, political and mental borders were removed. We witnessed these important changes in the School. In spite of vanishing borders, Polish language teacher was still a guide to the country and its culture. Apart from that he was an ambassador for his country. At times people ask me if there are any groups of students whom is harder or easier to teach. My answer to this question is that despite the differences between the students sometimes coming from very remote countries, there is something they have in common they all want to learn our difficult language. This goal unites all students. Isn t this picture a bit too idealized? There happen to be touchy situations, tensions and even conflicts, which have their origins in stereotypes or historical events. In these moments I especially fall back on my experience that I gained over these 20 years of my employment at the School. It is a trivial truth. A teacher learns continuously not only from richer and richer language teaching literature. I have learned a lot from my students. They encouraged me to go out of the classroom and teach the language in museums, theaters and on excursions. Then again, I convince them how handy it is to be able to create individual texts, from the simple ones to more complex, like essays. I also introduce Polish literature, movies and music to classes at intermediate level. I learn the difficult art of tolerance from foreign students, but thanks to them I appreciate the more the values in Poland, Polish people and our culture, which, by far, had escaped my notice. Marek Góralczyk, M.A. 9

10 10 Studium Języka i Kultury Polskiej dla Cudzoziemców UAM / AMU School of Polish Language and Culture for Foreign Students Kolejny Erasmus w Studium 31 sierpnia 2010 r. przybyli do Poznania studenci z Austrii, Chorwacji, Francji, Hiszpanii, Niemiec, Portugalii, Węgier, Włoch i Turcji, aby wziąć udział w miesięcznym Intensywnym Kursie Języka Polskiego. Kurs ten został przeprowadzony dla 30 stypendystów programu LLP Erasmus w Studium Języka i Kultury Polskiej dla Cudzoziemców UAM. Program ten od 2007 r. jest częścią programu Uczenie się przez całe życie (LLP the Lifelong Learning Programme), którego celem jest przede wszystkim podnoszenie jakości i atrakcyjności kształcenia oraz ułatwianie międzynarodowej współpracy w dziedzinie edukacji. Intensywne kursy językowe Erasmusa (Erasmus Intensive Language Courses EILC) to kursy mniej znanych języków Unii Europejskiej i innych krajów uczestniczących w programie Erasmus. Są one przeznaczone dla stypendystów Erasmusa, przyjeżdżających do danego kraju na studia lub praktyki. Nabór kandydatów w Polsce prowadzi Agencja Narodowa, która wybiera ośrodki nauczania języka w celu organizacji odpowiednich kursów. Uroczysta inauguracja 1 września 2010 r. podczas uroczystej inauguracji z udziałem najwyższych władz uczelni i z towarzyszeniem lokalnych mediów uczestnicy kursu wrześniowego zostali oficjalnie powitani w Sali im. Jana Lubrańskiego Collegium Minus przez prorektora UAM prof. Jacka Witkosia. Podczas uroczystości głos zabrali także: dziekan Wydziału Filologii Polskiej i Klasycznej prof. Józef Tomasz Pokrzywniak, dyrektor Instytutu Filologii Polskiej prof. Katarzyna Meller, Pełnomocnik Rektora ds. Programu Erasmus dr Iwona Borkowska oraz kierownik Studium Języka i Kultury Polskiej dla Cudzoziemców UAM dr Agnieszka Mielczarek. Inaugurację uświetnił wykład dra Rafała Witkowskiego pt. Polish Contributions to World History. Podczas miesięcznego kursu w Poznaniu studenci mieli możliwość porozumiewania się w naszym języku, poznania polskich zwyczajów i przystosowania się do nowych warunków. Uczyli się zachowań w codziennych sytuacjach: w sklepie, w restauracji, u lekarza czy na dworcu, oraz poznawali zawiłości polskiej gramatyki. Brali także udział w regularnych lektoratach i konwersatoriach językowych, wykładach o historii, filmie, kulturze i sztuce oraz w warsztatach tanecznych i teatralnych. Zwieńczeniem zajęć teatralnych było przedstawienie z wykorzystaniem tekstów poetyckich i dramatycznych polskich autorów, przygotowane przez studentów i wykładowców Studium. Spektakl przyjęty został z wielkim uznaniem publiczności. Nie tylko nauka W czasie wolnym od zajęć studenci, spacerując po Poznaniu, poznawali charakter miasta. Zwiedzili Wzgórze Przemysła, Ostrów Tumski, Cytadelę Poznańską oraz centrum sportów nad Maltą. Mieli też okazję zobaczyć Zamek, Ratusz, Kościół Farny, a także poznańskie muzea. Dzięki wydatnej pomocy pracowników Działu Współpracy z Zagranicą UAM studenci odwiedzili też okolice Wielkopolski: Biskupin i Gniezno. Do największych atrakcji z pewnością należała wycieczka rowerowa po Wielkopolskim Parku Krajobrazowym. Dużym zainteresowaniem cieszyły się też wieczory integracyjne w poznańskich klubach oraz organizowane w akademiku wieczory kulinarne. Program kursu i jego organizacja spotkały się z aprobatą studentów, którzy podkreślali profesjonalne przygotowanie lektorów. Pracownicy Studium mają wieloletnie doświadczenie w pracy z cudzoziemcami, które zdobyli prowadząc kursy języka polskiego dla stypendystów programu Erasmus, Komisji Fulbrighta oraz innych programów międzynarodowych. Po zakończeniu kursu adaptacyjnego studenci wyjechali do ośrodków uniwersyteckich w całej Polsce, aby kontynuować naukę na wybranym przez siebie kierunku studiów. Z pewnością w ich pamięci pozostanie wiele miłych wspomnień z Poznania. dr Izabela Wieczorek Autorka jest pracownikiem Studium Języka i Kultury Polskiej dla Cudzoziemców UAM

11 Studium Języka i Kultury Polskiej dla Cudzoziemców UAM / AMU School of Polish Language and Culture for Foreign Students Another Erasmus in the School Students from Austria, Croatia, France, Spain, Germany, Portugal, Hungary, Italy and Turkey came to Poland on August 31, 2010, to take part in a onemonth long Intensive Course of Polish Language. 30 Erasmus scholars participated in a course run by AMU School of Polish Language and Culture for Foreign Students. The Erasmus program since 2007 has been a part of the Lifelong Learning Program which, above all, aims to improve the quality of higher education and to improve and increase international cooperation in this field. The Erasmus Intensive Language Courses (EILC) are courses of languages less known in the European Union and other countries participating in the program. They are designed for Erasmus scholarship holders coming to a chosen country to study or undertake practical training. The selection of candidates in Poland is run by the National Agency, which chooses the centres of teaching Polish language in order to organize appropriate courses. The formal inauguration of EILC On September 1, 2010, the September course participants were officially welcomed by AMU Vice-rector for Research and International Affairs, prof. Jacek Witkoś, during the formal inauguration in Lubrański Hall, Collegium Minus. Local media representatives were present too. Speeches at the inauguration were also delivered by: prof. Józef Tomasz Pokrzywniak, the dean of AMU Faculty of Polish and Classical Philology, prof Katarzyna Meller, the director of the Institute of Polish Philology, Iwona Borkowska, Ph.D., Erasmus Institutional Coordinator, and Agnieszka Mielczarek, Ph.D., the chair of AMU School of Polish Language and Culture for Foreign Students. Rafał Witkowski, Ph.D., honoured the inauguration with his lecture Polish Contributions to World History. Throughout the course in Poznań, students had a possibility to communicate in our language, get to know our traditions and customs and accommodate to new conditions. They learned how to cope with everyday situations such as in a shop, in a restaurant, at the doctor s or at the station and learned the intricacies of Polish grammar. They also took part in classes, language laboratories, lectures on history, cinema, culture and art, as well as dance and theatre workshops. The theatre workshops ended in preparing a performance by the students and their teachers, in which parts of poetic and dramatic texts of Polish writers were adopted. The play met with a great reception from the audience. Other activities In their spare time, the students enjoyed taking walks in Poznań savouring the city s atmosphere. They saw the Hill of Przemysł, Ostrów Tumski, the Citadel and the sport-recreation centre at the Malta Lake. They also had an opportunity to see the Castle, town hall, Baroque Collegiate Church and the museums in Poznań. Thanks to the help of International Relations Office workers, they went sightseeing the some interesting parts of the Greater Poland like Gniezno and Biskupin, the famous archeological site in Kuyavian-Pomeranian Voivodeship. Surely, the biggest attraction was a bike trip around the Wielkopolski National Park. Also, among the most anticipated things were the integration evenings in different Poznań s pubs and, organized in the dormitory, evenings with provincial cookery. The program of the course and its organization was appreciated by the students who emphasised the teachers professional preparation. The School s employers have a long experience of working with foreign students, gained by running courses for Erasmus, Fulbright and other scholars. After the EILC was over, the students left for the university centres around Poland to continue their chosen studies. They will surely have a lot of nice memories from Poznań. Izabela Wieczorek, Ph.D. The author is an employee of AMU School of Polish Language and Culture for Foreign Students Summer School of Polish Language and Culture Summer School of Polish Language and Culture is organized by Adam Mickiewicz University and the Great Poland Department of the Wspólnota Polska Association. Both organizers are making two separate and independent university enrollments in order to enable the attendance of both foreigners and Poles from foreign countries. The clash of languages, cultures and, what is vital, mental images of Poland as a neigbour, partner, the country of ancestors or even as John Paul II s homeland constitutes the School s unique atmosphere. P r o g r a m m e : language course / lectures (in Polish and in English) / workshops / consultations for beginners / cultural events (movies in a cinema and on video, theatrical performances, concerts and recitals, visits to museums and galleries tickets not included) / excursions Credit Points: 15 hours 1 point The School issues certificates at testing to the completion of a course and the attainment of language proficiency at a certain level. ADAM MICKIEWICZ UNIVERSITY POZNAŃ / SUMMER SCHOOL OF POLISH LANGUAGE AND CULTURE UAM Collegium Maius / ul. Fredry 10, Poznań tel. (+48 61) (Fridays 1:00 p.m.-4:00 p.m.) / GSM (+48) dr Joanna Grzelak / fax. (+48 61)

12 12 Potyczki językowe / Linguistic struggles Nauczanie polskiego w Indiach to wyzwanie Nigdy nie zapomnę pierwszego dnia. Kiedy wylądowałem na lotnisku w New Delhi na początku sierpnia 2000 r. i zaciągnąłem się zatęchłym powietrzem pory deszczowej, wiedziałem, że zaczyna się nowy rozdział w moim życiu. Autor na tle świątyni Bhimakali we wsi Sarahan (stan Himachal Pradesh, Indie) Author against a background of Bhimakali Temple in a small town of Sarahan, Himachal Pradesh, India Z lotniska odebrał mnie Piotr Rudzki, który nauczał języka polskiego do mojego przyjazdu. Zawiózł mnie na południowy kampus i tak zaczęła się moja indyjska przygoda. Od początku z niespodziankami. Nieprzyzwyczajony do klimatyzacji próbowałem spać przy otwartym oknie, ale się nie dało, bo pot zalewał mnie strumieniami. Włączyłem agregat, ale maszyneria pamiętająca jeszcze czasy Indiry Gandhi była tak głośna, że nie mogłem zasnąć. W końcu jednak się poddałem i padłem wycieńczony. Rano pobiegłem spotkać się z moim przełożonym profesorem Ravi Nagpalem, który pełnił funkcję dziekana wydziału studiów slawistycznych. Spotkanie przebiegło w niezwykle przyjacielskiej atmosferze. Potem zapoznałem się z resztą nauczycieli, którzy wzięli mnie na krótką przejażdżkę do miasta. Tego pierwszego dnia zobaczyłem słonia, małpy, oczywiście wszędzie panoszące się krowy, biedę i bogactwo, a na końcu, niedaleko od swojego mieszkania, warana wielkości krokodyla. To dużo jak na pierwszy dzień, jeśli doda się do tego piekielny upał i wilgoć, hałas i smog, który nie pozwalał swobodnie oddychać. Pamiętam też pierwszy posiłek w stołówce uniwersyteckiej. Dosa południowo indyjski placek zrobiony z mąki ryżowej, nadziewany masą ziemniaczaną z dodatkiem miejscowych przypraw, dość ostrych. Na najbliższe miesiące to miejsce stało się dla mnie bardzo ważne tu poznałem podstawowe dania kuchni wegetariańskiej. Na zajęcia przyszło mi jeszcze poczekać 2 tygodnie, bo właśnie trwał strajk administracji uniwersyteckiej. Zajęcia w porze deszczowej Zawsze gorąco i wilgotno. W każdej sali kilkanaście wentylatorów. Tak głośnych, że nie można usłyszeć, czy student, który wymawia jakiś wyraz, rzeczywiście robi to poprawnie. Na pierwsze zajęcia przyszło kilkadziesiąt osób. Byłem przerażony, bo w takim tłumie nie można nic zrobić. Już po dwóch tygodniach została kilkuosobowa grupa. Reszta uciekła zobaczyła przybysza z kraju, o którym w Indiach niewiele wiadomo, a poza tym (czego dowiedziałem się później) jako studenci dostali zniżkowe roczne sieciówki na autobusy miejskie i to właściwie był koniec ich edukacji uniwersyteckiej. Zajęcia w porze zimowej Zawsze zaczynaliśmy bardzo wcześnie. Rekordem była Większość gdzieś pracowała i chciała zdążyć do biura na Po 15 grudnia w Delhi zaczynała się pora chłodna. Temperatura nad ranem nie przekraczała pięciu stopni. W mieszkaniu miałem piecyk elektryczny, ale w salach dydaktycznych nie było ogrzewania, a w niektórych okna się nie domykały. Żal mi było tych młodych ludzi, którzy w nadziei na lepszy byt przyjeżdżali się uczyć w takich warunkach. Ale dla nich to nie było chyba większe wyzwanie. W japonkach i cienkich sweterkach albo tylko w samych koszulach. Czy ktoś z nas jest w stanie sobie wyobrazić wyjście na ulicę w klapkach późną jesienią? Dogrzewaliśmy się marną farelką i czajem czyli słodką herbatą z przyprawami. I tak do końca stycznia, kiedy to robiło się trochę cieplej. Nauka Nauczanie polskiego w Indiach to wyzwanie. Ci, dla których język polski stanowił pierwszy język słowiański, przeżywali wielkie katusze. Wyjaśnianie zawiłości naszej gramatyki po angielsku sprawdzało się tylko w przypadku najzdolniejszych. Większość jednak znała tylko hindi i to najczęściej w jednej z odmian dialektalnych. Uczyłem, sam się ucząc. A nie było to proste. Wielokrotnie, gdy próbowałem coś powiedzieć, wybuchały salwy śmiechu. Były też sytuacje, które nam wydawać się mogą zaskakujące. Jeden ze studentów, kiedy przyszedł na moje zajęcia pierwszy raz, zrobił taki gest, jakby chciał dotknąć moich stóp. Widziałem już wcześniej takie zachowania w stosunku do nauczycieli sanskrytu, ale ja uczyłem tylko polskiego. Szacunek dla nauczyciela to coś, z czym w Indiach można się spotkać na każdym kroku. Zdarzało mi się wielokrotnie na indyjskiej wsi doświadczać tego szacunku, kiedy ludzie dowiadywali się, jaki zawód wykonuję. Bo dla Hindusów nauczyciel to guru najwyższy autorytet. Absolwenci Z tych, którzy zostali, kilku wytrwało cały trzyletni kurs i do dziś jesteśmy w kontakcie, a w miarę możliwości się spotykamy. Ganesh, który przyjechał do Poznania, gdzie skończył studia polonistyczne drugiego stopnia (jako jedyny Hindus) i rozpoczął studia doktoranckie. Chetna, która była najzdolniejsza, ale której sytuacja rodzinna nie pozwoliła wyjechać do Polski dziś pracuje w południowoindyjskim mieście Begalore i chyba znów chce wrócić na uniwersytet. Prahlad może nie najzdolniejszy, ale na pewno najbardziej obrotny był zarówno na stypendiach w Chorwacji, jak i w Polsce. dr Krzysztof Stroński Autor jest pracownikiem Instytutu Językoznawstwa UAM

13 Potyczki językowe / Linguistic struggles Teaching Polish in India is a challenge I will never forget my first day. I landed at the airport in New Delhi and when I inhaled the stale air of rainy season, I instantly knew that a new chapter of my life began a moment ago. I was picked up by Piotr Rudzki who had been teaching Polish here before my arrival. He took me to southern campus and that s how my Indian adventure started. Needless to say, the adventure paved with surprises. Unaccustomed to air-conditioning, I tried to sleep having my window wide open, but it was of no avail as I was dripping with sweat. I turned the aggregate on, but this unit, presumably remembering the times of Indhira Gandhi, was so loud that I couldn t sleep. Eventually, I gave up and fell into a sleep. In the morning I went to meet my supervisor Ravi Nagpal who was the dean of Slavic studies department. The meeting went by in a friendly atmosphere. Later on I met the rest of the teachers who took me for a short ride to the city. On the first day I saw an elephant, monkeys, ubiquitous cows, poverty, wealth and finally a monitor lizard about the size of a crocodile. It was already something for me especially if you add to this the heat, humidity and smog hardly letting me breathe. I also remember my first day in the university canteen and Dosa southern Indian cake made of rice flour, stuffed with potato puree and abundance of hot local spices. For the upcoming months this place became really important. This is where I became acquainted with some main vegetarian dishes. Besides, I was still waiting for my classes as the university administration were on strike. The classes in the rainy season It was always hot and wet. A dozen of fans in every classroom so loud that you couldn t hear whether a student pronouncing a word is doing it correctly. The attendance on the first meeting was impressive. I was petrified because you are helpless with such crowd. Luckily, after two weeks only a few dozens stayed. The rest decided to retreat. They saw a newcomer from the country they knew little about and, as I realised later, they got what they wanted (students were privileged to acquire a public transport discount). The classes in the winter season We always started early was our unofficial record. A majority of students was employed, so they wanted to be in the office at 10. December 15 was the beginning of the cold period. The temperature in the morning was never higher than 5. In my flat I had a heater, but in classrooms there was no heating, not to mention fully shut windows. I felt pity for those young people who hoped for the better and wanted to be taught in such severe conditions. Anyway, I guess that this wasn t the biggest challenge for them. They wore flip-flops and fine sweaters or just t-shirts. Do you imagine to walk around in flipflops in the late autumn? We warmed ourselves with a small heater and Chai sweet tea with herbs. It went on until January, when it started getting warmer. Teaching Teaching Polish in India is a challenge. Students who never before learned a Slavic language suffered agony. Explaining the intricacies of our grammar in English worked only for the brightest students. Most of them spoke no other language than Hindi in one of its many dialects. I was teaching and, at the same time, I was learning. It wasn t easy though. Many times when I tried to say something, an uproar of laughter followed. There were also situations that might seem odd to us. One of the students, when he came to my class for the first time, made a gesture as if he wanted to touch my feet. I have seen this before and it regarded the teachers of Sanskrit, but I was merely a teacher of Polish. Respect for a teacher is something that one may experience everywhere in India. I experienced it myself many times when people in an Indian village asked me what was my profession. This regard stems from the belief that a teacher is a guru, the highest authority. Graduates Those who didn t retreat stayed for the whole 3-year course and we are still in touch, we meet when we can. Ganesh came to Poznań, obtained his M.A. in Polish (as the only Indian) and began postgraduate studies. Chetna, the brightest student, couldn t leave India because of the family situation and now works in South Indian city Begalore and, supposedly, wants to go back to the university. Prahlad, who wasn t perhaps the most talented student, but was definitely the most canny, was awarded scholarships and has been to both Croatia and Poland. Krzysztof Stroński, Ph.D. The author works in AMU Institute of Linguistics Studia Podyplomowe Nauczania Języka Polskiego jako Obcego Studia Podyplomowe Nauczania Języka Polskiego jako Obcego przy Wydziale Filologii Polskiej i Klasycznej UAM w Poznaniu są ofertą dydaktyczną kierowaną do tych z Państwa, którzy, przejawiając zainteresowania filologiczne, pragnęliby posiąść umiejętności i nabyć uprawnienia do nauczania polszczyzny obcokrajowców i osoby wywodzące się ze środowisk polonijnych bądź to w placówkach działających w Polsce, bądź w ośrodkach polonistycznych poza granicami kraju. Program trwających trzy semestry Studiów obejmuje 350 godzin wykładów, konwersatoriów i zajęć warsztatowych z zakresu metodyki nauczania języka polskiego, wiedzy o języku polskim oraz kulturze polskiej. Szczegółowe informacje można znaleźć na stronie internetowej UAM pod adresem: Serdecznie zapraszamy! 13

14 14 Polszczyzna łatwizna / Polish as easy as pie Polacy wciąż opacznie rozumieją sens powiedzenia Mikołaja Reja A niechaj narodowie wżdy postronni znają, / iż Polacy nie gęsi, iż swój język mają!. Czasem ów błąd słyszą w telewizji Chodzi o gęsi język, a nie: gęsi ptaki Wielu miłośników poprawnej polszczyzny boleje nad tym, że z roku na rok zwiększa się liczba Polaków, którzy nie rozumieją sensu słynnego powiedzenia ojca literatury polskiej Mikołaja Reja: A niechaj narodowie wżdy postronni znają, / iż Polacy nie gęsi, iż swój język mają!. Entuzjaści polszczyzny zwracają uwagę na to, że ignorancję (czyli niewiedzę) w tym względzie zdradzają głównie dziennikarze stacji telewizyjnych, jakże ochoczo sięgający po owo efektowne, obrazowe sformułowanie, tyle że w wypaczonej, skróconej wersji Polacy nie gęsi (że niby Rej nie chciał, by Polaków ktoś przyrównywał do gęsi, czyli ptaków). Tymczasem nie jest to prawdą, pionierowi literatury polskiej wcale o to nie chodziło, chciał jedynie ogłosić światu, że Polacy mają nie gęsi język, tylko swój własny. Słynny cytat pochodzi z wiersza Do tego, co czytał (ze zbioru epigramatów Figliki z 1562 r.), w którym Mikołaj Rej z Nagłowic, wybitny polski poeta i prozaik okresu odrodzenia, grzmiał, że najwyższy czas, by Polacy zaczęli wreszcie pisać po polsku, a nie po łacinie. Oto fragment: ( ) Widzisz takie rozumy, co tak świat zbiegały, Że nie wiem, czego by już wszędy nie zmacały. Więc też ci nieukowie, co pisma nie mają, Gdy nie mogą mędrować, niechajże wżdy bają, Bo komu inochody nie stawa, więc grędą, A baby, gdy lnu niemasz, niech konopie przędą. A niechaj narodowie wżdy postronni znają, Iż Polacy nie gęsi, iż swój język mają! Konstrukcja gramatyczna sentencji A niechaj narodowie wżdy postronni znają, iż Polacy nie gęsi, iż swój język mają! i niektóre wyrazy w niej użyte są rzeczywiście dla nas, współczesnych, niezrozumiałe. Pamiętajmy jednak, że wiersz powstał w XVI w., kiedy panowała jeszcze moda na łacinę, stąd pełno w nim archaizmów (np. zawżdy zawsze ; narodowie narody, postronni obcy, znają wiedzą ) czy wersów językowo lub składniowo dalekich od doskonałości. Poza tym Rej był samoukiem, pisał pospiesznie, bez poprawek (sam siebie nazywał ekscytarzem, co brząka po słowie ). Jest charakterystyczne, że przywołując ów cytat, pomija się zwykle wers pierwszy (A niechaj narodowie wżdy postronni znają), poprzestaje zaś wyłącznie na drugim iż Polacy nie gęsi, iż swój język mają, często w zniekształconej postaci iż Polacy nie gęsi i swój język mają albo w ogóle na wyrwanym z kontekstu członie Polacy nie gęsi. Jak ów najbardziej znany, drugi wers ocenić od strony gramatycznej? Czy przypadkiem sam Rej, pisząc tak, a nie inaczej, nie sprowokował nas do tego, byśmy dziś mówili Polacy nie gęsi i myśleli, że naprawdę chodzi o gęsi ptaki? Czyż nie są to dwa zdania podrzędne wprowadzone spójnikiem iż? Czy autor nie zastosował tu na przykład elipsy, tzn. opuścił orzeczenie? Może zamierzał napisać iż Polacy to nie gęsi, iż swój język mają, czyli chciał nas jednak porównać do gęsi? Znawcy literatury staropolskiej, np. Julian Krzyżanowski, rozwiewają wszelkie tego typu wątpliwości. W sentencji Reja słowo gęsi na pewno nie jest rzeczownikiem, lecz przymiotnikiem (obecnym np. w określeniach gęsia skórka czy gęsie pióro). Mówiąc gęsi język, Rej miał na myśli język tych wszystkich, którzy ulegali wpływom cudzoziemskim, którzy mówili i pisali żargonem, którzy gęgali, czyli bełkotali. Niewykluczone, że wprost nazywał gęsim językiem łacinę (sfery wykształcone posługiwały się nią wtedy powszechnie w dokumentach pisanych). Gdyby zatem od początku Rej napisał A niech obce narody zawsze wiedzą, / iż Polacy mają język nie gęsi, ale swój, tzn. w pierwszym zdaniu podrzędnym połączył przymiotnik gęsi z rzeczownikiem język, a drugie zdanie podrzędne wprowadził spójnikiem przeciwstawnym (ale), a nie powtórzonym iż, dziś nie było kłopotu z właściwym odczytaniem sentencji. Stało się inaczej. Cóż, staropolszczyzna rządziła się własnymi prawami I jeszcze jedno. Do błędnego rozumienia sensu powiedzenia Mikołaja Reja mógł się przyczynić dramatopisarz, poeta i tłumacz Ludwik Hieronim Morstin (zmarł w 1966 r.). Otóż w 1952 r. napisał on sztukę o Mikołaju Reju jako obrońcy uciśnionego ludu wiejskiego i wielbicielu mowy polskiej i zatytułował ją Polacy nie gęsi. Trudno uwierzyć, że i on źle odczytał słowa Reja. Ale tak chyba było Maciej Malinowski Autor jest mistrzem ortografii polskiej, felietonistą ogólnopolskiego tygodnika Angora, prowadzi zajęcia na Uniwersytecie Pedagogicznym im. KEN w Krakowie, w Papieskiej Akademii Teologicznej i w Krakowskiej Akademii im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Niedawno wydał książkę Co z tą polszczyzną?. Poles still misunderstand the gist of Mikołaj Rej s saying A niechaj narodowie wżdy postronni znają, iż Polacy nie gęsi, iż swój język mają! [And let the other nations always know it well/ That the Poles are not geese, that they have their own tongue]. Sometimes they hear it being misinterpreted on television... It s all about the gabbling A lot of enthusiasts of proper Polish regret that year by year the number of Poles who do not understand the father s of Polish literature famous saying A niechaj narodowie wżdy postronni znają, iż Polacy nie gęsi, iż swój język mają! [And let the other nations always know it well/ That the Poles are not geese, that they have their own tongue] (transl. by Michał Mikoś). Enthusiasts of Polish point to the fact that ignorance (meaning lack of knowledge) is generally a problem of television journalists, so eagerly using this attractive saying, but in a short and altered version Polacy nie gęsi [Poles are no geese] (as if to say that Rej was against the idea of someone comparing Poles to geese, the birds). However, that is not the case here, because what the pioneer of Polish literature meant to say, was that Poles have their own language Polish. The famous quotation comes from the poem Do tego, co czytał [ To What He Read ] (from the collection of epigrams Figliki, 1562), in which Mikołaj Rej of Nagłowice, the outstanding Polish Renaisannce poet and writer, made an uproar that it is hightime for Poles to start writing in their own tongue instead of Latin. Here is an excerpt: (...) Widzisz takie rozumy, co tak świat zbiegały, Że nie wiem, czego by już wszędy nie zmacały. Więc też ci nieukowie, co pisma nie mają, Gdy nie mogą mędrować, niechajże wżdy bają, Bo komu inochody nie stawa, więc grędą, A baby, gdy lnu niemasz, niech konopie przędą. A niechaj narodowie wżdy postronni znają, Iż Polacy nie gęsi, iż swój język mają! The grammatical structure of the sentence A niechaj narodowie wżdy postronni znają, iż Polacy nie gęsi, iż swój język mają! and some words which the poet used are, for a modern man, quite incomprehensible. Yet, we should remember that the poem was written in 16 th c. when Latin was in fashion, and for this reason it is full of obsolete words (for example zawżdy [always], narodowie [nations], postronni [foreigners], znają [they know], or lines which are far from perfect with regards to language correctness or syntax. Apart from that, self-educated Rej wrote hastily, with no modifications (he called himself ekscytarzem, co brząka po słowie [an agitated person who strums words]. It is typical that, when mentioned, the first line of the quotation a niechaj narodowie wżdy postronni znają! [And let the other nations always know it well] is usually dropped out, leaving just the second line iż Polacy nie gęsi, iż swój język mają [that Poles are not geese, that they have their own tongue], often altered to iż Polacy nie gęsi i swój język mają [that Poles are not geese and they have their own tongue] or even Polacy nie gęsi [Poles are not geese], an excerpt entirely taken out of its context. How can one evaluate the most famous second verse in reference to grammar? Was it perhaps Rej s intention when he wrote the poem to provoke us to say Polacy nie gęsi [Poles are not geese] and think that it is really about the birds, the geese? Aren t these two subordinate clauses linked by the conjunction iż /that/? Did the author not use an ellipsis i.e. left out the predicate? Maybe he intended to write iż Polacy nie gęsi, iż swój język mają, thus comparing us to geese after all? The experts on Old Polish Literature, for instance Julian Krzyżanowski leave no doubts about Rej s intention. In Rej s phrase the word gęsi is not a noun for sure, but an adjective (it may be found in such phrases as gęsia skórka [goosebumps] or gęsie pióro [quill]). What Rej meant by gęsi język was the language of all those people who were under foreign influence, who spoke and wrote in a jargon, who gabbled, in other words who simply talked gibberish. It is likely that the author might have directly called Latin an Anserine language (educated people of the epoch commonly used Latin in written documents). Should Rej have begun his poem with A niech obce narody zawsze wiedzą, / iż Polacy mają język nie gęsi, ale swój [And let the other nations always know it well/ That the Poles do not speak Anserine, but have their own tongue], i.e. if he had joined the adjective gęsi with the noun język in the first subordinate clause, while introducing the second subordinate clause with a contrasting conjunction and not the repeated iż [that], there would be no trouble with the interpretation of the phrase. It turned out differently. Well, obviously the Old Polish had rules of its own. There is one more thing. It might have been Ludwik Hieronim Morsztyn (died 1966), a playwright, poet and translator, who contributed to this misinterpretation of Rej s saying. In 1952, Morstin wrote a play about Rej, portraying him as a defender of oppressed countrymen and a lover of the vernacular, and entitled it Polacy nie gęsi [Poles are no geese]. It is hard to believe that even he misinterpreted Rej s words. Yet, this is what probably happened. By Maciej Malinowski The author is a master of Polish orthography, a columnist in the Polish weekly magazine Angora and conducts classes in the Pedagogical University of Cracow, The Pontifical Academy of Theology and in The Andrzej Frycz Modrzewski Cracow University. Recently he published a book under the title Co z tą polszczyzną? (What about the Polish language?).

15

16 ADAM MICKIEWICZ UNIVERSITY POZNAŃ WE offer different Types of courses a) Polish language courses: 4 hours of classes a week for 30 weeks 4 hours of classes a week for 15 weeks 6 hours of classes a week for 30 weeks 6 hours of classes a week for 15 weeks 10 hours of classes a week for 30 weeks 10 hours of classes a week for 15 weeks b) One-year preparatory course for learners who want to study at Polish universities or colleges (600 hours of classes and 75 hours of Polish for special purposes) c) Preparatory course for taking the State Certification Exam in Polish as a Foreign Language (4 hours of classes a week for 15 weeks) d) Two-week preparatory course for taking the State Certification Exam in Polish as a Foreign Language (15 hours of classes a week) e) Lectures: 2 hours a week for 30 weeks for the first year of studies 2 hours a week for 30 weeks for the second year of studies Studium Języka i Kultury Polskiej dla Cudzoziemców UAM ul. Fredry 10, Poznań, Polska tel. (+48 61) , tel./fax (+48 61)

Konsorcjum Śląskich Uczelni Publicznych

Konsorcjum Śląskich Uczelni Publicznych Konsorcjum Śląskich Uczelni Publicznych Dlaczego powstało? - świat przeżywa dziś rewolucję w obszarze edukacji, - naszym celem jest promocja śląskiego jako regionu opartego na wiedzy, i najnowszych technologiach,

Bardziej szczegółowo

Test sprawdzający znajomość języka angielskiego

Test sprawdzający znajomość języka angielskiego Test sprawdzający znajomość języka angielskiego Imię i Nazwisko Kandydata/Kandydatki Proszę wstawić X w pole zgodnie z prawdą: Brak znajomości języka angielskiego Znam j. angielski (Proszę wypełnić poniższy

Bardziej szczegółowo

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to students

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to students Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl Back Twoje konto Wyloguj magda.szewczyk@slo-wroc.pl BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to students Tworzenie ankiety Udostępnianie Analiza (55) Wyniki

Bardziej szczegółowo

ERASMUS + : Trail of extinct and active volcanoes, earthquakes through Europe. SURVEY TO STUDENTS.

ERASMUS + : Trail of extinct and active volcanoes, earthquakes through Europe. SURVEY TO STUDENTS. ERASMUS + : Trail of extinct and active volcanoes, earthquakes through Europe. SURVEY TO STUDENTS. Strona 1 1. Please give one answer. I am: Students involved in project 69% 18 Student not involved in

Bardziej szczegółowo

Egzamin maturalny z języka angielskiego na poziomie dwujęzycznym Rozmowa wstępna (wyłącznie dla egzaminującego)

Egzamin maturalny z języka angielskiego na poziomie dwujęzycznym Rozmowa wstępna (wyłącznie dla egzaminującego) 112 Informator o egzaminie maturalnym z języka angielskiego od roku szkolnego 2014/2015 2.6.4. Część ustna. Przykładowe zestawy zadań Przykładowe pytania do rozmowy wstępnej Rozmowa wstępna (wyłącznie

Bardziej szczegółowo

Zestawienie czasów angielskich

Zestawienie czasów angielskich Zestawienie czasów angielskich Present Continuous I am, You are, She/ He/ It is, We/ You/ They are podmiot + operator + (czasownik główny + ing) + reszta I' m driving. operator + podmiot + (czasownik główny

Bardziej szczegółowo

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 8

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 8 Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 8 Przetłumacz na język angielski.klucz znajdziesz w drugiej części ćwiczenia. 1. to take a rest - odpocząć Muszę odpocząć. (5) Czy chcesz

Bardziej szczegółowo

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to teachers

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to teachers 1 z 7 2015-05-14 18:32 Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl Back Twoje konto Wyloguj magda.szewczyk@slo-wroc.pl BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to teachers Tworzenie ankiety Udostępnianie

Bardziej szczegółowo

DODATKOWE ĆWICZENIA EGZAMINACYJNE

DODATKOWE ĆWICZENIA EGZAMINACYJNE I.1. X Have a nice day! Y a) Good idea b) See you soon c) The same to you I.2. X: This is my new computer. Y: Wow! Can I have a look at the Internet? X: a) Thank you b) Go ahead c) Let me try I.3. X: What

Bardziej szczegółowo

Lekcja 1 Przedstawianie się

Lekcja 1 Przedstawianie się Lekcja 1 Przedstawianie się i poznawanie innych 2 Wysłuchaj dialogów, najpierw w wersji oryginalnej, później z tłumaczeniem. Powtarzaj poszczególne kwestie za lektorami. Dialog 1 Przedstawianie się w sytuacji

Bardziej szczegółowo

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 6

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 6 Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 6 Przetłumacz na język angielski.klucz znajdziesz w drugiej części ćwiczenia. 1. to eat out jeść poza domem Czy często jadasz poza domem?

Bardziej szczegółowo

Working Tax Credit Child Tax Credit Jobseeker s Allowance

Working Tax Credit Child Tax Credit Jobseeker s Allowance Benefits Depending on your residency status (EU citizen or not) there are various benefits available to help you with costs of living. A8 nationals need to have been working for a year and be registered

Bardziej szczegółowo

JĘZYK ANGIELSKI POZIOM PODSTAWOWY

JĘZYK ANGIELSKI POZIOM PODSTAWOWY EGZAMIN MATURALNY W ROKU SZKOLNYM 2013/2014 JĘZYK ANGIELSKI POZIOM PODSTAWOWY ROZWIĄZANIA ZADAŃ I SCHEMAT PUNKTOWANIA MAJ 2014 ZADANIA ZAMKNIĘTE Zadanie 1. Obszar standardów Rozumienie ze słuchu 1.1. 1.2.

Bardziej szczegółowo

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 4

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 4 Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 4 Przetłumacz na język angielski.klucz znajdziesz w drugiej części ćwiczenia. 1. to be angry with somebody gniewać się na kogoś Czy gniewasz

Bardziej szczegółowo

Polska Szkoła Weekendowa, Arklow, Co. Wicklow KWESTIONRIUSZ OSOBOWY DZIECKA CHILD RECORD FORM

Polska Szkoła Weekendowa, Arklow, Co. Wicklow KWESTIONRIUSZ OSOBOWY DZIECKA CHILD RECORD FORM KWESTIONRIUSZ OSOBOWY DZIECKA CHILD RECORD FORM 1. Imię i nazwisko dziecka / Child's name... 2. Adres / Address... 3. Data urodzenia / Date of birth... 4. Imię i nazwisko matki /Mother's name... 5. Adres

Bardziej szczegółowo

ALA MA KOTA PRESCHOOL URSYNÓW WARSAW POLAND

ALA MA KOTA PRESCHOOL URSYNÓW WARSAW POLAND ALA MA KOTA PRESCHOOL URSYNÓW WARSAW POLAND Ala ma kota is a network of non-public education preschools which are entered into the register of non-public schools and institutions of the Capital City of

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN W KLASIE TRZECIEJ GIMNAZJUM CZĘŚĆ 3. JĘZYK ANGIELSKI POZIOM PODSTAWOWY

EGZAMIN W KLASIE TRZECIEJ GIMNAZJUM CZĘŚĆ 3. JĘZYK ANGIELSKI POZIOM PODSTAWOWY Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu. KOD UCZNIA UZUPEŁNIA ZESPÓŁ NADZORUJĄCY PESEL miejsce na naklejkę EGZAMIN W KLASIE TRZECIEJ GIMNAZJUM CZĘŚĆ 3. JĘZYK ANGIELSKI

Bardziej szczegółowo

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 3

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 3 Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 3 Przetłumacz na język angielski.klucz znajdziesz w drugiej części ćwiczenia. 1. to be at the airport być na lotnisku Ona jest teraz na

Bardziej szczegółowo

European teens speaking through art. Europejscy nastolatkowie wypowiadają się poprzez sztukę.

European teens speaking through art. Europejscy nastolatkowie wypowiadają się poprzez sztukę. European teens speaking through art. Europejscy nastolatkowie wypowiadają się poprzez sztukę. The schools which participate in the project are from: Szkoły uczestniczące w projekcie są z: POLAND POLSKI

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY 2013 JĘZYK ANGIELSKI

EGZAMIN MATURALNY 2013 JĘZYK ANGIELSKI Centralna Komisja Egzaminacyjna w Warszawie EGZAMIN MATURALNY 2013 JĘZYK ANGIELSKI POZIOM PODSTAWOWY Kryteria oceniania odpowiedzi MAJ 2013 ZADANIA ZAMKNIĘTE Zadanie 1. Obszar standardów Rozumienie ze

Bardziej szczegółowo

Volley English! Dziś lekcja 1 Zaproszenie. Zapraszamy i my

Volley English! Dziś lekcja 1 Zaproszenie. Zapraszamy i my Volley English! Już od dziś, co miesiąc, znajdziecie w naszym serwisie nową ofertę. Zapraszamy Cię do nauki angielskiego w praktycznym wydaniu. Przygotowaliśmy dla Ciebie wyjątkowe materiały, które odnoszą

Bardziej szczegółowo

EuroWeek Szkoła Liderów 2015

EuroWeek Szkoła Liderów 2015 EuroWeek Szkoła Liderów 2015 Tegoroczny Obóz Językowy Euroweek, niewątpliwie był jednym z tych wyjazdów, które zapadają w pamięci na długie lata. Grupa uczniów z naszej szkoły wraz z nauczycielem języka

Bardziej szczegółowo

JĘZYK ANGIELSKI POZIOM ROZSZERZONY (A1)

JĘZYK ANGIELSKI POZIOM ROZSZERZONY (A1) EGZAMIN GIMNAZJALNY W ROKU SZKOLNYM 2012/2013 JĘZYK ANGIELSKI POZIOM ROZSZERZONY (A1) ROZWIĄZANIA ZADAŃ I SCHEMAT PUNKTOWANIA KWIECIEŃ 2013 Rozumienie ze słuchu Wymagania ogólne II. Rozumienie Uczeń rozumie

Bardziej szczegółowo

18. Przydatne zwroty podczas egzaminu ustnego. 19. Mo liwe pytania egzaminatora i przyk³adowe odpowiedzi egzaminowanego

18. Przydatne zwroty podczas egzaminu ustnego. 19. Mo liwe pytania egzaminatora i przyk³adowe odpowiedzi egzaminowanego 18. Przydatne zwroty podczas egzaminu ustnego I m sorry, could you repeat that, please? - Przepraszam, czy mo na prosiæ o powtórzenie? I m sorry, I don t understand. - Przepraszam, nie rozumiem. Did you

Bardziej szczegółowo

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 5

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 5 Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 5 Przetłumacz na język angielski.klucz znajdziesz w drugiej części ćwiczenia. 1. to be to do something mieć coś zrobić Mam jej pomóc jutro.

Bardziej szczegółowo

Angielski Biznes Ciekawie

Angielski Biznes Ciekawie Angielski Biznes Ciekawie Conditional sentences (type 2) 1. Discuss these two types of mindsets. 2. Decide how each type would act. 3. How would you act? Czy nauka gramatyki języka angielskiego jest trudna?

Bardziej szczegółowo

NAUCZYCIELE/TEACHERS Nauczyciele z Polskiej Szkoły Sobotniej z Liverpool:

NAUCZYCIELE/TEACHERS Nauczyciele z Polskiej Szkoły Sobotniej z Liverpool: NAUCZYCIELE/TEACHERS Nauczyciele z Polskiej Szkoły Sobotniej z Liverpool: posiadają odpowiednie kwalifikacje, przygotowanie pedagogiczne oraz doświadczenie w pracy z dziećmi i młodzieżą, stosują w swojej

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY 2012 JĘZYK ANGIELSKI

EGZAMIN MATURALNY 2012 JĘZYK ANGIELSKI Centralna Komisja Egzaminacyjna w Warszawie EGZAMIN MATURALNY 2012 JĘZYK ANGIELSKI POZIOM PODSTAWOWY Kryteria oceniania odpowiedzi MAJ 2012 ZADANIA ZAMKNIĘTE Zadanie 1. Obszar standardów Rozumienie ze

Bardziej szczegółowo

Domy inaczej pomyślane A different type of housing CEZARY SANKOWSKI

Domy inaczej pomyślane A different type of housing CEZARY SANKOWSKI Domy inaczej pomyślane A different type of housing CEZARY SANKOWSKI O tym, dlaczego warto budować pasywnie, komu budownictwo pasywne się opłaca, a kto się go boi, z architektem, Cezarym Sankowskim, rozmawia

Bardziej szczegółowo

ANKIETA ŚWIAT BAJEK MOJEGO DZIECKA

ANKIETA ŚWIAT BAJEK MOJEGO DZIECKA Przedszkole Nr 1 w Zabrzu ANKIETA ul. Reymonta 52 41-800 Zabrze tel./fax. 0048 32 271-27-34 p1zabrze@poczta.onet.pl http://jedyneczka.bnet.pl ŚWIAT BAJEK MOJEGO DZIECKA Drodzy Rodzice. W związku z realizacją

Bardziej szczegółowo

Effective Governance of Education at the Local Level

Effective Governance of Education at the Local Level Effective Governance of Education at the Local Level Opening presentation at joint Polish Ministry OECD conference April 16, 2012, Warsaw Mirosław Sielatycki Ministry of National Education Doskonalenie

Bardziej szczegółowo

Formularz dla osób planujących ubiegać się o przyjęcie na studia undergraduate (I stopnia) w USA na rok akademicki

Formularz dla osób planujących ubiegać się o przyjęcie na studia undergraduate (I stopnia) w USA na rok akademicki Formularz dla osób planujących ubiegać się o przyjęcie na studia undergraduate (I stopnia) w USA na rok akademicki 2017-2018 Zanim zaczniesz wypełniać formularz, zapoznaj się z Instrukcjami! Imię i nazwisko:

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY 2011 JĘZYK ANGIELSKI

EGZAMIN MATURALNY 2011 JĘZYK ANGIELSKI Centralna Komisja Egzaminacyjna w Warszawie EGZAMIN MATURALNY 2011 JĘZYK ANGIELSKI POZIOM PODSTAWOWY MAJ 2011 2 Egzamin maturalny z języka angielskiego poziom podstawowy ZADANIA ZAMKNIĘTE Zadanie 1. Obszar

Bardziej szczegółowo

Adult Education and Lifelong Learning

Adult Education and Lifelong Learning Adult Education and Lifelong Learning Adult Education Centers can provide a number of courses many of which are free to the learner. For information on the courses they provide visit www.lincolnshire.gov.uk/

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWY HARMONOGRAM SZKOLENIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO

SZCZEGÓŁOWY HARMONOGRAM SZKOLENIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO SZCZEGÓŁOWY HARMONOGRAM SZKOLENIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO Projekt: Podnoszenie kwalifikacji drogą do sukcesu Szkolenie: j. angielski, poziom A1 Termin szkolenia: 15. 12. 2014 r. 06. 05. 2015 r. Termin Egzaminu

Bardziej szczegółowo

Zadanie 1. Zadanie 2. Zadanie 3.

Zadanie 1. Zadanie 2. Zadanie 3. Zadanie 1. Usłyszysz dwukrotnie trzy teksty. Na podstawie informacji zawartych w nagraniu, w zadaniach 1.1. 1.3. z podanych odpowiedzi wybierz właściwą. Zakreśl literę A lub B. 1.1. Chłopiec dzwoni do

Bardziej szczegółowo

Anything else? Are you all right? Are you drinking milk now? Are you single or married? Are you sure? Can I make a phone call please?

Anything else? Are you all right? Are you drinking milk now? Are you single or married? Are you sure? Can I make a phone call please? Anything else? Are you all right? Are you drinking milk now? Are you single or married? Are you sure? Can I make a phone call please? Can you drive a car? Can you meet me tomorrow? Can you recommend a

Bardziej szczegółowo

Osoby 50+ na rynku pracy 2013-1-PL1-GRU06-38713

Osoby 50+ na rynku pracy 2013-1-PL1-GRU06-38713 Osoby 50+ na rynku pracy 2013-1-PL1-GRU06-38713 Piąte spotkanie grupy partnerskiej w Katowicach (Polska) 19-20 maj 2015 Program Uczenie się przez całe życie Grundtvig Tytył projektu: Osoby 50+ na rynku

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI POZIOM PODSTAWOWY

KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI POZIOM PODSTAWOWY Poziom podstawowy Język angielski Język angielski. Poziom podstawowy KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI POZIOM PODSTAWOWY Zadanie 1. Which person L (Liz) J (Jim) 1.1. thinks that a particular TV series is very

Bardziej szczegółowo

Łukasz Reszka Wiceprezes Zarządu

Łukasz Reszka Wiceprezes Zarządu Łukasz Reszka Wiceprezes Zarządu Time for changes! Vocational activisation young unemployed people aged 15 to 24 Projekt location Ząbkowice Śląskie project produced in cooperation with Poviat Labour Office

Bardziej szczegółowo

LEARNING AGREEMENT FOR STUDIES

LEARNING AGREEMENT FOR STUDIES LEARNING AGREEMENT FOR STUDIES The Student First and last name(s) Nationality E-mail Academic year 2014/2015 Study period 1 st semester 2 nd semester Study cycle Bachelor Master Doctoral Subject area,

Bardziej szczegółowo

Program Europa Master Opole-Moguncja-Dijon. Seminarium Wspólne studia - korzyść czy kłopot? Warszawa, 7 listopada 2014 r.

Program Europa Master Opole-Moguncja-Dijon. Seminarium Wspólne studia - korzyść czy kłopot? Warszawa, 7 listopada 2014 r. Program Europa Master Opole-Moguncja-Dijon Seminarium Wspólne studia - korzyść czy kłopot? Warszawa, 7 listopada 2014 r. Program Europa Master Czym jest? STUDY EUROPE LIVE EUROPE! Program Europa Master

Bardziej szczegółowo

Wymagania szczegółowe 1. Zdający posługuje się w miarę rozwiniętym zasobem środków językowych (leksykalnych,

Wymagania szczegółowe 1. Zdający posługuje się w miarę rozwiniętym zasobem środków językowych (leksykalnych, Część pisemna (poziom podstawowy). Przykładowe zadania z rozwiązaniami 57 TWORZENIE WYPOWIEDZI PISEMNEJ Zadanie 11. (0 10) Uczestniczyłeś(-aś) w międzynarodowej wymianie w Londynie. Napisz list do kolegi

Bardziej szczegółowo

PROGRAM STAŻU. Nazwa podmiotu oferującego staż / Company name IBM Global Services Delivery Centre Sp z o.o.

PROGRAM STAŻU. Nazwa podmiotu oferującego staż / Company name IBM Global Services Delivery Centre Sp z o.o. PROGRAM STAŻU Nazwa podmiotu oferującego staż / Company name IBM Global Services Delivery Centre Sp z o.o. Miejsce odbywania stażu / Legal address Muchoborska 8, 54-424 Wroclaw Stanowisko, obszar działania/

Bardziej szczegółowo

International Relations Office UKSW ul. Dewajtis 5, pok. 051, 01-815 Warszawa Mariola Sadowska e-mail: m.sadowska@uksw.edu.pl tel.

International Relations Office UKSW ul. Dewajtis 5, pok. 051, 01-815 Warszawa Mariola Sadowska e-mail: m.sadowska@uksw.edu.pl tel. Hi, I m Poland! What do you know about me? Didyouknowthatpolishis the most difficult language in the world? dwa dwoje dwóch dwojgiem dwojgu dwie dwóm dwom dwoma dwiema Didyouknowthat Warsawisthe third

Bardziej szczegółowo

PROJECT. Syllabus for course Global Marketing. on the study program: Management

PROJECT. Syllabus for course Global Marketing. on the study program: Management Poznań, 2012, September 20th Doctor Anna Scheibe adiunct in the Department of Economic Sciences PROJECT Syllabus for course Global Marketing on the study program: Management I. General information 1. Name

Bardziej szczegółowo

KLUCZ PUNKTOWANIA ODPOWIEDZI

KLUCZ PUNKTOWANIA ODPOWIEDZI Egzamin maturalny maj 2010 JĘZYK ANGIELSKI POZIOM PODSTAWOWY KLUCZ PUNKTOWANIA ODPOWIEDZI ZADANIA ZAMKNIĘTE Zadanie 1. Obszar standardów Rozumienie ze słuchu 1.1. T 1.2. F 1.3. Zdający stwierdza, czy tekst

Bardziej szczegółowo

Erasmus+ praktyki 2014/2015 spotkanie organizacyjne. 19.01.2015, Wrocław

Erasmus+ praktyki 2014/2015 spotkanie organizacyjne. 19.01.2015, Wrocław spotkanie organizacyjne 19.01.2015, Wrocław I Wypełnienie dokumentów II Przed wyjazdem na praktyki III Po przyjeździe na miejsce praktyk IV Po powrocie z praktyk V Uwagi końcowe I Wypełnienie dokumentów:

Bardziej szczegółowo

Public Schools No. 1 in Chelm Project: The Whole World Is a One Big Chelm

Public Schools No. 1 in Chelm Project: The Whole World Is a One Big Chelm Public Schools No. 1 in Chelm Project: The Whole World Is a One Big Chelm The realization of the programme "The Whole World is One Big Chelm" March 2006 We have completed yet another stage of our programme.

Bardziej szczegółowo

MATURA USTNA: ZESTAW 1

MATURA USTNA: ZESTAW 1 MATURA USTNA: ZESTAW 1 Twój kolega/twoja koleżanka chce dowiedzieć się czegoś o Twojej klasie. Poniżej podane są 4 kwestie, które musisz omówić w rozmowie z egzaminującym. Liczba uczniów w klasie Atmosfera

Bardziej szczegółowo

1.How do you rate the English language skills of Polish students?

1.How do you rate the English language skills of Polish students? PODSUMOWANIE WYNIKÓW ANKIET DLA OPIEKUNÓW PORTUGALSKICH PODCZAS STAŻU LEONARDO DA VINCI - MAJ 2013 1.How do you rate the English language skills of Polish students? -bad 0 -insufficient 0 -sufficient 0

Bardziej szczegółowo

Rozmowa kwalifikacyjna z pracodawcą po angielsku str. 4 Anna Piekarczyk. Od Wydawcy

Rozmowa kwalifikacyjna z pracodawcą po angielsku str. 4 Anna Piekarczyk. Od Wydawcy Spis treści Sposoby na udaną rozmowę kwalifikacyjną...5 Lista czasowników, które warto znać i zastosować podczas rozmowy kwalifikacyjnej...9 Lista przymiotników opisujących charakter... 11 Dla pracodawcy:

Bardziej szczegółowo

CI WYKSZTAŁCENIA I WYMIANY MI

CI WYKSZTAŁCENIA I WYMIANY MI Attach photo here Print your first and last name on the reverse side of each photo To be typewritten in English. BIURO UZNAWALNOŚCI WYKSZTAŁCENIA I WYMIANY MIĘDZYNARODOWEJ ul. Smolna 13, 00-375 Warszawa

Bardziej szczegółowo

Erasmus Incoming Students 2013/2014 Basic Information

Erasmus Incoming Students 2013/2014 Basic Information Erasmus Incoming Students 2013/2014 Basic Information Erasmus students have to be nominated by their home university. There has to be a valid bilateral agreement between the University of Warsaw (UW) and

Bardziej szczegółowo

Zadanie 1. Zadanie 2. Zadanie 3

Zadanie 1. Zadanie 2. Zadanie 3 Zadanie 1 Usłyszysz dwukrotnie trzy teksty. Na podstawie informacji zawartych w nagraniu zdecyduj, czy podane zdania są prawdziwe (TAK) czy fałszywe (NIE). Wstaw znak w kratkę poprawnej odpowiedzi. 1.1

Bardziej szczegółowo

6. FORMULARZ DLA OGŁOSZENIODAWCÓW INSTYTUCJA: UNIWERSYTET OPOLSKI-INSTYTUT NAUK PEDAGOGICZNYCH

6. FORMULARZ DLA OGŁOSZENIODAWCÓW INSTYTUCJA: UNIWERSYTET OPOLSKI-INSTYTUT NAUK PEDAGOGICZNYCH 6. FORMULARZ DLA OGŁOSZENIODAWCÓW INSTYTUCJA: UNIWERSYTET OPOLSKI-INSTYTUT NAUK PEDAGOGICZNYCH MIASTO: OPOLE STANOWISKO: ADIUNKT DYSCYPLINA NAUKOWA: PEDAGOGIKA, SPECJALNOŚĆ-PRACA SOCJALNA DATA OGŁOSZENIA:...20

Bardziej szczegółowo

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 2

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 2 Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 2 Przetłumacz na język angielski.klucz znajdziesz w drugiej części ćwiczenia. 1. to be at school być w szkole Jestem teraz w szkole. (1)

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY 2012 JĘZYK ANGIELSKI

EGZAMIN MATURALNY 2012 JĘZYK ANGIELSKI Centralna Komisja Egzaminacyjna w Warszawie EGZAMIN MATURALNY 2012 JĘZYK ANGIELSKI POZIOM PODSTAWOWY Kryteria oceniania odpowiedzi CZERWIEC 2012 ZADANIA ZAMKNIĘTE Zadanie 1. Obszar standardów Rozumienie

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY 2012 JĘZYK ANGIELSKI

EGZAMIN MATURALNY 2012 JĘZYK ANGIELSKI Centralna Komisja Egzaminacyjna EGZAMIN MATURALNY 2012 JĘZYK ANGIELSKI POZIOM PODSTAWOWY Kryteria oceniania odpowiedzi SIERPIEŃ 2012 ZADANIA ZAMKNIĘTE Zadanie 1. Egzamin maturalny z języka angielskiego

Bardziej szczegółowo

Extraclass. Football Men. Season 2009/10 - Autumn round

Extraclass. Football Men. Season 2009/10 - Autumn round Extraclass Football Men Season 2009/10 - Autumn round Invitation Dear All, On the date of 29th July starts the new season of Polish Extraclass. There will be live coverage form all the matches on Canal+

Bardziej szczegółowo

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 7

Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 7 Angielski bezpłatne ćwiczenia - gramatyka i słownictwo. Ćwiczenie 7 Przetłumacz na język angielski.klucz znajdziesz w drugiej części ćwiczenia. 1. to do business prowadzić interesy Prowadzę interesy w

Bardziej szczegółowo

Vice-mayor of Zakopane Wojciech Solik. Polish Ministry of the Environment Chief Specialist for. Tatras National Park (Slovakia) Director Pawel Majko

Vice-mayor of Zakopane Wojciech Solik. Polish Ministry of the Environment Chief Specialist for. Tatras National Park (Slovakia) Director Pawel Majko April 22, 2012 Vice-mayor of Zakopane Wojciech Solik Tatrzanski Park Narodowy Director Pawel Skawinski (host) Polish Ministry of the Environment Chief Specialist for National Parks Jan Reklewski Tatras

Bardziej szczegółowo

UMCS, English Institute, BA Courses 2015-16

UMCS, English Institute, BA Courses 2015-16 UMCS, English Institute, BA Courses 2015-16 Course title in English Course title in Polish Year of studies Grammar Grammar Vocabulary Practice and Text Analysis Vocabulary Practice and Text Analysis Vocabulary

Bardziej szczegółowo

UZUPEŁNIA ZESPÓŁ NADZORUJĄCY BADANIE DIAGNOSTYCZNE W KLASIE TRZECIEJ GIMNAZJUM Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO POZIOM PODSTAWOWY GRUDZIEŃ 2011

UZUPEŁNIA ZESPÓŁ NADZORUJĄCY BADANIE DIAGNOSTYCZNE W KLASIE TRZECIEJ GIMNAZJUM Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO POZIOM PODSTAWOWY GRUDZIEŃ 2011 Centralna Komisja Egzaminacyjna Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu. Układ graficzny CKE 2011 UZUPEŁNIA ZESPÓŁ NADZORUJĄCY KOD UCZNIA PESEL miejsce na naklejkę z

Bardziej szczegółowo

Financial support for start-uppres. Where to get money? - Equity. - Credit. - Local Labor Office - Six times the national average wage (22000 zł)

Financial support for start-uppres. Where to get money? - Equity. - Credit. - Local Labor Office - Six times the national average wage (22000 zł) Financial support for start-uppres Where to get money? - Equity - Credit - Local Labor Office - Six times the national average wage (22000 zł) - only for unymployed people - the company must operate minimum

Bardziej szczegółowo

Procedura kwalifikacji studentów Wydziału Zarządzania AGH na wyjazdy w ramach programu LLP Erasmus

Procedura kwalifikacji studentów Wydziału Zarządzania AGH na wyjazdy w ramach programu LLP Erasmus Nazwa Procedury: Procedura kwalifikacji studentów Wydziału Zarządzania AGH na wyjazdy w ramach programu LLP Erasmus Strona 1 z 2 Wydanie 1 Cel i zakres Celem procedury jest ustalenie spójnych zasad kwalifikowania

Bardziej szczegółowo

a) Present Simple (czas teraźniejszy)

a) Present Simple (czas teraźniejszy) 1. Czasy gramatyczne GRAMATYKA JĘZYKA ANGIELSKIEGO a) Present Simple (czas teraźniejszy) - czynności stałe, regularne, powtarzające się (I go to school every day.) - prawdy życiowe (The sun rises in the

Bardziej szczegółowo

A n g i e l s k i. Phrasal Verbs in Situations. Podręcznik z ćwiczeniami. Dorota Guzik Joanna Bruska FRAGMENT

A n g i e l s k i. Phrasal Verbs in Situations. Podręcznik z ćwiczeniami. Dorota Guzik Joanna Bruska FRAGMENT A n g i e l s k i Phrasal Verbs in Situations Podręcznik z ćwiczeniami FRAGMENT Dorota Guzik Joanna Bruska Autorzy: Dorota Guzik, Joanna Bruska Konsultacja językowa: Tadeusz Z. Wolański Lektorzy: Maybe

Bardziej szczegółowo

KLUCZ PUNKTOWANIA ZADAŃ

KLUCZ PUNKTOWANIA ZADAŃ Egzamin maturalny maj 2009 JĘZYK ANGIELSKI POZIOM PODSTAWOWY KLUCZ PUNKTOWANIA ZADAŃ ZADANIA ZAMKNIĘTE Zadanie 1. Obszar standardów ze słuchu 1.1. E 1.2. A 1.3. Zdający selekcjonuje informacje (II. 1 d)

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Virginia Evans Jenny Dooley

Spis treści. Virginia Evans Jenny Dooley pis treści chool... p. y things... p. ports... p. y home... p. 8 y family... p. 0 nimals... p. Free-time activities... p. 8 Food... p. Virginia vans Jenny ooley łownictwo ZZW chool like aths and nglish

Bardziej szczegółowo

KILKA WSKAZÓWEK PRZED USTNYM EGZAMINEM MATURALNYM Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO

KILKA WSKAZÓWEK PRZED USTNYM EGZAMINEM MATURALNYM Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO KILKA WSKAZÓWEK PRZED USTNYM EGZAMINEM MATURALNYM Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO Zadania egzaminacyjne Rozmowa wstępna (rozgrzewka językowa) Zadanie 1 rozmowa sterowana Zadanie 2 ilustracja + 3 pytania Zadanie

Bardziej szczegółowo

Cracow University of Economics Poland. Overview. Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005

Cracow University of Economics Poland. Overview. Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005 Cracow University of Economics Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005 - Key Note Speech - Presented by: Dr. David Clowes The Growth Research Unit CE Europe

Bardziej szczegółowo

ZESZYTY NAUKOWE UNIWERSYTETU SZCZECIŃSKIEGO NR 444 PRACE INSTYTUTU KULTURY FIZYCZNEJ NR 23 2006

ZESZYTY NAUKOWE UNIWERSYTETU SZCZECIŃSKIEGO NR 444 PRACE INSTYTUTU KULTURY FIZYCZNEJ NR 23 2006 ZESZYTY NAUKOWE UNIWERSYTETU SZCZECIŃSKIEGO NR 444 PRACE INSTYTUTU KULTURY FIZYCZNEJ NR 23 2006 ALICJA DROHOMIRECKA KATARZYNA KOTARSKA INSTYTUT KULTURY FIZYCZNEJ UNIWERSYTETU SZCZECIŃSKIEGO W OPINII STUDENTÓW

Bardziej szczegółowo

International Baccalaureate Diploma Programme. w Prywatnym Liceum Ogólnokształcącym im. Melchiora Wańkowicza

International Baccalaureate Diploma Programme. w Prywatnym Liceum Ogólnokształcącym im. Melchiora Wańkowicza nternational Baccalaureate Diploma Programme w Prywatnym Liceum Ogólnokształcącym im. Melchiora Wańkowicza nternational Baccalaureate Organization Główną siedzibą organizacji jest Genewa, Szwajcaria. Programy:

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY OD ROKU SZKOLNEGO 2014/2015 JĘZYK ANGIELSKI POZIOM PODSTAWOWY ROZWIĄZANIA ZADAŃ I SCHEMATY PUNKTOWANIA (A3)

EGZAMIN MATURALNY OD ROKU SZKOLNEGO 2014/2015 JĘZYK ANGIELSKI POZIOM PODSTAWOWY ROZWIĄZANIA ZADAŃ I SCHEMATY PUNKTOWANIA (A3) EGZMIN MTURLNY OD ROKU SZKOLNEGO 2014/2015 JĘZYK NGIELSKI POZIOM PODSTWOWY ROZWIĄZNI ZDŃ I SCHEMTY PUNKTOWNI (3) GRUDZIEŃ 2013 Zadanie 1. (0 4). 1.1. 1.2. 3.2. Zdający określa główną myśl F 1.3. poszczególnych

Bardziej szczegółowo

BSSSC Baltic Sea States Subregional Co-operation. operation good practices presentation

BSSSC Baltic Sea States Subregional Co-operation. operation good practices presentation BSSSC Baltic Sea States Subregional Co-operation operation good practices presentation Polites association was founded in 2002 in Szczecin Stowarzyszenie POLITES w Szczecinie Starszy Brat Starsza Siostra

Bardziej szczegółowo

Język angielski. Poziom rozszerzony Próbna Matura z OPERONEM i Gazetą Wyborczą CZĘŚĆ I KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI POZIOM ROZSZERZONY CZĘŚĆ I

Język angielski. Poziom rozszerzony Próbna Matura z OPERONEM i Gazetą Wyborczą CZĘŚĆ I KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI POZIOM ROZSZERZONY CZĘŚĆ I Poziom rozszerzony Język angielski Język angielski. Poziom rozszerzony KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI POZIOM ROZSZERZONY CZĘŚĆ I W schemacie oceniania zadań otwartych są prezentowane przykładowe odpowiedzi.

Bardziej szczegółowo

BULLETIN 2 II TRAINING CAMP POLISH OPEN MTBO CHAMPIONSHIPS 19-22.06.2014 MICHAŁOWO 23-29.06.2014 TRAINING CAMP WORLD MTB ORIENTEERING CHAMPIONSHIPS

BULLETIN 2 II TRAINING CAMP POLISH OPEN MTBO CHAMPIONSHIPS 19-22.06.2014 MICHAŁOWO 23-29.06.2014 TRAINING CAMP WORLD MTB ORIENTEERING CHAMPIONSHIPS BULLETIN 2 II TRAINING CAMP POLISH OPEN MTBO CHAMPIONSHIPS 19-22.06.2014 MICHAŁOWO 23-29.06.2014 TRAINING CAMP WORLD MTB ORIENTEERING CHAMPIONSHIPS MASTERS WORLD MTB ORIENTEERING CHAMPIONSHIPS MTB ORIENTEERING

Bardziej szczegółowo

The Lights of Chartres Eustachy Kossakowski, 1983-1989

The Lights of Chartres Eustachy Kossakowski, 1983-1989 Eustachy Kossakowski, 1983-1989 dimensions: 40 x 29 cm technique: 12 color prints on Hahnemuhle Photo Rag 308 g/m² paper made from original Eustachy Kossakowski s negatives edition: 6 price: 12 000 PLN

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr R 25/2015 Rektora Politechniki Lubelskiej z dnia 13 kwietnia 2015 r.

Zarządzenie Nr R 25/2015 Rektora Politechniki Lubelskiej z dnia 13 kwietnia 2015 r. Zarządzenie Nr R 25/2015 Rektora Politechniki Lubelskiej z dnia 13 kwietnia 2015 r. w sprawie warunków i trybu przyjmowania studentów zagranicznych na studia wymienne w ramach programu Erasmus+, innych

Bardziej szczegółowo

CZASY ANGIELSKIE W PIGUŁCE

CZASY ANGIELSKIE W PIGUŁCE 1) SIMPLE PRESENT (Czas teraźniejszy prosty) CZASY ANGIELSKIE W PIGUŁCE informujemy o czyimś zwyczaju, przyzwyczajeniu czynności powtarzające się, rutynowe plan lekcji, rozkłady jazdy + czasownik zwykły

Bardziej szczegółowo

THE ADMISSION APPLICATION TO PRIVATE PRIMARY SCHOOL. PART I. Personal information about a child and his/her parents (guardians) Child s name...

THE ADMISSION APPLICATION TO PRIVATE PRIMARY SCHOOL. PART I. Personal information about a child and his/her parents (guardians) Child s name... THE ADMISSION APPLICATION TO PRIVATE PRIMARY SCHOOL PART I. Personal information about a child and his/her parents (guardians) Child s name... Child s surname........ Date and place of birth..... Citizenship.....

Bardziej szczegółowo

DODATKOWE ĆWICZENIA II. CZASY. II.1.1. Uzupełnij zdania, używając odpowiedniej formy czasownika to be

DODATKOWE ĆWICZENIA II. CZASY. II.1.1. Uzupełnij zdania, używając odpowiedniej formy czasownika to be II.1. Czas present simple DODATKOWE ĆWICZENIA II.1.1. Uzupełnij zdania, używając odpowiedniej formy czasownika to be Example: My friends are in Egypt on holidays. 1. They. students. 2. I from Poland. 3.

Bardziej szczegółowo

It s going to rain - naucz się mówić o przyszłości

It s going to rain - naucz się mówić o przyszłości It s going to rain - naucz się mówić o przyszłości Mówienie o przyszłości w języku angielskim kilka sposobów Czas Present Simple Czas Future Simple Czas Present Continuous Forma to be going to Czas Future

Bardziej szczegółowo

II.Zadaj pytania z czasownikiem to be i udziel krótkiej odpowiedzi według wzoru: Peter is English.--- Is Peter English? Yes, he is / No, he isn t

II.Zadaj pytania z czasownikiem to be i udziel krótkiej odpowiedzi według wzoru: Peter is English.--- Is Peter English? Yes, he is / No, he isn t Język angielski - zjazd 4-5.10 Revision-powtórzenie I.Wstaw odpowiednią formę czasownika być - to be: 1.He...an actor (+) 2.They.good students (+) 3.I..from Poland (+) 4.They..from Germany (-) 5.Philip.Spanish

Bardziej szczegółowo

photo graphic Jan Witkowski Project for exhibition compositions typography colors : +48 506 780 943 : janwi@janwi.com

photo graphic Jan Witkowski Project for exhibition compositions typography colors : +48 506 780 943 : janwi@janwi.com Jan Witkowski : +48 506 780 943 : janwi@janwi.com Project for exhibition photo graphic compositions typography colors Berlin London Paris Barcelona Vienna Prague Krakow Zakopane Jan Witkowski ARTIST FROM

Bardziej szczegółowo

KONKURS JĘZYKA ANGIELSKIEGO DLA UCZNIÓW SZKÓŁ PODSTAWOWYCH ETAP SZKOLNY

KONKURS JĘZYKA ANGIELSKIEGO DLA UCZNIÓW SZKÓŁ PODSTAWOWYCH ETAP SZKOLNY . /pieczątka nagłówkowa szkoły/. kod pracy ucznia KONKURS JĘZYKA ANGIELSKIEGO DLA UCZNIÓW SZKÓŁ PODSTAWOWYCH ETAP SZKOLNY Drogi uczniu, Gratulacje! Witaj na I etapie konkursu. Przeczytaj uważnie instrukcję

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI POZIOM PODSTAWOWY

KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI POZIOM PODSTAWOWY Rozumienie ze słuchu Zadanie 1. Język angielski. Poziom podstawowy Próbna Matura z OPERONEM, Gazetą Wyborczą i ritish ouncil KRYTERI OENINI ODPOWIEDZI POZIOM PODSTWOWY Zdający rozumie proste, typowe wypowiedzi

Bardziej szczegółowo

Perspektywy PDF. ==>Download: Perspektywy PDF ebook By 0

Perspektywy PDF. ==>Download: Perspektywy PDF ebook By 0 Perspektywy PDF ==>Download: Perspektywy PDF ebook By 0 Perspektywy PDF By 0 - Are you searching for Perspektywy pdf Books? Now, you will be happy that Perspektywy PDF is available at our online library

Bardziej szczegółowo

DLA UCZNIÓW SZKÓŁ PODSTAWOWYCH

DLA UCZNIÓW SZKÓŁ PODSTAWOWYCH ... pieczątka nagłówkowa szkoły... kod pracy ucznia KONKURS PRZEDMIOTOWY JĘZYKA ANGIELSKIEGO DLA UCZNIÓW SZKÓŁ PODSTAWOWYCH ETAP SZKOLNY Drogi Uczniu, witaj na I etapie konkursu języka angielskiego. Przeczytaj

Bardziej szczegółowo

Please fill in the questionnaire below. Each person who was involved in (parts of) the project can respond.

Please fill in the questionnaire below. Each person who was involved in (parts of) the project can respond. Project CARETRAINING PROJECT EVALUATION QUESTIONNAIRE Projekt CARETRAINING KWESTIONARIUSZ EWALUACJI PROJEKTU Please fill in the questionnaire below. Each person who was involved in (parts of) the project

Bardziej szczegółowo

[LEKCJA 7. PODRÓŻOWANIE- WYCIECZKA]

[LEKCJA 7. PODRÓŻOWANIE- WYCIECZKA] 20150208 [LEKCJA 7. PODRÓŻOWANIE- WYCIECZKA] ZAWARTOŚĆ Wstęp... 3 Dialog... 4 Słowniczek... 5 Gramatyka... 6 Ćwiczenie... 7 Tłumacznie... 8 Kontakt... 9 2 WSTĘP Jednym z częstym tematem konwersacji są

Bardziej szczegółowo

Evaluation of the main goal and specific objectives of the Human Capital Operational Programme

Evaluation of the main goal and specific objectives of the Human Capital Operational Programme Pracownia Naukowo-Edukacyjna Evaluation of the main goal and specific objectives of the Human Capital Operational Programme and the contribution by ESF funds towards the results achieved within specific

Bardziej szczegółowo

Steps to build a business Examples: Qualix Comergent

Steps to build a business Examples: Qualix Comergent How To Start a BUSINESS Agenda Steps to build a business Examples: Qualix Comergent 1 Idea The Idea is a Piece of a Company 4 2 The Idea is a Piece of a Company Investing_in_New_Ideas.wmv Finding_the_Problem_is_the_Hard_Part_Kevin

Bardziej szczegółowo

PROJECT. Syllabus for course Techniques of negotiations and mediations in administration. on the study program: Administration

PROJECT. Syllabus for course Techniques of negotiations and mediations in administration. on the study program: Administration Poznań, 2012, September 20th Doctor Anna Scheibe adiunct in the Department of Economic Sciences PROJECT Syllabus for course Techniques of negotiations and mediations in administration on the study program:

Bardziej szczegółowo

Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing and its consequences for society

Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing and its consequences for society Prof. Piotr Bledowski, Ph.D. Institute of Social Economy, Warsaw School of Economics local policy, social security, labour market Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing

Bardziej szczegółowo

Comenius Project "Mothering to water - to nurture, protect and guarantee the future" Comenius 2013. Polska Włochy Holandia Turcja Austria

Comenius Project Mothering to water - to nurture, protect and guarantee the future Comenius 2013. Polska Włochy Holandia Turcja Austria Comenius Project "Mothering to water - to nurture, protect and guarantee the future" Comenius 2013 Polska Włochy Holandia Turcja Austria Poland Italy Netherland Turkey Austria Podróż była długa i nużąca,

Bardziej szczegółowo

Remember to set your printer to omit this page when running off copies.using this document.

Remember to set your printer to omit this page when running off copies.using this document. Remember to set your printer to omit this page when running off copies.using this document. The booklets are all produced using MS Publisher, so that is necessary on the computer being used. This document

Bardziej szczegółowo

PLAN STUDIÓW DOKTORANCKICH Z FIZYKI I ASTRONOMII DZIEDZINA / NAUKI FIZYCZNE DYSCYPLINA / FIZYKA lub ASTRONOMIA

PLAN STUDIÓW DOKTORANCKICH Z FIZYKI I ASTRONOMII DZIEDZINA / NAUKI FIZYCZNE DYSCYPLINA / FIZYKA lub ASTRONOMIA PLAN STUDIÓW DOKTORANCKICH Z FIZYKI I ASTRONOMII DZIEDZINA / NAUKI FIZYCZNE DYSCYPLINA / FIZYKA lub ASTRONOMIA STUDIA STACJONARNE - rekrutacja 2013/2014 Lp. Nazwa przedmiotu Ogólne Rozkład zajęć w poszczególnych

Bardziej szczegółowo

POLISH CULTURAL FOUNDATION

POLISH CULTURAL FOUNDATION 177 Broadway Clark, New Jersey 07066 Tel: 732-382-7197 Fax: 732-382-7169 web: www.pcfnj.org e-mail: pcf@pcfnj.org Accept our cordial invitation to JOIN TODAY! Come visit and experience our hospitality.

Bardziej szczegółowo