redakcja naukowa Irina Surina Przestrzeń edukacyjna wobec wyzwań i oczekiwań społecznych

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "redakcja naukowa Irina Surina Przestrzeń edukacyjna wobec wyzwań i oczekiwań społecznych"

Transkrypt

1 redakcja naukowa Irina Surina Przestrzeń edukacyjna wobec wyzwań i oczekiwań społecznych

2 PRZESTRZEŃ EDUKACYJNA WOBEC WYZWAŃ I OCZEKIWAŃ SPOŁECZNYCH EDUCATIONAL SPACE VERSUS SOCIAL CHALLENGES AND EXPECTATIONS ОБРАЗОВАТЕЛЬНОЕ ПРОСТРАНСТВО В КОНТЕКСТЕ ВЫЗОВОВ И ОЖИДАНИЙ СОВРЕМЕННОГО ОБЩЕСТВА Redakcja naukowa Irina Surina Kraków 2012

3 Copyright by Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków 2010 Recenzent: prof. dr hab. Sławomir Tecław Adiustacja: Joanna Kosturek Korekta: Aleksandra Bylica Projekt okładki: Magdalena Muszyńska Izabela Surdykowska-Jurek CZARTART ISBN Oficyna Wydawnicza Impuls Kraków, ul. Turniejowa 59/5 tel. (12) , , fax (12) Wydanie II, Kraków 2012

4 Spis treści Zamiast wstępu Irina Surina Rozważania o przestrzeni edukacyjnej od teorii do praktyki edukacyjnej Econsiderations of educational space from theory to educational practice Размышления об образовательном простанстве от теории к практике образовательной деятельности Część I Wyzwania edukacyjne wobec przemian współczesnego społeczeństwa polskiego Educational challenge versus changes of contemporary Polish society Образовательные вызовы в условиях перемен современного польского общества Krystyna Duraj-Nowakowa Tropy/ścieżki integrowania myślenia pedagogów o edukacji Traces/paths of integrating pedagogues thinking about education Пути интеграции мышления педагогов oб образовании Wanda Jakubaszek Możliwości edukacji XXI wieku wynikające z postulatów Raportu dla UNESCO Międzynarodowej Komisji do spraw Edukacji dla XXI Wieku Edukacja. Jest w niej ukryty skarb Possibilities of the twenty-first century education resulting from the motions of Report to UNESCO of the International Commission on Education for the Twenty-first Century: Learning: the Treasure Within Возможности образования XXI века в постулятах рапорта международной комиссии по делам образования: образование есть в нем скрытое сокровище

5 6 Spis treści Jan Kania Globalny wymiar komunikacji społecznej w pedagogice A global scope of social communication in pedagogy Глобальное измерение социальной коммуникации в педагогике Grzegorz Piekarski Homo Prosocialis jako wyzwanie i cel edukacji w społeczeństwie samotnego tłumu Homo Prosocialis as a challenge and aim of education in society of lonely crowd Homo prosocialis вызов и цель образования в обществе «толпы одиноких» Stefan Konstańczak Wykluczenie społeczne w edukacji O utopijności hasła równych szans oświatowych Social exclusion in education. Utopia of idea of equal chances in education Cоциальное исключение в образовании. Oб утопии идеии равных шансов в образовании Ewa Matuska Zamawiane kierunki studiów receptą na deficyty kapitału intelektualnego w Polsce? Ordered courses of studies as a solution for deficits of intellectual capital in Poland? Государственный заказ на направления обучения как рецепт регулирования дефицита интеллектуального капитала в Польше? Swietłana Szczygielska Współczesne technologie kształcenia w szkole wyższej Contemporary educational technology at the university level Современные технологии обучения в вузе Henryk Porożyński Wielokulturowość w Polsce międzywojennej i dzisiaj. Wyzwania edukacyjne Multiculturalism in Poland between the two World Wars and today Educational challenges Поликультурность в межвоенной Польше и сегодня. Образовательные вызовы

6 Spis treści 7 Сzęść II Współczesna młodzież w zmieniającej się rzeczywistości społeczno-edukacyjnej Contemporary youth in changeable social-educational reality Современная молодежь в изменяющейся cоциально-образовательной действительности Jan Maciejewski Tożsamość młodego pokolenia w zmieniającej się rzeczywistości społeczno-ekonomicznej Polski Identification of young generation in changing social and economic reality of Poland Идентификация молодого поколения в изменяющейся социально-экономической реальности Польши Karolina Zaniewska Styl życia i style uczestnictwa społecznego młodzieży akademickiej średniego miasta Life style and styles of social participation of academic youth of a middle size town Стиль жизни и стили социального участия студенческой молодежи среднего города Wiesław Lesner Patologiczne formy spędzania czasu wolnego wybrane subkultury młodzieżowe Pathological forms of spending of free time selected youth subcultures Девиантные формы проведения свободного времени характеристика некоторых молодежных субкультур Andrzej Kokiel Wartości studentów pedagogiki w perspektywie zmian współczesnego społeczeństwa The system of values of pedagogy students in the prospect of changes of contemporary society Система ценностей студентов педагогических специальностей в условиях изменений современного общества Dominika Gutowska, Aleksandra Gronowska Wizerunek współczesnego nauczyciela akademickiego polskiej uczelni The image of a contemporary academic teacher of a Polish higher school Cоциальный образ современного преподавателя польского вуза

7 8 Spis treści Krystyna Krawiec-Złotkowska Refleksje o celach, potrzebach i (nie)możliwościach studiowania historii literatury staropolskiej Reflections on aims, needs and (im)possibilities of studying the history of Old Polish literature Размышления о целях, потребностях и (не)возможностях изучения старопольской литературы Małgorzata Stochmal Wpływ osobowości na kształtowanie motywacji wśród młodzieży The influence of personality on motivation among youth Влияние личности на формирование мотивации среди молодежи Adriana Biedroń, Anna Szczepaniak Autonomy of linguistically talented foreign language learners as a function of their cognitive-affective characteristics Autonomia studentów utalentowanych językowo jako funkcja indywidualnych cech poznawczo-osobowościowych Автономия студентов способных к языкам как функция индивидуальных личностно-познавательных характеристик Monika Suska-Kuźmicka Instynkt zmiany a aktywność społeczno-wychowawcza młodzieży w Stowarzyszeniu Tratwa Instinct for change and a social-educating activity of young people in the Tratwa Association Инстинкт изменения и социально-воспитательная активность молодежи в обществе «Тратва» Сzęść III Dylematy edukacyjne w kontekście filozoficznym Educational dilemmas in a philosophical context Дилеммы образования в философском контексте Paweł Ibek Wychowanie i edukacja w aspekcie religijnym Education in the religious aspect Воспитание и образование в религиозном аспекте Anna Kosobucka Wychowanie moralne w zakresie bioetyki jako wyzwanie i potrzeba współczesnej edukacji Moral education comprising bioethics as a challenge and a need of contemporary education Моральное воспитание в области биоэтики как вызов и необходимость современного образования

8 Spis treści 9 Mariusz Szymkiewicz Między filozofią a nauką filozoficzne aspekty rozwoju nauk przyrodniczych Between philosophy and science philosophical aspects of natural sciences Между философией и наукой философские аспекты развития наук о природе Sławomir Leciejewski Komunikacja multimedialna w edukacji filozoficznej konieczność czy zbędne obciążenie pracy dydaktycznej? Multimedia communication in philosophical education necessity or excessive didactic work? Мультимедийная коммуникация в философском образовании необходимость или излишняя нагрузка учебной работы? Barbara Grabowska Rola edukacji w realizacji liberalnego postulatu niewrażliwości na indywidualne wyposażenie The role of education in implementation of a liberal postulate of insensitivity to individual equipment Роль образования в реализации либерального постулата о нечувствительности к индивидуальным способностям Małgorzata Chrzanowska O potrzebie edukacji filozoficznej w szkole On the need of philosophical education at school О необходимости философского образования в школе Сzęść IV Rzeczywistość edukacyjna w krajach Europy i Stanach Zjednoczonych Educational reality in European states and the USA Образовательная реальность в странах Европы и США Klaus-Dieter Mende Education in the grip of the neo-liberal market forces Edukacja we władzy rynku neoliberalnego Образование во власти неолиберального рынка Irina Simajewa, Anna Alimpiewa Формирование самосохранительного поведения как институциональная функция образования Kształtowanie zachowania samozachowawczego jako instytucjonalna funkcja oświaty Development of self preservation behavior as an institutional function of education

9 10 Spis treści Herbert Zoglowek Experience-based learning Reflections about a modern didactic approach in education Nauczanie oparte na doświadczeniu rozważania o współczesnym podejściu dydaktycznym w edukacji Обучение основанное на опыте размышления о современном дидактическом подходе в образовании Jelena Sorocinskaja Interdisciplinary approach to the research of modern youth s problems of in Russia Międzydyscyplinarne podejście do badania problemów współczesnej młodzieży w Rosji Междисциплинарный подход в исследовании проблем современной молодежи в России Galina Karpowa, Antonina Marczenko Развитие толерантности молодежи в поликультурном пространстве Юга Россииi Rozwój toleracyjności młodzieży w przestrzeni wielokulturowej Południa Rosji Development of youth s tolerance in polycultural space of the South of Russia Waleria Budienkowa, Jelena Sawieliewa Инновационно-образовательная модель формирования Коммуникативного потенциала студента ХХI века в классическом университете Innowacyjno-edukacyjny model kształtowania komunikacyjnego potencjału studenta XXI wieku na klasycznym uniwersytecie Innovative-educational model of development of communicative potential of a student in the 21 st century at a classical university Natalia Łosiewa Cамореализация личности преподавателя в контексте современных требований к учебному процессу Samoregulacja osobowości wykładowcy w kontekście wymogów stawianych w procesie dydaktycznym Model of personal self-control of teachers in modern conditions of didactic process Galina Karpowa, Ludmiła Kolet Воспитание творческой личности как стратегия выживания высшей школы Kształtowanie twórczej osobowości jako strategia przetrwania szkoły wyższej Development of creative personality as a strategy of survival of the higher school

10 Spis treści 11 Swietłana Owcinnikowa Особенности обучения российских студентов по направлению «социальная работа» в соответствии со стандартами 3-его поколения Odmiany kształcenia rosyjskich studentów na kierunku praca socjalna zgodnie ze standardami III pokolenia Varieties of education of Russian students of social work according to the standard of the 3 rd generation Jacek J. Kolasiński, Gretchen Scharnagl High-tech/low-tech a strategy for teaching contemporary arts High-tech/low-tech strategie w wykładaniu sztuk współczesnych High-tech/low-tech стратегии в преподавании современного искусства Santayana Manuel, John P. Kolasiński The distance-learning English writing project Nauczanie na odległość przygotowanie projektów w języku angielskim Дистанционное обучение cоздание проектов на английском языке Nota o autorach

11 Irina Surina Rozważania o przestrzeni edukacyjnej od teorii do praktyki edukacyjnej Econsiderations of educational space from theory to educational practice Размышления об образовательном простанстве от теории к практике образовательной деятельности Streszczenie W niniejszym artykule podjęto próbę zdefiniowania pojęcia przestrzeń edukacyjna, opisano jej istotę, strukturę oraz przedstawiono jej właściwości. Te elementy rozpatrywane są jako podstawowe składniki teoretyczno-metodologicznej konstrukcji przestrzeni edukacyjnej. Na przykładzie europejskiej przestrzeni edukacyjnej pokazano, jak funkcjonuje przestrzeń edukacyjna w praktyce społecznej. Summary In this paper, the author undertook to define the notion of educational space, described its nature, structure and presented its features. The elements are considered as basic components of a theoretical-methodological construction of educational space. Based on an example of European educational space, the author described how educational space functions in social practice. Szybko zmieniający się, zglobalizowany świat warunkuje przemiany współczesnego społeczeństwa, określa nowe wyzwania i rodzi ryzyko we wszystkich dziedzinach społecznego funkcjonowania tworzy nową rzeczywistość społeczną. Odnosi się to w pełnej mierze do systemu edukacji. Zmiany społeczne skłaniają, by zająć się rozpatrywaniem istoty, struktury i charakterystycznych właściwości współczesnej przestrzeni edukacyjnej.

12 14 Zamiast wstępu Poniżej podjęto próbę wyjaśnienia pojęcia, opisania istoty i przedstawienia właściwości przestrzeni edukacyjnej. Można zauważyć, że w ostatnim czasie coraz częściej stosuje się termin przestrzeń edukacyjna w różnorodnych publikacjach z dziedziny pedagogiki, politologii, filozofii, socjologii. Używa się go na równi z takimi pojęciami, jak: przestrzeń ekonomiczna, przestrzeń informacyjna, przestrzeń kulturalna. Dość często zastępuje się także termin przestrzeń edukacyjna innymi pojęciami, np. pole edukacyjne, środowisko edukacyjne, które mają inne znaczenie. Prawdopodobnie takie zamieszanie jest spowodowane tym, że obecnie właściwie nie jest wypracowana metodologia badań przestrzeni edukacyjnej. Analiza przestrzeni edukacyjnej w systemie stosunków społecznych wymaga usystematyzowania różnorodnych teorii oraz sprecyzowania wielu zasad i tez, porównanych z rzeczywistością społeczną, niezbędnych dla jej opisania. Za podstawę metodologiczną takiej analizy można przyjąć integrujące teorie makro- i mikropoziomów rzeczywistości społecznej przedstawione przez A. Giddensa ( teoria strukturyzacji ), J. Habermasa ( integracja teorii działania i teorii systemów ), R. Emersona ( teoria wymiany komunikacyjnej ), jak również konstrukcje teoretyczne przestrzeni społecznej P. Sorokina, P. Bourdieu oraz przeniesione na system społeczny podejście synergetyczne I. Prigogine a, H. Hakena. My także będziemy wykorzystywać niektóre zasady teorii systemów społecznych opracowanych przez T. Parsonsa i innych badaczy oraz teorię wymiany społecznej przedstawioną przez G. Homansa i P. Blaua. Opisanie przestrzeni edukacyjnej zostanie dokonane na podstawie teorii przedstawicieli różnych szkół, przede wszystkim o socjologicznych i ogólnonaukowych ukierunkowaniach 1. Definicja przestrzeni edukacyjnej. M. Michalik uważa, że [...] człowiek jest istotą przestrzenną. Przestrzeń jest właściwością i warunkiem jego istnienia i działania, ma więc znaczenie egzystencjalne. Człowiek ma stosunek aktywny, spontaniczny, ale także świadomy i celowy do przestrzeni. Ma ona wielostronne wymiary 2. W najszerszym znaczeniu przestrzeń edukacyjna to przestrzeń, w której dokonują się procesy edukacyjne. Ale takie określenie nie odzwierciedla w pełni całej jej istoty. Przez przestrzeń edukacyjną rozumiemy względnie racjonalną jednolitą konstrukcję uporządkowania życia społecznego, działalności społecznej opartej na subiektywno-obiektywnej percepcji rzeczywistości społecznej, u podstaw której znajduje się system szkolnictwa i działalność edukacyjna, której głównym celem jest kształtowanie osobowości. 1 To podejście zostało wykorzystane przez autora w celu określenia sensu przestrzeni społecznej, jak również przy tworzeniu autorskiej koncepcji w badaniu przestrzeni wartościowej. Patrz: И.А. Сурина, Ценности. Ценностные ориентации. Ценностное пространство, ИМ, Москва M. Michalik, Przestrzeń jako wartość, Prometeusz 2006, nr 9.

13 I. Surina. Rozważania o przestrzeni edukacyjnej od teorii do praktyki edukacyjnej 15 Można przyjąć, że edukacja jest szczególnym, społeczno-kulturowym procesem stopniowego rozwoju i dojrzewania człowieka, kształtowania jego osobowości 3. System edukacji pozwala młodzieży nawiązywać kontakty społeczne oraz umożliwia przyswajanie doświadczenia społeczno-kulturowego. Percepcja przestrzeni opiera się na całokształcie rzeczywistych bądź potencjalnych wydarzeń w niej zachodzących, jak również na systemie stosunków w procesie edukacji, bazujących na wzorcach kulturowych, wartościach i normach przyjętych w społeczeństwie. W takiej perspektywie przestrzeń edukacyjna stanowi uporządkowanie wzajemnego oddziaływania społecznego w wymiarze edukacyjnym oraz jego rezultat oczekiwany w procesie implikacji podstaw rzeczywistości społecznej: społecznych i osobistych, obiektywnych i subiektywnych. Tym samym przestrzeń edukacyjna wpisuje się w system stosunków społecznych. Poziomy przestrzeni edukacyjnej. W przestrzeni edukacyjnej można wyodrębnić następujące poziomy: osobisty, grupowy i instytucjonalny. Przestrzeń edukacyjna na poziomie osobistym i grupowym kształtuje się w codziennym życiu jej uczestników. Jak twierdzą P. Berger i T. Luckmann, [...] życie codzienne reprezentuje rzeczywistość, która jest interpretowana przez ludzi i ma dla nich subiektywne znaczenie jako jednolity świat 4. Przestrzeń edukacyjna przedstawia z jednej strony subiektywny i abstrakcyjny, z drugiej zaś obiektywny obraz rzeczywistości społecznej. Przestrzeń ta powstaje na podstawie subiektywnej faktyczności, czyli subiektywnych znaczeń, jak również obiektywnych (formalnych) wymagań i norm istniejących w rzeczywistości społecznej. Można wyodrębnić co najmniej dwa segmenty (sektory) przestrzeni edukacyjnej państwowy i niepaństwowy, które znajdują się w silnej konfrontacji i konkurencji, ale jednocześnie odzwierciedlają realia ludzkiego istnienia. Według P. Bergera i T. Luckmanna rzeczywistość jest określana jako cecha, właściwa dla fenomenów,...niezależna od woli i chęci 5. Rzeczywistość organizuje się w czasie i przestrzeni. Życie codzienne jest postrzegane w zależności od stopnia przybliżenia i oddalenia czasu i przestrzeni 6. Oprócz tego przestrzeń edukacyjna odzwierciedla szczególny rodzaj uporządkowania stosunków ogółu systemów i instytucji społecznych, gdyż tworzy pewną koherentną całość. Przestrzeń edukacyjna uwarunkowana jest konkretnym histo- 3 T. Tkacz, Formalne i prywatne funkcje przestrzeni edukacyjnej, Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy. Uwarunkowania Instytucjonalne 2008, nr 12, s П. Бергер, Т. Лукман, Социальное конструирование реальностс. Трактат по социологии знания, Academia-Центр, «Медиум», Москва 1995, c. 38 [cytaty z j. rosyjskiego w tłumaczeniu autorki]. 5 Ibidem, s П. Бергер, Т. Лукман, Социальное конструирование реальности..., op. cit., c. 42.

14 16 Zamiast wstępu rycznym okresem rozwoju społeczeństwa, a także z przestrzenią społeczną i geograficzną, wyznaczając przestrzenno-czasowe właściwości stosunków społecznych. Poziom instytucjonalny jest określany przez działalność instytucji społecznych, które funkcjonują według zbioru specyficznych norm i zaleceń, regulujących zachowanie jednostek, a także zajmują się integracją społeczną. Jednocześnie wzajemne instytucjonalne oddziaływanie jest dokładnie zorganizowane. Struktura przestrzeni edukacyjnej. Współczesne badania różnych aspektów przestrzeni edukacyjnej dowodzą, że sama przestrzeń jest zmienna, posiada pewną strukturę, którą tworzą z jednej strony wymagania państwa, z drugiej strony potrzeby i oczekiwania społeczne. Elementami przestrzeni edukacyjnej są: infrastruktura edukacyjna, instytucje różnych szczebli zaliczające się do systemu szkolnictwa, systemy edukacyjne, edukacja jako instytucja społeczna, standardy kształcenia, grupy społeczne uczestniczące w działalności edukacyjnej (agenci), rynek edukacyjny, w tym także zakres i jakość oferty usług edukacyjnych, wzajemne oddziaływanie elementów przestrzeni itd. Wymienione wyżej elementy są wzajemnie uwarunkowane i powiązane na każdym poziomie przestrzeni edukacyjnej, a więc reprezentują swoisty jednolity twór. Elementy takiej przestrzeni są koherentne i tworzą określone kontinuum stanów decydują o kolejności wydarzeń i organizacji życia społecznego. Wewnątrz przestrzeni edukacyjnej tworzą się nowe rodzaje więzi. Równocześnie z realizacją funkcji na różnych poziomach hierarchicznych pojawia się współpraca, charakterystyczna dla tworzenia przestrzeni edukacyjnej w epoce globalizacji i przemian. Przestrzeń edukacyjna jest obszerna, co przejawia się w ogromie usług edukacyjnych 7, a także w intensywności oddziaływania pomiędzy elementami strukturalnymi przestrzeni. Należy zauważyć, że wraz z zachodzącą w czasie zmianą typu społeczeństwa i systemu stosunków społecznych zmienia się również przestrzeń edukacyjna. Wzajemne oddziaływanie w przestrzeni edukacyjnej. Oddziaływanie posiada wymiar czasowo-przestrzenny. Zbadanie oddziaływania w przestrzeni daje podstawy do wyjaśnienia nie tylko stosunków pomiędzy różnymi agentami, lecz także między różnymi aspektami życia społecznego. Jak twierdzi A. Giddens, [...] wszystkie oddziaływania są umiejscowione zachodzą w określonym miejscu i w ciągu określonego okresu czasowego 8. Jeżeli rozpatrzy się oddziaływanie w przestrzeni edukacyjnej, można stwierdzić, że wszystkie oddziaływania w niej skupiają się na kształtowaniu i wychowaniu (przez nauczanie) osobowości, zachodzą w konkretnym segmencie danej przestrzeni lub między segmentami i zależą od 7 И.К. Шалаев, А.А. Веряев, От образовательных сред к образовательному пространству: понятие, формирование, свойства, pedagog/pedagog_4/articl_1.html, Э. Гидденс, Социология, Эдиториал УРСС, Москва 1999, c. 109.

15 I. Surina. Rozważania o przestrzeni edukacyjnej od teorii do praktyki edukacyjnej 17 strefy czasowej wieku, regionu, kultury itp. Wszystkie działania, które wykonuje agent w przestrzeni edukacyjnej, wiążą się z określoną strefą, tzn. są strefowane. Wyodrębnia się dwa typy stref czasowych w przestrzeni edukacyjnej: wiekowe odzwierciedlające dany okres przeżytego życia, etap edukacji i odpowiadające im wydarzenia; regionalne określające specyfikę organizacji życia społeczno-kulturowego, świata życiowego w czasie, charakterystycznego dla lokalno-terytorialnego segmentu przestrzeni; oddziaływanie w każdym regionie ma swoje własne granice w przestrzeni i w czasie. Strefy regionalne implikują strefy wiekowe. Przy czym wymienione strefy mają różne możliwości i stopnie manipulacji edukacyjnej. Nie wszystkie strefy są dostępne dla agentów (np. w zależności od wieku, regionu zamieszkania, specyfiki kultury, poziomu wykształcenia itd.). Na obszarach niedostępnych przemieszczanie jest praktycznie niemożliwe w przeciwieństwie do regionów dostępnych. Dlatego wszystkie przemieszczenia zależą od przestrzenno-czasowych czynników. Jak wiadomo, według Roberta Ezry Parka, dystans społeczny jest określany przez stopień bliskości, którym mierzy się wpływ wywierany wzajemnie przez ludzi w przestrzeni społecznej 9. Dystans, zdaniem R.E. Parka, jest uwarunkowany przede wszystkim stopniem bliskości stosunków społecznych zarówno między jednostkami, jak i grupami. Oprócz tego, dystans społeczny powstaje z określonych stref niedostępności, stref ryzyka, które determinują różnice osobiste i społeczne. Takimi strefami niedostępności w przestrzeni edukacyjnej mogą być obszary utworzone na podstawie władzy grupy rządzące, wartości kulturowych grupy subkulturowe, poziomu edukacji grupy statusowe itp. Strefami ryzyka można nazwać obszary ukształtowane przez grupy o wyraźnym zachowaniu dewiacyjnym, można je podzielić na podstawie różnych form patologii na: grupy przestępcze, grupy o wyraźnie zaznaczonym zachowaniu agresywnym, grupy osób zażywających narkotyki i pijących alkohol itp. Wiadomo, że organizacja przestrzenna oraz uporządkowanie rzeczywistości cechuje się również określonym rozmieszczeniem jej podmiotów. Oznacza to, że można także mówić o dystansie pomiędzy podmiotami działania w przestrzeni edukacyjnej. Dystans będzie wzrastał, jeżeli agenci znajdą się w różnych strefach czasowych przestrzeni, np. różnice będą dość duże pomiędzy młodym mieszkańcem Warszawy, wybierającym wartości amerykańskie, i emerytem z okolic Lublina, wyznającym tradycyjne polskie wartości. Można powiedzieć, że wzajemne oddziaływanie w przestrzeni edukacyjnej jest strefowane, a dystans zależy od regionu i wieku. Przestrzeń edukacyjna 9 Por. Р.Э. Парк, Понятие социальной дистанции (В применении к исследованию расовых установок и расовых отношений), Социальные и гуманитарные науки. Сер. Социология, Москва 1998, nr 4, c. 193.

16 18 Zamiast wstępu jest zatem zregionalizowana i zlokalizowana w granicach systemów społeczno- -kulturowych. Charakterystyki przestrzeni edukacyjnej. Biorąc pod uwagę istotę przestrzeni edukacyjnej, specyfikę jej korelacji z przestrzenią społeczną, można zakładać, że przestrzeń edukacyjna ma następujące właściwości: wielowymiarowość ponieważ zawiera w sobie wiele czynników warunkujących istnienie agenta, takich jak: świat życiowy, środowisko zamieszkania, środowisko przebywania, praktyka edukacyjna, technologie edukacyjno- -rozwijające itp.; heterogenność (niejednorodność) spowodowaną połączeniem w wyniku działalności edukacyjnej w tych samych obszarach przestrzenno-czasowych elementów niejednorodnych, a nawet różnorodnych; temporalność spowodowaną organizacją przestrzeni w czasie, możliwością wyodrębnienia stref czasowych: wiekowych i regionalnych; względna ciągłość uwarunkowana istnieniem różnorodnych elementów w określonym okresie czasowym; według A.I. Panczenko ciągłymi określa się dwa odcinki przestrzeni, jak i dwa odcinki czasu, mające jakąkolwiek wspólną część 10. Względna ciągłość przestrzeni charakteryzuje się także tym, że dla podmiotu społecznego może być przerywana zarówno na poziomie osobistym, jak i grupowym, tzn. czas edukacji osoby i istnienia grupy społecznej może mieć swoją granicę. Dla jednostki może to być wiek (lub inny czynnik), w którym proces edukacji ustaje, a dla grupy czas jej rozpadu. Jednakże istnienie przestrzeni edukacyjnej koreluje z istnieniem odpowiadającego jej typu społeczeństwa, tzn. że każdemu typowi społeczeństwa jest właściwa własna przestrzeń edukacyjna; przeciągłość przejawiająca się w liczbie instytucji edukacyjnych i powtarzalności wydarzeń w ich strefowym rozpowszechnieniu na poziomie jednostkowym, grupowym i instytucjonalnym w granicach wspólnej przestrzeni. Według Gottfrieda Wilhelma Leibniza przestrzenność nie wyraża niczego innego, jak określone rozpowszechnienie lub powtórzenie określonej przyrody/natury lub, co jest tym samym, różnorodność jednorodnych rzeczy, które korelują ze sobą w określonym porządku 11, tworząc w ten sposób kontinuum; nasycenie uwarunkowane wieloma uporządkowanymi w czasie i przestrzeni wydarzeniami w życiu agenta związanymi z edukacją, latentnie zawierającymi znaczenie wartościowe, określającymi jego drogę życiową; asymetryczność ponieważ nie można wskazać dwóch symetrycznych podprzestrzeni posiadających analogiczną organizację strukturalną i jednakowe sieci wymienne, które są zgodne z oddziaływaniami; 10 А.И. Панченко, Континуум и физика (философские аспекты), Наука, Москва 1975, c G.W. Leibniz, Philosophische Schriften, bd. 2, Berlin 1875, s. 269, za: А.И. Панченко, Континуум и физика, op. cit., c. 13.

17 I. Surina. Rozważania o przestrzeni edukacyjnej od teorii do praktyki edukacyjnej 19 asymilacyjność najbardziej widoczną przy badaniu stref czasowych i segmentów przestrzeni, cechujących się polikulturowością; asymilacyjność określa się jako proces wchłonięcia mniejszości przez większość, w którym mniejszość przyswaja wartości i normy większości (kultury panującej); złożoność powstałą w wyniku występowania dużej liczby różnych elementów, orientacji na różne systemy edukacyjne, kulturowe, systemy wartości i odpowiadających im typów zachowań społecznych leżących u podstaw stosunków pomiędzy agentami. Stosunki charakteryzuje również zmienność percepcji rzeczywistości społecznej przez agenta na podstawie informacyjnej adaptacyjnej modyfikacji zachowań w stosunku do ciągle zmieniającego się zewnętrznego otoczenia; otwartość o której decyduje występowanie przepuszczalnych, ruchomych, wiarygodnych granic (przede wszystkim w wymiarze czasowym), jak również możliwość wymiany informacji z systemem społecznym; nieliniowość uwarunkowaną sprzężeniem zwrotnym, przejawiającą się w ciągu wzajemnych oddziaływań: rzeczywistość społeczna przestrzeń społeczna życie społeczne przestrzeń edukacyjna środowisko życia; oprócz tego, nieliniowość ujawnia się w: działaniu mechanizmu regulacji zachowań agenta na podstawie wartości i norm, kierowaniu wymianą społeczną pomiędzy przedstawicielami różnych grup, możliwości przemieszczania agentów w wyniku przekształcenia systemu edukacji, wzajemnym oddziaływaniu grup i elementów systemów społecznych w przestrzeni; sensytywność wyrażoną w dużym stopniu wrażliwością na zmiany społeczne i na przemiany w organizacji życia społecznego; konformistyczność edukacyjna określaną jako zachowanie agentów należących do jednej grupy obowiązkowo podporządkowane normom, zgodnie z podzielanymi w danej grupie wartościami, jest to, inaczej mówiąc, podatność człowieka na rzeczywiste lub wyobrażone naciski grupy; przejawia się w zmianie jego zachowań i nastawienia, które stają się zgodne z początkowo nieuznawanym przez niego stanowiskiem większości; w wyniku uznania tych samych wartości pojawia się uczucie przynależności do jednej grupy; niestabilność powstałą jako rezultat procesów samoorganizacji i samoregulacji w systemie edukacyjnym na skutek różnic intensywności oddziaływania i sensytywności systemów edukacyjnych, jak również zmienności struktury przestrzeni edukacyjnej w warunkach przemian społecznych; zintegrowanie (przy rozpatrywaniu przestrzeni edukacyjnej jako jednolitego tworu) odzwierciedlające się w połączeniu życia społecznego i działalności agentów w wyniku akceptacji pewnego ustalonego porządku w celu osiągnięcia możliwie stabilnego stanu systemu edukacyjnego; jednocześnie wewnętrzna dyferencyjność spowodowana wieloma czynnikami; zewnętrzne zintegrowanie i wewnętrzna dyferencyjność funkcjonują równolegle i mogą być wyrażone przez te same charakterystyki przestrzenno-czasowe;

Załącznik nr 1WZORCOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW PEDAGOGIKA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI

Załącznik nr 1WZORCOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW PEDAGOGIKA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI Dz.U. z 2013 poz. 1273 Brzmienie od 31 października 2013 Załącznik nr 1WZORCOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW PEDAGOGIKA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI Umiejscowienie kierunku

Bardziej szczegółowo

Kierunek: Pedagogika Poziom kształcenia: studia I stopnia Specjalności: Profil kształcenia: ogólnoakademicki Forma studiów: niestacjonarne Tytuł

Kierunek: Pedagogika Poziom kształcenia: studia I stopnia Specjalności: Profil kształcenia: ogólnoakademicki Forma studiów: niestacjonarne Tytuł Kierunek: Pedagogika Poziom kształcenia: studia I stopnia Specjalności: Profil kształcenia: ogólnoakademicki Forma studiów: niestacjonarne Tytuł zawodowy uzyskiwany przez absolwenta: licencjat Przyporządkowanie

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp / 13. Introduction / 19

Spis treści. Wstęp / 13. Introduction / 19 Spis treści Wstęp / 13 Introduction / 19 I II III IV Zasady dydaktyczne procesu kształcenia w uniwersytecie / 27 Istota i geneza zasad dydaktycznych oraz ich klasyfikacja / 30 Treści zasad dydaktycznych

Bardziej szczegółowo

Anna Dudak SAMOTNE OJCOSTWO

Anna Dudak SAMOTNE OJCOSTWO SAMOTNE OJCOSTWO Anna Dudak SAMOTNE OJCOSTWO Oficyna Wydawnicza Impuls Kraków 2006 Copyright by Anna Dudak Copyright by Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków 2006 Recenzent: prof. zw. dr hab. Józef Styk Redakcja

Bardziej szczegółowo

TEORETYCZNE PODSTAWY WYCHOWANIA

TEORETYCZNE PODSTAWY WYCHOWANIA Autor: Prof. PAWEŁ TYRAŁA Tytuł: TEORETYCZNE PODSTAWY WYCHOWANIA zarys teorii oraz metodyki wychowania Recenzja Prof. Igor Kominarec Liczba stron: 240 Rok wydania: 2012 Spis treści WSTĘP Rozdział I TEORIA

Bardziej szczegółowo

Proces Boloński co oferuje i jak z niego skorzystać? Katarzyna Martowska Zespół Ekspertów Bolońskich

Proces Boloński co oferuje i jak z niego skorzystać? Katarzyna Martowska Zespół Ekspertów Bolońskich Proces Boloński co oferuje i jak z niego skorzystać? Katarzyna Martowska Zespół Ekspertów Bolońskich Uniwersytet Rzeszowski, 18-19.01.2010 Proces Boloński (1999) Stworzenie Europejskiego Obszaru Szkolnictwa

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp... 9 Introduction... 11

Spis treści. Wstęp... 9 Introduction... 11 Spis treści Wstęp... 9 Introduction... 11 CZĘŚĆ I Obszar filozoficzno-antropologiczny... 13 Zuzana Chanasová Antropologické výzvy súčasného pedagóga primárneho vzdelávania........ 15 Grzegorz Hołub Od

Bardziej szczegółowo

Księgarnia PWN: Ewa Marynowicz-Hetka - Pedagogika społeczna. T. 1. Spis treści

Księgarnia PWN: Ewa Marynowicz-Hetka - Pedagogika społeczna. T. 1. Spis treści Księgarnia PWN: Ewa Marynowicz-Hetka - Pedagogika społeczna. T. 1 Spis treści Przedmowa 11 CZE ŚĆ I PODSTAWY EPISTEMOLOGICZNE, ONTOLOGICZNE I AKSJOLOGICZNE DYSCYPLINY ORAZ KATEGORIE POJE CIOWE PEDAGOGIKI

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ NAUK PEDAGOGICZNYCH UKSW. Podyplomowe Studia Kwalifikacyjne

WYDZIAŁ NAUK PEDAGOGICZNYCH UKSW. Podyplomowe Studia Kwalifikacyjne Załącznik do Uchwały Nr 82/2016 Senatu UKSW z dnia 19 maja 2016 r. WYDZIAŁ NAUK PEDAGOGICZNYCH UKSW Podyplomowe Studia Kwalifikacyjne PODNOSZENIE KOMPETENCJI NAUCZYCIELSKICH W PRACY Z UCZNIEM O SPECJALNYCH

Bardziej szczegółowo

Program kształcenia na studiach wyższych. Wydział Studiów Międzynarodowych i Politycznych UJ

Program kształcenia na studiach wyższych. Wydział Studiów Międzynarodowych i Politycznych UJ Program kształcenia na studiach wyższych Nazwa Wydziału Nazwa kierunku studiów Określenie obszaru kształcenia/obszarów kształcenia, z których został wyodrębniony kierunek studiów, dla którego tworzony

Bardziej szczegółowo

Wydział Nauk Humanistycznych i Społecznych Akademii Marynarki Wojennej

Wydział Nauk Humanistycznych i Społecznych Akademii Marynarki Wojennej Wydział Nauk Humanistycznych i Społecznych Akademii Marynarki Wojennej Program kształcenia studiów podyplomowych Przygotowanie pedagogiczne Gdynia 2014 r. Podstawa prawna realizacji studiów. Ustawa Prawo

Bardziej szczegółowo

Implementacja suplementu do dyplomu bieżące dylematy

Implementacja suplementu do dyplomu bieżące dylematy Konferencja Informatyczne zarządzanie uczelnią Międzynarodowe Targi Poznańskie 19 kwietnia 2005 r. Implementacja suplementu do dyplomu bieżące dylematy Maria Małecka Akademia Ekonomiczna w Poznaniu Europejski

Bardziej szczegółowo

ZREFORMOWANY SYSTEM NAUCZANIA JĘZYKÓW OBCYCH NA LEKTORATACH NA UNIWERSYTECIE WARSZAWSKIM

ZREFORMOWANY SYSTEM NAUCZANIA JĘZYKÓW OBCYCH NA LEKTORATACH NA UNIWERSYTECIE WARSZAWSKIM ZREFORMOWANY SYSTEM NAUCZANIA JĘZYKÓW OBCYCH NA LEKTORATACH NA UNIWERSYTECIE WARSZAWSKIM Rok akademicki 2002/2003 jest drugim rokiem reformy nauczania języków obcych na lektoratach na Uniwersytecie Warszawskim.

Bardziej szczegółowo

Z punktu widzenia szkolnictwa wyższego w Polsce. jest szansą na włączenie się w główny nurt przemian zachodzących w Europie.

Z punktu widzenia szkolnictwa wyższego w Polsce. jest szansą na włączenie się w główny nurt przemian zachodzących w Europie. Proces Boloński Z punktu widzenia szkolnictwa wyższego w Polsce Proces Boloński jest szansą na włączenie się w główny nurt przemian zachodzących w Europie. Inicjatywy polskich uczelni zmierzające do spełnienia

Bardziej szczegółowo

PROGRAM KSZTAŁCENIA NA STUDIACH DOKTORANCKICH Z ZAKRESU LITERATUROZNAWSTWA

PROGRAM KSZTAŁCENIA NA STUDIACH DOKTORANCKICH Z ZAKRESU LITERATUROZNAWSTWA PROGRAM KSZTAŁCENIA NA STUDIACH DOKTORANCKICH Z ZAKRESU LITERATUROZNAWSTWA 1. Poziom kształcenia Studia III stopnia 2. Profil kształcenia Ogólnoakademicki 3. Forma studiów Studia stacjonarne 4. Tytuł uzyskiwany

Bardziej szczegółowo

Charakterystyka trzech stopni kształcenia (z uwzględnieniem szczegółowych rekomendacji wypływających z Deklaracji Bolońskiej)

Charakterystyka trzech stopni kształcenia (z uwzględnieniem szczegółowych rekomendacji wypływających z Deklaracji Bolońskiej) Charakterystyka trzech stopni kształcenia (z uwzględnieniem szczegółowych rekomendacji wypływających z Deklaracji Bolońskiej) Materiał do dyskusji. I. Ogólne ustalenia wstępne. 1. Podział studiów wyższych

Bardziej szczegółowo

1. Dokumentacja dotycząca opisu efektów kształcenia dla programu kształcenia

1. Dokumentacja dotycząca opisu efektów kształcenia dla programu kształcenia Załącznik do Uchwały nr 125/2014 Senatu UKSW z dnia 25 września 2014 r. 1. Dokumentacja dotycząca opisu efektów kształcenia dla programu kształcenia Nazwa kierunku studiów i kod programu wg USOS Poziom

Bardziej szczegółowo

Załącznik do Uchwały Nr 96/2015 Senatu UKSW z dnia 25 czerwca 2015 r.

Załącznik do Uchwały Nr 96/2015 Senatu UKSW z dnia 25 czerwca 2015 r. Załącznik do Uchwały Nr 96/2015 Senatu UKSW z dnia 25 czerwca 2015 r. Podyplomowe Studia Kwalifikacyjne PEDAGOGIKA OSÓB Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIĄ INTELEKTUALNĄ I TYFLOPEDAGOGIKA WYDZIAŁ NAUK PEDAGOGICZNYCH

Bardziej szczegółowo

MOBILNOŚĆ STUDENTÓW, PRACOWNIKÓW NAUKOWYCH I SYSTEM PUNKTÓW KREDYTOWYCH ECTS IMPLEMENTACJA POSTULATÓW BOLOŃSKICH W POLSKICH SZKOŁACH WYŻSZYCH

MOBILNOŚĆ STUDENTÓW, PRACOWNIKÓW NAUKOWYCH I SYSTEM PUNKTÓW KREDYTOWYCH ECTS IMPLEMENTACJA POSTULATÓW BOLOŃSKICH W POLSKICH SZKOŁACH WYŻSZYCH Zarządzanie Publiczne vol. 4(13) pp. 135-149 Kraków 2011 Published online February 10, 2012 MOBILNOŚĆ STUDENTÓW, PRACOWNIKÓW NAUKOWYCH I SYSTEM PUNKTÓW KREDYTOWYCH ECTS IMPLEMENTACJA POSTULATÓW BOLOŃSKICH

Bardziej szczegółowo

Skrót założeń strategii rozwoju usług edukacyjnych w gminie Lesznowola

Skrót założeń strategii rozwoju usług edukacyjnych w gminie Lesznowola Skrót założeń strategii rozwoju usług edukacyjnych w gminie Lesznowola sporządzony w ramach projektu Od diagnozy do strategii model planowania rozwoju usług publicznych dofinansowanego ze środków Unii

Bardziej szczegółowo

dr hab. Mieczysław Ciosek, prof. UG, kierownik Zakładu Psychologii Penitencjarnej i Resocjalizacji Instytutu Psychologii UG:

dr hab. Mieczysław Ciosek, prof. UG, kierownik Zakładu Psychologii Penitencjarnej i Resocjalizacji Instytutu Psychologii UG: Niedostosowanie społeczne nieletnich. Działania, zmiana, efektywność. Justyna Siemionow Publikacja powstała na podstawie praktycznych doświadczeń autorki, która pracuje z młodzieżą niedostosowaną społecznie

Bardziej szczegółowo

Pedagogika autorytarna. Geneza, modele, przemiany

Pedagogika autorytarna. Geneza, modele, przemiany Pedagogika autorytarna Geneza, modele, przemiany Małgorzata Kosiorek Pedagogika autorytarna Geneza, modele, przemiany Oicyna Wydawnicza Impuls Kraków 2007 Copyright by Oicyna Wydawnicza Impuls, Kraków

Bardziej szczegółowo

Współpraca uczelni UE z krajami partnerskimi w programie Tempus na przykładzie projektu ESFIDIP

Współpraca uczelni UE z krajami partnerskimi w programie Tempus na przykładzie projektu ESFIDIP Współpraca uczelni UE z krajami partnerskimi w programie Tempus na przykładzie projektu ESFIDIP Katarzyna Riley Marcin Gońda Biuro Międzynarodowych Projektów Edukacyjnych Uniwersytet Łódzki The Establishment

Bardziej szczegółowo

ZACHODNIOPOMORSKI UNIWERSYTET TECHNOLOGICZNY w Szczecinie WYDZIAŁ BUDOWNICTWA I ARCHITEKTURY PROGRAM KSZTAŁCENIA

ZACHODNIOPOMORSKI UNIWERSYTET TECHNOLOGICZNY w Szczecinie WYDZIAŁ BUDOWNICTWA I ARCHITEKTURY PROGRAM KSZTAŁCENIA ZACHODNIOPOMORSKI UNIWERSYTET TECHNOLOGICZNY w Szczecinie WYDZIAŁ BUDOWNICTWA I ARCHITEKTURY PROGRAM KSZTAŁCENIA na studiach trzeciego stopnia w dyscyplinie architektura i urbanistyka 1. Koncepcja kształcenia

Bardziej szczegółowo

Copyright by Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa 2012. Publikacja dofinansowana przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego

Copyright by Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa 2012. Publikacja dofinansowana przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego Recenzenci: prof. dr hab. Hanna Palska prof. dr hab. Jan Poleszczuk Redaktor prowadzący: Agnieszka Szopińska Redakcja i korekta: Magdalena Pluta Projekt okładki: Marta Kurczewska Copyright by Wydawnictwo

Bardziej szczegółowo

PROGRAM KSZTAŁCENIA ORGANIZATOR PROCESÓW REWITALIZACJI ORGANIZATOR PROCESÓW REWITALIZACJI

PROGRAM KSZTAŁCENIA ORGANIZATOR PROCESÓW REWITALIZACJI ORGANIZATOR PROCESÓW REWITALIZACJI PROGRAM KSZTAŁCENIA ORGANIZATOR PROCESÓW REWITALIZACJI 1) Nazwa studiów podyplomowych 2) Opis ORGANIZATOR PROCESÓW REWITALIZACJI Studia podyplomowe Organizator procesów rewitalizacji skierowane są do pracowników

Bardziej szczegółowo

GOSPODARKA REGIONALNA I LOKALNA W POLSCE Autor: red. Zbigniew Strzelecki, Wstęp

GOSPODARKA REGIONALNA I LOKALNA W POLSCE Autor: red. Zbigniew Strzelecki, Wstęp GOSPODARKA REGIONALNA I LOKALNA W POLSCE Autor: red. Zbigniew Strzelecki, Wstęp Podręcznik oddawany do rąk Czytelników jest rezultatem wyników badań Zespołu Katedry Samorządu Terytorialnego i Gospodarki

Bardziej szczegółowo

Kierunkowe efekty kształcenia. dla kierunku KULTUROZNAWSTWO. Studia drugiego stopnia

Kierunkowe efekty kształcenia. dla kierunku KULTUROZNAWSTWO. Studia drugiego stopnia Załącznik nr 2 do Uchwały nr 41/2014/2015 Senatu Akademickiego Akademii Ignatianum w Krakowie z dnia 26 maja 2015 r. Kierunkowe efekty kształcenia dla kierunku KULTUROZNAWSTWO Studia drugiego stopnia Profil

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr./2013 Senatu Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Nowym Sączu z dnia 21 czerwca 2013 r.

UCHWAŁA Nr./2013 Senatu Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Nowym Sączu z dnia 21 czerwca 2013 r. PSP.40- /13 (projekt) UCHWAŁA Nr./2013 Senatu Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Nowym Sączu z dnia 21 czerwca 2013 r. w sprawie utworzenia specjalności kształcenia Nauczyciel języka angielskiego w

Bardziej szczegółowo

PRZYGOTOWANIE PEDAGOGICZNE

PRZYGOTOWANIE PEDAGOGICZNE PRZYGOTOWANIE PEDAGOGICZNE DO NAUCZANIA JĘZYKA NIEMIECKIEGO Niniejszy program studiów podyplomowych przygotowano zgodnie z wymaganiami rozporządzenia Ministra Edukacji i Sportu z dnia 7 września 2004 r.

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA DO EGZAMINU DYPLOMOWEGO W ROKU AKADEMICKIM 2014/2015 WYDZIAŁ PEDAGOGICZNY KIERUNEK:

ZAGADNIENIA DO EGZAMINU DYPLOMOWEGO W ROKU AKADEMICKIM 2014/2015 WYDZIAŁ PEDAGOGICZNY KIERUNEK: ZAGADNIENIA DO EGZAMINU DYPLOMOWEGO W ROKU AKADEMICKIM 2014/2015 WYDZIAŁ PEDAGOGICZNY KIERUNEK: 1. PEDAGOGIKA studia I stopnia, profil praktyczny, specjalność: a) EDUKACJA WCZESNOSZKOLNA Z WYCHOWANIEM

Bardziej szczegółowo

Praca socjalna WS-SO-PS-N-1; WS-SOZ-PS-N-1

Praca socjalna WS-SO-PS-N-1; WS-SOZ-PS-N-1 Załącznik nr 8 do Uchwały Nr 71/2014 Senatu UKSW z dnia 29 maja 2014 r. Załącznik nr 8 do Uchwały Nr 26/2012 Senatu UKSW z dnia 22 marca 2012 r. 1. Dokumentacja dotycząca opisu efektów kształcenia dla

Bardziej szczegółowo

Streszczenie pracy doktorskiej Autor: mgr Wojciech Wojaczek Tytuł: Czynniki poznawcze a kryteria oceny przedsiębiorczych szans Wstęp W ciągu

Streszczenie pracy doktorskiej Autor: mgr Wojciech Wojaczek Tytuł: Czynniki poznawcze a kryteria oceny przedsiębiorczych szans Wstęp W ciągu Streszczenie pracy doktorskiej Autor: mgr Wojciech Wojaczek Tytuł: Czynniki poznawcze a kryteria oceny przedsiębiorczych szans Wstęp W ciągu ostatnich kilku dekad diametralnie zmienił się charakter prowadzonej

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU. Pedagogika Specjalizacja/specjalność. 15 godzin

OPIS PRZEDMIOTU. Pedagogika Specjalizacja/specjalność. 15 godzin OPIS PRZEDMIOTU Nazwa przedmiotu Kod przedmiotu Seminarium magisterskie nt. Organizacje pozarządowe i edukacja w perspektywie porównawczej. Wydział Wydział Pedagogiki i Psychologii Instytut/Katedra Instytut

Bardziej szczegółowo

2. Kompleksowo trwale przyczyniają się

2. Kompleksowo trwale przyczyniają się Załącznik nr 5.15 Programy rozwojowe szkół i placówek oświatowych realizowane w ramach Działania 9.2 Podniesienie atrakcyjności i jakości szkolnictwa zawodowego - Wyjaśnienia zapisów Szczegółowego Opisu

Bardziej szczegółowo

Wydział Matematyki Stosowanej. Politechniki Śląskiej w Gliwicach

Wydział Matematyki Stosowanej. Politechniki Śląskiej w Gliwicach Wydział Matematyki Stosowanej Politechniki Śląskiej w Gliwicach Wydział Matematyki Stosowanej jeden z 13 wydziałów Politechniki Śląskiej w Gliwicach. Od kilkunastu lat główną siedzibą Wydziału oraz Instytutu

Bardziej szczegółowo

MOBILNOŚĆ STUDENTÓW W UNII EUROPEJSKIEJ. Katarzyna Kurowska Kamil Zduniuk

MOBILNOŚĆ STUDENTÓW W UNII EUROPEJSKIEJ. Katarzyna Kurowska Kamil Zduniuk MOBILNOŚĆ STUDENTÓW W UNII EUROPEJSKIEJ Katarzyna Kurowska Kamil Zduniuk Plan prezentacji 1) Wprowadzenie do tematyki mobilności 2) Międzynarodowa mobilność studentów 3) Program Erasmus 4) Opłacalność

Bardziej szczegółowo

Po ukończeniu studiów pierwszego stopnia na kierunku ekonomia absolwent:

Po ukończeniu studiów pierwszego stopnia na kierunku ekonomia absolwent: Efekty kształcenia dla kierunku studiów ekonomia Studia pierwszego stopnia profil praktyczny 1. Umiejscowienie kierunku w obszarze. Kierunek studiów ekonomia należy do dziedziny nauk ekonomicznych w ramach

Bardziej szczegółowo

EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU FILOLOGIA POLSKA STUDIA DRUGIEGO STOPNIA PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI. Magister

EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU FILOLOGIA POLSKA STUDIA DRUGIEGO STOPNIA PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI. Magister Załącznik nr 2 do Uchwały nr 113/2013 Senatu UKSW z dnia 27 czerwca 2013 r. Załącznik nr 2 do Uchwały nr 38/2012 Senatu UKSW z dnia 26 kwietnia 2012 r. EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU FILOLOGIA POLSKA

Bardziej szczegółowo

Mieczysław Prystupa. WYCENA NIERUCHOMOŚCI I PRZEDSIĘBIORSTW w podejściu kosztowym

Mieczysław Prystupa. WYCENA NIERUCHOMOŚCI I PRZEDSIĘBIORSTW w podejściu kosztowym Mieczysław Prystupa WYCENA NIERUCHOMOŚCI I PRZEDSIĘBIORSTW w podejściu kosztowym Warszawa 2012 Recenzenci prof. zw. dr hab. Stanisław Kasiewicz prof. nadzw. dr hab. Elżbieta Mączyńska Korekta Paulina Chmielak

Bardziej szczegółowo

Uw a r u n k o w a n i a r o z w o j u Do l n e g o Śl ą s k a. Redaktor naukowy Teresa Kupczyk

Uw a r u n k o w a n i a r o z w o j u Do l n e g o Śl ą s k a. Redaktor naukowy Teresa Kupczyk Uw a r u n k o w a n i a r o z w o j u Do l n e g o Śl ą s k a w perspektywie roku 2020 Redaktor naukowy Teresa Kupczyk Wrocław 2010 Spis treści Wprowadzenie...7 1. Szanse i zagrożenia dla rozwoju Polski

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. ROZDZIAŁ 1. WSPÓŁCZESNE WYZWANIA CYWILIZACYJNE A EDUKACJA PRZYRODNICZA (Wiesław Stawiński)...11

SPIS TREŚCI. ROZDZIAŁ 1. WSPÓŁCZESNE WYZWANIA CYWILIZACYJNE A EDUKACJA PRZYRODNICZA (Wiesław Stawiński)...11 SPIS TREŚCI WSTĘP (Wiesław Stawiński)........................ 9 ROZDZIAŁ 1. WSPÓŁCZESNE WYZWANIA CYWILIZACYJNE A EDUKACJA PRZYRODNICZA (Wiesław Stawiński)..................11 1.1. Problemy globalizacji........................

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS)

OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) 1. Nazwa przedmiotu / modułu w języku polskim Pomoc rodzinie dziecka objętego wczesnym wspomaganiem rozwoju dziecka (WWRD) 2. Nazwa przedmiotu / modułu w

Bardziej szczegółowo

Wirtualna przestrzeń edukacyjna i jej zasoby

Wirtualna przestrzeń edukacyjna i jej zasoby Wirtualna przestrzeń edukacyjna i jej zasoby mgr Jagoda Rycharska Sekretarz Studencko-Doktoranckiego Koła Naukowego eprint, IINiB UMK I Ogólnopolska Studencko-Doktorancka Konferencja Naukowa Człowiek Nauka.

Bardziej szczegółowo

S Y L A B U S. Druk DNiSS nr 11D

S Y L A B U S. Druk DNiSS nr 11D S Y L A B U S Druk DNiSS nr 11D NAZWA PRZEDMIOTU: Teoretyczne i metodyczne podstawy pedagogiki wczesnoszkolnej Kod przedmiotu:. Rodzaj przedmiotu: specjalnościowy obowiązkowy Wydział: Humanistyczno- Społeczny

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr./2014 Senatu Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Nowym Sączu z dnia 27 czerwca 2014 r.

UCHWAŁA Nr./2014 Senatu Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Nowym Sączu z dnia 27 czerwca 2014 r. PSP.40-4/14 (projekt) UCHWAŁA Nr./014 Senatu Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Nowym Sączu z dnia 7 czerwca 014 r. w sprawie utworzenia specjalności kształcenia Zarządzanie zasobami ludzkimi na studiach

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA WE WŁOCŁAWKU. Wszystkie specjalności Instytut Humanistyczny/Zakład Pedagogiki. praktyczny.

OPIS PRZEDMIOTU PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA WE WŁOCŁAWKU. Wszystkie specjalności Instytut Humanistyczny/Zakład Pedagogiki. praktyczny. OPIS PRZEDMIOTU PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA WE WŁOCŁAWKU Nazwa przedmiotu: Moduł kształcenia I- Psychologiczne podstawy rozwoju i wychowania - Psychologia ogólna Nazwa kierunku studiów: Nazwa specjalności

Bardziej szczegółowo

Dr Mirosław Antonowicz POZNAŃ 2015

Dr Mirosław Antonowicz POZNAŃ 2015 Dr Mirosław Antonowicz POZNAŃ 2015 Profil jednostki, specjalizacja, obszary badawcze Niepubliczna szkoła wyższa o szerokim profilu biznesowym, posiadającą pełne uprawnienia akademickie. Założona w 1993

Bardziej szczegółowo

Program doradztwa edukacyjnego i orientacji zawodowej

Program doradztwa edukacyjnego i orientacji zawodowej 1 Program doradztwa edukacyjnego i orientacji zawodowej dla uczniów Gimnazjum nr 44 im. gen. Mariusza Zaruskiego w Poznaniu w roku szkolnym: 2015/2016. 1. Program obejmuje ogół działań podejmowanych przez

Bardziej szczegółowo

System ustalania wartości punktów ECTS dla przedmiotów na Wydziale Ekonomiczno-Socjologicznym UŁ

System ustalania wartości punktów ECTS dla przedmiotów na Wydziale Ekonomiczno-Socjologicznym UŁ System ustalania wartości punktów ECTS dla przedmiotów na Wydziale Ekonomiczno-Socjologicznym UŁ Opis systemu. System akumulacji i transferu punktów ECTS przyjęty na Wydziale Ekonomiczno- Socjologicznym

Bardziej szczegółowo

UCZELNIANY SYSTEM ZAPEWNIENIA JAKOŚCI KSZTAŁCENIA W PAŃSTWOWEJ WYŻSZEJ SZKOLE ZAWODOWEJ W SANDOMIERZU

UCZELNIANY SYSTEM ZAPEWNIENIA JAKOŚCI KSZTAŁCENIA W PAŃSTWOWEJ WYŻSZEJ SZKOLE ZAWODOWEJ W SANDOMIERZU Kod przedmiotu Nazwa przedmiotu w języku polskim angielskim UCZELNIANY SYSTEM ZAPEWNIENIA JAKOŚCI KSZTAŁCENIA W PAŃSTWOWEJ WYŻSZEJ SZKOLE ZAWODOWEJ W SANDOMIERZU Załącznik do procedury nr USZJK-II KARTA

Bardziej szczegółowo

Kierunkowe efekty kształcenia Po ukończeniu studiów absolwent:

Kierunkowe efekty kształcenia Po ukończeniu studiów absolwent: EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW FILOLOGIA POLSKA poziom kształcenia profil kształcenia tytuł zawodowy absolwenta studia pierwszego stopnia ogólnoakademicki licencjat I. Umiejscowienie kierunku

Bardziej szczegółowo

po co nam one? Akademia Wychowania Warszawa, 20.01.2012 Maria Misiewicz Ekspert Boloński 20.01.2012 Maria Misiewicz, Ekspert Boloński

po co nam one? Akademia Wychowania Warszawa, 20.01.2012 Maria Misiewicz Ekspert Boloński 20.01.2012 Maria Misiewicz, Ekspert Boloński Certyfikaty ECTS Label i DS Label po co nam one? Akademia Wychowania Fizycznego Warszawa, 20.01.2012 Maria Misiewicz Ekspert Boloński 1 Historia konkursu ECTS/DS Label 2 Deklaracja Bolońska, 1999 Przyjęcie

Bardziej szczegółowo

Ogólnoakademicki. Umiejscowienie kierunku w obszarze (obszarach) kształcenia (wraz z uzasadnieniem)

Ogólnoakademicki. Umiejscowienie kierunku w obszarze (obszarach) kształcenia (wraz z uzasadnieniem) Efekty kształcenia dla kierunku STOSUNKI MIĘDZYNARODOWE STUDIA II STOPNIA Wydział prowadzący kierunek studiów: Wydział Politologii i Studiów Międzynarodowych Kierunek studiów: Stosunki międzynarodowe Poziom

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. 1.5. Funkcje funduszy inwestycyjnych w gospodarce... 32 1.6. Szanse i zagrożenia inwestowania w fundusze inwestycyjne...

SPIS TREŚCI. 1.5. Funkcje funduszy inwestycyjnych w gospodarce... 32 1.6. Szanse i zagrożenia inwestowania w fundusze inwestycyjne... SPIS TREŚCI Wstęp......................................................... 9 Rozdział 1. Pojęcie i istota funduszu inwestycyjnego.................. 13 1.1. Definicja funduszu inwestycyjnego...............................

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA KIERUNKOWE rok akademicki 2014/2015. Pedagogika, studia II stopnia

ZAGADNIENIA KIERUNKOWE rok akademicki 2014/2015. Pedagogika, studia II stopnia ZAGADNIENIA KIERUNKOWE 1. Pedagogika jako nauka źródła pedagogiki jako nauki teoretycznej i praktycznej, miejsce pedagogiki w systemie nauk oraz jej powiązania z innymi dyscyplinami; interdyscyplinarność

Bardziej szczegółowo

EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA STUDIÓW PIERWSZEGO STOPNIA (LICENCJACKICH) NA KIERUNKU: STUDIA HISTORYCZNO-SPOŁECZNE

EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA STUDIÓW PIERWSZEGO STOPNIA (LICENCJACKICH) NA KIERUNKU: STUDIA HISTORYCZNO-SPOŁECZNE Załącznik nr 16 do Uchwały nr 21/2012 Senatu UPJPII z dnia 21 maja 2012 r., wprowadzony Uchwałą nr 6/2014 Senatu UPJPII z dnia 20 stycznia 2014 r. EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA STUDIÓW PIERWSZEGO STOPNIA (LICENCJACKICH)

Bardziej szczegółowo

Gospodarowanie zasobami pracy w regionie. Liczba godzin stacjonarne: Wykłady: 15 Ćwiczenia: 15. niestacjonarne: Wykłady: 9 Ćwiczenia: 9

Gospodarowanie zasobami pracy w regionie. Liczba godzin stacjonarne: Wykłady: 15 Ćwiczenia: 15. niestacjonarne: Wykłady: 9 Ćwiczenia: 9 Karta przedmiotu Wydział: Wydział Finansów Kierunek: Gospodarka przestrzenna I. Informacje podstawowe Nazwa przedmiotu Gospodarowanie zasobami pracy w regionie Nazwa przedmiotu w j. ang. Język prowadzenia

Bardziej szczegółowo

W gospodarce rynkowej szczególnie ważną rolę odgrywają małe i średnie. firmy, tworzone przez indywidualnych przedsiębiorców.

W gospodarce rynkowej szczególnie ważną rolę odgrywają małe i średnie. firmy, tworzone przez indywidualnych przedsiębiorców. PRZEDSIĘBIORCZOŚĆ Jak założyć i prowadzić własną firmę? Autor: red. Hanna Godlewska-Majkowska, Wstęp W gospodarce rynkowej szczególnie ważną rolę odgrywają małe i średnie firmy, tworzone przez indywidualnych

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WSPIERAJĄCY EDUKACJĘ, SZKOLENIA, MŁODZIEŻ I SPORT NA LATA 2014-2020

PROGRAM WSPIERAJĄCY EDUKACJĘ, SZKOLENIA, MŁODZIEŻ I SPORT NA LATA 2014-2020 PROGRAM WSPIERAJĄCY EDUKACJĘ, SZKOLENIA, MŁODZIEŻ I SPORT NA LATA 2014-2020 E R A S M U S+ 1 stycznia 2014 roku ruszy nowy program Unii Europejskiej ERASMUS+. Będzie wspierał edukację, szkolenia, inicjatywy

Bardziej szczegółowo

KARTA KURSU (realizowanego w module specjalności) Chemia z przyrodą

KARTA KURSU (realizowanego w module specjalności) Chemia z przyrodą KARTA KURSU (realizowanego w module specjalności) Chemia z przyrodą.. (nazwa specjalności) Nazwa Dydaktyka przyrody 1, 2 Nazwa w j. ang. Didactic of natural science Kod Punktacja ECTS* 6 Koordynator Dr

Bardziej szczegółowo

Studia Podyplomowe Asystent Rodziny

Studia Podyplomowe Asystent Rodziny Studia Podyplomowe Asystent Rodziny I. Informacje ogólne II. III. IV. Rekrutacja Charakterystyka studiów kwalifikacyjnych Program studiów V. Efekty kształcenia I. Informacje ogólne Czas trwania: 2 semestry

Bardziej szczegółowo

I. Szczegółowe efekty kształcenia Administracja I o

I. Szczegółowe efekty kształcenia Administracja I o I. Szczegółowe efekty kształcenia Administracja I o Założenia ogólne 1. Nazwa kierunku studiów: Administracja 2. Nazwy specjalności kształcenia tworzonych w ramach kierunku: administracja publiczna i administracja

Bardziej szczegółowo

KSZTAŁCENIE I ROZWÓJ ZAWODOWY MŁODZIEŻY PO WSTĄPIENIU POLSKI DO UNII EUROPEJSKIEJ

KSZTAŁCENIE I ROZWÓJ ZAWODOWY MŁODZIEŻY PO WSTĄPIENIU POLSKI DO UNII EUROPEJSKIEJ mgr Maria Pelc KSZTAŁCENIE I ROZWÓJ ZAWODOWY MŁODZIEŻY PO WSTĄPIENIU POLSKI DO UNII EUROPEJSKIEJ Polityka edukacyjna UE System oświatowy to bardzo ważny czynnik rozwoju gospodarczego i społecznego, który

Bardziej szczegółowo

Projekt Programu rozwoju edukacji w Warszawie w latach 2013-2020 (streszczenie)

Projekt Programu rozwoju edukacji w Warszawie w latach 2013-2020 (streszczenie) Projekt Programu rozwoju edukacji w Warszawie w latach 2013-2020 (streszczenie) Program rozwoju edukacji w Warszawie w latach 2013-2020 jest strategicznym dokumentem opisującym cele i sposoby rozwoju warszawskiej

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr 17/2015 Senatu Uniwersytetu Wrocławskiego z dnia 25 lutego 2015 r.

UCHWAŁA Nr 17/2015 Senatu Uniwersytetu Wrocławskiego z dnia 25 lutego 2015 r. UCHWAŁA Nr 17/2015 Senatu Uniwersytetu Wrocławskiego z dnia 25 lutego 2015 r. w sprawie wytycznych dla rad podstawowych jednostek organizacyjnych dotyczących tworzenia programów kształcenia na studiach

Bardziej szczegółowo

Mikroświaty społeczne wyzwaniem dla współczesnej edukacji

Mikroświaty społeczne wyzwaniem dla współczesnej edukacji Mikroświaty społeczne wyzwaniem dla współczesnej edukacji Mikroświaty społeczne wyzwaniem dla współczesnej edukacji Pod redakcją naukową Martyny Pryszmont-Ciesielskiej Copyright by Uniwersytet Wrocławski

Bardziej szczegółowo

Kierunkowe efekty kształcenia Po ukończeniu studiów absolwent:

Kierunkowe efekty kształcenia Po ukończeniu studiów absolwent: Załącznik do uchwały nr 145/06/2013 Senatu Uniwersytetu Rzeszowskiego EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW Administracja studia drugiego stopnia poziom kształcenia profil kształcenia tytuł zawodowy

Bardziej szczegółowo

STRATEGIA KOLEGIUM JĘZYKÓW OBCYCH POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ NA LATA 2012-2020

STRATEGIA KOLEGIUM JĘZYKÓW OBCYCH POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ NA LATA 2012-2020 1 STRATEGIA KOLEGIUM JĘZYKÓW OBCYCH POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ NA LATA 2012-2020 2 Gliwice, listopad 2012 Wprowadzenie Strategia Kolegium Języków Obcych Politechniki Śląskiej na lata 2012-2020 została opracowana

Bardziej szczegółowo

Europejski System Transferu Osiągnięć w Kształceniu i Szkoleniu Zawodowym (ECVET) Wojciech Stęchły Instytut Badań Edukacyjnych

Europejski System Transferu Osiągnięć w Kształceniu i Szkoleniu Zawodowym (ECVET) Wojciech Stęchły Instytut Badań Edukacyjnych Europejski System Transferu Osiągnięć w Kształceniu i Szkoleniu Zawodowym (ECVET) Wojciech Stęchły Instytut Badań Edukacyjnych Warszawa, 10.11.2011 r. Plan prezentacji I. Wprowadzenie a) Zalecenie Parlamentu

Bardziej szczegółowo

3. zawierają określone cele, rezultaty i działania już na etapie aplikowania

3. zawierają określone cele, rezultaty i działania już na etapie aplikowania Programy rozwojowe szkół i placówek oświatowych realizowane w ramach Poddziałania 9.1.2 Wyrównywanie szans edukacyjnych uczniów z grup o utrudnionym dostępie do edukacji oraz zmniejszanie różnic w jakości

Bardziej szczegółowo

mgr Karol Marek Klimczak KONCEPCJA I PLAN ROZPRAWY DOKTORSKIEJ

mgr Karol Marek Klimczak KONCEPCJA I PLAN ROZPRAWY DOKTORSKIEJ mgr Karol Marek Klimczak KONCEPCJA I PLAN ROZPRAWY DOKTORSKIEJ Tytuł: Zarządzanie ryzykiem finansowym w polskich przedsiębiorstwach działających w otoczeniu międzynarodowym Ostatnie dziesięciolecia rozwoju

Bardziej szczegółowo

6. FORMULARZ DLA OGŁOSZENIODAWCÓW INSTYTUCJA: UNIWERSYTET OPOLSKI-INSTYTUT NAUK PEDAGOGICZNYCH

6. FORMULARZ DLA OGŁOSZENIODAWCÓW INSTYTUCJA: UNIWERSYTET OPOLSKI-INSTYTUT NAUK PEDAGOGICZNYCH 6. FORMULARZ DLA OGŁOSZENIODAWCÓW INSTYTUCJA: UNIWERSYTET OPOLSKI-INSTYTUT NAUK PEDAGOGICZNYCH MIASTO: OPOLE STANOWISKO: ADIUNKT DYSCYPLINA NAUKOWA: PEDAGOGIKA, SPECJALNOŚĆ-PRACA SOCJALNA DATA OGŁOSZENIA:...20

Bardziej szczegółowo

Course name (in English) - unofficial translation Year Semester ECTS

Course name (in English) - unofficial translation Year Semester ECTS No Course name (in ) 1 Praktyczna nauka języka angielskiego - Czytanie 2 Praktyczna nauka języka angielskiego - Czytanie 3 Praktyczna nauka języka angielskiego - Czytanie 4 Praktyczna nauka języka angielskiego

Bardziej szczegółowo

Finasowanie Oświaty w perspektywie 2014 2020. Środki UE. www.bras-edukacja.pl

Finasowanie Oświaty w perspektywie 2014 2020. Środki UE. www.bras-edukacja.pl Finasowanie Oświaty w perspektywie 2014 2020. Środki UE Działalność szkół, placówek oświatowych, instytucji wsparcia oświaty finansowana będzie w ramach dwóch głównych Programów Operacyjnych: 1. Regionalny

Bardziej szczegółowo

UNIWERSYTET KAZIMIERZA WIELKIEGO w BYDGOSZCZY INSTYTUT HISTORII I STOSUNKÓW MIĘDZYNARODOWYCH. Wewnętrzny System Zapewnienia Jakości Kształcenia

UNIWERSYTET KAZIMIERZA WIELKIEGO w BYDGOSZCZY INSTYTUT HISTORII I STOSUNKÓW MIĘDZYNARODOWYCH. Wewnętrzny System Zapewnienia Jakości Kształcenia UNIWERSYTET KAZIMIERZA WIELKIEGO w BYDGOSZCZY INSTYTUT HISTORII I STOSUNKÓW MIĘDZYNARODOWYCH I. Wprowadzenie Wewnętrzny System Zapewnienia Jakości Kształcenia Podpisanie przez Polskę w 1999 roku Deklaracji

Bardziej szczegółowo

Zbiór efektów kształcenia dla specjalności studiów Pedagogika społeczna i terapia pedagogiczna, profil ogólnoakademicki

Zbiór efektów kształcenia dla specjalności studiów Pedagogika społeczna i terapia pedagogiczna, profil ogólnoakademicki Zbiór efektów kształcenia dla specjalności studiów Pedagogika społeczna i terapia pedagogiczna, profil ogólnoakademicki Objaśnienie oznaczeń w symbolach: K (przed podkreślnikiem) - kierunkowe efekty kształcenia

Bardziej szczegółowo

Efekty kształcenia dla kierunku studiów SPORT II stopnia i ich relacje z efektami kształcenia dla obszarów kształcenia

Efekty kształcenia dla kierunku studiów SPORT II stopnia i ich relacje z efektami kształcenia dla obszarów kształcenia Załącznik nr 1 do uchwały Nr 24/2014/2015 Senatu Akademii Wychowania Fizycznego Józefa Piłsudskiego w Warszawie z dnia 20 stycznia 2015 roku Akademia Wychowania Fizycznego Józefa Piłsudskiego w Warszawie

Bardziej szczegółowo

Załącznik do Uchwały nr 81/2014/2015 Senatu Akademickiego Akademii Ignatianum w Krakowie z dnia 22 września 2015 r.

Załącznik do Uchwały nr 81/2014/2015 Senatu Akademickiego Akademii Ignatianum w Krakowie z dnia 22 września 2015 r. Załącznik do Uchwały nr 81/2014/2015 Senatu Akademickiego Akademii Ignatianum w Krakowie z dnia 22 września 2015 r. REGULAMIN STOSOWANIA SYSTEMU ECTS W AKADEMII IGNATIANUM W KRAKOWIE Podstawę prawną regulaminu

Bardziej szczegółowo

Wyższa Szkoła Hotelarstwa i Gastronomii w Poznaniu SYLABUS. Moduł (typ) przedmiotów: Liczba punktów ECTS za zaliczenie przedmiotu: 4

Wyższa Szkoła Hotelarstwa i Gastronomii w Poznaniu SYLABUS. Moduł (typ) przedmiotów: Liczba punktów ECTS za zaliczenie przedmiotu: 4 Wyższa Szkoła Hotelarstwa i Gastronomii w Poznaniu SYLABUS Profil kształcenia: Zawodowy Stopień studiów: I Kierunek studiów: Turystyka i Rekreacja Specjalność: Semestr: Forma studiów: Nazwa przedmiotu:

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKAT DLA POSŁÓW

KOMUNIKAT DLA POSŁÓW PARLAMENT EUROPEJSKI 2014-2019 Komisja Petycji 28.2.2015 KOMUNIKAT DLA POSŁÓW Przedmiot: Petycja nr 1032/2010, którą złożył Manuel Altemir Mergelina (Hiszpania), w sprawie dyskryminacji uczniów szkół europejskich

Bardziej szczegółowo

Rozwijanie kompetencji matematycznych, podstawowych kompetencji naukowych i

Rozwijanie kompetencji matematycznych, podstawowych kompetencji naukowych i Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Program Uczenie się przez całe Ŝycie Rozwijanie kompetencji matematycznych, podstawowych kompetencji naukowych i technicznych w projektach współpracy europejskiej programu

Bardziej szczegółowo

Część I. Kryteria oceny programowej

Część I. Kryteria oceny programowej Część I Kryteria oceny programowej 1. Jednostka formułuje koncepcję rozwoju ocenianego kierunku. 1) Koncepcja kształcenia nawiązuje do misji Uczelni oraz odpowiada celom określonym w strategii jednostki,

Bardziej szczegółowo

WYŻSZA SZKOŁA BEZPIECZEŃSTWA z siedzibą w Poznaniu

WYŻSZA SZKOŁA BEZPIECZEŃSTWA z siedzibą w Poznaniu PROGRAM KSZTAŁCENIA Kierunek Obszar/obszary kształcenia, w których umiejscowiony jest kierunek studiów PEDAGOGIKA / Edukacja wczesnoszkolna z wychowaniem przedszkolnym NAUKI SPOŁECZNE Forma kształcenia

Bardziej szczegółowo

Mobilność studentów i internacjonalizacja j kształcenia

Mobilność studentów i internacjonalizacja j kształcenia Mobilność studentów i internacjonalizacja j kształcenia ł STUDIA PO EUROPEJSKU CO WARTO WIEDZIEĆ O PROCESIE BOLOŃSKIM? Spotkanie informacyjne Liceum Ogólnokształcące im. Piotra Skargi w Grójcu 20.02.2012

Bardziej szczegółowo

Opis procesu kształcenia dla kierunku TURYSTYKA i REKREACJA studiów I stopnia o profilu ogólnoakademickim

Opis procesu kształcenia dla kierunku TURYSTYKA i REKREACJA studiów I stopnia o profilu ogólnoakademickim Opis procesu kształcenia dla kierunku TURYSTYKA i REKREACJA studiów I stopnia o profilu ogólnoakademickim 1. Przyporządkowanie kierunku studiów do obszarów kształcenia opisanych w Krajowych Ramach Kwalifikacji

Bardziej szczegółowo

Eugeniusz Koś micki Zrównoważony rozwój w warunkach globalizacji gospodarki. Podstawowe problemy teoretyczne i polityczne

Eugeniusz Koś micki Zrównoważony rozwój w warunkach globalizacji gospodarki. Podstawowe problemy teoretyczne i polityczne Eugeniusz Koś micki Zrównoważony rozwój w warunkach globalizacji gospodarki Podstawowe problemy teoretyczne i polityczne Białystok Poznań 2009 3 copyright by: Fundacja Ekonomistów Środowiska i Zasobów

Bardziej szczegółowo

Szanse edukacyjne i zawodowe kobiet w okresie PRLu i transformacji systemowej

Szanse edukacyjne i zawodowe kobiet w okresie PRLu i transformacji systemowej Szanse edukacyjne i zawodowe kobiet w okresie PRLu i transformacji systemowej Alicja Zawistowska Instytut Socjologii UwB Szczecin 20/09/2014 Alicja Zawistowska ( Instytut Socjologii UwB) Szanse edukacyjne

Bardziej szczegółowo

Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji. www.frse.org.pl

Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji. www.frse.org.pl Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji www.frse.org.pl Foundation for the Development of the Education System www.frse.org.pl Program Erasmus Podsumowania 1998-2011 Erasmus w Polsce Wyjazdy 1998/99 2010/11

Bardziej szczegółowo

Nowe narzędzia pozycjonowania uczelni założenia U-Map i U-Multirank. Szansa, czy zagrożenie dla polskich uczelni?

Nowe narzędzia pozycjonowania uczelni założenia U-Map i U-Multirank. Szansa, czy zagrożenie dla polskich uczelni? Nowe narzędzia pozycjonowania uczelni założenia U-Map i U-Multirank. Szansa, czy zagrożenie dla polskich uczelni? Gliwice, 30.11.2012 Jakub Brdulak Ekspert Boloński U-Map i U-Multirank Jakub Brdulak 1

Bardziej szczegółowo

Księgarnia PWN: Pod red. Z. Kwiecińskiego i B. Śliwerskiego - Pedagogika. T. 2. Spis treści TEORIE WYCHOWANIA

Księgarnia PWN: Pod red. Z. Kwiecińskiego i B. Śliwerskiego - Pedagogika. T. 2. Spis treści TEORIE WYCHOWANIA Księgarnia PWN: Pod red. Z. Kwiecińskiego i B. Śliwerskiego - Pedagogika. T. 2 Spis treści Część I TEORIE WYCHOWANIA Wstęp (Bogusław Śliwerski) 12 Rozdział 1. Istota i przedmiot badań teorii wychowania

Bardziej szczegółowo

Projekty systemowe Ministerstwa Sprawiedliwości w ramach Priorytetu I Zatrudnienie i integracja społeczna Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki (PO KL)

Projekty systemowe Ministerstwa Sprawiedliwości w ramach Priorytetu I Zatrudnienie i integracja społeczna Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki (PO KL) Projekty systemowe Ministerstwa Sprawiedliwości w ramach Priorytetu I Zatrudnienie i integracja społeczna Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki (PO KL) Ministerstwo Sprawiedliwości, jako jeden z beneficjentów

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Wprowadzenie... 11

SPIS TREŚCI. Wprowadzenie... 11 SPIS TREŚCI Wprowadzenie... 11 1. CHARAKTERYSTYCZNE CECHY NAUKI... 13 1.1. Pojęcie nauki...13 1.2. Zasady poznawania naukowego...15 1.3. Cele nauki...15 1.4. Funkcje nauki...16 1.5. Zadania nauki...17

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR 16/2015. Senatu Akademii Marynarki Wojennej im. Bohaterów Westerplatte z dnia 05 marca 2015 roku

UCHWAŁA NR 16/2015. Senatu Akademii Marynarki Wojennej im. Bohaterów Westerplatte z dnia 05 marca 2015 roku UCHWAŁA NR 16/2015 Senatu Akademii Marynarki Wojennej im. Bohaterów Westerplatte z dnia 05 marca 2015 roku w sprawie: utworzenia kierunku studiów Pedagogika, poziom drugi, profil praktyczny oraz określenia

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia (pytania)

Zagadnienia (pytania) Wyższa Szkoła Zarządzania i Przedsiębiorczości im. Bogdana Jańskiego w Łomży Zagadnienia (pytania) na obronę dyplomową licencjacką na kierunku: pedagogika Zagadnienia ogólne 1. Nurty kontestacyjne w pedagogice

Bardziej szczegółowo

Founding the Siberian Centre of European Education (SCEE)

Founding the Siberian Centre of European Education (SCEE) Founding the Siberian Centre of European Education (SCEE) Erasmus Mundus Action 3: Promotion of higher education Małgorzata CHROMY Szkoła Główna Handlowa w Warszawie Tomasz KOLLAT Uniwersytet im. Adama

Bardziej szczegółowo

Tytuł: Młodzież wobec wyboru profilu kształcenia i zawodu na przykładzie licealistów z Podkarpacia

Tytuł: Młodzież wobec wyboru profilu kształcenia i zawodu na przykładzie licealistów z Podkarpacia Tytuł: Młodzież wobec wyboru profilu kształcenia i zawodu na przykładzie licealistów z Podkarpacia Autor: Małgorzata Dubis ISBN: 978-83-7587-469-3 Dane techniczne: Wydanie I, Kraków 2011, Format B5, Objętość

Bardziej szczegółowo

Program Erasmus+ będzie wspierał:

Program Erasmus+ będzie wspierał: Zawartość Program Erasmus+ będzie wspierał:... 2 EDUKACJA SZKOLNA... 3 Mobilność kadry... 3 Partnerstwa strategiczne... 3 Wsparcie dla reform w obszarze edukacji... 3 SZKOLNICTWO WYŻSZE... 4 Mobilność

Bardziej szczegółowo