R A P O R T R O C Z N Y OCZNY RAPORT R ANK CENTRALNY I B

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "2006 2006 R A P O R T R O C Z N Y OCZNY 2006 2 0 0 6 RAPORT R 2006 2006 2006 2006 2006 2006 2006 ANK CENTRALNY I B"

Transkrypt

1 PL EUROPEJSKI BANK CENTRALNY RAPORT ROCZNY RAPORT ROCZNY

2 W 2007 roku wszystkie publikacje EBC będą przedstawiały motyw z banknotu 20. RAPORT ROCZNY

3 Europejski Bank Centralny 2007 Adres Kaiserstrasse Frankfurt am Main, Niemcy Adres do korespondencji Postfach Frankfurt am Main, Niemcy Telefon Serwis internetowy Faks Teleks ecb d Wszystkie prawa zastrzeżone. Zezwala się na wykorzystanie niniejszych materiałów do celów edukacyjnych i niekomercyjnych pod warunkiem podania źródła. Zdjęcia: David Farrell Martin Joppen Robert Metsch Constantin Meyer Marcus Thelen Dane zawarte w niniejszym Raporcie obejmują okres do 2 marca 2007 r. ISSN (druk) ISSN (online)

4 SPIS TREŚCI PRZEDMOWA 10 ROZDZIAŁ I SYTUACJA GOSPODARCZA I POLITYKA PIENIĘŻNA I DECYZJE W ZAKRESIE POLITYKI PIENIĘŻNEJ 18 2 SYTUACJA MONETARNA, FINANSOWA I GOSPODARCZA Globalne środowisko makroekonomiczne Kierunki rozwoju sytuacji monetarnej i finansowej Zmiany cen i kosztów Produkcja, popyt i sytuacja na rynku pracy Sytuacja fiskalna Kursy walutowe i bilans płatniczy 79 3 SYTUACJA GOSPODARCZA I MONETARNA W PAŃSTWACH CZŁONKOWSKICH UE SPOZA STREFY EURO 89 ROZDZIAŁ 2 OPERACJE I DZIAŁALNOŚĆ BANKU CENTRALNEGO I POLITYKA PIENIĘŻNA, OPERACJE WALUTOWE I DZIAŁALNOŚĆ INWESTYCYJNA Polityka pieniężna Działalność dewizowa Działalność inwestycyjna SYSTEMY PŁATNICZE I SYSTEMY ROZRACHUNKU PAPIERÓW WARTOŚCIOWYCH System TARGET System TARGET TARGET2-Securities Procedury rozrachunku zabezpieczeń BANKNOTY I MONETY Banknoty i monety w obiegu oraz obsługa waluty Fałszerstwa i przeciwdziałanie fałszerstwom banknotów Emisja i produkcja banknotów STATYSTYKA Nowe lub rozszerzone statystyki dotyczące strefy euro Inne zmiany w statystyce Przygotowanie do rozszerzenia strefy euro BADANIA EKONOMICZNE Priorytety badań Publikacje i konferencje INNE ZADANIA I DZIAŁANIA Przestrzeganie zakazu finansowania i uprzywilejowanego dostępu Funkcje doradcze Administrowanie operacjami zaciągania i udzielania pożyczek przez Wspólnotę Europejską Usługi zarządzania rezerwami w Eurosystemie 135 ROZDZIAŁ 3 WEJŚCIE SŁOWENII DO STREFY EURO I SYTUACJA GOSPODARCZA I MONETARNA W SŁOWENII PRAWNE ASPEKTY INTEGRACJI BANKA SLOVENIJE Z EUROSYSTEMEM OPERACYJNE ASPEKTY INTEGRACJI BANKA SLOVENIJE Z EUROSYSTEMEM Operacje w zakresie polityki pieniężnej Wniesienie kapitału, przekazanie rezerw i aktywów rezerw walutowych na rzecz EBC WYMIANA WALUTY W SŁOWENII 146 ROZDZIAŁ 4 STABILNOŚĆ FINANSOWA I INTEGRACJA I STABILNOŚĆ FINANSOWA Monitorowanie stabilności finansowej Współpraca w sytuacjach kryzysu finansowego 153 EBC 3

5 2 REGULACJE FINANSOWE I NADZÓR Zagadnienia ogólne Bankowość Papiery wartościowe Rachunkowość INTEGRACJA FINANSOWA NADZÓR NAD INFRASTRUKTURĄ RYNKOWĄ Nadzór nad systemami i infrastrukturą wysokokwotowych płatności w euro Detaliczne usługi płatnicze Rozliczanie i rozrachunek papierów wartościowych 167 ROZDZIAŁ 5 STOSUNKI EUROPEJSKIE I MIĘDZYNARODOWE I ZAGADNIENIA EUROPEJSKIE Zagadnienia strategiczne Zagadnienia instytucjonalne Sytuacja w państwach przystępujących i kandydujących do członkostwa w UE oraz kontakty z nimi ZAGADNIENIA MIĘDZYNARODOWE Najważniejsze kierunki rozwoju międzynarodowego systemu monetarnego i finansowego Współpraca z krajami spoza UE 179 ROZDZIAŁ 6 ODPOWIEDZIALNOŚĆ I ODPOWIEDZIALNOŚĆ WOBEC SPOŁECZEŃSTWA I PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO WYBRANE TEMATY PORUSZANE PODCZAS SPOTKAŃ Z PARLAMENTEM EUROPEJSKIM 185 ROZDZIAŁ 7 KOMUNIKACJA ZEWNĘTRZNA I POLITYKA KOMUNIKACJI DZIAŁALNOŚĆ KOMUNIKACYJNA 191 ROZDZIAŁ 8 RAMY INSTYTUCJONALNE, ORGANIZACJA I ROCZNE SPRAWOZDANIA FINANSOWE I ORGANY DECYZYJNE I ŁAD KORPORACYJNY W EUROPEJSKIM BANKU CENTRALNYM Eurosystem i Europejski System Banków Centralnych Rada Prezesów Zarząd Rada Ogólna Komitety Eurosystemu/ESBC, Komitet Budżetowy oraz Konferencja ds. Zasobów Ludzkich Ład korporacyjny STRUKTURA ORGANIZACYJNA Zasoby ludzkie Nowa siedziba EBC DIALOG SPOŁECZNY ESBC ROCZNE SPRAWOZDANIE FINANSOWE EBC 211 Sprawozdanie z działalności 31 grudnia r. 212 Bilans na dzień 31 grudnia r. 214 Rachunek zysków i strat za rok obrotowy zakończony 31 grudnia r. 216 Przyjęte zasady rachunkowości 217 Informacja dodatkowa do bilansu 222 Informacja dodatkowa do rachunku zysków i strat 231 Informacja o sposobie podziału zysku lub pokrycia straty 235 Raport biegłego rewidenta SKONSOLIDOWANY BILANS EUROSYSTEMU NA DZIEŃ 31 GRUDNIA 238 ZAŁĄCZNIKI INSTRUMENTY PRAWNE PRZYJĘTE PRZEZ EBC 242 OPINIE WYDANE PRZEZ EBC EBC

6 DZIAŁANIA EUROSYSTEMU W ZAKRESIE POLITYKI PIENIĘŻNEJ W UJĘCIU CHRONOLOGICZNYM 253 DOKUMENTY OPUBLIKOWANE PRZEZ EUROPEJSKI BANK CENTRALNY OD R. 255 GLOSARIUSZ 261 RAMKI 1 Rola innych pośredników finansowych w dynamice podaży pieniądza 32 Wykres A: Depozyty krótkoterminowe oraz umowy z przyrzeczeniem odkupu innych niemonetarnych instytucji pośrednictwa finansowego 33 Wykres B: Depozyty o dłuższym terminie zapadalności w podziale wg sektorów 33 Wykres C: Kredyty i pożyczki MIF dla innych niemonetarnych instytucji pośrednictwa finansowego 35 2 Zróżnicowanie stóp procentowych na rynkach detalicznych usług bankowych w krajach strefy euro 48 Tabela: Zróżnicowanie oprocentowania MIF dla nowych umów w różnych krajach 49 Wykres A: Stopy procentowe MIF dla depozytów gospodarstw domowych 50 Wykres B: Stopy procentowe kredytów MIF dla gospodarstw domowych 51 Wykres C: Stopy procentowe kredytów MIF dla przedsiębiorstw 53 3 Długoterminowe oczekiwania inflacyjne w strefie euro 58 Wykres A: Wskaźniki dotyczące oczekiwań długoterminowej inflacji dla strefy euro 60 Wykres B: Rozkład częstotliwości pięcioletnich oczekiwań inflacyjnych pośród respondentów SPF (2001-) 60 Wykres C: Zależność pomiędzy zmianami krótkoterminowych i długoterminowych oczekiwań inflacyjnych w SPF (2001-) 61 Wykres D: Prawdopodobieństwo, że za pięć lat wskaźnik inflacji HICP oraz progowa stopa inflacji wyniosą lub przekroczą 2% 61 4 Różnice we wzroście produkcji pomiędzy krajami strefy euro 67 Wykres: Rozproszenie wzrostu realnego PKB w krajach strefy euro 68 5 Wzrost wydajności w strefie euro a potrzeba reform strukturalnych 70 Wykres A: Wzrost wydajności pracy na jedną przepracowaną godzinę 71 Wykres B: Wzrost wydajności pracy na jednego zatrudnionego 71 Tabela A: Tabela B: Wybrane wskaźniki strukturalne 72 Wydajność pracy w poszczególnych sektorach na jedną przepracowaną godzinę 73 6 Emisja rządowych dłużnych papierów wartościowych i rozpiętość rentowności obligacji w strefie euro 75 Tabela A: Tabela B: Wykres: Tabela C: Roczne stopy wzrostu dłużnych papierów wartościowych wyemitowanych przez rządy krajów strefy euro 76 Struktura dłużnych papierów wartościowych w obiegu wyemitowanych przez rządy krajów strefy euro 76 Łączne zmiany w różnicach rentowności wybranych obligacji rządowych w stosunku do obligacji niemieckich 77 Ratingi kredytowe krajów strefy euro emitujących obligacje 77 EBC 5

7 7 Globalizacja a konkurencyjność strefy euro 82 Tabela: Ujawniona przewaga komparatywna (RCA) a wykorzystanie czynników produkcji 83 Wykres A: Zmiany ujawnionej przewagi komparatywnej (RCA) 84 1 Głównie eksport produktów wymagających dużych nakładów badawczych 84 2 Głównie eksport wymagający dużych nakładów pracy 84 Wykres B: Zmiany w imporcie strefy euro według kraju pochodzenia 85 8 Statystyczne konsekwencje rozszerzenia strefy euro o Słowenię 140 TABELE 1 Zmiany cen 58 2 Wskaźniki kosztów pracy 63 3 Składniki wzrostu realnego PKB 65 4 Sytuacja na rynku pracy 69 5 Pozycja fiskalna krajów strefy euro 74 6 Wzrost realnego PKB 89 7 Inflacja HICP 90 8 Pozycja fiskalna 92 9 Bilans płatniczy wybrane pozycje Zmiany w ERM II Oficjalne strategie polityki pieniężnej państw członkowskich UE spoza strefy euro w roku Przepływy płatności w ramach systemu TARGET Fałszywe banknoty według nominałów Przydziały produkcji banknotów euro w r Słowenia: główne wskaźniki ekonomiczne 139 WYKRESY 1 Stopy procentowe EBC i stopy rynku pieniężnego 18 2 Główne zmiany zachodzące w znaczących gospodarkach uprzemysłowionych 24 3 Ważniejsze zmiany wskaźników na rynkach surowców 27 4 M3 a kredyty i pożyczki dla sektora prywatnego 29 5 Główne składniki M Krótkoterminowe stopy procentowe dla depozytów i instrumentów zbywalnych 30 7 Depozyty wg sektorów 31 8 Czynniki kreacji M Dane szacunkowe dotyczące luki pieniężnej Krótkoterminowe stopy procentowe w strefie euro i nachylenie krzywej dochodowości na rynku pieniężnym Trzymiesięczna stopa EURIBOR dla kontraktów terminowych i implikowana zmienność obliczona na podstawie opcji na kontrakty terminowe na 3-miesięczną stopę EURIBOR Rentowność długoterminowych obligacji skarbowych Progowe stopy inflacji dla transakcji kasowych i kontraktów terminowych w strefie euro Podstawowe indeksy rynku akcji Implikowana zmienność rynku obligacji Kredyty i pożyczki dla gospodarstw domowych Oprocentowanie kredytów i pożyczek dla gospodarstw domowych oraz przedsiębiorstw Zadłużenie gospodarstw domowych i ciężar obsługi zadłużenia Realny koszt zadłużenia zewnętrznego przedsiębiorstw strefy euro 47 6 EBC

8 20 Wskaźniki zyskowności przedsiębiorstw strefy euro notowanych na giełdzie Rozkład realnej rocznej stopy wzrostu finansowania zewnętrznego przedsiębiorstw Wskaźniki zadłużenia przedsiębiorstw Rozkład wskaźnika inflacji HICP: główne składniki Udział głównych składników inflacji HICP Struktura cen producentów w przemyśle Wynagrodzenie na pracownika w poszczególnych sektorach Zmiany cen nieruchomości mieszkaniowych w strefie euro Udział we wzroście kwartalnego realnego PKB Wskaźniki zaufania Bezrobocie Wydajność pracy Nominalne i realne efektywne kursy euro Saldo rachunku obrotów bieżących i jego składniki cząstkowe Import towarów do strefy euro a ceny ropy Brent Inwestycje bezpośrednie i portfelowe w strefie euro Przepływy finansowe ze strefy euro do nowych państw członkowskich UE Międzynarodowa pozycja inwestycyjna netto Zmiany kursu euro wobec walut UE spoza ERM II Kredyty dla sektora prywatnego w r Czynniki wpływające na płynność w strefie euro w r Zbywalne aktywa kwalifikowane Zbywalne aktywa kwalifikowane wykorzystane jako zabezpieczenie Różnica między udziałem zbywalnych aktywów kwalifikowanych a udziałem aktywów wykorzystanych jako zabezpieczenie w r Ogólna liczba banknotów euro w obiegu w latach Łączna wartość banknotów euro w obiegu w latach Liczba banknotów euro w obiegu w latach 2002 według nominałów Liczba fałszywych banknotów euro wycofanych z obiegu w latach EBC 7

9 SKRÓTY Państwa BE BG CZ DK DE EE GR ES FR IE IT CY LV LT LU HU MT NL AT PL PT RO SI SK FI SE UK US Belgia Bułgaria Czechy Dania Niemcy Estonia Grecja Hiszpania Francja Irlandia Włochy Cypr Łotwa Litwa Luksemburg Węgry Malta Holandia Austria Polska Portugalia Rumunia Słowenia Słowacja Finlandia Szwecja Wielka Brytania Stany Zjednoczone INNE BIS BPM5 c.i.f. CPI EBC EER EIW ESA 95 ESBC EUR f.o.b. HICP KBC MFW MIF MOP PKB PPI OECD UE UGW ULCM [POLSKIE SKRÓTY PODANO W NAWIASACH KWADRATOWYCH] Bank Rozrachunków Międzynarodowych IMF Balance of Payments Manual (Podręcznik Bilansu Płatniczego MFW, edycja 5) koszty, ubezpieczenie i fracht na granicy importera Wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych Europejski Bank Centralny efektywny kurs walutowy Europejski Instytut Walutowy Europejski System Rachunków Narodowych i Regionalnych z 1995 r. Europejski System Banków Centralnych euro franco statek na granicy eksportera Zharmonizowany wskaźnik cen towarów i usług krajowy bank centralny Międzynarodowy Fundusz Walutowy monetarna instytucja finansowa Międzynarodowa Organizacja Pracy produkt krajowy brutto Indeks cen produkcji sprzedanej przemysłu Organizacja Współpracy Gospodarczej i Rozwoju Unia Europejska Unia Gospodarcza i Walutowa jednostkowy koszt pracy w przetwórstwie przemysłowym Zgodnie z przyjętą we Wspólnocie praktyką, państwa członkowskie UE wymienione są w niniejszym raporcie w porządku alfabetycznym, na podstawie nazw w językach ojczystych poszczególnych państw. 8 EBC

10 PRZEDMOWA

11 w sferze realizowania polityki pieniężnej w ścisłej zgodności z jej podstawowym celem, jakim jest utrzymanie stabilnych cen w średnim okresie. Trwała stabilizacja długookresowych oczekiwań inflacyjnych jest koniecznym warunkiem, by polityka pieniężna mogła przyczyniać się do wspierania trwałego wzrostu gospodarczego i tworzenia miejsc pracy w strefie euro. W r. inflacja HICP wyniosła 2,2% pozostając na niezmienionym, poziomie w stosunku do roku poprzedniego. Oznacza to, że kształtowała się ona powyżej określonej przez EBC definicji stabilności cen, czyli poniżej, ale możliwie blisko 2%, chociaż odzwierciedlała gwałtowne zmiany cen ropy naftowej i surowców. Nie należy wobec tego popadać w samozadowolenie. W dniu 1 stycznia 2007 r. Słowenia została trzynastym państwem członkowskim, które przyjęło euro, a Banka Slovenije trzynastym krajowym bankiem centralnym, który przystąpił do Eurosystemu. Chciałbym bardzo serdecznie powitać obywateli Słowenii i wyrazić uznanie dla Słowenii za dobre wyniki ekonomiczne osiągnięte dzięki wdrożeniu w ostatnich latach stabilizacyjnej polityki makroekonomicznej. Przejście z tolara słoweńskiego na euro przebiegało w sposób wyjątkowo sprawny i skuteczny: do obiegu wprowadzono 94,5 mln banknotów, przy czym etap zaopatrzenia pierwotnego rozpoczął się pod koniec listopada r., a okres podwójnego obiegu euro i tolara trwał dwa tygodnie. Po tym okresie wspólna waluta całkowicie zastąpiła walutę słoweńską. Warto zauważyć, że euro zostało przyjęte przez mieszkańców Słowenii z dużym entuzjazmem. *** Polityka pieniężna EBC przyczyniała się do utrzymania średnio- i długookresowych oczekiwań inflacyjnych na poziomie zgodnym z definicją stabilności cen. Stanowiło to szczególny dowód wiarygodności działań EBC Przez cały rok wyraźnie rosły zagrożenia dla stabilności cen. Szczególne ryzyko wiązało się z możliwością silniejszego niż oczekiwano przełożenia się wzrostu cen ropy w przeszłości na sytuację teraźniejszą, nieoczekiwany wzrost cen kontrolowanych i podatków pośrednich oraz kolejne podwyżki cen ropy. Na poziomie bardziej fundamentalnym, przy bardzo korzystnym w roku otoczeniu gospodarczym i ciągłym zmniejszaniu się bezrobocia oraz dalszej poprawie wyników na rynku pracy, perspektywa większego niż oczekiwano wzrostu płac nadal stanowiła znaczne zagrożenie dla stabilności cen. W tym kontekście, a szczególnie wobec spodziewanych w 2007 r. negocjacji płacowych Rada Prezesów podkreśliła, że porozumienia płacowe powinny uwzględniać poziom bezrobocia, który w niektórych krajach nadal utrzymuje się na wyjątkowo wysokim poziomie, oraz konkurencyjność cen i zmiany w rocznej wydajności pracy. Sformułowana przez Radę Prezesów ocena, że utrzymało się ryzyko dla stabilności cen, potwierdziła się po przeprowadzeniu porównania z analizą monetarną. Wyraźna dynamika wzrostu monetarnego i wzrostu kredytów występująca w r. odzwierciedlała utrzymujący się wzrost tempa ekspansji monetarnej w strefie euro obserwowany od 10 EBC

12 połowy 2004 r., co przyczyniało się do akumulacji płynności. Po wielu latach silnego wzrostu monetarnego płynność w strefie euro utrzymywała się na wysokim poziomie, co potwierdziły wszystkie wiarygodne wskaźniki. W sytuacji utrzymywania się silnego wzrostu monetarnego i wzrostu kredytów wskazywało to na rosnące zagrożenie dla stabilności cen w średnim i długim okresie. W odpowiedzi na rosnące zagrożenia dla stabilności cen, co potwierdzały wyniki analizy monetarnej prowadzonej przez EBC w ciągu całego roku, Rada Prezesów skorygowała w r. nastawienie w polityce pieniężnej i pięciokrotnie podniosła podstawowe stopy procentowe EBC, w sumie o 125 punktów bazowych. W wyniku tych posunięć minimalna stopa przetargowa podstawowych operacji refinansujących Eurosystemu wzrosła z 2,25% w styczniu r. do 3,50% w grudniu r. W r. gospodarka strefy euro rozwijała się dynamicznie. Pomimo wpływu jaki wywarły wysokie i zmieniające się ceny ropy naftowej, PKB w r. wzrósł o 2,8% w porównaniu z 1,5% odnotowanym w roku W ciągu roku ożywienie gospodarcze stopniowo się rozszerzało i stawało się w coraz większym stopniu ożywieniem samoutrzymującym się, napędzanym głównie przez popyt krajowy. W r. realny wzrost PKB kształtował się średnio znacznie powyżej potencjalnego wzrostu. Strefa euro nadal odnosiła korzyści z silnej ekspansji gospodarki światowej, zaś znaczny wzrost zysków przedsiębiorstw i oczekiwany okres bardzo korzystnych warunków finansowych wspierały wzrost inwestycji i zatrudnienia. W tej sytuacji Rada Prezesów uznała, że także po korektach stóp procentowych dokonanych w r. należy utrzymać łagodne nastawienie w polityce pieniężnej EBC i że w dalszym ciągu uzasadnione jest podejmowanie w odpowiednim momencie zdecydowanych działań w celu zapewnienia stabilności cen w średnim okresie. *** Sytuacja budżetowa w strefie euro była w r. stosunkowo korzystna. Zgodnie z uaktualnionymi programami stabilności średni deficyt budżetowy dla strefy euro wyniósł około 2,0% PKB w porównaniu z 2,4% w roku Poprawa wyniku budżetowego była jednak w dużym stopniu efektem silnego wzrostu produkcji i nieoczekiwanych przychodów i tylko w niewielkim stopniu wynikała z efektywnej konsolidacji fiskalnej. W korzystnych obecnie warunkach gospodarczych sprawą zasadniczą jest utrzymanie tempa poprawy finansów publicznych i przyspieszenie tempa konsolidowania budżetu, tak aby wszystkie kraje strefy euro jak najszybciej zrealizowały średnioterminowy cel stabilnej pozycji fiskalnej. Z tego punktu widzenia ważne jest podjęcie dodatkowych, konkretnych i wiarygodnych działań w zakresie konsolidacji fiskalnej i zagwarantowanie, że zostaną one szybko wdrożone. Działania takie mają szanse powodzenia, gdy bazują na wiarygodnej i wszechstronnej strategii średniookresowej, zorientowanej na zmniejszanie wydatków a nie na zwiększanie przychodów. Pomaga to wzmocnić zaufanie do trwałej a równocześnie wspierającej wzrost gospodarczy i zatrudnienie polityki fiskalnej. *** Jeśli chodzi o reformy strukturalne w ostatnim okresie, kraje strefy euro coraz lepiej uświadamiały sobie konieczność sprostania wyzwaniom stawianym przez coraz silniejszą konkurencję światową, starzejące się społeczeństwo i coraz szybciej postępujące zmiany technologiczne. Sprostanie tym wyzwaniom jest ważne również ze względu na stosunkowo niski wzrost wydajności pracy w strefie euro w porównaniu z wydajnością w Stanach Zjednoczonych: średni roczny wzrost wydajności pracy w okresie 1999 r. r. wyniósł dla strefy euro 1,1%, podczas gdy w Stanach Zjednoczonych kształtował się na poziomie 2,2%. Sytuacja ta wymaga przede wszystkim intensywnych kroków w celu wdrożenia reform strukturalnych w sferze badań i rozwoju, nauki i szkoleń oraz sfinalizowania EBC 11

13 prac w zakresie jednolitego rynku. Trzeba także zauważyć, że reforma rynku pracy podjęta przez szereg państw członkowskich zaczęła przynosić efekty w postaci pojawienia się szerszych możliwości znalezienia pracy. W wyniku powyższych reform oraz na skutek spowolnienia wzrostu płac w strefie euro nastąpił w ostatnim czasie znaczny wzrost zatrudnienia. W strefie euro zatrudnienie wzrosło o ponad 12 milionów osób w okresie ośmiu lat od wprowadzenia trzeciego etapu UGW. Korzystnie wypada tu porównanie z okresem ośmiu lat przed rokiem 1999, kiedy to wzrost zatrudnienia w tej samej grupie krajów wyniósł niewiele ponad 2 miliony. Większy wzrost zatrudnienia przyczynił się także do zmniejszenia bezrobocia w ciągu ostatnich kilku lat. Wprawdzie ujednolicona stopa bezrobocia była nadal wysoka i wynosiła 7,5%, jednak pod koniec r. osiągnęła najniższy poziom od momentu, kiedy zaczęto wyliczać ten szereg, tj. od 1993 r. W strefie euro nadal jednak istnieją strukturalne utrudnienia, co pozwala zrozumieć dlaczego stopy bezrobocia kształtują się na wyjątkowo wysokim poziomie a udział w rynku pracy jest według standardów międzynarodowych niski. Z tego względu kwestią podstawową dla każdego kraju strefy euro jest zminimalizowanie zakłóceń rynkowych spowodowanych regulacjami krajowymi, a dla strefy euro jako całości ważne jest usunięcie istniejących jeszcze barier integracji rynku pracy. Wymagać to będzie w szczególności odpowiedniego zróżnicowania płac, większej mobilności siły roboczej i bardziej elastycznych rynków produktów, rynków pracy i rynków finansowych. Kolejne reformy zwiększą zdolności dostosowawcze strefy euro, będą sprzyjały wzrostowi gospodarczemu i stworzą dodatkowe możliwości zatrudnienia. *** Sprawne funkcjonowanie UGW, które uwarunkowane jest dyscypliną fiskalną i reformami strukturalnymi zależy także od integracji finansowej w skali europejskiej. Przez wspomaganie rozwoju europejskich systemów finansowych, integracja finansowa przyczynia się do zwiększenia potencjału wzrostu gospodarczego. Wzmacnia także sprawną i skuteczną transmisję polityki pieniężnej, wspiera efektywne prowadzenie i sprawne funkcjonowanie systemów rozliczeń i płatności oraz przyczynia się do zapewnienia stabilności finansowej. Ponadto zintegrowany system finansowy odgrywa decydującą rolę absorbując wstrząsy w przypadku asymetrycznych wstrząsów w strefie euro. Opublikowany we wrześniu r. raport EBC na temat wskaźników integracji finansowej zawiera szczegółową i całościową analizę postępu, jaki dokonał się w różnych segmentach systemu finansowego. EBC i Eurosystem występują także w charakterze katalizatorów inicjatyw sektora prywatnego promując integrację finansową. Na przykład EBC wraz z dziewięcioma krajowymi bankami centralnymi weźmie udział w oznaczaniu krótkoterminowych instrumentów dłużnych w ramach inicjatywy Krótkoterminowego Europejskiego Papieru Wartościowego (Short- Term European Paper STEP), a EBC będzie regularnie przekazywał dane na temat rentowności i obrotów na rynku STEP. Poza tym Eurosystem zdecydowanie wspiera inicjatywę Jednolitego Obszaru Płatności w Euro (SEPA) i mocno zachęca wszystkie strony biorące udział w tym projekcie do wprowadzenia SEPA najpóźniej do początku 2008 r. i osiągnięcia masy krytycznej transakcji w ramach SEPA do końca 2010 r. Eurosystem udziela pomocy sektorowi bankowemu w zakresie projektowania i przygotowania nowych instrumentów i ram dla SEPA oraz nakłania rynek do działań mających na celu terminowe przygotowanie systemów płatności detalicznych, które będą zdolne do przetwarzania instrumentów SEPA. Eurosystem przyczynia się także do integracji finansowej zapewniając infrastrukturę dla płatności i rozliczeń. Projekt TARGET2 jest bardzo zaawansowany i zgodnie z planem zostanie wdrożony przed końcem 2007 r. Przygotowania techniczne rozpoczęły się w r. a EBC podał już szczegółowe 12 EBC

14 informacje na temat cennika i różnych form uczestnictwa w TARGET2. W lipcu r. Eurosystem postanowił ocenić możliwości świadczenia usług rozliczania transakcji papierami wartościowymi. Celem tego przedsięwzięcia, w przypadku którego dążyć się będzie do osiągnięcia synergii z TARGET2, jest umożliwienie zharmonizowanego rozliczania papierów wartościowych denominowanych w euro w pieniądzu banku centralnego. Eurosystem działał na rzecz stabilności systemu finansowego w strefie euro i w UE poprzez monitorowanie i ocenę głównych źródeł zagrożeń i podatności na ryzyko, wnosząc swój wkład w dyskusje, jakie odbywały się na szczeblu europejskim i międzynarodowym na temat kluczowych kwestii dotyczących regulacji i nadzoru bankowego i rozwijał własne ramy i działania w zakresie zarządzania ewentualnymi kryzysami finansowymi. *** Całkowita liczba stanowisk przewidziana w budżecie EBC na r. wynosiła pełnych etatów, w porównaniu z etatami w 2005 r. We wrześniu r. w Banku rozpoczęło pracę w oparciu o dwuletnie umowy niepodlegające zamianie na stałe umowy o pracę 6 uczestników Programu EBC dla Absolwentów, który jest przeznaczony dla niedawnych absolwentów posiadających szerokie wykształcenie. W r. ECB wprowadził ogólne zasady w zakresie mobilności, które zachęcają pracowników do zmiany stanowisk co pięć lat. Mobilność wewnętrzna stanowi dla pracowników możliwość poszerzenia wiedzy i sposób na usprawnienie współpracy w ramach różnych obszarów działalności. W r. ponad 80 pracowników zmieniło stanowiska w Banku. EBC, który zatrudnia pracowników z 27 państw członkowskich UE, wzbogacił stosowane strategie zarządzania zasobami ludzkimi o zarządzanie różnorodnością, wprowadzając w r. politykę różnorodności. Oprócz promowania mobilności personelu, strategia zarządzania zasobami ludzkimi kładzie główny nacisk na rozwój pracowników i kadry zarządzającej EBC. Nadal podnoszono poziom umiejętności kierowniczych i przywódczych poprzez szkolenia i indywidualne towarzyszenie w rozwoju zawodowym. W związku z wprowadzaniem strategii różnorodności zorganizowano dla kadry kierowniczej specjalne kursy szkoleniowe pod hasłem godność w miejscu pracy. Na poziomie Eurosystemu Konferencja ds. Zasobów Ludzkich, powołana w 2005 r. dla promowania dalszej współpracy i działań zespołowych w ramach Eurosystemu i banków centralnych należących do ESBC w dziedzinie zarządzania zasobami ludzkimi, rozszerzyła swoje prace w r., w szczególności w zakresie różnych aspektów szkolenia i rozwoju personelu. *** Nastąpił także postęp w pracach nad planowaniem nowej siedziby EBC. Architekci dokonali optymalizacji projektu koncepcyjnego, który w r. wkroczył w fazę planowania. Władze Frankfurtu we współpracy z EBC przygotowywały wiążący prawnie plan zagospodarowania terenu pod nową siedzibę. Oczekuje się, że proces składania wniosku o pozwolenie na budowę zostanie zgodnie z planem sfinalizowany do końca października 2007 r. Zgodnie z przewidywaniami budowa rozpocznie się na początku 2008 r. a prawdopodobnym terminem jej ukończenia jest koniec 2011 r. Wzniesiony zostanie także pomnik oraz centrum informacyjne upamiętniające rolę Grossmarkthalle w deportacji Żydów. *** W r. EBC wypracował nadwyżkę w wysokości 1,379 mln euro, podczas gdy nadwyżka w 2005 r. wyniosła 992 mln euro. Podobnie jak w 2005 r. odpowiadająca nadwyżce kwota została skierowana na utworzenie rezerwy z tytułu ryzyka kursowego, EBC 13

15 ryzyka stopy procentowej oraz ryzyka cen złota, co sprawiło, że nie wykazano żadnego zysku netto. Rezerwa zostanie wykorzystana na pokrycie strat powstałych w wyniku ekspozycji na wspomniane rodzaje ryzyka, a zwłaszcza strat z tytułu wyceny nie pokrytych saldem rachunku różnic z aktualizacji wyceny. Wielkość rezerwy będzie corocznie weryfikowana. Frankfurt nad Menem, marzec r. Jean-Claude Trichet 14 EBC

16

17

18 ROZDZIAŁ I SYTUACJA GOSPODARCZA I POLITYKA PIENIĘŻNA

19 I DECYZJE W ZAKRESIE POLITYKI PIENIĘŻNEJ DALSZY WZROST PODSTAWOWYCH STÓP PROCENTOWYCH W R. W r. Rada Prezesów podniosła podstawowe stopy procentowe EBC ze względu na rosnące zagrożenie stabilności cen, które zostało zidentyfikowane na podstawie wyników zarówno analizy ekonomicznej, jak i monetarnej. To wycofanie się z akomodacyjnej polityki pieniężnej odbyło się w warunkach wysokiego wzrostu gospodarczego, silnej ekspansji monetarnej i kredytowej oraz wysokiej płynności w obrębie strefy euro. Rada Prezesów podniosła, poprzez serię podwyżek o 25 punktów bazowych, minimalną oferowaną stopę procentową dla podstawowych operacji refinansujących Eurosystemu o łączną liczbę 125 punktów bazowych, z 2,25% w styczniu r. do 3,50% na koniec roku (zob. wykres 1). Jeżeli chodzi o tendencje cenowe, średnia roczna inflacja mierzona zharmonizowanym indeksem cen konsumpcyjnych (HICP) utrzymała się w r. na poziomie 2,2%, bez zmian w porównaniu z 2005 r. Stopa inflacji zasadniczej ulegała na przestrzeni roku wahaniom i była silnie uwarunkowana zmianami cen ropy naftowej. Do sierpnia występowała tendencja wzrostowa, utrzymując się znacznie powyżej zdefiniowanego przez EBC poziomu stabilności cen poniżej, ale blisko, 2%. Spowodowane to było głównie znacznym wzrostem cen nośników energii, a częściowo również podwyżkami cen kontrolowanych i podatków pośrednich. Natomiast w pozostałych miesiącach r. roczna stopa inflacji spadła poniżej 2%, przede wszystkim w związku ze znacznym spadkiem cen ropy naftowej oraz w wyniku efektu bazy. Pomimo korzystnego przyspieszenia wzrostu realnego PKB oraz pozytywnych sygnałów ze strony rynków pracy, zmiany kosztów pracy w strefie euro były w r. nadal umiarkowane, co było po części odzwierciedleniem silnej konkurencji światowej obecnej zwłaszcza w sektorze przetwórstwa przemysłowego. Pomogło to ograniczyć presję inflacyjną. Długoterminowe oczekiwania inflacyjne pozostały na stabilnym poziomie w dużej mierze zgodnym z definicją stabilności Wykres I Stopy procentowe EBC i stopy rynku pieniężnego (oprocentowanie roczne, dane dzienne) Krańcowa stopa procentowa Stopa oprocentowania depozytów Minimalna oferowana stopa dla podstawowych operacji refinansujących Trzymiesięczna stopa EURIBOR 6,0 6,0 5,0 5,0 4,0 4,0 3,0 3,0 2,0 2,0 1,0 1,0 0, Źródło: EBC. Uwaga: Dla operacji rozliczonych przed 28 czerwca 2000 r., stopa dla podstawowych operacji refinansujących oznacza oprocentowanie stosowane w przetargach o stałej stopie procentowej. W przypadku operacji rozliczanych po tym terminie stopa ta oznacza minimalną oferowaną stopę stosowaną w przetargach o zmiennej stopie procentowej. 0,0 18 EBC

20 cen. Pomimo tego nadal występowało wyraźne rosnące zagrożenie dla stabilności cen, w szczególności zagrożenie związane z wyższym niż się spodziewano, wcześniejszym wzrostem cen ropy naftowej, dodatkowymi, oprócz wcześniej ogłoszonych, podwyżkami cen kontrolowanych i podatków pośrednich, oraz możliwością ponownego wzrostu cen ropy naftowej. Co więcej, perspektywy silniejszego niż oczekiwano wzrostu płac oraz wystąpienia potencjalnych efektów drugiej rundy w obszarze płac i wcześniejszego wzrostu cen ropy naftowej w następstwie wzrostów cen ropy w przeszłości, nadal stanowią rosnące zagrożenie dla stabilności cen, zwłaszcza biorąc pod uwagę bardzo korzystne otoczenie gospodarcze i coraz lepszą sytuację na rynku pracy. Jeżeli chodzi o aktywność gospodarczą, w r. gospodarka strefy euro dynamicznie się rozwijała. Po okresie stopniowego i umiarkowanego ożywienia gospodarczego, jakie miało miejsce w drugiej połowie 2005 r., w pierwszej połowie r. wzrost gospodarczy w strefie euro uległ przyspieszeniu. Stopniowo stawał się on bardziej równomierny i w coraz większym stopniu samoutrzymujący się. Głównym kształtującym go czynnikiem był popyt krajowy, w szczególności nakłady na środki trwałe. W r. średni wzrost realnego PKB utrzymywał się powyżej potencjalnych wartości. Przez cały rok stały wzrost gospodarczy wspomagany był przez czynniki zewnętrzne. Eksporterzy strefy euro skorzystali na utrzymującym się szybkim rozwoju gospodarki światowej, zwłaszcza gospodarki państw będących głównymi partnerami handlowymi strefy euro. Na przestrzeni roku wzrost inwestycji stawał się coraz bardziej dynamiczny, czemu sprzyjały utrzymujące się przez długi okres bardzo korzystne warunki finansowania, zmiany w strukturze bilansu przedsiębiorstw oraz znaczący przyrost zysków. Na przestrzeni r. wzmocnił się również wzrost konsumpcji, co było odzwierciedleniem zmian realnego dochodu do dyspozycji w efekcie ponownego wzrostu zatrudnienia i obniżenia się stopy bezrobocia. Ogólnie rzecz biorąc, pomimo utrzymujących się na wysokim poziomie i niestabilnych cen ropy naftowej, w r. realny PKB wzrósł o 2,8% w porównaniu z 1,5% w 2005 r. i 1,8% w 2004 r. Krótkoterminowe ryzyko dla perspektyw wzrostu gospodarczego pozostało przez większą część roku zrównoważone, natomiast ryzyko średnioi długoterminowe wykazywało w r. tendencję spadkową i dotyczyło głównie ewentualnego wzrostu cen ropy naftowej, globalnej nierównowagi i potencjalnej presji protekcjonistycznej. W ciągu całego roku utrzymywał się bardzo silny wzrost podaży pieniądza i wzrost kredytów, co było przede wszystkim odzwierciedleniem stymulującego wpływu niskiego poziomu stóp procentowych w strefie euro oraz aktywnej działalności gospodarczej. W perspektywie średniookresowej, wyraźny wzrost podaży pieniądza i kredytów w r. odzwierciedlał ciągle utrzymującą się, obserwowaną od połowy 2004 r., tendencję zwyżkową rzeczywistego tempa wzrostu tej podaży i przyczynił się on do zwiększenia płynności. Po kilkuletnim okresie znacznego wzrostu podaży pieniądza, płynność strefy euro była nadal wysoka, co w warunkach utrzymującego się silnego wzrostu podaży pieniądza i wzrostu kredytów wskazywało na obecność rosnących zagrożeń dla stabilności cen w średnim i długim okresie. Aby ograniczyć rosnące zagrożenia dla stabilności cen, których występowanie systematycznie potwierdzały analizy ekonomiczne i monetarne prowadzone przez EBC, Rada Prezesów dokonała w r. korekty nastawienia polityki pieniężnej, podnosząc pięciokrotnie w ciągu roku podstawowe stopy procentowe EBC. Podkreślała, że pomimo tych podwyżek, nastawienie EBC w polityce pieniężnej pozostało łagodne, stopy procentowe utrzymały się na niskim poziomie, wzrost podaży pieniądza i wzrost kredytów był nadal silny, a poziom płynności według wszelkich wiarygodnych miar wysoki. Zdaniem Rady Prezesów, zdecydowane działanie EBC 19

PROJEKCJE MAKROEKONOMICZNE EKSPERTÓW EUROSYSTEMU DLA OBSZARU EURO

PROJEKCJE MAKROEKONOMICZNE EKSPERTÓW EUROSYSTEMU DLA OBSZARU EURO PROJEKCJE MAKROEKONOMICZNE EKSPERTÓW EUROSYSTEMU DLA OBSZARU EURO Eksperci Eurosystemu opracowali projekcje rozwoju sytuacji makroekonomicznej w obszarze euro na podstawie informacji dostępnych na dzień

Bardziej szczegółowo

Jesienna prognoza gospodarcza na 2014 r.: powolne ożywienie i bardzo niska inflacja

Jesienna prognoza gospodarcza na 2014 r.: powolne ożywienie i bardzo niska inflacja Komisja Europejska - Komunikat prasowy Jesienna prognoza gospodarcza na 2014 r.: powolne ożywienie i bardzo niska inflacja Bruksela, 04 listopad 2014 Zgodnie z prognozą gospodarczą Komisji Europejskiej

Bardziej szczegółowo

Opis dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym Rady Polityki Pieniężnej w dniu 6 maja 2015 r.

Opis dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym Rady Polityki Pieniężnej w dniu 6 maja 2015 r. Opis dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym Rady Polityki Pieniężnej w dniu 6 maja 2015 r. Członkowie Rady Polityki Pieniężnej dyskutowali na temat polityki pieniężnej w kontekście bieżącej i oczekiwanej sytuacji

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty piąty kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce (IV kwartał 2014 r.) oraz prognozy na lata 2015 2016 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty siódmy kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce ( kwartał 2015 r.) oraz prognozy na lata 2015 2016 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie. Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ

Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie. Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie Polski do strefy euro Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ Plan prezentacji 1. Nominalne kryteria konwergencji

Bardziej szczegółowo

System finansowy w Polsce. dr Michał Konopczak Instytut Handlu Zagranicznego i Studiów Europejskich michal.konopczak@sgh.waw.pl

System finansowy w Polsce. dr Michał Konopczak Instytut Handlu Zagranicznego i Studiów Europejskich michal.konopczak@sgh.waw.pl System finansowy w Polsce dr Michał Konopczak Instytut Handlu Zagranicznego i Studiów Europejskich michal.konopczak@sgh.waw.pl Segmenty sektora finansowego (w % PKB) 2 27 212 Wielkość systemu finansowego

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty szósty kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce (I kwartał 2015 r.) oraz prognozy na lata 2015 2016 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

Monitor Konwergencji Nominalnej

Monitor Konwergencji Nominalnej Ministerstwo Finansów Departament Polityki Makroekonomicznej Numer 9 / 1 Monitor Konwergencji Nominalnej Kontakt: tel. (+ ) 9 9 fax (+ ) 9 1 77 e-mail: dziennikarze @mf.gov.pl Ministerstwo Finansów Ul.

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty drugi kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce (I kwartał 2014 r.) oraz prognozy na lata 2014 2015 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

Biuletyn Ekonomiczny Przegląd sytuacji finansowo-gospodarczej

Biuletyn Ekonomiczny Przegląd sytuacji finansowo-gospodarczej Biuletyn konomiczny Przegląd sytuacji finansowo-gospodarczej 30 Nr 6 / 2015 6 3,5 6 80 100% 53% 6 7,5 Od 2015 roku Biuletyn konomiczny zastąpił Biuletyn Miesięczny uropejskiego Banku Centralnego. Biuletyn

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Wspólna waluta euro Po co komu Unia Europejska i euro? dr Urszula Kurczewska EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Wspólna waluta euro Po co komu Unia Europejska i euro? dr Urszula Kurczewska EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Wspólna waluta euro Po co komu Unia Europejska i euro? dr Urszula Kurczewska Szkoła Główna Handlowa w Warszawie 23 października 2012 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY

Bardziej szczegółowo

Monitor Konwergencji Nominalnej

Monitor Konwergencji Nominalnej Ministerstwo Finansów Departament Polityki Makroekonomicznej Numer 5 / 015 Monitor Konwergencji Nominalnej Kontakt: tel. (+8 ) 9 3 00 9 3 0 fax (+8 ) 9 1 77 e-mail: dziennikarze @mf.gov.pl Ministerstwo

Bardziej szczegółowo

Wpływ bieżącej sytuacji gospodarczej na sektor małych i średnich przedsiębiorstw MSP

Wpływ bieżącej sytuacji gospodarczej na sektor małych i średnich przedsiębiorstw MSP Wpływ bieżącej sytuacji gospodarczej na sektor małych i średnich przedsiębiorstw MSP Prof. Anna Zielińska-Głębocka Uniwersytet Gdański Rada Polityki Pieniężnej 1.Dynamika wzrostu gospodarczego spowolnienie

Bardziej szczegółowo

SCOREBOARD WSKAŹNIKI PROCEDURY NIERÓWNOWAG MAKROEKONOMICZNYCH

SCOREBOARD WSKAŹNIKI PROCEDURY NIERÓWNOWAG MAKROEKONOMICZNYCH SCOREBOARD WSKAŹNIKI PROCEDURY NIERÓWNOWAG MAKROEKONOMICZNYCH Scoreboard to zestaw praktycznych, prostych i wymiernych wskaźników, istotnych z punktu widzenia sytuacji makroekonomicznej krajów Unii Europejskiej.

Bardziej szczegółowo

Wpływ globalnego kryzysu finansowego na polską gospodarkę

Wpływ globalnego kryzysu finansowego na polską gospodarkę Mirosław Gronicki Wpływ globalnego kryzysu finansowego na polską gospodarkę Warszawa 31 maja 2011 r. Spis treści 1. Geneza światowego kryzysu finansowego. 2. Światowy kryzys finansowy skutki. 3. Polska

Bardziej szczegółowo

Plan wykładu 8 Równowaga ogólna w małej gospodarce otwartej

Plan wykładu 8 Równowaga ogólna w małej gospodarce otwartej Plan wykładu 8 Równowaga ogólna w małej gospodarce otwartej 1. Model Mundella Fleminga 2. Dylemat polityki gospodarczej małej gospodarki otwartej 3. Skuteczność polityki monetarnej i fiskalnej w warunkach

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty czwarty kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce ( kwartał 2014 r.) oraz prognozy na lata 2014 2015 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

Monitor Konwergencji Nominalnej

Monitor Konwergencji Nominalnej PM Monitor konwergencji nominalnej w UE styczeń Ministerstwo Finansów Departament Polityki Makroekonomicznej Numer / Monitor Konwergencji Nominalnej Kontakt: tel. (+ ) fax (+ ) e-mail: dziennikarze @mf.gov.pl

Bardziej szczegółowo

SYTUACJA SPOŁECZNO-GOSPODARCZA W UNII EUROPEJSKIEJ W 2013 R. * Komisji Europejskiej z dn. 10.01.2014 r.

SYTUACJA SPOŁECZNO-GOSPODARCZA W UNII EUROPEJSKIEJ W 2013 R. * Komisji Europejskiej z dn. 10.01.2014 r. SYTUACJA SPOŁECZNO-GOSPODARCZA W UNII EUROPEJSKIEJ W 2013 R. * Komisji Europejskiej z dn. 10.01.2014 r. 2 T. 01. LUDNOŚĆ (stan w dniu 1 stycznia) Wykres 01. STRUKTURA LUDNOŚCI UNII EUROPEJSKIEJ W 2013

Bardziej szczegółowo

Czy w Polsce nadchodzi era bankowości korporacyjnej? Piotr Popowski - Lider Doradztwa Biznesowego dla Instytucji Biznesowych Sopot, 25 czerwca 2013

Czy w Polsce nadchodzi era bankowości korporacyjnej? Piotr Popowski - Lider Doradztwa Biznesowego dla Instytucji Biznesowych Sopot, 25 czerwca 2013 Czy w Polsce nadchodzi era bankowości korporacyjnej? Piotr Popowski - Lider Doradztwa Biznesowego dla Instytucji Biznesowych Sopot, 25 czerwca 2013 Agenda Bankowość korporacyjna w Polsce na tle krajów

Bardziej szczegółowo

Monitor konwergencji nominalnej

Monitor konwergencji nominalnej PF Monitor konwergencji nominalnej w UE 7 marzec Ministerstwo Finansów Departament Polityki Finansowej, Analiz i Statystyki Numer / Monitor konwergencji nominalnej Kontakt: tel. (+ ) 9 9 fax (+ ) 9 77

Bardziej szczegółowo

Aneks Nr 1 do Prospektu Emisyjnego. PCC Rokita Spółka Akcyjna. zatwierdzonego przez Komisję Nadzoru Finansowego w dniu 7 maja 2014 roku

Aneks Nr 1 do Prospektu Emisyjnego. PCC Rokita Spółka Akcyjna. zatwierdzonego przez Komisję Nadzoru Finansowego w dniu 7 maja 2014 roku Aneks Nr 1 do Prospektu Emisyjnego PCC Rokita Spółka Akcyjna zatwierdzonego przez Komisję Nadzoru Finansowego w dniu 7 maja 2014 roku Niniejszy aneks został sporządzony w związku z opublikowaniem przez

Bardziej szczegółowo

Monitor konwergencji nominalnej

Monitor konwergencji nominalnej Ministerstwo Finansów Departament Polityki Finansowej, Analiz i Statystyki Numer 7 / 2014 Monitor konwergencji nominalnej Kontakt: tel. (+48 22) 694 36 00 694 36 04 fax (+48 22) 694 41 77 e-mail: dziennikarze

Bardziej szczegółowo

Gospodarka polska, gospodarka światowa w jakim punkcie dziś jesteśmy?

Gospodarka polska, gospodarka światowa w jakim punkcie dziś jesteśmy? Gospodarka polska, gospodarka światowa w jakim punkcie dziś jesteśmy? Łukasz Tarnawa Departament Strategii i Analiz Warszawa, 6 listopada 2008 1 Gospodarka globalna kryzys sektora finansowego w gospodarkach

Bardziej szczegółowo

SYTUACJA SPOŁECZNO-GOSPODARCZA W KRAJACH OECD W 2011 R.

SYTUACJA SPOŁECZNO-GOSPODARCZA W KRAJACH OECD W 2011 R. SYTUACJA SPOŁECZNO-GOSPODARCZA W KRAJACH OECD W 2011 R. 1 Kraje OECD: należące do Unii Europejskiej: Austria (AT), Belgia (BE), Dania (DK), Estonia (EE), Finlandia (FI), Francja (FR), Grecja (EL), Hiszpania

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia siedemdziesiąty dziewiąty kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce ( kwartał 2013 r.) oraz prognozy na lata 2013 2014

Bardziej szczegółowo

Rozwój Polski w warunkach stagnacji gospodarczej Unii Europejskiej

Rozwój Polski w warunkach stagnacji gospodarczej Unii Europejskiej Witold Grostal, Dyrektor Biura Strategii Polityki Pieniężnej w NBP Rozwój Polski w warunkach stagnacji gospodarczej Unii Europejskiej VII Konferencja dla Budownictwa / 14 kwietnia 2015 r. 2005Q1 2006Q1

Bardziej szczegółowo

Wniosek DECYZJA RADY. w sprawie przyjęcia przez Litwę euro w dniu 1 stycznia 2015 r.

Wniosek DECYZJA RADY. w sprawie przyjęcia przez Litwę euro w dniu 1 stycznia 2015 r. KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 4.6.2014 r. COM(2014) 324 final 2014/0170 (NLE) Wniosek DECYZJA RADY w sprawie przyjęcia przez Litwę euro w dniu 1 stycznia 2015 r. PL PL UZASADNIENIE 1. KONTEKST WNIOSKU

Bardziej szczegółowo

Zmiany jakości opodatkowania w UE po 2008 roku Bazyli Samojlik samojlik@onet.eu samojlik@kozminski.edu.pl

Zmiany jakości opodatkowania w UE po 2008 roku Bazyli Samojlik samojlik@onet.eu samojlik@kozminski.edu.pl Zmiany jakości opodatkowania w UE po 2008 roku Bazyli Samojlik samojlik@onet.eu samojlik@kozminski.edu.pl b.samojlik 1 Etapy kryzysu I. Kryzys na rynkach finansowych, bankowych i poza bankowych II. III.

Bardziej szczegółowo

Polityka kredytowa w Polsce i UE

Polityka kredytowa w Polsce i UE Polityka kredytowa Raport Polityka Kredytowa powstał w oparciu o dane zgromadzone przez Urząd Nadzoru Bankowego (EBA) oraz (ECB) Europejski Bank Centralny. Jest to pierwszy w Polsce tego typu raport odnoszący

Bardziej szczegółowo

Akademia Młodego Ekonomisty

Akademia Młodego Ekonomisty Akademia Młodego Ekonomisty Po co komu Unia Europejska i euro? Prof. dr hab. Elżbieta Kawecka-Wyrzykowska (Katedra Integracji Europejskiej im. Jeana Monneta; www.kawecka.eu) Poprzedniczka strefy euro Łacińska

Bardziej szczegółowo

Plan finansowania potrzeb pożyczkowych budżetu państwa i jego uwarunkowania

Plan finansowania potrzeb pożyczkowych budżetu państwa i jego uwarunkowania Departament Długu Publicznego Plan finansowania potrzeb pożyczkowych budżetu państwa i jego uwarunkowania Listopad 2014 NAJWAŻNIEJSZE INFORMACJE Miesięczny kalendarz emisji... 2 Komentarze MF... 8 ul.

Bardziej szczegółowo

Monitor konwergencji nominalnej

Monitor konwergencji nominalnej Ministerstwo Finansów Departament Polityki Finansowej, Analiz i Statystyki Numer 5 / 1 Monitor konwergencji nominalnej Kontakt: tel. (+8 ) 69 36 69 36 fax (+8 ) 69 1 77 e-mail: dziennikarze @mofnet.gov.pl

Bardziej szczegółowo

FINANSE. Rezerwa obowiązkowa. Instrumenty polityki pienięŝnej - podsumowanie. dr Bogumiła Brycz

FINANSE. Rezerwa obowiązkowa. Instrumenty polityki pienięŝnej - podsumowanie. dr Bogumiła Brycz Rezerwa obowiązkowa FINANSE dr Bogumiła Brycz Zakład Analiz i Planowania Finansowego Rezerwa obowiązkowa - częśćśrodków pienięŝnych zdeponowanych na rachunkach bankowych, jaką banki komercyjne muszą przekazać

Bardziej szczegółowo

Kreacja pieniądza: mity i rzeczywistość Czy banki centralne kreują pieniądze? Czy QE to masowe drukowanie pieniędzy?

Kreacja pieniądza: mity i rzeczywistość Czy banki centralne kreują pieniądze? Czy QE to masowe drukowanie pieniędzy? Andrzej Sławiński Kreacja pieniądza: mity i rzeczywistość Czy banki centralne kreują pieniądze? Czy QE to masowe drukowanie pieniędzy? 1. Czy banki centralne emitują pieniądze? Warszawa.gazeta.pl Bilans

Bardziej szczegółowo

Lepsza perspektywa zysków! Zarządzanie płynnością Typy inwestycyjne Union Investment

Lepsza perspektywa zysków! Zarządzanie płynnością Typy inwestycyjne Union Investment Lepsza perspektywa zysków! Zarządzanie płynnością Typy inwestycyjne Union Investment Warszawa maj 2012 r. W co lokować nadwyżki? Aktualne typy inwestycyjne. maj 2012 2 Zarządzanie płynnością PLN Stały

Bardziej szczegółowo

Kiedy skończy się kryzys?

Kiedy skończy się kryzys? www.pwc.com Kiedy skończy się kryzys? Ryszard Petru Partner PwC Przewodniczący Rady Towarzystwa Ekonomistów Polskich Plan 1 Sytuacja 2 w 3 Wnioski w gospodarce światowej Wpływ na sytuację rynków finansowych

Bardziej szczegółowo

Wpływ wprowadzenia euro na stopień otwartości i zmiany strukturalne w handlu krajów strefy euro

Wpływ wprowadzenia euro na stopień otwartości i zmiany strukturalne w handlu krajów strefy euro Wpływ wprowadzenia euro na stopień otwartości i zmiany strukturalne w handlu krajów strefy euro PREZENTACJA WYNIKÓW Wojciech Mroczek Znaczenie strefy euro w światowym handlu 1996-1998 2004-2006 Czy wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

PROJEKCJE MAKROEKONOMICZNE EKSPERTÓW EBC DLA STREFY EURO

PROJEKCJE MAKROEKONOMICZNE EKSPERTÓW EBC DLA STREFY EURO Ramka PROJEKCJE MAKROEKONOMICZNE EKSPERTÓW DLA STREFY EURO Na podstawie informacji dostępnych na 22 lutego 2013 r. eksperci opracowali projekcje rozwoju sytuacji makroekonomicznej w strefie euro 1. Przewiduje

Bardziej szczegółowo

PRODUKT KRAJOWY BRUTTO W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM W 2012 R.

PRODUKT KRAJOWY BRUTTO W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM W 2012 R. Urząd Statystyczny w Katowicach Ośrodek Rachunków Regionalnych ul. Owocowa 3, 40 158 Katowice e-mail: SekretariatUsKce@stat.gov.pl tel.: 32 779 12 00 fax: 32 779 13 00, 258 51 55 katowice.stat.gov.pl OPRACOWANIA

Bardziej szczegółowo

VII.1. Rachunek zysków i strat t Grupy BRE Banku

VII.1. Rachunek zysków i strat t Grupy BRE Banku VII.1. Rachunek zysków i strat t Grupy BRE Banku Grupa BRE Banku zakończyła rok 2012 zyskiem brutto w wysokości 1 472,1 mln zł, wobec 1 467,1 mln zł zysku wypracowanego w 2011 roku (+5,0 mln zł, tj. 0,3%).

Bardziej szczegółowo

Komentarz tygodniowy 07-14.08.2015

Komentarz tygodniowy 07-14.08.2015 Komentarz tygodniowy 07-14.08.2015 DANE MAKROEKONOMICZNE Z Z POLSKI Inflacja konsumentów Według danych GUS, wskaźnik inflacji konsumentów w lipcu br. ukształtował się na poziomie minus 0,7 % r/r (wobec

Bardziej szczegółowo

Bilans płatniczy Polski w lipcu 2015 r.

Bilans płatniczy Polski w lipcu 2015 r. Warszawa, dnia 14 września 2015 r. Bilans płatniczy Polski w lipcu 2015 r. Miesięczny bilans płatniczy został oszacowany przy wykorzystaniu danych z miesięcznych i kwartalnych sprawozdań polskich podmiotów

Bardziej szczegółowo

FORUM NOWOCZESNEGO SAMORZĄDU

FORUM NOWOCZESNEGO SAMORZĄDU FORUM NOWOCZESNEGO SAMORZĄDU Krzysztof Pietraszkiewicz Prezes Związku Banków Polskich Warszawa 02.12.2015 Transformacja polskiej gospodarki w liczbach PKB w Polsce w latach 1993,2003 i 2013 w mld PLN Źródło:

Bardziej szczegółowo

2007 2007 OCZNY TR 2007 RAPORT ROCZNY RAPOR 2007 2007 2007 2007 2007 2007 2007 CENTRALNY 2007 BANK 2007 OPEJSKI EUR

2007 2007 OCZNY TR 2007 RAPORT ROCZNY RAPOR 2007 2007 2007 2007 2007 2007 2007 CENTRALNY 2007 BANK 2007 OPEJSKI EUR PL EUROPEJSKI BANK CENTRALNY RAPORT ROCZNY RAPORT ROCZNY W 2008 r. wszystkie publikacje EBC przedstawiają motyw z banknotu 10. RAPORT ROCZNY Europejski Bank Centralny 2008 Adres Kaiserstrasse 29 60066

Bardziej szczegółowo

Budowa i odbudowa zaufania na rynku finansowym. Piotr Szpunar Departament Systemu Finansowego Narodowy Bank Polski

Budowa i odbudowa zaufania na rynku finansowym. Piotr Szpunar Departament Systemu Finansowego Narodowy Bank Polski Budowa i odbudowa zaufania na rynku finansowym Piotr Szpunar Departament Systemu Finansowego Narodowy Bank Polski Aktywa instytucji finansowych w Polsce w latach 2000-2008 (w mld zł) 2000 2001 2002 2003

Bardziej szczegółowo

Wpływ integracji europejskiej w obszarze rynków finansowych na dostępność sektora MSP do finansowania zewnętrznego

Wpływ integracji europejskiej w obszarze rynków finansowych na dostępność sektora MSP do finansowania zewnętrznego Wpływ integracji europejskiej w obszarze rynków finansowych na dostępność sektora MSP do finansowania zewnętrznego Artykuł wprowadzający do e-debaty Sektor małych i średnich przedsiębiorstw (MSP) ma istotne

Bardziej szczegółowo

PROJEKCJE MAKROEKONOMICZNE EKSPERTÓW EBC DLA STREFY EURO

PROJEKCJE MAKROEKONOMICZNE EKSPERTÓW EBC DLA STREFY EURO Ramka PROJEKCJE MAKROEKONOMICZNE EKSPERTÓW DLA STREFY EURO Obecne perspektywy gospodarcze są wysoce niepewne, gdyż ściśle zależą od przyszłych decyzji w zakresie polityki oraz tego, jak na decyzje te zareagują

Bardziej szczegółowo

Janusz Biernat. Polityka pieniężna w Polsce w warunkach płynnego kursu walutowego

Janusz Biernat. Polityka pieniężna w Polsce w warunkach płynnego kursu walutowego Janusz Biernat Polityka pieniężna w Polsce w warunkach płynnego kursu walutowego Warszawa 2006 Recenzent prof. dr hab. Eugeniusz Mazurkiewicz skład i Łamanie GrafComp s.c. PROJEKT OKŁADKI GrafComp s.c.

Bardziej szczegółowo

Komentarz tygodniowy 04-11.12.2015

Komentarz tygodniowy 04-11.12.2015 Komentarz tygodniowy 04-11.12.2015 DANE MAKROEKONOMICZNE Z Z POLSKI Obroty w handlu zagranicznym - GUS Według danych GUS, pomimo trudności w handlu z krajami Europy Wschodniej (w I-X 2015 r. wartość polskiego

Bardziej szczegółowo

Komentarz tygodniowy 25.09-02.10.2015

Komentarz tygodniowy 25.09-02.10.2015 Komentarz tygodniowy 25.09-02.10.2015 DANE MAKROEKONOMICZNE Z Z POLSKI Inflacja konsumentów - GUS Wskaźnik IX 2014 VIII 2015 IX 2015 Inflacja konsumentów, r/r -0,3 % -0,6 % -0,8 % Według wstępnych danych

Bardziej szczegółowo

Kondycja polskiego sektora bankowego w drugiej połowie 2012 roku. Podsumowanie wyników polskich banków za I półrocze

Kondycja polskiego sektora bankowego w drugiej połowie 2012 roku. Podsumowanie wyników polskich banków za I półrocze Kondycja polskiego sektora bankowego w drugiej połowie 2012 roku. Podsumowanie wyników polskich banków za I półrocze Polskie banki osiągnęły w I półroczu łączny zysk netto na poziomie 8,04 mld zł, po wzroście

Bardziej szczegółowo

Zrównoważony wzrost koniunktury

Zrównoważony wzrost koniunktury marzec PENGAB =. +. Zrównoważony wzrost koniunktury Wskaźnik Ocen. +. Wskaźnik Prognoz. -. Index Pengab Pengab wartość trendu cyklu / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

Bardziej szczegółowo

Departament Bankowości Komercyjnej i Specjalistycznej oraz Instytucji Płatniczych URZĄD KOMISJI NADZORU FINANSOWEGO WARSZAWA, marzec 2016 r.

Departament Bankowości Komercyjnej i Specjalistycznej oraz Instytucji Płatniczych URZĄD KOMISJI NADZORU FINANSOWEGO WARSZAWA, marzec 2016 r. Opracowanie: Wydział Analiz Sektora Bankowego Departament Bankowości Komercyjnej i Specjalistycznej oraz Instytucji Płatniczych URZĄD KOMISJI NADZORU FINANSOWEGO WARSZAWA, marzec 201 r. W dniu 22 marca

Bardziej szczegółowo

Raport o stabilności systemu finansowego Grudzień 2012 r. Departament Systemu Finansowego 1

Raport o stabilności systemu finansowego Grudzień 2012 r. Departament Systemu Finansowego 1 Raport o stabilności systemu finansowego Grudzień 2012 r. Departament Systemu Finansowego 1 Raport o stabilności finansowej Raport jest elementem polityki informacyjnej NBP przyczyniającym się do realizacji

Bardziej szczegółowo

PROJEKCJE MAKROEKONOMICZNE EKSPERTÓW EBC DLA STREFY EURO

PROJEKCJE MAKROEKONOMICZNE EKSPERTÓW EBC DLA STREFY EURO Ramka PROJEKCJE MAKROEKONOMICZNE EKSPERTÓW DLA STREFY EURO Na podstawie informacji dostępnych do 23 sierpnia 2013 r. eksperci opracowali projekcje rozwoju sytuacji makroekonomicznej w strefie euro 1. Według

Bardziej szczegółowo

EURO jako WSPÓLNA WALUTA

EURO jako WSPÓLNA WALUTA Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy EURO jako WSPÓLNA WALUTA Prof. dr hab. Eugeniusz Gatnar Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach 18 marca 2013 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY WWW.UNIWERSYTET-DZIECIECY.PL

Bardziej szczegółowo

Spis treêci. www.wsip.com.pl

Spis treêci. www.wsip.com.pl Spis treêci Jak by tu zacząć, czyli: dlaczego ekonomia?........................ 9 1. Podstawowe pojęcia ekonomiczne.............................. 10 1.1. To warto wiedzieć już na początku.............................

Bardziej szczegółowo

BILANS PŁATNICZY W LIPCU 2011 R.

BILANS PŁATNICZY W LIPCU 2011 R. N a r o d o w y B a n k P o l s k i Departament Statystyki Warszawa, dnia 12 września 2011 r. BILANS PŁATNICZY W LIPCU 2011 R. Miesięczny bilans płatniczy został oszacowany przy wykorzystaniu danych z

Bardziej szczegółowo

Łączność szerokopasmowa: zmniejszają się różnice między europejskimi krajami o najlepszych i najgorszych wynikach

Łączność szerokopasmowa: zmniejszają się różnice między europejskimi krajami o najlepszych i najgorszych wynikach IP/08/1831 Bruksela, dnia 28 listopada 2008 r. Łączność szerokopasmowa: zmniejszają się różnice między europejskimi krajami o najlepszych i najgorszych wynikach Jak wynika ze sprawozdania opublikowanego

Bardziej szczegółowo

Prognozy wzrostu dla Polski 2015-06-02 15:58:50

Prognozy wzrostu dla Polski 2015-06-02 15:58:50 Prognozy wzrostu dla Polski 2015-06-02 15:58:50 2 Bank of America Merrill Lynch podniósł prognozy wzrostu PKB dla Polski - z 3,3 do 3,5 proc. w 2015 r. i z 3,4 do 3,7 proc. w 2016 r. W raporcie o gospodarce

Bardziej szczegółowo

29.11.2013 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 319/23

29.11.2013 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 319/23 29.11.2013 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 319/23 SPROSTOWANIA Sprostowanie do rozporządzenia Europejskiego Banku Centralnego (UE) nr 1071/2013 z dnia 24 września 2013 r. dotyczące bilansu sektora

Bardziej szczegółowo

SYSTEM BANKOWY. Finanse 110630-1165

SYSTEM BANKOWY. Finanse 110630-1165 SYSTEM BANKOWY Finanse Plan wykładu Rodzaje i funkcje bankowości Bankowość centralna Banki komercyjne i inwestycyjne Finanse Funkcje banku centralnego(1) Bank dla państwa Bank dla banków Emisja pieniądza

Bardziej szczegółowo

Perspektywy rozwoju rynku consumer finance w Polsce w warunkach zawirowań na rynkach finansowych. Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową

Perspektywy rozwoju rynku consumer finance w Polsce w warunkach zawirowań na rynkach finansowych. Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową Perspektywy rozwoju rynku consumer finance w Polsce w warunkach zawirowań na rynkach finansowych dr Błażej Lepczyński Marta Penczar dr Błażej Lepczyński, Marta Penczar Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową

Bardziej szczegółowo

Gospodarka otwarta i bilans płatniczy

Gospodarka otwarta i bilans płatniczy Gospodarka otwarta i bilans płatniczy Zagregowane wydatki w gospodarce otwartej Jeżeli przyjmiemy, że wydatki krajowe na dobra wytworzone w kraju zależą od poziomu dochodu Y oraz realnej stopy procentowej

Bardziej szczegółowo

PLANY FINANSOWE KRAJOWYCH BANKO W KOMERCYJNYCH NA 2015 R.

PLANY FINANSOWE KRAJOWYCH BANKO W KOMERCYJNYCH NA 2015 R. Opracowanie: Wydział Analiz Sektora Bankowego (DBK 1) Departament Bankowości Komercyjnej i Specjalistycznej oraz Instytucji Płatniczych URZĄD KOMISJI NADZORU FINANSOWEGO WARSZAWA, W dniu 9 kwietnia r.

Bardziej szczegółowo

Warunki uzyskania zaliczenia z przedmiotu, na którym słuchacz studiów podyplomowych był nieobecny

Warunki uzyskania zaliczenia z przedmiotu, na którym słuchacz studiów podyplomowych był nieobecny Studia podyplomowe Mechanizmy funkcjonowania strefy euro Projekt realizowany z Narodowym Bankiem Polskim w ramach programu edukacji ekonomicznej VII edycja Rok akademicki 2015/2016 Warunki uzyskania zaliczenia

Bardziej szczegółowo

Produkt krajowy brutto w województwie śląskim w 2010 r.

Produkt krajowy brutto w województwie śląskim w 2010 r. Urząd Statystyczny w Katowicach 40 158 Katowice, ul. Owocowa 3 e-mail: SekretariatUsKce@stat.gov.pl tel.: 32 7791 200 fax: 32 7791 300, 258 51 55 OPRACOWANIA SYGNALNE Produkt krajowy brutto w województwie

Bardziej szczegółowo

światowe ceny surowców, w tym ropy naftowej i żywności, co przyczyniło się do przyspieszenia inflacji w większości krajów. - źródło: www.nbp.

światowe ceny surowców, w tym ropy naftowej i żywności, co przyczyniło się do przyspieszenia inflacji w większości krajów. - źródło: www.nbp. Niniejszy materiał został opracowany wyłącznie w celu informacyjnym i nie może być traktowany jako oferta lub rekomendacja do zawierania jakichkolwiek transakcji. Informacje zawarte w materiale pochodzą

Bardziej szczegółowo

PROJEKCJE MAKROEKONOMICZNE EKSPERTÓW EBC DLA STREFY EURO

PROJEKCJE MAKROEKONOMICZNE EKSPERTÓW EBC DLA STREFY EURO Ramka PROJEKCJE MAKROEKONOMICZNE EKSPERTÓW DLA STREFY EURO Na podstawie informacji dostępnych na 23 lutego 2012 r. eksperci opracowali projekcje rozwoju sytuacji makroekonomicznej w strefie euro 1. Przewiduje

Bardziej szczegółowo

FORMY PŁATNOŚCI STOSOWANE OBECNIE ORAZ PREFEROWANE

FORMY PŁATNOŚCI STOSOWANE OBECNIE ORAZ PREFEROWANE FORMY PŁATNOŚCI STOSOWANE OBECNIE ORAZ PREFEROWANE 2/09/2008-22/10/2008 Znaleziono 329 odpowiedzi z 329 odpowiadających wybranym kryteriom UDZIAŁ Kraj DE - Niemcy 55 (16.7%) PL - Polska 41 (12.5%) DK -

Bardziej szczegółowo

Wybrane wyniki badań dotyczących perspektyw rozwoju rynku kredytów mieszkaniowych w Polsce do 2015 roku zrealizowanych przez IBnGR

Wybrane wyniki badań dotyczących perspektyw rozwoju rynku kredytów mieszkaniowych w Polsce do 2015 roku zrealizowanych przez IBnGR Wybrane wyniki badań dotyczących perspektyw rozwoju rynku kredytów mieszkaniowych w Polsce do 2015 roku zrealizowanych przez IBnGR Gdańsk, marzec 2013 Scenariusz rozwoju rynku kredytów mieszkaniowych w

Bardziej szczegółowo

Komentarz tygodniowy

Komentarz tygodniowy Komentarz tygodniowy DANE MAKROEKONOMICZNE Z POLSKI Wskaźnik II kw. 2012 I kw. 2013 II kw. 2013 PKB, zmiana r./r. 2,3 % 0,5 % 0,8 % Popyt krajowy, zmiana r./r. Produkt Krajowy Brutto -0,4 % -0,9 % -1,9

Bardziej szczegółowo

Spis treści: Wstęp. ROZDZIAŁ 1. Istota i funkcje systemu finansowego Adam Dmowski

Spis treści: Wstęp. ROZDZIAŁ 1. Istota i funkcje systemu finansowego Adam Dmowski Rynki finansowe., Książka stanowi kontynuację rozważań nad problematyką zawartą we wcześniejszych publikacjach autorów: Podstawy finansów i bankowości oraz Finanse i bankowość wydanych odpowiednio w 2005

Bardziej szczegółowo

Plan finansowania potrzeb pożyczkowych budżetu państwa i jego uwarunkowania

Plan finansowania potrzeb pożyczkowych budżetu państwa i jego uwarunkowania Departament Długu Publicznego Plan finansowania potrzeb pożyczkowych budżetu państwa i jego uwarunkowania Sierpień 2014 NAJWAŻNIEJSZE INFORMACJE Miesięczny kalendarz emisji... 2 Komentarz MF... 7 ul. Świętokrzyska

Bardziej szczegółowo

Gwałtowny spadek kursu rubla białoruskiego spowodował wzrost cen we wrześniu 2015-11-16 08:43:09

Gwałtowny spadek kursu rubla białoruskiego spowodował wzrost cen we wrześniu 2015-11-16 08:43:09 Gwałtowny spadek kursu rubla białoruskiego spowodował wzrost cen we wrześniu 2015-11-16 08:43:09 2 ANALITYKA: Gwałtowny spadek kursu rubla białoruskiego spowodował wzrost cen we wrześniu Przegląd realnego

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe banków w I półroczu 2013 r. 1

Wyniki finansowe banków w I półroczu 2013 r. 1 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Studiów Makroekonomicznych i Finansów Warszawa, 24 września 2013 r. Wyniki finansowe banków w I półroczu 2013 r. 1 W końcu czerwca 2013 r. działalność operacyjną prowadziły

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp Dariusz Rosati... 11. Część I. Funkcjonowanie strefy euro

Spis treści. Wstęp Dariusz Rosati... 11. Część I. Funkcjonowanie strefy euro Spis treści Wstęp Dariusz Rosati.............................................. 11 Część I. Funkcjonowanie strefy euro Rozdział 1. dziesięć lat strefy euro: sukces czy niespełnione nadzieje? Dariusz Rosati........................................

Bardziej szczegółowo

Katarzyna Maciejewska. Urząd Statystyczny w Poznaniu Oddział w Kaliszu

Katarzyna Maciejewska. Urząd Statystyczny w Poznaniu Oddział w Kaliszu Katarzyna Maciejewska Urząd Statystyczny w Poznaniu Oddział w Kaliszu DEFINICJE ŚWIADOMOŚCI Świadomość: zdolność człowieka do zdawania sobie sprawy ze swego istnienia i z tego co jest przedmiotem jego

Bardziej szczegółowo

Liczba samochodów osobowych na 1000 ludności

Liczba samochodów osobowych na 1000 ludności GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY URZĄD STATYSTYCZNY W KATOWICACH Wskaźniki Zrównoważonego Rozwoju. Moduł krajowy Więcej informacji: w kwestiach merytorycznych dotyczących: wskaźników krajowych oraz na poziomie

Bardziej szczegółowo

JEDNOLITA POLITYKA PIENIĘŻNA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO, A HETEROGENICZNOŚĆ STREFY EURO. mgr Dominika Brózda Uniwersytet Łódzki

JEDNOLITA POLITYKA PIENIĘŻNA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO, A HETEROGENICZNOŚĆ STREFY EURO. mgr Dominika Brózda Uniwersytet Łódzki JEDNOLITA POLITYKA PIENIĘŻNA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO, A HETEROGENICZNOŚĆ STREFY EURO mgr Dominika Brózda Uniwersytet Łódzki Plan wystąpienia 1. Ogólne założenia polityki pieniężnej EBC 2. Dywergencja

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY. Wyniki finansowe banków w okresie trzech kwartałów 2014 r

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY. Wyniki finansowe banków w okresie trzech kwartałów 2014 r GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Studiów Makroekonomicznych i Finansów Warszawa, 19 grudnia 2014 r. Informacja sygnalna Wyniki finansowe banków w okresie trzech kwartałów 2014 r W końcu września 2014

Bardziej szczegółowo

Koniunktura na kredyty

Koniunktura na kredyty Marzec PENGAB =. Wskaźnik Ocen. +. Wskaźnik Prognoz. -. -. Koniunktura na kredyty Index Pengab / / / Pengab wartość trendu cyklu / / / / / Ocena kredyty osób indywidualnych / / / / / / / / / / / / Listopadowy

Bardziej szczegółowo

Klub Laureatów Dolnośląskiego Certyfikatu Gospodarczego 25 kwietnia 2016 roku

Klub Laureatów Dolnośląskiego Certyfikatu Gospodarczego 25 kwietnia 2016 roku 25 kwietnia 2016 roku Bieżąca sytuacja gospodarcza Grzegorz Warzocha - AVANTA Auditors & Advisors www.avanta-audit.pl Międzynarodowa sytuacja gospodarcza 4,0% 3,5% 3,0% 2,5% Globalne tendencje gospodarcze

Bardziej szczegółowo

Przegląd prognoz gospodarczych dla Polski i świata na lata 2013-2014. Aleksander Łaszek

Przegląd prognoz gospodarczych dla Polski i świata na lata 2013-2014. Aleksander Łaszek Przegląd prognoz gospodarczych dla Polski i świata na lata 2013-2014 Aleksander Łaszek Wzrost gospodarczy I Źródło: Komisja Europejska Komisja Europejska prognozuje w 2014 i 2015 roku przyspieszenie tempa

Bardziej szczegółowo

Bilans płatniczy strefy euro publikuje Europejski Bank Centralny, natomiast bilans płatniczy Unii Europejskiej - Eurostat.

Bilans płatniczy strefy euro publikuje Europejski Bank Centralny, natomiast bilans płatniczy Unii Europejskiej - Eurostat. Bilans płatniczy zestawienie (dochody wpływy kontra wydatki płatności) wszystkich transakcji dokonanych między rezydentami (gospodarką krajową) a nierezydentami (zagranicą) w danym okresie. Jest on sporządzany

Bardziej szczegółowo

Ryzyko walutowe i zarządzanie nim. dr Grzegorz Kotliński, Katedra Bankowości AE w Poznaniu

Ryzyko walutowe i zarządzanie nim. dr Grzegorz Kotliński, Katedra Bankowości AE w Poznaniu 1 Ryzyko walutowe i zarządzanie nim 2 Istota ryzyka walutowego Istota ryzyka walutowego sprowadza się do konieczności przewalutowania należności i zobowiązań (pozycji bilansu banku) wyrażonych w walutach

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia dziewięćdziesiąty pierwszy kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce ( kwartał 2016 r.) oraz prognozy na lata 2016 2017

Bardziej szczegółowo

SYTUACJA SPOŁECZNO-GOSPODARCZA W UNII EUROPEJSKIEJ W 2010 R.

SYTUACJA SPOŁECZNO-GOSPODARCZA W UNII EUROPEJSKIEJ W 2010 R. 1 SYTUACJA SPOŁECZNO-GOSPODARCZA W UNII EUROPEJSKIEJ W 2010 R. T. 01. LUDNOŚĆ (stan w dniu 1 stycznia) GĘSTOŚĆ ZALUDNIENIA w tys. UE (27) 495 292 497 683 499 703 501 103 Strefa euro (17) 326 561 328 484

Bardziej szczegółowo

Tablica wyników Unii innowacji 2015 Streszczenie Wersja PL

Tablica wyników Unii innowacji 2015 Streszczenie Wersja PL Tablica wyników Unii innowacji 2015 Streszczenie Wersja PL Rynek wewnętrzny, przemysł, przedsiębiorczość i MŚP STRESZCZENIE Tablica wyników Unii innowacji 2015: w ostatnim roku ogólny postęp wyników w

Bardziej szczegółowo

24-miesięczna lokata strukturyzowana Wielka 20-tka

24-miesięczna lokata strukturyzowana Wielka 20-tka 24-miesięczna lokata strukturyzowana Wielka 20-tka Okres subskrypcji: 25.05.2010-08.06.2010 Okres trwania lokaty: 9.06.2010-08.06.2012 Aktywo bazowe: kontrakt terminowy na WIG20 Minimalna kwota wpłaty:

Bardziej szczegółowo

Wynagrodzenie minimalne w Polsce i w krajach Unii Europejskiej

Wynagrodzenie minimalne w Polsce i w krajach Unii Europejskiej Wynagrodzenie minimalne w Polsce i w krajach Unii Europejskiej Płaca minimalna w krajach unii europejskiej Spośród 28 państw członkowskich Unii Europejskiej 21 krajów posiada regulacje dotyczące wynagrodzenia

Bardziej szczegółowo

Mirosław Gronicki MAKROEKONOMICZNE SKUTKI BUDOWY I EKSPLOATACJI ELEKTROWNI JĄDROWEJ W POLSCE W LATACH 2020-2035

Mirosław Gronicki MAKROEKONOMICZNE SKUTKI BUDOWY I EKSPLOATACJI ELEKTROWNI JĄDROWEJ W POLSCE W LATACH 2020-2035 Mirosław Gronicki MAKROEKONOMICZNE SKUTKI BUDOWY I EKSPLOATACJI ELEKTROWNI JĄDROWEJ W POLSCE W LATACH 2020-2035 Krynica - Warszawa - Gdynia 5 września 2013 r. Uwagi wstępne 1. W opracowaniu przeanalizowano

Bardziej szczegółowo

Perspektywy rozwoju rynku consumer finance w Polsce w warunkach zawirowań na rynkach finansowych

Perspektywy rozwoju rynku consumer finance w Polsce w warunkach zawirowań na rynkach finansowych Perspektywy rozwoju rynku consumer finance w Polsce w warunkach zawirowań na rynkach finansowych dr BłaŜej Lepczyński, Uniwersytet Gdański, Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową Marta Penczar Instytut

Bardziej szczegółowo

Odsetek gospodarstw domowych posiadających szerokopasmowy dostęp do Internetu w domu

Odsetek gospodarstw domowych posiadających szerokopasmowy dostęp do Internetu w domu GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY URZĄD STATYSTYCZNY W KATOWICACH Wskaźniki Zrównoważonego Rozwoju. Moduł krajowy Więcej informacji: w kwestiach merytorycznych dotyczących: wskaźników krajowych oraz na poziomie

Bardziej szczegółowo

Bankowość Zajęcia nr 1

Bankowość Zajęcia nr 1 Motto zajęć: "za złoty dukat co w słońcu błyszczy" Bankowość Zajęcia nr 1 Bankowość centralna, przemiany w pośrednictwie finansowym System bankowy Dwuszczeblowość: bank centralny + banki komercyjne (handlowe);

Bardziej szczegółowo