Spis treści tomu 1. Rozdział 1 Rozwój fizyczny oraz motoryczny dzieci i młodzieży Barbara Woynarowska... 1

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Spis treści tomu 1. Rozdział 1 Rozwój fizyczny oraz motoryczny dzieci i młodzieży Barbara Woynarowska... 1"

Transkrypt

1 Rozdział 1 Rozwój fizyczny oraz motoryczny dzieci i młodzieży Barbara Woynarowska Rozwój osobniczy podstawowe pojęcia Sfery rozwoju i ich wzajemny związek Dojrzałość Etapy w rozwoju osobniczym Rozwój fizyczny Aspekty rozwoju fizycznego Czynniki wpływające na rozwój fizyczny dzieci i młodzieży Metody oceny rozwoju fizycznego Długookresowe tendencje przemian w rozwoju fizycznym Zaburzenia w rozwoju fizycznym dzieci i młodzieży Rozwój motoryczny Charakterystyka rozwoju motorycznego w wieku rozwojowym Czynniki wpływające na rozwój motoryczny w dzieciństwie Metody oceny rozwoju motorycznego dzieci i młodzieży Charakterystyka rozwoju fizycznego i motorycznego w poszczególnych okresach wieku rozwojowego Okres noworodkowy Okres niemowlęcy Okres poniemowlęcy Okres przedszkolny Młodszy wiek szkolny Okres dojrzewania płciowego Okres młodzieńczy Rozdział 2 Rozwój psychiczny dziecka Anna Jakubowska-Winecka Kryteria rozwoju Rozwój jako przyrost ilościowy Rozwój jako osiąganie standardów Rozwój jako ukierunkowane zmiany jakościowe XI

2 2.2 Przebieg rozwoju i mechanizmy zmian Zmiany zachodzące w różnych sferach i ich integracja Dynamika rozwoju, przebieg i kierunki zachodzących zmian Charakterystyka rozwoju psychicznego w kolejnych okresach życia Okres prenatalny Okres noworodkowy Okres niemowlęcy Wczesne dzieciństwo Okres przedszkolny Młodszy wiek szkolny Okres dorastania Dorosłość Psychologiczna diagnoza rozwoju Diagnoza psychologiczna a diagnoza medyczna Narzędzia oceny rozwoju a metody diagnozy psychologicznej Rozdział 3 Żywienie dzieci zdrowych Mieczysława Czerwionka-Szaflarska Zapotrzebowanie energetyczne Zapotrzebowanie na białko Zapotrzebowanie na tłuszcze Zapotrzebowanie na węglowodany Zapotrzebowanie na witaminy i składniki mineralne Zalecenia dotyczące suplementacji witaminą D 3 i K Zapotrzebowanie na wapń i fosfor Karmienie naturalne Porównanie składu mleka kobiecego z mlekiem krowim Właściwości ochronne pokarmu kobiecego Zalety karmienia naturalnego Wskazania i przeciwwskazania do karmienia naturalnego Karmienie sztuczne niemowląt Mieszanki początkowe Mieszanki następne Pokarmy uzupełniające Zalecenia dotyczące dzieci w wieku 1 3 lat Rozdział 4 Diagnostyka prenatalna Maria Respondek-Liberska Badania USG Badania w tygodniu życia płodowego Biochemiczne testy skriningowe Badania w tygodniu życia płodowego Diagnostyka kardiologiczna Wskazania do badania echokardiograficznego płodu Rezonans magnetyczny XII

3 4.7 Prenatalne badania inwazyjne Przykładowe anomalie w diagnostyce prenatalnej Patologia I trymestru ciąży Patologia II trymestru ciąży Ocena przedporodowa III trymestr ciąży Okres okołoporodowy Terapia płodu Rozdział 5 Badanie kliniczne dziecka Maciej Kaczmarski Charakter badania Badanie podmiotowe wywiad pediatryczny Badanie przedmiotowe dziecka Zasady przeprowadzania badania przedmiotowego Oglądanie pacjenta Badanie palpacyjne Opukiwanie Osłuchiwanie Ocena stanu ogólnego i rozwoju fizycznego Stan ogólny Charakterystyka wybranych objawów klinicznych Ocena stanu ogólnego noworodka i jego dojrzałości morfologicznej Badanie powłok ciała Skóra Przydatki skóry Obrzęki Badanie głowy Oglądanie głowy Badanie palpacyjne głowy Osłuchiwanie głowy Badanie nosa, jamy ustnej, gardła i uszu Badanie narządu wzroku Badanie szyi Badanie tarczycy Ocena naczyń szyjnych Badanie węzłów chłonnych Badanie układu oddechowego Wywiad i charakterystyka wybranych objawów chorobowych Odrębności badania układu oddechowego u dzieci Układ krążenia Badanie podmiotowe układu krążenia Badanie przedmiotowe serca Badanie naczyń Badanie jamy brzusznej Autorami podrozdziału Osłuchiwanie serca są Maciej Kaczmarski, Anna Turska-Kmieć XIII

4 Badanie podmiotowe Badanie przedmiotowe Badanie układu moczowo-płciowego Badanie podmiotowe Badanie przedmiotowe Badanie narządu ruchu Oglądanie postawa ciała Badanie podmiotowe i przedmiotowe narządu ruchu Badanie neurologiczne Ocena rozwoju psychoruchowego Badanie neurologiczne Praktyczne wykonanie badania neurologicznego i niektórych odruchów Ocena rozwoju fizycznego dziecka pomiary antropometryczne Masa ciała Długość ciała (wzrost) Inne pomiary Dokumentacja medyczna Rozdział 6 Genetyczne uwarunkowania chorób Tadeusz Mazurczak Wprowadzenie Udział czynników genetycznych w etiopatogenezie chorób Częstość występowania chorób genetycznych Molekularne podstawy dziedziczenia Struktura i funkcja DNA Geny mitochondrialne Patologia molekularna Struktura i funkcja chromosomów Mitoza i mejoza Zasady diagnostyki chorób genetycznych Metody analizy genomu człowieka do celów klinicznych Metody analizy DNA Metody badania chromosomów Testy genetyczne Choroby monogenowe Choroby autosomalne dominujące Choroby autosomalne recesywne Choroby sprzężone z chromosomem X Aberracje chromosomowe Zespoły będące wynikiem aberracji chromosomów autosomalnych Choroby kompleksowe (wieloczynnikowe) Inne rodzaje genetycznych uwarunkowań chorób Choroby uwarunkowane mutacjami w genomie mitochondrialnym Rodzicielskie piętno genomowe Profilaktyka i leczenie chorób genetycznych Poradnictwo genetyczne XIV

5 Rozdział 7 Choroby okresu noworodkowego Ewa Helwich, Magdalena Rutkowska, Ewa Adamska Zasady resuscytacji noworodka Ewa Adamska A udrożnienie dróg oddechowych B wentylacja C masaż zewnętrzny serca D leki Układ oddechowy Magdalena Rutkowska Rozwój płuc Zespół zaburzeń oddychania Dysplazja oskrzelowo-płucna Odma opłucnowa u noworodka Bezdechy Zespół aspiracji smółki Zapalenie płuc u noworodka Przemijający szybki oddech noworodka Układ krążenia Ewa Adamska Odrębności układu krążenia w okresie noworodkowym Niewydolność krążenia z powodów innych niż wada serca Przetrwały przewód tętniczy u noworodków urodzonych przedwcześnie Układ nerwowy Ewa Helwich Rozwój ośrodkowego układu nerwowego Krwawienia okołokomorowe i dokomorowe, krwawienia śródmiąższowe Leukomalacja okołokomorowa Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych u noworodka Okołoporodowa encefalopatia niedokrwienno-niedotlenieniowa Mózgowe porażenie dziecięce Magdalena Rutkowska Narządy zmysłów Magdalena Rutkowska Retinopatia wcześniaków Zanik nerwu wzrokowego Zasady badań przesiewowych słuchu u noworodków Niedosłuch Układ pokarmowy Ewa Helwich Rozwój układu pokarmowego Specyfika przewodu pokarmowego noworodka Nietolerancja żywienia u noworodka Żywienie noworodków urodzonych przedwcześnie i urodzonych o czasie Refluks żołądkowo-przełykowy u noworodków Martwicze zapalenie jelit Atrezja przełyku Atrezja dwunastnicy Atrezja jelita czczego i krętego Niedrożność smółkowa jelita Niedokonany zwrot jelit Znaczenie diagnostyki obrazowej w wadach przewodu pokarmowego wywołujących niedrożność Żółtaczka fizjologiczna noworodka Ewa Helwich XV

6 7.8 Zakażenia okresu noworodkowego Magdalena Rutkowska, Ewa Helwich Zakażenia wewnątrzmaciczne Zakażenie Streptococcus agalactiae (grupa B) Zakażenia wrodzone (TORCHS) Zakażenia późne (szpitalne) Posocznica noworodków Układ moczowy Ewa Helwich Zakażenie układu moczowego u noworodków Ostra niewydolność nerek u noworodka Rozdział 8 Wrodzone wady metabolizmu Jolanta Sykut-Cegielska Zasady diagnostyki i leczenia wrodzonych wad metabolizmu Noworodkowy skrining populacyjny Skrining selektywny Zespół intoksykacji Dziecko wiotkie Zespół objawów przypominający zespół Reye a Hipoglikemia Encefalopatia padaczkowa Kwasica metaboliczna Hiperamonemia Inne objawy kliniczne Zaburzenia metabolizmu aminokwasów Acydurie organiczne Hiperamonemie wrodzone Zaburzenia metabolizmu fenyloalaniny i tyrozyny Zaburzenia metabolizmu aminokwasów rozgałęzionych Zaburzenia metabolizmu aminokwasów siarkowych i kobalaminy Zaburzenia metabolizmu glicyny Zaburzenia transportu aminokwasów Zaburzenia metabolizmu biotyny Zaburzenia metabolizmu energetycznego Choroby mitochondrialne Zaburzenia utleniania kwasów tłuszczowych i ketogenezy Zaburzenia biosyntezy i transportu kreatyny Zaburzenia metabolizmu węglowodanów Zaburzenia metabolizmu galaktozy i fruktozy Glikogenozy Zaburzenia glikolizy, cyklu Krebsa i glukoneogenezy Zaburzenia metabolizmu pentozy Zaburzenia metabolizmu lipoprotein Choroby lizosomalne Mukopolisacharydozy Sfingolipidozy Deficyt lizosomalnej kwaśnej lipazy XVI

7 8.7.4 Mukolipidozy Oligosacharydozy Ceroidolipofuscynozy neuronalne Choroby peroksysomalne Zaburzenia metabolizmu puryn i pirymidyn Wrodzone zaburzenia glikozylacji Zaburzenia neurotransmisji Zaburzenia metabolizmu amin biogennych Zaburzenia metabolizmu GABA Zaburzenia metabolizmu pirydoksyny Rozdział 9 Choroby układu oddechowego red. Katarzyna Krenke, Marek Kulus Rozwój i patofizjologia układu oddechowego Rozwój układu oddechowego w życiu płodowym Marek Kulus Charakterystyka i odrębności budowy układu oddechowego u dzieci Marek Kulus Badania czynnościowe układu oddechowego Joanna Peradzyńska Symptomatologia chorób układu oddechowego Kaszel Marta Krawiec Duszność Marta Krawiec Świszczący oddech Marta Krawiec Bezdech Katarzyna Grzela Ból w klatce piersiowej Katarzyna Grzela Krwioplucie Katarzyna Grzela Zakażenia układu oddechowego Zapalenie oskrzeli Marta Krawiec Zapalenie oskrzelików Marta Krawiec Zapalenie płuc Joanna Lange Płyn w jamie opłucnej Katarzyna Krenke Ropień płuc Katarzyna Krenke Gruźlica Jerzy Ziołkowski Mykobakteriozy Teresa Bielecka Grzybice płuc Joanna Peradzyńska Choroby pasożytnicze układu oddechowego Joanna Lange Choroby przewlekłe układu oddechowego Wady wrodzone układu oddechowego Joanna Peradzyńska Przewlekła choroba płuc Marek Kulus Zespół dyskinetycznych rzęsek Katarzyna Grzela Mukowiscydoza (zwłóknienie torbielowate) Teresa Bielecka Rozstrzenie oskrzeli Katarzyna Krenke Choroby śródmiąższowe u dzieci Katarzyna Krenke, Joanna Lange Choroby śródmiąższowe wieku niemowlęcego Joanna Peradzyńska Choroby ogólnoustrojowe powodujące zmiany w układzie oddechowym Joanna Lange Odczyny polekowe Joanna Lange Nowotwory układu oddechowego Katarzyna Krenke Inne choroby układu oddechowego XVII

8 9.5.1 Odma opłucnowa Katarzyna Krenke Niewydolność oddechowa Joanna Peradzyńska Rozdział 10 Choroby układu krążenia Wanda Kawalec, Anna Turska-Kmieć, Lidia Ziółkowska Diagnostyka chorób układu krążenia u dzieci Wanda Kawalec, Anna Turska-Kmieć, Lidia Ziółkowska Symptomatologia kliniczna chorób układu krążenia u dzieci Wanda Kawalec, Anna Turska-Kmieć, Lidia Ziółkowska Badanie podmiotowe Badanie przedmiotowe Metody diagnostyczne w kardiologii dziecięcej Zdjęcie przeglądowe klatki piersiowej Grażyna Brzezińska-Rajszys Badanie elektrokardiograficzne (EKG) Wanda Kawalec, Anna Turska-Kmieć, Lidia Ziółkowska Badanie echokardiograficzne Wanda Kawalec, Anna Turska-Kmieć, Lidia Ziółkowska Badanie radioizotopowe Wanda Kawalec, Anna Turska-Kmieć, Lidia Ziółkowska Diagnostyczne cewnikowanie serca Grażyna Brzezińska-Rajszys Tomografia komputerowa (TK) Grażyna Brzezińska-Rajszys Rezonans magnetyczny (MR) Grażyna Brzezińska-Rajszys Zmiany w układzie krążenia po urodzeniu Wanda Kawalec, Anna Turska-Kmieć, Lidia Ziółkowska Krążenie płodowe, krążenie przejściowe i krążenie u noworodka Przetrwałe nadciśnienie płucne Wrodzone wady serca Wanda Kawalec, Anna Turska-Kmieć, Lidia Ziółkowska Częstość występowania i etiologia wrodzonych wad serca u dzieci Diagnostyka prenatalna wrodzonych wad serca Przetrwały przewód tętniczy Ubytek przegrody międzyprzedsionkowej Ubytek przegrody międzykomorowej Ubytek przegrody przedsionkowo-komorowej (kanał przedsionkowo-komorowy) Przewodozależne wrodzone wady serca Przełożenie wielkich pni tętniczych Koarktacja aorty Przerwanie ciągłości łuku aorty Zwężenie zastawki aorty Zespół hipoplazji lewego serca Całkowity nieprawidłowy płucny spływ żylny Atrezja zastawki trójdzielnej Zwężenie drogi odpływu prawej komory Tetralogia Fallota Atrezja zastawki pnia płucnego z ubytkiem przegrody międzykomorowej Atrezja zastawki pnia płucnego bez ubytku przegrody międzykomorowej Wspólny pień tętniczy Anomalia Ebsteina Wrodzone wady zastawki dwudzielnej Niewydolność serca Wanda Kawalec, Anna Turska-Kmieć, Lidia Ziółkowska XVIII

9 10.7 Zaburzenia rytmu serca Wanda Kawalec, Anna Turska-Kmieć, Lidia Ziółkowska Metody diagnostyczne w rozpoznawaniu zaburzeń rytmu serca Zaburzenia czynności węzła zatokowo-przedsionkowego Bloki przedsionkowo-komorowe Zaburzenia przewodzenia śródkomorowego Napadowy częstoskurcz nadkomorowy i przedsionkowo-komorowy Trzepotanie przedsionków Migotanie przedsionków Komorowe zaburzenia rytmu serca Kanałopatie Leczenie komorowych zaburzeń rytmu serca Choroby mięśnia sercowego Wanda Kawalec, Anna Turska-Kmieć, Lidia Ziółkowska Zapalenie mięśnia sercowego Klasyfikacja kardiomiopatii u dzieci Kardiomiopatia rozstrzeniowa Kardiomiopatia przerostowa Kardiomiopatia restrykcyjna Arytmogenna kardiomiopatia prawej komory Zmiany w układzie krążenia w chorobie Kawasakiego Wanda Kawalec, Anna Turska-Kmieć, Lidia Ziółkowska Infekcyjne zapalenie wsierdzia Wanda Kawalec, Anna Turska-Kmieć, Lidia Ziółkowska Nadciśnienie płucne Małgorzata Żuk Nadciśnienie tętnicze u dzieci i młodzieży Mieczysław Litwin Definicja, epidemiologia i klasyfikacja nadciśnienia tętniczego u dzieci i młodzieży Etiologia nadciśnienia tętniczego w wieku rozwojowym Pomiar ciśnienia tętniczego Diagnostyka różnicowa nadciśnienia tętniczego u dzieci Wtórne postacie nadciśnienia tętniczego Nadciśnienie tętnicze pierwotne Nagłe i pilne stany nadciśnieniowe u dzieci i młodzieży Podsumowanie Rozdział 11 Gastroenterologia red. Józef Ryżko Metody diagnostyczne w gastroenterologii Józef Ryżko, Joanna Kuszyk, Piotr Socha Badania endoskopowe Dwudziestoczterogodzinna ph-metria przełyku Wodorowy test oddechowy Choroby przewodu pokarmowego Refluks żołądkowo-przełykowy; choroba refluksowa przełyku; przepuklina rozworu przełykowego Danuta Celińska-Cedro Achalazja wpustu Danuta Celińska-Cedro Zapalenie błony śluzowej żołądka i choroba wrzodowa Danuta Celińska-Cedro Biegunka ostra Józef Ryżko Biegunka przewlekła Józef Ryżko Zaburzenia wchłaniania jelitowego (zespół złego wchłaniania) Józef Ryżko XIX

10 Celiakia (enteropatia glutenozależna, choroba trzewna) Józef Ryżko Alergia pokarmowa i nietolerancje pokarmowe Józef Ryżko Zespół rozrostu bakteryjnego (zespół ślepej pętli) Józef Ryżko Enteropatia z utratą białka (enteropatia wysiękowa) Józef Ryżko Wrzodziejące zapalenie jelita grubego Józef Ryżko Choroba Leśniowskiego Crohna Józef Ryżko Choroba Hirschsprunga Józef Ryżko Zaburzenia czynnościowe przewodu pokarmowego Józef Ryżko Zaburzenia czynnościowe u niemowląt i małych dzieci (0 4 lat) Zaburzenia czynnościowe występujące u dzieci i młodzieży (4 15 lat) Polipy jelita grubego Józef Ryżko Polipy młodzieńcze Młodzieńcza polipowatość rodzinna Zespół Peutza Jeghersa Rodzinna polipowatość gruczolakowata Zespół Gardnera Ciała obce i krwawienia z przewodu pokarmowego Danuta Celińska-Cedro Ciało obce w przewodzie pokarmowym Krwawienie z przewodu pokarmowego Choroby wątroby Cholestaza niemowlęca Joanna Pawłowska Zespół Alagille a Irena Jankowska Postępująca rodzinna cholestaza wewnątrzwątrobowa Irena Jankowska Zarośnięcie przewodów żółciowych Joanna Pawłowska Torbiele dróg żółciowych Joanna Pawłowska Niedobór α1-antytrypsyny Piotr Socha Choroba Wilsona Piotr Socha Zespół Gilberta Irena Jankowska Zespół Dubina Johnsona Irena Jankowska Zespół Rotora Irena Jankowska Żółtaczka związana z karmieniem piersią Irena Jankowska Zespół Criglera Najjara typu I Irena Jankowska Zespół Criglera Najjara typu II Irena Jankowska Autoimmunizacyjne zapalenie wątroby Irena Jankowska Pierwotne stwardniające zapalenie dróg żółciowych Irena Jankowska Toksyczne (polekowe) uszkodzenia wątroby Irena Jankowska Niealkoholowa choroba stłuszczeniowa wątroby Piotr Socha Ostra niewydolność wątroby Irena Jankowska Marskość i przewlekła niewydolność wątroby Joanna Pawłowska Encefalopatia wątrobowa Irena Jankowska Nadciśnienie wrotne Joanna Pawłowska Przeszczepianie wątroby Joanna Pawłowska Kamica żółciowa Irena Jankowska Choroby trzustki Grzegorz Oracz Trzustka dwudzielna Trzustka obrączkowata Mukowiscydoza (zwłóknienie torbielowate trzustki) XX

11 Zespół Shwachmana Diamonda Ostre zapalenie trzustki Przewlekłe zapalenie trzustki Dziedziczne zapalenie trzustki Rozdział 12 Choroby układu krwiotwórczego Jerzy R. Kowalczyk Fizjologia układu krwiotwórczego w okresie rozwojowym Układ czerwonokrwinkowy Układ białokrwinkowy Układ płytkotwórczy Objętość krwi krążącej Metody badania układu krwiotwórczego u dzieci Niedokrwistość Niedokrwistości związane z zaburzonym wytwarzaniem erytrocytów Niedokrwistość związana ze skróconym czasem przeżycia erytrocytów (hemolityczna) Choroby układu granulopoezy i związane z zaburzeniem funkcji granulocytów Limfocyty i choroby układu chłonnego Powiększone węzły chłonne Śledziona i zaburzenia jej funkcji Zaburzenia układu krzepnięcia krwi Postępowanie z dzieckiem w przypadku wystąpienia objawów skazy krwotocznej Hemofilia Choroba von Willebranda Choroba krwotoczna noworodków Małopłytkowość Trombastenia Glanzmanna Choroby nowotworowe układu krwiotwórczego Epidemiologia i patogeneza nowotworów układu krwiotwórczego Wczesne objawy sugerujące nowotwór układu krwiotwórczego Ostra białaczka limfoblastyczna Ostra białaczka szpikowa Przewlekła białaczka szpikowa Zespoły mielodysplastyczne Rola lekarza POZ w leczeniu i monitorowaniu dzieci z nowotworami układu krwiotwórczego Rozdział 13 Choroby nowotworowe u dzieci Danuta Perek Część ogólna Epidemiologia nowotworów w Polsce Etiologia i patogeneza Różnice między nowotworami dorosłych i dzieci Rozpoznawanie nowotworów u dzieci Ogólne zasady leczenia nowotworów u dzieci Choroby nowotworowe układowe XXI

12 Chłoniak Hodgkina Chłoniaki nieziarnicze Histiocytoza z komórek Langerhansa Nowotwory lite Nowotwory mózgu Nerwiak zarodkowy (neuroblastoma) Guz Wilmsa (nephroblastoma) Mięsak prążkowanokomórkowy i inne mięsaki tkanek miękkich Nowotwory złośliwe kości Nowotwory zarodkowe Siatkówczak Nowotwory wątroby Nowotwory nabłonkowe raki Nowotwory łagodne i zmiany nowotworopodobne Zmiany w kościach Zmiany naczyniowe Rozdział 14 Choroby układu moczowego red. Ryszard Grenda, Helena Ziółkowska Wprowadzenie Helena Ziółkowska, Ryszard Grenda Odrębności układu moczowego u dzieci Badania laboratoryjne istotne dla rozpoznawania chorób układu moczowego Zaburzenia w oddawaniu moczu Hanna Szymanik-Grzelak Fizjologia oddawania moczu Zaburzenia związane z oddawaniem moczu Zakażenie układu moczowego Helena Ziółkowska, Ryszard Grenda Wrodzone wady nerek i układu moczowego Danuta Zwolińska Glomerulopatie wrodzone Ryszard Grenda, Helena Ziółkowska Wrodzony i niemowlęcy zespół nerczycowy Zespół Alporta Torbielowatość nerek Ryszard Grenda, Helena Ziółkowska Autosomalna dominująca wielotorbielowatość nerek Autosomalna recesywna wielotorbielowatość nerek Rdzeniowa torbielowatość nerek Nefronoftyza Gąbczastość rdzenia nerek Wielotorbielowata dysplazja nerek Torbiele nabyte i torbiele proste Choroby kłębuszków nerkowych Ryszard Grenda, Helena Ziółkowska Idiopatyczny zespół nerczycowy Ogniskowe segmentalne stwardnienie (szkliwienie) kłębuszków nerkowych Kłębuszkowe zapalenie nerek Cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek Helena Ziółkowska, Ryszard Grenda Ostre cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek Przewlekłe cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek Zespół hemolityczno-mocznicowy Helena Ziółkowska, Ryszard Grenda XXII

13 14.10 Tubulopatie Przemysław Sikora Glikozuria nerkowa Cystynuria Kwasica cewkowa proksymalna (nerkowa kwasica cewkowa typu 2) Kwasica cewkowa dystalna (nerkowa kwasica cewkowa typu 1) Zespół Barttera Rodzinna hipomagnezemia z hiperkalciurią i nefrokalcynozą Nefrogenna (nerkopochodna) moczówka prosta Zespół Fanconiego Kamica układu moczowego i nefrokalcynoza Przemysław Sikora Ostra niewydolność nerek Helena Ziółkowska, Ryszard Grenda Przewlekła choroba nerek Helena Ziółkowska, Ryszard Grenda Leczenie nerkozastępcze Ryszard Grenda, Helena Ziółkowska Dializa otrzewnowa Hemodializa Ciągłe żylno-żylne techniki oczyszczania pozaustrojowego Przeszczepienie nerki Skorowidz I

14 Spis treści tomu 2 Rozdział 15 Choroby układu nerwowego Marek Kaciński Zagadnienia ogólne Neuroanatomia czynnościowa Okresy życia w wieku rozwojowym Życie indywidualne i środowiskowe Badanie neurologiczne dzieci Przyczyny chorób układu nerwowego Objawy chorób układu nerwowego u dzieci Neuroobrazowanie strukturalne Neuroobrazowanie funkcjonalne Niezbędne konsultacje Badania laboratoryjne Choroby układu nerwowego u dzieci Zaburzenia zachowania i nauki Zaburzenia snu Uraz układu nerwowego Nadciśnienie śródczaszkowe Wtórne bóle głowy Pierwotne bóle głowy Encefalopatie niepostępujące Encefalopatie postępujące Padaczka i inne stany napadowe Udary i choroby naczyniowe Choroby autonomicznego układu nerwowego Choroby pozapiramidowe Choroby móżdżku Choroby rdzenia kręgowego Choroby demielinizacyjne Neuroinfekcje Neuropatie Miastenia Miopatie IX

15 Spis treści tomu 2 Rozdział 16 Wybrane zagadnienia z psychiatrii dzieci i młodzieży Irena Namysłowska Odrębność psychiatrii dzieci i młodzieży Rozwój człowieka zagadnienia ogólne Rozwój psychiczny Rozwój emocjonalny Rozwój poznawczy Rozwój moralny Etiologia i patogeneza zaburzeń psychicznych u dzieci i młodzieży Czynniki biologiczne Czynniki psychospołeczne Metody diagnostyczne w psychiatrii dzieci i młodzieży Badanie dziecka Wywiad z rodzicami Badania i testy psychologiczne Klasyfikacja zaburzeń psychicznych dzieci i młodzieży Zaburzenia emocjonalne małego dziecka Upośledzenie umysłowe (niepełnosprawność intelektualna) Całościowe zaburzenia rozwojowe Zaburzenia lękowe w dzieciństwie Inne zaburzenia emocjonalne rozpoczynające się u małych dzieci Zaburzenia emocjonalne w okresie szkolnym Zaburzenia rozwoju mowy i języka Specyficzne zaburzenia w rozwoju umiejętności szkolnych Zaburzenia hiperkinetyczne (zespoły nadpobudliwości ruchowej) Zaburzenia zachowania Tiki Zaburzenia psychiczne okresu dorastania Zaburzenia odżywiania Zaburzenia afektywne u dzieci i młodzieży Samobójstwa dzieci i młodzieży Schizofrenia Uzależnienie od substancji psychoaktywnych Zaburzenia psychiczne w chorobach somatycznych Rozdział 17 Choroby układu wydzielania wewnętrznego Jerzy Starzyk Układ wydzielania wewnętrznego Jerzy Starzyk Rodzaje hormonów i ich działanie Osie hormonalne i sprzężenia zwrotne Zaburzenia wzrastania Jerzy Starzyk, Małgorzata Wójcik Zagadnienia ogólne Niski wzrost Wysoki wzrost Zaburzenia dojrzewania płciowego Jerzy Starzyk Zagadnienia ogólne X

16 Spis treści tomu Przedwczesne dojrzewanie Hipogonadyzm Hiperandrogenizacja u dziewcząt w okresie dojrzewania Zaburzenia przemiany wodno-elektrolitowej Jerzy Starzyk Zagadnienia ogólne Moczówka prosta (centralna) Choroby tarczycy Jerzy Starzyk Zagadnienia ogólne Niedoczynność tarczycy i hipotyreoza Nadczynność tarczycy i tyreotoksykoza Wole proste Wole guzkowe i rak tarczycy Jerzy Starzyk, Małgorzata Wójcik Choroby kory nadnerczy Jerzy Starzyk Zagadnienia ogólne Zespół Cushinga Przewlekła niedoczynność kory nadnerczy (choroba Addisona) Choroby rdzenia nadnerczy Jerzy Starzyk Zagadnienia ogólne Guz chromochłonny Choroby przytarczyc Jerzy Starzyk, Małgorzata Wójcik Zagadnienia ogólne Niedoczynność przytarczyc Nadczynność przytarczyc Cukrzyca u dzieci i młodzieży Joanna Nazim, Jerzy Starzyk Otyłość Jerzy Starzyk, Małgorzata Wójcik Zagadnienia ogólne Otyłość prosta Poliendokrynopatie Jerzy Starzyk Endokrynologiczne stany naglące u noworodka i niemowlęcia Jerzy Starzyk Zagadnienia ogólne Zaburzenia rozwoju płci Jerzy Starzyk, Małgorzata Wójcik Wrodzony przerost nadnerczy Wrodzona niedoczynność tarczycy Wrodzona nadczynność tarczycy Względna niedoczynność hormonalna w stanach ciężkich Jerzy Starzyk Rozdział 18 Reumatologia wieku rozwojowego Wprowadzenie i klasyfikacja Lidia Rutkowska-Sak Zapalne choroby reumatyczne Młodzieńcze idiopatyczne zapalenie stawów Lidia Rutkowska-Sak Młodzieńcze spondyloartropatie Lidia Rutkowska-Sak Zapalenia stawów związane z czynnikami infekcyjnymi Lidia Rutkowska-Sak Toczeń rumieniowaty układowy Piotr Gietka Młodzieńcze zapalenie skórno-mięśniowe Małgorzata Kwiatkowska Twardzina Małgorzata Kwiatkowska XI

17 Spis treści tomu Mieszana choroba tkanki łącznej Małgorzata Kwiatkowska Niezróżnicowana choroba tkanki łącznej Małgorzata Kwiatkowska Zespół Sjögrena Małgorzata Kwiatkowska Układowe zapalenie naczyń krwionośnych Piotr Gietka Łagodny zespół nadmiernej ruchomości stawów Lidia Rutkowska-Sak Bóle wzrostowe Lidia Rutkowska-Sak Rozdział 19 Choroby zakaźne red. Magdalena Marczyńska Wysypki w przebiegu chorób zakaźnych Małgorzata Szczepańska-Putz Wysypki plamiste Wysypki pęcherzykowe Wysypki mieszane Powiększenie węzłów chłonnych Jolanta Popielska Definicje Choroby zakaźne przebiegające z powiększeniem węzłów chłonnych Neuroinfekcje Maria Pokorska-Śpiewak Ogólna charakterystyka neuroinfekcji Zakażenie Neisseria meningitidis Zakażenie Streptococcus pneumoniae Zakażenie Haemophilus influenzae typu b (Hib) Zakażenia enterowirusowe Kleszczowe zapalenie mózgu Opryszczkowe zapalenie mózgu Posocznica (sepsa) Sabina Dobosz Ostre biegunki infekcyjne Agnieszka Ołdakowska Zakażenia wrodzone Agnieszka Ołdakowska Ogólna charakterystyka zakażeń wrodzonych Toksoplazmoza wrodzona Zespół różyczki wrodzonej Cytomegalia wrodzona Wrodzone i okołoporodowe zakażenia HSV Kiła wrodzona Wrodzone zakażenie parwowirusem B Zespół ospy wietrznej wrodzonej Zakażenia wirusowe Zakażenia wirusami z rodziny Herpesviridae Ewa Talarek Odra Ewa Duszczyk Świnka (nagminne zapalenie ślinianek przyusznych) Ewa Duszczyk Różyczka Ewa Duszczyk Zakażenia parwowirusem B19 Małgorzata Aniszewska Grypa Ewa Talarek Zakażenia enterowirusowe Maria Pokorska-Śpiewak Wirusowe zapalenie wątroby Barbara Kowalik-Mikołajewska Zakażenie HIV Magdalena Marczyńska XII

18 Spis treści tomu Zakażenia bakteryjne Choroby wywoływane przez paciorkowce β-hemolizujące grupy A Małgorzata Aniszewska Zakażenia gronkowcowe Ewa Talarek Krztusiec Małgorzata Szczepańska-Putz Choroba z Lyme (borelioza) Sabina Dobosz Jersinioza Małgorzata Aniszewska Choroba kociego pazura Barbara Kowalik-Mikołajewska Zarażenia pasożytnicze Jolanta Popielska Owsica (enterobioza) Glistnica Tasiemczyce Wągrzyca Bąblowica Giardioza (lamblioza) Toksokaroza Toksoplazmoza Świerzb Profilaktyka chorób zakaźnych Magdalena Marczyńska Zapobieganie zakażeniom wrodzonym Profilaktyka bierna Chemioprofilaktyka pierwotna Chemioprofilaktyka poekspozycyjna Rozdział 20 Choroby układu odpornościowego i szczepienia ochronne Ewa Bernatowska Układ odpornościowy Odporność nieswoista Odporność swoista Patomechanizm odpowiedzi immunologicznej na zakażenia Rozwój procesu autoimmunizacyjnego Pierwotne niedobory odporności Częstość występowania pierwotnych niedoborów odporności Kiedy należy podejrzewać pierwotne zaburzenia odporności Pierwotne niedobory odporności z przewagą defektu przeciwciał Ciężki złożony niedobór odporności Zespół Wiskotta-Aldricha Zespół DiGeorge a Zespoły chorobowe związane z nadmierną łamliwością chromosomów Choroby związane z nieprawidłową funkcją układu odporności Pierwotne niedobory odporności predysponujące do rozwoju chorób autoimmunizacyjnych Wrodzone defekty liczby i/lub funkcji komórek fagocytarnych Zaburzenia autozapalne Defekty układu dopełniacza Pierwotne niedobory odporności wiążące się z predyspozycją do poważnych zakażeń XIII

19 Spis treści tomu Wtórne niedobory odporności Szczepienia ochronne Odpowiedź organizmu na szczepienia Program szczepień ochronnych Niepożądane odczyny poszczepienne Bezpieczeństwo szczepień Źródła informacji dotyczące bezpieczeństwa szczepień Rozdział 21 Choroby alergiczne red. Marek Kulus Astma oskrzelowa Anna Zawadzka-Krajewska Alergiczny nieżyt nosa Anna Zawadzka-Krajewska Zespół alergii jamy ustnej Agnieszka Krauze Pokrzywka i obrzęk naczynioruchowy (obrzęk Quinckego) Wioletta Zagórska Anafilaksja (wstrząs anafilaktyczny) Joanna Lange Uczulenie na jad owadów błonkoskrzydłych Joanna Lange Nadwrażliwość na leki Agnieszka Krauze Atopowe zapalenie skóry Agnieszka Krauze, Joanna Lange Rozdział 22 Choroby okulistyczne Mirosława Grałek Anatomia i fizjologia narządu wzroku odmienności wieku dziecięcego Badanie okulistyczne Układ optyczny oka, wady refrakcji i ich korygowanie Zez i inne zaburzenia ruchomości gałek ocznych Choroby oczodołu Zaburzenia rozwojowe Zapalenia tkanek oczodołu Choroby powiek i spojówek Zmiany niezapalne Choroby zapalne Choroby dróg łzowych Choroby rogówki Wady anatomii rogówki Zapalenie rogówki Złogi w rogówce Choroby błony naczyniowej Zapalenie błony naczyniowej Choroby tęczówki Choroby soczewki Zaćma Inne choroby soczewki Jaskra wieku dziecięcego Choroby siatkówki Zaburzenia rozwojowe siatkówki XIV

20 Spis treści tomu Retinopatia wcześniaków Zapalenie siatkówki Odwarstwienie siatkówki Choroby nerwu wzrokowego Guzy narządu wzroku Guzy nienowotworowe Nowotwory Urazy oka Rozdział 23 Choroby nosa, uszu, gardła i krtani Mieczysław Chmielik Badanie otorynolaryngologiczne dziecka Choroby nosa Ostre zapalenie nosa i zatok przynosowych Przewlekłe i podostre nawracające zapalenie nosa i zatok przynosowych u dzieci Urazy nosa Pierścień Waldeyera Migdałki podniebienne i migdałek gardłowy Angina Zapalenie gardła Choroby krtani i tchawicy Zapalenie krtani rozlane Podgłośniowe zapalenie krtani Zapalenie krtani, tchawicy i oskrzeli Złośliwe zapalenie krtani, tchawicy i oskrzeli Zapalenie nagłośni Wady wrodzone krtani Zmiany pourazowe krtani Choroby uszu Zapalenie przewodu słuchowego zewnętrznego Ciała obce przewodu słuchowego zewnętrznego Woskowina Zapalenia ucha środkowego Perlak ucha środkowego Choroby ucha wewnętrznego Niedosłuch Choroby ślinianek Rozdział 24 Wybrane zagadnienia z chirurgii, urologii, neurochirurgii i ortopedii dziecięcej red. Andrzej Kamiński Chirurgia dziecięca Andrzej Kamiński Ostre zapalenie wyrostka robaczkowego Wgłobienie Martwicze zapalenie jelit XV

Lp. Zakres świadczonych usług i procedur Uwagi

Lp. Zakres świadczonych usług i procedur Uwagi Choroby układu nerwowego 1 Zabiegi zwalczające ból i na układzie współczulnym * X 2 Choroby nerwów obwodowych X 3 Choroby mięśni X 4 Zaburzenia równowagi X 5 Guzy mózgu i rdzenia kręgowego < 4 dni X 6

Bardziej szczegółowo

Spis treści tomu 1. Rozdział 1 Rozwój fizyczny oraz motoryczny dzieci i młodzieży Barbara Woynarowska... 1

Spis treści tomu 1. Rozdział 1 Rozwój fizyczny oraz motoryczny dzieci i młodzieży Barbara Woynarowska... 1 Rozdział 1 Rozwój fizyczny oraz motoryczny dzieci i młodzieży Barbara Woynarowska... 1 1.1 Rozwój osobniczy podstawowe pojęcia... 1 1.1.1 Sfery rozwoju i ich wzajemny związek... 1 1.1.2 Dojrzałość... 1

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Część I Choroby układu krążenia 1 Wendy A. Ware. Część II Choroby układu oddechowego 137 Eleanor C. Hawkins

Spis treści. Część I Choroby układu krążenia 1 Wendy A. Ware. Część II Choroby układu oddechowego 137 Eleanor C. Hawkins Spis treści Część I Choroby układu krążenia 1 Wendy A. Ware 1 Badanie układu krążenia 2 2 Badania dodatkowe stosowane w chorobach układu krążenia 8 3 Leczenie zastoinowej niewydolności serca 29 4 Zaburzenia

Bardziej szczegółowo

TEMATYKA WYKŁADÓW Z PATOLOGII PIELĘGNIARSTWO

TEMATYKA WYKŁADÓW Z PATOLOGII PIELĘGNIARSTWO TEMATYKA WYKŁADÓW Z PATOLOGII PIELĘGNIARSTWO 2016-2017 WYKŁAD NR 1 6. X. 2016 I Wprowadzenie do patofizjologii 1. Pojęcia: zdrowie, choroba, etiologia, patogeneza, symptomatologia 2. Etapy i klasyfikacja

Bardziej szczegółowo

Stany chorobowe... 29

Stany chorobowe... 29 Stany chorobowe... 29 Chirurgia......................... 31 Choroba Hirschsprunga............... 31 Choroba Legga-Calvégo-Perthesa (LCPD)...... 33 Choroba Osgooda-Schlattera............. 35 Martwiejące

Bardziej szczegółowo

Oddział Chorób Wewnętrznych - ARION Szpitale sp. z o.o. Zespół Opieki Zdrowotnej w Biłgoraju

Oddział Chorób Wewnętrznych - ARION Szpitale sp. z o.o. Zespół Opieki Zdrowotnej w Biłgoraju Nazwa świadczenia A26 zabiegi zwalczające ból i na układzie współczulnym A31 choroby nerwów obwodowych A32 choroby mięśni A33 zaburzenia równowagi A34c guzy mózgu i rdzenia kręgowego < 4 dni A34d guzy

Bardziej szczegółowo

Dz. U. z 2013 poz. 1347 Brzmienie od 5 grudnia 2013. I. Osoby dorosłe

Dz. U. z 2013 poz. 1347 Brzmienie od 5 grudnia 2013. I. Osoby dorosłe Dz. U. z 2013 poz. 1347 Brzmienie od 5 grudnia 2013 Załącznik nr 1 WYKAZ NIEULECZALNYCH, POSTĘPUJĄCYCH, OGRANICZAJĄCYCH ŻYCIE CHORÓB NOWOTWOROWYCH INIENOWOTWOROWYCH, W KTÓRYCH SĄ UDZIELANE ŚWIADCZENIA

Bardziej szczegółowo

Rodzaje autoprzeciwciał, sposoby ich wykrywania, znaczenie w ustaleniu diagnozy i monitorowaniu. Objawy związane z mechanizmami uszkodzenia.

Rodzaje autoprzeciwciał, sposoby ich wykrywania, znaczenie w ustaleniu diagnozy i monitorowaniu. Objawy związane z mechanizmami uszkodzenia. Zakres zagadnień do poszczególnych tematów zajęć I Choroby układowe tkanki łącznej 1. Toczeń rumieniowaty układowy 2. Reumatoidalne zapalenie stawów 3. Twardzina układowa 4. Zapalenie wielomięśniowe/zapalenie

Bardziej szczegółowo

WYKAZ ŚWIADCZEŃ W POSZCZEGÓLNYCH KOMÓRKACH ORGANIZACYJNYCH SZPITALA ODDZIAŁ WEWNĘTRZNO - KARDIOLOGICZNY

WYKAZ ŚWIADCZEŃ W POSZCZEGÓLNYCH KOMÓRKACH ORGANIZACYJNYCH SZPITALA ODDZIAŁ WEWNĘTRZNO - KARDIOLOGICZNY WYKAZ ŚWIADCZEŃ W POSZCZEGÓLNYCH KOMÓRKACH ORGANIZACYJNYCH SZPITALA ODDZIAŁ WEWNĘTRZNO - KARDIOLOGICZNY Kod usługi Nazwa usługi A26 ZABIEGI ZWALCZAJĄCE BÓL 1NA UKŁADZIE 5.51.01.0001026 WSPÓŁCZULNYM 5.51.01.0001031

Bardziej szczegółowo

- w przypadku leczenia onkologicznego Małe zabiegi klatki piersiowej X konieczność spełnienia warunków określonych w zał.

- w przypadku leczenia onkologicznego Małe zabiegi klatki piersiowej X konieczność spełnienia warunków określonych w zał. Katalog grup Załącznik nr 1 do zarządzenia Nr 81/2014/DSOZ Załącznik nr 1a do zarządzenia Nr 89/2013/DSOZ produktu Nazwa Uwagi A31 5.51.01.0001031 Choroby nerwów obwodowych A32 5.51.01.0001032 Choroby

Bardziej szczegółowo

Propedeutyka pediatrii - opis przedmiotu

Propedeutyka pediatrii - opis przedmiotu Propedeutyka pediatrii - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Propedeutyka pediatrii Kod przedmiotu 12.0-WL-Lek-PP Wydział Wydział Lekarski i Nauk o Zdrowiu Kierunek Lekarski Profil praktyczny

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Przedmowa Badanie pacjenta z chorobami sercowo-naczyniowymi... 13

Spis treści. Przedmowa Badanie pacjenta z chorobami sercowo-naczyniowymi... 13 Spis treści Przedmowa................ 11 1. Badanie pacjenta z chorobami sercowo-naczyniowymi.................. 13 Najważniejsze problemy diagnostyczne....... 13 Ból w klatce piersiowej........... 14 Ostry

Bardziej szczegółowo

2. Praktyczne aspekty komunikacji: pielęgniarka pacjent Józef Skrzypczak Pytania sprawdzające Piśmiennictwo... 35

2. Praktyczne aspekty komunikacji: pielęgniarka pacjent Józef Skrzypczak Pytania sprawdzające Piśmiennictwo... 35 SPIS TREŚCI CZĘŚĆ I Zagadnienia ogólne... 15 1. Reakcje pacjenta wynikające z hospitalizacji Bogusław Stelcer... 17 1.1. Pacjent w szpitalu... 17 1.2. Specyfika leczenia szpitalnego... 21 1.3. Stres szpitalny

Bardziej szczegółowo

1. Podstawowe badanie kardiologiczne u dzieci 1 I. Wywiad chorobowy 1

1. Podstawowe badanie kardiologiczne u dzieci 1 I. Wywiad chorobowy 1 v Wstęp xiii Przedmowa do wydania I polskiego xv Wykaz skrótów xvii 1. Podstawowe badanie kardiologiczne u dzieci 1 I. Wywiad chorobowy 1 A. Wywiad perinatalny i z okresu ciąży 1 B. Wywiad po urodzeniu

Bardziej szczegółowo

Oddział Pediatryczny - ARION Szpitale sp. z o.o. Zespół Opieki Zdrowotnej w Biłgoraju

Oddział Pediatryczny - ARION Szpitale sp. z o.o. Zespół Opieki Zdrowotnej w Biłgoraju Nazwa świadczenia A59 bóle głowy A87b inne choroby układu nerwowego < 18 r.ż. C56 poważne choroby gardła, uszu i nosa C57 inne choroby gardła, uszu i nosa C56b poważne choroby gardła, uszu i nosa < 18

Bardziej szczegółowo

Wydział Zdrowia Publicznego, Kierunek DIETETYKA, Studia I stopnia stacjonarne I rok, Rok akademicki 2013/2014

Wydział Zdrowia Publicznego, Kierunek DIETETYKA, Studia I stopnia stacjonarne I rok, Rok akademicki 2013/2014 Grupa 1 1 63571 2.1 3.1 4.1 8.1 12.1 14.1 2 63572 2.2 3.2 4.2 8.2 12.2 14.2 3 63573 2.3 3.3 4.3 8.3 12.3 14.3 4 63574 2.4 3.4 4.4 8.4 12.4 14.4 5 63575 2.5 3.5 4.5 8.5 12.5 14.5 6 63576 2.6 3.6 5.1 9.1

Bardziej szczegółowo

WCZESNE OBJAWY CHOROBY NOWOTWOROWEJ U DZIECI

WCZESNE OBJAWY CHOROBY NOWOTWOROWEJ U DZIECI WCZESNE OBJAWY CHOROBY NOWOTWOROWEJ U DZIECI Elżbieta Adamkiewicz-Drożyńska Katedra i Klinika Pediatrii, Hematologii i Onkologii Początki choroby nowotworowej u dzieci Kumulacja wielu zmian genetycznych

Bardziej szczegółowo

Spis treści. śelazo... 46 Wapń i witamina D... 47 Cynk... 47

Spis treści. śelazo... 46 Wapń i witamina D... 47 Cynk... 47 Spis treści Przedmowa... 9 1. Ustalanie zapotrzebowania energetycznego w róŝnych stanach chorobowych (Danuta Gajewska)... 11 Wiadomości ogólne... 11 Całkowita przemiana materii... 12 Wprowadzenie... 12

Bardziej szczegółowo

Harmonogram wykładów z patofizjologii dla Studentów III roku Wydziału Farmaceutycznego kierunku Farmacja studia stacjonarne

Harmonogram wykładów z patofizjologii dla Studentów III roku Wydziału Farmaceutycznego kierunku Farmacja studia stacjonarne Harmonogram wykładów z patofizjologii dla Studentów III roku Wydziału Farmaceutycznego kierunku Farmacja studia stacjonarne Poniedziałek 10.30-12.00 - ul. Medyczna 9, sala A 27.02.17 Zaburzenia czynnościowe

Bardziej szczegółowo

Spis treści. 1. Choroby żołądka Wiktor Łaszewicz... 15. 2. Choroby jelita cienkiego Anna Zaremba-Woroniecka... 46

Spis treści. 1. Choroby żołądka Wiktor Łaszewicz... 15. 2. Choroby jelita cienkiego Anna Zaremba-Woroniecka... 46 Spis treści 1. Choroby żołądka Wiktor Łaszewicz..................... 15 Zarys budowy i fizjologii żołądka.......................... 15 Budowa żołądka.................................. 15 Wydzielanie żołądkowe..............................

Bardziej szczegółowo

Dr n. med. Piotr Malinowski,

Dr n. med. Piotr Malinowski, Plan ćwiczeń z chirurgii naczyniowej IV rok kierunek lekarski 2012 5 dni po 6 godzin ( Ćwiczą 2 grupy 5-osobowe ) Osoba odpowiedzialna za realizację programu ćwiczeń Dr n. med. Piotr Malinowski, Dr n.

Bardziej szczegółowo

STANDARDOWY SYLABUS PRZEDMIOTU na rok akademicki 2012/2013

STANDARDOWY SYLABUS PRZEDMIOTU na rok akademicki 2012/2013 TANDARDOWY YLABU PRZEDMIOTU na rok akademicki 2012/2013 Nazwa przedmiotu: Reumatologia dziecięca Kierownik jednostki realizującej zajęcia z przedmiotu: Wydział: Kierunek studiów: Poziom studiów Opis przedmiotu

Bardziej szczegółowo

Spis treści ROZDZIAŁ 1 ROZDZIAŁ 2 ROZDZIAŁ 3 ROZDZIAŁ 4. Spis Autorów Wstęp

Spis treści ROZDZIAŁ 1 ROZDZIAŁ 2 ROZDZIAŁ 3 ROZDZIAŁ 4. Spis Autorów Wstęp Spis treści Spis Autorów Wstęp ROZDZIAŁ 1 Metabolizm w chirurgii 1.1. Informacje wstępne...1 1.2. Podział ustroju...1 1.3. Prawa równowagi wodno-elektrolitowej i kwasowo-zasadowej...2 1.4. Skład elektrolitowy

Bardziej szczegółowo

Jakie są przyczyny uszkodzenia słuchu?

Jakie są przyczyny uszkodzenia słuchu? Jakie są przyczyny uszkodzenia słuchu? Pruszewicz według kryterium etiologicznego podzielił zaburzenia słuchu u dzieci na trzy grupy: 1. głuchota dziedziczna i wady rozwojowe, 2. głuchota wrodzona, 3.

Bardziej szczegółowo

STAN ZDROWIA POLSKICH DZIECI. Prof. nadzw. Teresa Jackowska Konsultant Krajowy w dziedzinie pediatrii

STAN ZDROWIA POLSKICH DZIECI. Prof. nadzw. Teresa Jackowska Konsultant Krajowy w dziedzinie pediatrii STAN ZDROWIA POLSKICH DZIECI Prof. nadzw. Teresa Jackowska Konsultant Krajowy w dziedzinie pediatrii W trosce o młode pokolenie. Jak wychować zdrowe dziecko? Konferencja prasowa 09.09.2015 Sytuacja demograficzna

Bardziej szczegółowo

Organizacja zajęć: Program nauczania:

Organizacja zajęć: Program nauczania: Organizacja zajęć: Zajęcia z pediatrii obejmują wykłady, seminaria i ćwiczenia, które odbywają się na według planu dydaktycznego, ustalonego na początku roku akademickiego. Studenci zobowiązani są do uczestnictwa

Bardziej szczegółowo

ANKIETA KWALIFIKACYJNA DO ZNIECZULENIA

ANKIETA KWALIFIKACYJNA DO ZNIECZULENIA Centrum Medycyny i Rehabilitacji Artkinezis Sp. z o. o. Sp. k. ul. Wiejska 19/21, Żyrardów 96-300 ODDZIAŁ LECZENIA JEDNEGO DNIA ANKIETA KWALIFIKACYJNA DO ZCZULENIA Nazwisko: PESEL: Nr ks. od.: Informacja

Bardziej szczegółowo

Nowotwory złośliwe u dzieci w 2006 roku

Nowotwory złośliwe u dzieci w 2006 roku Nowotwory złośliwe u dzieci w 2006 roku Joanna Didkowska, Urszula Wojciechowska, Zakład Epidemiologii i Prewencji Nowotworów, Centrum Onkologii Instytut, Warszawa Krajowy Rejestr Nowotworów Niniejsze opracowanie

Bardziej szczegółowo

Co leczy akupunktura?

Co leczy akupunktura? Co leczy akupunktura? Akupunktura posiada bardzo szeroki zakres wskazań ukierunkowanych na przyniesienie ulgi choremu - często też okazuje się nie tylko tańsza, ale również bardziej skuteczna od stosowania

Bardziej szczegółowo

Ceny oczekiwane w rodzaju: leczenie szpitalne - programy zdrowotne (lekowe) obowiązujące od 01.07.2012 r. Cena Oczekiwana 03.0000.301.

Ceny oczekiwane w rodzaju: leczenie szpitalne - programy zdrowotne (lekowe) obowiązujące od 01.07.2012 r. Cena Oczekiwana 03.0000.301. Ceny oczekiwane w rodzaju: leczenie szpitalne - programy zdrowotne (lekowe) obowiązujące od 01.07.2012 r. Kod Zakresu Nazwa Zakresu Cena Oczekiwana 03.0000.301.02 PROGRAM LECZENIA PRZEWLEKŁEGO WZW TYPU

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. 1. Rola pielęgniarki w społeczeństwie Izabela Lipiec, Bogusław Pawlaczyk... 15. 2. Pielęgniarka a chore dziecko Irena Obuchowska...

SPIS TREŚCI. 1. Rola pielęgniarki w społeczeństwie Izabela Lipiec, Bogusław Pawlaczyk... 15. 2. Pielęgniarka a chore dziecko Irena Obuchowska... SPIS TREŚCI 1. Rola pielęgniarki w społeczeństwie Izabela Lipiec, Bogusław Pawlaczyk.... 15 2. Pielęgniarka a chore dziecko Irena Obuchowska... 21 Właściwości psychicznego rozwoju dzieci i młodzieży...

Bardziej szczegółowo

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013 Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego Karta przedmiotu Wydział Zdrowia i Nauk Medycznych obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013 Kierunek studiów: Ratownictwo

Bardziej szczegółowo

1. Układ odpornościowy. Odporność humoralna

1. Układ odpornościowy. Odporność humoralna Zakres zagadnień do poszczególnych tematów zajęć Seminaria 1. Układ odpornościowy. Odporność humoralna Ludzki układ odpornościowy Składowe i mechanizmy odporności wrodzonej Składowe i mechanizmy odpowiedzi

Bardziej szczegółowo

Testy dla kobiet w ciąży. Zakażenie HIV i AIDS u dzieci.

Testy dla kobiet w ciąży. Zakażenie HIV i AIDS u dzieci. Testy dla kobiet w ciąży. Zakażenie HIV i AIDS u dzieci. dr n. med. Agnieszka Ołdakowska Klinika Chorób Zakaźnych Wieku Dziecięcego Warszawski Uniwersytet Medyczny Wojewódzki Szpital Zakaźny w Warszawie

Bardziej szczegółowo

KLINIKA NEUROLOGII I PEDIATRII WUM

KLINIKA NEUROLOGII I PEDIATRII WUM KLINIKA NEUROLOGII I PEDIATRII WUM } 3-5 do 12 na 1000 żywo urodzonych dzieci } średnio 10 na 1000 żywo urodzonych } Większość wad wymaga leczenia kardiochirurgicznego, przede wszystkim w pierwszym roku

Bardziej szczegółowo

Nowotwory złośliwe u dzieci w 2005 roku

Nowotwory złośliwe u dzieci w 2005 roku Nowotwory złośliwe u dzieci w 2005 roku Urszula Wojciechowska, Joanna Didkowska Zakład Epidemiologii i Prewencji Nowotworów, Centrum Onkologii - Instytut, Warszawa Krajowy Rejestr Nowotworów Niniejsze

Bardziej szczegółowo

KATEDRA CHIRURGII STOMATOLOGICZNEJ I SZCZĘKOWO- TWARZOWEJ ZAKŁAD CHIRURGII STOMATOLOGICZNEJ

KATEDRA CHIRURGII STOMATOLOGICZNEJ I SZCZĘKOWO- TWARZOWEJ ZAKŁAD CHIRURGII STOMATOLOGICZNEJ DLA STUDENTÓW III ROKU ODDZIAŁU STOMATOLOGII SEMESTR VI (LETNI) 1. Zapoznanie z organizacją Katedry, w szczególności z organizacją Zakładu Chirurgii Stomatologicznej. Powiązania chirurgii stomatologicznej

Bardziej szczegółowo

chirurgia ogólna ortopedia i traumat narz Lp. Zakres świadczonych usług i procedur Uwagi ruchu Choroby układu nerwowego X X

chirurgia ogólna ortopedia i traumat narz Lp. Zakres świadczonych usług i procedur Uwagi ruchu Choroby układu nerwowego X X Choroby układu nerwowego Zabiegi wewnątrzczaszkowe z powodu poważnego urazu * 2 Zabiegi wewnątrzczaszkowe z powodu urazu * 3 Kompleksowe zabiegi wewnątrzczaszkowe * 4 Duże zabiegi wewnątrzczaszkowe * 5

Bardziej szczegółowo

Kod przedmiotu/modułu MK_39 Punkty ETCS: 6. Jednostka: Zakład Immunologii Katedry Immunologii Klinicznej, ul. Rokietnicka 5d, 60-806 Poznań

Kod przedmiotu/modułu MK_39 Punkty ETCS: 6. Jednostka: Zakład Immunologii Katedry Immunologii Klinicznej, ul. Rokietnicka 5d, 60-806 Poznań Kod przedmiotu/modułu MK_39 Punkty ETCS: 6 Nazwa przedmiotu: Immunopatologia Jednostka: Zakład Immunologii Katedry Immunologii Klinicznej, ul. Rokietnicka 5d, 60-806 Poznań Osoba odpowiedzialna za przedmiot:

Bardziej szczegółowo

Zaawansowany. Zaliczenie pierwszego semestru z anatomii i z patologii

Zaawansowany. Zaliczenie pierwszego semestru z anatomii i z patologii 1 Kierunek: PILĘGNIARSTWO Nazwa przedmiotu Chirurgia i pielęgniarstwo chirurgiczne Kod przedmiotu Poziom przedmiotu Rok studiów Semestr Liczba punktów Metody nauczania Język wykładowy Imię i nazwisko wykładowcy

Bardziej szczegółowo

W Oddziale Pediatrycznym Dzieci Starszych z Pododdziałem Alergologii leczeni są pacjenci z niżej wymienionymi grupami schorzeń:

W Oddziale Pediatrycznym Dzieci Starszych z Pododdziałem Alergologii leczeni są pacjenci z niżej wymienionymi grupami schorzeń: W Oddziale Pediatrycznym Dzieci Starszych z Pododdziałem Alergologii leczeni są pacjenci z niżej wymienionymi grupami schorzeń: Alergologia INNE CHOROBY GARDŁA, USZU I NOSA DYCHAWICA OSKRZELOWA ŁAGODNE

Bardziej szczegółowo

Przedzabiegowa ankieta anestezjologiczna

Przedzabiegowa ankieta anestezjologiczna SPECJALISTYCZNY NIEPUBLICZNY ZAKŁAD OPIEKI ZDROWOTNEJ MOTO MED Kazimiera Sikora 25 731 KIELCE, ul. Słoneczna 1 Biuro tel (041) 346-08-50; fax (041) 346-21-00 Przychodnie- ul Słoneczna 1 (041)345-11-47;

Bardziej szczegółowo

Przedmowa do wydania polskiego 11 Wstęp 13 Podziękowania 14

Przedmowa do wydania polskiego 11 Wstęp 13 Podziękowania 14 Spis treści Przedmowa do wydania polskiego 11 Wstęp 13 Podziękowania 14 1. Wstęp i ustalanie rozpoznania 15 Co to jest mukowiscydoza? 15 Skąd nazwa mukowiscydoza? 16 Kiedy można podejrzewać występowanie

Bardziej szczegółowo

Prowadzący: dr hab. med. Stanisław MALINGER prof. PWSZ dr Grażyna BĄCZYK mgr piel. Justyna Skrzyńska

Prowadzący: dr hab. med. Stanisław MALINGER prof. PWSZ dr Grażyna BĄCZYK mgr piel. Justyna Skrzyńska Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Gnieźnie Instytut Nauk o Zdrowiu Kierunek - Pielęgniarstwo Studia niestacjonarne

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Część I PROBLEMY KLINICZNO-DIAGNOSTYCZNE... 15. 1. Definicja, obraz kliniczny, podział Roman Michałowicz... 17 Piśmiennictwo...

Spis treści. Część I PROBLEMY KLINICZNO-DIAGNOSTYCZNE... 15. 1. Definicja, obraz kliniczny, podział Roman Michałowicz... 17 Piśmiennictwo... 9 Spis treści Część I PROBLEMY KLINICZNO-DIAGNOSTYCZNE............ 15 1. Definicja, obraz kliniczny, podział Roman Michałowicz........ 17 Piśmiennictwo................................ 26 2. Wady rozwojowe

Bardziej szczegółowo

Spis Treści. Przedmowa... 11

Spis Treści. Przedmowa... 11 Spis Treści Przedmowa................................................ 11 Rozdział 1 Wybrane zagadnienia z anatomii i fizjologii jamy ustnej Maria Anna Nowakowska.................................. 13 1.1.

Bardziej szczegółowo

HARMONOGRAM ZAJĘĆ Z DIAGNOSTYKI LABORATORYJNEJ DLA III ROKU KIERUNKU LEKARSKIEGO 2015/2016:

HARMONOGRAM ZAJĘĆ Z DIAGNOSTYKI LABORATORYJNEJ DLA III ROKU KIERUNKU LEKARSKIEGO 2015/2016: HARMONOGRAM ZAJĘĆ Z DIAGNOSTYKI LABORATORYJNEJ DLA III ROKU KIERUNKU LEKARSKIEGO 2015/2016: Tematy wykładów: 1. Badania laboratoryjne w medycynie prewencyjnej. dr hab. Bogdan Solnica, prof. UJ 2. Diagnostyka

Bardziej szczegółowo

Piśmiennictwo... 45. Manometria przełyku Krzysztof Fyderek... 31 Założenia, zasady i wskazania do badania manometrycznego przełyku u dzieci...

Piśmiennictwo... 45. Manometria przełyku Krzysztof Fyderek... 31 Założenia, zasady i wskazania do badania manometrycznego przełyku u dzieci... SPIS TREŚCI ROZWÓJ ONTOGENETYCZNY ORAZ FIZJOLOGIA CZYNNOŚCI MOTORYCZNEJ PRZEWODU POKARMOWEGO Krzysztof Fyderek.. 13 Rozwój strukturalny................. 13 Rozwój śródściennego żołądkowo-jelitowego (enteralnego)

Bardziej szczegółowo

57.94 Wprowadzenie na stałe cewnika do pęcherza moczowego

57.94 Wprowadzenie na stałe cewnika do pęcherza moczowego ICD9 kod Nazwa 03.31 Nakłucie lędźwiowe 03.311 Nakłucie lędźwiowe w celu pobrania płynu mózgowo-rdzeniowego 100.62 Założenie cewnika do żyły centralnej 23.0103 Porada lekarska 23.0105 Konsultacja specjalistyczna

Bardziej szczegółowo

Ceny oczekiwane w rodzaju: leczenie szpitalne - programy zdrowotne (lekowe) obowiązujące od r. Cena Oczekiwana

Ceny oczekiwane w rodzaju: leczenie szpitalne - programy zdrowotne (lekowe) obowiązujące od r. Cena Oczekiwana Ceny oczekiwane w rodzaju: leczenie szpitalne - programy zdrowotne (lekowe) obowiązujące od 01.07.2012 r. Kod Zakresu Nazwa Zakresu Cena Oczekiwana 03.0000.301.02 PROGRAM LECZENIA PRZEWLEKŁEGO WZW TYPU

Bardziej szczegółowo

Diagnostyka różnicowa omdleń

Diagnostyka różnicowa omdleń Diagnostyka różnicowa omdleń II KATEDRA KARDIOLOGII CM UMK 2014 Omdlenie - definicja Przejściowa utrata przytomności spowodowana zmniejszeniem perfuzji mózgu (przerwany przepływ mózgowy na 6-8sek lub zmniejszenie

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Rozdział 2 Pediatria - medycyna ogólna wieku rozwojowego 29

Spis treści. Rozdział 2 Pediatria - medycyna ogólna wieku rozwojowego 29 Rozdział 1 Rys historyczny opieki zdrowotnej nad dzieckiem 13 1.1. Czasy starożytnej Grecji i Rzymu 13 1.2. Okres średniowiecza 15 1.3. Wiek XV-XVIII 16 1.4. Wiek XIX 17 1.5. Wiek XX 19 1.6. Dzieje pediatrii

Bardziej szczegółowo

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2014/2015

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2014/2015 Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego Karta przedmiotu WydziałZdrowia i Nauk Medycznych obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2014/2015 Kierunek studiów: Fizjoterapia

Bardziej szczegółowo

Harmonogram wykładów z patofizjologii dla Studentów III roku Wydziału Farmaceutycznego kierunku Farmacja studia stacjonarne

Harmonogram wykładów z patofizjologii dla Studentów III roku Wydziału Farmaceutycznego kierunku Farmacja studia stacjonarne Harmonogram wykładów z patofizjologii dla Studentów III roku Wydziału Farmaceutycznego kierunku Farmacja studia stacjonarne Poniedziałek 10.30-12.00, co drugi tydzień - ul. Medyczna 9, sala A 29.02.16

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. Część A - Opis przedmiotu kształcenia. II Wydział Lekarski z Oddziałem Anglojęzycznym Lekarski. podstawowy X

SYLABUS. Część A - Opis przedmiotu kształcenia. II Wydział Lekarski z Oddziałem Anglojęzycznym Lekarski. podstawowy X SYLABUS Nazwa modułu/przedmiotu : Wydział: Kierunek studiów: Część A - Opis przedmiotu kształcenia. Propedeutyka chorób dzieci Kod modułu LK.3.E.002 II Wydział Lekarski z Oddziałem Anglojęzycznym Lekarski

Bardziej szczegółowo

Na ćwiczeniach i semiariach obowiązują karty zaliczeniowe. Studenci oceniani są w skali 1-10 punktów z tematów realizowanych na zajęciach.

Na ćwiczeniach i semiariach obowiązują karty zaliczeniowe. Studenci oceniani są w skali 1-10 punktów z tematów realizowanych na zajęciach. Harmonogram zajęć dostępny na stronie głównej WNM Na ćwiczeniach i semiariach obowiązują karty zaliczeniowe. Studenci oceniani są w skali 1-10 punktów z tematów realizowanych na zajęciach. Wykłady 1. Pediatria

Bardziej szczegółowo

Rodzaje omdleń. Stan przedomdleniowy. Omdlenie - definicja. Diagnostyka różnicowa omdleń

Rodzaje omdleń. Stan przedomdleniowy. Omdlenie - definicja. Diagnostyka różnicowa omdleń Omdlenie - definicja Diagnostyka różnicowa omdleń Przejściowa utrata przytomności spowodowana zmniejszeniem perfuzji mózgu (przerwany przepływ mózgowy na 6-8sek lub zmniejszenie ilości tlenu dostarczonego

Bardziej szczegółowo

Pytania z zakresu położnictwa

Pytania z zakresu położnictwa Pytania z zakresu położnictwa - 2017 1. Proszę omówić zapotrzebowanie na składniki mineralne i witaminowe u kobiet ciężarnych i karmiących piersią ze szczególnym uwzględnieniem znaczenia profilaktyki jodowej.

Bardziej szczegółowo

ortopedia i traumat narz choroby wewnętrzne nazwa grupy chirurgia ogólna położnictwo i ginekologia reumatologia kardiologia pediatria ruchu

ortopedia i traumat narz choroby wewnętrzne nazwa grupy chirurgia ogólna położnictwo i ginekologia reumatologia kardiologia pediatria ruchu Choroby układu nerwowego 1 Zabiegi wewnątrzczaszkowe z powodu poważnego urazu * X X 2 Zabiegi wewnątrzczaszkowe z powodu urazu * X X 3 Duże zabiegi wewnątrzczaszkowe * X X 4 Średnie zabiegi wewnątrzczaszkowe

Bardziej szczegółowo

Tom ELSEV IER URRAN&PARTNER REHABILITACJA MEDYCZNA A N D R ZE JA KWOLKA

Tom ELSEV IER URRAN&PARTNER REHABILITACJA MEDYCZNA A N D R ZE JA KWOLKA ELSEV IER URRAN&PARTNER Tom REHABILITACJA MEDYCZNA A N D R ZE JA KWOLKA W y d a n i e d r u g i e D ono o o Pod redakcją Andrzeja Kwolka Tom li Rehabilitacja kliniczna Wydanie drugie ELSEY IER URBAN&rPARTNER

Bardziej szczegółowo

Cennik nr 6 ODDZIAŁ CHIRURGII OGÓLNEJ Wartość 1 pkt = 56,00 zł

Cennik nr 6 ODDZIAŁ CHIRURGII OGÓLNEJ Wartość 1 pkt = 56,00 zł kod grupy kod produktu Cennik nr 6 ODDZIAŁ CHIRURGII OGÓLNEJ Wartość 1 pkt = 56,00 zł A01 5.51.01.0001001 Zabiegi wewnątrzczaszkowe z powodu poważnego urazu 139 30 6 A02 5.51.01.0001002 Zabiegi wewnątrzczaszkowe

Bardziej szczegółowo

Problemy wysokospecjalistycznej opieki pediatrycznej

Problemy wysokospecjalistycznej opieki pediatrycznej Problemy wysokospecjalistycznej opieki pediatrycznej Dyrektor Uniwersyteckiego Szpitala Dziecięcego w Krakowie dr hab. med. Maciej Kowalczyk Małopolska Populacja 3 260 000 Do 19 roku życia 1 084 000 Rocznie

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS PRZEDMIOTU. Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS PRZEDMIOTU. Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012 PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W NOWYM SĄCZU SYLABUS Obowiązuje od roku akademickiego: 2011/2012 Instytut Zdrowia Kierunek studiów: Pielęgniarstwo Kod kierunku: 12.6 Specjalność: - 1. PRZEDMIOT NAZWA

Bardziej szczegółowo

Choroby wewnętrzne - gastroenterologia Kod przedmiotu

Choroby wewnętrzne - gastroenterologia Kod przedmiotu Choroby wewnętrzne - gastroenterologia - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Choroby wewnętrzne - gastroenterologia Kod przedmiotu 12.0-WL-Lek-ChW-G Wydział Wydział Lekarski i Nauk o Zdrowiu

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Część I Definicja, epidemiologia i koszty otyłości. Część II Etiologia i patogeneza otyłości

Spis treści. Część I Definicja, epidemiologia i koszty otyłości. Część II Etiologia i patogeneza otyłości Spis treści Część I Definicja, epidemiologia i koszty otyłości Rozdział 1. Wprowadzenie: problematyka otyłości w ujęciu historycznym i współczesnym..................................... 15 Problematyka

Bardziej szczegółowo

KIERUNEK: PIELEGNIARSTWO; I rok I ο PRZEDMIOT: ANATOMIA (ĆWICZENIA 45h) ĆWICZENIE 1 (01.10.2012) ĆWICZENIE 2 (04.10.2012) ĆWICZENIE 3 (08.10.

KIERUNEK: PIELEGNIARSTWO; I rok I ο PRZEDMIOT: ANATOMIA (ĆWICZENIA 45h) ĆWICZENIE 1 (01.10.2012) ĆWICZENIE 2 (04.10.2012) ĆWICZENIE 3 (08.10. KIERUNEK: PIELEGNIARSTWO; I rok I ο PRZEDMIOT: ANATOMIA (ĆWICZENIA 45h) ĆWICZENIE 1 (01.10.2012) - Zapoznanie się z regulaminem i przepisami BHP obowiązującymi na zajęciach. Podstawowe mianownictwo anatomiczne

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. Podstawy fizjoterapii klinicznej w chorobach wewnętrznych Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot

SYLABUS. Podstawy fizjoterapii klinicznej w chorobach wewnętrznych Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot SYLABUS Nazwa przedmiotu Podstawy fizjoterapii klinicznej w chorobach wewnętrznych Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot Wydział Medyczny, Instytut Fizjoterapii Kod przedmiotu Studia Kierunek studiów Poziom

Bardziej szczegółowo

Pediatria i pielęgniarstwo pediatryczne

Pediatria i pielęgniarstwo pediatryczne 1. Nazwa jednostki Wydział Zdrowia i Nauk Medycznych 2. Kierunek Pielęgniarstwo Kod przedmiotu 3. Imię i nazwisko osoby /osób prowadzącej moduł Pediatria i pielęgniarstwo pediatryczne dr n. med. Joanna

Bardziej szczegółowo

Neonatologia-hospitalizacja-N20,N24,N25- Oddział Patologii Noworodków

Neonatologia-hospitalizacja-N20,N24,N25- Oddział Patologii Noworodków DZIECIĘCY SZPITAL KLINICZNY IM. PROF. ANTONIEGO GĘBALI W LUBLINIE KONTRAKTY ZAWARTE Z LOW NARODOWEGO FUNDUSZU ZDROWIA -0 rok Lp. WYSZCZEGÓLNIENIE I Leczenie Szpitalne 0 Alergologia-hospitalizacja-Oddział

Bardziej szczegółowo

CYTARABINUM. Zał cznik C.14. NAZWA SUBSTANCJI CZYNNEJ ORAZ, JEŻELI DOTYCZY- DROGA PODANIA

CYTARABINUM. Zał cznik C.14. NAZWA SUBSTANCJI CZYNNEJ ORAZ, JEŻELI DOTYCZY- DROGA PODANIA Zał cznik C.14. CYTARABINUM Lp 1 CYTARABINUM C69 NOWOTWÓR ZŁOŚLIWY OKA 2 CYTARABINUM C69.0 SPOJÓWKA 3 CYTARABINUM C69.1 ROGÓWKA 4 CYTARABINUM C69.2 SIATKÓWKA 5 CYTARABINUM C69.3 NACZYNIÓWKA 6 CYTARABINUM

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. Podstawy Fizjoterapii Klinicznej w Pediatrii. Studia Kierunek studiów Poziom kształcenia Forma studiów

SYLABUS. Podstawy Fizjoterapii Klinicznej w Pediatrii. Studia Kierunek studiów Poziom kształcenia Forma studiów SYLABUS Nazwa przedmiotu Podstawy Fizjoterapii Klinicznej w Pediatrii Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot Wydział Medyczny, Instytut Fizjoterapii Kod przedmiotu Studia Kierunek studiów Poziom kształcenia

Bardziej szczegółowo

FLUOROURACILUM. Załącznik C.26. NAZWA SUBSTANCJI CZYNNEJ ORAZ, JEŻELI DOTYCZY- DROGA PODANIA. Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia 1039 Poz.

FLUOROURACILUM. Załącznik C.26. NAZWA SUBSTANCJI CZYNNEJ ORAZ, JEŻELI DOTYCZY- DROGA PODANIA. Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia 1039 Poz. Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia 1039 Poz. 42 Załącznik C.26. FLUOROURACILUM 1 FLUOROURACILUM C00 NOWOTWORY ZŁOŚLIWE WARGI 2 FLUOROURACILUM C00.0 POWIERZCHNIA ZEWNĘTRZNA WARGI GÓRNEJ 3 FLUOROURACILUM

Bardziej szczegółowo

28 Choroby infekcyjne

28 Choroby infekcyjne 28 Choroby infekcyjne Ludzki wirus upośledzenia odporności (HIV)/zespół nabytego upośledzenia odporności (AIDS) Retinopatia związana z ludzkim wirusem upośledzenia odporności Retinopatia HIV to rodzaj

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. Część A - Opis przedmiotu kształcenia. II Wydział Lekarski z Oddziałem Anglojęzycznym Lekarski

SYLABUS. Część A - Opis przedmiotu kształcenia. II Wydział Lekarski z Oddziałem Anglojęzycznym Lekarski SYLABUS Nazwa modułu/przedmiotu : Wydział: Kierunek studiów: Część A - Opis przedmiotu kształcenia. Pediatria Kod modułu LK.3.E.003 II Wydział Lekarski z Oddziałem Anglojęzycznym Lekarski Specjalności:

Bardziej szczegółowo

OBJAWY KLINICZNE MOGĄCE SUGEROWAĆ PATOLOGIĘ W UKŁADZIE KRĄŻENIA LUB W UKŁADZIE MOCZOWYM U DZIECI

OBJAWY KLINICZNE MOGĄCE SUGEROWAĆ PATOLOGIĘ W UKŁADZIE KRĄŻENIA LUB W UKŁADZIE MOCZOWYM U DZIECI OBJAWY KLINICZNE MOGĄCE SUGEROWAĆ PATOLOGIĘ W UKŁADZIE KRĄŻENIA LUB W UKŁADZIE MOCZOWYM U DZIECI Klinika Kardiologii i Nefrologii Dziecięcej I Katedry Pediatrii Akademii Medycznej w Poznaniu Dlaczego dzieci

Bardziej szczegółowo

PEDIATRIA. Dr n. med. Wanda Badowska

PEDIATRIA. Dr n. med. Wanda Badowska Kierunek: Lekarski Jednostka dydaktyczna prowadząca zajęcia: Katedra Pediatrii klinicznej Olsztyn ul. Żołnierska 18 a ; tel. (89) 539-24-62, e-mail.hematologia@wssd.olsztyn.pl Nazwa przedmiotu Osoba odpowiedzialna

Bardziej szczegółowo

Podziękowania. Przedmowa do wydania polskiego Skróty. Rozdział 1. Powieki 1

Podziękowania. Przedmowa do wydania polskiego Skróty. Rozdział 1. Powieki 1 v Podziękowania Przedmowa Przedmowa do wydania polskiego Skróty xii xiii xiv xv Rozdział 1. Powieki 1 Rzęsy.................................................. 2 Przewlekłe zapalenie brzegów powiek.......................

Bardziej szczegółowo

spis treści Część i: Podstawy neuroanatomii i neurofizjologii... 15 Cele rozdziałów... 16 Słowa kluczowe... 16

spis treści Część i: Podstawy neuroanatomii i neurofizjologii... 15 Cele rozdziałów... 16 Słowa kluczowe... 16 spis treści Część i: Podstawy neuroanatomii i neurofizjologii... 15 Cele rozdziałów... 16 Słowa kluczowe... 16 1. Rozwój i podział układu nerwowego Janusz Moryś... 17 1.1. Rozwój rdzenia kręgowego... 17

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2015/2016 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla II, III, IV, V i VI roku

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2015/2016 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla II, III, IV, V i VI roku PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2015/2016 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla II, III, IV, V i VI roku 1. NAZWA PRZEDMIOTU : NEONATOLOGIA 2. NAZWA JEDNOSTKI (jednostek

Bardziej szczegółowo

Główne objawy chorobowe u dzieci

Główne objawy chorobowe u dzieci Główne objawy chorobowe u dzieci Gorączka Przyczyny gorączki Choroby infekcyjne Choroby reumatyczne Choroby nowotworowe Gorączka pochodzenia ośrodkowego Tory gorączki Gorączka stała (ciągła) np.zapalenie

Bardziej szczegółowo

Grzegorz Lewandowski. Wydanie poprawione

Grzegorz Lewandowski. Wydanie poprawione Grzegorz Lewandowski O Wydanie poprawione GRZEGORZ LEWANDOWSKI Masaż leczniczy Wydanie poprawione i uzupełnione Łódź 2012 4 Spis treści W prowadzenie... 3 Rozdział I. Okolice ciała ludzkiego... 11 Rozdział

Bardziej szczegółowo

Instytut: Nauk o Zdrowiu w Państwowej Wyższej Szkole Zawodowej w Gnieźnie.

Instytut: Nauk o Zdrowiu w Państwowej Wyższej Szkole Zawodowej w Gnieźnie. Europejski System Transferu Punktów Karta opisu przedmiotu Nazwa przedmiotu: Chirurgia i pielęgniarstwo chirurgiczne Kierunek: Specjalność: Pielęgniarstwo Wymiar godzin: 370 godzin Wykłady: 40, Seminaria:

Bardziej szczegółowo

Czy to nawracające zakażenia układu oddechowego, czy może nierozpoznana astma oskrzelowa? Zbigniew Doniec

Czy to nawracające zakażenia układu oddechowego, czy może nierozpoznana astma oskrzelowa? Zbigniew Doniec Czy to nawracające zakażenia układu oddechowego, czy może nierozpoznana astma oskrzelowa? Zbigniew Doniec Klinika Pneumonologii, Instytut Gruźlicy i Chorób Płuc OT w Rabce-Zdroju Epidemiologia Zakażenia

Bardziej szczegółowo

Chirurgia ogólna. Strona 1. A01 Zabiegi wewnątrzczaszkowe z powodu poważnego urazu * 139. 7 645,00 zł. 6 765,00 zł

Chirurgia ogólna. Strona 1. A01 Zabiegi wewnątrzczaszkowe z powodu poważnego urazu * 139. 7 645,00 zł. 6 765,00 zł Chirurgia ogólna wartość punktowa - kod grupy nazwa grupy Cena hospitalizacja A01 Zabiegi wewnątrzczaszkowe z powodu poważnego urazu * 139 7 645,00 zł A02 Zabiegi wewnątrzczaszkowe z powodu urazu * 123

Bardziej szczegółowo

Zakresy świadczeń Kod produktu Nazwagrupy choroby zakaźnedzieci

Zakresy świadczeń Kod produktu Nazwagrupy choroby zakaźnedzieci Katalog grup Załącznik nr 1 do zarządzenia Nr 81/2014/DSOZ Załącznik nr 1a do zarządzenia Nr 89/2013/050Z Kod grupy Kod produktu Nazwagrupy zakaźnedzieci A57 5.51.01.0001057 Choroby zapalne układu nerwowego

Bardziej szczegółowo

Wielospecjalistyczną, kompleksową, skoordynowaną pomocą obejmuje się dzieci w wieku od 0 do ukończenia 7 r.ŝ., które są:

Wielospecjalistyczną, kompleksową, skoordynowaną pomocą obejmuje się dzieci w wieku od 0 do ukończenia 7 r.ŝ., które są: PROGRAM: Wczesnej, wielospecjalistycznej, kompleksowej, skoordynowanej i ciągłej pomocy dziecku zagroŝonemu niepełnosprawnością lub niepełnosprawnemu oraz jego rodzinie. Lekarze oddziałów połoŝniczych

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Ogólne zasady postępowania w stanach nagłych Psy i koty

Spis treści. Ogólne zasady postępowania w stanach nagłych Psy i koty Ogólne zasady postępowania w stanach nagłych Psy i koty 1 Leczenie infuzyjne (płynoterapia)....................................................... 3 Objętość płynów..................................................................................

Bardziej szczegółowo

V LECZNICTWO STACJONARNE

V LECZNICTWO STACJONARNE V LECZNICTWO STACJONARNE V LECZNICTWO STACJONARNE W 2004 r. na terenie województwa lubelskiego funkcjonowało 35 szpitali ogólnych, 3 szpitale psychiatryczne, 1 sanatorium przeciwgruźlicze oraz jeden zakład

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU FAKULTATYWNEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2013/2014 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU FAKULTATYWNEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2013/2014 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU FAKULTATYWNEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2013/2014 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY 1. NAZWA PRZEDMIOTU : Pediatria w pytaniach i odpowiedziach 2. NAZWA JEDNOSTKI (jednostek

Bardziej szczegółowo

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania i zapadalność na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i w powiecie białostockim od 1 stycznia do

Bardziej szczegółowo

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne- porównanie sierpień 2011/2012. Jednostka chorobowa Liczba zachorowań 2012 2011

Bardziej szczegółowo

ZACHOROWANIA NA NIEKTÓRE CHOROBY ZAKAŹNE W WOJEWÓDZTWIE POMORSKIM W 2012 R.

ZACHOROWANIA NA NIEKTÓRE CHOROBY ZAKAŹNE W WOJEWÓDZTWIE POMORSKIM W 2012 R. ZACHOROWANIA NA NIEKTÓRE CHOROBY ZAKAŹNE W WOJEWÓDZTWIE POMORSKIM W 2012 R. W 2012 r. (oraz dla porównania w 2011 r.) do stacji sanitarno epidemiologicznych woj. pomorskiego zgłoszono zachorowania na poniższe

Bardziej szczegółowo

Propedeutyka medycyny z elementami interny

Propedeutyka medycyny z elementami interny Propedeutyka medycyny z elementami interny 1. Metryczka Nazwa Wydziału: Program kształcenia (kierunek studiów, poziom i profil kształcenia, forma studiów, np. Zdrowie publiczne I stopnia profil praktyczny,

Bardziej szczegółowo

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne- porównanie grudzień 2011/2012. Jednostka chorobowa Liczba zachorowań 2012 2011

Bardziej szczegółowo

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania i zapadalność na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i w powiecie białostockim od 1 stycznia do

Bardziej szczegółowo

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania i zapadalność na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i w powiecie białostockim od 1 stycznia do

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN I ZASADY BHP OSTEOLOGIA OSTEOLOGIA (CIĄG DALSZY) SYNDESMOLOGIA I ARTROLOGIA

REGULAMIN I ZASADY BHP OSTEOLOGIA OSTEOLOGIA (CIĄG DALSZY) SYNDESMOLOGIA I ARTROLOGIA TEMATYKA ĆWICZEŃ Z PRZEDMIOTU "ANATOMIA CZŁOWIEKA" REALIZOWANA PRZEZ STUDENTÓW I ROKU WYDZIAŁU NAUK MEDYCZNYCH KIERUNEK DIETETYKA W SEMESTRZE ZIMOWYM 2010/2011 I 04. 10. 2010 05. 10. 2010 II 11. 10. 2010

Bardziej szczegółowo

Patofizjologia i symptomatologia. Piotr Abramczyk

Patofizjologia i symptomatologia. Piotr Abramczyk Patofizjologia i symptomatologia niewydolności serca Piotr Abramczyk Definicja Objawy podmiotowe i przedmiotowe niewydolności serca Obiektywny dowód dysfunkcji serca i i Odpowiedź na właściwe leczenie

Bardziej szczegółowo

Podstaw y rehabilitacji dla studentów m edycyny

Podstaw y rehabilitacji dla studentów m edycyny Podstaw y rehabilitacji dla studentów m edycyny Redakcja naukowa prof. dr hab. n. k. f. Zdzisława Wrzosek dr n. med. Janusz Bolanowski Warszawa Wydawnictwo Lekarskie PZWL Spis treści Wstęp - Zdzisława

Bardziej szczegółowo