Fundusze inwestycyjne w Polsce po wstàpieniu do Unii Europejskiej

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Fundusze inwestycyjne w Polsce po wstàpieniu do Unii Europejskiej"

Transkrypt

1 BANK I KREDYT paêdziernik 2005 Rynki i Instytucje Finansowe 27 Fundusze inwestycyjne w Polsce po wstàpieniu do Unii Europejskiej Wies aw D bski Uwagi wst pne 1 Zob. W. D bski: Rynek finansowy i jego mechanizmy. Warszawa 2002 Wydawnictwo Naukowe PWN, s Fundusze inwestycyjne na Êwiecie istniejà praktycznie od poczàtku dwudziestego wieku. Szerszà uwag przyciàgn y jednak dopiero po 1971 r., kiedy w USA zacz - y powstawaç pierwsze fundusze rynku pieni nego, a ich szczególny rozwój nastàpi w latach dziewi çdziesiàtych dwudziestego wieku. Obecnie w wysoko rozwini tych gospodarkach fundusze inwestycyjne zalicza si do najbardziej znaczàcych inwestorów instytucjonalnych z powodu dysponowania ogromnymi kwotami kapita u i d ugoterminowych inwestycji. Ich wysoka pozycja na rynku kapita owym wynika z zasady wspólnego inwestowania, zgodnie z którà dzia ajà 1. Wspólne inwestowanie pozwala mi dzy innymi przezwyci yç barier niedoboru Êrodków, z którà boryka si indywidualny inwestor, a tak e zwalnia go z systematycznego Êledzenia tendencji rynkowych i samodzielnego podejmowania operacyjnych decyzji inwestycyjnych. Zaletà inwestowania poprzez fundusze inwestycyjne jest równie wymóg zarzàdzania nimi przez specjalistyczne firmy mened erskie (asset management). Firmy te muszà mieç wykwalifikowanà kadr specjalistów (doradców inwestycyjnych), niezb dne doêwiadczenie w zakresie funkcjonowania rynku finansowego oraz sprawdzone strategie inwestycyjne. W Polsce fundusze inwestycyjne istniejà od 1992 r. Od tego czasu znacznie si rozwin y. W 2004 r. nastàpi a istotna zmiana przepisów prawnych regulujàcych organizacj i funkcjonowanie funduszy inwestycyjnych w Polsce. Zmian t spowodowa o przystàpienie Polski do Unii Europejskiej. Fundusze te mogà obecnie dzia aç jako: fundusze otwarte, specjalistyczne fundusze otwarte, fundusze zamkni te oraz fundusze o szczególnej konstrukcji lub szczególnego typu. Podstawowym celem artyku u jest przedstawienie zasad funkcjonowania funduszy inwestycyjnych w Polsce, które mogà dzia aç po 1 maja 2004 r. Zostanà tak e zaprezentowane rozwa ania o niektórych problemach rozwoju rynku tych funduszy po wejêciu Polski do Unii Europejskiej, zw aszcza w kontekêcie mo liwoêci funkcjonowania funduszy zagranicznych w Polsce. Ogólne zasady funkcjonowania funduszy inwestycyjnych w Polsce Fundusze inwestycyjne majàce swà siedzib w Polsce sà tworzone i dzia ajà na podstawie ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych 2. Do g ównych celów nowej ustawy nale y dostosowanie polskiego prawa do regulacji UE odnoszàcych si do funduszy inwestycyjnych. Ustawodawstwo europejskie w tym zakresie to zbiór dyrektyw, zwany w skrócie UCITS III (Undertaking Collective Investments in Transferable Securities). Zawierajà one regulacje majàce wprowadziç harmonizacj i pewnà standaryzacj przyj tych rozwiàzaƒ prawnych, gdy w paƒstwach Unii przepisy te rozwija y si niezale nie. Przepisy nowej polskiej ustawy o funduszach inwestycyjnych majà na celu u atwienie swobodnego przep ywu kapita u w ramach europejskiego rynku us ug finansowych. G ówna zmiana polega na tym, e w Polsce mogà byç dystrybuowane jednostki funduszy z innych krajów UE, a fundusze polskie na zasadzie 2 Zob. ustawa z dnia r. o funduszach inwestycyjnych, Dz.U. nr 146, poz Jest to ju trzecia ustawa w tym zakresie, gdy pierwsza pochodzi a z 1991 r., a druga z 1997 r.

2 28 Rynki i Instytucje Finansowe BANK I KREDYT paêdziernik 2005 wzajemnoêci mogà dystrybuowaç swoje jednostki w krajach UE. Ustawa umo liwia krajowym funduszom równie oferowanie nowych produktów na rynku, które do tej pory by y niedost pne dla polskiego inwestora. Rozszerzono tak e przedmiot dzia alnoêci Towarzystw Funduszy Inwestycyjnych (TFI) o zarzàdzanie aktywami (asset management) oraz doradztwo i umo liwiono tworzenie funduszy o formie i konstrukcji odpowiadajàcych funduszom zagranicznym. Spowodowano te zmniejszenie kosztów funkcjonowania funduszy, aby prowadzàce je polskie podmioty (TFI) mog y skutecznie konkurowaç z podmiotami europejskimi. Nie wszystko jednak uda o si w tym zakresie zrobiç. Wprowadzono np. przepis nakazujàcy polskim towarzystwom funduszy inwestycyjnych spe nianie wy szych norm adekwatnoêci kapita owej ni w UE. Normy te regulujà wzrost kapita u w asnego w miar wzrostu aktywów funduszu prowadzonego przez towarzystwo. Mo e to doprowadziç do sytuacji, w której zamiast podnosiç kapita w firmie prowadzàcej fundusz majàcej siedzib w Polsce jej udzia owcy raczej przeniosà jej siedzib tam, gdzie takie wymogi sà ni sze lub nie ma ich w ogóle. Dodatkowo ustawa dosyç rygorystycznie okreêla mo liwoêci inwestowania Êrodków w asnych towarzystw inwestycyjnych. Mogà one je inwestowaç w lokaty bankowe, bony skarbowe i dzia alnoêç agenta transferowego. Fundusze inwestycyjne z siedzibà w Polsce mogà zebrane Êrodki inwestowaç w okreêlone w ustawie papiery wartoêciowe, instrumenty rynku pieni nego i inne prawa majàtkowe. Uczestnikami funduszy mogà byç osoby fizyczne, prawne oraz jednostki organizacyjne niemajàce osobowoêci prawnej, które wp acajàc Êrodki nabywajà jednostki uczestnictwa lub certyfikaty inwestycyjne. Ârodki do funduszu inwestycyjnego mogà byç wnoszone w gotówce lub papierach wartoêciowych dopuszczonych do publicznego obrotu, je eli zezwala na to statut. Ârodki te mo na tak e wnosiç poprzez papiery wartoêciowe niedopuszczone do publicznego obrotu oraz udzia y w spó kach z ograniczonà odpowiedzialnoêcià, pod warunkiem e ustawa i statut funduszu dopuszczajà takà mo liwoêç. Fundusz inwestycyjny jest zobligowany do wyceny swoich aktywów, ich wartoêci netto oraz wartoêci aktywów przypadajàcych na jednostk uczestnictwa lub certyfikat inwestycyjny. Wyceny dokonuje si wed ug wartoêci rynkowej z dnia wyceny. Rejestr aktywów funduszu inwestycyjnego mo e byç prowadzony wy àcznie przez depozytariusza. Mo e nim byç bank krajowy lub oddzia banku zagranicznego z siedzibà w Polsce, je eli fundusze w asne takiego podmiotu wynoszà co najmniej 100 mln z. Depozytariuszem mo e tak e byç Krajowy Depozyt Papierów WartoÊciowych. Fundusze inwestycyjne mogà byç zak adane i reprezentowane przez towarzystwo funduszy inwestycyjnych zorganizowane w formie spó ki akcyjnej, na której utworzenie potrzebna jest zgoda Komisji Papierów WartoÊciowych i Gie d (KPWiG). Spó ka taka, majàca siedzib na terytorium Polski, mo e zarzàdzaç rodzinà funduszy, z tym e utworzenie jednego funduszu wymaga zebrania wp at w wysokoêci co najmniej 4 mln z. Towarzystwo funduszy inwestycyjnych zarzàdza funduszami odp atnie oraz mo e emitowaç akcje wy àcznie imienne, o ile nie sà one dopuszczone do obrotu publicznego. Za zgodà Komisji towarzystwo mo e rozszerzyç swojà dzia alnoêç o zarzàdzanie cudzym pakietem papierów wartoêciowych na zlecenie (asset management) oraz doradztwo w zakresie obrotu papierami wartoêciowymi. Mo e tak e zleciç zarzàdzanie portfelem inwestycyjnym funduszu lub cz Êcià jego aktywów, ale tylko podmiotowi prowadzàcemu dzia alnoêç maklerskà lub wyspecjalizowanemu podmiotowi majàcemu odpowiednie uprawnienia, np. w zakresie zarzàdzania nieruchomoêciami mo e to zrobiç towarzystwo zarzàdzajàce funduszem lokujàcym aktywa w nieruchomoêci. Na terytorium Polski jednostki uczestnictwa emitowane przez fundusze inwestycyjne mogà byç zbywane i odkupywane bezpoêrednio lub za poêrednictwem firmy zarzàdzajàcej funduszem bàdê domu maklerskiego, a tak e za poêrednictwem innych podmiotów, je eli wyrazi na to zgod Komisja Papierów WartoÊciowych i Gie d. Oznacza to mo liwoêç nabywania i odkupywania jednostek uczestnictwa za poêrednictwem osób fizycznych, jednak osoby te nie mogà przyjmowaç wp at ani dokonywaç wyp at. Uczestnicy funduszu inwestycyjnego mogà równie przekazywaç zlecenia nabycia i odkupienia jednostek uczestnictwa w formie elektronicznej. Fundusze chcà zwi kszyç wykorzystanie Internetu do sprzeda y jednostek oraz w wi kszym stopniu wykorzystaç dystrubutorów zewn trznych. Chcà tak e poprawiç skutecznoêç sprzedawania jednostek funduszy przez domy maklerskie. Na koniec 2004 r. zgod Komisji Papierów WartoÊciowych i Gie d na prowadzenie sprzeda y jednostek uczestnictwa funduszy mia y w Polsce 82 podmioty, w tym 21 banków komercyjnych, 25 banków spó dzielczych oraz 18 domów maklerskich. Wed ug tych samych zasad, które opisano powy- ej, swoje tytu y uczestnictwa w Polsce (zasada jednolitej licencji) mogà dystrybuowaç fundusze inwestycyjne otwarte, majàce siedzib w paƒstwie cz onkowskim Unii Europejskiej oraz nale àcym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego, a tak e w paƒstwie nale àcym do OECD (Organizacja Wspó pracy Gospodarczej i Rozwoju) innym ni paƒstwo cz onkowskie UE. Nie muszà wówczas ubiegaç si o zgod Komisji Papierów Warto- Êciowych i Gie d, ale sà zobowiàzane powiadomiç jà o takim zamiarze na dwa miesiàce przed rozpocz ciem dystrybucji. Komisji przys uguje jedynie prawo sprzeciwu, jeêli uzna, e dzia alnoêç funduszu jest niezgod-

3 BANK I KREDYT paêdziernik 2005 Rynki i Instytucje Finansowe 29 na z polskim prawem. Podobnie w paƒstwach UE mo- e dzia aç fundusz inwestycyjny majàcy siedzib w Polsce. Jednostki uczestnictwa oraz certyfikaty inwestycyjne mogà byç dzielone, wed ug zasad okreêlonych w statucie, na równe cz Êci w razie wystàpienia takiej koniecznoêci (podobnie jest dokonywany split akcji). Wed ug tych samych zasad mo na àczyç jednostki uczestnictwa tej samej kategorii oraz certyfikaty inwestycyjne reprezentujàce jednakowe prawa majàtkowe (reverse split). Fundusz inwestycyjny w Polsce mo e byç utworzony, po uzyskaniu zezwolenia Komisji Papierów WartoÊciowych i Gie d, jako: 1) fundusz otwarty, 2) specjalistyczny fundusz otwarty, 3) fundusz zamkni ty. Otwarty fundusz inwestycyjny Fundusz inwestycyjny otwarty stale emituje jednostki uczestnictwa, które zbywa swoim uczestnikom, jak równie odkupuje je, gdy zg aszajà si z takim àdaniem. Ich liczba jest nieograniczona, jednak nie sà one papierami wartoêciowymi w myêl ustawy Prawo o publicznym obrocie papierami wartoêciowymi. Odkupione jednostki podlegajà automatycznie umorzeniu. Jednostki uczestnictwa nie mogà byç zbywane przez uczestnika funduszu na rzecz osób trzecich, ale mogà byç dziedziczone. Zbywanie i odkupywanie jednostek uczestnictwa przez fundusz odbywa si z cz stotliwoêcià okreêlonà w statucie, ale nie rzadziej ni raz na 7 dni. Cena zbycia i odkupywania jednostki uczestnictwa wynika z podzielenia wartoêci aktywów netto funduszu przez liczb jednostek wynikajàcych z rejestru uczestników funduszu w dniu wyceny. Cena ta jest odpowiednio powi kszana lub pomniejszana o op aty, które pobiera fundusz od swych uczestników. Zbycie oraz odkupienie jednostek uczestnictwa nast puje w momencie wpisania do rejestru uczestników, prowadzonego przez fundusz, liczby jednostek nabytych za dokonanà wp at lub odkupionych, wraz z odnotowaniem nale nej za nie kwoty. Przyj to zasad, e wartoêç aktywów netto funduszu inwestycyjnego otwartego nie mo e byç ni sza od 2 mln z. Je eli wystàpi taka sytuacja, to fundusz taki podlega rozwiàzaniu. Informacje o ka dym przypadku zmniejszenia si wartoêci aktywów netto funduszu poni ej poziomu 2,5 mln z fundusz powinien niezw ocznie podaç do wiadomoêci publicznej w sposób okreêlony w statucie. Fundusz inwestycyjny otwarty mo e inwestowaç zebrane Êrodki w papiery skarbowe, Narodowego Banku Polskiego oraz instrumenty rynku pieni nego i papiery wartoêciowe wyst pujàce w obrocie publicznym krajowym lub na zagranicznym rynku regulowanym albo takie, których dopuszczenie do tego obrotu jest zapewnione w terminie nie d u szym ni rok od daty emisji, a wi c na rynku wtórnym i pierwotnym. Mogà to byç tak e inwestycje w instrumenty rynku pieni nego i papiery wartoêciowe inne ni okreêlone powy- ej, jednak ich àczna wartoêç nie mo e przewy szaç 10% wartoêci aktywów funduszu. Lokowanie w papiery wartoêciowe lub instrumenty rynku pieni nego wyst pujàce w obrocie na rynku zorganizowanym oraz takie, których dopuszczenie do takiego rynku jest zapewnione w paƒstwie nienale àcym do OECD, wymaga zgody Komisji Papierów WartoÊciowych i Gie d. Fundusz mo e równie lokowaç swoje Êrodki w depozyty w bankach krajowych lub instytucjach kredytowych, o terminie zapadalnoêci nieprzekraczajàcym roku, p atne na àdanie lub takie, które mo na wycofaç przed terminem zapadalnoêci. Je eli sà to lokaty w banku zagranicznym, to powinien podlegaç nadzorowi w aêciwego organu nadzoru nad rynkiem finansowym w zakresie co najmniej takim, jak okreêla prawo Unii Europejskiej. Fundusz inwestycyjny otwarty nie mo e ulokowaç wi cej ni 25% wartoêci swoich aktywów w listy zastawne jednego banku hipotecznego, a àczna suma lokat w listy zastawne nie mo e przekraczaç 80% jego aktywów. Fundusz inwestycyjny otwarty mo e równie lokowaç swe Êrodki w instrumenty pochodne, pod warunkiem e: a) sà one przedmiotem obrotu na rynku regulowanym w Polsce lub kraju nale àcym do UE, albo innym rynku zorganizowanym, wymienionym w statucie, b) majà na celu sprawne zarzàdzanie portfelem inwestycyjnym funduszu lub ograniczenie ryzyka inwestycyjnego zwiàzanego ze zmianà cen bàdê wartoêci posiadanych papierów wartoêciowych, kursów walut w zwiàzku z posiadanymi lokatami i wysokoêcià stóp procentowych w zwiàzku z lokatami w depozyty i inne papiery d u ne, c) sà zgodne z celem funduszu okreêlonym w statucie. Fundusz mo e tak e inwestowaç w instrumenty pochodne niewystandaryzowane, jednak przy inwestycjach w instrumenty pochodne w ogóle fundusz jest zobligowany do opracowania i wprowadzenia odpowiednich procedur podejmowania decyzji inwestycyjnych oraz monitorowania i mierzenia w ka dym czasie ryzyka inwestycyjnego swego portfela. W limitach inwestycyjnych, obowiàzujàcych otwarty fundusz inwestycyjny, posiadane w portfelu instrumenty pochodne uwzgl dnia si wed ug wartoêci instrumentów bazowych, czyli tych, które sà podstawà konstrukcji instrumentów pochodnych. Fundusz mo e te nabywaç jednostki uczestnictwa od innych funduszy otwartych majàcych siedzib w Polsce lub za granicà, przy czym w tym ostatnim przypadku tytu y uczestnictwa muszà

4 30 Rynki i Instytucje Finansowe BANK I KREDYT paêdziernik 2005 byç oferowane publicznie i umarzane na àdanie uczestnika. àczna wartoêç lokat dokonywanych za po- Êrednictwem innych funduszy otwartych nie mo e przewy szaç 10% wartoêci aktywów danego funduszu. Sà jeszcze inne ograniczenia nak adane na inwestowanie Êrodków przez fundusz inwestycyjny otwarty. Fundusz taki nie mo e np. lokowaç wi cej ni 5% wartoêci swoich aktywów w papiery wartoêciowe jednego emitenta i wierzytelnoêci wobec niego. Kwota ta mo e si zwi kszyç do 10%, je eli w sumie wartoêç takich lokat nie przekroczy 40% wartoêci aktywów funduszu oraz gdy jego statut na to zezwala. WartoÊç lokat funduszu mo e wzrosnàç do 35% jego aktywów, jeêli emitentami papieru wartoêciowego lub jego gwarantami sà: Skarb Paƒstwa, Narodowy Bank Polski, jednostka samorzàdu terytorialnego z Polski lub paƒstwa cz onkowskiego UE, paƒstwo nale àce do Unii Europejskiej lub Organizacji Wspó pracy Gospodarczej i Rozwoju, mi dzynarodowa instytucja finansowa, której cz onkiem jest Polska lub przynajmniej jedno z paƒstw UE. Statut funduszu mo e jeszcze zezwalaç na przekroczenie tego limitu, ale musi jednoczeênie wskazaç na emitenta, w którego papiery wartoêciowe mo na inwestowaç, lub ich gwaranta. Ponadto fundusz inwestycyjny otwarty nie mo e lokowaç wi cej ni 20% wartoêci swoich aktywów w depozyty w jednym banku krajowym lub jednej instytucji kredytowej. Specjalistyczny fundusz inwestycyjny otwarty Specjalistyczny fundusz inwestycyjny otwarty dzia a wed ug tych samych zasad, które odnoszà si do funduszu otwartego. Ró nica mi dzy nimi sprowadza si do tego, e statut funduszu specjalistycznego mo e zezwalaç na dokonywanie wp at papierami wartoêciowymi dopuszczonymi do publicznego obrotu, które uczestnicy nabyli na zasadach preferencyjnych lub nieodp atnie, np. w wyniku procesu prywatyzacji przedsi biorstwa. Inna ró nica polega na tym, e specjalistyczny fundusz inwestycyjny otwarty mo e lokowaç powy ej 20%, ale nie wi cej ni 50%, wartoêci swoich aktywów w jednostki uczestnictwa jednego funduszu inwestycyjnego otwartego lub tytu uczestnictwa funduszu zagranicznego bàdê instytucji wspólnego inwestowania majàcej siedzib za granicà, o ile oferuje ona publicznie emitowane tytu y uczestnictwa i umarza je na àdanie uczestnika, pod warunkiem e statut funduszu przewiduje takie mo liwoêci. Kwoty te mogà byç podwy szone nawet do 100% wartoêci aktywów, je eli b dzie to wynikaç z zasad polityki inwestycyjnej funduszu, np. fundusz inwestuje w instrumenty rynku zagranicznego. Statut specjalistycznego funduszu inwestycyjnego otwartego mo e tak e przewidywaç utworzenie organu kontrolnego w postaci rady inwestorów. W jej sk ad mo- e wchodziç uczestnik reprezentujàcy ponad 5% ogólnej liczby jednostek uczestnictwa danego funduszu lub uczestnicy funduszu, reprezentujàcy àcznie ponad 5% ogólnej liczby jednostek uczestnictwa tego funduszu, majà prawo wyboru wspólnego przedstawiciela do rady inwestorów, je eli statut na to zezwala. Rada rozpoczyna dzia alnoêç, gdy co najmniej trzy osoby spe niajà powy sze warunki. Ka da jednostka uczestnictwa posiadana przez cz onka rady daje prawo do jednego g osu w radzie. Celem dzia ania rady inwestorów jest kontrolowanie realizacji celu inwestycyjnego funduszu, polityki inwestycyjnej oraz stosowania si do ograniczeƒ inwestycyjnych zapisanych w przepisach prawa. Zarówno otwarte, jak i specjalistyczne fundusze inwestycyjne otwarte mogà si àczyç, je eli sà prowadzone przez to samo towarzystwo inwestycyjne i jeêli zezwoli na to Komisja Papierów WartoÊciowych i Gie d. Fundusze sà àczone poprzez przeniesienie majàtku funduszu przejmowanego do funduszu przejmujàcego oraz przydzielenie uczestnikom funduszu przejmowanego jednostek uczestnictwa funduszu przejmujàcego w zamian za posiadane jednostki w funduszu przejmowanym. Przej cie jednostek uczestnictwa odbywa si bez dodatkowych op at dla uczestników funduszu przejmowanego. Fundusz inwestycyjny zamkni ty Fundusz inwestycyjny zamkni ty emituje certyfikaty inwestycyjne, podlegajàce albo niepodlegajàce wprowadzeniu do publicznego obrotu, w zale noêci od tego, jak okreêla to statut. Dopuszczanie certyfikatów inwestycyjnych do publicznego obrotu i nast pnie obrót nimi, który mo e si odbywaç na rynku gie dowym lub regulowanym rynku pozagie dowym, podlegajà ustawie o publicznym obrocie papierami wartoêciowymi. Certyfikaty inwestycyjne sà wi c okreêlonymi papierami wartoêciowymi. Komisja Papierów WartoÊciowych i Gie d, wydajàc zezwolenie na utworzenie funduszu inwestycyjnego zamkni tego, dopuszcza zarazem jego certyfikaty inwestycyjne pierwszej emisji do publicznego obrotu. Fundusz jest natomiast zobowiàzany wprowadzaç do tego obrotu ka dà kolejnà emisj certyfikatów inwestycyjnych. Certyfikaty inwestycyjne funduszu inwestycyjnego zamkni tego majà charakter niepodzielnego papieru wartoêciowego emitowanego w formie imiennej lub na okaziciela, z tym e do obrotu publicznego mogà byç dopuszczane tylko certyfikaty na okaziciela. Certyfikaty inwestycyjne na okaziciela danego funduszu reprezentujà jednakowe prawa, chyba e fundusz ten ma charakter funduszu sekurytyzacyjnego. Statut funduszu inwestycyjnego zamkni tego mo e natomiast przyznawaç certyfikatom imiennym kolejnych serii ró ne uprawnienia. Mogà one np. ró niç si sposobem pobierania op at obcià ajàcych aktywa funduszu, wysoko-

5 BANK I KREDYT paêdziernik 2005 Rynki i Instytucje Finansowe 31 Êcià udzia u w dochodach funduszu lub wysokoêcià udzia u w aktywach netto funduszu w przypadku jego likwidacji. Ka demu certyfikatowi inwestycyjnemu przys uguje prawo do jednego g osu, a certyfikaty imienne mogà byç uprzywilejowane w tym prawie, z tym e jednemu certyfikatowi mo na przyznaç nie wi cej ni dwa g osy. Z kolei zbycie certyfikatu imiennego mo e byç ograniczone. Mo e ono np. wymagaç zgody zgromadzenia inwestorów danego funduszu inwestycyjnego zamkni tego lub statut mo e definiowaç to ograniczenie w inny sposób. Certyfikaty inwestycyjne funduszu inwestycyjnego zamkni tego niepodlegajàce wprowadzeniu do publicznego obrotu mogà mieç form materialnà (odpowiedniego dokumentu) lub zdematerializowanà, czyli funkcjonowaç tylko w postaci odpowiedniego zapisu elektronicznego. Emisja certyfikatów inwestycyjnych niepodlegajàcych wprowadzeniu do publicznego obrotu mo e si odbywaç albo poprzez proponowanie ich nabycia skierowane bez wykorzystania Êrodków masowego przekazu do nie wi cej ni 300 osób albo poprzez publicznà subskrypcj, bez stosowania ustawy Prawo o publicznym obrocie papierami wartoêciowymi. W tym ostatnim przypadku emitent powinien w terminie 7 dni przed rozpocz ciem subskrypcji powiadomiç pisemnie Komisj Papierów WartoÊciowych i Gie d o emisji, a cena emisyjna jednego certyfikatu inwestycyjnego powinna byç nie mniejsza ni równowartoêç euro (wed ug Êredniego kursu NBP z dnia z o enia zawiadomienia). Poniewa fundusz inwestycyjny zamkni ty mo e dokonywaç wielokrotnych emisji certyfikatów inwestycyjnych, przyj to zasad, e danà emisj uwa a si za zamkni tà, je eli dokonano wp at na wszystkie wyemitowane certyfikaty w terminie okreêlonym w statucie i prospekcie emisyjnym. Nie mo e on byç jednak d u szy ni dwa miesiàce od daty rozpocz cia przyjmowania zapisów na certyfikaty. Ka da nast pna emisja jest mo liwa dopiero po zamkni ciu poprzedniej. Je eli emisja certyfikatów inwestycyjnych funduszu inwestycyjnego zamkni tego nie b dzie podlegaç wprowadzeniu do publicznego obrotu, nie ma wymogu sporzàdzania prospektu emisyjnego. Fundusz powinien jedynie do propozycji nabycia do àczyç informacj, gdzie mo na zapoznaç si ze statutem oraz warunki emisji, które powinny przede wszystkim okreêlaç czynniki ryzyka zwiàzane z emisjà certyfikatów oraz zawieraç podstawowe dane o emitencie i emisji, a tak- e zbadane przez audytora sprawozdanie finansowe funduszu za ostatni rok obrotowy w przypadku drugiej i nast pnych emisji certyfikatów inwestycyjnych. Taka forma emisji certyfikatów inwestycyjnych jest taƒsza od emisji publicznej, a tak e mo e byç taƒsza ni pozyskiwanie Êrodków na dzia alnoêç przedsi biorstw z innych êróde, np. poprzez emisj akcji, obligacji, a nawet kredyt. Fundusz inwestycyjny zamkni ty organizujàcy emisje certyfikatów inwestycyjnych bez koniecznoêci wprowadzania ich do obrotu publicznego mo e wi c mieç charakter funduszu venture capital skierowanego do ma ych i Êrednich przedsi biorstw. Firmy takie cz sto nie majà wystarczajàcych Êrodków na realizacj swoich przedsi wzi ç, które dodatkowo mogà byç obarczone znacznym ryzykiem, a emisja akcji lub pozyskanie kredytu sà albo za drogie, albo w ogóle niemo liwe. Statut funduszu inwestycyjnego zamkni tego mo- e przewidywaç wnoszenie wp at na certyfikaty inwestycyjne w postaci papierów wartoêciowych lub udzia- ów w spó kach z ograniczonà odpowiedzialnoêcià, jednak powinny one najpierw zostaç wycenione wed ug metody przyj tej przez fundusz do wyceny aktywów netto. Statut ten mo e równie przyznawaç dotychczasowym posiadaczom certyfikatów inwestycyjnych prawo pierwszeƒstwa do nabycia certyfikatów kolejnych emisji. Ponadto certyfikaty inwestycyjne imienne mogà byç wydawane przed op aceniem w ca- oêci ich ceny emisyjnej. Je eli natomiast cena ta nie zostanie zap acona w ca oêci w terminie okreêlonym przez statut, to dany certyfikat podlega umorzeniu. Cena emisyjna certyfikatów inwestycyjnych drugiej emisji i nast pnych jest ustalana wed ug wyceny aktywów netto funduszu, sporzàdzanej z cz stotliwo- Êcià okreêlonà w statucie, jednak nie rzadziej ni raz na 3 miesiàce oraz na siedem dni przed rozpocz ciem przyjmowania zapisów na certyfikaty kolejnej emisji, a tak e w dniu wykupywania certyfikatów. Nie mo e ona byç ni sza od wartoêci tych aktywów przypadajàcej na jeden taki certyfikat wed ug ostatniej wyceny aktywów poprzedzajàcych przyjmowanie zapisów na ich kolejnà emisj. Przy wydawaniu certyfikatów mogà byç pobierane op aty manipulacyjne, jednak nie mogà one byç sk adnikiem ceny emisyjnej. Fundusz inwestycyjny zamkni ty nie mo e przeprowadzaç wykupu wczeêniej wyemitowanych certyfikatów inwestycyjnych, chyba e statut funduszu na to zezwala. Wówczas wykupowi mogà podlegaç jedynie certyfikaty w pe ni op acone, a statut powinien okre- Êlaç przes anki, tryb i warunki takiego wykupu, jak równie terminy i sposób og aszania informacji o wykupie. Fundusz mo e tak e wykupiç certyfikat inwestycyjny na àdanie uczestnika funduszu. Cen wykupywanego certyfikatu inwestycyjnego okreêla si wed ug wyceny aktywów netto przeprowadzonej na dzieƒ wykupu. Wykupiony certyfikat inwestycyjny podlega umorzeniu z mocy prawa. Przy wykupie mo e byç równie pobierana okreêlona op ata manipulacyjna. Fundusz inwestycyjny zamkni ty w Polsce mo e lokowaç swoje aktywa w: 1) papiery wartoêciowe, 2) wierzytelnoêci, z wyjàtkiem wierzytelnoêci wobec osób fizycznych, chyba e jest to fundusz sekurytyzacyjny lub fundusz aktywów niepublicznych,

6 32 Rynki i Instytucje Finansowe BANK I KREDYT paêdziernik ) waluty, pod warunkiem e waluta obca jednego paƒstwa lub euro nie b dà stanowiç wi cej ni 20% wartoêci aktywów, 4) udzia y w spó kach z ograniczonà odpowiedzialnoêcià, 5) instrumenty pochodne, w tym niewystandaryzowane instrumenty pochodne, 6) prawa majàtkowe, których cena zale y bezpo- Êrednio lub poêrednio od oznaczonych co do gatunku rzeczy, okreêlonych rodzajów energii, mierników i limitów wielkoêci produkcji, dopuszczonych do obrotu na gie dach towarowych, 7) instrumenty rynku pieni nego. Wszystkie wymienione wy ej instrumenty muszà byç zbywalne. Warunkiem jest tak e, e papiery wartoêciowe lub instrumenty rynku pieni nego wyemitowane przez jeden podmiot, wierzytelnoêci wobec niego i udzia y w nim nie mogà stanowiç àcznie wi cej ni 20% wartoêci aktywów funduszu. Ograniczenia tego si nie stosuje, je eli emitentem, por czycielem lub gwarantem wyemitowanych papierów wartoêciowych sà Skarb Paƒstwa, Narodowy Bank Polski, paƒstwa nale àce do OECD albo mi dzynarodowe instytucje finansowe, których cz onkiem jest Polska lub przynajmniej jedno z paƒstw nale àcych do OECD. Fundusz inwestycyjny zamkni ty mo e równie lokowaç swoje aktywa w depozyty w banku krajowym, banku zagranicznym lub instytucji kredytowej. àcznie lokaty te nie mogà stanowiç wi cej ni 20% wartoêci aktywów funduszu. Fundusz inwestycyjny zamkni ty mo e tak e inwestowaç swe Êrodki w listy zastawne wyemitowane przez bank hipoteczny, pod warunkiem e wartoêç inwestycji w jednym banku hipotecznym nie przekroczy 25% wartoêci aktywów funduszu. Mo e tak e nabywaç jednostki uczestnictwa lub certyfikaty inwestycyjne innych funduszy inwestycyjnych lub tytu y uczestnictwa emitowane przez instytucje wspólnego inwestowania majàce siedzib poza granicami Polski, pod warunkiem, e Êrodki ulokowane w instrumentach jednego emitenta nie przekroczà 50% wartoêci aktywów w funduszu. Statut funduszu mo e jednak zezwalaç na przekroczenie tego limitu, nawet do 100%, ale musi to wynikaç z zasad polityki inwestycyjnej funduszu prowadzàcej do osiàgni cia przyj tego celu inwestycyjnego. Fundusz inwestycyjny zamkni ty mo e nabywaç jednostki uczestnictwa innych funduszy inwestycyjnych zarzàdzanych przez to samo towarzystwo inwestycyjne oraz certyfikaty inwestycyjne, poza pierwszà emisjà, innego funduszu wchodzàcego w sk ad tego samego towarzystwa, pod warunkiem e inwestycja w certyfikaty nie przekroczy 20% wartoêci aktywów funduszu. Towarzystwo nie ma prawa pobieraç wynagrodzenia od tych dwóch ostatnich inwestycji ani obcià- aç dany fundusz kosztami dokonywania lokat. Istotnà nowoêcià zapisanà w ustawie o funduszach inwestycyjnych z 2004 r. jest mo liwoêç lokowania Êrodków przez fundusz inwestycyjny zamkni ty w nieruchomoêci (grunty, budynki, lokale), statki morskie oraz prawo u ytkowania wieczystego, z tym e na ka dà z tych lokat fundusz nie mo e przeznaczyç àcznie wi cej ni 25% swoich aktywów, a nieruchomoêci muszà mieç uregulowany stan prawny i nie mogà byç przedmiotem zabezpieczenia ani egzekucji. Takie inwestycje funduszu powinien wyceniaç zespó co najmniej trzech uprawnionych rzeczoznawców majàtkowych wybranych przez rad nadzorczà towarzystwa inwestycyjnego prowadzàcego dany fundusz. Wycena ta powinna byç robiona na miesiàc przed zawarciem umowy kupna tych aktywów oraz po up ywie 2 lat od sporzàdzenia poprzedniej wyceny, chyba e wystàpi y okolicznoêci powodujàce istotnà zmian wartoêci tych aktywów. Ponadto nie rzadziej ni raz na pó roku powinno si dokonywaç aktualizacji wartoêci powy szych aktywów z uwzgl dnieniem zmian cen na rynku. W funduszu inwestycyjnym zamkni tym dzia a równie rada inwestorów, jako organ kontrolny lub zgromadzenie inwestorów. G ównymi zadaniami rady sà: kontrola realizacji celu inwestycyjnego funduszu i jego polityki inwestycyjnej oraz przestrzeganie ograniczeƒ w inwestowaniu Êrodków. Do rady inwestorów mogà byç wybrani jedynie uczestnicy funduszu, którzy posiadajà ponad 5% ogólnej liczby certyfikatów danego funduszu, wyrazili pisemnà zgod na udzia w radzie i na rachunku papierów inwestycyjnych dokonali blokady ponad 5% ogólnej liczby certyfikatów. Rada inwestorów rozpoczyna dzia alnoêç, gdy co najmniej trzech cz onków spe ni o powy sze warunki. Tryb dzia ania rady jest okreêlony przez statut funduszu. Statut ten okreêla równie sposób i warunki zwo ywania zgromadzenia inwestorów oraz podejmowania uchwa przez to zgromadzenie. Mo e byç ono zwo ywane przez towarzystwo inwestycyjne zarzàdzajàce danym funduszem inwestycyjnym zamkni tym z w asnej inicjatywy lub na pisemny wniosek uczestników funduszy posiadajàcych co najmniej 10% certyfikatów inwestycyjnych wyemitowanych przez ten fundusz. Je eli statut funduszu nie stanowi inaczej, zgromadzenie inwestorów jest w adne podjàç decyzj inwestycyjnà dotyczàcà ulokowania Êrodków, których wartoêç przekracza 15% wartoêci aktywów funduszu. Ponadto zgromadzenie inwestorów wyra a zgod na zmian depozytariusza funduszu, emisj nowych certyfikatów inwestycyjnych, emisj obligacji oraz zmian statutu funduszu w zakresie wy àczenia prawa pierwszeƒstwa do nabycia nowej emisji certyfikatów inwestycyjnych.

7 BANK I KREDYT paêdziernik 2005 Rynki i Instytucje Finansowe 33 Szczególne typy funduszy inwestycyjnych Poza omówionymi wy ej trzema podstawowymi rodzajami funduszy inwestycyjnych, którymi by y: fundusz inwestycyjny otwarty, specjalistyczny fundusz inwestycyjny otwarty oraz fundusz inwestycyjny zamkni ty, ustawa o funduszach inwestycyjnych dopuszcza jeszcze fundusze inwestycyjne o szczególnej konstrukcji oraz szczególne typy funduszy inwestycyjnych. Do funduszy ze szczególnà konstrukcjà ustawa zalicza: 1. Fundusze inwestycyjne z ró nymi kategoriami jednostek uczestnictwa. Mogà nimi byç fundusze otwarte lub specjalistyczne fundusze otwarte, których zbywane jednostki uczestnictwa b dà si ró niç sposobem pobierania op at manipulacyjnych lub op at obcià- ajàcych aktywa funduszu. Statut takiego funduszu powinien okreêlaç kategorie zbywanych jednostek uczestnictwa przez wskazanie wynikajàcych z nich praw i obowiàzków. Jednostki te mo na àczyç, ale tylko w ramach tej samej kategorii. 2. Fundusze inwestycyjne z wydzielonymi subfunduszami (umbrella funds). Fundusz inwestycyjny zarówno otwarty, specjalistyczny otwarty, jak i zamkni ty mo e prowadziç dzia alnoêç jako fundusz sk adajàcy si z subfunduszy, z których ka dy mo e stosowaç innà polityk inwestycyjnà, ale nie mo e mieç osobowoêci prawnej. Ka dy z wydzielonych funduszy obowiàzany jest przestrzegaç osobno, omówionych wczeêniej, limitów inwestycyjnych przypisanych do poszczególnych rodzajów funduszy inwestycyjnych. W sk ad portfela inwestycyjnego jednego subfunduszu nie mogà wchodziç jednostki uczestnictwa lub certyfikaty inwestycyjne innego subfunduszu wydzielonego przez ten sam fundusz inwestycyjny. Tak e zobowiàzania wynikajàce z danego subfunduszu, jak równie ich egzekucja mogà byç prowadzone z aktywów subfunduszu, z którego wynikajà te zobowiàzania. Zobowiàzania dotyczàce ca ego funduszu obcià ajà natomiast poszczególne fundusze prowadzone przez ten fundusz, proporcjonalnie do udzia u wartoêci aktywów netto subfunduszu w wartoêci aktywów netto ca ego funduszu. Statut funduszu inwestycyjnego z wydzielonymi subfunduszami mo e dopuszczaç likwidacj danego subfunduszu po okreêlonym czasie, jak równie w przypadku zbycia wszystkich aktywów tworzàcych portfel danego subfunduszu. W ten sposób fundusz nie mo e jednak zlikwidowaç wszystkich wydzielonych subfunduszy. Wadà tworzenia funduszu z wydzielonymi subfunduszami jest brak jasnych zasad opodatkowania przenoszenia pieni dzy mi dzy subfunduszami skupionymi w jednym funduszu. W ustawie nie zapisano jednoznacznie odpowiedniego zwolnienia podatkowego i dopiero Ministerstwo Finansów zaproponowa o zmiany majàce na celu wprowadzenie takiego zwolnienia, które zosta y przyj te przez Sejm 29 lipca 2005 r. Pod koniec 2004 r. KPWiG udzieli a zezwolenia na utworzenie w Polsce pierwszego funduszu typu umbrella (w jego sk ad wesz y fundusz akcji i fundusz stabilnego wzrostu). 3. Fundusze inwestycyjne podstawowe i powiàzane (fund of funds). Towarzystwo inwestycyjne mo e utworzyç fundusz inwestycyjny i nazwaç go podstawowym. B dzie on zbywa emitowane przez siebie jednostki uczestnictwa albo certyfikaty inwestycyjne wy- àcznie okreêlonym w statucie innym funduszom inwestycyjnym utworzonym przez to towarzystwo, oznaczonym jako powiàzane (jeden fundusz podstawowy powinien mieç co najmniej dwa fundusze powiàzane). Z kolei fundusze powiàzane mogà lokowaç swoje aktywa wy àcznie w jednostki uczestnictwa albo certyfikaty inwestycyjne funduszu podstawowego. Fundusz podstawowy i fundusze powiàzane mogà byç funduszami ró nego rodzaju, czyli wyst powaç jako fundusze otwarte, specjalistyczne fundusze otwarte lub fundusze zamkni te. Fundusz podstawowy stosuje zasady i limity inwestycyjne przypisane w ustawie odpowiednio do rodzaju funduszu, w jakim zosta utworzony. W przypadku gdy fundusz podstawowy zostaje utworzony jako fundusz inwestycyjny zamkni ty, do oferowania emitowanych przez niego certyfikatów inwestycyjnych nie stosuje si przepisów o publicznym obrocie papierami wartoêciowymi. Je eli fundusz podstawowy ulega rozwiàzaniu, to równie muszà zostaç rozwiàzane fundusze powiàzane. Fundusz funduszy mo na wykorzystywaç jako inwestycj alternatywnà z punktu widzenia minimalizacji ryzyka przy inwestycjach private equity. Pozwala on bowiem na dywersyfikacj ryzyka inwestycyjnego dzi ki inwestycjom w kilka lub kilkanaêcie funduszy, co istotnie zmniejsza ryzyko ca kowite, gdy podstawà wyboru tych funduszy jest ich szczegó owa analiza. Pozwala ona uzyskaç informacje, które z nich osiàgajà najwy sze stopy zwrotu, i mieç nadziej, e mogà osiàgnàç takie same stopy w przysz oêci. Przy inwestycji private equity inwestor anga uje Êrodki w jedno przedsi biorstwo niedzia ajàce na publicznym rynku kapitalowym i w okresie Êrednim lub d ugim oczekuje odpowiednio wysokiego zwrotu z kapita u. Z kolei ustawa o funduszach inwestycyjnych wprowadzi a nast pujàce szczególne typy funduszy inwestycyjnych: 1. Fundusz rynku pieni nego. Fundusz taki mo- e byç utworzony jako fundusz inwestycyjny otwarty. Mo e on lokowaç swoje aktywa wy àcznie w instrumenty rynku pieni nego oraz depozyty w bankach krajowych lub instytucjach kredytowych o wysokim stopniu bezpieczeƒstwa. Termin zapadalnoêci tych depozytów nie powinien jednak przekraczaç roku. Powinny byç p atne na àdanie funduszu lub powinna istnieç mo liwoêç ich wycofania przed terminem zapadalnoêci. Dodatkowo maksymalny, wa ony wartoêcià lokat, Êredni termin do wykupu wszystkich lokat fun-

8 34 Rynki i Instytucje Finansowe BANK I KREDYT paêdziernik Rozporzàdzenie ministra finansów z dnia 20 sierpnia 2004 r. w sprawie warunków, jakie muszà spe niaç fundusze rynku pieni nego. Dz.U. nr 187, poz duszu rynku pieni nego nie powinien przekraczaç 90 dni. W celu zapewnienia odpowiedniego poziomu bezpieczeƒstwa inwestowania za poêrednictwem funduszu rynku pieni nego, jego szczegó owy standard okreêla minister w aêciwy do spraw instytucji finansowych w swoim rozporzàdzaniu 3. Fundusz taki ma wy- àczne prawo u ywania w nazwie oznaczenia rynku pieni nego. Oznacza to, e fundusz rynku pieni nego powinien charakteryzowaç si mo liwie najmniejszym ryzykiem inwestycyjnym. Dodatkowy standard tego funduszu opracowa o Stowarzyszenie Towarzystw Funduszy Inwestycyjnych 2. Fundusz portfelowy. Fundusz taki mo e byç utworzony jako fundusz inwestycyjny zamkni ty, który w sposób ciàg y b dzie emitowaç certyfikaty inwestycyjne podlegajàce wprowadzeniu do obrotu publicznego, pod warunkiem e portfel inwestycyjny takiego funduszu b dzie si opieraç na portfelu uznanego indeksu regulowanego rynku urz dowego papierów wartoêciowych (portfel indeksowy) albo b dzie stanowiç portfel o sk adzie okreêlonym w statucie funduszu nie opartym na takim indeksie (portfel bazowy). Emisja certyfikatów inwestycyjnych funduszu portfelowego mo e si odbywaç w wyniku wniesienia do funduszu pakietu papierów wartoêciowych, odpowiadajàcego certyfikatowi funduszu, lub jego wielokrotnoêci albo pakietu tytu ów uczestnictwa w instytucjach wspólnego inwestowania majàcych siedzib za granicà, jak równie Êrodków pieni nych, je eli statut funduszu na to zezwala (w ten sposób mo na dokonywaç ekspozycji ryzyka na rynki zagraniczne, spó ki z ró nych bran itd.). Z kolei umarzanie certyfikatów inwestycyjnych funduszu portfelowego mo e si odbywaç na zasadzie odwrotnoêci tego procesu. Je eli wed ug statutu jeden certyfikat inwestycyjny funduszu odzwierciedla ÊciÊle okreêlony pakiet papierów wartoêciowych, to uczestnik funduszu mo e wykonywaç prawo g osu na walnych zgromadzeniach akcjonariuszy emitentów papierów wartoêciowych wchodzàcych w sk ad takiego pakietu. Zmiana sk adu portfela inwestycyjnego funduszu portfelowego mo e nastàpiç albo w przypadku zmiany konstrukcji lub sk adu portfela papierów wartoêciowych, na którym opiera si portfel indeksowy, albo w przypadku przekszta cenia, po àczenia, podzia u lub innego zdarzenia o podobnym charakterze dotyczàcego emitenta papierów wartoêciowych, wchodzàcych w sk ad portfela bazowego. Zmiana sk adu portfela mo- e równie nastàpiç w wyniku wycofania z obrotu na regulowanym rynku urz dowym papierów wartoêciowych, w które fundusz portfelowy dokona lokat. Fundusz portfelowy nie mo e wydzielaç subfunduszy. 3. Fundusz sekurytyzacyjny. Fundusz taki mo e prowadziç dzia alnoêç jako fundusz inwestycyjny zamkni ty. Emituje on certyfikaty inwestycyjne w celu gromadzenia Êrodków na nabycie wierzytelnoêci (w tym wierzytelnoêci finansowanych ze Êrodków publicznych) lub praw do Êwiadczeƒ z tytu u okreêlonych wierzytelnoêci. Fundusz ten mo e byç utworzony jako standaryzowany lub niestandaryzowany fundusz sekurytyzacyjny. Ma on równie obowiàzek i wy- àczne prawo do u ywania w swojej nazwie tych oznaczeƒ. Standaryzowany fundusz sekurytyzacyjny jest tworzony jako fundusz z wydzielonymi subfunduszami, jednak nie mo e dokonywaç kolejnych emisji certyfikatów zwiàzanych z danym subfunduszem. Ma równie obowiàzek lokowania co najmniej 75% warto- Êci aktywów danego subfunduszu wy àcznie w jednà pul wierzytelnoêci lub prawa do wszystkich Êwiadczeƒ otrzymywanych przez inicjatora sekurytyzacji z tytu u jednej puli wierzytelnoêci. Mo e to byç lokata w kilka pul wierzytelnoêci lub prawa do Êwiadczeƒ z tytu u kilku pul wierzytelnoêci, jednak pod warunkiem e inicjatorem sekurytyzacji sà bank krajowy lub instytucja kredytowa oraz e wierzytelnoêci wchodzàce w sk ad wszystkich pul sà tego samego rodzaju. Standaryzowany fundusz sekurytyzacyjny ma obowiàzek rozwiàzaç dany subfundusz, je eli wszystkie nabyte przez niego wierzytelnoêci zosta y zaspokojone lub fundusz otrzyma wszystkie Êwiadczenia nale ne mu z tytu u tych wierzytelnoêci. Z kolei niestandaryzowany fundusz sekurytyzacyjny nie mo e byç utworzony jako fundusz z wydzielonymi subfunduszami. Jest on zobowiàzany lokowaç co najmniej 75% wartoêci swoich aktywów w okreêlone wierzytelnoêci bàdê prawa do Êwiadczeƒ z tytu u takich wierzytelnoêci lub papiery wartoêciowe inkorporujàce wierzytelnoêci pieni ne, przy czym te ostatnie lokaty nie mogà stanowiç wi cej ni 25% wartoêci aktywów funduszu. Uczestnikami takiego funduszu mogà byç osoby prawne, a tak e osoby fizyczne, ale tylko w przypadku gdy cena emisyjna jednego certyfikatu inwestycyjnego funduszu nie jest ni sza od równowartoêci euro. Poza wymienionymi wy ej limitami inwestycyjnymi fundusz sekurytyzacyjny mo e inwestowaç swoje aktywa wy àcznie w: a) d u ne papiery wartoêciowe, b) jednostki uczestnictwa funduszy rynku pieni nego, c) depozyty w bankach krajowych lub instytucjach kredytowych, d) instrumenty rynku pieni nego, e) instrumenty pochodne, przy czym inwestycje w te instrumenty muszà mieç na celu wy àcznie ograniczanie ryzyka inwestycyjnego. Ponadto fundusz sekurytyzacyjny mo e emitowaç poszczególne serie certyfikatów inwestycyjnych, które mogà reprezentowaç ró ne prawa w zakresie: a) wysokoêci udzia u w dochodach funduszu albo subfunduszu, b) wysokoêci udzia u w aktywach netto funduszu albo subfunduszu w przypadku ich likwidacji,

9 BANK I KREDYT paêdziernik 2005 Rynki i Instytucje Finansowe 35 c) kolejnoêci zaspokojenia roszczeƒ z tytu u posiadania certyfikatu. 4. Fundusz aktywów niepublicznych. Fundusz taki, zorganizowany jako fundusz inwestycyjny zamkni ty lub specjalistyczny fundusz inwestycyjny otwarty, powinien stosowaç takie zasady i ograniczenia inwestycyjne przypisane funduszowi zamkni temu oraz lokowaç co najmniej 80% wartoêci swoich aktywów w aktywa inne ni papiery wartoêciowe dopuszczone do publicznego obrotu i instrumenty rynku pieni nego. Fundusz aktywów niepublicznych mo e wyp acaç swoim uczestnikom przychody ze zbywania swoich lokat, jednak przychody te muszà byç pomniejszone o koszty nabycia tych lokat oraz o odpowiednià cz Êç kosztów dzia ania funduszu. Udanà emisj certyfikatów inwestycyjnych pierwszego na polskim rynku funduszu nieruchomoêci przeprowadzi o w 2004 r. Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych BZ WBK AIB. Dodatkowo ustawa o funduszach inwestycyjnych umo liwia zarzàdzanie zbiorczym portfelem papierów wartoêciowych. Mo e to robiç towarzystwo funduszy inwestycyjnych za zezwoleniem Komisji Papierów WartoÊciowych i Gie d. Jednym z warunków utworzenia zbiorczego portfela papierów wartoêciowych jest opracowanie jego regulaminu, który powinien okreêlaç w szczególnoêci: a) kategorie lokat i ich procentowy udzia w portfelu, b) sposób i zasady przyjmowania wp at do portfela, sposób i zasady przydzia u tytu ów uczestnictwa w portfelu, c) minimalnà i maksymalnà liczb tytu ów uczestnictwa w portfelu oraz liczb tych tytu ów stanowiàcà przes ank likwidacji portfela, d) polityk inwestycyjnà oraz zasady zarzàdzania portfelem. Nast pnie towarzystwo prowadzàce zbiorczy portfel papierów wartoêciowych przyjmuje wp aty w drodze zapisów na tytu y uczestnictwa w zbiorczym portfelu, przydziela tytu y uczestnictwa osobom, które dokona y wp at, oraz za wp acone Êrodki nabywa sk adniki zbiorczego portfela. Zbiorczy portfel papierów wartoêciowych jest wspó w asnoêcià àcznà posiadacza tytu ów uczestnictwa do tego portfela. Oznacza to, e ka dy z tytu ów uczestnictwa reprezentuje prawo jego posiadacza do àdania zbycia proporcjonalnej cz Êci aktywów zbiorczego portfela papierów wartoêciowych i przeniesienia na rzecz tego posiadacza Êrodków pieni nych uzyskanych w wyniku tego zbycia. Tytu uczestnictwa w zbiorczym portfelu papierów warto- Êciowych jest niezbywalny, jednak podlega umorzeniu na àdanie jego posiadacza. Zbiorczy portfel papierów wartoêciowych jest tworzony przez towarzystwo funduszy inwestycyjnych poprzez nabycie sk adników tego portfela na rachunek w asny towarzystwa. Uczestnik tego portfela nie mo e wi c rozporzàdzaç udzia em w nim ani udzia em w poszczególnych sk adnikach portfela. Ma on jedynie prawo do àdania zbycia okreêlonej cz Êci aktywów zbiorczego portfela. Towarzystwo natomiast wykonuje we w asnym imieniu prawa i obowiàzki wynikajàce z poszczególnych sk adników zbiorczego portfela papierów wartoêciowych oraz obowiàzki wynikajàce z zarzàdzania tym portfelem. Je eli np. jednym ze sk adników zbiorczego portfela sà akcje, to towarzystwo tworzàce portfel ma prawa przypisane do tych akcji, czyli prawo do dywidendy, prawo do udzia u w walnym zgromadzeniu akcjonariuszy emitenta akcji itd. Po utworzeniu zbiorczego portfela papierów wartoêciowych towarzystwo inwestycyjne mo e przyjmowaç kolejne wp aty na nabycie tytu ów uczestnictwa. Zwróçmy jeszcze uwag, e zbiorczy portfel papierów wartoêciowych nie ma osobowoêci prawnej, a jest tylko wyodr bnionà cz Êcià majàtku towarzystwa inwestycyjnego. Z przedstawionego powy ej opisu powstawania zbiorczego portfela papierów wartoêciowych wynika, e koncepcj jego tworzenia wypracowuje towarzystwo funduszy inwestycyjnych lub wynaj ta przez nie firma zarzàdzajàca. Podstawowà rzeczà w tej koncepcji jest podj cie decyzji, jakie rodzaje papierów warto- Êciowych b dà wchodzi y w sk ad zbiorczego portfela i jaka b dzie ich struktura. Mo na w tym celu wykorzystaç pewne wzorce. Takim wzorcem mogà np. byç portfel okreêlonego indeksu gie dowego bàdê okreêlony koszyk papierów wartoêciowych dobieranych z ró nych sektorów gospodarki danego kraju albo ró nych krajów. Po utworzeniu zbiorczego portfela papierów wartoêciowych jego procentowy sk ad nie mo- e si zmieniaç, poza dok adnie okreêlonymi wyjàtkami, np. w przypadku wystàpienia zdarzenia losowego lub prawnego, które powodowaç b dzie umorzenie, wykup bàdê utrat z innej przyczyny przez dany sk adnik portfela statusu papieru wartoêciowego. Zmiana taka mo e równie wynikaç ze stosowania polityki inwestycyjnej zapisanej w regulaminie zbiorczego portfela. Je eli struktura zbiorczego portfela papierów wartoêciowych nie mo e si zmieniaç, a tytu y uczestnictwa na àdanie inwestora podlegajà umorzeniu, to wraz z takim umarzaniem nast powaç b dzie sprzeda cz Êci aktywów, stosownie do wartoêci umarzanych tytu ów, w odpowiednich proporcjach. Dodajmy jeszcze, e do wyceny aktywów zbiorczego portfela papierów wartoêciowych stosuje si te same przepisy, które obowiàzujà przy wycenie aktywów funduszu inwestycyjnego. Mo liwoêç tworzenia zbiorczego portfela papierów wartoêciowych i zarzàdzania nim powinna powodowaç obni k kosztów prowadzenia takiego portfela i zwi kszyç zapotrzebowanie na us ugi typu asset management. Towarzystwa funduszy inwestycyjnych przed tworzeniem takiego portfela mogà przeprowadzaç odpowiednie konsultacje z potencjalnymi inwe-

10 36 Rynki i Instytucje Finansowe BANK I KREDYT paêdziernik 2005 storami, np. na temat jego struktury. Zbiorczy portfel papierów wartoêciowych umo liwia równie budow portfela wed ug indywidualnego zamówienia. Rynek funduszy inwestycyjnych w Polsce Na podstawie przedstawionego powy ej opisu mo liwoêci funkcjonowania funduszy inwestycyjnych mo na stwierdziç, e wprowadzona w 2004 r. ustawa o funduszach inwestycyjnych przystosowa a polski rynek tych funduszy do zasad obowiàzujàcych w Unii Europejskiej. Przede wszystkim ustawa ta daje mo liwoêç tworzenia ró norodnych funduszy inwestycyjnych oraz zawiera zapisy umo liwiajàce polskim funduszom konkurowanie na równych prawach na wspólnym rynku. W porównaniu z rynkiem europejskim polski rynek funduszy inwestycyjnych jest jeszcze stosunkowo s abo rozwini ty. Mimo e pierwszy fundusz inwestycyjny na polskim rynku zaczà dzia aç w 1992 r., a na koniec 2004 r. dzia a o 148 funduszy inwestycyjnych, zarzàdzanych przez 19 towarzystw inwestycyjnych, zdecydowana ich wi kszoêç ma jeszcze bardzo krótkà histori i stosunkowo ma e Êrodki. Ogólna kwota aktywów zgromadzonych w tych funduszach wynios a 37,7 mld z (na koniec 2003 r. by o 128 funduszy, zorganizowanych przez 16 towarzystw, z kwotà 33,2 mld z ). W porównaniu z 1999 r. Êrodki zgromadzone na koniec 2004 r. wzros y ponad 10-krotnie. Kwota aktywów zgromadzonych przez polskie fundusze inwestycyjne w 2004 r. stanowi a jednak tylko 4,3% wartoêci PKB (w 1999 r. 0,52%, a w 2003 r. 4,0%), a stosunek tych aktywów do lokat bankowych ludnoêci wyniós 19,6% (w 1999 r. oko o 2%, a w 2003 r. 17,1%) 4. Mimo e rynek funduszy inwestycyjnych w Polsce silnie rozwinà si do 2005 r., istnieje jeszcze du y potencja jego rozwoju. Âwiadczà o tym chocia by statystyki mierzàce wartoêç aktywów funduszy przypadajàcych na jednego mieszkaƒca. Na koniec 2004 r. wartoêç tych aktywów w przeliczeniu na jednego mieszkaƒca wynios a w Polsce 242 euro, w Czechach 352 euro, w Portugalii euro, we Francji euro, a w Irlandii euro 5. Liczby te Êwiadczà o ogromnym potencjale wzrostu rynku funduszy inwestycyjnych w Polsce w stosunku do krajów wysoko rozwini tych. Nale y si wi c spodziewaç dalszego wzrostu znaczenia rynku funduszy inwestycyjnych w Polsce. Mo na o tym wnioskowaç po stopniowym przemieszczaniu si oszcz dnoêci gospodarstw domowych z lokat bankowych do funduszy inwestycyjnych. Zauwa a si równie powstawanie nowych form poêrednictwa finansowego, np. fundusze inwestycyjne konkurujàc z bankami o oszcz dnoêci inwestycyjne 4 Zob. Raport 2003 i 2004, Stowarzyszenie Towarzystw Funduszy Inwestycyjnych, 5 T. Mizio ek: Europejski rynek funduszy inwestycyjnych w 2004 r. Nasz Rynek Kapita owy, maj tworzà nowe rodzaje instrumentów finansowych. Oznacza to, e rynek funduszy inwestycyjnych w Polsce b dzie si coraz bardziej upodabnia do rynku istniejàcego w rozwini tych gospodarkach. Polska oferta funduszy inwestycyjnych jest ju bogata i ró norodna. Pozwala na wybranie odpowiedniego funduszu stosownie do oczekiwanej stopy zwrotu z inwestycji i sk onnoêci do ponoszenia ryzyka. Poza tà standardowà ofertà oszcz dzania w dowolnie wybranym funduszu inwestycyjnym inwestorom proponuje si dodatkowe mo liwoêci. Jednà z nich sà plany systematycznego oszcz dzania. Zach tà do skorzystania z takiego planu sà atrakcyjne zni ki op at manipulacyjnych w zamian za wnoszenie sta ych okresowych wp at do funduszu oferujàcego plan systematycznego oszcz dzania. Jego konstrukcja jest bardzo elastyczna, co umo liwia dopasowanie planu do indywidualnych potrzeb klienta. Plan systematycznego oszcz dzania pozwala na gromadzenie Êrodków na przysz à emerytur, zakup mieszkania lub domu, pokrycie kosztów wykszta cenia dzieci itd. Innà mo liwoêcià dodatkowego inwestowania stwarzanà przez fundusze inwestycyjne sà programy rentierskie. Umo liwiajà one odkupywanie jednostek uczestnictwa w ustalonych odst pach czasu. Programy takie sà adresowane do osób w Êrednim i starszym wieku, którzy chcà uzyskiwaç regularne dochody w przysz oêci. Towarzystwa inwestycyjne stwarzajà równie mo liwoêç przenoszenia (konwersji) zainwestowanych Êrodków mi dzy funduszami. Cz sto podejmujà te ró nego rodzaju akcje promocyjne, polegajàce na okresowym obni aniu lub znoszeniu op at manipulacyjnych od wnoszenia Êrodków do funduszu. Na polskim rynku wyst pujà równie przyk ady funduszy inwestycyjnych gwarantujàcych pe nà ochron kapita u (capital guaranteed funds) i minimalnà stop zwrotu, pod warunkiem e inwestycja b dzie trwaç odpowiednio d ugo, z regu y 3 lata. Dodatkowa stopa zwrotu zale y od wzrostu wartoêci okreêlonej zmiennej rynkowej, najcz Êciej odpowiednio skonstruowanego indeksu gie dowego. Cz sto u ywanym do tego celu indeksem z rynku europejskiego jest np. indeks DJ Eurostoxx 50, w którego sk ad wchodzi 50 najwi kszych spó ek z paƒstw Unii Europejskiej. Zyski z takiego funduszu nie zale à od koniunktury gospodarczej w Polsce. Fundusze gwarantujàce pe nà ochron kapita u sà obecne na polskim rynku od 2000 r., jednak ich znaczàcy rozwój nastàpi w 2004 r. Przyk adem zagranicznego funduszu o gwarantowanej stopie zwrotu, dzia ajàcego na polskim rynku od lutego 2005 r., jest fundusz Torrus Fund z grupy Merrill Lynch. Fundusze inwestycyjne w Polsce majà tak e ofert dla pracowniczych programów emerytalnych. Programy te mogà byç realizowane poprzez umow inwestowania z funduszem inwestycyjnym. Taka konstrukcja programu pozwala na inwestowanie ca ej wnoszonej

11 BANK I KREDYT paêdziernik 2005 Rynki i Instytucje Finansowe 37 sk adki, która tworzy przysz y kapita emerytalny uczestnika takiego programu, przy najni szych kosztach uczestnictwa w stosunku do innych form pracowniczych programów emerytalnych. Konstrukcja takiego programu mo e si opieraç na jednym funduszu, przystosowanym specjalnie do potrzeb obs ugi pracowniczych programów emerytalnych, lub na kilku funduszach jednoczeênie, jeêli zarzàdza nimi to samo towarzystwo inwestycyjne. Fundusze inwestycyjne zorientowane na pracownicze programy emerytalne z regu y stosujà zasady polityki inwestycyjnej w aêciwe dla funduszy stabilnego wzrostu. W przypadku oparcia pracowniczego programu emerytalnego na kilku funduszach inwestycyjnych uczestnik programu mo e wybraç fundusz, a tak e zmieniç go w dowolnym momencie uczestnictwa. Dzi ki temu uczestnik programu mo- e dostosowaç swojà lokat do czasu pozostajàcego do przejêcia na emerytur oraz indywidualnych preferencji wzgl dem ryzyka. Cz Êç Towarzystw Funduszy Inwestycyjnych (TFI) wyselekcjonowa a ze swojej oferty niektóre fundusze na potrzeby Indywidualnych Kont Emerytalnych (IKE). Sà to fundusze najlepiej nadajàce si do oszcz dzania na emerytur. Niektóre TFI w tym celu udost pni y ca à gam swoich funduszy. Oznacza to, e w ramach jednego IKE klienci danego TFI mogà wybraç jeden lub kilka funduszy z jego oferty, samodzielnie decydujàc o podziale swoich Êrodków. W ten sposób posiadacze IKE w takich funduszach majà mo liwoêç zbudowaç w asny portfel emerytalny (inwestycyjny), czyli dopasowaç go do swego wieku i sytuacji finansowej. Indywidualne Konta Emerytalne pozwalajà funduszom inwestycyjnym zaproponowaç swym klientom konkurencyjne op aty w zale noêci od ró nych kategorii jednostek uczestnictwa. Mogà si one ró niç sposobem i wielkoêcià pobieranych op at manipulacyjnych oraz za zarzàdzanie (mogà to byç tak e stawki preferencyjne). Z biegiem lat stawki te mogà byç ca kowicie zniesione. Dla funduszy inwestycyjnych IKE to produkt wpisujàcy si w strategi oferowania d ugoterminowych form inwestowania. Do koƒca 2004 r. 15 polskich TFI uruchomi o IKE z 89 funduszami inwestycyjnymi. Jeszcze inna oferta funduszy inwestycyjnych w Polsce jest skierowana do klientów instytucjonalnych. Fundusze umo liwiajà przedsi biorstwom zarzàdzanie nadwy kami Êrodków pieni nych. Polecajà one w szczególnoêci fundusze rynku pieni nego, które charakteryzujà si najmniejszym ryzykiem oraz zapewniajà p ynny dost p do ulokowanych Êrodków. Fundusze rynku pieni nego mogà byç odpowiednià ofertà dla klientów instytucjonalnych preferujàcych lokaty zarówno krótko-, jak i d ugoterminowe. W ramach oferty dla klientów instytucjonalnych fundusze inwestycyjne sà tak e adresowane do zak adów ubezpieczeniowych prowadzàcych ubezpieczenia na ycie w powiàzaniu z funduszem kapita owym. Wspó praca zak adu ubezpieczeniowego z funduszem inwestycyjnym polega tutaj na tym, e zak ad ubezpieczeniowy zarzàdza cz Êcià sk adki s u àcà do pokrycia ochrony ubezpieczeniowej, a fundusz inwestycyjny zagospodarowuje t cz Êç sk adki, którà ubezpieczony przeznaczy na cel inwestycyjny. Oceniajàc rozwój rynku funduszy inwestycyjnych w Polsce w ostatnich trzech latach, nale y stwierdziç, e rozwija si on bardzo dynamicznie. Tempo przyrostu Êrodków funduszy nale a o do najwy szych w Europie. Dodatkowo wstàpienie Polski do Unii Europejskiej spowodowa o wejêcie na ten rynek europejskiej konkurencji 6. Zmieni o to sytuacj sektora funduszy inwestycyjnych w Polsce oraz b dzie mia o wp yw na zachowanie si polskiego inwestora. Przede wszystkim b dzie on móg wybieraç nie tylko spoêród polskich funduszy inwestycyjnych, lecz równie spoêród bardzo wielu funduszy zagranicznych, które b dà przedstawiaç ró norakie oferty. O du ym zainteresowaniu zagranicznych funduszy inwestycyjnych polskim rynkiem po wejêciu do Unii Europejskiej Êwiadczy liczba tych funduszy, które chcà dystrybuowaç swoje tytu y uczestnictwa w Polsce. Wed ug danych Komisji Papierów WartoÊciowych i Gie d z lipca 2005 r., zgod na przyjmowanie wp at od inwestorów w Polsce ma ju 160 zagranicznych funduszy (wi cej ni jest obecnie zarejestrowanych funduszy z siedzibà w Polsce). WÊród nich sà fundusze z grupy Merrill Lynch, Citibank, Fortis, Raiffeisen, Nordea, Jyske oraz World Investment Opportunities Funds. Wi kszoêç z nich to fundusze zarejestrowane w Luksemburgu, gdzie sà korzystne dla nich przepisy podatkowe. Niektóre z nich inwestujà na egzotycznych rynkach, np. w Ameryce aciƒskiej, Tajlandii czy Korei, a niektóre majà wyspecjalizowane strategie inwestycyjne, np. inwestujà tylko w spó ki wzrostowe albo agresywnego wzrostu czy wy àcznie w ma e firmy. Na polski rynek b dà tak e wchodziç zagraniczne firmy zarzàdzajàce aktywami (asset management), które zaoferujà inwestorom produkty dotàd niedost pne na polskim rynku. Z jednej strony wejêcie na polski rynek zagranicznych funduszy inwestycyjnych oraz firm zarzàdzajàcych aktywami podniesie poziom Êwiadczonych us ug, ale z drugiej strony firmy zagraniczne mogà wygrywaç jakoêcià oferty i ni szymi kosztami zarzàdzania. Przyj to zasad, e zagraniczne fundusze inwestycyjne otwarte sprzedajàce w Polsce swoje jednostki uczestnictwa b dà dzia aç wed ug tych samych dyrektyw UE, wed ug których dzia ajà polskie fundusze (Dyrektywy UCITS). Mogà jednak wystàpiç pewne ró nice w standardach obowiàzujàcych w Polsce. Odmienny mo e byç np. spo- 6 Szerzej w M. ukaszewski: Polski sektor funduszy inwestycyjnych w aspekcie wejêcia Polski do Unii Europejskiej. Instytut Zarzàdzania Ryzykiem Wy szej Szko y Ubezpieczeƒ i BankowoÊci w Warszawie, Zarzàdzanie Ryzykiem nr 2/2004.

12 38 Rynki i Instytucje Finansowe BANK I KREDYT paêdziernik 2005 sób naliczania op at za zarzàdzanie. Fundusz inwestycyjny z siedzibà w Polsce mo e naliczaç t op at od Êredniej wartoêci aktywów w ciàgu roku, a fundusz zagraniczny od najwy szej wartoêci aktywów w ciàgu roku. Ponadto fundusze zagraniczne mogà w swych materia ach informacyjnych podawaç op aty tylko za zarzàdzanie, a fundusze krajowe op aty àczne, a wi c obejmujàce równie prowizje maklerskie, podatki itp. Przyj to równie zasad, e ka dy fundusz zagraniczny musi mieç w Polsce swego przedstawiciela, b dàcego àcznikiem pomi dzy funduszem a jego uczestnikami. Podmiot ten powinien mieç niezb dne informacje o funduszu w j zyku polskim, np. prospekt emisyjny czy sprawozdania finansowe. Ponadto przedstawiciel powinien posiadaç informacj o aktualnej wartoêci jednostki uczestnictwa. Takie same informacje powinny byç te dost pne u dystrybutora. Poprzez przedstawiciela uczestnik danego funduszu w Polsce mo e tak e sk adaç reklamacje na dzia alnoêç funduszu. Sporym zagro eniem dla polskich funduszy inwestycyjnych mogà byç wkraczajàce ju na polski rynek fundusze hedgingowe (np. w Polsce dzia ajà ju fundusze hedgingowe z grupy Franklin Templeton). Fundusze te sà specyficznà grupà funduszy inwestycyjnych, które inwestujà swoje Êrodki w tzw. aktywa alternatywne, czyli inne ni akcje notowane na gie dzie i obligacje. Fundusze te stosujà ró ne strategie inwestycyjne. Mogà dzia aç na zasadzie pewnego wehiku u inwestycyjnego i wykorzystywaç nadarzajàce si okazje do inwestycji w dowolne aktywa. Mogà to byç np. arbitra, krótka sprzeda, jednoczesne zajmowanie krótkiej i d ugiej pozycji na rynku. Podsumowujàc funkcjonowanie rynku funduszy inwestycyjnych w Polsce rok po przystàpieniu do Unii Europejskiej mo na stwierdziç, e szansà dla polskich funduszy na jednolitym rynku europejskim jest ca kowite ujednolicenie odnoszàcych si do nich przepisów, aby warunki konkurowania na rynku by y co najmniej równe. W Polsce zwraca si jeszcze uwag na pewne przeregulowanie rynku funduszy inwestycyjnych, nie zawsze korzystne warunki podatkowe i trudniejsze warunki prowadzenia dzia alnoêci gospodarczej. Trzeba mieç jednak nadziej, e w niedalekiej przysz oêci odpowiednie przepisy zmienià si na tyle, i warunki konkurowania polskich funduszy inwestycyjnych z funduszami zagranicznymi zastanà ca kowicie zrównane. Dobrà prognozà dla dalszego rozwoju rynku funduszy inwestcyjnych w Polsce jest powstanie Izby Gospodarczej Zarzàdzajàcych Funduszami i Aktywami. Ma ona wi ksze mo liwoêci prawne ni funkcjonujàce do tej pory Stowarzyszenie Towarzystw Funduszy Inwestycyjnych i mo e uczestniczyç w pracach legislacyjnych dotyczàcych rynku funduszy inwestycyjnych, a zatem przyczyni si do dalszego rozwoju tego rynku w Polsce. Bibliografia 1. W. D bski: Rynek finansowy i jego mechanizmy. Warszawa 2002 Wydawnictwo Naukowe PWN. 2. M. ukaszewski: Polski sektor funduszy inwestycyjnych w aspekcie wejêcia Polski do Unii Europejskiej. Instytut Zarzàdzania Ryzykiem Wy szej Szko y Ubezpieczeƒ i BankowoÊci w Warszawie, Zarzàdzanie Ryzykiem nr 2/ T. Mizio ek: Europejski rynek funduszy inwestycyjnych w 2004 r. Nasz Rynek Kapita owy, maj Raporty z 2003 i 2004 r. Stowarzyszenia Towarzystw Funduszy Inwestycyjnych, 5. Rozporzàdzenie ministra finansów z dnia 20 sierpnia 2004 r. w sprawie warunków, jakie muszà spe niaç fundusze rynku pieni nego. Dz.U. nr 187, poz Ustawa z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych. Dz.U. nr 146, poz

Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych w 2011 roku 1

Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych w 2011 roku 1 Warszawa, 26 czerwca 2012 r. Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych w 2011 roku 1 W końcu 2011 r. na polskim rynku finansowym funkcjonowały 484 fundusze inwestycyjne

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW1) z dnia 16 grudnia 2009 r.

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW1) z dnia 16 grudnia 2009 r. Dziennik Ustaw Nr 221 17391 Elektronicznie podpisany przez Mariusz Lachowski Data: 2009.12.24 21:05:01 +01'00' Poz. 1740 ov.pl 1740 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW1) z dnia 16 grudnia 2009 r. w sprawie

Bardziej szczegółowo

USŁUGA ZARZÑDZANIA. BZ WBK Asset Management SA. Indywidualnym Portfelem Instrumentów Finansowych. oferowana przez

USŁUGA ZARZÑDZANIA. BZ WBK Asset Management SA. Indywidualnym Portfelem Instrumentów Finansowych. oferowana przez USŁUGA ZARZÑDZANIA Indywidualnym Portfelem Instrumentów Finansowych oferowana przez BZ WBK Asset Management SA Poznaƒ 2011 Na czym polega usługa Zarzàdzania Portfelem Usługa Zarzàdzania Portfelem (Asset

Bardziej szczegółowo

USŁUGA ZARZĄDZANIA. Indywidualnym Portfelem Instrumentów Finansowych. oferowana przez BZ WBK Asset Management S.A.

USŁUGA ZARZĄDZANIA. Indywidualnym Portfelem Instrumentów Finansowych. oferowana przez BZ WBK Asset Management S.A. USŁUGA ZARZĄDZANIA Indywidualnym Portfelem Instrumentów Finansowych oferowana przez BZ WBK Asset Management S.A. Poznań 2012 Na czym polega usługa Zarządzania Portfelem Usługa Zarządzania Portfelem (asset

Bardziej szczegółowo

SKRÓT PROSPEKTU INFORMACYJNEGO ING SPECJALISTYCZNY FUNDUSZ INWESTYCYJNY OTWARTY OBLIGACJI 2 Firma i siedziba Towarzystwa Funduszy Inwestycyjnych: ING Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych Spó³ka Akcyjna

Bardziej szczegółowo

Dziennik Ustaw Nr 133 8399 Poz. 1119 i 1120

Dziennik Ustaw Nr 133 8399 Poz. 1119 i 1120 Dziennik Ustaw Nr 133 8399 Poz. 1119 i 1120 7. 1. Podatnicy zamierzajàcy wystawiaç i przesy- aç faktury w formie elektronicznej przed dniem 1 stycznia 2006 r. mogà stosowaç t form wystawiania faktur pod

Bardziej szczegółowo

Szczegółowe zasady obliczania wysokości. i pobierania opłat giełdowych. (tekst jednolity)

Szczegółowe zasady obliczania wysokości. i pobierania opłat giełdowych. (tekst jednolity) Załącznik do Uchwały Nr 1226/2015 Zarządu Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie S.A. z dnia 3 grudnia 2015 r. Szczegółowe zasady obliczania wysokości i pobierania opłat giełdowych (tekst jednolity)

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW. z dnia 19 kwietnia 2005 r.

ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW. z dnia 19 kwietnia 2005 r. Dziennik Ustaw Nr 71 4827 Poz. 640 i 641 19. Domy maklerskie, banki prowadzàce dzia alnoêç w formie wyodr bnionej jednostki i banki prowadzàce dzia alnoêç, o której mowa w art. 57 ust. 1 ustawy, w terminie

Bardziej szczegółowo

Dziennik Ustaw Nr 30 1858 Poz. 175 i 176 ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW. z dnia 5 lutego 2008 r.

Dziennik Ustaw Nr 30 1858 Poz. 175 i 176 ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW. z dnia 5 lutego 2008 r. Dziennik Ustaw Nr 30 1858 Poz. 175 i 176 175 ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW z dnia 5 lutego 2008 r. zmieniajàce rozporzàdzenie w sprawie s u by funkcjonariuszy Stra y Granicznej w kontyngencie Stra y Granicznej

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE. o zmianach statutu Allianz Fundusz Inwestycyjny Otwarty

OGŁOSZENIE. o zmianach statutu Allianz Fundusz Inwestycyjny Otwarty OGŁOSZENIE z dnia 13 listopada 2015 roku o zmianach statutu Allianz Fundusz Inwestycyjny Otwarty Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych Allianz Polska S.A. z siedzibą w Warszawie niniejszym informuje o dokonaniu

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW. z dnia 31 marca 2003 r.

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW. z dnia 31 marca 2003 r. Dziennik Ustaw Nr 56 3690 Poz. 502 i 503 6. Posiedzeniu Rady przewodniczy Przewodniczàcy lub zast pca Przewodniczàcego. 7. 1. W sprawach nale àcych do jej zadaƒ Rada rozpatruje sprawy i podejmuje uchwa

Bardziej szczegółowo

Dziennik Ustaw Nr 84 5374 Poz. 777 ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW. z dnia 23 marca 2004 r.

Dziennik Ustaw Nr 84 5374 Poz. 777 ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW. z dnia 23 marca 2004 r. Dziennik Ustaw Nr 84 5374 Poz. 777 777 ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW z dnia 23 marca 2004 r. w sprawie Êrodków specjalnych utworzonych zgodnie z przepisami o specjalnych strefach ekonomicznych Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Treść uchwał podjętych przez Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Spółki Leasing-Experts Spółka Akcyjna w dniu 17 października 2014 roku

Treść uchwał podjętych przez Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Spółki Leasing-Experts Spółka Akcyjna w dniu 17 października 2014 roku Treść uchwał podjętych przez Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Spółki Leasing-Experts Spółka Akcyjna w dniu 17 października 2014 roku Uchwała nr 1/2014 w przedmiocie wyboru Przewodniczącego Walnego Zgromadzenia

Bardziej szczegółowo

Quercus TFI S.A.: Wyniki finansowe w roku 2014 Spotkanie z Analitykami i Zarządzającymi

Quercus TFI S.A.: Wyniki finansowe w roku 2014 Spotkanie z Analitykami i Zarządzającymi Quercus TFI S.A.: Wyniki finansowe w roku 2014 Spotkanie z Analitykami i Zarządzającymi Sebastian Buczek, Prezes Zarządu Quercus TFI S.A. Warszawa, 26 lutego 2015 r. 2 Historia 21 VIII 2007 założenie Quercus

Bardziej szczegółowo

2) Drugim Roku Programu rozumie się przez to okres od 1 stycznia 2017 roku do 31 grudnia 2017 roku.

2) Drugim Roku Programu rozumie się przez to okres od 1 stycznia 2017 roku do 31 grudnia 2017 roku. REGULAMIN PROGRAMU OPCJI MENEDŻERSKICH W SPÓŁCE POD FIRMĄ 4FUN MEDIA SPÓŁKA AKCYJNA Z SIEDZIBĄ W WARSZAWIE W LATACH 2016-2018 1. Ilekroć w niniejszym Regulaminie mowa o: 1) Akcjach rozumie się przez to

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR podjęta przez Zwyczajne Walne Zgromadzenie spółki pod firmą Europejski Fundusz Energii Spółka Akcyjna z siedzibą w Bydgoszczy w dniu roku

UCHWAŁA NR podjęta przez Zwyczajne Walne Zgromadzenie spółki pod firmą Europejski Fundusz Energii Spółka Akcyjna z siedzibą w Bydgoszczy w dniu roku w sprawie wyboru Przewodniczącego Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Działając na podstawie art. 409 Kodeksu spółek handlowych Zwyczajne Walne Zgromadzenie uchwala, co następuje: Zwyczajne Walne Zgromadzenie

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW. z dnia 3 lipca 2001 r.

ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW. z dnia 3 lipca 2001 r. Dziennik Ustaw Nr 77 5742 Poz. 817 817 ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW z dnia 3 lipca 2001 r. w sprawie prospektu informacyjnego funduszu inwestycyjnego otwartego oraz specjalistycznego funduszu inwestycyjnego

Bardziej szczegółowo

Informacja dotycząca adekwatności kapitałowej HSBC Bank Polska S.A. na 31 grudnia 2010 r.

Informacja dotycząca adekwatności kapitałowej HSBC Bank Polska S.A. na 31 grudnia 2010 r. Informacja dotycząca adekwatności kapitałowej HSBC Bank Polska S.A. na 31 grudnia 2010 r. Spis treści: 1. Wstęp... 3 2. Fundusze własne... 4 2.1 Informacje podstawowe... 4 2.2 Struktura funduszy własnych....5

Bardziej szczegółowo

PROTOKÓŁ. b) art. 1 pkt 8 w dotychczasowym brzmieniu: ---------------------------------------------------------

PROTOKÓŁ. b) art. 1 pkt 8 w dotychczasowym brzmieniu: --------------------------------------------------------- PROTOKÓŁ. 1. Stawający oświadczają, że: -------------------------------------------------------------------- 1) reprezentowane przez nich Towarzystwo zarządza m.in. funduszem inwestycyjnym pod nazwą SECUS

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE z dnia 5 marca 2013 roku o zmianach statutu Open Finance FIO

OGŁOSZENIE z dnia 5 marca 2013 roku o zmianach statutu Open Finance FIO OGŁOSZENIE z dnia 5 marca 2013 roku o zmianach statutu Open Finance FIO Open Finance Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. z siedzibą w Warszawie niniejszym informuje o dokonaniu zmiany Statutu tego

Bardziej szczegółowo

INFORMACJE O INSTRUMENTACH FINANSOWYCH WCHODZĄCYCH W SKŁAD ZARZADZANYCH PRZEZ BIURO MAKLERSKIE PORTFELI Z UWZGLĘDNIENIEM ZWIĄZANYCH Z NIMI RYZYK

INFORMACJE O INSTRUMENTACH FINANSOWYCH WCHODZĄCYCH W SKŁAD ZARZADZANYCH PRZEZ BIURO MAKLERSKIE PORTFELI Z UWZGLĘDNIENIEM ZWIĄZANYCH Z NIMI RYZYK INFORMACJE O INSTRUMENTACH FINANSOWYCH WCHODZĄCYCH W SKŁAD ZARZADZANYCH PRZEZ BIURO MAKLERSKIE PORTFELI Z UWZGLĘDNIENIEM ZWIĄZANYCH Z NIMI RYZYK Akcje Akcje są papierem wartościowym reprezentującym odpowiedni

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 6 czerwca 2016 r. Poz. 789 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia 25 maja 2016 r. w sprawie rocznych i półrocznych sprawozdań ubezpieczeniowego

Bardziej szczegółowo

Ogólna charakterystyka kontraktów terminowych

Ogólna charakterystyka kontraktów terminowych Jesteś tu: Bossa.pl Kurs giełdowy - Część 10 Ogólna charakterystyka kontraktów terminowych Kontrakt terminowy jest umową pomiędzy dwiema stronami, z których jedna zobowiązuje się do nabycia a druga do

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPO ECZNEJ 1) z dnia 29 stycznia 2009 r. w sprawie wydawania zezwolenia na prac cudzoziemca

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPO ECZNEJ 1) z dnia 29 stycznia 2009 r. w sprawie wydawania zezwolenia na prac cudzoziemca Dziennik Ustaw Nr 16 1954 Poz. 84 84 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPO ECZNEJ 1) z dnia 29 stycznia 2009 r. w sprawie wydawania zezwolenia na prac cudzoziemca Na podstawie art. 90 ust. 1 ustawy

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE O ZMIANIE STATUTU MCI.CreditVentures 2.0. Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z dnia 27 maja 2015 r.

OGŁOSZENIE O ZMIANIE STATUTU MCI.CreditVentures 2.0. Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z dnia 27 maja 2015 r. OGŁOSZENIE O ZMIANIE STATUTU MCI.CreditVentures 2.0. Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z dnia 27 maja 2015 r. Niniejszym, MCI Capital Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. z siedzibą w Warszawie,

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Studiów Makroekonomicznych i Finansów Warszawa, 19 września 2014 r. Informacja sygnalna Wyniki finansowe banków w I półroczu 2014 r. 1 W końcu czerwca 2014 r. działalność

Bardziej szczegółowo

1. Oprocentowanie LOKATY TERMINOWE L.P. Nazwa Lokaty Okres umowny Oprocentowanie w skali roku. 4. Lokata CLOUD-BIZNES 4 miesiące 3,00%/2,00% 1

1. Oprocentowanie LOKATY TERMINOWE L.P. Nazwa Lokaty Okres umowny Oprocentowanie w skali roku. 4. Lokata CLOUD-BIZNES 4 miesiące 3,00%/2,00% 1 Duma Przedsiębiorcy 1/6 TABELA OPROCENTOWANIA AKTUALNIE OFEROWANYCH LOKAT BANKOWYCH W PLN DLA OSÓB FICZYCZNYCH PROWADZĄCYCH DZIAŁALNOŚĆ GOSPODARCZĄ (Zaktualizowana w dniu 24 kwietnia 2015 r.) 1. Oprocentowanie

Bardziej szczegółowo

biuro@cloudtechnologies.pl www.cloudtechnologies.pl Projekty uchwał dla Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia

biuro@cloudtechnologies.pl www.cloudtechnologies.pl Projekty uchwał dla Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Warszawa, 11 kwietnia 2016 roku Projekty uchwał dla Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia w sprawie przyjęcia porządku obrad Zwyczajne Walne Zgromadzenie przyjmuje następujący porządek obrad: 1. Otwarcie Zgromadzenia,

Bardziej szczegółowo

Roczne sprawozdanie ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego sporządzone na dzień 31/12/2010

Roczne sprawozdanie ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego sporządzone na dzień 31/12/2010 I. AKTYWA NETTO FUNDUSZU I. Aktywa 4 920 869 5 600 261 1. Lokaty 4 920 869 5 600 261 Środki pienięŝne 3. NaleŜności, w tym 3.1. Z tytułu zbycia składników portfela inwestycyjnego 3. Pozostałe naleŝności

Bardziej szczegółowo

ZŁOTA PRZYSZŁOŚĆ POSTANOWIENIA OGÓLNE

ZŁOTA PRZYSZŁOŚĆ POSTANOWIENIA OGÓLNE Zasady Działania Funduszy i Planów Inwestycyjnych Załącznik do Ogólnych Warunków Ubezpieczenia Indywidualne Ubezpieczenie na Życie z Ubezpieczeniowym Funduszem Kapitałowym ZŁOTA PRZYSZŁOŚĆ POSTANOWIENIA

Bardziej szczegółowo

Dziennik Ustaw Nr 89 5797 Poz. 850 i 851

Dziennik Ustaw Nr 89 5797 Poz. 850 i 851 Dziennik Ustaw Nr 89 5797 Poz. 850 i 851 2. Faktura wystawiana jest w trzech egzemplarzach. 3. Orygina faktury wraz z jednà kopià otrzymuje nabywca. 11. 1. Wniosek w sprawie zwrotu podatku przekazywany

Bardziej szczegółowo

POLITYKA PRYWATNOŚCI

POLITYKA PRYWATNOŚCI POLITYKA PRYWATNOŚCI stosowanie do przepisów ustawy z dnia 18 lipca 2002 roku o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. z 2013 r., poz. 1422 ze zm.) oraz ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku o ochronie

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 23 sierpnia 2006 r.

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 23 sierpnia 2006 r. 1132 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 23 sierpnia 2006 r. w sprawie przekazywania gminom dotacji celowej na post powanie w sprawie zwrotu podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPO ECZNEJ 1) z dnia 24 sierpnia 2009 r.

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPO ECZNEJ 1) z dnia 24 sierpnia 2009 r. Dziennik Ustaw Nr 135 9756 Poz. 1112 1112 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPO ECZNEJ 1) z dnia 24 sierpnia 2009 r. w sprawie przyznawania i wyp aty Êwiadczeƒ z Funduszu Gwarantowanych Âwiadczeƒ

Bardziej szczegółowo

Towarzystwo Ubezpieczeń na Życie ING Nationale - Nederlanden Polska S.A.

Towarzystwo Ubezpieczeń na Życie ING Nationale - Nederlanden Polska S.A. Towarzystwo Ubezpieczeń na Życie ING Nationale - Nederlanden Polska S.A. PÓŁROCZNE SPRAWOZDANIE SPORZĄDZONE NA DZIEŃ ROKU DLA ING Nationale-Nederlanden Towarzystwo Ubezpieczeń na Życie Polska S.A. Aktywa

Bardziej szczegółowo

L.p. Nazwa Subfunduszu UniFundusze Fundusz Inwestycyjny Otwarty Data utworzenia

L.p. Nazwa Subfunduszu UniFundusze Fundusz Inwestycyjny Otwarty Data utworzenia Wprowadzenie Nazwa Funduszu UniFundusze Fundusz Inwestycyjny Otwarty, zwany dalej Funduszem. Fundusz został utworzony 6 lipca 2007 r. i zarejestrowany pod numerem RFi 305. Fundusz jest otwartym funduszem

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE Z DNIA 23 GRUDNIA 2015 r. O ZMIANIE STATUTU UNIFUNDUSZE SPECJALISTYCZNEGO FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO OTWARTEGO

OGŁOSZENIE Z DNIA 23 GRUDNIA 2015 r. O ZMIANIE STATUTU UNIFUNDUSZE SPECJALISTYCZNEGO FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO OTWARTEGO OGŁOSZENIE Z DNIA 23 GRUDNIA 2015 r. O ZMIANIE STATUTU UNIFUNDUSZE SPECJALISTYCZNEGO FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO OTWARTEGO Niniejszym, Union Investment Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. ogłasza o zmianie

Bardziej szczegółowo

BZ WBK Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. pl. Wolności 16, 61-739 Poznań telefon: (+48) 61 855 73 22 fax: (+48) 61 855 73 21

BZ WBK Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. pl. Wolności 16, 61-739 Poznań telefon: (+48) 61 855 73 22 fax: (+48) 61 855 73 21 BZ WBK Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. pl. Wolności 16, 61-739 Poznań telefon: (+48) 61 855 73 22 fax: (+48) 61 855 73 21 Poznań, dnia 29 października 2015 roku BZ WBK Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych

Bardziej szczegółowo

Eugeniusz Gostomski. Ryzyko stopy procentowej

Eugeniusz Gostomski. Ryzyko stopy procentowej Eugeniusz Gostomski Ryzyko stopy procentowej 1 Stopa procentowa Stopa procentowa jest ceną pieniądza i wyznacznikiem wartości pieniądza w czasie. Wpływa ona z jednej strony na koszt pozyskiwania przez

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY. Wyniki finansowe banków w I kwartale 2014 r. 1

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY. Wyniki finansowe banków w I kwartale 2014 r. 1 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Studiów Makroekonomicznych i Finansów Warszawa, 18 czerwca 2014 r. Informacja sygnalna Wyniki finansowe banków w I kwartale 2014 r. 1 W końcu marca 2014 r. działalność

Bardziej szczegółowo

BZ WBK AIB Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. pl. Wolności 16, 61-739 Poznań telefon: (+48) 61 855 73 22 fax: (+48) 61 855 73 21

BZ WBK AIB Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. pl. Wolności 16, 61-739 Poznań telefon: (+48) 61 855 73 22 fax: (+48) 61 855 73 21 BZ WBK AIB Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. pl. Wolności 16, 61-739 Poznań telefon: (+48) 61 855 73 22 fax: (+48) 61 855 73 21 Poznań, dnia 28 lutego 2011 roku BZ WBK AIB Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych

Bardziej szczegółowo

Działalność maklerska

Działalność maklerska Działalność maklerska Firmy inwestycyjne prowadzące działalność maklerską odgrywają kluczową rolę na rynku kapitałowym, umożliwiając mobilizację i alokację kapitału. Działają na rynku pierwotnym i wtórnym,

Bardziej szczegółowo

LISTA ZLECEŃ I USŁUG ORAZ KANAŁÓW DOSTĘPU W ZAKRESIE INSTRUMENTÓW I PRODUKTÓW FINANSOWYCH

LISTA ZLECEŃ I USŁUG ORAZ KANAŁÓW DOSTĘPU W ZAKRESIE INSTRUMENTÓW I PRODUKTÓW FINANSOWYCH Załącznik do Komunikatu nr KO/DMD/3/14 z dnia 23 maja 2014 r. LISTA ZLECEŃ I USŁUG ORAZ KANAŁÓW DOSTĘPU W ZAKRESIE INSTRUMENTÓW I PRODUKTÓW FINANSOWYCH Część I Lista zleceń / usług i kanały dostępu fundusze

Bardziej szczegółowo

Plan połączenia ATM Grupa S.A. ze spółką zależną ATM Investment Sp. z o.o. PLAN POŁĄCZENIA

Plan połączenia ATM Grupa S.A. ze spółką zależną ATM Investment Sp. z o.o. PLAN POŁĄCZENIA Plan połączenia ATM Grupa S.A. ze spółką zależną ATM Investment Sp. z o.o. PLAN POŁĄCZENIA Zarządy spółek ATM Grupa S.A., z siedzibą w Bielanach Wrocławskich oraz ATM Investment Spółka z o.o., z siedzibą

Bardziej szczegółowo

Projekty uchwał na Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie i3d S.A. z siedzibą w Gliwicach zwołane na dzień 10 grudnia 2013 r.:

Projekty uchwał na Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie i3d S.A. z siedzibą w Gliwicach zwołane na dzień 10 grudnia 2013 r.: Projekty uchwał na Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie i3d S.A. z siedzibą w Gliwicach zwołane na dzień 10 grudnia 2013 r.: Pkt. 2 proponowanego porządku obrad: Uchwała nr 1 z dnia 10 grudnia 2013r. w sprawie

Bardziej szczegółowo

Walne Zgromadzenie Spółki, w oparciu o regulacje art. 431 1 w zw. z 2 pkt 1 KSH postanawia:

Walne Zgromadzenie Spółki, w oparciu o regulacje art. 431 1 w zw. z 2 pkt 1 KSH postanawia: Załącznik nr Raportu bieżącego nr 78/2014 z 10.10.2014 r. UCHWAŁA NR /X/2014 Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia WIKANA Spółka Akcyjna z siedzibą w Lublinie (dalej: Spółka ) z dnia 31 października 2014

Bardziej szczegółowo

Projekty uchwał na Zwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy zwołane na dzień 10 maja 2016 r.

Projekty uchwał na Zwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy zwołane na dzień 10 maja 2016 r. Projekty uchwał na Zwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy zwołane na dzień 10 maja 2016 r. Uchwała nr.. Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy OEX Spółka Akcyjna z siedzibą w Poznaniu z dnia

Bardziej szczegółowo

Formularz informacyjny dotyczący kredytu konsumenckiego w rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowym sporządzony na podstawie reprezentatywnego przykładu

Formularz informacyjny dotyczący kredytu konsumenckiego w rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowym sporządzony na podstawie reprezentatywnego przykładu Formularz informacyjny dotyczący kredytu konsumenckiego w rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowym sporządzony na podstawie reprezentatywnego przykładu Imię, nazwisko (nazwa) i adres (siedziba) kredytodawcy

Bardziej szczegółowo

Ogłoszenie o zmianach statutu KBC BETA Specjalistycznego Funduszu Inwestycyjnego Otwartego z dnia 27 lutego 2015 r.

Ogłoszenie o zmianach statutu KBC BETA Specjalistycznego Funduszu Inwestycyjnego Otwartego z dnia 27 lutego 2015 r. Ogłoszenie o zmianach statutu KBC BETA Specjalistycznego Funduszu Inwestycyjnego Otwartego z dnia 27 lutego 2015 r. KBC Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. działające jako organ KBC BETA Specjalistycznego

Bardziej szczegółowo

Regulamin Zarządu Pogórzańskiego Stowarzyszenia Rozwoju

Regulamin Zarządu Pogórzańskiego Stowarzyszenia Rozwoju Regulamin Zarządu Pogórzańskiego Stowarzyszenia Rozwoju Art.1. 1. Zarząd Pogórzańskiego Stowarzyszenia Rozwoju, zwanego dalej Stowarzyszeniem, składa się z Prezesa, dwóch Wiceprezesów, Skarbnika, Sekretarza

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW. z dnia 18 marca 2009 r. w sprawie wynagradzania pracowników samorzàdowych

ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW. z dnia 18 marca 2009 r. w sprawie wynagradzania pracowników samorzàdowych Dziennik Ustaw Nr 50 4541 Poz. 398 398 ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW z dnia 18 marca 2009 r. w sprawie wynagradzania pracowników samorzàdowych Na podstawie art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE O ZMIANACH PROSPEKTU INFORMACYJNEGO COMMERCIAL UNION SPECJALISTYCZNY FUNDUSZ INWESTYCYJNY OTWARTY, z dnia 14 stycznia 2009 r.

OGŁOSZENIE O ZMIANACH PROSPEKTU INFORMACYJNEGO COMMERCIAL UNION SPECJALISTYCZNY FUNDUSZ INWESTYCYJNY OTWARTY, z dnia 14 stycznia 2009 r. OGŁOSZENIE O ZMIANACH PROSPEKTU INFORMACYJNEGO COMMERCIAL UNION SPECJALISTYCZNY FUNDUSZ INWESTYCYJNY OTWARTY, z dnia 14 stycznia 2009 r. Na podstawie 28 ust. 4 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 listopada

Bardziej szczegółowo

GRUPA KAPITAŁOWA POLIMEX-MOSTOSTAL SKRÓCONE SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE ZA OKRES 12 MIESIĘCY ZAKOŃCZONY DNIA 31 GRUDNIA 2006 ROKU

GRUPA KAPITAŁOWA POLIMEX-MOSTOSTAL SKRÓCONE SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE ZA OKRES 12 MIESIĘCY ZAKOŃCZONY DNIA 31 GRUDNIA 2006 ROKU GRUPA KAPITAŁOWA POLIMEX-MOSTOSTAL SKRÓCONE SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE ZA OKRES 12 MIESIĘCY ZAKOŃCZONY DNIA 31 GRUDNIA 2006 ROKU Warszawa 27 lutego 2007 SKONSOLIDOWANE RACHUNKI ZYSKÓW I STRAT

Bardziej szczegółowo

Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Art New media S.A. uchwala, co następuje:

Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Art New media S.A. uchwala, co następuje: y uchwał Spółki Art New media S.A. zwołanego w Warszawie, przy ulicy Wilczej 28 lok. 6 na dzień 22 grudnia 2011 roku o godzinie 11.00 w sprawie wyboru Przewodniczącego Zgromadzenia Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie

Bardziej szczegółowo

Ogólne bezpieczeƒstwo produktów

Ogólne bezpieczeƒstwo produktów Ogólne bezpieczeƒstwo produktów !?! PRODUKT to rzecz ruchoma: nowa lub u ywana, naprawiana lub regenerowana, przeznaczona do u ytku konsumentów lub co do której istnieje prawdopodobieƒstwo, e mo e byç

Bardziej szczegółowo

Informacja o zamiarze połączenia DWS Polska FIO Płynna Lokata Plus z DWS Polska FIO Płynna Lokata

Informacja o zamiarze połączenia DWS Polska FIO Płynna Lokata Plus z DWS Polska FIO Płynna Lokata Informacja o zamiarze połączenia DWS Polska FIO Płynna Lokata Plus z DWS Polska FIO Płynna Lokata DWS Polska Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Armii Ludowej 26, informuje

Bardziej szczegółowo

PROJEKTY UCHWAŁ NA NADZWYCZAJNE WALNE ZGROMADZENIE HETAN TECHNOLOGIES SPÓŁKA AKCYJNA W DNIU 25 MAJA 2016 ROKU

PROJEKTY UCHWAŁ NA NADZWYCZAJNE WALNE ZGROMADZENIE HETAN TECHNOLOGIES SPÓŁKA AKCYJNA W DNIU 25 MAJA 2016 ROKU PROJEKTY UCHWAŁ NA NADZWYCZAJNE WALNE ZGROMADZENIE HETAN TECHNOLOGIES SPÓŁKA AKCYJNA W DNIU 25 MAJA 2016 ROKU w sprawie wyboru Przewodniczącego Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Działając na podstawie

Bardziej szczegółowo

WPROWADZENIE DO JEDNOSTKOWEGO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO. Cel inwestycyjny Subfunduszu. Przedmiot lokat Subfunduszu

WPROWADZENIE DO JEDNOSTKOWEGO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO. Cel inwestycyjny Subfunduszu. Przedmiot lokat Subfunduszu WPROWADZENIE DO JEDNOSTKOWEGO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO Fundusz jest osobą prawną i działa pod nazwą SKOK Parasol Fundusz Inwestycyjny Otwarty z wydzielonymi Subfunduszami. Subfundusz SKOK Akcji, zwany

Bardziej szczegółowo

2. Promocja trwa w okresie od dnia 18 grudnia 2009 r. do dnia 31 maja 2011 r. na zasadach okreêlonych poni ej.

2. Promocja trwa w okresie od dnia 18 grudnia 2009 r. do dnia 31 maja 2011 r. na zasadach okreêlonych poni ej. regulamin Promocji DSL Sprinter. Promocja DSL Sprinter zwana dalej Promocjà, polega na: ) obni eniu op at instalacyjnych z tytu u Êwiadczenia us ugi Dost pu do Internetu DSL, zwanej dalej Us ugà Êwiadczonej

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR 1 Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia "ALDA" Spółka Akcyjna z siedzibą w Ząbkowicach Śląskich

UCHWAŁA NR 1 Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia ALDA Spółka Akcyjna z siedzibą w Ząbkowicach Śląskich UCHWAŁA NR 1 w sprawie wyboru Przewodniczącego Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie, w oparciu o art. 409 1 KSH, uchwala co następuje: Wybór Przewodniczącego Przewodniczącym wybrany zostaje. UCHWAŁA NR 2 w

Bardziej szczegółowo

K-31 Licencja na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób

K-31 Licencja na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób K-31 Licencja na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób Wydział/Jednostka prowadząca Wydział Komunikacji Starostwa Powiatowego w Trzebnicy Wymagane dokumenty: 1. Wniosek o wydanie licencji na

Bardziej szczegółowo

Wykorzystaj szans na wi kszy zysk Inwestuj w metale szlachetne. Inwestycyjne ubezpieczenie na ycie subskrypcja Z OTO i PLATYNA

Wykorzystaj szans na wi kszy zysk Inwestuj w metale szlachetne. Inwestycyjne ubezpieczenie na ycie subskrypcja Z OTO i PLATYNA Wykorzystaj szans na wi kszy zysk Inwestuj w metale szlachetne Inwestycyjne ubezpieczenie na ycie subskrypcja Z OTO i PLATYNA Inwestycyjne ubezpieczenie na ycie to: mo liwoêç udzia u w zyskach z inwestycji

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR 1 Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Spółki ABS Investment S.A. z siedzibą w Bielsku-Białej z dnia 28 lutego 2013 roku

UCHWAŁA NR 1 Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Spółki ABS Investment S.A. z siedzibą w Bielsku-Białej z dnia 28 lutego 2013 roku UCHWAŁA NR 1 w sprawie: wyboru Przewodniczącego Walnego Zgromadzenia Działając na podstawie art. 409 1 kodeksu spółek handlowych oraz 32 ust. 1 Statutu Spółki Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Spółki ABS

Bardziej szczegółowo

Twoja droga do zysku! Typy inwestycyjne Union Investment TFI

Twoja droga do zysku! Typy inwestycyjne Union Investment TFI Twoja droga do zysku! Typy inwestycyjne Union Investment TFI Co ma najwyższy potencjał zysku w średnim terminie? Typy inwestycyjne na 12 miesięcy Subfundusz UniStrategie Dynamiczny UniKorona Pieniężny

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE FINANSOWE

SPRAWOZDANIE FINANSOWE SPRAWOZDANIE FINANSOWE Za okres: od 01 stycznia 2013r. do 31 grudnia 2013r. Nazwa podmiotu: Stowarzyszenie Przyjaciół Lubomierza Siedziba: 59-623 Lubomierz, Plac Wolności 1 Nazwa i numer w rejestrze: Krajowy

Bardziej szczegółowo

ASTORIA CAPITAL SA Rejestracja w KRS zmian Statutu Spółki

ASTORIA CAPITAL SA Rejestracja w KRS zmian Statutu Spółki 2016-04-27 10:23 ASTORIA CAPITAL SA Rejestracja w KRS zmian Statutu Spółki Raport Bieżący nr 5/2016 Zarząd Quark Ventures S.A z siedzibą we Wrocławiu (dalej Spółka, Emitent ) informuje, że w dniu 26 kwietnia

Bardziej szczegółowo

Banki, przynajmniej na zewnątrz, dość słabo i cicho protestują przeciwko zapisom tej rekomendacji.

Banki, przynajmniej na zewnątrz, dość słabo i cicho protestują przeciwko zapisom tej rekomendacji. Banki, przynajmniej na zewnątrz, dość słabo i cicho protestują przeciwko zapisom tej rekomendacji. Na rynku odmienia się słowo kryzys przez wszystkie przypadki. Zapewne z tego względu banki, przynajmniej

Bardziej szczegółowo

Projekty uchwał na NWZA 28 listopada 2011 r.

Projekty uchwał na NWZA 28 listopada 2011 r. Odnośnie pkt 1 porządku obrad: UCHWAŁA NR 1 w sprawie wyboru Przewodniczącego Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie, działając na podstawie przepisu art. 409 Kodeksu spółek

Bardziej szczegółowo

Terminy pisane wielką literą w niniejszym aneksie mają znaczenie nadane im w Prospekcie.

Terminy pisane wielką literą w niniejszym aneksie mają znaczenie nadane im w Prospekcie. Warszawa, dnia 16 maja 2016 r. ANEKS NR 2 Z DNIA 9 MAJA 2016 ROKU DO PROSPEKTU EMISYJNEGO CERTYFIKATÓW INWESTYCYJNYCH SERII 001, 002, 003, 004, 005, 006, 007 ORAZ 008 FUNDUSZU MEDYCZNY PUBLICZNY FUNDUSZ

Bardziej szczegółowo

Cel inwestycyjny i zasady polityki inwestycyjnej Funduszu

Cel inwestycyjny i zasady polityki inwestycyjnej Funduszu Zgodnie z 38 ust.1 pkt 2 Statutu Specjalistycznego Funduszu Inwestycyjnego Otwartego CitiPłynnościowy, Fundusz ogłasza następujące zmiany w treści Statutu: Cel inwestycyjny i zasady polityki inwestycyjnej

Bardziej szczegółowo

KOMISJA NADZORU FINANSOWEGO

KOMISJA NADZORU FINANSOWEGO KOMISJA NADZORU FINANSOWEGO PLAC POWSTAŃ CÓW WARSZAWY 1, 00-950 WARSZAWA WNIOSEK O ZATWIERDZENIE ANEKSU DO PROSPEKTU EMISYJNEGO zatwierdzonego w dniu 6 marca 2008 r. decyzją nr DEM/410/4/26/08 (Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Reforma emerytalna. Co zrobimy? SŁOWNICZEK

Reforma emerytalna. Co zrobimy? SŁOWNICZEK SŁOWNICZEK Konto w (I filar) Każdy ubezpieczony w posiada swoje indywidualne konto, na którym znajdują się wszystkie informacje dotyczące ubezpieczonego (m. in. okres ubezpieczenia, suma wpłaconych składek).

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE O ZMIANIE PROSPEKTU INFORMACYJNEGO UNIFUNDUSZE SPECJALISTYCZNEGO FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO OTWARTEGO Z DNIA 31 MAJA 2016 R.

OGŁOSZENIE O ZMIANIE PROSPEKTU INFORMACYJNEGO UNIFUNDUSZE SPECJALISTYCZNEGO FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO OTWARTEGO Z DNIA 31 MAJA 2016 R. OGŁOSZENIE O ZMIANIE PROSPEKTU INFORMACYJNEGO UNIFUNDUSZE SPECJALISTYCZNEGO FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO OTWARTEGO Z DNIA 31 MAJA 2016 R. Niniejszym Union Investment Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A.

Bardziej szczegółowo

Dziennik Ustaw Nr 229 14531 Poz. 1916 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW. z dnia 12 grudnia 2002 r.

Dziennik Ustaw Nr 229 14531 Poz. 1916 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW. z dnia 12 grudnia 2002 r. Dziennik Ustaw Nr 229 14531 Poz. 1916 1916 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW z dnia 12 grudnia 2002 r. zmieniajàce rozporzàdzenie w sprawie wzorów deklaracji podatkowych dla podatku od towarów i us ug oraz

Bardziej szczegółowo

ROZSZERZENIE OFERTY UBEZPIECZENIOWYCH FUNDUSZY KAPITAŁOWYCH

ROZSZERZENIE OFERTY UBEZPIECZENIOWYCH FUNDUSZY KAPITAŁOWYCH Obowiązuje od 5.11.2012 r. ROZSZERZENIE OFERTY UBEZPIECZENIOWYCH FUNDUSZY KAPITAŁOWYCH W związku z rozszerzeniem oferty Towarzystwa o nowe ubezpieczeniowe fundusze kapitałowe przedstawiamy Aneks do Regulaminu

Bardziej szczegółowo

Polityka zmiennych składników wynagrodzeń osób zajmujących stanowiska kierownicze w Banku Spółdzielczym w Końskich Końskie, grudzień 2011r.

Polityka zmiennych składników wynagrodzeń osób zajmujących stanowiska kierownicze w Banku Spółdzielczym w Końskich Końskie, grudzień 2011r. Załącznik nr 17/XXXVIII/11 do Uchwały Zarządu Banku z dnia 22.12.2011r. Polityka zmiennych składników wynagrodzeń osób zajmujących stanowiska kierownicze w Banku Spółdzielczym w Końskich Końskie, grudzień

Bardziej szczegółowo

PROJEKT. w sprawie: wyboru Przewodniczącego Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Spółki

PROJEKT. w sprawie: wyboru Przewodniczącego Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Spółki Załącznik nr 2 o zwołaniu Spółki w sprawie: wyboru Przewodniczącego Spółki Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie TAURON Polska Energia S.A. z siedzibą w Katowicach, działając na podstawie art. 409 Kodeksu spółek

Bardziej szczegółowo

Ogłoszenie z dnia 8 stycznia 2014 roku o zmianach Statutu Superfund Specjalistyczny Fundusz Inwestycyjny Otwarty Portfelowy

Ogłoszenie z dnia 8 stycznia 2014 roku o zmianach Statutu Superfund Specjalistyczny Fundusz Inwestycyjny Otwarty Portfelowy Ogłoszenie z dnia 8 stycznia 2014 roku o zmianach Statutu Superfund Specjalistyczny Fundusz Inwestycyjny Otwarty Portfelowy Superfund Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. ( Towarzystwo ) działając

Bardziej szczegółowo

UMOWA SPRZEDAŻY NR. 500 akcji stanowiących 36,85% kapitału zakładowego. AGENCJI ROZWOJU REGIONALNEGO ARES S.A. w Suwałkach

UMOWA SPRZEDAŻY NR. 500 akcji stanowiących 36,85% kapitału zakładowego. AGENCJI ROZWOJU REGIONALNEGO ARES S.A. w Suwałkach Załącznik do Uchwały Nr 110/1326/2016 Zarządu Województwa Podlaskiego z dnia 19 stycznia 2016 roku UMOWA SPRZEDAŻY NR 500 akcji stanowiących 36,85% kapitału zakładowego AGENCJI ROZWOJU REGIONALNEGO ARES

Bardziej szczegółowo

20 PPABank S.A. - prospekt emisyjny seria I

20 PPABank S.A. - prospekt emisyjny seria I 20 PPABank S.A. - prospekt emisyjny seria I 2 w Prospekcie 1. w Prospekcie ze strony Emitenta Pierwszy Polsko-Amerykaƒski Bank S.A. ul. Kordylewskiego 11 31-547 Kraków telefon: (0-12) 618-33-33 telefax:

Bardziej szczegółowo

I. AKTYWA NETTO FUNDUSZU II. ZMIANY AKTYWÓW NETTO FUNDUSZU

I. AKTYWA NETTO FUNDUSZU II. ZMIANY AKTYWÓW NETTO FUNDUSZU Roczne sprawozdanie ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego sporz dzone na dzie 31-12-2008 Nazwa zakładu ubezpiecze Ś SKANDIA YCIE TOWARZYSTWO UBEZPIECZE S.A. Nazwa ubezpieczeniowego funduszu kapitałowegoś

Bardziej szczegółowo

Umowa kredytu. zawarta w dniu. zwanym dalej Kredytobiorcą, przy kontrasygnacie Skarbnika Powiatu.

Umowa kredytu. zawarta w dniu. zwanym dalej Kredytobiorcą, przy kontrasygnacie Skarbnika Powiatu. Umowa kredytu Załącznik nr 5 do siwz PROJEKT zawarta w dniu. między: reprezentowanym przez: 1. 2. a Powiatem Skarżyskim reprezentowanym przez: zwanym dalej Kredytobiorcą, przy kontrasygnacie Skarbnika

Bardziej szczegółowo

Fundusze inwestycyjne

Fundusze inwestycyjne Fundusze inwestycyjne Fundusze inwestycyjne stanowią istotny element rynku kapitałowego. Oszczędności wielu osób tworzą duże sumy, które mogą być profesjonalnie inwestowane na różnych rynkach. Tworzenie

Bardziej szczegółowo

Zmiany w treści uchwał w stosunku do pierwotnie ogłoszonych raportem bieżącym nr 8/2016 projektów uchwał:

Zmiany w treści uchwał w stosunku do pierwotnie ogłoszonych raportem bieżącym nr 8/2016 projektów uchwał: Zmiany w treści uchwał w stosunku do pierwotnie ogłoszonych raportem bieżącym nr 8/2016 projektów uchwał: Uchwała nr 20 z dnia 24 maja 2016 roku Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Spółki CD PROJEKT Spółka

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy spółki z portfela Allianz Polska OFE

Sprawozdanie z Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy spółki z portfela Allianz Polska OFE Warszawa, 6 maja 2016 roku Sprawozdanie z Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy spółki z portfela Allianz Polska OFE SPÓŁKA: Kruk S.A. DATA W: 9 maja 2016 roku (godz. 14.00) MIEJSCE W: Hotel Polonia Palace,

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA. z dnia 22 sierpnia 2002 r.

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA. z dnia 22 sierpnia 2002 r. 1246 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA z dnia 22 sierpnia 2002 r. w sprawie badaƒ psychiatrycznych i psychologicznych osób ubiegajàcych si lub posiadajàcych prawo do wykonywania lub kierowania dzia alnoêcià

Bardziej szczegółowo

Osobami fizycznymi zarządzającymi Funduszem są: Magdalena Łapsa, Magdalena Łapsa, Marcin Szuba, Kamil Gaworecki,

Osobami fizycznymi zarządzającymi Funduszem są: Magdalena Łapsa, Magdalena Łapsa, Marcin Szuba, Kamil Gaworecki, 31.12.2012 Z dniem 1 stycznia 2013 r. dokonuje się następujących zmian w treści Prospektu Informacyjnego oraz Skrótu Prospektu Informacyjnego PZU SFIO Globalnych Inwestycji: I. Wykaz zmian w Prospekcie

Bardziej szczegółowo

Bank Zachodni WBK S.A. SAB-RS 2004 w tys. zł

Bank Zachodni WBK S.A. SAB-RS 2004 w tys. zł Bank Zachodni WBK S.A. SAB-RS 2004 w tys. zł Działalność operacyjną Grupy BZ WBK S.A. podzielono na cztery segmenty branżowe:,, oraz Leasingowych. obejmuje transakcje walutowe, międzybankowe, instrumentami

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NUMER Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Internet Union Spółka Akcyjna z siedzibą we Wrocławiu z dnia 28 czerwca 2013 r.

UCHWAŁA NUMER Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Internet Union Spółka Akcyjna z siedzibą we Wrocławiu z dnia 28 czerwca 2013 r. PROJEKTY UCHWAŁ NA ZWYCZAJNE WALNE ZGROMADZENIE INTERNET UNION S.A. UCHWAŁA NUMER z siedzibą we Wrocławiu w sprawie wyboru Przewodniczącego Zwyczajne Walne Zgromadzenie, w oparciu o art. 409 1 Kodeksu

Bardziej szczegółowo

Klasyfikacja funduszy inwestycyjnych

Klasyfikacja funduszy inwestycyjnych Klasyfikacja funduszy inwestycyjnych Klasyfikacja funduszy inwestycyjnych opiera się na deklaracjach składanych przez towarzystwa funduszy inwestycyjnych. Kryterium decydującym o zaliczeniu do danej kategorii

Bardziej szczegółowo

Regulamin prowadzenia Indywidualnego Konta Emerytalnego przez Towarzystwo Ubezpieczeń Allianz Życie Polska Spółkę Akcyjną

Regulamin prowadzenia Indywidualnego Konta Emerytalnego przez Towarzystwo Ubezpieczeń Allianz Życie Polska Spółkę Akcyjną Ubezpieczenia na życie Indywidualne Regulamin prowadzenia Indywidualnego Konta Emerytalnego przez Towarzystwo Ubezpieczeń Allianz Życie Polska Spółkę Akcyjną 1 Postanowienia ogólne Niniejszy Regulamin

Bardziej szczegółowo

Komentarz do raportu kwartalnego Fortis Bank Polska S.A. za III kwartał 2004 roku

Komentarz do raportu kwartalnego Fortis Bank Polska S.A. za III kwartał 2004 roku Komentarz do raportu kwartalnego Fortis Bank Polska S.A. za III kwartał 2004 roku 1. Zasady rachunkowości przyjęte przy sporządzeniu raportu. 1.1. Fortis Bank Polska S.A. prowadzi rachunkowość na zasadach

Bardziej szczegółowo

I. Wstęp. Ilekroć w niniejszej Informacji jest mowa o:

I. Wstęp. Ilekroć w niniejszej Informacji jest mowa o: Informacje podlegające upowszechnieniu w Ventus Asset Management S.A., w tym informacje w zakresie adekwatności kapitałowej według stanu na dzień 31 grudnia 2011 r. na podstawie zbadanego sprawozdania

Bardziej szczegółowo

SENAT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ IX KADENCJA. Warszawa, dnia 17 marca 2016 r. SPRAWOZDANIE KOMISJI BUDŻETU I FINANSÓW PUBLICZNYCH

SENAT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ IX KADENCJA. Warszawa, dnia 17 marca 2016 r. SPRAWOZDANIE KOMISJI BUDŻETU I FINANSÓW PUBLICZNYCH SENAT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ IX KADENCJA Warszawa, dnia 17 marca 2016 r. Druk nr 94 Z SPRAWOZDANIE KOMISJI BUDŻETU I FINANSÓW PUBLICZNYCH (wraz z zestawieniem wniosków) Komisja, na posiedzeniu w dniu

Bardziej szczegółowo

OPINIA RADY NADZORCZEJ

OPINIA RADY NADZORCZEJ W SPRAWIE ZATWIERDZENIA SPRAWOZDANIA ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI mbanku S.A. ORAZ SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO mbanku S.A. ZA ROK 2013 (Uchwała nr 1) Podjęcie przez WZ przedmiotowej Uchwały nr 1 wynika z obowiązku

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW1) z dnia 28 grudnia 2009 r. w sprawie szczególnych zasad rachunkowoêci domów maklerskich

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW1) z dnia 28 grudnia 2009 r. w sprawie szczególnych zasad rachunkowoêci domów maklerskich Dziennik Ustaw Nr 226 Elektronicznie podpisany przez Mariusz Lachowski Data: 2009.12.31 15:40:16 +01'00' 18255 Poz. 1824 v.p l 1824 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW1) z dnia 28 grudnia 2009 r. w sprawie

Bardziej szczegółowo

Ogłoszenie o zmianach statutu KBC Parasol Funduszu Inwestycyjnego Otwartego Warszawa, 14 października 2010 r.

Ogłoszenie o zmianach statutu KBC Parasol Funduszu Inwestycyjnego Otwartego Warszawa, 14 października 2010 r. Ogłoszenie o zmianach statutu KBC Parasol Funduszu Inwestycyjnego Otwartego Warszawa, 14 października 2010 r. KBC Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. działające jako organ KBC Parasol Funduszu Inwestycyjnego

Bardziej szczegółowo

Instrukcja sporządzania skonsolidowanego bilansu Miasta Konina

Instrukcja sporządzania skonsolidowanego bilansu Miasta Konina Załącznik Nr 1 Do zarządzenia Nr 92/2012 Prezydenta Miasta Konina z dnia 18.10.2012 r. Instrukcja sporządzania skonsolidowanego bilansu Miasta Konina Jednostką dominującą jest Miasto Konin (Gmina Miejska

Bardziej szczegółowo