: ::Rysunek : ::Figura. Rysuj() *: Rysuj() Uwaga! Modularność (spójność i niezależność składowych) to nie to samo, lecz więcej niż hermetyzacja

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download ": ::Rysunek : ::Figura. Rysuj() *: Rysuj() Uwaga! Modularność (spójność i niezależność składowych) to nie to samo, lecz więcej niż hermetyzacja"

Transkrypt

1 Znaczenie projektowania Nie ma trudnych programów, są tylko źle zaprojektowane Jak coś jest trudne, to projektuj tak długo aż stanie się proste Kryteria jakości projektu Modularność Silne (wewnętrznie spójne) składowe (pakiety, komponenty, moduły, klasy, metody/funkcje) Niezależne (luźno powiązane) składowe Przejrzystość Modularność Nazewnictwo Złożoność składowych Modularność Możliwość pracy nad fragmentem programu Mniejsza propagacja zmian/błędów Możliwość ponownego wykorzystania składowych Spójność obiektowa Pola klasy służą do opisu pojedynczego bytu, a metody klasy operują na (wykorzystują, modyfikują) polach tej klasy Brak spójności obiektowej Brak spójności obiektowej

2 Dostęp do danych zwiększa zależność składowych Lepiej orysunek : ::Rysunek : ::Linia Rysuj Pobierz punkty() Rysuj linie() Uwaga! Modularność (spójność i niezależność składowych) to nie to samo, lecz więcej niż hermetyzacja Uniezależnienie klasy Rysunek od konkretnych figur Uniezależnienie klasy Rysunek od figur (mechanizm operacji polimorficznych) : ::Rysunek : ::Figura : Złożoność klasy Suma złożoności metod Miary złożoności metod: Liczba linii kodu Liczba warunków Złożoność cyklomatyczna liczba niezależnych ścieżek w grafie przepływu sterowania programu Cechy złego projektu Sztywność, brak elastyczności Wrażliwość, tendencja do ulegania uszkodzeniom Trudność wykorzystania fragmentów Niedostosowanie do rzeczywistości Nadmierna złożoność Niepotrzebne powtórzenia Nieprzejrzystość Andrzej Jaszkiewicz. Wyłącznie dla użytku studentów Politechniki Poznańskiej, kierunek Informatyka 2

3 Zasada pojedynczej odpowiedzialności Żadna klasa nie powinna odpowiadać za dwa różne obszary odpowiedzialności Np. jedna klasa nie powinna służyć do generowania raportu i jego wyświetlania Żadna klasa nie powinna być modyfikowana z więcej niż jednego powodu Np. klasa nie powinna być modyfikowana zarówno po zmianie logiki raportu i jak i po zmianie układu graficznego Metoda CRC cards Class-Responsibility-Collaboration Klasa-Odpowiedzialność-Współpraca Może poprzedzać opracowanie diagramów sekwencji lub samodzielnie wspomagać wprowadzanie metod Andrzej Jaszkiewicz. Wyłącznie dla użytku studentów Politechniki Poznańskiej, kierunek Informatyka Przykład karty CRC Przykład karty CRC Odpowiedzialność Prostokąt Współpraca Odpowiedzialność Pojazd Współpraca Rysowanie Wzór linii Wzór wypełnienia Obliczanie kosztów Kategoria pojazdu Edycja interaktywna Zaznaczanie się Manipulator prostokąta Sprawdzanie wykonalności zlecenia Kategoria pojazdu Zasada otwarte-zamknięte Składowe oprogramowania powinny być otwarte na rozbudowę, ale zamknięte do modyfikacji Podstawowe mechanizmy abstrakcja i polimorfizm Np. lepsze jest uzależnienie od interfejsu niż klasy Zasada otwarte-zamknięte Nie da się przewidzieć wszystkich zmian Np. co jest niezbędne w intefejsie? Gdy mnie raz oszukasz, powinieneś się wstydzić. Gdy oszukasz mnie drugi raz, to ja powinienem się wstydzić Jeżeli jakieś rozwiązanie raz okazało się zbyt sztywne, należy je od razu zmienić Andrzej Jaszkiewicz. Wyłącznie dla użytku studentów Politechniki Poznańskiej, kierunek Informatyka Andrzej Jaszkiewicz. Wyłącznie dla użytku studentów Politechniki Poznańskiej, kierunek Informatyka 3

4 Zasada podstawienia Musi istnieć możliwość zastąpienia klasy bazowej klasą pochodną Zasada odwracania zależności Naiwne rozwiązanie Czy kwadrat jest specjalizacją prostokąta? Andrzej Jaszkiewicz. Wyłącznie dla użytku studentów Politechniki Poznańskiej, kierunek Informatyka Andrzej Jaszkiewicz. Wyłącznie dla użytku studentów Politechniki Poznańskiej, kierunek Informatyka Lepiej Zasad zależności od abstrakcji Żadna zmienna nie powinna zawierać referencji do konkretnej klasy Żadna klasa nie powinna dziedziczyć po konkretnej klasie Żadna metoda nie powinna przykrywać metody zaimplementowanej w którejkolwiek z klas bazowych Andrzej Jaszkiewicz. Wyłącznie dla użytku studentów Politechniki Poznańskiej, kierunek Informatyka Andrzej Jaszkiewicz. Wyłącznie dla użytku studentów Politechniki Poznańskiej, kierunek Informatyka Zasada segregacji interfejsów Należy eliminować (rozdzielać) grube, nieporęczne interfejsy Zadania w fazie projektowania Uszczegółowienie wyników analizy Projektowanie technicznych składowych oprogramowania - innych niż składowa dziedziny problemu Poprawa efektywności systemu Określenie fizycznej struktury systemu Andrzej Jaszkiewicz. Wyłącznie dla użytku studentów Politechniki Poznańskiej, kierunek Informatyka 4

5 Uszczegółowienie wyników analizy Opracowanie diagramów sekwencji Wprowadzenie związków skierowanych Określenie sposobu implementacji związków Dobór typów danych Opracowanie nagłówków operacji Opracowanie algorytmów metod Opracowanie diagramów sekwencji Wprowadzenie związków skierowanych Opiekun Pracownik Kolo naukowe Opiekun Pracownik Kolo naukowe Wprowadzenie związków skierowanych Czynniki brane pod uwagę Ograniczanie zależności składowych - modularność Zasada ograniczonego dostępu Nadmiarowość danych w przypadku związków nieskierowanych (obustronnie nawigowalnych) Efektywność Potrzeba dostępu do pól i metod powiązanych obiektów Określenie sposobu implementacji związków Wybór spośród omówionych wcześniej możliwości Najlepszym podejściem jest przyjęcie standardu dla projektu/firmy Dobór typów danych Typy danych dla: Pól Parametrów Metod Wybór typu spełniającego wymagania (np. zakres, dokładność, liczba możliwych wartości) określonych na etapie analizy Jeżeli żaden z typów standardowych i bibliotecznych nie spełnia naszych wymagań to definiowanie własnych typów: Złożonych Obiektowych (klas) inne wykorzystanie programowania obiektowego! 5

6 Opracowanie nagłówków operacji Zamiana danych wejściowych i wyjściowych na parametry i wyniki o odpowiednich typach Np. operacja obliczania kosztu przewozu Dane wejściowe Czas, Droga Dany wyjściowe Koszt przewozu double Koszt (double Czas, double Droga) lub Koszt (double Czas, double Droga, double &Koszt) Opracowanie algorytmów metod ~90% metod to metody algorytmicznie proste Algorytmy ~0% metod maja istotnie znaczenie dla systemu (np. efektywność, przejrzystość) Projektowanie technicznych składowych oprogramowania Składowa interfejsu użytkownika Składowa zarządzania pamięcią Składowa zarządzania danymi Składowa dziedziny problemu Składowa komunikacji sieciowej Składowa zarządzania zadaniami Projektowanie technicznych składowych W ogólności składowe techniczne mogą być projektowane tak, jak składowa dziedziny problemu Rzeczywistość -> Model -> Projekt W praktyce (choć nie zawsze) projektowanie tych składowych ma charakter powtarzalny, wykorzystujemy więc: Gotowe biblioteki Generatory kodu Wzorce projektowe Składowa interfejsu użytkownika Zasady projektowania IU Spójność Skróty dla doświadczonych użytkowników Potwierdzanie przyjęcia polecenia użytkownika Prosta obsługa błędów Odwoływanie akcji Wrażenie kontroli nad systemem Przestrzeganie zasady 7±2 Nieobciążanie pamięci krótkotrwałej Grupowanie powiązanych operacji Komunikaty o błędach: Jakie są efekty błędu Co użytkownik może zrobić Badania usability Grono nowych (nieskażonych) użytkowników Zadania do wykonania Informacje o problemach, niekoniecznie o rozwiązaniach Andrzej Jaszkiewicz. Wyłącznie dla użytku studentów Politechniki Poznańskiej, kierunek Informatyka 6

7 Analiza zadań Np. badanie liczby operacji (np. kliknięć) potrzebnych do wykonania zadania Projektowanie składowej zarządzania danymi Dokumenty vs. na bieżąco wybierane dane Bazy danych - pliki Tabela/plik na klasę - wszystkie obiekty w jednym pliku/tabeli Odczyt/zapis na bieżąco - na żądanie Projektowanie baz danych - normalizacja, indeksy Andrzej Jaszkiewicz. Wyłącznie dla użytku studentów Politechniki Poznańskiej, kierunek Informatyka Problem dziedziczenia Propagacja pól w dół Adres firmowy Miasto Nazwa firmy Poznań ABC S.A. Kielce XYX z o.o. Adres osobisty Miasto Nazwisko Warszawa Jan Kowalski Wólka Zenon Nowak Propagacja pól w górę Adres Typ adresu Miasto Nazwa firmynazwisko Osobisty Warszawa Jan Kowalski Firmowy Kielce XYX z o.o. Firmowy Poznań ABC S.A. Osobisty Wólka Zenon Nowak Transformacja do zwykłego związku Adres firmowy Id adresu Nazwa firmy ABC S.A. 2 XYX z o.o. Adres osobisty Id adresu Adres Id adresu Nazwisko 3 Jan Kowalski 4 Zenon Nowak Miasto Poznań 2 Kielce 3 Warszawa 4 Wólka 7

8 Narzędzia Np. Hibernate, JPOX Transparentne mapowanie pomiędzy modelem obiektowym a relacyjnym Współpraca z większością RDBMS Sposoby implementacji składowej komunikacji sieciowej Funkcje niskopoziomowe CORBA (Common Object Request Broker Architecture) XML-RPC SOAP (Simple Object Access Protocol) Języki specyfikacji IDL, WSDL Określenie fizycznej struktury systemu Rozmieszczanie klas w modułach Podział na programy wykonywalne Projektowanie systemów rozproszonych Klient Serwer Architektura klient-serwer Cienki klient Interfejs użytkownika S. dziedziny problemu Gruby klient Interfejs użytkownika S. dziedziny problemu S. zarządzania danymi S. zarządzania danymi Architektura trójwarstwowa Warstwa prezentacji Warstwa aplikacji Interfejs użytkownika S. dziedziny problemu Poprawa efektywności systemu Kompromis pomiędzy efektywnością a jakością projektu Poprawa efektywności na poziomie programistycznym i projektowym Dobór struktur danych Dobór algorytmów Warstwa danych S. zarządzania danymi 8

9 Pierwsze prawo Jaszkiewicza ;-) Każdy nietrywialny algorytm można przyśpieszyć dwukrotnie choć kolejne iteracje są coraz trudniejsze Pytanie tylko czy warto? Kiedy nie warto przyśpieszać efektywności Kiedy algorytm nie jest wąskim gardłem Np. znajduje się w potoku przetwarzania gdzie inne kroki są dużo bardziej czasochłonne Jest wywoływany jednorazowo na żądanie użytkownika, a czas jest pomijany z punktu widzenia szybkości interakcji Rola profilingu Optymalizacja efektywności bez wcześniejszych pomiarów, to SABOTAŻ ;-) wobec pracodawcy Typowe sposoby poprawy efektywność Przechowywanie danych pośrednich Indeksowanie Obliczenia/przetwarzanie przyrostowe Efektywne obcinanie niepotrzebnych gałęzi w drzewie przeszukiwań Stosowanie heurystyk Wzorce projektowe związane z efektywnością Proxy, Flyweight Andrzej Jaszkiewicz. Wyłącznie dla użytku studentów Politechniki Poznańskiej, kierunek Informatyka Hermetyzacja a kompresja danych Np. obiekt opisywany przez wiele atrybutów boolowskich i wartości wyliczeniowych o niewielkim zakresie, może wewnętrznie brzydko kompresować te dane wykorzystując poszczególne bity Na zewnątrz widziane są poszczególne pola poprzez metody Set i Get Grupowanie (clustering) 9

10 Algorytm heurystyczny K zadana liczba grup Wybierz losowo K elementów i potraktuj je jako K jednoelementowych grup Powtarzaj Dla każdego niezgrupowanego elementu Oceń przydział tego elementu do każdej grupy Wykonaj przydział o najlepszej ocenie Dopóki istnieją niezgrupowane elementy Ocena grupowania Średnia odległość elementów zgrupowanych razem / średnia odległość elementów zgrupowanych w różnych grupach Kryterium minimalizowane Złożoność obliczania miary oceny N liczba zgrupowanych elementów (N + ) N / 2 Złożoność obliczania zmiany miary oceny Wystarczy obliczyć odległości rozważanego elementu od każdego elementu zgrupowanego N Poprawa efektywności (N + ) / 2 Przykład lokalne przeszukiwanie z zakazem powrotu do poprzednich rozwiązań Problem komiwojażera 00 miast Zapamiętanie jednego rozwiązania 00 B 00 milionów rozwiązań ~0 GB Duży czas weryfikacji czy nowe rozwiązanie znajduje się na liście uprzednio wygenerowanych rozwiązań. Oryginalny program 0

11 Ekstrakcja metody Powiadom Ekstrakcja interfejsu Obserwator GPS Modyfikacja w programie dodanie kolejnego czujnika GPS Ekstrakcja generalizacji Czujnik GPS Wzorce projektowe Wzorzec Observer/Listener Prawie każdy problem, także projektowy, nad którym się zastanawiasz, ktoś już rozwiązał Wzorce (patterns) zawierają dobre praktyki Antywzorce przykłady złych praktyk Wzorce mogą też przyśpieszać komunikację

12 Inne zastosowanie wzorca Listener/Observer Cechy (zalety) wzorca Observer Możliwość wielu sposobów obsługi powiadomień Przedmiot (subject) może nie znać (liczby) swoich obserwatorów Łatwość dodawania nowych przedmiotów i obserwatorów Możliwość dynamicznego łączenia przedmiotów i obserwatorów Andrzej Jaszkiewicz. Wyłącznie dla użytku studentów Politechniki Poznańskiej, kierunek Informatyka Przechowywanie pojedynczej wielkości Jak przechować pojedynczą wielkość? double IloscPaliwa; Problem: W jakiej jednostce przechowywane jest to pole? Litry, hektolitry, metry sześcienne, mililitry, tony? Wzorzec Quantity Quantity Amount Unit Concrete quantity Wzorzec Quantity - przykład Wielkosc Ilosc Jednostka Lub np. pole typu Wielkosc Wzorzec Quantity - cechy Informacja o jednostce jest zawsze przechowywana wraz z ilością Ilosc paliwa 2

13 Współpracujące klasy Wzorzec Client-Server Klasa Klasa 2 Client Np.: Server np.: : ::Klasa : ::Klasa 2 : ::Client : ::Server Przykład wzorca Client- Server Wzorzec Abstract server Client Client interface «interface class» Okno raportu Raport Server Okno raportu Interfejs okna raportu Andrzej Jaszkiewicz. Wyłącznie dla użytku studentów Politechniki Poznańskiej, kierunek Informatyka Raport Wzorzec Client-Server - cechy Zmiany klienta nie wymuszają zmian serwera Np. zmiany w klasie interfejsowej nie wymuszają zmian w klasie należącej do dziedziny problemu Serwer pełni rolę pasywną Częściowo można to obejść korzystając np. z wzorca Observer/Listener Wzorzec Client-Server dla pakietów klas Flota Optymalizacja Pojazd Rozwiazanie Typ pojazdu Wolny pojazd Trasa.. Populacja 3

14 Uniezależnienie interfejsu użytkownika od części obliczeniowej programu Model, view, controler Interfejs uzytkownika symlulatora Symulator View Controler Okno widoku symulacji Osobnik Gatunek Okno parametrów Okno statystyk Organ Model Andrzej Jaszkiewicz. Wyłącznie dla użytku studentów Politechniki Poznańskiej, kierunek Informatyka Wzorzec Facade Wzorzec Facade - cechy Interfejs uzytkownika symlulatora Okno widoku symulacji Okno parametrów Okno statystyk Symulator Symulator Osobnik Gatunek Organ Zmiany w pakiecie serwera nie wymuszają zmian klientów o ile fasada pozostaje taka sama Klasy wyłącznie delegujące swoje zadania (jak fasada) są często traktowane jako niepożądane Facade Niezależność współpracujących klas We wzorcu client-server klient jest zależny od serwera Jest to szczególnie niekorzystne, jeżeli współpraca z serwerem jest tylko niewielką częścią funkcjonalności serwera Jak tego uniknąć? Wzorzec Mediator Collegue Mediator Collegue 2 : ::Mediator : ::Collegue : ::Collegue 2 4

15 Przykład wzorca Mediator Wzorzec Mediator - cechy Modul harmonogramowania Modul CASE Interfejs harmonogramowania Interfejs CASE Integrator (mediator) Pozwala na współpracę klas (pakietów, modułów) całkowicie od siebie niezależnych Role aktywną pełni mediator Częściowo można to obejść korzystając np. z wzorca Observer/Listener Kosztowne obiekty Rysunek Figura Wzorzec Proxy Client Subject Request() Real subject 0.. Proxy Uchwyt pliku := Wczytaj z sieci (Adres pliku) Plik graficzny Adres pliku Uchwyt pliku Plik graficzny() Wczytaj z sieci() Request() Request() if (rreal subject = NULL) rreal subject := new Real subject; rreal subject.request (...) Przykład wzorca Proxy Rysunek Plik graficzny Adres pliku Uchwyt pliku Plik graficzny() Wczytaj z sieci() 0.. Figura Proxy pliku graficznego Adres pliku if (Plik graficzny = NULL) rplik graficzny := new Plik graficzny (Adres pliku); rplik graficzny.rysuj(...) Wzorzec Proxy - cechy Kosztowny obiekt jest konstruowany tylko wtedy jeżeli będą na nim wykonywane jakieś operacje Opóźnione konstruowanie kosztownego obiektu jest niewidoczne dla klienta Wiele obiektów klasy Proxy może być powiązanych z jednym kosztownym obietem (np. w połączeniu z wzorcem Singleton) 5

16 Rysunek Niespójne klasy Figura Wzorzec Adapter/Wrapper Client Target Rysuj(in Okno : Okno) Request() Operation() Linia Prostakat Adaptee Adapter Library Rysuj(in Okno : Okno) Rysuj(in Okno : Okno) Operation() Graphic file Draw(in pdc : CDC) Realizacja z wykorzystanie Adaptee Library Przykład wzorca Adapter Rysunek Linia Rysuj(in Okno : Okno) Figura Rysuj(in Okno : Okno) Plik graficzny Rysuj(in Okno : Okno) Prostakat Rysuj(in Okno : Okno) Wzorzec Adapter - cechy Adaptowana klasa może być wykorzystywana tak jak inne klasy implementujące standardowy interfejs Fakt korzystania z niestandardowej klasy jest niewidoczny dla klienta Graphic file Draw(in pdc : CDC) rgraphic file.draw (Onko.pDC) Potrzeba wielopoziomowej hierarchii agregacji Przykład: Rysunek składa się z figur Figury mogą tworzyć grupy W skład grupy może wchodzić inna grupa figur Pewne operacja można wykonywać zarówno na pojedynczych figurach, jak i grupach figur. Client Request() Wzorzec Composite Leaf Operation() Component Operation() Composite Operation() For each rcomponent rcomponent.operation 0.. 6

17 Przykład wzorca Composite Rysunek Linia Przesun() Przesun() Figura Przesun() Prostakat Grupa Przesun() 0.. Wzorzec Composite - cechy Hierarchia zawierania się może być dowolnie zgłębiona Liście mogą się pojawiać na dowolnym poziomie hierarchii obok grup (dowolnego poziomu) Jak tego uniknąć? For each rfigura rfigura.przesun (...) Jak oddzielić konstrukcję złożonego obiektu od jego reprezentacji Np. zapis danych programu graficznego w różnych formatach Director +Construct() Wzorzec Builder Builder +Build part() Concrete builder Product +Build part() Przykład wzorca builder Grafika Zapisywacz w XML Zapisz linie() Zapisz prostakat() Zapisz grupe() Zapisywacz Zapisz linie() Zapisz prostakat() Zapisz grupe() Zapisywacz w JPG Zapisz linie() Zapisz prostakat() Zapisz grupe() Wzorzec Builder Reżyser (director)) zna tylko ogólną strukturę budowanego obiektu Budowniczy (builder)) zna tylko elementarne kroki budowy obiektu w zadany sposób Strumien XML Rysunek JPG 7

18 Polecenia Jak zapewnić: Możliwość stosowania różnych sposobów wydawania poleceń Niezależność pomiędzy obiektem wysyłającym polecenie i odbiorcą Wzorzec Command Sender.. Command Execute() Receiver Concrete command Execute() Przykład wzorca Command Menu Pasek narzedziowy Powieksz Wykonaj() Polecenie Wykonaj() Pomniejsz Wykonaj() Rysunek Powieksz() Pomniejsz() Wzorzec Command cechy Nadawca jest niezależny od odbiorcy i vice versa To samo polecenie może być wydawane przez różnych nadawców Łączenie poleceń z nadawcami może być dynamiczne rrysunek.powieksz (...) rrysunek.pomniejsz (...) Różna reakcja na zdarzenia w zależności od stanu Zadanie Zdefiniowane Zaplanowane Zwolnij zasob() Zrealizowane Realizowane Typowa implementacja void CZadanie::Zwolnij_zasob (TZasobID Zasob) { if (State == _ZDEFNIOWANE) {... } else if (State == _ZAPLANOWANE) {... } else if (State == _REALIZOWANE) {... } else if (State == _ZREALIZOWANE) {... } } 8

19 Wzorzec State Przykład wzorca State Context Request() State Handle() rstan zadania.obsluz (...) Zadanie Zwolnij zasob() Stan zadania Obsluz() rstate.handle (...) Concrete state Handle() Concrete state 2 Handle() Zdefiniowane Obsluz() Zaplanowane Obsluz() Realizowane Obsluz() Zrealizowane Obsluz() Wzorzec State - cechy Łatwiejsze dodawanie/usuwanie stanów Konieczne konstruowanie/usuwanie/wiązanie obiektów przy zmianie stanów Trudniejsze dodawanie/usuwanie metod (trzeba je dodawać/usuwać w różnych stanach) Schemat algorytmu ewolucyjnego Znajdź populację początkową powtarzaj Selekcja Rekombinacja Mutacja dopóki nie są spełnione warunki stopu Antywzorzec Call super Algorytm ewolucyjny Główna pętla() Populacja poczatkowa() Selekcja() Rekombinacja() Mutacja() Warunek stopu() Populacja poczatkowa (...) powtarzaj Selekcja (...) Rekombinacja (...) Mutacja (...) dopoki nie Warunek stopu (...) Wzorzec Template method Abstract class Template method() Operation() Operation2()... Operation (...)... Operation2 (...)... Konkretny algorytm ewolucyjny Populacja poczatkowa() Selekcja() Rekombinacja() Mutacja() Warunek stopu() Wykonaj() Andrzej Jaszkiewicz. Wyłącznie dla użytku studentów Politechniki Poznańskiej, kierunek Informatyka super.pętla główna() Concrete class Operation() Operation2() 9

20 Przykład wzorca Template method Algorytm ewolucyjny Wykonaj() Populacja poczatkowa() Selekcja() Rekombinacja() Mutacja() Warunek stopu() Populacja poczatkowa (...) powtarzaj Selekcja (...) Rekombinacja (...) Mutacja (...) dopoki nie Warunek stopu (...) Wzorzec Template method - cechy Ponownie wykorzystywany jest szkielet algorytmu przy możliwości zmiany poszczególnych kroków Konkretny algorytm ewolucyjny Populacja poczatkowa() Selekcja() Rekombinacja() Mutacja() Warunek stopu() Alternatywnie wzorzec Strategy Ogólny algorytm ewolucyjny +Pętla główna() Algorytm ewolucyjny Populacja poczatkowa() Selekcja() Rekombinacja() Mutacja() Warunek stopu() Grupowanie podobnych operacji Gdzie umieścić operacje tego samego typu dotyczące grupy klas? Algorytm ewolucyjny.populacja poczatkowa (...) powtarzaj Algorytm ewolucyjny.selekcja (...) Algorytm ewolucyjny.rekombinacja (...) Algorytm ewolucyjny.mutacja (...) dopoki nie Algorytm ewolucyjny.warunek stopu (...) Andrzej Jaszkiewicz. Wyłącznie dla użytku studentów Politechniki Poznańskiej, kierunek Informatyka Konkretny algorytm ewolucyjny Populacja poczatkowa() Selekcja() Rekombinacja() Mutacja() Warunek stopu() Klasyczne rozwiązanie Przykład wzorca Visitor Rysunek Figura c Figura Gosc Odwiedz linie(in Linia : Linia) Odwiedz grupe(in Grupa : Grupa) Zapisz() Zapisz() Zapisz() Zaakceptuj(in Gosc : Gosc) ZapisXML Linia Zapisz() Grupa Zapisz() 0.. Linia Zaakceptuj(in Gosc : Gosc) Pobierz dane() Grupa Zaakceptuj(in Gosc : Gosc) Pobierz dane() Odwiedz linie(in Linia : Linia) 0.. Odwiedz grupe(in Grupa : Grupa) 20

21 Wzorzec Visitor - cechy Grupuje operacje danego typu, np. kod składowej zarządzania danymi Korzystne np. przy zmianach technologii składowych technicznych Jak rozszerzyć działanie zbioru klas bez zmiany ich kodu? Np. jak w programie graficznym dodać do każdej figury i grupy figur możliwość wyświetlania nazwy? Rysunek + Rozwiązanie klasyczne - dziedziczenie Nazwa Figura Rysuj nazwe() Wzorzec Decorator Client 0.. Operation() Concrete component Component Decorator Operation() 0.. Linia Grupa 0.. Additional behaviour rcomponenet.operation (...) Additional behaviour Concrete decorator Operation() Przykład wzorca Decorator Rysunek 0.. Figura Figura z nazwa Nazwa 0.. Wzorzec Decorator - cechy Zachowanie każdego komponentu może zostać rozszerzone Rozszerzenia są niewidoczne dla klienta Linia Grupa 0.. rfigura.rysuj (...) Rysuj nazwe 2

22 Tworzenie obiektów Wzorzec Factory method Rysunek 0.. Linia Figura Prostakat Czy rysunek musi znać wszystkie manipulatory? Product 0.. Creator Factory method() Operation()... rproduct := Factory method (...) Concrete product Concrete creator Factory method() return new Concrete product Manipulator linii Manipulator prostakata Przykład wzorca Factory method 0.. Manipulator Rysunek 0.. Linia #Skonstruuj manipulator() Figura +Manipuluj() #Skonstruuj manipulator() Prostakat #Skonstruuj manipulator() Wzorzec Factory method - cechy Klient nie musi znać konkretnych klas, których obiekty są konstruowane Manipulator linii Manipulator prostakata Efektywność a model obiektowy Wzorzec Flyweight Bezpośrednia implementacja modelu obiektowego może być bardzo nieefektywna w stosunku np. do zapisu tych danych w tablicy Wiele obiektów danej klasy Czy zrezygnować z rozwiązania obiektowego? 22

23 Przykład wzorca FlyWeight Mapa Segmenty +PobierzNastepny() : Segment 0.. Segment Dane segmentów Wzorzec FlyWeight method - cechy Na zewnątrz widziany jest model obiektowy Wewnętrzna reprezentacja nie musi być obiektowa i prze to może być bardziej efektywna +UstawID(in ID) Tablica danych opisujących wszystkie segmenty Wzorzec Singleton zapewnianie istnienia tylko jednej instancji klasy Singleton #Unique instance +Instance() #Singleton() if (Unique instance == NULL) Unique instance = new Singleton (...) return Unique instance Wzorzec Singleton w C++ class CSingleton { protected: static CSingleton UniqueInstance; CSingleton () {... } public: static CSingleton Instance () { if (UniqueInstance == NULL) UniqueInstance = new CSingleton; return UniqueInstance; } }; CSingleton CSingleton::UniqueInstance = NULL;... CSingleton Singleton = CSingleton::Instance (); Wzorzec Singleton w Javie public class Singleton { static protected Singleton uniqueinstance = null; protected Singleton() {... } static public Singleton getinstance() { if(uniqueinstance == null) { uniqueinstance = new Singleton(); } return uniqueinstance; } }... Singleton singleton = Singleton.getInstance(); API Application Programming Interface 23

24 Co to jest API? Interfejs programowania aplikacji, interfejs programu użytkownika specyfikacja procedur, funkcji lub interfejsów umożliwiających komunikację z biblioteką, systemem operacyjnym lub innym systemem zewnętrznym w stosunku do aplikacji korzystającej z API (WIKIPEDIA) Cechy API API a modularność API a ponowne wykorzystanie Bardzo trudne do zmiany Potencjalnie ogromna wartość Możliwość innej implementacji Nie wiadomo jak będzie wykorzystywane Przykłady Windows API Microsoft.NET Java 2 Platform Standard Edition Java J2ME MIDP Google Maps API Facebook API... Dobre API Łatwe w nauce Łatwe w użyciu (nawet bez dokumentacji) Trudne w niepoprawnym użyciu Kod używający API powinien być łatwy w czytaniu i utrzymaniu Wystarczająco mocne Łatwe w rozszerzaniu Odpowiednie dla odbiorcy Zbierz wymagania z dozą sceptycyzmu Często otrzymasz propozycje rozwiązań, a nie wymagania Wybierz prawdziwe wymagania Scenariusze Łatwiejsze i bardziej wartościowe może być opracowanie czegoś bardziej ogólnego! Projektowanie API Zacznij od prostej/krótkiej specyfikacji Konsultuj, prototypuj Pisz kod dla swojego API Prototypowanie Przykłady Testy jednostkowe Bądź realistą Nie zaspokoisz wszystkich potrzeb Na pewno będą błędy API będzie musiało ewoluować 24

25 Zasady projektowania API Klasy funkcje do konkretnych rzeczy Jeżeli metoda, klasa, pakiet nie daje się prosto nazwać to coś jest nie tak W razie potrzeb dziel na mniejsze jednostki Tak małe jak trzeba, ale nie bardziej API musi spełniać wymagania Łatwo rozszerzyć, bardzo trudno coś usunąć Zasady projektowania API Implementacja nie powinna wpływać na API np. wewnętrzne typy Ograniczaj dostęp Klasy, pola, metody tak prywatne jak to możliwe Niezależne moduły Nazwy mają znaczenie Bez skrótów Standardy nazewnictwa Samodokumentujący się kod Zasady projektowania API Dokumentacja ma znaczenie Opisz każdą klasę, interfejs, metodę, konstruktor, parametr, wyjątek Klasa do czego służą obiekty (instancje) Metoda jej kontrakt warunki początkowe, końcowe, efekty uboczne Stany Zasady projektowania API Wpływ na efektywność Np. zwracanie typów obiektowych może oznaczać miliony niepotrzebnych alokacji/dealokacji Naśladuj standardy Nie utrudniaj życia użytkownikom API final, operacje niepolimorficzne Zasady projektowania API Stosuj dziedziczenie tylko, jeżeli ma to sens Properties extends Hashtable TextField extends Item Zaprojektuj i udokumentuj dziedziczenie lub je zablokuj Specjalizacja może być zależna od implementacji generalizacji Podejście konserwatywne wszystkie konkretne klasy finalne Zasady projektowania API Rzucaj wyjątki natychmiast po wystąpieniu błędu Ostrożnie stosuj przeciążanie Dobór typów (np. parametry, wartości funkcji) Interfejsy jako parametry wejściowe (zamiast klas) Najbardziej specyficzny typ Nie używaj stringów, jeżeli istnieje lepszy typ Unikaj typów zmiennopozycyjnych, jeżeli niezbędne stosuj typ standardowy o największej precyzji 25

26 Zasady projektowania API Stosuj standardy dotyczące kolejności parametrów Szczególnie jeżeli więcej parametrów tego samego typu Unikaj długich list parametrów Raczej nie więcej niż 3 Szczególnie niekorzystne wiele parametrów tego samego typu Jak unikać: Rozbicie metody Pomocnicze klasy Refaktoryzacja kodu Seria niewielkich modyfikacji kodu,, z których każda zmienia (poprawia) wewnętrzną strukturę programu bez zmiany jego zewnętrznego działania Do pewnego! stopnia zastępuje szczegółowe projektowanie poprzedzające implementację i pozwala na poprawę błędów projektowych Dwie drogi uzyskania dobrze zaprojektowanego oprogramowania Dobry projekt -> kod -> niewielka refaktoryzacja [Wstępny projekt] -> kod -> poważna refaktoryzacja Dlaczego refaktoryzacja Poprawa projektu Utrzymanie kodu przy życiu, ułatwienie wprowadzania zmian, umożliwienie ponownego wykorzystania Poprawa czytelności Kod dla ludzi nie dla kompilatora Zrozumienie cudzego kodu Ułatwienie wyszukiwania błędów Np. refaktoryzacja przy debugowaniu Refaktoryzacja ma przyspieszać pracę Kiedy refaktoryzować kod Kiedy istnieje potrzeba dodania/zmiany funkcjonalności i okazuje się to trudne Poprawa czytelności kodu Ułatwienie zmian Kiedy trudno znaleźć/zlokalizować błędy Poprawa czytelności kodu Przed przeglądem kodu Złe zapachy (bad smells) ) w kodzie Powielany kod Długie metody i złożone klasy Długie listy parametrów Metody odwołujące się głównie do innych klas Powtarzające się grupy danych (Praktycznie) nie używany kod Delegowanie, nic nie wnoszące generalizacje 26

27 Złe zapachy (bad smells) ) w kodzie Zmienne chwilowe Zastępowanie wyrażeniami i metodami Łańcuchy wywołań Np. foo.getbar(). ().getfoo().getthis().getthat().dosomet hing(); Nieodpowiednie, nadmierne powiązania klas Komentarze?!?! // Dochód podstaw przychód koszt D = P K; Jak weryfikować brak zmian zewnętrznego działania Testowanie Analiza formalna i nieformalna Unikanie dużych zmian Procedury proste kroki Refaktoryzacja a rozszerzanie/modyfikowanie funkcjonalności Dodanie/ zmiana możliwości systemu Nowe testy Cel - przejście testów Brak zmian w funkcjonalności Nie dodaje nowych testów? (Może je zmieniać) Testy jako weryfikacja zmian Stosunek przełożonych do refaktoryzacji Jeżeli nie jest akceptowana przez przełożonych (z braku zrozumienia), to... stosuj refaktoryzację Rób to, co według Twojej zawodowej wiedzy przynosi dobre efekty Przykłady refaktoryzacji Dodanie parametru Ekstrakcja metody Ekstrakcja klasy Przesuń pole Przesuń metodę Zamień dziedziczenie na związek klas Ukryj pole/metodę Procedura przesuwania metody Zadeklaruj metodę w klasie docelowej Przekopiuj kod metody Dodaj związek od klasy źródłowej do docelowej Zmień metodę źródłową na delegującą Skompiluj i przetestuj Znajdź miejsca wywołania metody Zmień na wywołania nowej metody Usuń metodę źródłową Skompiluj i przetestuj 27

UML a kod w C++ i Javie. Przypadki użycia. Diagramy klas. Klasy użytkowników i wykorzystywane funkcje. Związki pomiędzy przypadkami.

UML a kod w C++ i Javie. Przypadki użycia. Diagramy klas. Klasy użytkowników i wykorzystywane funkcje. Związki pomiędzy przypadkami. UML a kod w C++ i Javie Projektowanie oprogramowania Dokumentowanie oprogramowania Diagramy przypadków użycia Przewoznik Zarzadzanie pojazdami Optymalizacja Uzytkownik Wydawanie opinii Zarzadzanie uzytkownikami

Bardziej szczegółowo

Politechnika Poznańska, Instytut Informatyki, Studia niestacjonarne. Inżynieria oprogramowania

Politechnika Poznańska, Instytut Informatyki, Studia niestacjonarne. Inżynieria oprogramowania Politechnika Poznańska, Instytut Informatyki, Studia niestacjonarne Inżynieria oprogramowania 27 kwietnia 2014 Wzorce projektowe Prawie każdy problem, także projektowy, nad którym się zastanawiasz, ktoś

Bardziej szczegółowo

Analiza i projektowanie oprogramowania. Analiza i projektowanie oprogramowania 1/32

Analiza i projektowanie oprogramowania. Analiza i projektowanie oprogramowania 1/32 Analiza i projektowanie oprogramowania Analiza i projektowanie oprogramowania 1/32 Analiza i projektowanie oprogramowania 2/32 Cel analizy Celem fazy określania wymagań jest udzielenie odpowiedzi na pytanie:

Bardziej szczegółowo

Dzisiejszy wykład. Wzorce projektowe. Visitor Client-Server Factory Singleton

Dzisiejszy wykład. Wzorce projektowe. Visitor Client-Server Factory Singleton Dzisiejszy wykład Wzorce projektowe Visitor Client-Server Factory Singleton 1 Wzorzec projektowy Wzorzec nazwana generalizacja opisująca elementy i relacje rozwiązania powszechnie występującego problemu

Bardziej szczegółowo

Podstawy programowania III WYKŁAD 4

Podstawy programowania III WYKŁAD 4 Podstawy programowania III WYKŁAD 4 Jan Kazimirski 1 Podstawy UML-a 2 UML UML Unified Modeling Language formalny język modelowania systemu informatycznego. Aktualna wersja 2.3 Stosuje paradygmat obiektowy.

Bardziej szczegółowo

Narzędzia i aplikacje Java EE. Usługi sieciowe Paweł Czarnul pczarnul@eti.pg.gda.pl

Narzędzia i aplikacje Java EE. Usługi sieciowe Paweł Czarnul pczarnul@eti.pg.gda.pl Narzędzia i aplikacje Java EE Usługi sieciowe Paweł Czarnul pczarnul@eti.pg.gda.pl Niniejsze opracowanie wprowadza w technologię usług sieciowych i implementację usługi na platformie Java EE (JAX-WS) z

Bardziej szczegółowo

Programowanie obiektowe

Programowanie obiektowe Laboratorium z przedmiotu Programowanie obiektowe - zestaw 02 Cel zajęć. Celem zajęć jest zapoznanie z praktycznymi aspektami projektowania oraz implementacji klas i obiektów z wykorzystaniem dziedziczenia.

Bardziej szczegółowo

Rysunkowy tutorial Możesz swobodnie dystrybuować ten plik jeśli pozostawisz go w nietkniętym stanie. Możesz także cytować jego fragmenty umieszczając w tekście odnośnik http://mbartyzel.blogspot.com Jak

Bardziej szczegółowo

Kurs programowania. Wstęp - wykład 0. Wojciech Macyna. 22 lutego 2016

Kurs programowania. Wstęp - wykład 0. Wojciech Macyna. 22 lutego 2016 Wstęp - wykład 0 22 lutego 2016 Historia Simula 67 język zaprojektowany do zastosowan symulacyjnych; Smalltalk 80 pierwszy język w pełni obiektowy; Dodawanie obiektowości do języków imperatywnych: Pascal

Bardziej szczegółowo

Java - tablice, konstruktory, dziedziczenie i hermetyzacja

Java - tablice, konstruktory, dziedziczenie i hermetyzacja Java - tablice, konstruktory, dziedziczenie i hermetyzacja Programowanie w językach wysokiego poziomu mgr inż. Anna Wawszczak PLAN WYKŁADU zmienne tablicowe konstruktory klas dziedziczenie hermetyzacja

Bardziej szczegółowo

Kurs WWW. Paweł Rajba. pawel@ii.uni.wroc.pl http://pawel.ii.uni.wroc.pl/

Kurs WWW. Paweł Rajba. pawel@ii.uni.wroc.pl http://pawel.ii.uni.wroc.pl/ Paweł Rajba pawel@ii.uni.wroc.pl http://pawel.ii.uni.wroc.pl/ Spis treści Wprowadzenie Automatyczne ładowanie klas Składowe klasy, widoczność składowych Konstruktory i tworzenie obiektów Destruktory i

Bardziej szczegółowo

Język JAVA podstawy. Wykład 4, część 1. Jacek Rumiński. Politechnika Gdańska, Inżynieria Biomedyczna

Język JAVA podstawy. Wykład 4, część 1. Jacek Rumiński. Politechnika Gdańska, Inżynieria Biomedyczna Język JAVA podstawy Wykład 4, część 1 1 Język JAVA podstawy Plan wykładu: 1. Podstawy modelowania obiektowego 2. Konstruktory 3. Dziedziczenie, związki pomiędzy klasami, UML 4. Polimorfizm 5. Klasy abstrakcyjne

Bardziej szczegółowo

Wzorce logiki dziedziny

Wzorce logiki dziedziny Wzorce logiki dziedziny 1. Wzorce logiki dziedziny skrypt transakcji (Transaction Script), brama tabeli (Table Data Gateway), model dziedziny (Domain model), strategia (Strategy), moduł tabeli (Table Module),

Bardziej szczegółowo

Interfejsy. Programowanie obiektowe. Paweł Rogaliński Instytut Informatyki, Automatyki i Robotyki Politechniki Wrocławskiej

Interfejsy. Programowanie obiektowe. Paweł Rogaliński Instytut Informatyki, Automatyki i Robotyki Politechniki Wrocławskiej Programowanie obiektowe Interfejsy Paweł Rogaliński Instytut Informatyki, Automatyki i Robotyki Politechniki Wrocławskiej pawel.rogalinski pwr.wroc.pl Interfejsy Autor: Paweł Rogaliński Instytut Informatyki,

Bardziej szczegółowo

Czym jest Java? Rozumiana jako środowisko do uruchamiania programów Platforma software owa

Czym jest Java? Rozumiana jako środowisko do uruchamiania programów Platforma software owa 1 Java Wprowadzenie 2 Czym jest Java? Język programowania prosty zorientowany obiektowo rozproszony interpretowany wydajny Platforma bezpieczny wielowątkowy przenaszalny dynamiczny Rozumiana jako środowisko

Bardziej szczegółowo

Analiza i projektowanie aplikacji Java

Analiza i projektowanie aplikacji Java Analiza i projektowanie aplikacji Java Modele analityczne a projektowe Modele analityczne (konceptualne) pokazują dziedzinę problemu. Modele projektowe (fizyczne) pokazują system informatyczny. Utrzymanie

Bardziej szczegółowo

Laboratorium 6 DIAGRAM KLAS (Class Diagram)

Laboratorium 6 DIAGRAM KLAS (Class Diagram) Laboratorium 6 DIAGRAM KLAS (Class Diagram) Opisuje strukturę programu (a także zależności między nimi), co znajduje odzwierciedlenie w kodzie. Charakteryzuje zależności pomiędzy składnikami systemu: klasami,

Bardziej szczegółowo

Temat: Ułatwienia wynikające z zastosowania Frameworku CakePHP podczas budowania stron internetowych

Temat: Ułatwienia wynikające z zastosowania Frameworku CakePHP podczas budowania stron internetowych PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W ELBLĄGU INSTYTUT INFORMATYKI STOSOWANEJ Sprawozdanie z Seminarium Dyplomowego Temat: Ułatwienia wynikające z zastosowania Frameworku CakePHP podczas budowania stron internetowych

Bardziej szczegółowo

Programowanie obiektowe i zdarzeniowe wykład 4 Kompozycja, kolekcje, wiązanie danych

Programowanie obiektowe i zdarzeniowe wykład 4 Kompozycja, kolekcje, wiązanie danych Programowanie obiektowe i zdarzeniowe wykład 4 Kompozycja, kolekcje, wiązanie danych Obiekty reprezentują pewne pojęcia, przedmioty, elementy rzeczywistości. Obiekty udostępniają swoje usługi: metody operacje,

Bardziej szczegółowo

Modelowanie i Programowanie Obiektowe

Modelowanie i Programowanie Obiektowe Modelowanie i Programowanie Obiektowe Wykład I: Wstęp 20 październik 2012 Programowanie obiektowe Metodyka wytwarzania oprogramowania Metodyka Metodyka ustandaryzowane dla wybranego obszaru podejście do

Bardziej szczegółowo

Procesowa specyfikacja systemów IT

Procesowa specyfikacja systemów IT Procesowa specyfikacja systemów IT BOC Group BOC Information Technologies Consulting Sp. z o.o. e-mail: boc@boc-pl.com Tel.: (+48 22) 628 00 15, 696 69 26 Fax: (+48 22) 621 66 88 BOC Management Office

Bardziej szczegółowo

Warstwa integracji. wg. D.Alur, J.Crupi, D. Malks, Core J2EE. Wzorce projektowe.

Warstwa integracji. wg. D.Alur, J.Crupi, D. Malks, Core J2EE. Wzorce projektowe. Warstwa integracji wg. D.Alur, J.Crupi, D. Malks, Core J2EE. Wzorce projektowe. 1. Ukrycie logiki dostępu do danych w osobnej warstwie 2. Oddzielenie mechanizmów trwałości od modelu obiektowego Pięciowarstwowy

Bardziej szczegółowo

Klasy abstrakcyjne i interfejsy

Klasy abstrakcyjne i interfejsy Klasy abstrakcyjne i interfejsy Streszczenie Celem wykładu jest omówienie klas abstrakcyjnych i interfejsów w Javie. Czas wykładu 45 minut. Rozwiązanie w miarę standardowego zadania matematycznego (i nie

Bardziej szczegółowo

Przykładowa implementacja

Przykładowa implementacja Wzorce projektowe, cz. 10 Facade Fasada służy do ujednolicenia dostępu do złożonego systemu poprzez udostępnienie uproszczonego i uporządkowanego interfejsu programistycznego. Fasada zwykle implementowana

Bardziej szczegółowo

Metodyki zwinne wytwarzania oprogramowania

Metodyki zwinne wytwarzania oprogramowania Metodyki zwinne wytwarzania oprogramowania Wykład 7 Marcin Młotkowski 25 listopada 2014 Plan wykładu 1 Zasada pojedynczej odpowiedzialności 2 Marcin Młotkowski Metodyki zwinne wytwarzania oprogramowania

Bardziej szczegółowo

Klasy i obiekty cz II

Klasy i obiekty cz II Materiał pomocniczy do kursu Podstawy programowania Autor: Grzegorz Góralski ggoralski.com Klasy i obiekty cz II Hermetyzacja, mutatory, akcesory, ArrayList Rozwijamy aplikację Chcemy, aby obiekty klasy

Bardziej szczegółowo

Metody Metody, parametry, zwracanie wartości

Metody Metody, parametry, zwracanie wartości Materiał pomocniczy do kursu Podstawy programowania Autor: Grzegorz Góralski ggoralski.com Metody Metody, parametry, zwracanie wartości Metody - co to jest i po co? Metoda to wydzielona część klasy, mająca

Bardziej szczegółowo

Zaawansowane aplikacje internetowe - laboratorium

Zaawansowane aplikacje internetowe - laboratorium Zaawansowane aplikacje internetowe - laboratorium Web Services (część 3). Do wykonania ćwiczeń potrzebne jest zintegrowane środowisko programistyczne Microsoft Visual Studio 2005. Ponadto wymagany jest

Bardziej szczegółowo

UML w Visual Studio. Michał Ciećwierz

UML w Visual Studio. Michał Ciećwierz UML w Visual Studio Michał Ciećwierz UNIFIED MODELING LANGUAGE (Zunifikowany język modelowania) Pozwala tworzyć wiele systemów (np. informatycznych) Pozwala obrazować, specyfikować, tworzyć i dokumentować

Bardziej szczegółowo

Architektura Systemu. Architektura systemu umożliwia kontrolowanie iteracyjnego i przyrostowego procesu tworzenia systemu.

Architektura Systemu. Architektura systemu umożliwia kontrolowanie iteracyjnego i przyrostowego procesu tworzenia systemu. Architektura Systemu Architektura systemu umożliwia kontrolowanie iteracyjnego i przyrostowego procesu tworzenia systemu. Architektura jest zbiorem decyzji dotyczących: organizacji systemu komputerowego,

Bardziej szczegółowo

Diagramy klas. dr Jarosław Skaruz http://ii3.uph.edu.pl/~jareks jaroslaw@skaruz.com

Diagramy klas. dr Jarosław Skaruz http://ii3.uph.edu.pl/~jareks jaroslaw@skaruz.com Diagramy klas dr Jarosław Skaruz http://ii3.uph.edu.pl/~jareks jaroslaw@skaruz.com O czym będzie? Notacja Ujęcie w różnych perspektywach Prezentacja atrybutów Operacje i metody Zależności Klasy aktywne,

Bardziej szczegółowo

Komputerowe Systemy Przemysłowe: Modelowanie - UML. Arkadiusz Banasik arkadiusz.banasik@polsl.pl

Komputerowe Systemy Przemysłowe: Modelowanie - UML. Arkadiusz Banasik arkadiusz.banasik@polsl.pl Komputerowe Systemy Przemysłowe: Modelowanie - UML Arkadiusz Banasik arkadiusz.banasik@polsl.pl Plan prezentacji Wprowadzenie UML Diagram przypadków użycia Diagram klas Podsumowanie Wprowadzenie Języki

Bardziej szczegółowo

Programowanie obiektowe zastosowanie języka Java SE

Programowanie obiektowe zastosowanie języka Java SE Programowanie obiektowe zastosowanie języka Java SE Wstęp do programowania obiektowego w Javie Autor: dr inŝ. 1 Java? Java język programowania obiektowo zorientowany wysokiego poziomu platforma Javy z

Bardziej szczegółowo

Grzegorz Ruciński. Warszawska Wyższa Szkoła Informatyki 2011. Promotor dr inż. Paweł Figat

Grzegorz Ruciński. Warszawska Wyższa Szkoła Informatyki 2011. Promotor dr inż. Paweł Figat Grzegorz Ruciński Warszawska Wyższa Szkoła Informatyki 2011 Promotor dr inż. Paweł Figat Cel i hipoteza pracy Wprowadzenie do tematu Przedstawienie porównywanych rozwiązań Przedstawienie zalet i wad porównywanych

Bardziej szczegółowo

Wywoływanie metod zdalnych

Wywoływanie metod zdalnych Wywoływanie metod zdalnych model systemu Wywoływanie metod zdalnych aplikacja kliencka interfejs obiekt serwer Podejście obiektowe do budowy systemów rozproszonych proxy szkielet sieć Istota podejścia

Bardziej szczegółowo

Rozdział 4 KLASY, OBIEKTY, METODY

Rozdział 4 KLASY, OBIEKTY, METODY Rozdział 4 KLASY, OBIEKTY, METODY Java jest językiem w pełni zorientowanym obiektowo. Wszystkie elementy opisujące dane, za wyjątkiem zmiennych prostych są obiektami. Sam program też jest obiektem pewnej

Bardziej szczegółowo

Multimedia JAVA. Historia

Multimedia JAVA. Historia Multimedia JAVA mgr inż. Piotr Odya piotrod@sound.eti.pg.gda.pl Historia 1990 rozpoczęcie prac nad nowym systemem operacyjnym w firmie SUN, do jego tworzenia postanowiono wykorzystać nowy język programowania

Bardziej szczegółowo

Polimorfizm, metody wirtualne i klasy abstrakcyjne

Polimorfizm, metody wirtualne i klasy abstrakcyjne Programowanie obiektowe Polimorfizm, metody wirtualne i klasy abstrakcyjne Paweł Rogaliński Instytut Informatyki, Automatyki i Robotyki Politechniki Wrocławskiej pawel.rogalinski pwr.wroc.pl Polimorfizm,

Bardziej szczegółowo

Programowanie obiektowe

Programowanie obiektowe Programowanie obiektowe Wykład 13 Marcin Młotkowski 27 maja 2015 Plan wykładu Trwałość obiektów 1 Trwałość obiektów 2 Marcin Młotkowski Programowanie obiektowe 2 / 29 Trwałość (persistence) Definicja Cecha

Bardziej szczegółowo

Definiowanie własnych klas

Definiowanie własnych klas Programowanie obiektowe Definiowanie własnych klas Paweł Rogaliński Instytut Informatyki, Automatyki i Robotyki Politechniki Wrocławskiej pawel.rogalinski @ pwr.wroc.pl Definiowanie własnych klas Autor:

Bardziej szczegółowo

Programowanie MorphX Ax

Programowanie MorphX Ax Administrowanie Czym jest system ERP? do systemu Dynamics Ax Obsługa systemu Dynamics Ax Wyszukiwanie informacji, filtrowanie, sortowanie rekordów IntelliMorph : ukrywanie i pokazywanie ukrytych kolumn

Bardziej szczegółowo

Programowanie obiektowe

Programowanie obiektowe Programowanie obiektowe Wykład 7 Marcin Młotkowski 8 kwietnia 2015 Plan wykładu Z życia programisty, część 1 1 Z życia programisty, część 1 2 3 Z życia programisty, część 2 Model View Controller MVC w

Bardziej szczegółowo

Projektowanie oprogramowania cd. Projektowanie oprogramowania cd. 1/34

Projektowanie oprogramowania cd. Projektowanie oprogramowania cd. 1/34 Projektowanie oprogramowania cd. Projektowanie oprogramowania cd. 1/34 Projektowanie oprogramowania cd. 2/34 Modelowanie CRC Modelowanie CRC (class-responsibility-collaborator) Metoda identyfikowania poszczególnych

Bardziej szczegółowo

Wzorce prezentacji internetowych

Wzorce prezentacji internetowych Wzorce prezentacji internetowych 1. Model kontrolera widoku (Model View Controller). 2. Kontroler strony (Page Controller). 3. Kontroler fasady (Front Controller). 4. Szablon widoku (Template View). 5.

Bardziej szczegółowo

Zaawansowane aplikacje WWW - laboratorium

Zaawansowane aplikacje WWW - laboratorium Zaawansowane aplikacje WWW - laboratorium Przetwarzanie XML (część 2) Celem ćwiczenia jest przygotowanie aplikacji, która umożliwi odczyt i przetwarzanie pliku z zawartością XML. Aplikacja, napisana w

Bardziej szczegółowo

Kurs programowania. Wykład 2. Wojciech Macyna. 17 marca 2016

Kurs programowania. Wykład 2. Wojciech Macyna. 17 marca 2016 Wykład 2 17 marca 2016 Dziedziczenie Klasy bazowe i potomne Dziedziczenie jest łatwym sposobem rozwijania oprogramowania. Majac klasę bazowa możemy ja uszczegółowić (dodać nowe pola i metody) nie przepisujac

Bardziej szczegółowo

INFORMATYKA Pytania ogólne na egzamin dyplomowy

INFORMATYKA Pytania ogólne na egzamin dyplomowy INFORMATYKA Pytania ogólne na egzamin dyplomowy 1. Wyjaśnić pojęcia problem, algorytm. 2. Podać definicję złożoności czasowej. 3. Podać definicję złożoności pamięciowej. 4. Typy danych w języku C. 5. Instrukcja

Bardziej szczegółowo

Wykład 1 Inżynieria Oprogramowania

Wykład 1 Inżynieria Oprogramowania Wykład 1 Inżynieria Oprogramowania Wstęp do inżynierii oprogramowania. Cykle rozwoju oprogramowaniaiteracyjno-rozwojowy cykl oprogramowania Autor: Zofia Kruczkiewicz System Informacyjny =Techniczny SI

Bardziej szczegółowo

Język programowania. Andrzej Bobyk http://www.alfabeta.lublin.pl. www.alfabeta.lublin.pl/jp/

Język programowania. Andrzej Bobyk http://www.alfabeta.lublin.pl. www.alfabeta.lublin.pl/jp/ Język programowania Andrzej Bobyk http://www.alfabeta.lublin.pl www.alfabeta.lublin.pl/jp/ Literatura K. Reisdorph: Delphi 6 dla każdego. Helion, Gliwice 2001 A. Grażyński, Z. Zarzycki: Delphi 7 dla każdego.

Bardziej szczegółowo

Spis treúci. 1. Wprowadzenie... 13

Spis treúci. 1. Wprowadzenie... 13 Księgarnia PWN: W. Dąbrowski, A. Stasiak, M. Wolski - Modelowanie systemów informatycznych w języku UML 2.1 Spis treúci 1. Wprowadzenie... 13 2. Modelowanie cele i metody... 15 2.1. Przegląd rozdziału...

Bardziej szczegółowo

Java Język programowania

Java Język programowania Java Język programowania Język Java Bazuje i jest zbliżony do C/C++ Porosty zbiór typów danych (podział na typy prymitywne i obiektowe) Zarządzanie pamięcią i Garbage Collection Zintegrowana synchronizacja

Bardziej szczegółowo

Programowanie obiektowe. Wprowadzenie

Programowanie obiektowe. Wprowadzenie 1 Programowanie obiektowe Wprowadzenie 2 Programowanie obiektowe Object-oriented programming Najpopularniejszy obecnie styl (paradygmat) programowania Rozwinięcie koncepcji programowania strukturalnego

Bardziej szczegółowo

Wyjątki. Streszczenie Celem wykładu jest omówienie tematyki wyjątków w Javie. Czas wykładu 45 minut.

Wyjątki. Streszczenie Celem wykładu jest omówienie tematyki wyjątków w Javie. Czas wykładu 45 minut. Wyjątki Streszczenie Celem wykładu jest omówienie tematyki wyjątków w Javie. Czas wykładu 45 minut. Wydaje się, że żaden użytkownik oprogramowania nie lubi, kiedy stosowany program nagle zawiesza się,

Bardziej szczegółowo

Java. język programowania obiektowego. Programowanie w językach wysokiego poziomu. mgr inż. Anna Wawszczak

Java. język programowania obiektowego. Programowanie w językach wysokiego poziomu. mgr inż. Anna Wawszczak Java język programowania obiektowego Programowanie w językach wysokiego poziomu mgr inż. Anna Wawszczak 1 Język Java Język Java powstał w roku 1995 w firmie SUN Microsystems Java jest językiem: wysokiego

Bardziej szczegółowo

Rozkład materiału do nauczania informatyki w liceum ogólnokształcącym Wersja I

Rozkład materiału do nauczania informatyki w liceum ogólnokształcącym Wersja I Zespół TI Instytut Informatyki Uniwersytet Wrocławski ti@ii.uni.wroc.pl http://www.wsip.com.pl/serwisy/ti/ Rozkład materiału do nauczania informatyki w liceum ogólnokształcącym Wersja I Rozkład zgodny

Bardziej szczegółowo

Paweł Kurzawa, Delfina Kongo

Paweł Kurzawa, Delfina Kongo Paweł Kurzawa, Delfina Kongo Pierwsze prace nad standaryzacją Obiektowych baz danych zaczęły się w roku 1991. Stworzona została grupa do prac nad standardem, została ona nazwana Object Database Management

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do projektu QualitySpy

Wprowadzenie do projektu QualitySpy Wprowadzenie do projektu QualitySpy Na podstawie instrukcji implementacji prostej funkcjonalności. 1. Wstęp Celem tego poradnika jest wprowadzić programistę do projektu QualitySpy. Będziemy implementować

Bardziej szczegółowo

Wykład 7. Projektowanie kodu oprogramowania

Wykład 7. Projektowanie kodu oprogramowania Wykład 7 Projektowanie kodu oprogramowania Treść wykładu cykl życiowy oprogramowania zagadnienia inżynierii oprogramowania tworzenie oprogramowania z gotowych elementów tworzenie niezawodnego oprogramowania

Bardziej szczegółowo

Programowanie obiektowe i język Java

Programowanie obiektowe i język Java Programowanie obiektowe i język Java Tomasz Głowacki Zajęcia finansowane z projektu "Rozwój i doskonalenie kształcenia na Politechnice Poznańskiej w zakresie technologii informatycznych i ich zastosowań

Bardziej szczegółowo

WYKONANIE APLIKACJI OKIENKOWEJ OBLICZAJĄCEJ SUMĘ DWÓCH LICZB W ŚRODOWISKU PROGRAMISTYCZNYM. NetBeans. Wykonał: Jacek Ventzke informatyka sem.

WYKONANIE APLIKACJI OKIENKOWEJ OBLICZAJĄCEJ SUMĘ DWÓCH LICZB W ŚRODOWISKU PROGRAMISTYCZNYM. NetBeans. Wykonał: Jacek Ventzke informatyka sem. WYKONANIE APLIKACJI OKIENKOWEJ OBLICZAJĄCEJ SUMĘ DWÓCH LICZB W ŚRODOWISKU PROGRAMISTYCZNYM NetBeans Wykonał: Jacek Ventzke informatyka sem. VI 1. Uruchamiamy program NetBeans (tu wersja 6.8 ) 2. Tworzymy

Bardziej szczegółowo

Programowanie obiektowe

Programowanie obiektowe Programowanie obiektowe Laboratorium 1. Wstęp do programowania w języku Java. Narzędzia 1. Aby móc tworzyć programy w języku Java, potrzebny jest zestaw narzędzi Java Development Kit, który można ściągnąć

Bardziej szczegółowo

Rok akademicki: 2012/2013 Kod: ZIE-1-306-s Punkty ECTS: 3. Poziom studiów: Studia I stopnia Forma i tryb studiów: -

Rok akademicki: 2012/2013 Kod: ZIE-1-306-s Punkty ECTS: 3. Poziom studiów: Studia I stopnia Forma i tryb studiów: - Nazwa modułu: Programowanie obiektowe Rok akademicki: 2012/2013 Kod: ZIE-1-306-s Punkty ECTS: 3 Wydział: Zarządzania Kierunek: Informatyka i Ekonometria Specjalność: - Poziom studiów: Studia I stopnia

Bardziej szczegółowo

Rozkład materiału do nauczania informatyki w liceum ogólnokształcącym Wersja II

Rozkład materiału do nauczania informatyki w liceum ogólnokształcącym Wersja II Zespół TI Instytut Informatyki Uniwersytet Wrocławski ti@ii.uni.wroc.pl http://www.wsip.com.pl/serwisy/ti/ Rozkład materiału do nauczania informatyki w liceum ogólnokształcącym Wersja II Rozkład wymagający

Bardziej szczegółowo

Dokument Detaliczny Projektu

Dokument Detaliczny Projektu Dokument Detaliczny Projektu Dla Biblioteki miejskiej Wersja 1.0 Streszczenie Niniejszy dokument detaliczny projektu(ddp) przedstawia szczegóły pracy zespołu projektowego, nad stworzeniem aplikacji bazodanowej

Bardziej szczegółowo

Programowanie w języku Java WYKŁAD

Programowanie w języku Java WYKŁAD Programowanie w języku Java WYKŁAD dr inż. Piotr Zabawa Certyfikowany Konsultant IBM/Rational e-mail: pzabawa@pk.edu.pl www: http://www.pk.edu.pl/~pzabawa 26.05.2014 WYKŁAD 13 Refleksja Data Access Object

Bardziej szczegółowo

1 Wprowadzenie do J2EE

1 Wprowadzenie do J2EE Wprowadzenie do J2EE 1 Plan prezentacji 2 Wprowadzenie do Java 2 Enterprise Edition Aplikacje J2EE Serwer aplikacji J2EE Główne cele V Szkoły PLOUG - nowe podejścia do konstrukcji aplikacji J2EE Java 2

Bardziej szczegółowo

Komentarz. W poszukiwaniu zaginionego wzorca

Komentarz. W poszukiwaniu zaginionego wzorca Komentarz W poszukiwaniu zaginionego wzorca W poszukiwaniu zaginionego wzorca Administrator nadal z powodzeniem używa tego samego programu do zarządzania usługami. Aczkolwiek pojawia się coraz więcej systemów

Bardziej szczegółowo

Pakiety i interfejsy. Tomasz Borzyszkowski

Pakiety i interfejsy. Tomasz Borzyszkowski Pakiety i interfejsy Tomasz Borzyszkowski Pakiety podstawy W dotychczasowych przykładach nazwy klas musiały pochodzić z jednej przestrzeni nazw, tj. być niepowtarzalne tak, by nie doprowadzić do kolizji

Bardziej szczegółowo

Diagramy czynności Na podstawie UML 2.0 Tutorial

Diagramy czynności Na podstawie UML 2.0 Tutorial Diagramy czynności Na podstawie UML 2.0 Tutorial http://sparxsystems.com.au/resources/uml2_tutorial/ Zofia Kruczkiewicz 1 Diagramy czynności 1. Diagramy czyności UML http://sparxsystems.com.au/resources/uml2_tutorial/

Bardziej szczegółowo

Automatyczne generowanie kodu. Marek.Berkan@e-point.pl. 4Developers, 26 marca 2010

Automatyczne generowanie kodu. Marek.Berkan@e-point.pl. 4Developers, 26 marca 2010 4Developers, 26 marca 2010 Zakres wykładu O czym zamierzam opowiedzieć: Przyspieszenie tworzenia aplikacji Ułatwienie utrzymania aplikacji Budowanie kontraktów pomiędzy developerami a innymi uczestnikami

Bardziej szczegółowo

4 Web Forms i ASP.NET...149 Web Forms...150 Programowanie Web Forms...150 Możliwości Web Forms...151 Przetwarzanie Web Forms...152

4 Web Forms i ASP.NET...149 Web Forms...150 Programowanie Web Forms...150 Możliwości Web Forms...151 Przetwarzanie Web Forms...152 Wstęp...xv 1 Rozpoczynamy...1 Co to jest ASP.NET?...3 W jaki sposób ASP.NET pasuje do.net Framework...4 Co to jest.net Framework?...4 Czym są Active Server Pages (ASP)?...5 Ustawienia dla ASP.NET...7 Systemy

Bardziej szczegółowo

Określanie wymagań. Cele przedsięwzięcia. Kontekst przedsięwzięcia. Rodzaje wymagań. Diagramy przypadków użycia use case diagrams

Określanie wymagań. Cele przedsięwzięcia. Kontekst przedsięwzięcia. Rodzaje wymagań. Diagramy przypadków użycia use case diagrams Cele przedsięwzięcia Określanie wymagań Klienta, np. Wzrost efektywności, spadek kosztów, rozszerzenie rynku, unikanie błędów Wykonawcy Biznesowe Techniczne Priorytety! Kontekst przedsięwzięcia Użytkownicy

Bardziej szczegółowo

Protokoly w technologii obiektow rozproszonych - CORBA, RMI/IIOP, COM, SOAP. Paweł Kozioł p.koziol@students.mimuw.edu.pl

Protokoly w technologii obiektow rozproszonych - CORBA, RMI/IIOP, COM, SOAP. Paweł Kozioł p.koziol@students.mimuw.edu.pl Protokoly w technologii obiektow rozproszonych - CORBA, RMI/IIOP, COM, SOAP Paweł Kozioł p.koziol@students.mimuw.edu.pl Na początek - moja praca magisterska Narzędzie dla środowiska Eclipse wspierające

Bardziej szczegółowo

Definicje. Algorytm to:

Definicje. Algorytm to: Algorytmy Definicje Algorytm to: skończony ciąg operacji na obiektach, ze ściśle ustalonym porządkiem wykonania, dający możliwość realizacji zadania określonej klasy pewien ciąg czynności, który prowadzi

Bardziej szczegółowo

Programowanie w języku Java WYKŁAD

Programowanie w języku Java WYKŁAD Programowanie w języku Java WYKŁAD dr inż. Piotr Zabawa Certyfikowany Konsultant IBM/Rational e-mail: pzabawa@pk.edu.pl www: http://www.pk.edu.pl/~pzabawa 24.02.2014 WYKŁAD 1 Wzorce projektowe Znaczenie

Bardziej szczegółowo

Programowanie obiektowe. Literatura: Autor: dr inŝ. Zofia Kruczkiewicz

Programowanie obiektowe. Literatura: Autor: dr inŝ. Zofia Kruczkiewicz Programowanie obiektowe Literatura: Autor: dr inŝ. Zofia Kruczkiewicz Java P. L. Lemay, Naughton R. Cadenhead Java Podręcznik 2 dla kaŝdego Języka Programowania Java Linki Krzysztof Boone oprogramowania

Bardziej szczegółowo

Zasady organizacji projektów informatycznych

Zasady organizacji projektów informatycznych Zasady organizacji projektów informatycznych Systemy informatyczne w zarządzaniu dr hab. inż. Joanna Józefowska, prof. PP Plan Definicja projektu informatycznego Fazy realizacji projektów informatycznych

Bardziej szczegółowo

Zofia Kruczkiewicz - Modelowanie i analiza systemów informatycznych 2

Zofia Kruczkiewicz - Modelowanie i analiza systemów informatycznych 2 Modelowanie i analiza systemów informatycznych 1. Warstwowa budowa systemów informatycznych 2. Model procesu wytwarzania oprogramowania - model cyklu życia oprogramowania 3. Wstęp do modelowania systemów

Bardziej szczegółowo

Zalety projektowania obiektowego

Zalety projektowania obiektowego Zalety projektowania obiektowego Łatwe zarządzanie Możliwość powtórnego użycia klas obiektów projektowanie/programowanie komponentowe W wielu przypadkach występuje stosunkowo proste mapowanie pomiędzy

Bardziej szczegółowo

Mariusz Trzaska Modelowanie i implementacja systemów informatycznych

Mariusz Trzaska Modelowanie i implementacja systemów informatycznych Mariusz Trzaska Modelowanie i implementacja systemów informatycznych Notka biograficzna Dr inż. Mariusz Trzaska jest adiunktem w Polsko-Japońskiej Wyższej Szkole Technik Komputerowych, gdzie zajmuje się

Bardziej szczegółowo

Rozdział ten zawiera informacje o sposobie konfiguracji i działania Modułu OPC.

Rozdział ten zawiera informacje o sposobie konfiguracji i działania Modułu OPC. 1 Moduł OPC Moduł OPC pozwala na komunikację z serwerami OPC pracującymi w oparciu o model DA (Data Access). Dzięki niemu można odczytać stan obiektów OPC (zmiennych zdefiniowanych w programie PLC), a

Bardziej szczegółowo

znajdowały się różne instrukcje) to tak naprawdę definicja funkcji main.

znajdowały się różne instrukcje) to tak naprawdę definicja funkcji main. Część XVI C++ Funkcje Jeśli nasz program rozrósł się już do kilkudziesięciu linijek, warto pomyśleć o jego podziale na mniejsze części. Poznajmy więc funkcje. Szybko się przekonamy, że funkcja to bardzo

Bardziej szczegółowo

Systemy baz danych w zarządzaniu przedsiębiorstwem. W poszukiwaniu rozwiązania problemu, najbardziej pomocna jest znajomość odpowiedzi

Systemy baz danych w zarządzaniu przedsiębiorstwem. W poszukiwaniu rozwiązania problemu, najbardziej pomocna jest znajomość odpowiedzi Systemy baz danych w zarządzaniu przedsiębiorstwem W poszukiwaniu rozwiązania problemu, najbardziej pomocna jest znajomość odpowiedzi Proces zarządzania danymi Zarządzanie danymi obejmuje czynności: gromadzenie

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAUCZANIA DLA ZAWODU TECHNIK INFORMATYK, 351203 O STRUKTURZE PRZEDMIOTOWEJ

PROGRAM NAUCZANIA DLA ZAWODU TECHNIK INFORMATYK, 351203 O STRUKTURZE PRZEDMIOTOWEJ PROGRAM NAUCZANIA DLA ZAWODU TECHNIK INFORMATYK, 351203 O STRUKTURZE PRZEDMIOTOWEJ Systemy baz danych 1. 2 Wstęp do baz danych 2. 2 Relacyjny model baz danych. 3. 2 Normalizacja baz danych. 4. 2 Cechy

Bardziej szczegółowo

Współbieżność w środowisku Java

Współbieżność w środowisku Java Współbieżność w środowisku Java Wątki i ich synchronizacja Zagadnienia Tworzenie wątków Stany wątków i ich zmiana Demony Synchronizacja wątków wzajemne wykluczanie oczekiwanie na zmiennych warunkowych

Bardziej szczegółowo

JAVA. Java jest wszechstronnym językiem programowania, zorientowanym. apletów oraz samodzielnych aplikacji.

JAVA. Java jest wszechstronnym językiem programowania, zorientowanym. apletów oraz samodzielnych aplikacji. JAVA Java jest wszechstronnym językiem programowania, zorientowanym obiektowo, dostarczającym możliwość uruchamiania apletów oraz samodzielnych aplikacji. Java nie jest typowym kompilatorem. Źródłowy kod

Bardziej szczegółowo

Aplikacje webowe wspomagające działalność przedsiębiorstwa na przykładzie przychodni stomatologicznej

Aplikacje webowe wspomagające działalność przedsiębiorstwa na przykładzie przychodni stomatologicznej Aplikacje webowe wspomagające działalność przedsiębiorstwa na przykładzie przychodni stomatologicznej Małgorzata Barańska Wydział Informatyki i Zarządzania, Politechnika Wrocławska Beata Laszkiewicz Wydział

Bardziej szczegółowo

ZMODYFIKOWANY Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia

ZMODYFIKOWANY Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia ZP/ITS/11/2012 Załącznik nr 1a do SIWZ ZMODYFIKOWANY Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia Przedmiotem zamówienia jest: Przygotowanie zajęć dydaktycznych w postaci kursów e-learningowych przeznaczonych

Bardziej szczegółowo

Część I Rozpoczęcie pracy z usługami Reporting Services

Część I Rozpoczęcie pracy z usługami Reporting Services Spis treści Podziękowania... xi Wprowadzenie... xiii Część I Rozpoczęcie pracy z usługami Reporting Services 1 Wprowadzenie do usług Reporting Services... 3 Platforma raportowania... 3 Cykl życia raportu...

Bardziej szczegółowo

Bazy danych 2. Wykład 1

Bazy danych 2. Wykład 1 Bazy danych 2 Wykład 1 Sprawy organizacyjne Materiały i listy zadań zamieszczane będą na stronie www.math.uni.opole.pl/~ajasi E-mail: standardowy ajasi@math.uni.opole.pl Sprawy organizacyjne Program wykładu

Bardziej szczegółowo

Systemy Rozproszone Technologia ICE

Systemy Rozproszone Technologia ICE Systemy Rozproszone Technologia ICE Zespół Systemów Rozproszonych () Katedra Informatyki AGH Kraków Kornel Skałkowski skalkow@agh.edu.pl Opracowano na podstawie książki: Henning M, Spruiell M. Distributed

Bardziej szczegółowo

TOPIT Załącznik nr 3 Programowanie aplikacji internetowych

TOPIT Załącznik nr 3 Programowanie aplikacji internetowych Szkolenie przeznaczone jest dla osób chcących poszerzyć swoje umiejętności o tworzenie rozwiązań internetowych w PHP. Zajęcia zostały przygotowane w taki sposób, aby po ich ukończeniu można było rozpocząć

Bardziej szczegółowo

SPOSOBY POMIARU KĄTÓW W PROGRAMIE AutoCAD

SPOSOBY POMIARU KĄTÓW W PROGRAMIE AutoCAD Dr inż. Jacek WARCHULSKI Dr inż. Marcin WARCHULSKI Mgr inż. Witold BUŻANTOWICZ Wojskowa Akademia Techniczna SPOSOBY POMIARU KĄTÓW W PROGRAMIE AutoCAD Streszczenie: W referacie przedstawiono możliwości

Bardziej szczegółowo

Podyplomowe Studium Informatyki w Bizniesie Wydział Matematyki i Informatyki, Uniwersytet Łódzki specjalność: Tworzenie aplikacji w środowisku Oracle

Podyplomowe Studium Informatyki w Bizniesie Wydział Matematyki i Informatyki, Uniwersytet Łódzki specjalność: Tworzenie aplikacji w środowisku Oracle Podyplomowe Studium Informatyki w Bizniesie Wydział Matematyki i Informatyki, Uniwersytet Łódzki specjalność: Tworzenie aplikacji w środowisku Oracle EFEKTY KSZTAŁCENIA Wiedza Absolwent tej specjalności

Bardziej szczegółowo

Diagramy klas. WYKŁAD Piotr Ciskowski

Diagramy klas. WYKŁAD Piotr Ciskowski Diagramy klas WYKŁAD Piotr Ciskowski przedstawienie statyki systemu graficzne przedstawienie statycznych, deklaratywnych elementów dziedziny przedmiotowej oraz związków między nimi obiekty byt, egzemplarz

Bardziej szczegółowo

STUDIA STACJONARNE I STOPNIA Przedmioty kierunkowe

STUDIA STACJONARNE I STOPNIA Przedmioty kierunkowe STUDIA STACJONARNE I STOPNIA Przedmioty kierunkowe Technologie informacyjne Prof. dr hab. Zdzisław Szyjewski 1. Rola i zadania systemu operacyjnego 2. Zarządzanie pamięcią komputera 3. Zarządzanie danymi

Bardziej szczegółowo

Projektowanie architektury systemu rozproszonego. Jarosław Kuchta Projektowanie Aplikacji Internetowych

Projektowanie architektury systemu rozproszonego. Jarosław Kuchta Projektowanie Aplikacji Internetowych Projektowanie architektury systemu rozproszonego Jarosław Kuchta Zagadnienia Typy architektury systemu Rozproszone przetwarzanie obiektowe Problemy globalizacji Problemy ochrony Projektowanie architektury

Bardziej szczegółowo

Zaawansowane narzędzia programowania rozproszonego

Zaawansowane narzędzia programowania rozproszonego Zaawansowane narzędzia programowania rozproszonego Karol Gołąb karol.golab@tls-technologies.com 28 listopada 2001 1 Streszczenie Omówienie i porównanie popularnych standardów mechanizmów komunikacyjnych:

Bardziej szczegółowo