WK AD PROFESORA CZES AWA CEMPELA W ROZWÓJ WIBROAKUSTYKI

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "WK AD PROFESORA CZES AWA CEMPELA W ROZWÓJ WIBROAKUSTYKI"

Transkrypt

1 DIAGNOSTYKA 3(47)/ WKAD PROFESORA CZESAWA CEMPELA W ROZWÓJ WIBROAKUSTYKI Zbigniew Witold ENGEL Akademia Górniczo-Hutnicza, Katedra Mechaniki i Wibroakustyki Al. Mickiewicza 30, Kraków, Centralny Instytut Ochrony Pracy, ul. Czerniakowska 16, Warszawa 1. WSTP Nowa dziedzina wiedzy wibroakustyka, której Wspótwórc jest Profesor Czesaw Cempel powstaa w naszym Kraju okoo 40 lat temu. Byo to moliwe, gdy w Polsce rozwijay si róne dziay nauki w tym szeroko pojta mechanika. Powstay znaczce orodki zajmujce si problematyk drganiow, powstay silne orodki akustyki. Do powstania wibroakustyki przyczynia si polska szkoa teorii drga oraz krakowska szkoa drganiowa tworzona przede wszystkim przez profesorów Stefana Ziemb, Wadysawa Bogusza, Zbigniewa Osiskiego, Romana Gutowskiego, Janisawa Skowroskiego, Kazimierza Piszczka oraz innych. Drug dyscyplin naukow, która w znaczcy sposób przyczynia si do powstania wibroakustyki bya akustyka. Prace Marka Kwieka, Edmunda Karakiewicza, Ignacego Maleckiego, Stefana Czarneckiego i wielu innych doprowadziy do rozwoju tej dziedziny nauki. Rozwój mechaniki i jej bran, akustyki i innych dziedzin naukowych pozwoliy na wykrystalizowanie si nowej dziedziny wiedzy wibroakustyki. Wibroakustyka jest now dziedzin nauki zajmujc si wszelkimi problemami drganiowymi i akustycznymi zachodzcymi w przyrodzie, technice, maszynach, urzdzeniach, rodkach transportu i komunikacji, a wic w rodowisku. 2. WSPÓCZESNE ZADANIA WIBROAKUSTYKI Znajc definicj wibroakustyki mona przedstawi jej cel: Celem utylitarnym wibroakustyki jest obnienie zakóce wibroakustycznych maszyn, urzdze, instalacji oraz ich otoczenia do minimum moliwego na danym etapie wiedzy i technologii, a take wykorzystanie informacji zawartych w sygnale wibroakustycznym do oceny jakoci maszyn i urzdze, budowli itp. oraz realizowanych procesów technologicznych. Wykorzystanie sygnau dla celów diagnostyki medycznej. Dla tak sformuowanego celu mona poda podstawowe zadania wibroakustyki. Na rysunku 1 przedstawiono schematycznie te zadania. S to: a. Identyfikacja róde energii wibroakustycznej, która polega na zlokalizowaniu róde w obrbie maszyny, obiektu, urzdzenia. Nastpnie poda naley charakterystyki róde, okreli wspózaleno midzy poszczególnymi ródami, okreli moc akustyczn, a take poda charakter generacji drga i dwików. b. Identyfikacja dróg transmisji energii wibroakustycznej w okrelonym rodowisku (budowlach, obiektach, maszynach, urzdzeniach itp.). Opracowanie teorii transformacji i przenoszenia energii, rozdzielenie sygnaów wibroakustycznych, opracowanie biernych i czynnych metod kontroli zjawisk, opracowanie metod analizy na pograniczu falowego i dyskretnego ujcia zjawisk. c. Diagnostyka wibroakustyczna wykorzystujca sygnay emitowane przez maszyny, urzdzenia itp. Sygnay wibroakustyczne zawieraj informacje o stanie zdrowia, stanie budowli, obiektu, maszyny i urzdzenia. Te wasnoci sygnaów s czsto wykorzystywane zarówno w diagnostyce medycznej jak równie w diagnostyce maszyn i urzdze oraz realizowanych procesów technologicznych, a take w badaniach nieniszczcych. Zasady diagnostyki wibroakustycznej stosowane s w kadej fazie istnienia maszyn i urzdze: w konstruowaniu, wytwarzaniu i eksploatacji oraz przy sterowaniu procesami wibroakustycznymi. d. Synteza wibroakustyczna maszyn, obiektów oraz sygnaów. Zadania podzieli mona na dwie grupy zagadnie: -synteza parametrów opisujcych pole akustyczne, wzgldnie synteza wielkoci stosowanych metodach aktywnych, synteza w akustyce mowy; -synteza maszyn i obiektów, przez co rozumiemy syntez strukturaln, kinematyczn i dynamiczn prowadzc do uzyskania odpowiedniej aktywnoci wibroakustycznej. e. Czynne zastosowanie energii wibroakustycznej. Procesy wibroakustyczne nie zawsze musz by procesami szkodliwymi. Zastosowane celowo przy uyciu odpowiednich rodków zabezpieczajcych mog by efektywnym nonikiem energii, która moe by wykorzystana do realizacji rónych procesów technologicznych. Czynne zastosowanie energii wibroakustycznej zwizane jest z kontrolowanym wykorzystaniem tej energii,

2 14 DIAGNOSTYKA 3(47)/2008 Rys. 1. Zadania wibroakustyki przy warunku maksymalnej efektywnoci energetycznej i minimalnych zakóceniach zewntrznych. Energia wibroakustyczna wykorzystana moe by równie dla celów medycznych przy tzw. terapii wibroakustycznej. f. Opracowanie metod kontroli emisji, propagacji i eimisji energii wibroakustycznej w rodowisku, w tym równie w maszynach i urzdzeniach, a take opracowanie metod sterowania procesami wibroakustycznymi, co si czy z tzw. metodami aktywnymi. Podstawow cech ukadów aktywnych jest to, e zawieraj one zewntrzne ródo energii. Ukady te odpowiednio sterowane mog dostarcza lub absorbowa energi wibroakustyczn w okrelony sposób z dowolnych miejsc ukadu. Metody sterowania procesami wibroakustycznymi stanowi nowy dzia nauki szybko rozwijajcy si i majcy ju szereg praktycznych zastosowa. Wszystkie maszyny i urzdzenia, obiekty znajdujce si w rodowisku tworz zoony ukad fizyczny, który pozwala przez zastosowanie odpowiednich uproszcze przej do modelu mechanicznego, a nastpnie do modelu wibroakustycznego. Modelowanie wibroakustyczne naley równie do wanych zada wibroakustyki. 3. MASZYNY I URZDZENIA JAKO PRZETWORNIKI ENERGII Profesor Czesaw Cempel swoich pracach [15, 16] pokaza, e wszelkie maszyny i urzdzenia s przetwornikami energii. Na rys. 2 pokazany jest model takiego przetwornika. Celowo skonstruowane obiekty (maszyny, urzdzenia, budowle) dla wykonania okrelonego zadania traktujemy jako systemy dziaaniowe. S to

3 DIAGNOSTYKA 3(47)/ systemy otwarte z przepywem masy (materiau), energii i informacji. Mona wic stwierdzi, e s to ukady transformujce energi z nieodczn jej dyssypacj wewntrzn i zewntrzn. Wejciowy strumie masy, energii i informacji na energi uyteczn w postaci innej jej formy lub produktu oraz na energi niepodan, dyssypowan, która jest czciowo emitowana do rodowiska, a czciowo akumulowana w obiekcie jako efekt rónych procesów zuyciowych zachodzcych podczas jego pracy. Zaawansowanie procesów zuyciowych determinuje jako kadego obiektu technicznego i nosi nazw stanu technicznego. Stan techniczny moe by okrelony poprzez obserwacj przeksztaconej energii tj. energii uytecznej i energii niepodanej. Rys. 2.Maszyna jako system przetwarzania energii Analizujc energi dyssypowan obserwujemy rónego typu tzw. procesy resztkowe rónego typu np. wibroakustyczne, termiczne, elektromagnetyczne itp. niezamierzone przez projektanta. Obserwacja wyj daje due moliwoci diagnozowania stanu technicznego z jednej strony, za z drugiej minimalizacj czynników ujemnie wpywajcych na rodowisko, ale take na sam obiekt. Wewntrzna dyssypacja energii w kadym systemie dziaaniowym ma charakter kumulacyjny, determinujcy stan tego systemu. Dyssypacja energii wynika z tytuu zachodzcych w systemie procesów zuyciowych jak: zmczenie we wszystkich formach, tarcie, erozja w strumieniu czstek oraz korozje wszelkiego typu, a take pynicie materiau, zwaszcza przy wysokich temperaturach, cznie z pezaniem przy wysokich obcieniach. Te procesy s przyczynkami sumarycznej dyssypacji energii. Sumaryczn dyssypacj energii w systemie E d mona wyrazi nastpujco [15]: E d () = N d [V(),] d E db,v«n d 0 gdzie: N d - intensywno dyssypacji (moc); - czas dziaania(ycia) obiektu; V() moc dyssypacji zewntrznej; E db - pojemno dyssypacji energii przed zniszczeniem systemu; Warto intensywnoci dyssypacji energii zaley od czasu dziaania (ycia) obiektu oraz od mocy dyssypacji zewntrznej. Prof. Czesaw Cempel wykaza, e cakowita moc dyssypowana, a take moc dyssypacji zewntrznej rosn monotonicznie w funkcji czasu ycia dc do nieskoczonoci dla czasu awarii. Pokazany na rys. 3 model ewolucji stanu ukadu transformujcego energi mona stosowa do opisu zmian stanu eksploatacyjnego. Ujawnia si w tym fraktalna natura przeksztacania energii. N u N d N i zwykujca lub uytkowa moc wejciowa dla nastpnego wyszego poziomu transformacji moc wejciowa lub warto energii cakowita moc rozproszona sprzenie zwrotne E d E WEWNTRZNA MOC ROZPROSZENIA ZGROMADZONA JAKO E D mier czas pocztkowy v zewntrznie eksportowana moc rozproszona T s dostrzegalne symptomy lub wektor symptomów narodziny Rys. 3. Model energetyczny systemu dziaaniowego

4 16 DIAGNOSTYKA 3(47)/2008 Koncepcja procesora energii doprowadzia do sformuowania pojcia czasu ycia i czasu przeycia, jako miary zdyssypowanej wewntrznie energii, mierzonej od urodzenia systemu a do jego mierci. Umoliwio to z kolei wprowadzenie czasu ycia innych systemów dziaaniowych, w ramach którego nastpuje ewolucja wasnoci systemów. Dao to narzdzie do sformuowania przez Profesora Cempela Holistycznej Dynamiki Systemów Mechanicznych, dynamiki ujmujcej dwa czasy: ewolucj wasnoci systemów w czasie ich dziaania makro czas, a take zjawiska dynamiczne i drgania w systemie mikro czas. Springer stay si one podstawowymi podrcznikami z tego zakresu w wiecie naukowym. C. Cempel stwierdza, e diagnostyka to zorganizowany zbiór metod i rodków do oceny stanu technicznego obiektów, maszyn, urzdze. W wikszoci przypadków s to systemy dziaaniowe generujce i przenoszce procesy wibroakustyczne. 4. IDENTYFIKACJA RÓDE ENERGII WIBROAKUSTYCZNEJ Jednym z podstawowych zada wibroakustyki jest identyfikacja róde generacji energii wibroakustycznej. Identyfikacja ta obejmuje midzy innymi lokalizacj poszczególnych róde, okrelenie charakterystyk i wspózalenoci pomidzy poszczególnymi ródami.. W wielu przypadkach przyjmowao si, e maszyna lub urzdzenie jest pojedynczym ródem tej energii. Takie przyjcia byy duym uproszczeniem, gdy nawet prosta maszyna czy urzdzenie posiada od kilku do kilkuset elementarnych róde. Zagadnieniami identyfikacji róde energii wibroakustycznej zajmowao si szereg osób w naszym kraju, midzy innymi Prof. Cz. Cempel, który na drodze teoretycznej i dowiadczalnej prowadzi tego typu badania. Na podkrelenie zasuguje stosowanie przez niego do identyfikacji metod koherencyjnych. Na rys. 4 przedstawiony jest schemat ukadu do identyfikacji róde przy zastosowaniu metod koherencji, zastosowany przez Profesora Cempela. Rys. 4. Schemat zastosowanej procedury 5. DIAGNOSTYKA WIBROAKUSTYCZNA Na specjalne podkrelenie zasuguje wkad Profesora Cempela w rozwój diagnostyki wibroakustycznej maszyn i urzdze. Czesaw Cempel stworzy podstawy teoretyczne diagnostyki wibroakustycznej, pokaza jej praktyczne zastosowania. Wyniki swoich bada opublikowa w kilku monografiach i publikacjach w renomowanych czasopismach naukowych. Monografie te byy przetumaczone na jzyki obce i opublikowane przez takie wydawnictwa jak Rys. 5. Rodzaje i cele diagnostyki wibroakustycznej. Procesy te s nonikami informacji o stanie technicznym. Stan techniczny obiektu podawany jest w kategoriach jakoci i bezpieczestwa jego dziaania poprzez wektor miar bezporednich lub porednich. Miary bezporednie s np. wymiary, parametry technologiczne itp. Miary porednie stanu technicznego nosz nazw symptomów, czyli wielkoci wspózmienniczych z miarami stanu technicznego. W diagnostyce maszyn naley wyróni cztery rodzaje zastosowa: diagnostyk konstrukcyjn, diagnostyk kontroln, diagnostyk eksploatacyjn oraz diagnostyk procesów (rys. 5). Celem diagnostyki konstrukcyjnej dokonywanej na etapie bada prototypu jest identyfikacja róde zakóce wibroakustycznych jako zjawisk wiadczcych o niedocigniciach projektowych i konstrukcyjno montaowych, a take identyfikacja wasnoci dynamicznych. Celem diagnostyki kontrolnej jest ocena jakoci wytworzonych elementów i podzespoów maszyn i urzdze, natomiast diagnostyka eksploatacyjna ma za zadanie ocen biecego i przyszego stanu eksploatacyjnego maszyn i urzdze w trakcie ich eksploatacji. Wreszcie diagnostyka procesów technologicznych ma na celu ocen jakoci i etapu procesu. Problemy badawcze i aplikacyjne diagnostyki wibroakustycznej s wielorakie i coraz lepiej rozwijane za pomoc wspóczesnych rodków pomiarowych, technologii informatycznych oraz sztucznej inteligencji. Do nich zaliczy mona: - wybór miejsca pomiaru sygnau wibroakustycznego, co decyduje o zawartoci sygnau uytecznego; - wybór sposobu przetwarzania sygnau dla uzyskania symptomu stanu; - ekstrakcja caociowej informacji diagnostycznej ze zbioru symptomów stanu i selekcja

5 DIAGNOSTYKA 3(47)/ rozwijajcych si niezalenych uszkodze w obiekcie; - ocena zaawansowania uszkodze i podjcie decyzji o stanie obiektu. Kady z tych czstkowych celów diagnostyki wibroakustycznej moe by rozwizywany na wiele sposobów i w rónych zakresach wypenienia zadania. Reasumujc, naley stwierdzi, e identyfikacja uszkodze w diagnostyce wibroakustycznej odbywa si poprzez pomiar specjalnych uszkodzeniowo zorientowanych symptomów. Profesor Cempel jako pierwszy zdefiniowa te wielkoci oraz doda kilka atwo mierzalnych jak np. wspóczynnik impulsowoci, luzu, czstoci Rice a, wspóczynniki harmonicznoci. Zaproponowa softwarow procedur dyskryminacji i klasyfikacji uszkodze maszyn poprzez wybór zbioru symptomów o minimalnej redundancji opisujcych stan maszyny. Procedura ta oparta bya o metody rozpoznawania obrazów, a w szczególnoci o metod skadowych gównych macierzy uszkodze. Prof. C. Cempel wprowadzi równie do zastosowa w diagnostyce wibroakustycznej pojcie niezawodnoci symptomowej. Omówione problemy diagnostyki byy i s przedmiotem prac badawczych Profesora Cempela, a take licznych Jego publikacji w tym monografii. 6. PODSUMOWANIE Profesor Czesaw Cempel jest wspótwórc wibroakustyki nowej dziedziny wiedzy. Okreli nie tylko podstawowe zadania i metody wspóczesnej wibroakustyki, lecz równie pokaza praktyczne zastosowania. Dziaalno naukowa i publikacyjna Czesawa Cempela z zakresu wibroakustyki moe by podzielona na kilka grup: -wibroakustyka maszyn i rodowiska; -wibroakustyka narzdzi rcznych, gównie pneumatycznych; -dynamika ukadów wibrouderzeniowych; -diagnostyka wibroakustyczna. W ramach tych grup zagadnie, Prof. Czesaw Cempel opublikowa du ilo prac. Wyniki swoich bada przedstawia na licznych kongresach, konferencjach i sympozjach naukowych. By wielokrotnie zapraszany do wygaszania referatów plenarnych na wiatowych kongresach. Szerokie, rónorodne Jego osignicia naukowe i wdroenia z zakresu wibroakustyki przyczyniy si do rozwoju tej dziedziny wiedzy nie tylko w Polsce, lecz równie na caym wiecie. LITERATURA 1. Cempel C.: Podstawy wibroakustycznej diagnostyki maszyn. WNT Warszawa, Cempel C. Wibroakustyka stosowana. PWN Warszawa Cempel C.: Diagnostyka wibroakustyczna maszyn. Wyd. Politechniki Poznaskiej Cempel C. Wibroakustyczna diagnostyka maszyn. PWN Warszawa, Cempel C.: Vibroakustische Maschinen- Diagnostik. Verlag Technik Berlin Cempel C. Vibroacoustic Condition Monitoring. Horwood, Chichester, New York, Cempel C:. The Tribovibroacoustical Model of Machines. Wear 105, str , Cempel C.: The Wear Process and Machinery Vibration a Tribovibroacoustic Model. Bull.of the Pol. Acad.of Sc. vol. 35, nr. 7-8, str , Cempel C.: Theory of Energy Transforming Systems and their Application in Diagnostics of Oprerating Systems. Applied Mathematics and Computer Science, vol. 3, nr. 3, str , Cempel C.: Energy Processors in Systems Engineering and their Evolution. Bull. Of the Pol. Academy of Sc. Vol. 45, nr 4, str , Cempel C.: Diagnostically Oriented Measures of Vibroacoustical Processes. Journal of Sound and Vibration 73(4), str , Cempel C. Modele ewolucji systemów. Problemy Eksploatacji nr. 3, 47-69, Cempel C., Kosiel U.: Noise Sources Identification in Machines and Mechanical Devices. Archives of Acoustics 1,1, str. 5-19, Cempel C., Engel Z.: Wibroakustyka maszyn, geneza dziedziny i jej podstawowe problemy. Zeszyty Naukowe AGH, nr. 728, str , Cempel C., Lotz G.: Efficiency of Vibrational Energy Dissipation by Moving Shot. Journal of Structural Engineering, Vol 119, no 9, str , Cempel C., Natke H. G.: The Modeling of Energy Transforming and Energy Recycling Systems. Journal of Systems Engineering. Vol. 6, str , Engel Z., Cempel C.: Vibroacoustics and its Place in Science. Bull. Of the Pol. Acad. of Sc. Vol 49, nr 2, str , Natke H. G., Cempel C.: Model-Aided Diagnosis of Mechanical Systems. Springer Verlag, 1997.

6 18 DIAGNOSTYKA 3(47)/2008 Prof. zw. dr hab. in. Zbigniew ENGEL jest wieloletnim profesorem AGH w Krakowie i Centralnego Instytutu Ochrony Pracy w Warszawie. Jest specjalist zakresu mechaniki i inynierii rodowiska, twórca nowej dziedziny nauki wibroakustyki. Dorobek publikacyjny prof. Engela obejmuje ponad 550 publikacji, w tym monografie, skrypty, podrczniki, artykuy w znanych czasopismach zagranicznych i krajowych, referaty na konferencjach naukowych. Jest doktorem honoris causa Akademii Górniczo- Hutniczej i Politechniki Krakowskiej.

PODSTAWY DIAGNOSTYKI MASZYN

PODSTAWY DIAGNOSTYKI MASZYN *************************************************************** Bogdan ÓŁTOWSKI PODSTAWY DIAGNOSTYKI MASZYN ************************************************* BYDGOSZCZ - 1996 motto : na wielkie kłopoty

Bardziej szczegółowo

Podstawy diagnostyki środków transportu

Podstawy diagnostyki środków transportu Podstawy diagnostyki środków transportu Diagnostyka techniczna Termin "diagnostyka" pochodzi z języka greckiego, gdzie diagnosis rozróżnianie, osądzanie. Ukształtowana już w obrębie nauk eksploatacyjnych

Bardziej szczegółowo

Zarzdzanie i inynieria produkcji Studia II stopnia o profilu: A x P

Zarzdzanie i inynieria produkcji Studia II stopnia o profilu: A x P Specjalno: Inynieria produkcji w przemyle maszynowym Zintegrowane systemy (CIM) WM Zarzdzanie i inynieria produkcji Studia II stopnia o profilu: A x P Przedmiot: Zintegrowane systemy (CIM) Status przedmiotu:

Bardziej szczegółowo

Diagnostyka Wibroakustyczna Maszyn

Diagnostyka Wibroakustyczna Maszyn Diagnostyka Wibroakustyczna Maszyn od sztuki pomiaru wspartej intuicją do nauki i technologii wspartej agentami diagnostycznymi Czesław CEMPEL 1.Diagnostyka cele, metody, narzędzia 2. Początki diagnostyki

Bardziej szczegółowo

POBÓR MOCY MASZYN I URZDZE ODLEWNICZYCH

POBÓR MOCY MASZYN I URZDZE ODLEWNICZYCH Eugeniusz ZIÓŁKOWSKI, 1 Roman WRONA 2 Wydział Odlewnictwa AGH 1. Wprowadzenie. Monitorowanie poboru mocy maszyn i urzdze odlewniczych moe w istotny sposób przyczyni si do oceny technicznej i ekonomicznej

Bardziej szczegółowo

Diagnostyka procesów i jej zadania

Diagnostyka procesów i jej zadania Instytut Sterowania i Systemów Informatycznych Uniwersytet Zielonogórski Wykład 1 Literatura 1 J. Korbicz, J.M. Kościelny, Z. Kowalczuk, W. Cholewa (red.): Diagnostyka procesów. Modele, metody sztucznej

Bardziej szczegółowo

MT 2 N _0 Rok: 1 Semestr: 1 Forma studiów:

MT 2 N _0 Rok: 1 Semestr: 1 Forma studiów: Mechatronika Studia drugiego stopnia Przedmiot: Diagnostyka maszyn Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy Kod przedmiotu: MT N 0 1 1-0_0 Rok: 1 Semestr: 1 Forma studiów: Studia niestacjonarne Rodzaj zajęć i liczba

Bardziej szczegółowo

SIEMENS GIGASET REPEATER

SIEMENS GIGASET REPEATER SIEMENS GIGASET REPEATER Wane wskazówki Wane wskazówki Wskazówki bezpieczestwa Gigaset repeater nie jest urzdzeniem wodoodpornym, nie naley wic umieszcza go w wilgotnych pomieszczeniach. Tylko dostarczony

Bardziej szczegółowo

Klub Paragraf 34, Bronisławów 2006. dr in. Marek Dwiarek. Centralny Instytut Ochrony Pracy Pastwowy Instytut Badawczy

Klub Paragraf 34, Bronisławów 2006. dr in. Marek Dwiarek. Centralny Instytut Ochrony Pracy Pastwowy Instytut Badawczy Klub Paragraf 34, Bronisławów 2006 dr in. Marek Dwiarek Centralny Instytut Ochrony Pracy Pastwowy Instytut Badawczy Tematyka dyskusji Klub Paragraf 34, Bronisławów 2006 Wymagania dotyczce bezpieczestwa

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia DIAGNOSTYKA TECHNICZNA MASZYN. Rozdział 1 Wprowadzenie 1

Zagadnienia DIAGNOSTYKA TECHNICZNA MASZYN. Rozdział 1 Wprowadzenie 1 Rozdział 1 Wprowadzenie 1 Zagadnienia 1. Wprowadzenie 2. Filozofia eksploatacji maszyn 3. Parametry diagnostyczne 4. Podstawy drgań 5. Charakterystyka czujników drgań 6. Metodyka pomiarów symptomów stanu

Bardziej szczegółowo

AKADEMIA TECHNICZNO - ROLNICZA WYDZIAŁ MECHANICZNY OSPRZT ELEKTRYCZNY POJAZDÓW MECHANICZNYCH

AKADEMIA TECHNICZNO - ROLNICZA WYDZIAŁ MECHANICZNY OSPRZT ELEKTRYCZNY POJAZDÓW MECHANICZNYCH AKADEMIA TECHNICZNO - ROLNICZA WYDZIAŁ MECHANICZNY Bogdan ółtowski Henryk Tylicki OSPRZT ELEKTRYCZNY POJAZDÓW MECHANICZNYCH Bydgoszcz 1999 SPIS TRECI WSTP 1. DIAGNOZOWANIE OSPRZTU ELEKTRYCZNEGO POJAZDÓW

Bardziej szczegółowo

s FAQ: NET 08/PL Data: 01/08/2011

s FAQ: NET 08/PL Data: 01/08/2011 Konfiguracja Quality of Service na urzdzeniach serii Scalance W Konfiguracja Quality of Service na urzdzeniach serii Scalance W Quality of Service to usuga dziaajca w wielu rodzajach sieci przewodowych

Bardziej szczegółowo

Karta (sylabus) modułu/przedmiotu Transport Studia I stopnia

Karta (sylabus) modułu/przedmiotu Transport Studia I stopnia Karta (sylabus) modułu/przedmiotu Transport Studia I stopnia Przedmiot: Diagnostyka techniczna Rodzaj przedmiotu: Podstawowy/obowiązkowy Kod przedmiotu: TR 1 S 0 4 9-0_1 Rok: Semestr: 4 Forma studiów:

Bardziej szczegółowo

STEROWANIE UK ADEM DYNAMICZNYM OBRÓBKI CZ CI OSIOWOSYMETRYCZNYCH O MA EJ SZTYWNO CI

STEROWANIE UK ADEM DYNAMICZNYM OBRÓBKI CZ CI OSIOWOSYMETRYCZNYCH O MA EJ SZTYWNO CI Pomiary Automatyka Robotyka /009 doc. dr in. Aleksandr Draczow Pastwowy Uniwersytet Techniczny w Togliatti, Rosja doc. dr in. Georgij Taranenko Narodowy Uniwersytet Techniczny w Sewastopolu, Ukraina prof.

Bardziej szczegółowo

Tabela 3.2 Składowe widmowe drgań związane z występowaniem defektów w elementach maszyn w porównaniu z częstotliwością obrotów [7],

Tabela 3.2 Składowe widmowe drgań związane z występowaniem defektów w elementach maszyn w porównaniu z częstotliwością obrotów [7], 3.5.4. Analiza widmowa i kinematyczna w diagnostyce WA Drugi poziom badań diagnostycznych, podejmowany wtedy, kiedy maszyna wchodzi w okres przyspieszonego zużywania, dotyczy lokalizacji i określenia stopnia

Bardziej szczegółowo

Przedmioty obowizkowe wspólne. Zarzdzanie i inynieria produkcji Studia II stopnia o profilu: A P

Przedmioty obowizkowe wspólne. Zarzdzanie i inynieria produkcji Studia II stopnia o profilu: A P Zarzdzanie strategiczne WZ Przedmioty obowizkowe wspólne Zarzdzanie i inynieria produkcji Studia II stopnia o profilu: A P Przedmiot: Zarzdzanie strategiczne Kod przedmiotu ZIP 2 N 0-0_0 Status przedmiotu:

Bardziej szczegółowo

KSZTAŁCENIE W ZAKRESIE TELEKOMUNIKACJI W POLITECHNICE ŁÓDZKIEJ

KSZTAŁCENIE W ZAKRESIE TELEKOMUNIKACJI W POLITECHNICE ŁÓDZKIEJ Sławomir Hausman Michał Strzelecki Instytut Elektroniki Politechniki Łódzkiej ul. Wólczaska 223, 90-924 Łód [shausman, mstrzel]@p.lodz.pl www.pwt.et.put.poznan.pl 2005 Poznańskie Warsztaty Telekomunikacyjne

Bardziej szczegółowo

Rys1. Schemat blokowy uk adu. Napi cie wyj ciowe czujnika [mv]

Rys1. Schemat blokowy uk adu. Napi cie wyj ciowe czujnika [mv] Wstp Po zapoznaniu si z wynikami bada czujnika piezoelektrycznego, ramach projektu zaprojektowano i zasymulowano nastpujce ukady: - ródo prdowe stabilizowane o wydajnoci prdowej ma (do zasilania czujnika);

Bardziej szczegółowo

III. ELEMENTY DIAGNOSTYKI TECHNICZNEJ

III. ELEMENTY DIAGNOSTYKI TECHNICZNEJ III. ELEMENTY DIAGNOSTYKI TECHNICZNEJ 1. WSTP W inynierii mechanicznej, w budowie i eksploatacji maszyn czynnikiem stymulujcym bezporednio rozwój diagnostyki jest odpowiedzialno funkcji realizowanej przez

Bardziej szczegółowo

Bazy danych Podstawy teoretyczne

Bazy danych Podstawy teoretyczne Pojcia podstawowe Baza Danych jest to zbiór danych o okrelonej strukturze zapisany w nieulotnej pamici, mogcy zaspokoi potrzeby wielu u!ytkowników korzystajcych z niego w sposóbs selektywny w dogodnym

Bardziej szczegółowo

Planowanie adresacji IP dla przedsibiorstwa.

Planowanie adresacji IP dla przedsibiorstwa. Planowanie adresacji IP dla przedsibiorstwa. Wstp Przy podejciu do planowania adresacji IP moemy spotka si z 2 głównymi przypadkami: planowanie za pomoc adresów sieci prywatnej przypadek, w którym jeeli

Bardziej szczegółowo

Elementy pneumatyczne

Elementy pneumatyczne POLITECHNIKA LSKA W GLIWICACH WYDZIAŁ INYNIERII RODOWISKA i ENERGETYKI INSTYTUT MASZYN i URZDZE ENERGETYCZNYCH Elementy pneumatyczne Laboratorium automatyki (A 3) Opracował: dr in. Jacek Łyczko Sprawdził:

Bardziej szczegółowo

Projektowanie i analiza zadaniowa interfejsu na przykładzie okna dialogowego.

Projektowanie i analiza zadaniowa interfejsu na przykładzie okna dialogowego. Projektowanie i analiza zadaniowa interfejsu na przykładzie okna dialogowego. Jerzy Grobelny Politechnika Wrocławska Projektowanie zadaniowe jest jednym z podstawowych podej do racjonalnego kształtowania

Bardziej szczegółowo

PODSUMOWANIE. Bogdan ÓŁTOWSKI Henryk TYLICKI

PODSUMOWANIE. Bogdan ÓŁTOWSKI Henryk TYLICKI PODSUMOWANIE Drogi Czytelniku, o ile wystarczyło Ci wytrwałoci by dotrze do koca tego opracowania to zdaniem autorów nie straciłe czasu bezpowrotnie. Daje to autorom poczucie dobrze spełnionego obowizku

Bardziej szczegółowo

Elektrotechnika i elektronika

Elektrotechnika i elektronika Elektrotechnika i elektronika Karta (sylabus) przedmiotu WM Zarzdzanie I Inynieria Produkcji Studia pierwszego stopnia o profilu: A P Przedmiot: Elektrotechnika i elektronika Status przedmiotu: obowizkowy

Bardziej szczegółowo

Karta (sylabus) przedmiotu. Zarzdzanie I Inynieria Produkcji Studia pierwszego stopnia o profilu: A P. Przedmiot: Elektrotechnika i elektronika

Karta (sylabus) przedmiotu. Zarzdzanie I Inynieria Produkcji Studia pierwszego stopnia o profilu: A P. Przedmiot: Elektrotechnika i elektronika Elektrotechnika i elektronika Karta (sylabus) przedmiotu WM Zarzdzanie I Inynieria Produkcji Studia pierwszego stopnia o profilu: A P Przedmiot: Elektrotechnika i elektronika Status przedmiotu: obowizkowy

Bardziej szczegółowo

PROF. DR HAB. INŻ. JAN KAZIMIERZ SADOWSKI, prof. zw. Uniwersytetu Technologiczno Humanistycznego w Radomiu

PROF. DR HAB. INŻ. JAN KAZIMIERZ SADOWSKI, prof. zw. Uniwersytetu Technologiczno Humanistycznego w Radomiu PROF. DR HAB. INŻ. JAN KAZIMIERZ SADOWSKI, prof. zw. Uniwersytetu Technologiczno Humanistycznego w Radomiu dziedzina: nauki techniczne dyscyplina i specjalność naukowa: mechanika; tribologia studia: Politechnika

Bardziej szczegółowo

ZASTOSOWANIE TECHNOLOGII WIRTUALNEJ RZECZYWISTOŚCI W PROJEKTOWANIU MASZYN

ZASTOSOWANIE TECHNOLOGII WIRTUALNEJ RZECZYWISTOŚCI W PROJEKTOWANIU MASZYN MODELOWANIE INŻYNIERSKIE ISSN 1896-771X 37, s. 141-146, Gliwice 2009 ZASTOSOWANIE TECHNOLOGII WIRTUALNEJ RZECZYWISTOŚCI W PROJEKTOWANIU MASZYN KRZYSZTOF HERBUŚ, JERZY ŚWIDER Instytut Automatyzacji Procesów

Bardziej szczegółowo

WIADOMOCI OGÓLNE. ...najszybciej robi si rzecz, samodzielnie... ROZDZIAŁ I

WIADOMOCI OGÓLNE. ...najszybciej robi si rzecz, samodzielnie... ROZDZIAŁ I ...najszybciej robi si rzecz, samodzielnie... ROZDZIAŁ I WIADOMOCI OGÓLNE 1. WSTP 2. DETERMINANTY SYSTEMU ISTNIENIA MASZYN 3. WIBROAKUSTYKA MASZYN 4. ZAGROENIA DRGANIOWO HAŁASOWE 5. IDENTYFIKACJA STANU

Bardziej szczegółowo

MyPowerGrid. Ewidencja i kontrola kosztów poprzez monitoring w czasie rzeczywistym. Grzegorz Gutkowski

MyPowerGrid. Ewidencja i kontrola kosztów poprzez monitoring w czasie rzeczywistym. Grzegorz Gutkowski MyPowerGrid Ewidencja i kontrola kosztów poprzez monitoring w czasie rzeczywistym Grzegorz Gutkowski Efekt Technologies Sp. z o.o. www.efektech.com +48 600 003 946 Sekcja I Kontekst Businessowy Kontekst

Bardziej szczegółowo

Ocena kształtu wydziele grafitu w eliwie sferoidalnym metod ATD

Ocena kształtu wydziele grafitu w eliwie sferoidalnym metod ATD AMME 2003 12th Ocena kształtu wydziele grafitu w eliwie sferoidalnym metod ATD M. Stawarz, J. Szajnar Zakład Odlewnictwa, Instytut Materiałów Inynierskich i Biomedycznych Wydział Mechaniczny Technologiczny,

Bardziej szczegółowo

MODELOWANIE PROCESÓW EKSPLOATACJI MASZYN

MODELOWANIE PROCESÓW EKSPLOATACJI MASZYN Akademia Techniczno Rolnicza w Bydgoszczy Wojskowy Instytut Techniki Pancernej i Samochodowej MODELOWANIE PROCESÓW EKSPLOATACJI MASZYN BYDGOSZCZ SULEJÓWEK, 2002. 2 Akademia Techniczno Rolnicza w Bydgoszczy

Bardziej szczegółowo

Laboratorium elektryczne. Falowniki i przekształtniki - I (E 14)

Laboratorium elektryczne. Falowniki i przekształtniki - I (E 14) POLITECHNIKA LSKA WYDZIAŁINYNIERII RODOWISKA I ENERGETYKI INSTYTUT MASZYN I URZDZE ENERGETYCZNYCH Laboratorium elektryczne Falowniki i przekształtniki - I (E 14) Opracował: mgr in. Janusz MDRYCH Zatwierdził:

Bardziej szczegółowo

Dyskretyzacja sygnałów cigłych.

Dyskretyzacja sygnałów cigłych. POLITECHNIKA LSKA WYDZIAŁ INYNIERII RODOWISKA I ENERGETYKI INSTYTUT MASZYN I URZDZE ENERGETYCZNYCH LABORATORIUM METROLOGII Dyskretyzacja sygnałów cigłych. (M 15) www.imiue.polsl.pl/~wwwzmiape Opracował:

Bardziej szczegółowo

DIAGNOZOWANIE STANÓW ZDOLNO CI JAKO CIOWEJ PROCESU PRODUKCYJNEGO

DIAGNOZOWANIE STANÓW ZDOLNO CI JAKO CIOWEJ PROCESU PRODUKCYJNEGO DIAGNOSTYKA 27 ARTYKUY GÓWNE SZKODA, Diagnozowanie stanów zdolnoci jakociowej 89 DIAGNOZOWANIE STANÓW ZDOLNOCI JAKOCIOWEJ PROCESU PRODUKCYJNEGO Jerzy SZKODA Katedra Eksploatacji Pojazdów i Maszyn Uniwersytetu

Bardziej szczegółowo

KARTA OCENY JEDNOSTKI NAUKOWEJ

KARTA OCENY JEDNOSTKI NAUKOWEJ ZAŁACZNIK nr 2 KARTA OCENY JEDNOSTKI NAUKOWEJ Cz A dla dyscyplin: nauki humanistyczne i społeczne Zespół roboczy Komisji Bada na Rzecz Rozwoju... NAZWA JEDNOSTKI I. WYNIKI DZIAŁALNOCI NAUKOWEJ 1. Publikacje

Bardziej szczegółowo

Układ aktywnej redukcji hałasu przenikającego przez przegrodę w postaci płyty mosiężnej

Układ aktywnej redukcji hałasu przenikającego przez przegrodę w postaci płyty mosiężnej Układ aktywnej redukcji hałasu przenikającego przez przegrodę w postaci płyty mosiężnej Paweł GÓRSKI 1), Emil KOZŁOWSKI 1), Gracjan SZCZĘCH 2) 1) Centralny Instytut Ochrony Pracy Państwowy Instytut Badawczy

Bardziej szczegółowo

Transport wewntrzny w procesach produkcyjnych

Transport wewntrzny w procesach produkcyjnych Transport wewntrzny w procesach produkcyjnych Karta (sylabus) przedmiotu WM Zarzdzanie i Inynieria Produkcji Studia pierwszego stopnia o profilu: A P Przedmiot: Transport wewntrzny w procesach produkcyjnych

Bardziej szczegółowo

Obwody sprzone magnetycznie.

Obwody sprzone magnetycznie. POITECHNIKA SKA WYDZIAŁ INYNIERII RODOWISKA I ENERGETYKI INSTYTUT MASZYN I URZDZE ENERGETYCZNYCH ABORATORIUM EEKTRYCZNE Obwody sprzone magnetycznie. (E 5) www.imiue.polsl.pl/~wwwzmiape Opracował: Dr in.

Bardziej szczegółowo

SEMINARIUM DYPLOMOWE

SEMINARIUM DYPLOMOWE Bogdan ÓŁTOWSKI SEMINARIUM DYPLOMOWE ZASADY PISANIA PRAC DYPLOMOWYCH ATR BYDGOSZCZ 1997 BOGDAN ÓŁTOWSKI SEMINARIUM DYPLOMOWE (ZASADY PISANIA PRAC DYPLOMOWYCH) Jeli mylisz rok naprzód, zasiej ziarno, Jeli

Bardziej szczegółowo

(podstawy i wymagania ze szczególnym zwróceniem uwagi na funkcjonalno systemów. w odniesieniu do poszczególnych poziomów)

(podstawy i wymagania ze szczególnym zwróceniem uwagi na funkcjonalno systemów. w odniesieniu do poszczególnych poziomów) TIER CZTERY POZIOMY NIEZAWODNOCI (podstawy i wymagania ze szczególnym zwróceniem uwagi na funkcjonalno systemów klimatyzacji precyzyjnej w odniesieniu do poszczególnych poziomów) 1 Spis treci 1. Definicja

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp 13. Część I. UKŁADY REDUKCJI DRGAŃ Wykaz oznaczeń 18. Literatura Wprowadzenie do części I 22

Spis treści. Wstęp 13. Część I. UKŁADY REDUKCJI DRGAŃ Wykaz oznaczeń 18. Literatura Wprowadzenie do części I 22 Spis treści Wstęp 13 Literatura - 15 Część I. UKŁADY REDUKCJI DRGAŃ - 17 Wykaz oznaczeń 18 1. Wprowadzenie do części I 22 2. Teoretyczne podstawy opisu i analizy układów wibroizolacji maszyn 30 2.1. Rodzaje

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Wybrane zagadnienia modelowania i obliczeń inżynierskich Chosen problems of engineer modeling and numerical analysis Dyscyplina: Budowa i Eksploatacja Maszyn Rodzaj przedmiotu: Przedmiot

Bardziej szczegółowo

Metrologia: organizacja eksperymentu pomiarowego

Metrologia: organizacja eksperymentu pomiarowego Metrologia: organizacja eksperymentu pomiarowego (na podstawie: Żółtowski B. Podstawy diagnostyki maszyn, 1996) dr inż. Paweł Zalewski Akademia Morska w Szczecinie Teoria eksperymentu: Teoria eksperymentu

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: SYSTEMY INFORMATYCZNE WSPOMAGAJĄCE DIAGNOSTYKĘ MEDYCZNĄ Kierunek: Inżynieria Biomedyczna Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy moduł specjalności informatyka medyczna Rodzaj zajęć: wykład, projekt

Bardziej szczegółowo

Diagnostyka układów programowalnych, sterowanie prac windy (rodowisko MAX+plus II 10.1 BASELINE)

Diagnostyka układów programowalnych, sterowanie prac windy (rodowisko MAX+plus II 10.1 BASELINE) LABORATORIUM TECHNIKI CYFROWEJ Diagnostyka układów programowalnych, sterowanie prac windy (rodowisko MAX+plus II 10.1 BASELINE) Opracowali: dr in. Krystyna Noga mgr in. Rafał Sokół Akademia Morska Wydział

Bardziej szczegółowo

O tym jak wyliczy koszt przepływu palety przez magazyn

O tym jak wyliczy koszt przepływu palety przez magazyn Optymalizacja zaangaowania kapitałowego 22.12.2004 r. w decyzjach typu make or buy. Magazyn własny czy obcy cz. 1. O tym jak wyliczy koszt przepływu palety przez magazyn Wprowadzenie Wan miar działania

Bardziej szczegółowo

1. WSTP. 2. Koncepcja platformy bezpieczestwa publicznego

1. WSTP. 2. Koncepcja platformy bezpieczestwa publicznego Koncepcja Platformy Bezpieczestwa Wewntrznego do realizacji zada badawczo-rozwojowych w ramach projektu Nowoczesne metody naukowego wsparcia zarzdzania bezpieczestwem publicznym w Unii Europejskiej 1.

Bardziej szczegółowo

MODELOWANIE I PROGRAMOWANIE PRACY

MODELOWANIE I PROGRAMOWANIE PRACY Tadeusz MIKULCZYSKI 1, Daniel NOWAK 2, Rafał WICŁAWEK 3 Instytut Technologii Maszyn i Automatyzacji Politechniki Wrocławskiej, Wrocław 1. Streszczenie. Zaprezentowano metod Grafpol modelowania dyskretnych

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE 4 WYZNACZANIE OPTYMALIZOWANYCH PROCEDUR DIAGNOSTYCZNO-OBSŁUGOWYCH

ĆWICZENIE 4 WYZNACZANIE OPTYMALIZOWANYCH PROCEDUR DIAGNOSTYCZNO-OBSŁUGOWYCH ĆWICZENIE 4 WYZNACZANIE OPTYMALIZOWANYCH PROCEDUR DIAGNOSTYCZNO-OBSŁUGOWYCH Cel ćwiczenia: - zapoznanie z podstawowymi metodami wyznaczania optymalizowanych procedur diagnozowania (m. in. z metodą skuteczności

Bardziej szczegółowo

1. Projektowanie systemów i układów mechatronicznych

1. Projektowanie systemów i układów mechatronicznych 1. Projektowanie systemów i układów mechatronicznych Paweł Witczak Instytut Mechatroniki i Systemów Informatycznych Politechniki Łódzkiej Literatura: [1] D.C. Hanselman, Brushless Permanent Motor Design,

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr XXVIII/266/2008 Rady Miejskiej w Jarocinie z dnia 16 czerwca 2008 r.

Uchwała Nr XXVIII/266/2008 Rady Miejskiej w Jarocinie z dnia 16 czerwca 2008 r. Uchwała Nr XXVIII/266/2008 z dnia 16 czerwca 2008 r. w sprawie okrelenia warunków i trybu wspierania, w tym finansowego, rozwoju sportu kwalifikowanego przez Gmin Jarocin. Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt.15,

Bardziej szczegółowo

Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica w Krakowie Wydział Elektrotechniki, Automatyki, Informatyki i Inżynierii Biomedycznej

Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica w Krakowie Wydział Elektrotechniki, Automatyki, Informatyki i Inżynierii Biomedycznej Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica w Krakowie Wydział Elektrotechniki, Automatyki, Informatyki i Inżynierii Biomedycznej METODY ANALIZY I ROZPOZNAWANIA INFORMACJI ZAWARTEJ W SYGNAŁACH PRĄDOWYCH

Bardziej szczegółowo

SPIS TRECI podrcznika Podstawy Mechatroniki

SPIS TRECI podrcznika Podstawy Mechatroniki SPIS TRECI podrcznika Podstawy Mechatroniki 1 Istota mechatroniki 1.1 Synergia rónych zasad działania urzdze zintegrowanych w systemie mechatronicznym.... 12 1.2 Systemowe podejcie przy projektowaniu urzdze

Bardziej szczegółowo

Wymierne korzyci wynikajce z analizy procesów

Wymierne korzyci wynikajce z analizy procesów Wymierne korzyci wynikajce z analizy procesów Analiza procesu jest narzdziem do osignicia wyszej efektywnoci organizacji (midzy innymi). Wymaga ona zbudowania modelu procesu biznesowego bdcego opisem funkcjonowania

Bardziej szczegółowo

Zmiany w informatorze technik us ug pocztowych i telekomunikacyjnych 421[01]

Zmiany w informatorze technik us ug pocztowych i telekomunikacyjnych 421[01] Technik usug pocztowych i telekomunikacyjnych errata sierpie 2011 Zmiany w informatorze technik usug pocztowych i telekomunikacyjnych 421[01] Strona 13 punkt 1.2. otrzymuje brzmienie: 1.2. stosowa akty

Bardziej szczegółowo

Zarzdzanie i Inynieria produkcji Studia 2 stopnia o profilu: A P

Zarzdzanie i Inynieria produkcji Studia 2 stopnia o profilu: A P Systemy transportowe WM Zarzdzanie i Inynieria produkcji Studia stopnia o profilu: A P Przedmiot: Systemy transportowe Kod przedmiotu Status przedmiotu: obieralny ZIP S 3 3-_0 Jzyk wykładowy: polski Rok:

Bardziej szczegółowo

Cash flow projektu zakładajcego posiadanie własnego magazynu oraz posiłkowanie si magazynem obcym w przypadku sezonowych zwyek

Cash flow projektu zakładajcego posiadanie własnego magazynu oraz posiłkowanie si magazynem obcym w przypadku sezonowych zwyek Optymalizacja zaangaowania kapitałowego 4.01.2005 r. w decyzjach typu make or buy. Magazyn czy obcy cz. 2. Cash flow projektu zakładajcego posiadanie własnego magazynu oraz posiłkowanie si magazynem obcym

Bardziej szczegółowo

Biuletyn Informacyjny ITS (Instytutu Transportu Samochodowego)

Biuletyn Informacyjny ITS (Instytutu Transportu Samochodowego) 1. A 5809 III ABC Jakości od 1996 2. Acta of Bioengineering and Biomechanics 1999-2002 3. Advances in Manufacturing Science and Technology (patrz Postępy Technologii Maszyn i Urządzeń) 4. Archives of Civil

Bardziej szczegółowo

Metody ilociowe w zarzdzaniu

Metody ilociowe w zarzdzaniu Metody ilociowe w zarzdzaniu WZ Zarzdzanie i Inynieria Produkcji Studia I stopnia o profilu: A P P1rzedmiot: Metody ilociowe w zarzdzaniu Kod przedmiotu ZIP 1 S 07 64-0 -0 Status przedmiotu: Przedmiot

Bardziej szczegółowo

Symulacja cieek klinicznych w rodowisku PowerDesigner i SIMUL8

Symulacja cieek klinicznych w rodowisku PowerDesigner i SIMUL8 Symulacja w Badaniach i Rozwoju Vol. 1, No. 2/2010 Marta LIGNOWSKA Wojskowa Akademia Techniczna, ul. Kaliskiego 2, 00-908 Warszawa E-mail: marta.lignowska@wat.edu.pl Symulacja cieek klinicznych w rodowisku

Bardziej szczegółowo

WPŁYW TECHNOLOGII DROGOWYCH NA RODOWISKO CZŁOWIEKA

WPŁYW TECHNOLOGII DROGOWYCH NA RODOWISKO CZŁOWIEKA Prof. Wojciech Grabowski Instytut Inynierii Ldowej Politechniki Poznaskiej, Zakład Dróg Ulic i Lotnisk WPŁYW TECHNOLOGII DROGOWYCH NA RODOWISKO CZŁOWIEKA WPŁYW TECHNOLOGII DROGOWYCH NA RODOWISKO CZŁOWIEKA

Bardziej szczegółowo

S P I S T R E C I. 1. WST P... 3 1.1 Uwagi ogólne 3 1.2 Wykorzystane materiały 3

S P I S T R E C I. 1. WST P... 3 1.1 Uwagi ogólne 3 1.2 Wykorzystane materiały 3 S P I S T R E C I 1. WSTP... 3 1.1 Uwagi ogólne 3 1.2 Wykorzystane materiały 3 2. ZAKRES WYKONANYCH ROBÓT I BADA... 4 2.1 Wiercenie otworów 4 2.2 Sondowanie statyczne CPT 4 3. CHARAKTERYSTYKA GEOTECHNICZNA...

Bardziej szczegółowo

WYKŁAD 12. Wzorce projektowe czynnociowe State Mediator

WYKŁAD 12. Wzorce projektowe czynnociowe State Mediator WYKŁAD 12 Wzorce projektowe czynnociowe State Mediator Behavioral Design Pattern: State [obj] Umoliwia obiektowi zmian zachowania gdy zmienia si jego stan wewntrzny. Dzieki temu obiekt zdaje si zmienia

Bardziej szczegółowo

Krajowy System Monitorowania Technologii rodowiskowych Zarys koncepcji Dlaczego taki system jest potrzebny?

Krajowy System Monitorowania Technologii rodowiskowych Zarys koncepcji Dlaczego taki system jest potrzebny? Krajowy System Monitorowania Technologii rodowiskowych Dlaczego taki system jest potrzebny? Zarys koncepcji Sektor technologii rodowiskowych postrzegany jest w Europie i na wiecie jako jeden z najbardziej

Bardziej szczegółowo

1. DIAGNOZOWANIE OSPRZTU ELEKTRYCZNEGO POJAZDÓW MECHANICZNYCH

1. DIAGNOZOWANIE OSPRZTU ELEKTRYCZNEGO POJAZDÓW MECHANICZNYCH . DIAGNOZOWANIE OSPRZTU ELEKTRYCZNEGO POJAZDÓW MECHANICZNYCH.. ELEMENTY DIAGNOSTYKI TECHNICZNEJ Rozwijajca si dynamicznie dyscyplina wiedzy dotyczca eksploatacji maszyn i urzdze technicznych budowana jest

Bardziej szczegółowo

Uwaga! Dane zaznaczone kolorem ó tym s generowane automatycznie po za o eniu konta w systemie EBOI, albo wype niane automatycznie

Uwaga! Dane zaznaczone kolorem ó tym s generowane automatycznie po za o eniu konta w systemie EBOI, albo wype niane automatycznie Wniosek wzorcowy Uwaga! Dane zaznaczone kolorem ótym s generowane automatycznie po zaoeniu konta w systemie EBOI, albo wypeniane automatycznie Dane zaznaczone kolorem zielonym wnioskodawca wprowadza na

Bardziej szczegółowo

OGNIWO PALIWOWE W UKŁADACH ZASILANIA POTRZEB WŁASNYCH

OGNIWO PALIWOWE W UKŁADACH ZASILANIA POTRZEB WŁASNYCH Antoni DMOWSKI, Politechnika Warszawska, Instytut Elektroenergetyki Bartłomiej KRAS, APS Energia OGNIWO PALIWOWE W UKŁADACH ZASILANIA POTRZEB WŁASNYCH 1. Wstp Obecne rozwizania podtrzymania zasilania obwodów

Bardziej szczegółowo

Ocena obcienia prac fizyczn dynamiczn na stanowisku pracy

Ocena obcienia prac fizyczn dynamiczn na stanowisku pracy Ocena obcienia prac fizyczn dynamiczn na stanowisku pracy dr med. Joanna Bugajska - Centralny Instytut Ochrony Pracy (artykuł z pakietu edukacyjnego Nauka o pracy - bezpieczestwo, higiena, ergonomia CIOP)

Bardziej szczegółowo

WIZUALIZACJA DANYCH ZE STRZELA RAKIETOWYCH Z WYKORZYSTANIEM SYSTEMÓW CAx

WIZUALIZACJA DANYCH ZE STRZELA RAKIETOWYCH Z WYKORZYSTANIEM SYSTEMÓW CAx mgr in. Jacek WARCHULSKI jacek.warchulski@wat.edu.pl mgr in. Marcin WARCHULSKI marcin.warchulski@wat.edu.pl Wojskowa Akademia Techniczna, Wydzia( Mechatroniki WIZUALIZACJA DANYCH ZE STRZELA RAKIETOWYCH

Bardziej szczegółowo

Kierunki i specjalności na stacjonarnych studiach I i II stopnia stanowiące ofertę edukacyjną w roku akademickim 2018/19

Kierunki i specjalności na stacjonarnych studiach I i II stopnia stanowiące ofertę edukacyjną w roku akademickim 2018/19 Załącznik nr 2 do uchwały nr 42/d/05/2017 Kierunki i specjalności na stacjonarnych studiach I i II stopnia stanowiące ofertę edukacyjną w roku akademickim 2018/19 Wydział Architektury architektura (architecture)

Bardziej szczegółowo

KIERUNKI ROZWOJU W INYNIERII JAKOCI

KIERUNKI ROZWOJU W INYNIERII JAKOCI 20/21 ARCHIWUM ODLEWNICTWA Rok 2006, Rocznik 6, Nr 21(1/2) ARCHIVES OF FOUNDARY Year 2006, Volume 6, Nº 21 (1/2) PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 KIERUNKI ROZWOJU W INYNIERII JAKOCI S. TKACZYK 1 Politechnika

Bardziej szczegółowo

Energia odnawialna w województwie zachodniopomorskim Koncepcje współpracy

Energia odnawialna w województwie zachodniopomorskim Koncepcje współpracy Energia odnawialna w województwie zachodniopomorskim Koncepcje współpracy Podstaw rozwoju kadego społeczestwa jest jego rozwój gospodarczy, a energia stanowi wan rol w jego realizacji. Z uwagi na cigły

Bardziej szczegółowo

SZKIC ODPOWIEDZI I SCHEMAT OCENIANIA ROZWI ZA ZADA W ARKUSZU II

SZKIC ODPOWIEDZI I SCHEMAT OCENIANIA ROZWI ZA ZADA W ARKUSZU II Nr zadania.1.. Przemiany gazu.. SZKIC ODPOWIEDZI I SCHEMAT OCENIANIA ROZWIZA ZADA W ARKUSZU II PUNKTOWANE ELEMENTY ODPOWIEDZI Za czynno Podanie nazwy przemiany (AB przemiana izochoryczna) Podanie nazwy

Bardziej szczegółowo

BADANIA EKSPLOATACYJNE INSTALACJI ELEKTRYCZNYCH I PIORUNOCHRONNYCH W OBIEKTACH MEDYCZNYCH

BADANIA EKSPLOATACYJNE INSTALACJI ELEKTRYCZNYCH I PIORUNOCHRONNYCH W OBIEKTACH MEDYCZNYCH BADANIA EKSPLOATACYJNE INSTALACJI ELEKTRYCZNYCH I PIORUNOCHRONNYCH W OBIEKTACH MEDYCZNYCH Opracowali: Romuald Moszczyski Janusz Szymaski Biuro Strategii, Rozwoju i Marketingu 1 Definicja i cel bada Obiekty

Bardziej szczegółowo

s FAQ: NET 09/PL Data: 01/08/2011

s FAQ: NET 09/PL Data: 01/08/2011 Konfiguracja ihop na urzdzeniach SCALANCE W Konfiguracja ihop na urzdzeniach SCALANCE W. ihop, to funkcjonalno zaimplementowana w moduach radiowych produkcji SIEMENS AG, pozwala na prac urzdze radiowych,

Bardziej szczegółowo

WIG MAGAZYNOWY SL O UD WIGU 150-750 KG

WIG MAGAZYNOWY SL O UD WIGU 150-750 KG STAY WIG MAGAZYNOWY SL O UDWIGU 150-750 KG STAY DWIG MAGAZYNOWY Z MOLIWOCI WYKORZYSTANIA DO CELÓW PRZEMYSOWYCH Poszukujecie Pastwo rzetelnego i dostpnego cenowo rozwizania w dziedzinie transportu pionowego?

Bardziej szczegółowo

Budetowanie w przedsibiorstwie produkcyjnym. Budgeting in the productive enterprise

Budetowanie w przedsibiorstwie produkcyjnym. Budgeting in the productive enterprise Controlling w małych i rednich przedsibiorstwach 173 Budetowanie w przedsibiorstwie produkcyjnym Budgeting in the productive enterprise Karol CIEWIERA * Streszczenie: Budetowanie w działalnoci jednostek

Bardziej szczegółowo

Standardy danych w tagu EPC

Standardy danych w tagu EPC Standardy danych w EPC Strona: 1 Standardy danych w tagu EPC W elektronicznym noniku danych, jakim jest tag EPC (Electronic Produkt Code), bdzie zapisany tylko numer identyfikacyjny. Bdzie to jeden z poniszych

Bardziej szczegółowo

Opinia o pracy doktorskiej pt. Damage Identification in Electrical Network for Structural Health Monitoring autorstwa mgr inż.

Opinia o pracy doktorskiej pt. Damage Identification in Electrical Network for Structural Health Monitoring autorstwa mgr inż. Prof. dr hab. inż. Tadeusz Uhl Katedra Robotyki i Mechatroniki Akademia Górniczo Hutnicza Al. Mickiewicza 30 30-059 Kraków Kraków 26.05.2011 Opinia o pracy doktorskiej pt. Damage Identification in Electrical

Bardziej szczegółowo

Podstawy technologii maszyn

Podstawy technologii maszyn Podstawy maszyn Karta (sylabus) przedmiotu WM Zarzdzanie i inynieria produkcji Studia stopnia pierwszego o profilu ogólnoakademickim Przedmiot: Podstawy maszyn Kod Status przedmiotu: obowizkowy ZIP 1 S

Bardziej szczegółowo

Wykład organizacyjny

Wykład organizacyjny Automatyka - zastosowania, metody i narzędzia, perspektywy na studiach I stopnia specjalności: Automatyka i systemy sterowania Wykład organizacyjny dr inż. Michał Grochowski kiss.pg.mg@gmail.com michal.grochowski@pg.gda.pl

Bardziej szczegółowo

PROJEKTOWANIE MECHATRONICZNE

PROJEKTOWANIE MECHATRONICZNE Przedmiot: PROJEKTOWANIE MECHATRONICZNE Prowadzący: Prof. dr hab. inż. Krzysztof J. Kaliński, prof. zw. PG Katedra Mechaniki i Mechatroniki 108 WM, kkalinsk@o2.pl Konsultacje: wtorek 14:00 15:00 czwartek

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Przedmowa 11

Spis treści. Przedmowa 11 Podstawy konstrukcji maszyn. T. 1 / autorzy: Marek Dietrich, Stanisław Kocańda, Bohdan Korytkowski, Włodzimierz Ozimowski, Jacek Stupnicki, Tadeusz Szopa ; pod redakcją Marka Dietricha. wyd. 3, 2 dodr.

Bardziej szczegółowo

Zarzdzanie i Inynieria Produkcji Studia II stopnia o profilu: A P

Zarzdzanie i Inynieria Produkcji Studia II stopnia o profilu: A P Technologiczne i organizacyjne przygotowanie produkcji WM Zarzdzanie i Inynieria Produkcji Studia II stopnia o profilu: A P Przedmiot: Technologiczne i organizacyjne przygotowanie produkcji Kod przedmiotu

Bardziej szczegółowo

Dynamika Uk adów Nieliniowych 2009 Wykład 11 1 Synchronizacja uk adów chaotycznych O synchronizacji mówiliśmy przy okazji języków Arnolda.

Dynamika Uk adów Nieliniowych 2009 Wykład 11 1 Synchronizacja uk adów chaotycznych O synchronizacji mówiliśmy przy okazji języków Arnolda. Dynamika Ukadów Nieliniowych 2009 Wykład 11 1 Synchronizacja ukadów chaotycznych O synchronizacji mówiliśmy przy okazji języków Arnolda. Wtedy była to synchronizacja stanów periodycznych. Wiecej na ten

Bardziej szczegółowo

-OPIS WYMAGA - OPIS ZAKRESU. a. w zakresie usługi b. w zakresie personelu technicznego

-OPIS WYMAGA - OPIS ZAKRESU. a. w zakresie usługi b. w zakresie personelu technicznego BEZPIECZNA PROFESJONALNA USŁUGA SERWISOWA KRYTERIA WYBORU FIRMY SERWISOWEJ NA POZIOMIE WIADCZENIA USŁUGI TIER3/TIER4 dla klimatyzacji precyzyjnej HPAC w obiektach DATA CENTER 1 1. I. Kryterium wymaga str.

Bardziej szczegółowo

WYKRYWANIE USZKODZEŃ W LITYCH ELEMENTACH ŁĄCZĄCYCH WAŁY

WYKRYWANIE USZKODZEŃ W LITYCH ELEMENTACH ŁĄCZĄCYCH WAŁY ZESZYTY NAUKOWE AKADEMII MARYNARKI WOJENNEJ ROK LI NR 4 (183) 2010 Radosł aw Pakowski Mirosł aw Trzpil Politechnika Warszawska WYKRYWANIE USZKODZEŃ W LITYCH ELEMENTACH ŁĄCZĄCYCH WAŁY STRESZCZENIE W artykule

Bardziej szczegółowo

STEROWANIE STRUKTUR DYNAMICZNYCH Model fizyczny semiaktywnego zawieszenia z tłumikami magnetoreologicznymi

STEROWANIE STRUKTUR DYNAMICZNYCH Model fizyczny semiaktywnego zawieszenia z tłumikami magnetoreologicznymi STEROWANIE STRUKTUR DYNAMICZNYCH Model fizyczny semiaktywnego zawieszenia z tłumikami magnetoreologicznymi mgr inż. Łukasz Jastrzębski Katedra Automatyzacji Procesów - Akademia Górniczo-Hutnicza Kraków,

Bardziej szczegółowo

Rok akademicki: 2013/2014 Kod: RAR AM-s Punkty ECTS: 3. Kierunek: Automatyka i Robotyka Specjalność: Automatyka i metrologia

Rok akademicki: 2013/2014 Kod: RAR AM-s Punkty ECTS: 3. Kierunek: Automatyka i Robotyka Specjalność: Automatyka i metrologia Nazwa modułu: Materiały i konstrukcje inteligentne Rok akademicki: 2013/2014 Kod: RAR-2-106-AM-s Punkty ECTS: 3 Wydział: Inżynierii Mechanicznej i Robotyki Kierunek: Automatyka i Robotyka Specjalność:

Bardziej szczegółowo

Rys.1 Schemat blokowy uk adu miliwatomierza.

Rys.1 Schemat blokowy uk adu miliwatomierza. Wstp Tematem projektu jest zaproponowanie ukadu do pomiaru mocy czynnej speniajcego nastpujce warunki: - moc znamionowa pomiaru P n = 00mW; - czstotliwo znamionowa pomiaru f n = khz; - znamionowa impedancja

Bardziej szczegółowo

System zabezpieczenia i monitorowania maszyn wirnikowych TNC 2010

System zabezpieczenia i monitorowania maszyn wirnikowych TNC 2010 System zabezpieczenia i monitorowania maszyn wirnikowych TNC 00 Układ do pomiaru prdkoci obrotowej typ MDS0P / RT0 wyjcia: impulsowe, 4-0mA Zastosowanie Bezdotykowy układ pomiarowy czujnik MDS0Pprzetwornik

Bardziej szczegółowo

Katalog techniczny. Softstarty. Typu PSR. Katalog 1SFC1320003C0201_PL

Katalog techniczny. Softstarty. Typu PSR. Katalog 1SFC1320003C0201_PL Katalog techniczny Softstarty Typu PSR Katalog 1SFC1320003C0201_PL Softstarty ABB Opis ogólny Od lewej: połczenie softstartu PSR z wyłcznikiem silnikowym MS116 Powyej: PSR16, PSR30 i PSR45*) Dział produktów

Bardziej szczegółowo

Automatyka ch odnicza seminarium. SiUChKl. Gda sk, 5.12.2009 r.

Automatyka ch odnicza seminarium. SiUChKl. Gda sk, 5.12.2009 r. Systemy automatyki do precyzyjnej regulacji wilgotnoci powietrza w przestrzenia adunkowej kontenerów specjalizowanych przeznaczonych do transportu i przechowywania bananów. Automatyka chodnicza seminarium

Bardziej szczegółowo

Oferta badawcza Politechniki Gdańskiej dla przedsiębiorstw

Oferta badawcza Politechniki Gdańskiej dla przedsiębiorstw KATEDRA AUTOMATYKI kierownik katedry: dr hab. inż. Kazimierz Kosmowski, prof. nadzw. PG tel.: 058 347-24-39 e-mail: kazkos@ely.pg.gda.pl adres www: http://www.ely.pg.gda.pl/kaut/ Systemy sterowania w obiektach

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr Rady Miasta Rejowiec Fabryczny

Uchwała Nr Rady Miasta Rejowiec Fabryczny PROJEKT Uchwała Nr Rady Miasta Rejowiec Fabryczny z dnia w sprawie programu współpracy Miasta Rejowiec Fabryczny z organizacjami pozarzdowymi oraz podmiotami, o których mowa w art. 3 ust. 3 ustawy o działalnoci

Bardziej szczegółowo

Agenda zaj. dr in. Andrzej Sobczak. Informacje analogowe vs dyskretne

Agenda zaj. dr in. Andrzej Sobczak. Informacje analogowe vs dyskretne Katedra Informatyki Gospodarczej Szkoła Główna Handlowa dr in. Andrzej Sobczak W prezentacji wykorzystano fragmenty materiałów: E. Richter-Was, Teoretyczne Podstawy Informatyki J. Florek, Systemy Komputerowe

Bardziej szczegółowo

WZÓR. WNIOSEK o przyznanie rodków z Funduszu Nauki i Technologii Polskiej na finansowanie projektu badawczego. Data złoenia

WZÓR. WNIOSEK o przyznanie rodków z Funduszu Nauki i Technologii Polskiej na finansowanie projektu badawczego. Data złoenia Załczniki do rozporzdzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyszego z dnia... (poz....) Załcznik nr 1 WZÓR WNIOSEK o przyznanie rodków z Funduszu Nauki i Technologii Polskiej na finansowanie projektu badawczego

Bardziej szczegółowo

LP. Sygnatura Tytuł czasopisma Rok. 2 Acta of Bioengineering and Biomechanics 1999-2002

LP. Sygnatura Tytuł czasopisma Rok. 2 Acta of Bioengineering and Biomechanics 1999-2002 LP. Sygnatura Tytuł czasopisma Rok 1 A 5809 III ABC Jakości od 1996 2 Acta of Bioengineering and Biomechanics 1999-2002 3 Advances in Manufacturing Science and Technology (patrz Postępy Technologii Maszyn

Bardziej szczegółowo

Marcin LAZYK 1 Krzysztof SMYKSY 2 Ewa CHROBOT 3 Wydział Odlewnictwa AGH, Kraków

Marcin LAZYK 1 Krzysztof SMYKSY 2 Ewa CHROBOT 3 Wydział Odlewnictwa AGH, Kraków Marcin LAZYK 1 Krzysztof SMYKSY 2 Ewa CHROBOT 3 Wydział Odlewnictwa AGH, Kraków 1. Wstp. W badaniach procesów formowania wykorzystywane s rónorodne techniki pomiarowe. Najczciej stosowana jest ocena efektów

Bardziej szczegółowo