Rodzina Tuchołków. Według tamtych materiałów ród Tachołków herbu Korzbok, jest stary. Pierwsze ślady prowadzą na Śląsk i sięgają XIV wieku.

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Rodzina Tuchołków. Według tamtych materiałów ród Tachołków herbu Korzbok, jest stary. Pierwsze ślady prowadzą na Śląsk i sięgają XIV wieku."

Transkrypt

1 Rodzina Tuchołków Po raz któryś z rzędu zdaję sobie sprawę jak trudna jest rola kronikarza rodziny, jeśli osoby o których chce się pisać już ale żyją. Z dokumentów można wyczytać wiele jeśli się zachowały. Są jak ważne punkty wyznaczone na mapie, ale między nimi toczyło się życie, nieraz bardzo bogate w wydarzenia. Każdy życiorys realizował się także w określonym czasie historycznym, co miało ogromny wpływ na losy poszczególny ludzi. Chciałabym, choćby bardzo pobieżnie, utrwalić to co zachowało się w pamięci bliskich z następnego pokolenia o rodzeństwie Tuchołków: Marii, Stefanie i Józefie. Na początek krotki rys historii rodziny, oczywiście bez szczegółów. W posiadaniu rodziny są materiały zgromadzone przez kuzyna Janusz Tuchołka oraz historyka pana dr Głogowskiego, który pracował nad genealogią rodów pomorskich, zatem nie ma potrzeby by się powtarzać. Według tamtych materiałów ród Tachołków herbu Korzbok, jest stary. Pierwsze ślady prowadzą na Śląsk i sięgają XIV wieku. Herbem Korzbok pieczętuje się wiele rodów wielkopolskich, pomorskich a nawet litewskich. Pierwsze wzmianki o protoplaście rodu Janie, odnotowane zostały w 1567r. I od niego poprzez cztery wieki biegną pokolenia Tuchołków, zwykle osiadłych na roli i pełniących zaszczytne funkcje obywatelskie. Imiona noszą piękne w Polsce powszechnie używane: Jan,. Jakub, Stanisław, Kazimierz, Konstanty, Michał, Józef, Mateusz, Antoni, Anastazy. Pod koniec XVII wieku ród rozdziela się na dwa pnie: linię senatorską znaczniejszą i sędziowską, z której wywodzą się Maria, Stefan i Józef. Niektórzy spośród antenatów zaznaczają swoją obecność pełniąc powtarzającą się w kilku pokoleniach funkcję sędziego ziemskiego. Związani są z Ziemią Tucholską. Dorabiają się i tracą majątki, wydaje się, że jedno i drugie przychodzi im dość łatwo. Jedynie majątek Smoląg pod Starogardem przetrwał przez 3 pokolenia. W szeregu swojskich imion dochodzimy do Anastazego, ojca naszych bohaterów, właściciela majątku Rudy pow. Września. Anastazy Tuchołka / / poślubił Konstancję Genge / / córkę Emanuela Genge właściciela majątku Węgierki w tym samym powiecie. Nawiasem mówiąc obydwa folwarki powędrowały później w obce ręce na skutek nie znanych bliżej zrządzeń losu, czy może lekkomyślności. Z małżeństwa Anastazego z Konstancją przyszło na świat w majątku Rudy troje dzieci: Maria zwana Mysią 31 sierpnia 1834r, 15 miesięcy później Stefan - 25 listopada 1885r. i znów

2 po 15 miesiąca Józef 24 lutego 1887 r. W liście przechowywanym w rodzinie, pisanym po niemiecku, siostra. Konstancji ze zgrozą komentuje zapowiedź pojawienia się trzeciego dziecka. Można z tego wnioskować, że Kocia nie była zbyt silna, sytuacja finansowa nie najlepsza, co się zresztą potwierdziło. Biednej Konstancji nie było sadzone wychowanie swoich dzieci, umarła w kilka dni po urodzeniu Józia. Jak mówiono - przyczyniły się do tego emocje związane z bardzo złym stanem finansowym i groźbą licytacji majątku. W ten sposób noworodek i dwoje malutkich dzieci zostało pozbawione matki. Funkcję tę przejęła niania Władziusia. Najbardziej kochała i rozpieszczała maleńkiego Józia, była to miłość z wzajemnością. Dorosły Józef ciepło wspominał Władziusię, odwiedzał ją i na pewno wspomagał, bo był człowiekiem hojnym. Nie wiemy jak długo niania zajmowała się dziećmi, czy powędrowały w świat wcześniej, czy po śmierci ojca. Anastazy Tuchołka zmarł 10 lat po Konstancji 27 sierpnia 1897 r. w Witkowie. Wychowanie dzieci przejęła rodzina. Mysia znalazła dom u siostry matki, Marii Schulcowej. Udo Schultz był Niemcem, generalnym dyrektorem Zakładów Górniczych w Tarnowskich Górach i był człowiekiem zamożnym. Schultzowie mieli już dzieci /syna Alfreda/ ale przyjęli małą i prawdopodobnie chrześniaczkę ciotki. Kiedy Górny Śląsk - przypadł do Polski, rodzina wyjechała do Niemiec i Mysia uległa zniemczeniu. Pozostało jej tylko polskie zdrobnienie imienia i nazwisko. Wychowujący Mysię wujostwo Schultzowie zapewni li jej odpowiednie wykształcenie i samodzielność obdarzając własną posiadłością - małym folwarkiem w Oleśnie /dawniej Rosenberg/, gdzie samodzielnie gospodarowała. Mysia była bardzo silną indywidualnością władcza i despotyczna dominowała nad otoczeniem, a zawsze otaczała się kobietami. Wkrótce u jej boku znalazła się druga Maria Deżanka, siostra prof. Wiktora Degi z Poznania, którą Mysia wyłączyła z polskiej rodziny i która pozostała z nią do końca życia. W latach trzydziestych w domu Mysi pojawiła się trzecia Maria, dziewczynka, dziecko nieślubne, urodzona przez służącą i później adoptowana przez Mysię. Tante Mysia bo jak ją w polskiej rodzinie nazywaliśmy była zdecydowaną feministką, nie uznawała prymatu mężczyzn. Nawiasem mówiąc, jaki mężczyzna by z nią wytrzymał. Z polskimi braćmi, szczególnie ze Stefanem, darła koty, głównie na temat przynależności narodowej i poglądów politycznych. W roku 1945 Maria von Tuchołka jako Niemka, została wysiedlona ze swojej posiadłości w polskim już Oleśnie. Tymczasowo zamieszkała w Gliwicach, gdzie opiekował się nią brat Józef. Adoptowana córka Mysi zdała tam w roku 1946 polską maturę. W roku 1947 trzy Marie wyjechały do NRF. Z okresu gliwickiego, pisząca te słowa pamięta krótką scenką, kiedy została niemieckiej cioci przedstawiona. Objawiła mi się jako sacha, kostyczna i mimo trudnej dla niej sytuacji - pełna godności dama. Mówiła po niemiecku, ale rozumiała język polski. Wydał mi się zabawny taki dialog p olsko-niemiecki, gdyż wuj Józef mówił po polsku, ciotka po niemiecku. Do mnie łaskawie odzywała się łamaną polszczyzną.

3 W Niemczech Mysia otrzymała jakąś rekompensatę finansową za utracone dobra i urządziła się w Augsburgu. Mieszkały razem z Deżanką, któr a pracowała jako tłumacz przysięgły w sądzie, a więc nie straciła kontaktu z językiem polskim. Adoptowana córka Mysi skończyła studia bibliotekarskie i zamieszkała w Monachium, umykając nieco spod kurateli despotycznej matki. Jednakże do końca jej życia ukrywała swój związek z mężczyzną, za którego wyszła za mąż dopiero po śmierci Mysi w 1977roku. Nazywa się obecnie... Stefan znalazł się także w rodzinie matki, u drugiej siostry, Kazimiery Alkiewiczowej. Prawie nic nie wiemy o Alkiewiczach, ponad to, że było tam kilkoro dzieci. Wuj Alkiewicz był prawdopodobnie związany z wsią, ale nie miał chyba własnej posiadłości ziemskiej. Obecność tej rodziny odnotowuje się w okolicach Starogardu /na Pomorzu/, w Miłosławiu w pobliżu Wrześni i w plenipotencji Ogińskich pod Gnieznem. Potomkowie Alkiewiczów Osiedli w Poznaniu. W każdym rasie Stefanowi zapewniono wykształcenie i zawód; do gimnazjum chodził w -. a później ukończył szkołę piwowarską w Berlinie. Niewątpliwie był na wojnie, jako poddany pruski ale jakie były jego losy wojenne nie bardzo wiadomo. Był chyba w niewoli rosyjskiej, gdyż miał jakieś bardzo złe wspomnienia ze wschodu. Nie chciał mówić o swoich przeżyciach, stąd dzieci nic prawie nie wiedzą o tych odległych czasach. Ożenił się późno /w czterdziestym szóstym roku życia/ bardzo dużo od siebie młodszą Cecylią Drzewiecką. Ślub odbył się 19 marca 1931 w Poznaniu. Siostra Mysia kręciła nosem na małżeństwo brata, ponieważ wybranka była mieszczanką, a ona wolałaby zapewne bratową ze sfery ziemiańskiej. To Jeszcze bardziej poróżniło rodzeństwo. Z tego stadła urodziło się czworo dzieci: Maria 1932 r. w Poznaniu, obecnie mieszka w Drezdenku, Zygmunt 1933 r. w Koninie, obecnie mieszka w Obornikach Wlkp., Barbara 1934 r. w Koninie, obecnie mieszka w Pszowie, Krystyna 1937 r. w Mielęcinie, obecnie mieszka w Wodzisławiu Śl. Rodzina często zmieniała miejsce zamieszkania, bowiem ojciec rodziny był człowiekiem niespokojnym i niepokornym. Stefan był cenionym piwowarem. Dobry w zawodzie, ale nie łatwy w kontaktach z ludźmi, często zmieniał pracę, gdyż miewał konflikty z pracodawcami. Może też trochę nadmiernie lubił piwo. Żonie z czwórką dziecinnie nie było łatwo. Ma szczęście była dzielna i niejednokrotnie rodzina bazowała na jej zaradności. Od roku 1937 rodzina Stefana mieszkała w majątku brataj Józefa w woj. poznańskim. Była to spokojna baza. Zajmował i stary zabytkowy dwór /obok był nowy w dyspozycji właściciela,

4 który w zasadzie przebywał w Katowicach/. Gdyby nie druga wojna światowa, dzieci wychowały by się w idealnych warunkach. Niestety we wrześniu 1939 roku spadło na Polskę totalne nieszczęście, które byt wielu rodzin zmieniło w piekło. Najważniejszym stało by przeżyć. W lutym 1940 roku Niemcy przystąpili do wysiedlania rodziny Tuchołków z siedziby w Mielęcinie. Józef z żoną opuścili swój majątek na zawsze. Stefanowi, który jak wszyscy kształceni w zboże pruskim, świetnie mówił po niemiecku, udało się uzyskać pewną zwłokę ze względu na chorobę dziecka /Basi/. Ostatecznie wysiedlenie rodziny Stefana nastąpiło 22 listopada 1940 r. Najpierw wywiezieni zostali do "lagru" w Łodzi, później w Kieleckie do Boczkowic. Tam rodzina w wielkiej biedzie spędziła drugie wojenne Boże Narodzenie. Była to bardzo ciężka zima - brakowało prowiantów, opału, wszystkiego. Wiosną i w lecie sytuacja nieco się poprawiła, można było jakoś się wyżywić pomagając gospodarzom w pracy, las też od biedy w tym pomagał /jagody, grzyby/. Wszyscy, łącznie ze starszymi dziećmi krzątali się, by jakoś przeżyć. Bardzo znacz na poprawa nastąpiła, gdy ojcu rodziny udało się zyskać pracę piwowara w małym browarze pracującym na potrzeby wojska niemieckiego w Snowiczu k/złoczowa. Zatem od jesieni 1941r. do lata 1943 nastąpił okres, jak na czas wojny pomyślny, duże wygodne mieszkanie nad browarem i obfitość jedzenia. Ale czasy nie były spokojne, nadciągały wydarzenia- dramatyczne. Najpierw emocje z prowadzoną przez Niemców likwidacją Żydów. Stefan przez 2 tygodnie przechowywał rodzinę właścicieli browar Spindłów. Za to płaciło się głową, ale udało się i Spindlowie się uratowali, za co nawet nie podziękowali. W połowie roku rozpoczęły się niepokoje związane z narastającym nacjonalizmem ukraińskim. Kiedy front się przybliży browar zamknięto i miejscowi Ukraińcy zaczęli hulać. Dramatyczną noc przeżyła rodzina zabarykadowana w swoim mieszkaniu /na piętrze nad browarem/ 19 lipca 1943r. oblegana przez, bandę Ukraińców. Ojciec bronił dostępu przy drzwiach, matka wzywała przez okno pomocy, która na szczęście przybyła w postaci gromadki miejscowych ludzi zamieszkałych. Mogło to skończyć tragicznie, gdyż wtedy mordowano bestialsko całe polskie rodziny. Nie pozostało nic innego jak szybko spakować się i opuścić niegościnny teren. Stefan znalazł o racę w Busku n/bugiem, 54 km od Lwowa przy szosie Lwów-Kijow, gdzie we względnym spokoju przetrwali do lata Zbliżający się front skłonił rodzinę do wędrówki w kierunku zachodnim. Osiedli na krótko w Gumniskach pod Tarnowem gdzie dopadła ich wojna, naloty, styczniowa ofensywa. Wiosną 1945 roku Cecylia z dziećmi znalazła wreszcie spokojne i bezpieczne schronienie w domu rodzinnym babci Drzewieckiej w Rogoźnie. Dom ten był zawsze ostoja w okresach jakieś zawirowań w rodzinie. Stefan pojechał do Drezdenka, gdzie przystąpił do uruchamiania browaru. Miasto, pięknie położone, było spalone i splądrowane przez Rosjan, jednak zakotwiczyły li się tam. Najstarsza córka Maryla pozostała w Drezdenku na stałe. Stefan Tuchołka przeszedł na emeryturę w roku Zmarł na rozległe zapalenie płuc 27 kwietnia 1959r.

5 Józef, najmłodszy z rodzeństwa, najwięcej osiągnął w życiu. Nie brakowało mu cech rodzinnych, które mogły uchodzić za wady, jak skłonność do despotyzmu i upór, a w tym przypadku były motorem kariery, oczywiście w połączenia z dużymi zdolnościami, ambicją i mądrością życiową. Osierocony w niemowlęctwie mały Józio spędza pierwsze lata życia pod opieką kochającej niani Władziusi, na razie prawdopodobnie w domu swego ojca Anastazego. Nie wiemy kiedy znalazł się w rodzinie zastępczej u swego dalekiego krewnego po mieczu Jakuba Tuchołki ożenionego z Marią Marską. Było to małżeństwo bezdzietne i stryj Jakub stał się prawnym opiekunem Józia. Dbano o wychowanie i wykształcenie dziecka, choć przypuszczalnie opiekun nie był człowiekiem majętnym. Właściwie nie wiadomo czy był właścicielem posiadłości ziemskiej /Parlina k/mogilna/, czy tylko administrował majątkiem. Józio pobierał nauki początkowo w gimnazjum w Trzemesznie, później w słynnym gimnazjum Marii Magdaleny w Poznaniu, gdzie w r uzyskał maturę. Od kwietnia 1908 r. rozpoczął praktyką w Kopalni Radzionków w Tarnowskich Górach, czyli zaczął sposobie się do zawodu górnika. W listopadzie podjął studia we Freiburgu w Saksonii. W roku 1910, po egzaminie półdyplomowym został powołany do wojska w Berlinie. Tam też od r kontynuował studia i w r uzyskał dyplom inżyniera górnictwa, po czym wyjechał do pracy w Szwecji w kopalni rudy w Sylfhytan. W latach znalazł się na wojnie, przy czym ostatnie 2 lata pracował jako ekspert górniczy na Bałkanach. Efektem tych ostatnich lat była praca doktorska z zakresu budowy kopalń, którą w r J ó z e f obronił w Berlinie i natychmiast rozpoczął pracę jako członek ważnych komisji powołanych na Górnym Śląsku /technicznej i granicznej/. Od pierwszej pracy w Kopalni Szombierki k/bytomia znajduje się zawsze w czołówce górniczej w kolejnych kopalniach. Świetny organizator, znakomity specjalista, twardy ale sprawiedliwy zwierzchnik. Był znany z uczciwości i ogromnych wymagań jakie stawiał podwładnym oraz z burz jakie potrafił rozpętać jeśli coś nie funkcjonowało należycie w podległym pionie. Słynął z bardzo ostrych wypowiedzi, jednak pozycja i autorytet jakie sobie szybko zdobył pozwalały na to. W roku 1922 poznaje na jakimś przyjęciu Halinę Lerchenfeld, pannę ze znamienitej lecz zubożałej rodziny, która pracuje jako nauczycielka francuskiego w gimnazjum. Jest dojrzałym mężczyzną i zapewne myśli o ożenku. Halina jest miła, pogodna i swobodnie spełnia toasty. Józef jest zachwycony i stwierdza, że byłaby to wymarzona dla niego żona i bardzo szybko się deklaruje. Matka Haliny Stefania z Dąbskich baronowa Lerchenfeld wysoko nosiła głowę i bez entuzjazmu odniosła się do kandydata nie posiadającego włości. Jednak ślub odbył się 22 października 1922 r. w Krotoszynie. Halina była mądra, skromna, dobra i serdeczna. Obdarzona poczuciem humoru była najlepszą żoną, istotnie jakby dla Józefa stworzoną. Z niezwykłą cierpliwością i taktem przez długie lata dzieliła życie ze swym niespokojnym i despotycznym małżonkiem. Był to związek na dobre i na złe. W roku. Józef nabył majątek ziemski Mielęcin /370 ha/. Działało najwidoczniej obciążenie dziedziczne - emanacja liczny pokoleń hreczkosiejów skłoniła tego znakomitego inżyniera do kupienia ziemskich włości, które stały się jego hobby. Mielęcin był piękną, bardzo zadbaną pańską siedzibą. Majątek dał byt bliskiej rodzinie, odpowiednią oprawę właścicielom, a także zaspokoił ambicje arystokratycznej teściowej, która tam zresztą zamieszkała. W okresie międzywojennym Tuchołkowie żyli w wielkim dobrobycie, w czasie urlopów Józefa podróżowali. Niestety byli bezdzietni, ale ciepło odnosili się do dzieci w rodzinie.

6 W latach Józef Tuchołka był generalnym dyrektorem koncernu węglowego wchodzącego w skład zarządu przymusowego dóbr książąt Hohbergów z Pszczyny /pisali się chyba Hohberg von Pless/. Jak mówiono w rodzinie miał także liczne udziały w przemyśle węglowym. Stał się człowiekiem zamożnym, wszystko co zdobył zawdzięczał swym zdolnościom, pracowitości i może także łutowi szczęścia. Dla pokolenia naszych rodziców cenzurą był wrzesień 1939 roku. Wtedy z dnia na dzień wszystko się zawaliło. Niektórzy tracili podstawę skromnego bytu, inni fortuny. Tak właśnie przepadł dorobek życia Józefa Tuchołki. Wojna zastała Józefa i Halinę w Mielęcinie. Przez kilka miesięcy pozostawiono ich w spokoju. Niemcy jakby przyglądali się znakomitemu, kształconemu w Niemieckich uczelniach człowiekowi, a nawet go kokietowali, czego dowodem może być przychylna wzmianka w Der Oberschlesische Kuriery z 21 XI 1939r. na jego temat, z okresu kiedy jeszcze był dyrektorem, pewnie z nadzieją, że wyrzeknie się swej polskiej narodowości. Kiedy złudzenia się rozwiały, przystąpiono do wysiedleń. W lutym 1940r. Józef i Halina zostali wysiedleni ze swojego domu zabierając tylko to co mogli unieść, czyli rzeczy najpotrzebniejsze. Wywiezieni zostali do tzw. Generalnej Guberni i znaleźli się w Krakowie. Nie dane im było jednak przeżyć wojnę we względnym spokoju, gdyż 17 lutego 1942r. Józef został przez Gestapo aresztowany i osadzony w słynnym więzieniu na Montelupich. Halina przez ponad 2 lata dzielnie walczyła o życie i zwolnienie męża sprzedając to z biżuterii cennych przedmiotów, co jeszcze jej pozostało. Zdaje się że siostra Mysia też próbowała interweniować własnymi kanałami. Niemcy także ulegali korupcji, dzięki czemu nie wywieziono go do obozu zagłady i 24 sierpnia Józef został wykupiony z więzienia za złote 20-dolarówki. Po wojnie Mielęcin został rozparcelowany i jak wiele majątków, doszczętnie zniszczony. Józef wrócił na Górny Śląsk, gdzie powołano go na stanowisko dyrektora Zjednoczenia Przemysłu Węglowego w Gliwicach. I znów dr Józef Tuchołka miał pole do działania, bo bo trzeba było odbudować i zorganizować od podstaw kopalnictwo węgla. Mimo źle widzianego w PRL-u pochodzenia ziemiańskiego, którego nie ukrywał, a czasem nawet przekornie podkreślał, był osobą bez której nie można się obyć, gdyż znał zagadnienia wszechstronnie. Poza tym był człowiekiem niezwykle rzetelnym, energicznym i skutecznym w działaniu. Wzbudzał szacunek, ale także bywał postrachem dla nierobów, szachrajów i cwaniaków. Ma pierwszy rzut oka ten postawny, rasowy, znakomicie wychowany pan robił wrażenie dobroduszne, ale nawet kiedy się uśmiechał potrafił zjadliwym żarcikiem unicestwić przeciwnika. Miał oczywiście słabostki - lubił dobre towarzystwo przy kieliszku, a że cieszył się wyjątkowo mocną głową, przetrzymywał wszystkich, błyszcząc dowcipem i ciętym językiem. W rodzinie był uroczym wujaszkiem wzbudzają sympatię z odrobiną niepokoju, bo nigdy nie wiadomo było kiedy mówi na serio a kiedy żartuje. Mimo iż był bezpartyjny i w pewnym sensie obcy klasowo w roku 1950 powołano go na stanowisko dyrektora Departamentu Inwestycji w Ministerstwie Górnictwa /takie wtedy było/ i powierzono funkcję doradcy ministra. Niechętnie rozstał się ze Śląskiem i przeprowadził do Warszawy, gdzie wraz z żoną zamieszkali w służbowym mieszkaniu na ul. Elektoralnej.Wiem, że raz w tygodniu dojeżdżał do Krakowa, gdzie wykładał na Akademii Górniczo-Hutniczej. Na emeryturę przeszedł w roku 1958 i zdecydował się powrócić na ukochany Śląsk. Tuchołkowie zamieszkali w Katowicach na ul. Powstańców 26, w części mieszkania, które przed

7 wojną zajmował inny z rodziny inżynier górnik-korzeniewski. Tragiczne losy rodziny Korzeniewskich na Wschodzie opisał Melchior Wańkowicz, ale to już zupełnie inna historia. Wracając do postaci naszego bohatera trzeba powiedzieć, że był wybitną osobowością. Mimo trudnego charakteru doceniano go i wielokrotnie odznaczano. Do ważniejszych odznaczeń należą: dwukrotnie uzyskany /przed wojną i po wojnie/ order Polonia Restituta, i Sztandar Pracy II Klasy. Pięknie się starzał - przystojny, prosty, pełen humoru, działał w gronie ludzi zainteresowanych astronomią i sporządzając jakieś obliczenia. Razem z żoną chodzili codziennie na bardzo długie i wyczerpujące spacer, razem też w kółku przyjaciół grywali w brydża. Stanowili uroczą, harmonijną parę starych ludzi zdawało się, że ta wspaniała dyspozycja fizyczna i psychiczna będzie towarzyszyć im do końca. Niestety choroba kręgosłupa unieruchomiła Halinę w łóżku i rozpoczął się starczy zmierzch. Troskliwą opiekę roztoczyła nad stryjostwem bratanica Basia Maciejek zamieszkała w Pszowie. Przez parę lat przemierzała bezustannie drogę między Pszowem a Katowicami spiesząc z pomocą staruszkom. U stryjenki szybko postępowała demencja, stryj, choć dużo starszy, umysłowo trzymał się dobrze, ale nie radził sobie z drobiazgami dnia powszedniego, nie godził się jednak na przeniesienie do wygodnego domu Maciejków w Pszowie. Chciał być u siebie. Halina zmarła 22 lipca Po śmierci żony z największym trudem udało się Basi skłonić stryja, by zgodził się na likwidację mieszkania w Katowicach i zamieszkanie w Pszowie, gdzie w doskonałych warunkach, spokojnie, otoczony miłością rodziny dożył sędziwego wieku - 98 lat. Zmarł 12 maja 1985 roku. Miał piękny górniczy pogrzeb w Katowicach, gdzie spoczął obok swej żony na cmentarzu. Historię spisała Barbara Ciołek zd. Genge z Warszawy. Z maszynopisu odtworzył Jarek Bornikowski

Prof. dr hab. inż. Jan Henryk Obrąpalski. wspaniały naukowiec wybitny organizator życia gospodarczego na Górnym Śląsku

Prof. dr hab. inż. Jan Henryk Obrąpalski. wspaniały naukowiec wybitny organizator życia gospodarczego na Górnym Śląsku Prof. dr hab. inż. Jan Henryk Obrąpalski wspaniały naukowiec wybitny organizator życia gospodarczego na Górnym Śląsku 1881-1958 Profesor Jan Obrąpalski urodził się 13.07.1885 roku w Warszawie ojciec Erazm

Bardziej szczegółowo

Jan Draheim, burmistrz Gębic w latach 1919 1932

Jan Draheim, burmistrz Gębic w latach 1919 1932 Jan Draheim, burmistrz Gębic w latach 1919 1932 Jan Draheim urodził się 21 czerwca 1873 r. w Kamionku jako jedno z siedmiorga dzieci Szczepana i Pelagii (z Krugerów) Draheimów. Dnia 16 kwietnia 1884 r.,

Bardziej szczegółowo

Janusz Korczak, właściwie Henryk Goldszmit, ps. Stary Doktor lub pan doktor (ur. 22 lipca 1878 w Warszawie, zm. około 6 sierpnia 1942 w komorze

Janusz Korczak, właściwie Henryk Goldszmit, ps. Stary Doktor lub pan doktor (ur. 22 lipca 1878 w Warszawie, zm. około 6 sierpnia 1942 w komorze Janusz Korczak, właściwie Henryk Goldszmit, ps. Stary Doktor lub pan doktor (ur. 22 lipca 1878 w Warszawie, zm. około 6 sierpnia 1942 w komorze gazowej obozu zagłady w Treblince) polski pedagog, publicysta,

Bardziej szczegółowo

Wspomnienie, w setną rocznicę urodzin, Boczkowski Feliks (1909-1942), mgr praw i ekonomii

Wspomnienie, w setną rocznicę urodzin, Boczkowski Feliks (1909-1942), mgr praw i ekonomii Historia Grabowca, Feliks Boczkowski 1 Wspomnienie, w setną rocznicę urodzin, Boczkowski Feliks (1909-1942), mgr praw i ekonomii Chłopak ze wsi, radca z Warszawy, więzień z Oświęcimia w pamięci naszej

Bardziej szczegółowo

Izabella Mastalerz siostra, III kl. S.P. Nr. 156 BAJKA O WARTOŚCIACH. Dawno, dawno temu, w dalekim kraju istniały następujące osady,

Izabella Mastalerz siostra, III kl. S.P. Nr. 156 BAJKA O WARTOŚCIACH. Dawno, dawno temu, w dalekim kraju istniały następujące osady, Laura Mastalerz, gr. IV Izabella Mastalerz siostra, III kl. S.P. Nr. 156 BAJKA O WARTOŚCIACH Dawno, dawno temu, w dalekim kraju istniały następujące osady, w których mieszkały wraz ze swoimi rodzinami:

Bardziej szczegółowo

lekarz, pedagog, pisarz, publicysta, działacz społeczny pochodzenia żydowskiego.

lekarz, pedagog, pisarz, publicysta, działacz społeczny pochodzenia żydowskiego. JANUSZ KORCZAK Janusz Korczak, właściwie Henryk Goldszmit, znany też jako: Stary Doktor lub Pan doktor padoktor (ur. 22 lipca 1878 lub 1879 w Warszawie, zm. 5 sierpnia lub 6 sierpnia 1942 w Treblince)

Bardziej szczegółowo

Antoni Guzik. Rektor, Dziekan, Profesor, wybitny Nauczyciel, Przyjaciel Młodzieży

Antoni Guzik. Rektor, Dziekan, Profesor, wybitny Nauczyciel, Przyjaciel Młodzieży Antoni Guzik Antoni Guzik Rektor, Dziekan, Profesor, wybitny Nauczyciel, Przyjaciel Młodzieży Docent Antoni Guzik urodził się 7 kwietnia 1925 r. w Izydorówce, w dawnym województwie stanisławowskim. Szkołę

Bardziej szczegółowo

Krystyna Siedlecka. z domu. Cichocka

Krystyna Siedlecka. z domu. Cichocka Krystyna Siedlecka z domu Cichocka Krystyna Cichocka Jedyna córka Marianny i Bolesława Cichockich, urodziła się 25 X 1933 r. w Warszawie. 5-letnia Krysia 3 4-letnia Krysia 4 Dzieciństwo Do września 1944

Bardziej szczegółowo

Konspekt prezentacji Janusz Kusociński- patron naszej szkoły

Konspekt prezentacji Janusz Kusociński- patron naszej szkoły Konspekt prezentacji Janusz Kusociński- patron naszej szkoły 1. Slajd tytułowy- cytat Janusza Kusocińskiego 2.Slajd- Rodzina Janusz Kusociński urodził się 15 stycznia 1907 r. w Warszawie, jako szóste,

Bardziej szczegółowo

Alwernia. Moja Mała Ojczyzna. Opracowała: Karolina Hojowska

Alwernia. Moja Mała Ojczyzna. Opracowała: Karolina Hojowska Alwernia Moja Mała Ojczyzna Opracowała: Karolina Hojowska Nazywam się Karolina Hojowska, mam trzynaście lat i mieszkam w Alwerni. Tutaj też chodzę do Szkoły Podstawowej, jestem uczennicą klasy szóstej.

Bardziej szczegółowo

Dom Ani Mój dom znajduje się w niewielkiej wsi 20km od Ostródy. Dla mnie jest miejscem niezwykłym, chyba najwspanialszym na świecie. To z nim wiążą się moje przeżycia z dzieciństwa, gdyż mieszkam tu od

Bardziej szczegółowo

Wielodzietność we współczesnej Polsce

Wielodzietność we współczesnej Polsce Demografia i Gerontologia Społeczna Biuletyn Informacyjny 0, Nr Piotr Szukalski Instytut Socjologii Uniwersytet Łódzki pies@uni.lodz.pl Wielodzietność we współczesnej Polsce Prosta zastępowalność tj. sytuacja,

Bardziej szczegółowo

Moje pierwsze wrażenia z Wielkiej Brytanii

Moje pierwsze wrażenia z Wielkiej Brytanii Moje pierwsze wrażenia z Wielkiej Brytanii Polska Szkoła Sobotnia im. Jana Pawla II w Worcester Opracował: Maciej Liegmann 30/03hj8988765 03/03/2012r. Wspólna decyzja? Anglia i co dalej? Ja i Anglia. Wielka

Bardziej szczegółowo

Krystyna Wajda Horodko. Opowieści spod złocistej. Kraina Wodospadów. Moim dorosłym już dzieciom: Natalii, Filipkowi i Jakubowi

Krystyna Wajda Horodko. Opowieści spod złocistej. Kraina Wodospadów. Moim dorosłym już dzieciom: Natalii, Filipkowi i Jakubowi 2 Krystyna Wajda Horodko Opowieści spod złocistej tęczy Kraina Wodospadów Moim dorosłym już dzieciom: Natalii, Filipkowi i Jakubowi 4 K o s z a l i n 2013 by Krystyna Wajda, Koszalin 2013 ISBN 978-83-64234-09-5

Bardziej szczegółowo

LearnIT project PL/08/LLP-LdV/TOI/140001

LearnIT project PL/08/LLP-LdV/TOI/140001 LEARNIT KOBIETY W IT EMANUELA (IT) Ten projekt został zrealizowany przy wsparciu finansowym Komisji Europejskiej. Projekt lub publikacja odzwierciedlają jedynie stanowisko ich autora i Komisja Europejska

Bardziej szczegółowo

Trzebinia - Moja mała ojczyzna Szczepan Matan

Trzebinia - Moja mała ojczyzna Szczepan Matan Trzebinia - Moja mała ojczyzna Szczepan Matan Na świecie żyło wielu ludzi, których losy uznano za bardzo ciekawe i zamieszczono w pięknie wydanych książkach. Zdarzało się też to w gminie Trzebina, gdzie

Bardziej szczegółowo

Nazywam się Maria i chciałabym ci opowiedzieć, jak moja historia i Święta Wielkanocne ze sobą się łączą

Nazywam się Maria i chciałabym ci opowiedzieć, jak moja historia i Święta Wielkanocne ze sobą się łączą Nazywam się Maria i chciałabym ci opowiedzieć, jak moja historia i Święta Wielkanocne ze sobą się łączą Jako mała dziewczynka miałam wiele marzeń. Chciałam pomagać innym ludziom. Szczególnie starzy, samotni

Bardziej szczegółowo

Hektor i tajemnice zycia

Hektor i tajemnice zycia François Lelord Hektor i tajemnice zycia Przelozyla Agnieszka Trabka WYDAWNICTWO WAM Był sobie kiedyś chłopiec o imieniu Hektor. Hektor miał tatę, także Hektora, więc dla odróżnienia rodzina często nazywała

Bardziej szczegółowo

Zespół nr 0009 Anna Kołaczyk. Liczba kart, dokumentów, stron, fotografii, map, etc.

Zespół nr 0009 Anna Kołaczyk. Liczba kart, dokumentów, stron, fotografii, map, etc. Cyfrowe Archiwum Tradycji Lokalnej w Milanówku Miejska Biblioteka Publiczna w Milanówku ul. Spacerowa 4 05-822 Milanówek Zespół nr 0009 Anna Kołaczyk Lp. Numer zespołu (wg formatu: archiwum / zespół /

Bardziej szczegółowo

BIOGRAFIA. Irena Sendlerowa, właściwie Irena Stanisława Sendler,

BIOGRAFIA. Irena Sendlerowa, właściwie Irena Stanisława Sendler, BIOGRAFIA Irena Sendlerowa, właściwie Irena Stanisława Sendler, Sendler z domu Krzyżanowska - ur. 15 lutego 1910 w Warszawie, zm. 12 maja 2008 w Warszawie. Polska działaczka społeczna. Swoje dzieciństwo,

Bardziej szczegółowo

Skrajne ubóstwo. 2717 rodzin włączonych do projektu. 33% z nich to rodziny dotknięte chorobą. żyje w skrajnym ubóstwie. bądź niepełnosprawnością.

Skrajne ubóstwo. 2717 rodzin włączonych do projektu. 33% z nich to rodziny dotknięte chorobą. żyje w skrajnym ubóstwie. bądź niepełnosprawnością. Skrajne ubóstwo 2717 rodzin włączonych do projektu żyje w skrajnym ubóstwie. 33% z nich to rodziny dotknięte chorobą bądź niepełnosprawnością. tyle, co na papierosy 66% rodzin włączonych do Paczki w 2013

Bardziej szczegółowo

SPIS ZAWARTOŚCI TECZKI >

SPIS ZAWARTOŚCI TECZKI > 1 SPIS ZAWARTOŚCI TECZKI >. Q ^ :. U 0 ^ ę ^,... I./2. Dokumenty ( sensu stricto) dotyczące relatora 1./3. Inne materiały dokumentacyjne dotyczące relatora *'»» "II. Materiały uzupełniające relację III./l.

Bardziej szczegółowo

WYWIAD Z ŚW. STANISŁAWEM KOSTKĄ

WYWIAD Z ŚW. STANISŁAWEM KOSTKĄ WYWIAD Z ŚW. STANISŁAWEM KOSTKĄ Witaj Św. Stanisławie, czy mogę z Tobą przeprowadzić wywiad? - Witam. Tak bardzo chętnie udzielę wywiadu. Gdzie i kiedy się urodziłeś? - Urodziłem się w Październiku 1550r.

Bardziej szczegółowo

Rozdział 1. Nikt się nie ostał

Rozdział 1. Nikt się nie ostał Spis treści O autorze... 5 Plan wydarzeń...5 Streszczenie...7 Bohaterowie...48 Czas akcji...55 Miejsce akcji...55 Problematyka...56 Wypracowania...58 Zadania sprawdzające...63 Test...63 Krzyżówki...65

Bardziej szczegółowo

Biblia dla Dzieci. przedstawia. Kobieta Przy Studni

Biblia dla Dzieci. przedstawia. Kobieta Przy Studni Biblia dla Dzieci przedstawia Kobieta Przy Studni Autor: Edward Hughes Ilustracje: Lazarus Redakcja: Ruth Klassen Tłumaczenie: Joanna Kowalska Druk i oprawa: Bible for Children www.m1914.org 2014 Bible

Bardziej szczegółowo

Wrocławskie rodziny w świetle badań socjologicznych. Wybrane zagadnienia. dr Mateusz Błaszczyk Uniwersytet Wrocławski

Wrocławskie rodziny w świetle badań socjologicznych. Wybrane zagadnienia. dr Mateusz Błaszczyk Uniwersytet Wrocławski Wrocławskie rodziny w świetle badań socjologicznych. Wybrane zagadnienia dr Mateusz Błaszczyk Uniwersytet Wrocławski Nota metodologiczna DIAGNOZA PROBLEMÓW SPOŁECZNYCH WROCŁAWIA: badania gospodarstw domowych

Bardziej szczegółowo

W dniach 9.03. 17.03.2013 r. 18 - osobowa grupa uczniów z I Liceum Ogólnokształcącego w Radzyniu Podlaskim gościła w Niemczech, w miejscowości

W dniach 9.03. 17.03.2013 r. 18 - osobowa grupa uczniów z I Liceum Ogólnokształcącego w Radzyniu Podlaskim gościła w Niemczech, w miejscowości Tuttlingen 2013 W dniach 9.03. 17.03.2013 r. 18 - osobowa grupa uczniów z I Liceum Ogólnokształcącego w Radzyniu Podlaskim gościła w Niemczech, w miejscowości Tuttlingen, w landzie Badenia Wirtembergia

Bardziej szczegółowo

PRAWA DZIECKA. dziecko jako istota ludzka wymaga poszanowania jego tożsamości, godności prywatności;

PRAWA DZIECKA. dziecko jako istota ludzka wymaga poszanowania jego tożsamości, godności prywatności; PRAWA DZIECKA "Nie ma dzieci - są ludzie..." - Janusz Korczak Każdy człowiek ma swoje prawa, normy, które go chronią i pozwalają funkcjonować w społeczeństwie, państwie. Prawa mamy również my - dzieci,

Bardziej szczegółowo

Podziękowania naszych podopiecznych:

Podziękowania naszych podopiecznych: Podziękowania naszych podopiecznych: W imieniu swoim jak i moich rodziców składam ogromne podziękowanie Stowarzyszeniu za pomoc finansową. Dzięki działaniu właśnie tego Stowarzyszenia osoby niepełnosprawne

Bardziej szczegółowo

MIEĆ WYOBRAŹNIĘ MIŁOSIERDZIA

MIEĆ WYOBRAŹNIĘ MIŁOSIERDZIA MIEĆ WYOBRAŹNIĘ MIŁOSIERDZIA Działamy przy Zespole szkół Miejskich Nr 1 W Mszanie Dolnej od 2009 roku. Zachęceni wezwaniem Jana Pawła II do gotowości niesienia pomocy potrzebującym, przystąpiliśmy do projektu,,mieć

Bardziej szczegółowo

Wszelkie prawa zastrzeżone. Matko. córki. Konferencja Kobieta jest trendy 5 marca 2015

Wszelkie prawa zastrzeżone. Matko. córki. Konferencja Kobieta jest trendy 5 marca 2015 Wszelkie prawa zastrzeżone Matko córki Konferencja Kobieta jest trendy 5 marca 2015 Co się zmieniło? 14%-> 40% 44% 25-34 latków mieszka z rodzicami Wzrosła w latach 2002-2014 liczba 30-34-letnich Polaków

Bardziej szczegółowo

JANUSZ KORCZAK- CZŁOWIEK, KTÓRY KOCHAŁ DZIECI

JANUSZ KORCZAK- CZŁOWIEK, KTÓRY KOCHAŁ DZIECI JANUSZ KORCZAK- CZŁOWIEK, KTÓRY KOCHAŁ DZIECI CELE PROJEKTU: przybliżenie uczniom sylwetki Janusza Korczaka, zapoznanie z jego nowatorskimi poglądami na wychowanie dzieci; uświadomienie dzieciom posiadania

Bardziej szczegółowo

Przedwojenny wzorcowy system opieki zdrowotnej.

Przedwojenny wzorcowy system opieki zdrowotnej. Przedwojenny wzorcowy system opieki zdrowotnej. Wzorcowy - bo przetrwał sanację, okupację i dał podwaliny opiece zdrowotnej PRL-u. Nie przetrwał jednak w III RP Zbierając artefakty do utworzonej przeze

Bardziej szczegółowo

Urlop macierzyński/zasiłek macierzyński

Urlop macierzyński/zasiłek macierzyński Urlop macierzyński/zasiłek macierzyński Grupa 1 kazusy 1-3 1. Kobieta prowadząca działalność gospodarczą jest w ciąży, czy będzie miała prawo do zasiłku macierzyńskiego? 1. Jaki jest krąg uprawnionych

Bardziej szczegółowo

DOBRE. relacje w rodzinie

DOBRE. relacje w rodzinie Dr EWA WOYDYŁŁO jest psychologiem i psychoterapeutką. Pracuje w Instytucie Psychiatrii i Neurologii w Warszawie oraz w Fundacji Batorego. Napisała wiele książek, m.in.: Poprawka z matury; W zgodzie ze

Bardziej szczegółowo

Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI W TYCHACH

Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI W TYCHACH GAZETKA OKOLICZNOŚCIOWA GIMNAZJUM NR 5 Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI W TYCHACH W roku szkolnym 2006/07 Rada Pedagogiczna GIMNAZJUM NR 5 Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI W TYCHACH podjęła decyzję o wyborze patrona.

Bardziej szczegółowo

Na krawędzi pamięci rzecz o zagładzie kutnowskich Żydów

Na krawędzi pamięci rzecz o zagładzie kutnowskich Żydów Patronat Honorowy: Na krawędzi pamięci rzecz o zagładzie kutnowskich Żydów Towarzystwo Przyjaciół Ziemi Kutnowskiej zaprasza na obchody, upamiętniające 75. rocznicę utworzenia przez Niemców w Kutnie, getta

Bardziej szczegółowo

to jest właśnie to, co nazywamy procesem życia, doświadczenie, mądrość, wyciąganie konsekwencji, wyciąganie wniosków.

to jest właśnie to, co nazywamy procesem życia, doświadczenie, mądrość, wyciąganie konsekwencji, wyciąganie wniosków. Cześć, Jak to jest, że rzeczywistość mamy tylko jedną i czy aby na pewno tak jest? I na ile to może przydać się Tobie, na ile to może zmienić Twoją perspektywę i pomóc Tobie w osiąganiu tego do czego dążysz?

Bardziej szczegółowo

Irena Małys. Od autorki - WIERSZE BABCI IRENKI Stegna 2002, Wydawca: Urząd Gminy Stegna

Irena Małys. Od autorki - WIERSZE BABCI IRENKI Stegna 2002, Wydawca: Urząd Gminy Stegna zdj. 1 zdj. 2 Poetka przyszła na świat 20.06.1941 roku w Nowosiółkach na Lubelszczyźnie. Mając 32 lata osiedliła się na Żuławach we wsi Żuławki. Przez wiele lat prowadziła gospodarstwo rolne. Jest autorką

Bardziej szczegółowo

Są rodziny, w których życie kwitnie.

Są rodziny, w których życie kwitnie. Są rodziny, w których życie kwitnie. Są rodziny, w których jest źle. Czy Twój dom jest spokojnym miejscem? Czy masz dokąd wracad? Czy czujesz się w domu bezpiecznie? Jeśli tak, to gratuluję. Niektóre dzieci

Bardziej szczegółowo

Andrzej Olaszek. Piastowski Słownik Biograficzny

Andrzej Olaszek. Piastowski Słownik Biograficzny Andrzej Olaszek Piastowski Słownik Biograficzny Mieszkaniec Piastowa od urodzenia. Aktywny działacz harcerstwa w Piastowie. Działacz Koła Seniorów przy Harcerskiej Izbie Pamięci. Współtwórca Harcerskiej

Bardziej szczegółowo

Spis treści Tytuł I Małżeństwo Tytuł II Pokrewieństwo i powinowactwo

Spis treści Tytuł I Małżeństwo Tytuł II Pokrewieństwo i powinowactwo Spis treści Tytuł I Małżeństwo...5 Dział I Zawarcie małżeństwa...5 Dział II Prawa i obowiązki małżonków...15 Dział III Małżeńskie ustroje majątkowe...18 Rozdział I Ustawowy ustrój majątkowy...18 Rozdział

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Wychowujemy już dziewiąte dziecko Bohaterami trzeciego reportażu z cyklu Rodzina zastępcza szansą na szczęśliwe dzieciństwo są Pani Krystyna i Pan Jan. Małżeństwo stworzyło zawodową rodzinę zastępczą.

Bardziej szczegółowo

bab.la Zwroty: Korespondencja osobista Życzenia polski-polski

bab.la Zwroty: Korespondencja osobista Życzenia polski-polski Życzenia : Ślub Gratulujemy! Życzymy Wam wszystkiego, co najlepsze! Gratulujemy! Życzymy Wam wszystkiego, co najlepsze! młodej parze Gratulacje i najlepsze życzenia w dniu ślubu! Gratulacje i najlepsze

Bardziej szczegółowo

bab.la Zwroty: Korespondencja osobista Życzenia chiński-polski

bab.la Zwroty: Korespondencja osobista Życzenia chiński-polski Życzenia : Ślub 祝 贺, 愿 你 们 幸 福 快 乐, 天 长 地 久 Gratulujemy! Życzymy Wam wszystkiego, co najlepsze! młodej parze 致 以 我 对 你 们 婚 姻 真 诚 的 祝 福 Gratulacje i najlepsze życzenia w dniu ślubu! młodej parze 恭 喜 喜 结

Bardziej szczegółowo

Zestaw pytań o Janie Pawle II

Zestaw pytań o Janie Pawle II Zestaw pytań o Janie Pawle II 1. Jakie wydarzenie miało miejsce 18.02.1941r? 2. Dokąd Karol Wojtyła przeprowadził się wraz z ojcem w sierpniu 1938 r? 3. Jak miała na imię matka Ojca Św.? 4. Kiedy został

Bardziej szczegółowo

WYNIKI WIELKIEGO TESTU HISTORYCZNEGO 2012 PRZEPROWADZONEGO Z OKAZJI ROCZNICY ODZYSKANIA NIEPODLEGŁOŚCI PRZEZ POLSKĘ SZKOŁA PODSTAWOWA NR 45

WYNIKI WIELKIEGO TESTU HISTORYCZNEGO 2012 PRZEPROWADZONEGO Z OKAZJI ROCZNICY ODZYSKANIA NIEPODLEGŁOŚCI PRZEZ POLSKĘ SZKOŁA PODSTAWOWA NR 45 WYNIKI WIELKIEGO TESTU HISTORYCZNEGO 2012 PRZEPROWADZONEGO Z OKAZJI ROCZNICY ODZYSKANIA NIEPODLEGŁOŚCI PRZEZ POLSKĘ SZKOŁA PODSTAWOWA NR 45 1. Pierwszy król Polski, który pochodził z dynastii Piastów to:

Bardziej szczegółowo

Obraz statystycznej rodziny w II Liceum Ogólnokształcącym w Lesznie w pryzmacie statystycznej rodziny polskiej

Obraz statystycznej rodziny w II Liceum Ogólnokształcącym w Lesznie w pryzmacie statystycznej rodziny polskiej Obraz statystycznej rodziny w II Liceum Ogólnokształcącym w Lesznie w pryzmacie statystycznej rodziny polskiej Olga Wyrodek II Liceum Ogólnokształcące im. Mikołaja Kopernika z Oddziałami Dwujęzycznymi

Bardziej szczegółowo

AUTOBIOGRAFIZM...15 1. Żal po stracie dziecka...15 2. Wspomnienia wojenne...17 3. Powrót do lat młodości...19

AUTOBIOGRAFIZM...15 1. Żal po stracie dziecka...15 2. Wspomnienia wojenne...17 3. Powrót do lat młodości...19 Spis treści ARTYSTA...11 1. Stworzyciel nieba, ziemi i człowieka... 11 2. Artysta kapłan...12 3. Artysta nieśmiertelny...13 4. Artysta dziwak...13 5. Artysta poszukujący wiedzy o człowieku...14 6. Artysta

Bardziej szczegółowo

Motto. Wszystko ma swoje przyczyny i sens. Wojciech Zinka

Motto. Wszystko ma swoje przyczyny i sens. Wojciech Zinka Dzień dobry! O mnie Nazywam się Wojciech Zinka i jestem wariatem Na schizofrenię zachorowałem w roku 2004, w wieku 22 lat Opowiem jak szaleństwo zmieniło moje życie Motto Wszystko ma swoje przyczyny i

Bardziej szczegółowo

Praca z rodzicami dziecka i nastolatka z ADHD

Praca z rodzicami dziecka i nastolatka z ADHD Praca z rodzicami dziecka i nastolatka z ADHD K A T A R Z Y N A O R K I S Z S T O W A R Z Y S Z E N I E N A R Z E C Z D Z I E C I Z N A D P O B U D L I W O Ś C I Ą P S Y C H O R U C H O W Ą Moment narodzenia

Bardziej szczegółowo

Sytuacja zawodowa pracujących osób niepełnosprawnych

Sytuacja zawodowa pracujących osób niepełnosprawnych Sytuacja zawodowa pracujących osób niepełnosprawnych dr Renata Maciejewska Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Administracji w Lublinie Struktura próby według miasta i płci Lublin Puławy Włodawa Ogółem

Bardziej szczegółowo

FUNDACJA BLIŻEJ CZŁOWIEKA WIOSKA DZIECIĘCA im. Janusza Korczaka

FUNDACJA BLIŻEJ CZŁOWIEKA WIOSKA DZIECIĘCA im. Janusza Korczaka Przejmuje cię los osieroconych dzieci? Być może jesteś dobrym pedagogiem i chciałabyś spełnić się pomagając dzieciom? Zostań wychowawcą, opiekunem, zastępczym rodzicem w Wiosce Dziecięcej im. Janusza Korczaka.

Bardziej szczegółowo

MAŁA JADWINIA nr 11. o mała Jadwinia p. dodatek do Jadwiżanki 2 (47) Opracowała Daniela Abramczuk

MAŁA JADWINIA nr 11. o mała Jadwinia p. dodatek do Jadwiżanki 2 (47) Opracowała Daniela Abramczuk o mała Jadwinia p MAŁA JADWINIA nr 11 Opracowała Daniela Abramczuk Zdjęcie na okładce Julia na huśtawce pochodzą z książeczki Julia święta Urszula Ledóchowska za zgodą Wydawnictwa FIDES. o Mała Jadwinia

Bardziej szczegółowo

Przasnysz 11.05.2014r. Droga Haniu!

Przasnysz 11.05.2014r. Droga Haniu! Przasnysz 11.05.2014r Droga Haniu! Piszę do Ciebie po wielu latach z wiarą, że przeczytasz moje słowa. Bardzo chciałabym abyś zrozumiała i wybaczyła mi. Nigdy nie wyjaśniłam Ci dlaczego zerwałam nasze

Bardziej szczegółowo

WPŁYW POCHWAŁY NA ROZWÓJ DZIECKA

WPŁYW POCHWAŁY NA ROZWÓJ DZIECKA WPŁYW POCHWAŁY NA ROZWÓJ DZIECKA Pochwała jest jednym z czynników decydujących o prawidłowym rozwoju psychicznym i motywacyjnym dziecka. Jest ona ogromnym bodźcem motywującym dzieci do działania oraz potężnym

Bardziej szczegółowo

ZESPÓŁ SZKÓŁ INTEGRACYJNYCH IM. POWSTAŃCÓW WIELKOPOLSKICH W INOWROCŁAWIU

ZESPÓŁ SZKÓŁ INTEGRACYJNYCH IM. POWSTAŃCÓW WIELKOPOLSKICH W INOWROCŁAWIU ZESPÓŁ SZKÓŁ INTEGRACYJNYCH IM. POWSTAŃCÓW WIELKOPOLSKICH W INOWROCŁAWIU JAN PAWEŁ II ORĘDOWNIK RODZINY NASZA SPOŁECZNOŚĆ SZKOLNA ŁĄCZY SIĘ Z TYMI SŁOWAMI PAMIĘTAMY 27 kwietnia 2015 roku odbył się w naszej

Bardziej szczegółowo

dr inż. Zygmunt Rozewicz 1927-2005

dr inż. Zygmunt Rozewicz 1927-2005 dr inż. Zygmunt Rozewicz 1927-2005 Dr inż. Zygmunt Rozewicz Urodził się 17 marca 1927 r. w Wieliczce. Tu ukończył szkołę powszechną w 1939 r i zdał do gimnazjum. Po wybuchu wojny wyjechał z rodziną do

Bardziej szczegółowo

ROCZNY PLAN PRACY ŚWIETLICY GIMNAZJUM w Złotoryi na rok 2012/2013

ROCZNY PLAN PRACY ŚWIETLICY GIMNAZJUM w Złotoryi na rok 2012/2013 ROCZNY PLAN PRACY ŚWIETLICY GIMNAZJUM w Złotoryi na rok 0/0 Semestr I L.p. Tygodniowa tematyka zajęć Cele i zadania Uroczyste powitanie roku szkolnego WRZESIEŃ Organizacja pracy świetlicy Poznajemy się

Bardziej szczegółowo

Historia Szkoły Podstawowej nr 1 w Puszczykowie

Historia Szkoły Podstawowej nr 1 w Puszczykowie Historia Szkoły Podstawowej nr 1 w Puszczykowie Nie znamy dokumentów o początkach szkoły w XIX wieku. Jedynym dostępnym potwierdzonym materiałem, na podstawie którego możemy wnioskować o dacie powstania

Bardziej szczegółowo

Dostarczenie uczniom wiedzy na temat kultury żydowskiej Przekazanie wiedzy na temat Holocaustu

Dostarczenie uczniom wiedzy na temat kultury żydowskiej Przekazanie wiedzy na temat Holocaustu Dostarczenie uczniom wiedzy na temat kultury żydowskiej Przekazanie wiedzy na temat Holocaustu Uczestniczyliśmy w dodatkowych zajęciach na temat historii i kultury Żydów. Wzięliśmy udział w obchodach Międzynarodowego

Bardziej szczegółowo

Warszawa, październik 2009 BS/134/2009 WZORY I AUTORYTETY POLAKÓW

Warszawa, październik 2009 BS/134/2009 WZORY I AUTORYTETY POLAKÓW Warszawa, październik 2009 BS/134/2009 WZORY I AUTORYTETY POLAKÓW We współczesnym społeczeństwie dość często mówi się o upadku autorytetów. Poruszane są kwestie braku wzorów osobowych zarówno w działalności

Bardziej szczegółowo

Lech Wierusz spaceruje obok basenu w sanatorium.

Lech Wierusz spaceruje obok basenu w sanatorium. Lech Wierusz Urodził się 18 kwietnia 1917 roku w Dolsku, koło Śremu. Ojciec Antoni był lekarzem, mama była nauczycielką. Naukę szkolną rozpoczął w Poznaniu. Lubił język polski, historię, biologię i majsterkowanie.

Bardziej szczegółowo

Modlitwa ciągła nieustająca dopomaga do działania we wszystkim w imieniu Pana Jezusa, a wtenczas wszystkie zwroty na siebie ustają.

Modlitwa ciągła nieustająca dopomaga do działania we wszystkim w imieniu Pana Jezusa, a wtenczas wszystkie zwroty na siebie ustają. Modlitwa ciągła nieustająca dopomaga do działania we wszystkim w imieniu Pana Jezusa, a wtenczas wszystkie zwroty na siebie ustają. /Matka Celina Zapiski -17.VI.1883r./...dziecko drogie, chcę ci objaśnić...ogólną

Bardziej szczegółowo

1 Maria Zduniak Ukończyła studia w zakresie teorii muzyki i gry na fortepianie w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej we Wrocławiu (1961), a także w zakresie historii sztuki na Uniwersytecie Wrocławskim

Bardziej szczegółowo

Rozwiązywanie problemów wychowawczych wymiar praktyczny i metodologiczny

Rozwiązywanie problemów wychowawczych wymiar praktyczny i metodologiczny Rozwiązywanie problemów wychowawczych wymiar praktyczny i metodologiczny Dobre praktyki? żeby brać z nich przykład? w miarę jedzenia pyszności apetyt rośnie Ważnym problemem szkoły wprowadzającej edukację

Bardziej szczegółowo

Materiały są dostępne na licencji Creative Commons BY-SA 3.0 Polska

Materiały są dostępne na licencji Creative Commons BY-SA 3.0 Polska ,,Mając trzy lata... Dnia 30 maja miałyśmy okazje przeprowadzić wywiad z Panem Januszem Jezierskim. Mężczyzna mając trzy lata został wysiedlony wraz z całą rodziną z Jarocina do Warszawy. Czy pamięta Pan

Bardziej szczegółowo

Profesjonalne CV oto podstawy dobrego życiorysu

Profesjonalne CV oto podstawy dobrego życiorysu Profesjonalne CV oto podstawy dobrego życiorysu Czy zastanawiałeś się nad tym, jak powinno wyglądać profesjonalne CV? Przeczytałeś masę poradników dostępnych w internecie i nadal nie wiesz, jak zabrać

Bardziej szczegółowo

Materiały wypracowane w ramach projektu Szkoła Dialogu - projektu edukacyjnego Fundacji Form

Materiały wypracowane w ramach projektu Szkoła Dialogu - projektu edukacyjnego Fundacji Form Materiały wypracowane w ramach projektu Szkoła Dialogu - projektu edukacyjnego Fundacji Form Nasze zajęcia w ramach Szkoły Dialogu odbyły się 27 i 28 kwietnia oraz 26 i 27 maja. Nauczyły nas one sporo

Bardziej szczegółowo

Nie ma ludzi idealnych. Każdy ma inny wyimaginowany schemat perfekcyjnego Polaka, dlatego nie jest możliwe jednoznaczne określenie cech. Jednakże większość z ludzi zapewne wymieniłoby wiele takich samych

Bardziej szczegółowo

Darmowy fragment www.bezkartek.pl

Darmowy fragment www.bezkartek.pl HANS HENNIG SCHAUERMANN MARCHE FUNEBRE przełożył i opracował Andrzej Tuziak Wydawnictwo MediaTown 2010 Copyright by Andrzej Tuziak, Sierpc 2010 Copyright for the edition by Wydawnictwo MediaTown, Sierpc

Bardziej szczegółowo

Takie jest Rzeczpospolitą władanie, jakie młodzieży chowanie Stanisław Staszic

Takie jest Rzeczpospolitą władanie, jakie młodzieży chowanie Stanisław Staszic PROGRAM WYCHOWAWCZY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 65 W ŁODZI Takie jest Rzeczpospolitą władanie, jakie młodzieży chowanie Stanisław Staszic Priorytet w wychowaniu młodego człowieka powinien mieć dom rodzinny.

Bardziej szczegółowo

STRZELECTWO PARKUROWE, MYŚLISTWO WSPIERAMY PASJE

STRZELECTWO PARKUROWE, MYŚLISTWO WSPIERAMY PASJE STRZELECTWO PARKUROWE, MYŚLISTWO 30 31 Zając, Przeloty, Dzik i Rogacz, byłem dwa razy wicemistrzem kraju, raz drugim wicemistrzem kraju i zdobyłem cztery odznaczenia Złoty Wawrzyn z Diamentem, czyli najwyższe

Bardziej szczegółowo

Bez pogodnego, pełnego dziecięctwa

Bez pogodnego, pełnego dziecięctwa Bez pogodnego, pełnego dziecięctwa całe życie jest kalekie. Janusz Korczak F d K Warsztat filozoficzny Vagusa: Filozofia dla Każdego Copyright by Robert Akus, 2012 Projekt okładki i rysunki: Robert, Filip,

Bardziej szczegółowo

1. Urlop macierzyński

1. Urlop macierzyński 1.1. Prawo do urlopu macierzyńskiego Urlop macierzyński przysługuje pracownicy, która urodziła dziecko w okresie zatrudnienia (tj. w okresie pozostawania w stosunku pracy). Celem urlopu macierzyńskiego

Bardziej szczegółowo

Janusz Korczak - przyjacielem dzieci.

Janusz Korczak - przyjacielem dzieci. - przyjacielem dzieci. - lekarz z wykształcenia i zawodu - pisarz z zamiłowania, - wychowawca i pedagog z powołania. urodził się w rodzinie adwokata Józefa Goldszmita i Cecylii z Gębickich. Jednak nie

Bardziej szczegółowo

Równi wobec prawa gdyński program poradnictwa obywatelskiego i prawnego

Równi wobec prawa gdyński program poradnictwa obywatelskiego i prawnego sierpień 2012 Spadek kwiecień 2012 Gdy został sporządzony testament, to w nim zawarta jest decyzja spadkodawcy, kto po nim dziedziczy. Jeśli testament nie został sporządzony, to dziedziczenie odbywa się

Bardziej szczegółowo

Portret Zdrowia Mojej Rodziny

Portret Zdrowia Mojej Rodziny Portret Zdrowia ojej Rodziny INICJATYWA NACZELNEGO LEARZA STANÓW ZJEDNOCZONYCH W SPRAWIE HISTORII ZDROWIA RODZINY Brigham and Women's Hospital Family History Project JA NALEŻY WYPEŁNIĆ FORULARZ? Formularz

Bardziej szczegółowo

LearnIT project PL/08/LLP-LdV/TOI/140001

LearnIT project PL/08/LLP-LdV/TOI/140001 LEARNIT KOBIETY W IT PETYA (BG) Ten projekt został zrealizowany przy wsparciu finansowym Komisji Europejskiej. Projekt lub publikacja odzwierciedlają jedynie stanowisko ich autora i Komisja Europejska

Bardziej szczegółowo

OKOLICZNOŚCIOWE WYDANIE GAZETKI SZKOLNEJ KLASY III PUBLICZNEJ SZKOŁY PODSTAWOWEJ IM. ARMII KRAJOWEJ

OKOLICZNOŚCIOWE WYDANIE GAZETKI SZKOLNEJ KLASY III PUBLICZNEJ SZKOŁY PODSTAWOWEJ IM. ARMII KRAJOWEJ OKOLICZNOŚCIOWE WYDANIE GAZETKI SZKOLNEJ KLASY III PUBLICZNEJ SZKOŁY PODSTAWOWEJ IM. ARMII KRAJOWEJ 1 Drogi Czytelniku! Życzymy Ci przyjemnej lektury Szkolnego Newsa. Zachęcamy do refleksji nad pytaniem

Bardziej szczegółowo

JAK CZYTAĆ WYKRESY I DANE STATYSTYCZNE PRZYKŁADY ZADAŃ

JAK CZYTAĆ WYKRESY I DANE STATYSTYCZNE PRZYKŁADY ZADAŃ JAK CZYTAĆ WYKRESY I DANE STATYSTYCZNE PRZYKŁADY ZADAŃ 1. Polityk roku 2003 w Polsce i na Świecie. Badanie CBOS 1. Wyjaśnij kim są poszczególne osoby wymienione w sondażu; 2. Jakie wydarzenia sprawiły,

Bardziej szczegółowo

Stefan Doerffer (1877-1939) syn Antoniny z Lekszyckich i Pawła Doerffera

Stefan Doerffer (1877-1939) syn Antoniny z Lekszyckich i Pawła Doerffera Stefan Doerffer (1877-1939) syn Antoniny z Lekszyckich i Pawła Doerffera Halina i Stefan Doerfferowie - rok po ślubie (1908) Doerfferowie w Lece Wielkiej (1917) Stoją od lewej: na osiołku syn Ryszard,

Bardziej szczegółowo

Rok 2010 rokiem chopinowskim

Rok 2010 rokiem chopinowskim Fryderyk Chopin Rok 2010 rokiem chopinowskim Rozpoczęły się oficjalne obchody dwusetnej rocznicy narodzin największego polskiego kompozytora Fryderyka Franciszka Chopina. Jego wkład w rozwój światowej

Bardziej szczegółowo

Koncepcja pracy Gimnazjum im. św. Franciszka z Asyżu w Teresinie

Koncepcja pracy Gimnazjum im. św. Franciszka z Asyżu w Teresinie Koncepcja pracy Gimnazjum im. św. Franciszka z Asyżu w Teresinie,,( ) Wychowywać to nie znaczy kształcić tylko rozum, lecz kształtować harmonijnie całego człowieka, a więc także jego serce i charakter.

Bardziej szczegółowo

Światowy Dzień Pluszowego Misia

Światowy Dzień Pluszowego Misia Światowy Dzień Pluszowego Misia Klasa 1-3 n i 1-3 uczestniczyła w zajęciach na temat obchodów Międzynarodowego Dnia Pluszowego Misia. Pierwsza część zajęć polegała na obejrzeniu prezentacji multimedialnej

Bardziej szczegółowo

FUNDACJA BLIŻEJ CZŁOWIEKA WIOSKA DZIECIĘCA im. Janusza Korczaka w Rajsku

FUNDACJA BLIŻEJ CZŁOWIEKA WIOSKA DZIECIĘCA im. Janusza Korczaka w Rajsku Wioska Dziecięca im. Janusza Korczaka to niepubliczna, rodzinna placówka opieki całodobowej nad dziećmi osieroconymi społecznie i naturalnie. Opiekę nad funkcjonowaniem Wioski Dziecięcej sprawuje Fundacja

Bardziej szczegółowo

MIKOŁAJKOWA PAKA DLA DZIECIAKA

MIKOŁAJKOWA PAKA DLA DZIECIAKA MIKOŁAJKOWA PAKA DLA DZIECIAKA Nasz wolontariat od 3.12.2014r. do 11.12.2014r. prowadził akcję pt.: "Mikołajkowa paka dla Dzieciaka".Polegała ona na pomocy dla niepełnosprawnych dzieci z Jaszkotla. Uczniowie

Bardziej szczegółowo

Małgorzata Pomarańska-Bielecka Adopcja ze wskazaniem i zagrożenia z nim związane.

Małgorzata Pomarańska-Bielecka Adopcja ze wskazaniem i zagrożenia z nim związane. Małgorzata Pomarańska-Bielecka Adopcja ze wskazaniem i zagrożenia z nim związane. Ogłoszenia w internecie Jestem w 3 miesiącu ciąży, jestem zmuszona aby oddać dziecko do adopcji ponieważ moich rodziców

Bardziej szczegółowo

Co nam przysługuje, gdy płacimy składki?

Co nam przysługuje, gdy płacimy składki? Co nam przysługuje, gdy płacimy składki? 1 25 Ubezpieczenie chorobowe Zasiłek chorobowy świadczenie wypłacane zamiast pensji, gdy osoba ubezpieczona przebywa na zwolnieniu lekarskim. Standardowa wysokość

Bardziej szczegółowo

Poważny krok w kierunku normalności

Poważny krok w kierunku normalności Poważny krok w kierunku normalności Dwadzieścia lat po podpisaniu polsko-niemieckiego Traktatu o dobrym sąsiedztwie i przyjaznej współpracy : wyniki raportu Instytutu Allensbach na temat relacji polskoniemieckich

Bardziej szczegółowo

szkoły wybrane przez absolwentów

szkoły wybrane przez absolwentów ilość uczniów RAPORT Z BADANIA LOSÓW ABSOLWENTÓW GIMNAZJUM IM. ŚW. JADWIGI KRÓLOWEJ POLSKI W WAWRZEŃCZYCACH PRZEPROWADZONEGO W MARCU ROKU. W marcu r. przeprowadzono badanie losów absolwentów Gimnazjum

Bardziej szczegółowo

Jan Paweł II JEGO OBRAZ W MOIM SERCU

Jan Paweł II JEGO OBRAZ W MOIM SERCU Jan Paweł II JEGO OBRAZ W MOIM SERCU Jan Paweł II Jan Paweł II właściwie Karol Józef Wojtyła, urodził się 18 maja 1920 w Wadowicach, zmarł 2 kwietnia 2005 w Watykanie polski biskup rzymskokatolicki, biskup

Bardziej szczegółowo

Zależność cech (wersja 1.01)

Zależność cech (wersja 1.01) KRZYSZTOF SZYMANEK Zależność cech (wersja 1.01) 1. Wprowadzenie Często na podstawie wiedzy, że jakiś przedmiot posiada określoną cechę A możemy wnioskować, że z całą pewnością posiada on też pewną inną

Bardziej szczegółowo

Warszawa, styczeń 2012 BS/10/2012 WSPÓŁCZESNE ZWIĄZKI Z DAWNYMI KRESAMI

Warszawa, styczeń 2012 BS/10/2012 WSPÓŁCZESNE ZWIĄZKI Z DAWNYMI KRESAMI Warszawa, styczeń 2012 BS/10/2012 WSPÓŁCZESNE ZWIĄZKI Z DAWNYMI KRESAMI Znak jakości przyznany przez Organizację Firm Badania Opinii i Rynku 13 stycznia 2011 roku Fundacja Centrum Badania Opinii Społecznej

Bardziej szczegółowo

Kolejny udany, rodzinny przeszczep w Klinice przy ulicy Grunwaldzkiej w Poznaniu. Mama męża oddała nerkę swojej synowej.

Kolejny udany, rodzinny przeszczep w Klinice przy ulicy Grunwaldzkiej w Poznaniu. Mama męża oddała nerkę swojej synowej. Kolejny udany, rodzinny przeszczep w Klinice przy ulicy Grunwaldzkiej w Poznaniu. Mama męża oddała nerkę swojej synowej. 34-letnia Emilia Zielińska w dniu 11 kwietnia 2014 otrzymała nowe życie - nerkę

Bardziej szczegółowo

awno temu w Polsce ludzie żyli inaczej niż dziś. Nie było komputerów, bo nie było prądu. A prądu nie było, bo nie było elektrowni. A elektrowni nie było, bo nikt ich jeszcze nie wymyślił. Tatusiowie wsiadali

Bardziej szczegółowo

Leszek Koziorowski. Ernst Kantorowicz i spółka akcyjna Hartwig Kantorowicz Następca

Leszek Koziorowski. Ernst Kantorowicz i spółka akcyjna Hartwig Kantorowicz Następca Leszek Koziorowski Ernst Kantorowicz i spółka akcyjna Hartwig Kantorowicz Następca Czytałem ostatnio w Rzeczpospolitej Niemiecki sen o Italii (RP Rzecz na Nowy Rok 31.XII 2010) znakomity nota bene artykuł

Bardziej szczegółowo

Badanie losów absolwentów

Badanie losów absolwentów RAPORT Z BADANIA LOSÓW ABSOLWENTÓW GIMNAZJUM IM. ŚW. JADWIGI KRÓLOWEJ POLSKI W WAWRZEŃCZYCACH PRZEPROWADZONEGO W ROKU SZKOLNYM 01/015 W grudniu 01 r. przeprowadzono badanie losów absolwentów Gimnazjum

Bardziej szczegółowo

Warszawa, luty 2015 ISSN 2353-5822 NR 22/2015 O SYTUACJI NA UKRAINIE I POLSKIEJ POMOCY DLA WSCHODNIEGO SĄSIADA

Warszawa, luty 2015 ISSN 2353-5822 NR 22/2015 O SYTUACJI NA UKRAINIE I POLSKIEJ POMOCY DLA WSCHODNIEGO SĄSIADA Warszawa, luty 2015 ISSN 2353-5822 NR 22/2015 O SYTUACJI NA UKRAINIE I POLSKIEJ POMOCY DLA WSCHODNIEGO SĄSIADA Znak jakości przyznany CBOS przez Organizację Firm Badania Opinii i Rynku 14 stycznia roku

Bardziej szczegółowo

Wydział Wspierania Rodzinnej Pieczy Zastępczej Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Łodzi. Jacek Kędzierski

Wydział Wspierania Rodzinnej Pieczy Zastępczej Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Łodzi. Jacek Kędzierski Wydział Wspierania Rodzinnej Pieczy Zastępczej Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Łodzi Jacek Kędzierski Rodzinne formy pieczy zastępczej receptą na kryzys współczesnej rodziny perspektywa organizatora

Bardziej szczegółowo