Bioróżnorodność populacji pszczół i owadów dziko zapylających w Unii Europejskiej i w Polsce Hajnalka Szentgyörgyi

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Bioróżnorodność populacji pszczół i owadów dziko zapylających w Unii Europejskiej i w Polsce Hajnalka Szentgyörgyi"

Transkrypt

1 Bioróżnorodność populacji pszczół i owadów dziko zapylających w Unii Europejskiej i w Polsce Hajnalka Szentgyörgyi Konferencja pt. Ochrona owadów zapylających warunkiem zachowania ekosystemów i produkcji żywności Opole,

2 Zapylacze pszczoła karłowata Pszczoły miodne pszczoła wschodnia pszczoła olbrzymia Gideon Pisanty Charles Lam Jeevan Jose Sean Hoyland Andrew Newey

3 Zapylacze Nie tylko pszczoła miodna Trzmiele Pszczoły bezżądłowe Pszczoły samotne

4 Zapylacze Motyle Nie tylko pszczołowate Chrząszcze Mrówki Osy Beatriz Moisset Bzygi Christian Ziegler Thomas Bresson

5 Zapylacze Ptaki Nie tylko owady Lemury Jaszczurki N. Bartomeus D. Hansen Virginia Lee Nietoperz Oposy N. Bartomeus Carlos Machado

6 Zapylacze w Polsce Bzygi (muchówki) ok. 400 gat. w Polsce ok. 800 gat. w Europie podobne z wygladu do os Thomas Bresson lub pszczół larwy są drapieżnikami dorosłe żywią się sokami roślin, nektarem i spadzią Motyle ok gat. w Polsce ok gat. w Europie dorosłe żywią się nektarem

7 Trzmiele 24 gat. w Polsce 68 gat. w Europie pszczoły socjalne oraz pasożytnicze roczny cykl rodziny Zapylacze w Polsce

8 Trzmiele Inicjacja gniazda produkcja robotnic rozwój rodziny matka zbiera pokarm Cykl rozwojowy rodziny trzmielej produkcja trutni i matek kojarzenie samce obumierają Prys-Jones, O. E. and Corbet, S. A. (1987) matka wychodzi z hibernacji

9 Trzmiele Trzmiel ziemny Trzmiel kamiennik Trzmiel rudy Trzmiel wyżynny Trzmiel ogrodowy i żółty

10 Trzmiele Pod ochroną! Trzmiel ziemny Trzmiel kamiennik Trzmiel rudy Trzmiel wyżynny Trzmiel ogrodowy i żółty

11 Trzmiele 400x lepsze niż pszczoły buzz pollination są skuteczniejsze też od metod sztucznych używając trzmieli nie można stosować pestycydów tzw. ochrona biologiczna Hodowane na masową skalę: M. Biliński, Chów trzmieli w izolatorach, Pszczelnicze Zeszyty Naukowe, Instytut Sadownictwa i Kwieciarstwa w Puławach

12 Trzmiele 1987, Belgium Bombus terrestris (trzmiel ziemny) B. t. audax Wyspy Brytyjskie B. t. maderensis Madera B. t. canarensis Wys. Kanaryjskie B. t. dalmatinus Płd. Europa B. t. sassaricus - Sardynia

13 Zapylacze w Polsce Pszczoły dzikie, samotne ponad pszczół na świecie! często samotne ok. 400 gat. w Polsce ok gat. w Europie roczny cykl rozwojowy

14 Pszczoły dzikie jajo Cykl rozwojowy murarki ogrodowej imago

15 Pszczoły dzikie Gniazda: w ziemi, w łodygach, w szczelinach, w muszlach, itp Jerome Rozen A. Müller

16 Pszczoły dzikie Murarka ogrodowa Zadrzechnia fioletowa Porobnica włochatka Kornutka koniczynowa

17 Pszczoły dzikie Murarka ogrodowa Zadrzechnia fioletowa Porobnica włochatka Kornutka koniczynowa

18 Pszczoły dzikie Hodowla w celu zapylania upraw: murarka ogrodowa (Osmia bicornis) uprawy różnych jagód sady

19 Zmiany w bioróżnorodność lata : zapylacze mogą być zagrożone 2002r. Konwencja o różnorodności biologicznej: inicjatywa Ochrona i zrównoważone użytkowanie zapylaczy od 2003 pierwsze duże spadki pszczół w USA następnie w Europie 2006 termin Zespół masowego ginięcia pszczół (CCD)

20 Rozmiar problemu 75% upraw wymaga zapylania usługa ekosystemowa Wartość zapylania: USA Wielka Brytania ok $/rok ok /rok 1/3 to pszczoły miodne 2/3 to inne zapylacze!!!

21 Rozmiar problemu % udział gruntów rolnych według krajów

22 Rozmiar problemu Bzygi Brak pełnych opracowań dla Europy i Polski Thomas Bresson W Polsce według Czerwonej Księgi Krytycznie zagrożone Zagrożone Narażone W Polskiej Czerwonej Księdze 5 gat. (z ok. 400 gat.), Nie są chronione.

23 Zmiany przed 1980r i po 1980r. Rozmiar problemu Thomas Bresson Wielkiej Brytanii i Holandii Mało zmian negatywnych.

24 Rozmiar problemu Motyle CR - Krytycznie zagrożone EN - Zagrożone VU - Narażone NT - Bliskie zagrożenia LC - Najmniejszej troski DD Brak danych W Polskiej Czerwonej Księdze: 50 gat. (z 3200 gat.) dane z IUCN, Czerwona Księga Motyli Europejskich, 2014

25 Rozmiar problemu Stan populacji trzmieli w EU Nieznane Zmniejszające Stabilne Zwiększające dane z IUCN, Czerwona Księga Pszczół Europejskich, 2014

26 Rozmiar problemu Brak danych Status gatunków trzmieli w EU Krytycznie zagrożone Zagrożone Narażone Bliskie zagrożenia Najmniejszej troski W Polskiej Czerwonej Księdze: 6 gat. (z 450 gat.) dane z IUCN, Czerwona Księga Pszczół Europejskich, 2014

27 Rozmiar problemu Zmiany przed 1980r i po 1980r. Pszczoły dzikie Wielkia Brytania i Holandia Spadki notowano u gat.: preferujące ściśle określone siedliska oligolektyczne wyspecjalizowane Biesmeijer et al. 2006

28 Rozmiar problemu Populacje pszczół dzikich w EU Nieznane Zmniejszające Stabilne Zwiększające dane z IUCN, Czerwona Księga Pszczół Europejskich, 2014

29 Rozmiar problemu Liczba gatunków pszczół zagrożonych wyginięciem w EU Kategorie Liczba gatunków pszczół w Europie Krytycznie zagrożone 7 (3) Zagrożone 46 (12) Narażone 24 (7) Bliskie zagrożenia 101 (17) Najmniejszej troski 663 (68) Niedostatecznie rozpoznane (293) Całkowita liczba gatunków (400) 77 gat. dane z IUCN, Czerwona Księga Pszczół Europejskich, 2014

30 Rozmiar problemu Liczba gatunków pszczół zagrożonych wyginięciem w EU Kategorie Liczba gatunków pszczół w Europie Krytycznie zagrożone 7 (3) Zagrożone 46 (12) Narażone 24 (7) Bliskie zagrożenia 101 (17) Najmniejszej troski 663 (68) Niedostatecznie rozpoznane (293) Całkowita liczba gatunków (400) 77 gat. /841 dane z IUCN, Czerwona Księga Pszczół Europejskich, 2014

31 Rozmiar problemu Liczba gatunków pszczół zagrożonych wyginięciem w EU Kategorie Liczba gatunków pszczół w Europie Krytycznie zagrożone 7 (3) Zagrożone 46 (12) Narażone 24 (7) Bliskie zagrożenia 101 (17) Najmniejszej troski 663 (68) Niedostatecznie rozpoznane (293) Całkowita liczba gatunków (400) 77 gat. /841 dane z IUCN, Czerwona Księga Pszczół Europejskich, 2014?

32 Przyszłość? Zapylanie migdałów w Kalifornii oraz upraw jagodowych w USA.

33 Przyszłość? Ręczne zapylanie sadów, Syczuan, Chiny

34 Dziękuję za uwagę!

35 Rozmiar problemu Bogactwo gatunkowe pszczół dane z IUCN, Czerwona Księga Pszczół Europejskich, 2014

36 Rozmiar problemu Liczba gatunków o nieznanym statusie dane z IUCN, Czerwona Księga Pszczół Europejskich, 2014

37 Rozmiar problemu Liczba gatunków zagrożonych dane z IUCN, Czerwona Księga Pszczół Europejskich, 2014

Jak edukować o owadach zapylających? Lokalne kampanie edukacyjne.

Jak edukować o owadach zapylających? Lokalne kampanie edukacyjne. Logo Instytucji JAGIELLONIAN UNIVERSITY IN KRAKOW Jak edukować o owadach zapylających? Lokalne kampanie edukacyjne. SZKOLENIE PT. EDUKATOR BIORÓŻNORODNOŚCI PAWŁOWICE, 22 24.06.2016 Wiktoria Rojek Uniwersytet

Bardziej szczegółowo

Znaczenia pszczoły miodnej na świecie - w gospodarce człowieka i dla środowiska.

Znaczenia pszczoły miodnej na świecie - w gospodarce człowieka i dla środowiska. Znaczenia pszczoły miodnej na świecie - w gospodarce człowieka i dla środowiska. Konferencja pn. Ochrona owadów zapylających warunkiem zachowania ekosystemów i produkcji żywności Definicja pszczoły Pszczoły

Bardziej szczegółowo

Przyczyny zmniejszania się populacji pszczół i owadów dziko zapylających w Unii Europejskiej i w Polsce

Przyczyny zmniejszania się populacji pszczół i owadów dziko zapylających w Unii Europejskiej i w Polsce Przyczyny zmniejszania się populacji pszczół i owadów dziko zapylających w Unii Europejskiej i w Polsce Konferencja pn. Ochrona owadów zapylających warunkiem zachowania ekosystemów i produkcji żywności

Bardziej szczegółowo

Praca i efektywność owadów zapylających

Praca i efektywność owadów zapylających Praca i efektywność owadów zapylających Dr inż. Joanna Klepacz-Baniak Plantpress Fot. 1. Wczesną wiosną matki trzmiele szukają miejsc na gniazdowanie Fot. 2. W przypadku agrestu wskutek odwiedzin kwiatów

Bardziej szczegółowo

Rola i stan dzikiej entomofauny zapylającej, a chemiczna ochrona roślin

Rola i stan dzikiej entomofauny zapylającej, a chemiczna ochrona roślin Rola i stan dzikiej entomofauny zapylającej, a chemiczna ochrona roślin Zapylanie kwiatów roślin uprawnych jest jednym z najważniejszych, a jednocześnie najtańszym czynnikiem plonotwórczym. Proces ten

Bardziej szczegółowo

OCENA ZESPOŁU ZAPYLACZY (HYMENOPTERA, APOIDEA) W UPRAWIE RZEPAKU OZIMEGO

OCENA ZESPOŁU ZAPYLACZY (HYMENOPTERA, APOIDEA) W UPRAWIE RZEPAKU OZIMEGO Progress in Plant Protection/Postępy w Ochronie Roślin 51 (3) 2011 OCENA ZESPOŁU ZAPYLACZY (HYMENOPTERA, APOIDEA) W UPRAWIE RZEPAKU OZIMEGO WOJCIECH SĄDEJ, MARIUSZ NIETUPSKI Uniwersytet Warmińsko-Mazurski

Bardziej szczegółowo

Dzikie owady zapylające wobec chemicznej ochrony roślin

Dzikie owady zapylające wobec chemicznej ochrony roślin Dzikie owady zapylające wobec chemicznej ochrony roślin Dr Dariusz Teper Instytut Ogrodnictwa, Oddział Pszczelnictwa w Puławach Zapylanie kwiatów roślin uprawnych jest jednym z najważniejszych, a jednocześnie

Bardziej szczegółowo

Prawie wszystko o owadach zapylających

Prawie wszystko o owadach zapylających Prawie wszystko o owadach zapylających Fot. archiwum P. Teper Dr Dariusz Teper Owady zapylające są tak samo ważnym elementem produkcji ogrodniczej, jak agrotechnika, nawożenie czy ochrona roślin. O ich

Bardziej szczegółowo

Trzmiele nie tylko pod osłonami

Trzmiele nie tylko pod osłonami Fot. J. Klepacz-Baniak Trzmiele nie tylko pod osłonami Dr inż. Joanna Klepacz-Baniak Plantpress Trzmiele (Bombus spp.), obok pszczół miodnych stanowią najważniejszą grupę owadów zapylających. Obecne na

Bardziej szczegółowo

Znaczenie pszczół i dzikich zapylaczy w ochronie ekosystemów i rolnictwie. Marcin Kadej, Adrian Smolis

Znaczenie pszczół i dzikich zapylaczy w ochronie ekosystemów i rolnictwie. Marcin Kadej, Adrian Smolis Znaczenie pszczół i dzikich zapylaczy w ochronie ekosystemów i rolnictwie Marcin Kadej, Adrian Smolis Legnica 2015 Znaczenie pszczół i dzikich zapylaczy w ochronie ekosystemów i rolnictwie Znaczenie pszczół

Bardziej szczegółowo

Wstępna ocena bioróżnorodności pszczołowatych w rejonach intensywnych upraw rzepaku ozimego. Mikołaj Borański Zbigniew Kołtowski Dariusz Teper

Wstępna ocena bioróżnorodności pszczołowatych w rejonach intensywnych upraw rzepaku ozimego. Mikołaj Borański Zbigniew Kołtowski Dariusz Teper Wstępna ocena bioróżnorodności pszczołowatych w rejonach intensywnych upraw rzepaku ozimego Mikołaj Borański Zbigniew Kołtowski Dariusz Teper Działania na rzecz poprawy konkurencyjności i innowacyjności

Bardziej szczegółowo

OCHRONY ŚRODOWISKA ŻYCIA PSZCZÓŁ I INNYCH OWADÓW ZAPYLAJĄCYCH

OCHRONY ŚRODOWISKA ŻYCIA PSZCZÓŁ I INNYCH OWADÓW ZAPYLAJĄCYCH Kampania na rzecz OCHRONY ŚRODOWISKA ŻYCIA PSZCZÓŁ I INNYCH OWADÓW ZAPYLAJĄCYCH www.eeagrants.org Większość z nas na tak zadane pytanie odpowiada zwykle, że bez pszczół nie byłoby miodu. Tymczasem miód

Bardziej szczegółowo

Materiały do filmu ARKANA Łowcy miodu: Na ratunek pszczołom. Mayfly

Materiały do filmu ARKANA Łowcy miodu: Na ratunek pszczołom. Mayfly Dla nauczyciela Tytułem wstępu i wyjaśnienia Proponowane zadania zostały podzielone na dwie lekcje tematyczne, zainspirowane treścią filmu Łowcy miodu. Pierwsza dotyczy najbardziej oczywistej zależności

Bardziej szczegółowo

Pomóż pszczołom one pomagają nam od zawsze.

Pomóż pszczołom one pomagają nam od zawsze. Pomóż pszczołom one pomagają nam od zawsze. Pszczoły same z siebie nie atakują człowieka, jeśli nie mają do tego powodu. Pszczoły uznawane są przez większość osób za owady niebezpieczne. Wystarczy, że

Bardziej szczegółowo

WYKŁADY PSZCZELARSKIE 2017 Cezary Kruk Tel Mail:

WYKŁADY PSZCZELARSKIE 2017 Cezary Kruk Tel Mail: WYKŁADY PSZCZELARSKIE 2017 Cezary Kruk Tel. 518-482-726 Mail: apis.polonia@wp.pl, cezarykruk2@wp.pl 1. Systematyka pszczół 1.1. Pszczoła wschodnia 1.2. Czerwona pszczoła z Borneo 1.3. Pszczoła olbrzymia

Bardziej szczegółowo

Jarosław Stalenga Zakład Systemów i Ekonomiki Produkcji Roślinnej IUNG-PIB, Puławy

Jarosław Stalenga Zakład Systemów i Ekonomiki Produkcji Roślinnej IUNG-PIB, Puławy Rolnictwo ekologiczne przyjazne środowisku naturalnemu Jarosław Stalenga Zakład Systemów i Ekonomiki Produkcji Roślinnej IUNG-PIB, Puławy 1. Rolnictwo ekologiczne w realizacji celów KPR 2. Status rolnictwa

Bardziej szczegółowo

Konferencja pn. Natura 2000 naszą szansą

Konferencja pn. Natura 2000 naszą szansą Konferencja pn. Natura 2000 naszą szansą DLA TRWAŁOŚCI ŻYCIA Znaczenie różnorodność biologicznej dla dobrostanu ludzkości Anna Kalinowska Uniwersyteckie Centrum Badań nad Środowiskiem Przyrodniczym i Zrównoważonym

Bardziej szczegółowo

Bioróżnorodność. Ochrona owadów pożytecznych i zapylających

Bioróżnorodność. Ochrona owadów pożytecznych i zapylających Bioróżnorodność Ochrona owadów pożytecznych i zapylających Ochrona pszczół i innych owadów zapylających Produkcja żywności, która ma dobrą jakość i przystępną cenę wymaga nowoczesnych środków ochrony roślin

Bardziej szczegółowo

PORADNIK III. Jak. chronić. owady zapylające? LIGA POLNEJ BIORÓŻNORODNOŚCI

PORADNIK III. Jak. chronić. owady zapylające? LIGA POLNEJ BIORÓŻNORODNOŚCI PORADNIK III Jak chronić owady zapylające? LIGA POLNEJ BIORÓŻNORODNOŚCI Kiedy pszczoła zniknie z powierzchni Ziemi, człowiekowi pozostaną już tylko cztery lata życia. Skoro nie będzie pszczół, nie będzie

Bardziej szczegółowo

Pamiętajmy o pszczołach

Pamiętajmy o pszczołach Pamiętajmy o pszczołach Dr inż. Joanna Klepacz-Baniak Plantpress Fot. 1. Zbieraczka pszczoły miodnej odwiedzająca kwiat jabłoni O owady zapylające i ich bezpieczeństwo należy dbać cały sezon, a nie tylko

Bardziej szczegółowo

Czerwona lista ptaków Europy

Czerwona lista ptaków Europy Czerwona lista ptaków Europy Alarm dla natury: Mimo wielu sukcesów w dziedzinie ochrony przyrody blisko 1 na 5 ptaków w UE jest nadal zagrożony wyginięciem. Czerwona lista ptaków Europy przygotowana przez

Bardziej szczegółowo

PSZCZELNICZE ZESZYTY NAUKOWE Rok XL. Nr

PSZCZELNICZE ZESZYTY NAUKOWE Rok XL. Nr PSZCZELNICZE ZESZYTY NAUKOWE Rok XL. Nr 1 1996 OWADY ZAPYLAJĄCE KONICZYNĘ CZERWONĄ (TRIFOLIUM PRATENSE L.) W MIłOCINIE KOŁO RZESZOWA, OBSERWOWANE W LATACH 1983-1984 Rafał Sionek Państwowa Inspekcja Ochrony

Bardziej szczegółowo

Ekologia i ochrona środowiska Wykład II

Ekologia i ochrona środowiska Wykład II Ekologia i ochrona środowiska Wykład II Zagadnienia: * Co to jest róŝnorodność biologiczna (RB)? * Ile gatunków Ŝyje na Ziemi? * Od czego zaleŝy rozmieszczenie gatunków? * Czy RB jest zagroŝona? * Co współcześnie

Bardziej szczegółowo

CZYM JEST HOTEL DLA OWADÓW?

CZYM JEST HOTEL DLA OWADÓW? HOTEL DLA OWADÓW CZYM JEST HOTEL DLA OWADÓW? Hotel dla owadów to sztuczna budowla z materiałów naturalnych, zapewniająca różnym gatunkom owadów schronienie i możliwość budowy gniazd, szczególnie podczas

Bardziej szczegółowo

Pszczoły a bioróżnorodność

Pszczoły a bioróżnorodność Pszczoły a bioróżnorodność Pod pojęciem różnorodności biologicznej kryje się niesłychane bogactwo i zróżnicowanie form życia występujących na Ziemi. Bioróżnorodność należy chronić, ponieważ każdy jej element

Bardziej szczegółowo

Pszczoła murarka ogrodowa

Pszczoła murarka ogrodowa Pszczoła murarka ogrodowa Dr inż. Joanna Klepacz-Baniak Plantpress Murarka ogrodowa (Osmia rufa) jest samotnie żyjącą, dziką pszczołą z rodziny miesiarkowatych (Megachilidae). Błonkówka ta występuje na

Bardziej szczegółowo

Pszczoła miodna i nie tylko: poznajemy zapylacze. Scenariusz zajęć dla klas IV-VI Szkoły Podstawowej

Pszczoła miodna i nie tylko: poznajemy zapylacze. Scenariusz zajęć dla klas IV-VI Szkoły Podstawowej Pszczoła miodna i nie tylko: poznajemy zapylacze Scenariusz zajęć dla klas IV-VI Szkoły Podstawowej Legnica 2015 1 P s zczo ł a miodna i nie ty l ko: poz n a j e m y zapy l acz e Pszczoła miodna i nie

Bardziej szczegółowo

Pszczoła niedoceniona strażniczka życia. Rozmowa z prof. Józefem Banaszakiem

Pszczoła niedoceniona strażniczka życia. Rozmowa z prof. Józefem Banaszakiem Pszczoła niedoceniona strażniczka życia. Rozmowa z prof. Józefem Banaszakiem Dlaczego zafascynowały Pana pszczoły? Prof. Józef Banaszak: Najpierw było zwykłe zainteresowanie, gdy zostałem studentem pierwszego

Bardziej szczegółowo

Pszczoła miodna owadem zapylającym

Pszczoła miodna owadem zapylającym Pszczoła miodna owadem zapylającym Dr Zbigniew Kołtowski Instytut Ogrodnictwa, Oddział Pszczelnictwa w Puławach Rola pszczoły miodnej jako owada zapylającego staje się coraz ważniejsza, ponieważ w obecnej

Bardziej szczegółowo

Rosliny, owady i miód

Rosliny, owady i miód Rosliny, owady i miód 5 6 września, sobota i niedziela Owady często nas drażnią latają, bzyczą, czasem gryzą. Są nam jednak niezbędne! Często nie zdajemy sobie sprawy z tego jak bardzo od nich zależymy

Bardziej szczegółowo

Występowanie trzmieli (Bombus spp.) na rzepaku ozimym implikacje dla ochrony upraw

Występowanie trzmieli (Bombus spp.) na rzepaku ozimym implikacje dla ochrony upraw Tom XXV ROŚLINY OLEISTE 2004 Maria Kelm, Iwona Fostiak, Mariusz Kaczmarzyk, Zdzisław Klukowski Akademia Rolnicza we Wrocławiu, Katedra Ochrony Roślin Występowanie trzmieli (Bombus spp.) na rzepaku ozimym

Bardziej szczegółowo

Nowość w ochronie truskawek! ...i życie nabiera smaku!

Nowość w ochronie truskawek! ...i życie nabiera smaku! Nowość w ochronie truskawek!...i życie nabiera smaku! Edycja 2015 Luna w Polsce i na świecie Grupa produktów Luna to kilka formulacji fungicydów dostosowanych do lokalnych potrzeb w różnych krajach. Wspólną

Bardziej szczegółowo

Owady społeczne. Pszczoły

Owady społeczne. Pszczoły Daria Pawlak kl. M3 Owady społeczne Owady społeczne- owady socjalne, zgrupowanie owadów prowadzących zorganizowane życie, z podziałem czynności w koloniach wywodzących się z jednej lub kilku samic. Najprostszym

Bardziej szczegółowo

Pszczoły wymagają opieki Wyzwania i rozwiązania

Pszczoły wymagają opieki Wyzwania i rozwiązania Pszczoły wymagają opieki i rozwiązania Bayer CropScience AG Bayer HealthCare Animal Health Alfred-Nobel-Str. 50 40789 Monheim am Rhein Niemcy Kontakt e-mailowy: kontakt@bayercropscience.com www.bayercropscience.com

Bardziej szczegółowo

WARTOŚĆ ZAPYLANIA SADÓW JABŁONIOWYCH W POLSCE PRÓBA SZACUNKU METODĄ KOSZTÓW ZASTĄPIENIA. Janusz Majewski

WARTOŚĆ ZAPYLANIA SADÓW JABŁONIOWYCH W POLSCE PRÓBA SZACUNKU METODĄ KOSZTÓW ZASTĄPIENIA. Janusz Majewski 126 JANUSZ MAJEWSKI ROCZNIKI NAUKOWE EKONOMII ROLNICTWA I ROZWOJU OBSZARÓW WIEJSKICH, T. 101, z. 3, 2014 WARTOŚĆ ZAPYLANIA SADÓW JABŁONIOWYCH W POLSCE PRÓBA SZACUNKU METODĄ KOSZTÓW ZASTĄPIENIA Janusz Majewski

Bardziej szczegółowo

PYTANIA I ODPOWIEDZI CEL WIELKIEGO DNIA PSZCZÓŁ 8.08

PYTANIA I ODPOWIEDZI CEL WIELKIEGO DNIA PSZCZÓŁ 8.08 PYTANIA I ODPOWIEDZI CEL WIELKIEGO DNIA PSZCZÓŁ 8.08 Święto pszczół powstało, aby przekazywać wiedzę i przypominać jak największej liczbie osób o niezastąpionej roli, jaką zapylacze pełnią w całym środowisku

Bardziej szczegółowo

Ekosystemy do usług!

Ekosystemy do usług! Ekosystemy do usług! Adaptacje do zmian klimatu inspirowane przez różnorodność biologiczną ROZWÓJ ZRÓWNOWAŻONY W TEORII I PRAKTYCE, 5 maja 2016 r. Anna Kalinowska UCBS, UW Czy wobec skutków zmian klimatu

Bardziej szczegółowo

Budujemy populację owadów zapylających

Budujemy populację owadów zapylających Akcja jest prowadzona z inicjatywy Sumi Agro Poland, producenta insektycydu Akcja edukacyjna Akcja Budujemy populację owadów zapylających ma na celu edukowanie środowiska rolniczego i ogrodniczego odnośnie

Bardziej szczegółowo

PLAN METODYCZNY LEKCJI

PLAN METODYCZNY LEKCJI PLAN METODYCZNY LEKCJI Data: 24. 0 2014 r. Klasa: VI b Przedmiot: przyroda Czas trwania lekcji: 45 minut Nauczyciel: mgr Iwona Gładyś Temat lekcji: Jakie jest znaczenie owadów w przyrodzie i w życiu człowieka?

Bardziej szczegółowo

WZORU UŻYTKOWEGO PL 67276 Y1 22.07.2013 BUP 15/13. FLAGA DOROTA BIODAR, Kraków, PL 31.07.2014 WUP 07/14. STANISŁAW FLAGA, Kraków, PL

WZORU UŻYTKOWEGO PL 67276 Y1 22.07.2013 BUP 15/13. FLAGA DOROTA BIODAR, Kraków, PL 31.07.2014 WUP 07/14. STANISŁAW FLAGA, Kraków, PL PL 67276 Y1 RZECZPOSPOLITA POLSKA Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (12) OPIS OCHRONNY WZORU UŻYTKOWEGO (21) Numer zgłoszenia: 120675 (22) Data zgłoszenia: 16.01.2012 (19) PL (11) 67276 (13) Y1

Bardziej szczegółowo

Rosliny, owady i miód

Rosliny, owady i miód Rosliny, owady i miód 3 4 września, sobota i niedziela Owady często nas drażnią latają, bzyczą, czasem gryzą. Są nam jednak niezbędne! Często nie zdajemy sobie sprawy z tego jak bardzo od nich zależymy

Bardziej szczegółowo

Cele szczegółowe: Środki: Metody: Forma pracy: PrzEbiEG zajęć: Wariant dla młodszych dzieci: Wariant dla starszych uczestników:

Cele szczegółowe: Środki: Metody: Forma pracy: PrzEbiEG zajęć: Wariant dla młodszych dzieci: Wariant dla starszych uczestników: Kwiaty i owady Wszelkie rośliny i stworzenia mają swą rolę do spełnienia Nieważne, jakiej są wielkości a już owady w szczególności Taki, na przykład, trzmiel lub motyl, co lata niby, ot tak sobie i siada

Bardziej szczegółowo

kategoria: Aktualności Ogrodu Botanicznego Aktualności Palmiarni

kategoria: Aktualności Ogrodu Botanicznego Aktualności Palmiarni 02-07-17 1/5 03.04.2017 12:10 Anna Byczkowska / Ogród Botaniczny kategoria: Aktualności Ogrodu Botanicznego Aktualności Palmiarni Niebawem rusza Akademia Różnorodności. To nowa oferta edukacyjna Ogrodu

Bardziej szczegółowo

Rosliny, owady i miód

Rosliny, owady i miód Rosliny, owady i miód 7 8 września, sobota i niedziela w Ogrodzie Botanicznym UW Owady często nas drażnią latają, bzyczą, czasem gryzą. Są nam jednak niezbędne! Często nie zdajemy sobie sprawy z tego jak

Bardziej szczegółowo

ALMA MATER MIESIĘCZNIK UNIWERSYTETU JAGIELLOŃSKIEGO. czerwiec-wrzesień /2012

ALMA MATER MIESIĘCZNIK UNIWERSYTETU JAGIELLOŃSKIEGO. czerwiec-wrzesień /2012 ALMA MATER MIESIĘCZNIK UNIWERSYTETU JAGIELLOŃSKIEGO czerwiec-wrzesień 148-149/2012 REBELIANTKI WŚRÓD ROBOTNIC PSZCZOŁY MIODNEJ Powszechnie wiadomo, że pszczoła miodna jest głównym zapylaczem naszych upraw.

Bardziej szczegółowo

PRZYSZŁOŚć PSZCZÓŁ ŚWIAT BEZ PESTYCYDÓW W STRONĘ ROLNICTWA EKOLOGICZNEGO

PRZYSZŁOŚć PSZCZÓŁ ŚWIAT BEZ PESTYCYDÓW W STRONĘ ROLNICTWA EKOLOGICZNEGO PRZYSZŁOŚć PSZCZÓŁ ŚWIAT BEZ PESTYCYDÓW Maj 2014 PRZYSZŁOŚć PSZCZÓŁ ŚWIAT BEZ PESTYCYDÓW W stronę rolnictwa ekologicznego Streszczenie 3 1: Wprowadzenie 9 2: Czynniki powodujące straty pszczół i ich skutki

Bardziej szczegółowo

sudecka zagroda edukacyjna,

sudecka zagroda edukacyjna, sudecka zagroda edukacyjna, czyli jak ekofilozofia wróciła na wieś Julia Jankowska Stowarzyszenie Kaczawskie julia@partnerstwokaczawskie.pl Międzynarodowa konferencja Razem ku zielonej przyszłości - Fundusze

Bardziej szczegółowo

MIGRACJE ZAROBKOWE POLAKÓW Agenda

MIGRACJE ZAROBKOWE POLAKÓW Agenda Agenda Migracje dziś Preferencje Migracyjne Polaków o o o o o o o Skala planowanych emigracji Kierunki wyjazdów Profil potencjalnego emigranta Długość emigracji Powody emigracji Branże, w których chcieliby

Bardziej szczegółowo

Puszcza Białowieska: ptaki, skarby i mity. Przemysław Chylarecki Muzeum i Instytut Zoologii PAN

Puszcza Białowieska: ptaki, skarby i mity. Przemysław Chylarecki Muzeum i Instytut Zoologii PAN Puszcza Białowieska: ptaki, skarby i mity Przemysław Chylarecki Muzeum i Instytut Zoologii PAN Tomasz Wesołowski Pracownia Badań Lasu, Uniwersytet Wrocławski Awifauna PB: podstawowe fakty Kompleks leśny

Bardziej szczegółowo

Osy. Vespula. Biologia. Szkodliwość. Występowanie

Osy. Vespula. Biologia. Szkodliwość. Występowanie Osy Vespula Biologia Ciało robotnicy osy pospolitej osiąga długość od 11 do 20 mm. Jest podobna do osy dachowej, ale ma na nadustku dużą kanciastą czarną plamę zamiast trzech czarnych punktów. Osa pospolita

Bardziej szczegółowo

Rosliny, owady i miód

Rosliny, owady i miód Rosliny, owady i miód 6 7 września, sobota i niedziela Owady często nas drażnią latają, bzyczą, czasem gryzą. Są nam jednak niezbędne! Często nie zdajemy sobie sprawy z tego jak bardzo od nich zależymy

Bardziej szczegółowo

KONKURENCYJNOŚĆ POLSKIEGO ROLNICTWA, A STAN I POTENCJALNE ZMIANY ŚRODOWISKA PRZYRODNICZEGO OBSZARÓW WIEJSKICH

KONKURENCYJNOŚĆ POLSKIEGO ROLNICTWA, A STAN I POTENCJALNE ZMIANY ŚRODOWISKA PRZYRODNICZEGO OBSZARÓW WIEJSKICH KONKURENCYJNOŚĆ POLSKIEGO ROLNICTWA, A STAN I POTENCJALNE ZMIANY ŚRODOWISKA PRZYRODNICZEGO OBSZARÓW WIEJSKICH prof. dr hab. Wiesław Dembek; dr Hubert Piórkowski Instytut Technologiczno-Przyrodniczy ITP

Bardziej szczegółowo

Autor scenariusza: Maria Piotrowska. Blok tematyczny: Ukwiecony sad. Scenariusz nr 5

Autor scenariusza: Maria Piotrowska. Blok tematyczny: Ukwiecony sad. Scenariusz nr 5 Autor scenariusza: Maria Piotrowska Blok tematyczny: Ukwiecony sad Scenariusz nr 5 I. Tytuł scenariusza zajęć: W obronie pszczoły. II. Czas realizacji: 2 jednostki lekcyjne III. Edukacje (3 wiodące): przyrodnicza,

Bardziej szczegółowo

MI(07)16P1 Bruksela, 17 października 2007 r. PROJEKT

MI(07)16P1 Bruksela, 17 października 2007 r. PROJEKT Komitet ds. Rolniczych Organizacji Zawodowych w UE (COPA) Główny Komitet Spółdzielczości Rolniczej w UE (COGECA) MI(07)16P1 Bruksela, 17 października 2007 r. PROJEKT WSTĘPNE WNIOSKI GRUPY ROBOCZEJ COPA/COGECA

Bardziej szczegółowo

Znaczenie zadrzewień śródpolnych dla ochrony różnorodności biologicznej krajobrazu rolniczego. Krzysztof Kujawa

Znaczenie zadrzewień śródpolnych dla ochrony różnorodności biologicznej krajobrazu rolniczego. Krzysztof Kujawa Znaczenie zadrzewień śródpolnych dla ochrony różnorodności biologicznej krajobrazu rolniczego Krzysztof Kujawa Różnorodność biologiczna Zróżnicowanie wszystkich żywych organizmów występujących na Ziemi

Bardziej szczegółowo

Rodzaj i wielkość szkód powodowanych przez żubry w uprawach rolnych i leśnych

Rodzaj i wielkość szkód powodowanych przez żubry w uprawach rolnych i leśnych Rodzaj i wielkość szkód powodowanych przez żubry w uprawach rolnych i leśnych Wanda Olech, Maria Sobczuk Katedra Genetyki i Ogólnej Hodowli Zwierząt SGGW Olsztyn 24 listopada 2017 ŻUBR największy lądowy

Bardziej szczegółowo

Wiadomości. Poniedziałek, 8 sierpnia Wielki Dzień Pszczół cała Polska zakłada Miejsca Przyjazne Pszczołom

Wiadomości. Poniedziałek, 8 sierpnia Wielki Dzień Pszczół cała Polska zakłada Miejsca Przyjazne Pszczołom Wiadomości Poniedziałek, 8 sierpnia 2016 8.08 Wielki Dzień Pszczół cała Polska zakłada Miejsca Przyjazne Pszczołom Wielkie coroczne święto wszystkich miłośników pszczół i pszczołowatych będzie pełne atrakcji

Bardziej szczegółowo

Rosliny, owady i miód

Rosliny, owady i miód Rosliny, owady i miód 6 7 września, sobota i niedziela Owady często nas drażnią latają, bzyczą, czasem gryzą. Są nam jednak niezbędne! Często nie zdajemy sobie sprawy z tego jak bardzo od nich zależymy

Bardziej szczegółowo

Wielki Dzień Pszczół: A co nam zostanie po pszczołach?

Wielki Dzień Pszczół: A co nam zostanie po pszczołach? Wielki Dzień Pszczół: A co nam zostanie po pszczołach? Jeśli zabraknie pszczół, plony roślin uprawnych spadną o 70-80 procent. Bo choć w potocznym odbiorze najcenniejszym, co dają nam te owady, jest miód,

Bardziej szczegółowo

Budowa pułapek gniazdowych dla murarki ogrodowej Osmia rufa L.

Budowa pułapek gniazdowych dla murarki ogrodowej Osmia rufa L. Budowa pułapek gniazdowych dla murarki ogrodowej Osmia rufa L. mgr Piotr Szefer Katedra Ekologii, Instytut Biologii Środowiska Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego Spis treści Wstęp... 1 1. Charakterystyka

Bardziej szczegółowo

kampania na rzecz ochrony środowiska życia pszczół i innych owadów zapylających

kampania na rzecz ochrony środowiska życia pszczół i innych owadów zapylających PSZCZOŁY PROSZĄ O POMOC kampania na rzecz ochrony środowiska życia pszczół i innych owadów zapylających Konferencja Ochrona owadów zapylających warunkiem zachowania ekosystemów i produkcji żywności Opole

Bardziej szczegółowo

Hotele dla dzikich zapylaczy. zrób to sam!

Hotele dla dzikich zapylaczy. zrób to sam! Hotele dla dzikich zapylaczy zrób to sam! Po co nam owady zapylające? Najtroskliwszymi i niezastąpionymi opiekunami każdego ogrodu są bez wątpienia owady zapylające. Musimy je chronić, żeby odwdzięczyć

Bardziej szczegółowo

Plan studiów stacjonarnych drugiego stopnia, kierunek Ogrodnictwo

Plan studiów stacjonarnych drugiego stopnia, kierunek Ogrodnictwo Plan studiów stacjonarnych drugiego stopnia, kierunek Ogrodnictwo Liczba godzin Nazwa modułu/przedmiotu Liczba ECTS Łącznie (4+5+6+ 7+8) zajęcia dydaktyczne wykł ćw 1 inne 1 inne z udziałem nauczyciel

Bardziej szczegółowo

Konferencja Pszczoły w środowisku rolniczym

Konferencja Pszczoły w środowisku rolniczym Konferencja Pszczoły w środowisku rolniczym prof. dr hab. inż. Krystyna Czekońska Słowo wstępne 2 I SESJA ŚRODOWISKO ROLNICZE REFERATY przewodniczący sesji - prof. dr hab. Marian Tischner dr Dawid Moroń

Bardziej szczegółowo

MURARKA OGRODOWA (Osami rufa) W UPRAWACH SADOWNICZYCH. Materiały szkoleniowe. Opracowanie i rysunki Tadeusz Netczuk

MURARKA OGRODOWA (Osami rufa) W UPRAWACH SADOWNICZYCH. Materiały szkoleniowe. Opracowanie i rysunki Tadeusz Netczuk MURARKA OGRODOWA (Osami rufa) W UPRAWACH SADOWNICZYCH Materiały szkoleniowe Opracowanie i rysunki Tadeusz Netczuk SZKOLENIA O PSZCZOŁACH W PZD Niniejsze opracowanie przygotowano na podstawie Murarki ogrodowej

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI CO TO SĄ ZAPYLACZE?... 3 ZAPYLACZE I ZAPYLANIE ROŚLIN... 4

SPIS TREŚCI CO TO SĄ ZAPYLACZE?... 3 ZAPYLACZE I ZAPYLANIE ROŚLIN... 4 SPIS TREŚCI CO TO SĄ ZAPYLACZE?............... 3 ZAPYLACZE I ZAPYLANIE ROŚLIN...... 4 ZATRUCIA PSZCZÓŁ ŚRODKAMI OCHRONY ROŚLIN......... 5 Toksyczność środków ochrony roślin dla pszczół............... 5

Bardziej szczegółowo

Podstawy prawne Dyrektywa Ptasia Dyrektywa Siedliskowa

Podstawy prawne Dyrektywa Ptasia Dyrektywa Siedliskowa Obszary Natura 2000 Podstawy prawne Dyrektywa Ptasia (Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/147/WE z dnia 30 listopada 2009 r. w sprawie ochrony dzikiego ptactwa - wcześniej dyrektywa Rady 79/409/EWG

Bardziej szczegółowo

Zadania ochronne WPN zaplanowane do wykonania w sierpniu 2016 roku

Zadania ochronne WPN zaplanowane do wykonania w sierpniu 2016 roku PLANOWANE ZADANIA DO REALIZACJI W WIELKOPOLSKIM PARKU NARODOWYM Z WYSZCZEGÓLNIENIEM PRAC W OBWODACH OCHRONNYCH WPN SIERPIEŃ 2016 ROK Dyrektor Wielkopolskiego Parku Narodowego jest zobowiązany do wykonywania

Bardziej szczegółowo

Dobra praktyka ochrony roślin Ochrona zapylaczy podczas stosowania środków ochrony roślin

Dobra praktyka ochrony roślin Ochrona zapylaczy podczas stosowania środków ochrony roślin EKSPERTYZA Dobra praktyka ochrony roślin Ochrona zapylaczy podczas stosowania środków ochrony roślin Autorzy opracowania: mgr Grzegorz Pruszyński Instytut Ochrony Roślin-PIB w Poznaniu dr Piotr Skubida

Bardziej szczegółowo

Tobiasz i dzikie pszczoły

Tobiasz i dzikie pszczoły Tobiasz i dzikie pszczoły Wreszcie nadeszła Wielkanoc i Tobiasz może spędzić trochę czasu w gospodarstwie wujka. Jak zawsze na początku wizyty biegnie na łąkę przywitać się z Emmi, swoją ulubioną krową.

Bardziej szczegółowo

Przywracanie do środowiska gatunków roślin zagrożonych wyginięciem na przykładzie żmijowca czerwonego Echium russicum J.F. Gmelin

Przywracanie do środowiska gatunków roślin zagrożonych wyginięciem na przykładzie żmijowca czerwonego Echium russicum J.F. Gmelin Przywracanie do środowiska gatunków roślin zagrożonych wyginięciem na przykładzie żmijowca czerwonego Echium russicum J.F. Gmelin Beata Sielewicz Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Lublinie Stan

Bardziej szczegółowo

Nie wchodzić-trwa metamorfoza Nowy wygląd-nowe życie

Nie wchodzić-trwa metamorfoza Nowy wygląd-nowe życie Nie wchodzić-trwa metamorfoza Nowy wygląd-nowe życie Co to jest metamorfoza? Metamorfoza proces charakteryzujący się znacznymi zmianami w formie lub strukturze organizmu. Rodzaje przeobrażeń Ametabolia

Bardziej szczegółowo

pod wspólnym tytułem Pszczoła a środowisko

pod wspólnym tytułem Pszczoła a środowisko Regionalny Związek Pszczelarzy w Toruniu ul. Środkowa 11 87-100 Toruń Cykl Szkoleń w Kołach Terenowych zrzeszonych w RZP Toruń pod wspólnym tytułem Pszczoła a środowisko 12 stycznia 2013 r. szkolenia :

Bardziej szczegółowo

Czytanie pobocza Z: Forman et al. 2003

Czytanie pobocza Z: Forman et al. 2003 Wykład 4 R.T.T Forman, D. Sperling, J. Bissonette, A.P. Clevenger, C. Cutshall, V. Dale, L. Fahrig, R. France, C. Goldman, K. Heanue, J. Jones, F. Swanson, T. Turrentine, T. Winter Mapy Polski Rozwój dróg

Bardziej szczegółowo

Ekoportal.eu - ochrona środowiska ekologia ochrona przyrody recykling biopaliwa GMO odpady Natura 2000 a polski system ochrony przyrody

Ekoportal.eu - ochrona środowiska ekologia ochrona przyrody recykling biopaliwa GMO odpady Natura 2000 a polski system ochrony przyrody Ochrona przyrody ma w Polsce długie tradycje. Według niektórych źródeł pierwsze decyzje związane z nią pochodzą z X wieku - np. w sprawie ochrony bobrów. W kolejnych wiekach zaczęto chronić nadmiernie

Bardziej szczegółowo

Szkody bobrowe na terenie województwa podlaskiego oraz sposoby ich minimalizacji.

Szkody bobrowe na terenie województwa podlaskiego oraz sposoby ich minimalizacji. Szkody bobrowe na terenie województwa podlaskiego oraz sposoby ich minimalizacji. Beata Bezubik Regionalny Konserwator Przyrody Malinówka, 20 październik 2011r. Bóbr gatunek który ocalał * druga połowa

Bardziej szczegółowo

Lech Buchholz. Świętokrzyski Park Narodowy

Lech Buchholz. Świętokrzyski Park Narodowy Pachnica dębowa (Osmoderma eremita [auct.]) jako gatunek osłonowy ginących i zagrożonych chrząszczy, na przykładzie rodziny sprężykowatych (Elateridae) Lech Buchholz Świętokrzyski Park Narodowy Stare drzewa,

Bardziej szczegółowo

ZAPYLANIE ROŚLIN PRZEZ ZWIERZĘTA

ZAPYLANIE ROŚLIN PRZEZ ZWIERZĘTA 128 ARTYKUŁY Wszechświat, t. 115, nr 4 6/2014 powodowaną przez ten nowotwór. Istnieją jednak doniesienia, że w walce z czerniakiem można się skutecznie posłużyć immunoterapią. Jest to rodzaj terapii, której

Bardziej szczegółowo

EKO KALENDARZ. 8 SIERPNIA Dzień Pszczół WWW.EKOKALENDARZ.PL

EKO KALENDARZ. 8 SIERPNIA Dzień Pszczół WWW.EKOKALENDARZ.PL EKO KALENDARZ 8 SIERPNIA Dzień Pszczół WWW.EKOKALENDARZ.PL WPROWADZENIE Nie musisz lubić miodu i leczyć się propolisem, żeby los pszczół nie zaprzątał ci myśli. Jakie są twoje ulubione owoce, bez których

Bardziej szczegółowo

Znaczenie pszczoły miodnej w zapylaniu roślin entomofilnych

Znaczenie pszczoły miodnej w zapylaniu roślin entomofilnych Znaczenie pszczoły miodnej w zapylaniu roślin entomofilnych Rola pszczół miodnych jako zapylaczy roślin staje się coraz ważniejsza, ponieważ w obecnej dobie powszechnej chemizacji rolnictwa i ogólnie dużego

Bardziej szczegółowo

Przepisy o ochronie przyrody

Przepisy o ochronie przyrody Przepisy o ochronie przyrody Paulina Kupczyk kancelaria Ochrona Środowiska i działalno inwestycyjna Konsulting Szkolenie Interwencje ekologiczne w obronie ostoi Natura 2000 w ramach projektu Ogólnopolskiego

Bardziej szczegółowo

Międzynarodowe regulacje prawnemiejsca

Międzynarodowe regulacje prawnemiejsca Międzynarodowe regulacje prawnemiejsca wolne od tytoniu Anna Kozieł Biuro WHO w Polsce Tytoń: fakty 30% obywateli UE to palacze W Unii Europejskiej palenie zabija ok. 650 000 osób rocznie Palenie jest

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY KONKURS CO WIESZ O PSZCZOŁACH?

SZKOLNY KONKURS CO WIESZ O PSZCZOŁACH? SZKOLNY KONKURS CO WIESZ O PSZCZOŁACH? Drodzy uczniowie! Bardzo się cieszymy, że zdecydowaliście się wziąć udział w konkursie, którego celem jest promowanie postaw proekologicznych. Przygotowaliśmy dla

Bardziej szczegółowo

Plany zadań ochronnych i plany ochrony obszarów Natura 2000 w województwie mazowieckim

Plany zadań ochronnych i plany ochrony obszarów Natura 2000 w województwie mazowieckim Konferencja pn. Natura 2000 naszą szansą Plany zadań ochronnych i plany ochrony obszarów Natura 2000 w województwie mazowieckim Grażyna Zielińska RDOŚ w Warszawie Konferencja realizowana jest w ramach

Bardziej szczegółowo

Zostań pszczelim bohaterem, zostań pszczelą bohaterką.

Zostań pszczelim bohaterem, zostań pszczelą bohaterką. Zostań pszczelim bohaterem, zostań pszczelą bohaterką. Ponad gatunków roślin uprawnych w Europie rośnie i wydaje plon dzięki pszczołom i innym owadom zapylającym. Niestety zapylacze są w niebezpieczeństwie.

Bardziej szczegółowo

Stowarzyszenie Pszczelarzy w Dąbrowie Górniczej

Stowarzyszenie Pszczelarzy w Dąbrowie Górniczej Stowarzyszenie Pszczelarzy w Dąbrowie Górniczej Kiedy pszczoła zniknie z powierzchni Ziemi, człowiekowi pozostaną już tylko cztery lata życia. Skoro nie będzie pszczół, nie będzie też zapylania. Zabraknie

Bardziej szczegółowo

Założenia i efekty projektu Ochrona gatunkowa rysia, wilka i niedźwiedzia w Polsce Stefan Jakimiuk, Natalia Kryt WWF Polska Warszawa, 1.10.

Założenia i efekty projektu Ochrona gatunkowa rysia, wilka i niedźwiedzia w Polsce Stefan Jakimiuk, Natalia Kryt WWF Polska Warszawa, 1.10. Założenia i efekty projektu Ochrona gatunkowa rysia, wilka i niedźwiedzia w Polsce Stefan Jakimiuk, Natalia Kryt WWF Polska Warszawa, 1.10.2014 Projekt realizowany przy wsparciu ze środków Norweskiego

Bardziej szczegółowo

I I. 8 9 10 13 12 14 11

I I. 8 9 10 13 12 14 11 I. 1 2 3 4 7 6 5 II. 8 9 10 11 12 13 14 III. 15 16 17 18 19 20 21 IV. 22 23 24 25 26 27 28 Przewodnik do obserwacji organizmów pełniących różne funkcje w zespole organizmów związanym z drzewem Wstęp Czy

Bardziej szczegółowo

Nowe zasady ochrony gatunkowej grzybów - założenia merytoryczne i prawne. Andrzej Kepel

Nowe zasady ochrony gatunkowej grzybów - założenia merytoryczne i prawne. Andrzej Kepel Nowe zasady ochrony gatunkowej grzybów - założenia merytoryczne i prawne Andrzej Kepel Zadania ochrony gatunkowej Początkowo: zabezpieczanie okazów (zakazy) Od kilku lat także: ochrona siedlisk gatunków

Bardziej szczegółowo

EKO KALENDARZ. 8 SIERPNIA Dzień Pszczół WWW.EKOKALENDARZ.PL

EKO KALENDARZ. 8 SIERPNIA Dzień Pszczół WWW.EKOKALENDARZ.PL EKO KALENDARZ 8 SIERPNIA Dzień Pszczół WWW.EKOKALENDARZ.PL WPROWADZENIE Nie musisz lubić miodu i leczyć się propolisem, żeby los pszczół nie zaprzątał ci myśli. Jaki są twoje ulubione owoce, bez których

Bardziej szczegółowo

Przykłady minimalizacji wpływu inwestycji liniowych na chronione gatunki bezkręgowców mgr inż. Grzegorz Bistuła-Prószyński Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w Warszawie Puszczykowo

Bardziej szczegółowo

Konferencja podsumowująca PROGRAM KOMPLEKSOWEJ OCHRONY JEZIOR LOBELIOWYCH W POLSCE ETAP I. PODSTAWY, MODELOWE ROZWIĄZANIA

Konferencja podsumowująca PROGRAM KOMPLEKSOWEJ OCHRONY JEZIOR LOBELIOWYCH W POLSCE ETAP I. PODSTAWY, MODELOWE ROZWIĄZANIA Konferencja podsumowująca PROGRAM KOMPLEKSOWEJ OCHRONY JEZIOR LOBELIOWYCH W POLSCE ETAP I. PODSTAWY, MODELOWE ROZWIĄZANIA Gdańsk, 16.12.2016r. Projekt finansowany ze środków Mechanizmu Finansowego Europejskiego

Bardziej szczegółowo

53 NAUKOWA KONFERENCJA PSZCZELARSKA 8-9 marca 2016 SZCZEGÓŁOWY PROGRAM KONFERENCJI. 8 marca

53 NAUKOWA KONFERENCJA PSZCZELARSKA 8-9 marca 2016 SZCZEGÓŁOWY PROGRAM KONFERENCJI. 8 marca 53 NAUKOWA KONFERENCJA PSZCZELARSKA 8-9 marca 2016 SZCZEGÓŁOWY PROGRAM KONFERENCJI 10.00 11.00 Otwarcie konferencji 8 marca Dr hab. Teresa Szczęsna Kierownik Zakładu Pszczelnictwa IO w Puławach Prof. dr

Bardziej szczegółowo

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć Nazwa modułu: Ochrona przyrody i krajobrazu Rok akademicki: 2013/2014 Kod: DIS-2-317-ST-s Punkty ECTS: 3 Wydział: Geodezji Górniczej i Inżynierii Środowiska Kierunek: Inżynieria Środowiska Specjalność:

Bardziej szczegółowo

NATURA 2000 Opracowanie: Agnieszka Daca

NATURA 2000 Opracowanie: Agnieszka Daca http://natura2000.gdos.gov.pl/ NATURA 2000 Opracowanie: Agnieszka Daca NATURA 2000 W EUROPIE środowisko przyrodnicze Europy ulega ciągłym zmianom; ubocznym skutkiem rozwoju cywilizacyjnego jest m.in.:

Bardziej szczegółowo

WPŁYW PRZEGRYZANIA PRZEZ TRZMIELE KWIATOW KONICZYNY CZERWONEJ NA ZAWIĄZYWANIE NASION. Oddział Pszczelnictwa IS WSTĘP

WPŁYW PRZEGRYZANIA PRZEZ TRZMIELE KWIATOW KONICZYNY CZERWONEJ NA ZAWIĄZYWANIE NASION. Oddział Pszczelnictwa IS WSTĘP PSZCZELNICZE ZESZYTY NAUKOWE ROK XVIII GRUDZIEŃ 1974 WPŁYW PRZEGRYZANIA PRZEZ TRZMIELE KWIATOW KONICZYNY CZERWONEJ NA ZAWIĄZYWANIE NASION Bolesław Jabłoński Oddział Pszczelnictwa IS WSTĘP Powszechnie wiadomo,

Bardziej szczegółowo

Tereny chronione w Polsce i na świecie. Janusz Radziejowski Wszechnica Polska Szkoła Wyższa TWP w Warszawie POLEKO, Poznań, 2010 r

Tereny chronione w Polsce i na świecie. Janusz Radziejowski Wszechnica Polska Szkoła Wyższa TWP w Warszawie POLEKO, Poznań, 2010 r Tereny chronione w Polsce i na świecie Janusz Radziejowski Wszechnica Polska Szkoła Wyższa TWP w Warszawie POLEKO, Poznań, 2010 r Cele prezentacji Przedstawienie stanu obszarów chronionych na świecie Omówienie

Bardziej szczegółowo

Dzienniczek. Polnej Bioróżnorodności

Dzienniczek. Polnej Bioróżnorodności Dzienniczek Polnej Bioróżnorodności Liga Ochrony Przyrody Okręg w Szczecinie Wprowadzenie Drogi miłośniku przyrody, bioróżnorodność jest jednym z podstawowych filarów rozwoju życia na Ziemi. Każdy jej

Bardziej szczegółowo

Plan studiów stacjonarnych drugiego stopnia, kierunek Ogrodnictwo

Plan studiów stacjonarnych drugiego stopnia, kierunek Ogrodnictwo Plan studiów stacjonarnych drugiego stopnia, kierunek Ogrodnictwo Liczba godzin Nazwa modułu/przedmiotu Liczba ECTS Łącznie (4+5+6+ 7+8) zajęcia dydaktyczne wykł ćw 1 inne 1 inne z udziałem nauczyciel

Bardziej szczegółowo