Od autora Spis wybranych oznaczeñ i symboli... 15

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Od autora... 13. Spis wybranych oznaczeñ i symboli... 15"

Transkrypt

1 Tytu³ rozdzia³u Spis treœci Od autora Spis wybranych oznaczeñ i symboli Wprowadzenie Kompatybilnoœæ elektromagnetyczna Dyrektywa europejska Jakoœæ dostawy energii elektrycznej Historia dziedziny Definicje jakoœci dostawy energii elektrycznej ród³a z³ej jakoœci dostawy energii elektrycznej Rodzaje zaburzeñ elektromagnetycznych Zasady poprawy jakoœci dostawy energii elektrycznej Partnerzy na rynku energii elektrycznej Odbiorca energii elektrycznej Dostawca energii elektrycznej Producent urz¹dzeñ Przyczyny wzrostu zainteresowania jakoœci¹ dostawy energii elektrycznej Literatura Kompatybilnoœæ elektromagentyczna (EMC) i jakoœæ energii elektrycznej w normalizacji Organizacje normalizacyjne Miêdzynarodowa Komisja Elektrotechniczna (IEC) Normy podstawowe Normy rodzajowe (ogólne) Normy produktu (przedmiotowe) Europejski Komitet Normalizacyjny Elektrotechniki (CENELEC) Inne miêdzynarodowe organizacje normalizacyjne Narodowe organizacje normalizacyjne

2 JAKOŒÆ DOSTAWY ENERGII ELEKTRYCZNEJ. Zaburzenia wartoœci skutecznej napiêcia 2.2. Perspektywy normalizacji Normalizacja jakoœci energii elektrycznej w Polsce Literatura Wolne zmiany napiêcia Wprowadzenie Skutki zmian wartoœci skutecznej napiêcia Pomiar wskaÿników jakoœci napiêcia Organizacja pomiarów Klasy pomiarów Agregacja pomiarów w czasie Niepewnoœæ zegara czasu rzeczywistego Koncepcja oznaczania Odchylenie napiêcia w górê i w dó³ Statystyczne miary wskaÿników jakoœci energii elektrycznej Normalizacja wartoœci napiêcia Pojedyncza zmiana napiêcia Uk³ady regulacji napiêcia Literatura Wahania napiêcia Wprowadzenie ród³a wahañ napiêcia Piece ³ukowe Urz¹dzenia spawalnicze i zgrzewaj¹ce Silniki indukcyjne Baterie kondensatorów Elektrownie wiatrowe Interharmoniczne napiêcia Skutki wahañ napiêcia napiêcia ród³a œwiat³a Maszyny elektryczne Przekszta³tniki statyczne Urz¹dzenia do elektrolizy i urz¹dzenia elektrotermiczne Pomiar wahañ napiêcia Klasyczne wskaÿniki wahañ napiêcia Pomiar migotania œwiat³a Miernik migotania œwiat³a Blok 1 (normalizacja napiêcia) Blok 2 (demodulacja) Blok 3 (filtracja) Blok 4 (podnoszenie do kwadratu i wyg³adzanie)

3 Tytu³ Spis rozdzia³u treœci Blok 5 (ocena statystyczna) Czas obserwacji Krótkookresowy wskaÿnik migotania œwiat³a D³ugookresowy wskaÿnik migotania œwiat³a Przyk³adowe wyniki pomiarów w sieci WN Badania porównawcze mierników migotania œwiat³a Badania w œrodowisku przemys³owym Badania laboratoryjne Test 1: analiza sygna³u na wyjœciu bloku Test 2: modulacja prostok¹tna Test 3: zapady i wzrosty napiêcia Test 4: skokowa zmiana fazy Test 5: liniowoœæ wyników pomiaru dla modulacji przebiegiem prostok¹tnym Test 6: liniowoœæ wyników pomiaru dla modulacji przebiegiem sinusoidalnym Test 7: wskazania miernika w odpowiedzi na zmianê czêstotliwoœci przebiegu modulowanego Test 8: wskazania miernika w odpowiedzi na modulacjê przebiegiem sinusoidalnym Nowe koncepcje konstrukcji miernika migotania Lokalizacja Ÿróde³ wahañ napiêcia Metoda 1: pomiar wahañ napiêcia podczas pracy i po wy³¹czeniu odbiornika niespokojnego Metoda 2: korelacja zmian wskaÿnika P st oraz zmian mocy biernej i czynnej Metoda 3: wp³yw wahañ napiêcia w poszczególnych liniach zasilaj¹cych na ca³kowite zaburzenie w PWP Metoda 4: pomiar zmian napiêcia i pr¹du Metoda 5: pomiar zmian napiêcia Metoda 6: badanie nachylenia charakterystyki U-I Metoda 7: badanie kierunku przep³ywu mocy interharmonicznych Metoda 8: badanie mocy (energii) wahañ napiêcia Normalizacja wahañ napiêcia Poziomy kompatybilnoœci, emisji i odpornoœci Charakterystyki napiêcia Poziomy planowane

4 JAKOŒÆ DOSTAWY ENERGII ELEKTRYCZNEJ. Zaburzenia wartoœci skutecznej napiêcia 4.9. Propagacja wahañ napiêcia Propagacja wahañ napiêcia spowodowanych prac¹ pojedynczego odbiornika niespokojnego Wahania napiêcia pochodz¹ce z wielu Ÿróde³ Propogacja wahañ napiêcia w sieciach zamkniêtych Warunki techniczne przy³¹czenia Graniczny poziom emisji wahañ napiêcia Wspó³czynniki propagacji w procedurze przydzielania emisji Zastosowanie wspó³czynników propagacji dla realokacji niewykorzystanej emisji Realokacja niewykorzystanych emisji pomiêdzy sieciami o ró nych poziomach napiêcia Ocena poziomu emisji wahañ napiêcia Ocena emisji wahañ i zmian napiêcia odbiorników ma³ej i œredniej mocy Wyznaczanie wzglêdnej zmiany napiêcia d Metoda analityczna Szacowanie wartoœci wskaÿnika P st dla nieokresowych zmian napiêcia Ocena emisji wahañ napiêcia odbiorników du ej mocy Ocena poziomu emisji wahañ na podstawie pomiarów porównawczych Ocena poziomu emisji wahañ na podstawie analizy statystycznej Pomiary poziomu emisji wahañ napiêcia Wahania napiêcia wywo³ane prac¹ rozproszonych Ÿróde³ energii Uk³ad silnik generator Turbiny wiatrowe Praca ci¹g³a Procesy ³¹czeniowe turbin wiatrowych Wahania napiêcia a zapady napiêcia analiza przypadku Sposoby redukcji skutków wahañ napiêcia Literatura Asymetria napiêæ i pr¹dów Wprowadzenie Podstawy analizy Analiza obwodów elektrycznych w uk³adzie sk³adowych symetrycznych Asymetria w teoriach mocy obwodów elektrycznych Uk³ady jednofazowe z przebiegami sinusoidalnymi

5 Tytu³ Spis rozdzia³u treœci Uk³ady trójfazowe z przebiegami sinusoidalnymi Sk³adowe fizyczne pr¹du Liczbowe miary asymetrii Wspó³czynnik asymetrii dla sk³adowej przeciwnej Wspó³czynnik asymetrii dla sk³adowej zerowej Pomiar wspó³czynników asymetrii ród³a niesymetrii Skutki niesymetrii Silniki asynchroniczne Generatory synchroniczne Linie zasilaj¹ce Przekszta³tniki statyczne Odbiorniki jednofazowe Uk³ady sterowania i zabezpieczeñ Odpornoœæ urz¹dzeñ na niesymetriê napiêcia Normalizacja Przyk³adowe wyniki pomiarów Propagacja sk³adowych symetrycznych Lokalizacja Ÿróde³ niesymetrii napiêcia Warunki techniczne przy³¹czenia Symetryzacja Symetryzacja naturalna Zmiana konfiguracji odbiornika lub warunków jego pracy Transformator Scotta Zasady symetryzacji pr¹dów sieci zasilaj¹cej za pomoc¹ symetryzatorów statycznych Symetryzacja odbiornika po³¹czonego w trójk¹t Symetryzacja odbiornika po³¹czonego w gwiazdê bez przewodu neutralnego Symetryzacja odbiornik trójprzewodowego czarna skrzynka Kompensatory statyczne Literatura Zapady napiêcia i krótkie przerwy w zasilaniu Wprowadzenie Definicje Opis zaburzenia ród³a zapadów napiêcia Zwarcia systemowe lub zwarcia w instalacjach odbiorczych Procesy za³¹czania odbiorników du ej mocy

6 JAKOŒÆ DOSTAWY ENERGII ELEKTRYCZNEJ. Zaburzenia wartoœci skutecznej napiêcia Czas trwania zapadu napiêcia Amplituda zapadu napiêcia Odleg³oœæ od miejsca zwarcia Rodzaj sieci zasilaj¹cej Czêstoœæ zapadów napiêcia Trójfazowe niesymetryczne zapady napiêcia Zwarcia doziemne jednofazowe Zwarcie miêdzyprzewodowe dwufazowe Uk³ad po³¹czeñ transformatora Zwarcie doziemne dwufazowe Krótkie przerwy w zasilaniu Skutki zapadów napiêcia i krótkich przerw w zasilaniu Sprzêt informatyczny i uk³ady sterowania Styczniki i przekaÿniki Lampy wy³adowcze Silniki asynchroniczne Silniki synchroniczne Regulowane napêdy elektryczne Napêdy pr¹du sta³ego Napêdy pr¹du przemiennego Rozproszone Ÿród³a energii Badanie odpornoœci urz¹dzeñ na zapady napiêcia Redukcja skutków zapadów napiêcia i krótkich przerw w zasilaniu Sposoby redukcji skutków stosowane po stronie dostawcy energii Zmniejszenie liczby zwaræ Zmniejszenie pr¹dów zwarciowych Zmniejszenie czasu eliminacji zwarcia Automatyka SPZ Zmiana konfiguracji systemu zasilaj¹cego Sposoby stosowane po stronie odbiorcy energii Poprawa odpornoœci sprzêtu Zasilacze pr¹du sta³ego Poprawa odpornoœci napêdów elektrycznych Pomiar zapadów napiêcia i krótkich przerw w zasilaniu Zasady pomiaru Cechy przyrz¹dów pomiarowych Napiêcie referencyjne Czas trwania zapadu wartoœci progowe pocz¹tku i koñca zaburzenia Zapad napiêcia i krótka przerwa w zasilaniu Zapady nieprostok¹tne

7 Tytu³ Spis rozdzia³u treœci Klasyfikacja wyników pomiarów Przyk³adowe wyniki pomiarów Metody analizy Metoda miejsc zwarciowych Metoda krytycznej odleg³oœci Normalizacja Kontrakt Czas pomiarów Wartoœæ napiêcia referencyjnego Miejsce i sposób przy³¹czenia przyrz¹du pomiarowego Dane techniczne aparatury pomiarowej Wartoœci progowe detekcji zaburzenia Technika raportowania wyników pomiaru Metody agregacji wyników pomiaru Agregacja wartoœci Agregacja fazowa Agregacja czasowa Agregacja lokalizacyjna Przyk³ady postanowieñ kontraktowych i regulacje USA Francja Republika Po³udniowej Afryki Holandia Metody lokalizacji Ÿróde³ zapadów napiêcia w sieci zasilaj¹cej Analiza przebiegów czasowych napiêæ i pr¹dów Analiza trajektorii pracy systemu zasilaj¹cego podczas zapadu Analiza zastêpczego obwodu elektrycznego Analiza mocy i energii podczas zaburzenia Analiza zmiany napiêcia Analiza wspó³czynnika asymetrii Metody wykorzystuj¹ce algorytmy dzia³ania uk³adów automatyki zabezpieczeniowej Metoda oparta na analizie zmiany impedancji Metoda wykorzystuj¹ca znak czêœci rzeczywistej pr¹du zespolonego Metoda wykorzystuj¹ca algorytm zabezpieczenia odleg³oœciowego Literatura Uk³ady zasilaj¹ce o podwy szonych wskaÿnikach energetycznych Wprowadzenie Ci¹g³oœæ dostawy energii elektrycznej

8 JAKOŒÆ DOSTAWY ENERGII ELEKTRYCZNEJ. Zaburzenia wartoœci skutecznej napiêcia 7.3. Urz¹dzenia zasilania rezerwowego Niezale na linia zasilaj¹ca Energoelektroniczne uk³ady szybkiego prze³¹czania Ÿróde³ zasilania Wy³¹czniki pó³przewodnikowe Zasilacze wiruj¹ce Agregaty pr¹dotwórcze Maszyny z przemagnesowywanymi biegunami Statyczne bezprzerwowe uk³ady zasilaj¹ce pr¹du sta³ego Statyczne bezprzerwowe uk³ady zasilaj¹ce pr¹du przemiennego UPS o podwójnej konwersji (VFI) Prostownik Inwertor Uk³ady zwiêkszaj¹ce niezawodnoœæ i skalowanie mocy UPS Uk³ad o biernej gotowoœci (VFD) UPS interaktywny (VI) UPS Delta Hybrydowy UPS Uk³ady stabilizacji napiêcia i nad¹ nej kompensacji mocy biernej Kompensator synchroniczny Kompensatory/stabilizatory statyczne z nasyconym rdzeniem magnetycznym Samonasycaj¹cy siê d³awik D³awik z obwodem steruj¹cym pr¹du sta³ego Stabilizator ferrorezonansowy Kompensatory/stabilizatory energoelektroniczne Równoleg³e kompensatory statyczne Baterie kondensatorów w³¹czane ³¹cznikami tyrystorowymi (TSC) Uk³ad ze sta³¹ bateri¹ kondensatorów i sterownikiem podstawowej harmonicznej pr¹du indukcyjnego (FC/TCR) Uk³ad TSC/TCR STATCOM Statyczne kompensatory szeregowe Kompensacja zapadów i wzrostów napiêcia (DVR) Stabilizacja i symetryzacja napiêcia Filtracja wy szych harmonicznych napiêcia Zmiana reaktancji zastêpczej sieci zasilaj¹cej Szeregowe kondensatory Przesuwniki fazowe

9 Tytu³ Spis rozdzia³u treœci Uniwersalny uk³ad do poprawy warunków dostawy energii Uk³ady prze³¹czaj¹ce Prze³¹czniki zaczepów transformatora Transformatory dodawcze Zasobniki energii elektrycznej Nadprzewodnikowe zasobniki energii Superkondensatory Uk³ady z ko³em zamachowym Kwasowo-o³owiowe baterie akumulatorów Literatura Regulacja jakoœci dostawy enerii elektrycznej Wprowadzenie Zasady regulacji Monitorowanie jakoœci dostawy energii Minimalne standardy jakoœci dostawy energii Mechanizm bodÿców finansowych Kontrakty jakoœciowe Determinanty procesu regulacji jakoœci dostawy energii Cele regulacji Koszty z³ej jakoœci zasilania Etapy regulacji jakoœci zasilania Etap I Etap II Etap III Indywidualne i systemowe wskaÿniki jakoœci Jakoœæ napiêcia Regulacja napiêcia a regulacja ci¹g³oœci zasilania Podstawowe zasady regulacji jakoœci napiêcia Monitorowanie istniej¹cego poziomu jakoœci Benchmarking Gwarantowane minimalne poziomy jakoœci napiêcia Poziomy jakoœci napiêcia gwarantowane umow¹ Globalne wskaÿniki jakoœci napiêcia WskaŸniki oceny ró nic miêdzy rzeczywistymi i idealnymi przebiegami napiêæ WskaŸniki oceny kosztów z³ej jakoœci dostawy energii elektrycznej Globalne zagregowane wskaÿniki jakoœci Ca³kowity wskaÿnik jakoœci napiêcia Sk³adowe ca³kowitego wskaÿnika jakoœci napiêcia System bonifikat Literatura

10 JAKOŒÆ DOSTAWY ENERGII ELEKTRYCZNEJ. Zaburzenia wartoœci skutecznej napiêcia Za³¹czniki Za³¹cznik 1: Podstawowe definicje Za³¹cznik 2: Klasy œrodowiska elektromagnetycznego Za³¹cznik 3: Wybrane normy dotycz¹ce EMC i jakoœci energii elektrycznej Skorowidz Strona internetowa: Za³¹cznik 4: Klasyfikacja zaburzeñ elektromagnetycznych wed³ug IEEE Za³¹cznik 5: Norma EN Za³¹cznik 6: Kontrakt na dostawê energii elektrycznej Za³¹cznik 7: Przyk³adowe miary liczbowe stosowane do oceny zapadów napiêcia i krótkich przerw w zasilaniu Za³¹cznik 8: Przyk³ady Za³¹cznik 9: Analiza porównawcza wskaÿników wahañ napiêcia Za³¹cznik 10: Analiza porównawcza wspó³czynnika asymetrii napiêcia Za³¹cznik 11: Jakoœæ napiêcia analiza porównawcza obecnych regulacji Za³¹cznik 12: Wymagania dotycz¹ce jakoœci zasilania stosowane w przyk³adowych krajach Europy, ró ne od postanowieñ normy EN Za³¹cznik 13: Przyk³adowe regulacje jakoœci napiêcia w wybranych krajach 12

Spis treści. Oznaczenia Wiadomości ogólne Przebiegi zwarciowe i charakteryzujące je wielkości

Spis treści. Oznaczenia Wiadomości ogólne Przebiegi zwarciowe i charakteryzujące je wielkości Spis treści Spis treści Oznaczenia... 11 1. Wiadomości ogólne... 15 1.1. Wprowadzenie... 15 1.2. Przyczyny i skutki zwarć... 15 1.3. Cele obliczeń zwarciowych... 20 1.4. Zagadnienia zwarciowe w statystyce...

Bardziej szczegółowo

JAKOŚĆ ENERGII ELEKTRYCZNEJ Odkształcenie napięć i pradów. Wydział Elektrotechniki, Automatyki, Informatyki i Elektroniki

JAKOŚĆ ENERGII ELEKTRYCZNEJ Odkształcenie napięć i pradów. Wydział Elektrotechniki, Automatyki, Informatyki i Elektroniki JAKOŚĆ ENERGII ELEKTRYCZNEJ Odkształcenie napięć i pradów Wydział Elektrotechniki, Automatyki, Informatyki i Elektroniki KONDENSATORY W SYSTEMIE ELEKTROENERGETYCZNYM sieć zasilająca X S X C I N XS +X T

Bardziej szczegółowo

Elektronika przemysłowa

Elektronika przemysłowa Elektronika przemysłowa Kondycjonery energii elektrycznej Katedra Energoelektroniki, Napędu Elektrycznego i Robotyki Wydział Elektryczny, ul. Krzywoustego 2 PAN WYKŁADU Definicja kondycjonera energii elektrycznej

Bardziej szczegółowo

Elementy elektrotechniki i elektroniki dla wydziałów chemicznych / Zdzisław Gientkowski. Bydgoszcz, Spis treści

Elementy elektrotechniki i elektroniki dla wydziałów chemicznych / Zdzisław Gientkowski. Bydgoszcz, Spis treści Elementy elektrotechniki i elektroniki dla wydziałów chemicznych / Zdzisław Gientkowski. Bydgoszcz, 2015 Spis treści Przedmowa 7 Wstęp 9 1. PODSTAWY ELEKTROTECHNIKI 11 1.1. Prąd stały 11 1.1.1. Podstawowe

Bardziej szczegółowo

Wykaz symboli, oznaczeń i skrótów

Wykaz symboli, oznaczeń i skrótów Wykaz symboli, oznaczeń i skrótów Symbole a a 1 operator obrotu podstawowej zmiennych stanu a 1 podstawowej uśrednionych zmiennych stanu b 1 podstawowej zmiennych stanu b 1 A A i A A i, j B B i cosφ 1

Bardziej szczegółowo

Tematy prac dyplomowych dla studentów studiów I. stopnia stacjonarnych kierunku. Elektrotechnika. Dr inż. Marek Wancerz elektrycznej

Tematy prac dyplomowych dla studentów studiów I. stopnia stacjonarnych kierunku. Elektrotechnika. Dr inż. Marek Wancerz elektrycznej Tematy prac dyplomowych dla studentów studiów I. stopnia stacjonarnych kierunku. Elektrotechnika Lp. Temat pracy dyplomowej Promotor (tytuły, imię i nazwisko) 1. Analiza pracy silnika asynchronicznego

Bardziej szczegółowo

PRAKTYCZNE SPOSOBY POPRAWY NIEZAWODNOŚCI ZASILANIA I JAKOŚCI ENERGII ELEKTRYCZNEJ

PRAKTYCZNE SPOSOBY POPRAWY NIEZAWODNOŚCI ZASILANIA I JAKOŚCI ENERGII ELEKTRYCZNEJ PRAKTYCZNE SPOSOBY POPRAWY NIEZAWODNOŚCI ZASILANIA I JAKOŚCI ENERGII ELEKTRYCZNEJ Katarzyna Strzałka-Gołuszka doktorantka WEAIiE AGH Jan Strzałka Oddział Krakowski SEP 1. WSTĘP W ostatnich latach coraz

Bardziej szczegółowo

JAKOŚĆ ENERGII ELEKTRYCZNEJ - ZMIANA WARTOŚCI SKUTECZNEJ NAPIĘCIA

JAKOŚĆ ENERGII ELEKTRYCZNEJ - ZMIANA WARTOŚCI SKUTECZNEJ NAPIĘCIA JAKOŚĆ ENERGII ELEKTRYCZNEJ - ZMIANA WARTOŚCI SKUTECZNEJ NAPIĘCIA Zbigniew HANZELKA Wykład nr 3 U/U[%] CHARAKTERYSTYKA CENELEC 10 230 V 120 V 100 V 1 0,1 0,1 1 10 100 1000 10000 Liczba prostokątnych zmian

Bardziej szczegółowo

1. Wiadomości ogólne 1

1. Wiadomości ogólne 1 Od Wydawcy xi 1. Wiadomości ogólne 1 dr inż. Stefan Niestępski 1.1. Jednostki miar 2 1.2. Rysunek techniczny 8 1.2.1. Formaty arkuszy, linie rysunkowe i pismo techniczne 8 1.2.2. Symbole graficzne 10 1.3.

Bardziej szczegółowo

Spis treści 3. Spis treści

Spis treści 3. Spis treści Spis treści 3 Spis treści Przedmowa 11 1. Pomiary wielkości elektrycznych 13 1.1. Przyrządy pomiarowe 16 1.2. Woltomierze elektromagnetyczne 18 1.3. Amperomierze elektromagnetyczne 19 1.4. Watomierze prądu

Bardziej szczegółowo

REGULATORY MOCY BIERNEJ DLA SYMETRYCZNYCH I ASYMETRYCZNYCH OBCIĄŻEŃ

REGULATORY MOCY BIERNEJ DLA SYMETRYCZNYCH I ASYMETRYCZNYCH OBCIĄŻEŃ ELMA energia ul. Wioślarska 18 10-192 Olsztyn Tel: 89 523 84 90 Fax: 89 675 20 85 www.elma-energia.pl elma@elma-energia.pl REGULATORY MOCY BIERNEJ DLA SYMETRYCZNYCH I ASYMETRYCZNYCH OBCIĄŻEŃ UNIVAR TRIVAR

Bardziej szczegółowo

Wydział Elektrotechniki i Automatyki. Katedra Energoelektroniki i Maszyn Elektrycznych

Wydział Elektrotechniki i Automatyki. Katedra Energoelektroniki i Maszyn Elektrycznych Wydział Elektrotechniki i Automatyki Katedra Energoelektroniki i Maszyn Elektrycznych Jakość Energii Elektrycznej (Power Quality) I Wymagania, normy, definicje I Parametry jakości energii I Zniekształcenia

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1 do Standardu technicznego nr 3/DMN/2014 dla układów elektroenergetycznej automatyki zabezpieczeniowej w TAURON Dystrybucja S.A.

Załącznik nr 1 do Standardu technicznego nr 3/DMN/2014 dla układów elektroenergetycznej automatyki zabezpieczeniowej w TAURON Dystrybucja S.A. Załącznik nr 1 do Standardu technicznego nr 3/DMN/2014 dla układów elektroenergetycznej automatyki zabezpieczeniowej w TAURON Dystrybucja S.A. Przepisy i normy związane Obowiązuje od 15 lipca 2014 roku

Bardziej szczegółowo

Układy energoelektroniczne w elektroenergetyce: sieci rozdzielcze (ang. Custom Power) oraz sieci przesyłowe (ang. FACTS)

Układy energoelektroniczne w elektroenergetyce: sieci rozdzielcze (ang. Custom Power) oraz sieci przesyłowe (ang. FACTS) Zbigniew HANZELKA (hanzel@agh.edu.pl) Układy energoelektroniczne w elektroenergetyce: sieci rozdzielcze (ang. Custom Power) oraz sieci przesyłowe (ang. FACTS) Wydział Elektrotechniki, Automatyki, Informatyki

Bardziej szczegółowo

Oferta badawcza Politechniki Gdańskiej dla przedsiębiorstw

Oferta badawcza Politechniki Gdańskiej dla przedsiębiorstw KATEDRA AUTOMATYKI kierownik katedry: dr hab. inż. Kazimierz Kosmowski, prof. nadzw. PG tel.: 058 347-24-39 e-mail: kazkos@ely.pg.gda.pl adres www: http://www.ely.pg.gda.pl/kaut/ Systemy sterowania w obiektach

Bardziej szczegółowo

ZAPADY NAPIĘCIA I KRÓTKIE PRZERWY W ZASILANIU Zbigniew HANZELKA

ZAPADY NAPIĘCIA I KRÓTKIE PRZERWY W ZASILANIU Zbigniew HANZELKA ZAPADY NAPIĘCIA I KRÓTKIE PRZERWY W ZASILANIU dr hab. inż. Zbigniew HANZELKA W artykule zaprezentowano dwa rodzaje zaburzeń elektromagnetycznych: zapady napięcia i krótkie przerwy w zasilaniu. Przedstawiono

Bardziej szczegółowo

ANALIZA JAKOŚCI ENERGII ELEKTRYCZNEJ

ANALIZA JAKOŚCI ENERGII ELEKTRYCZNEJ ANALIZA JAKOŚCI ENERGII ELEKTRYCZNEJ ANALIZA WARUNKÓW ZASILANIA dr inż. Andrzej Firlit andrzej.firlit@keiaspe.agh.edu.pl LABORATORIUM JAKOŚCI ENERGII ELEKTRYCZNEJ jakość napięcia PWP jakość prądu W sieciach

Bardziej szczegółowo

Składam serdeczne podziękowania Panu profesorowi Zbigniewowi Hanzelce za pomoc merytoryczną konieczną do powstania niniejszej pracy.

Składam serdeczne podziękowania Panu profesorowi Zbigniewowi Hanzelce za pomoc merytoryczną konieczną do powstania niniejszej pracy. Składam serdeczne podziękowania Panu profesorowi Zbigniewowi Hanzelce za pomoc merytoryczną konieczną do powstania niniejszej pracy. Pragnę również podziękować kolegom z Katedry: dr inż. Robertowi Jarosze

Bardziej szczegółowo

Bezpieczeństwo energetyczne nie tylko w makroskali

Bezpieczeństwo energetyczne nie tylko w makroskali Bezpieczeństwo energetyczne nie tylko w makroskali Autor: Karol Bednarek ("Energia Gigawat" - 6/2014) Współczesne społeczeństwa funkcjonalnie w pełni uzależniły się od dostaw energii elektrycznej. Wszelkie

Bardziej szczegółowo

15. UKŁADY POŁĄCZEŃ PRZEKŁADNIKÓW PRĄDOWYCH I NAPIĘCIOWYCH

15. UKŁADY POŁĄCZEŃ PRZEKŁADNIKÓW PRĄDOWYCH I NAPIĘCIOWYCH 15. UKŁDY POŁĄCZEŃ PRZEKŁDNIKÓW PRĄDOWYCH I NPIĘCIOWYCH 15.1. Cel i zakres ćwiczenia Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z najczęściej spotykanymi układami połączeń przekładników prądowych i napięciowych

Bardziej szczegółowo

Pytania podstawowe dla studentów studiów II-go stopnia kierunku Elektrotechnika VI Komisji egzaminów dyplomowych

Pytania podstawowe dla studentów studiów II-go stopnia kierunku Elektrotechnika VI Komisji egzaminów dyplomowych Pytania podstawowe dla studentów studiów II-go stopnia kierunku Elektrotechnika VI Komisji egzaminów dyplomowych 0 Podstawy metrologii 1. Co to jest pomiar? 2. Niepewność pomiaru, sposób obliczania. 3.

Bardziej szczegółowo

Laboratorium Badawcze LAB6 na Wydziale Elektrotechniki i Automatyki Politechniki Gdańskiej w ramach projektu:

Laboratorium Badawcze LAB6 na Wydziale Elektrotechniki i Automatyki Politechniki Gdańskiej w ramach projektu: Mirosław Włas Wydział Elektrotechniki i Automatyki Politechnika Gdańska miroslaw.wlas@pg.gda.pl Tel. +48 58 347 23 37 Laboratorium Badawcze LAB6 na Wydziale Elektrotechniki i Automatyki Politechniki Gdańskiej

Bardziej szczegółowo

Pytania podstawowe dla studentów studiów I-go stopnia kierunku Elektrotechnika VI Komisji egzaminów dyplomowych

Pytania podstawowe dla studentów studiów I-go stopnia kierunku Elektrotechnika VI Komisji egzaminów dyplomowych Pytania podstawowe dla studentów studiów I-go stopnia kierunku Elektrotechnika VI Komisji egzaminów dyplomowych 0 Podstawy metrologii 1. Model matematyczny pomiaru. 2. Wzorce jednostek miar. 3. Błąd pomiaru.

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWE WYMAGANIA TECHNICZNE DLA JEDNOSTEK WYTWÓRCZYCH PRZYŁĄCZANYCH DO SIECI ROZDZIELCZEJ

SZCZEGÓŁOWE WYMAGANIA TECHNICZNE DLA JEDNOSTEK WYTWÓRCZYCH PRZYŁĄCZANYCH DO SIECI ROZDZIELCZEJ Załącznik nr 5 do Instrukcji ruchu i eksploatacji sieci rozdzielczej ZCZEGÓŁOWE WYMAGANIA TECHNICZNE DLA JEDNOTEK WYTWÓRCZYCH PRZYŁĄCZANYCH DO IECI ROZDZIELCZEJ - 1 - 1. POTANOWIENIA OGÓLNE 1.1. Wymagania

Bardziej szczegółowo

Efektywność środków ograniczających oddziaływanie napędów przekształtnikowych na sieć zasilającą

Efektywność środków ograniczających oddziaływanie napędów przekształtnikowych na sieć zasilającą mgr inż. JULIAN WOSIK dr inż. MARIAN KALUS dr inż. ARTUR KOZŁOWSKI Instytut Technik Innowacyjnych EMAG Efektywność środków ograniczających oddziaływanie napędów przekształtnikowych na sieć zasilającą W

Bardziej szczegółowo

Konferencja: Własność intelektualna w innowacyjnej gospodarce

Konferencja: Własność intelektualna w innowacyjnej gospodarce Konferencja: Własność intelektualna w innowacyjnej gospodarce Temat pracy doktorskiej: Analiza i badania wpływu technik modulacji w układach z falownikami napięcia na elektromagnetyczne zaburzenia przewodzone

Bardziej szczegółowo

Spis treści. 1. Podstawy elektrotechniki 11. doc. dr inż. Robert Kielsznia, prof. dr inż. Andrzej Piłatowicz, dr inż.

Spis treści. 1. Podstawy elektrotechniki 11. doc. dr inż. Robert Kielsznia, prof. dr inż. Andrzej Piłatowicz, dr inż. Spis treści 1. Podstawy elektrotechniki 11 doc. dr inż. Robert Kielsznia, prof. dr inż. Andrzej Piłatowicz, dr inż. Alicja Zielińska 1.1. Pojęcia podstawowe i jednostki miar 11 1.2. Pole elektrostatyczne,

Bardziej szczegółowo

XXXIV OOwEE - Kraków 2011 Grupa Elektryczna

XXXIV OOwEE - Kraków 2011 Grupa Elektryczna 1. Przed zamknięciem wyłącznika prąd I = 9A. Po zamknięciu wyłącznika będzie a) I = 27A b) I = 18A c) I = 13,5A d) I = 6A 2. Prąd I jest równy a) 0,5A b) 0 c) 1A d) 1A 3. Woltomierz wskazuje 10V. W takim

Bardziej szczegółowo

POMIARY I ANALIZA WSKAŹNIKÓW JAKOŚCI ENERGII ELEKTRYCZNEJ

POMIARY I ANALIZA WSKAŹNIKÓW JAKOŚCI ENERGII ELEKTRYCZNEJ POMIARY I ANALIZA WSKAŹNIKÓW JAKOŚCI ENERGII ELEKTRYCZNEJ ANALIZA WARUNKÓW ZASILANIA dr inż. Andrzej Firlit andrzej.firlit@keiaspe.agh.edu.pl Laboratorium RSM-SM jakość napięcia zasilającego zmiany (wolne

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Wstęp. 4. Linie elektroenergetyczne niskich i średnich napięć

SPIS TREŚCI. Wstęp. 4. Linie elektroenergetyczne niskich i średnich napięć SPIS TREŚCI Wstęp 1. Projekt budowlany i zasady jego uzgadniania 1.1 Przepisy ogólne i wymagania podstawowe 1.2 Postępowanie poprzedzające rozpoczęcie robót budowlanych. Zakres i forma projektu budowlanego

Bardziej szczegółowo

ZŁA JAKOŚĆ DOSTAWY ENERGII ELEKTRYCZNEJ ZAGROŻENIEM DLA POPRAWNEJ PRACY ODBIORNIKÓW PRZEMYSŁOWYCH

ZŁA JAKOŚĆ DOSTAWY ENERGII ELEKTRYCZNEJ ZAGROŻENIEM DLA POPRAWNEJ PRACY ODBIORNIKÓW PRZEMYSŁOWYCH ZŁA JAKOŚĆ DOSTAWY ENERGII ELEKTRYCZNEJ ZAGROŻENIEM DLA POPRAWNEJ PRACY ODBIORNIKÓW PRZEMYSŁOWYCH prof. dr hab. inż. Zbigniew Hanzelka dr inż. Andrzej Firlit IV KONFERENCJA WYTWÓRCÓW ENERGII ELEKTRYCZNEJ

Bardziej szczegółowo

DYNAMICZNE ZMIANY NAPIĘCIA ZASILANIA

DYNAMICZNE ZMIANY NAPIĘCIA ZASILANIA LABORATORIUM KOMPATYBILNOŚCI ELEKTROMAGNETYCZNEJ POLITECHNIKA WARSZAWSKA INSTYTUT ELEKTROTECHNIKI TEORETYCZNEJ I SYSTEMÓW INFORMACYJNO-POMIAROWYCH ZAKŁAD WYSOKICH NAPIĘĆ I KOMPATYBILNOŚCI ELEKTROMAGNETYCZNEJ

Bardziej szczegółowo

Analiza jakości i zużycia energii elektrycznej w instalacjach obiektów o charakterze przemysłowym, komunalnym i usługowym

Analiza jakości i zużycia energii elektrycznej w instalacjach obiektów o charakterze przemysłowym, komunalnym i usługowym Marcin WARDACH 1, Andrzej KIRYLUK 2, Piotr CIERZNiEWSKI 1, Tomasz ZARĘBSKI 1 Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie, Katedra Elektroenergetyki i Napędów Elektrycznych, Oddział Szczeciński

Bardziej szczegółowo

System monitoringu jakości energii elektrycznej

System monitoringu jakości energii elektrycznej System monitoringu jakości energii elektrycznej Pomiary oraz analiza jakości energii elektrycznej System Certan jest narzędziem pozwalającym na ciągłą ocenę parametrów jakości napięć i prądów w wybranych

Bardziej szczegółowo

Maszyny i urządzenia elektryczne. Tematyka zajęć

Maszyny i urządzenia elektryczne. Tematyka zajęć Nazwa przedmiotu Maszyny i urządzenia elektryczne Wprowadzenie do maszyn elektrycznych Transformatory Maszyny prądu zmiennego i napęd elektryczny Maszyny prądu stałego i napęd elektryczny Urządzenia elektryczne

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 4 Badanie wpływu napięcia na prąd. Wyznaczanie charakterystyk prądowo-napięciowych elementów pasywnych... 68

Ćwiczenie 4 Badanie wpływu napięcia na prąd. Wyznaczanie charakterystyk prądowo-napięciowych elementów pasywnych... 68 Spis treêci Wstęp................................................................. 9 1. Informacje ogólne.................................................... 9 2. Zasady postępowania w pracowni elektrycznej

Bardziej szczegółowo

OCENA PARAMETRÓW JAKOŚCI ENERGII ELEKTRYCZNEJ DOSTARCZANEJ ODBIORCOM WIEJSKIM NA PODSTAWIE WYNIKÓW BADAŃ

OCENA PARAMETRÓW JAKOŚCI ENERGII ELEKTRYCZNEJ DOSTARCZANEJ ODBIORCOM WIEJSKIM NA PODSTAWIE WYNIKÓW BADAŃ OCENA PARAMETRÓW JAKOŚCI ENERGII ELEKTRYCZNEJ DOSTARCZANEJ ODBIORCOM WIEJSKIM NA PODSTAWIE WYNIKÓW BADAŃ Jerzy Niebrzydowski, Grzegorz Hołdyński Politechnika Białostocka Streszczenie W referacie przedstawiono

Bardziej szczegółowo

Katedra Energoelektroniki i Maszyn Elektrycznych. dr hab. inż. Janusz Nieznański

Katedra Energoelektroniki i Maszyn Elektrycznych. dr hab. inż. Janusz Nieznański Katedra Energoelektroniki i Maszyn Elektrycznych dr hab. inż. Janusz Nieznański Jakość Energii Elektrycznej Power Quality (PQ) Wymagania, normy, definicje Parametry jakości energii Zniekształcenia harmoniczne

Bardziej szczegółowo

Laboratorium Urządzeń Elektrycznych

Laboratorium Urządzeń Elektrycznych Politechnika Lubelska Wydział Elektrotechniki i Informatyki Katedra Urządzeń Elektrycznych i TWN 20-618 Lublin, ul. Nadbystrzycka 38A www.kueitwn.pollub.pl Laboratorium Urządzeń Elektrycznych Ćwiczenie

Bardziej szczegółowo

Kod przedmiotu: EZ1C Numer ćwiczenia: Kompensacja mocy i poprawa współczynnika mocy w układach jednofazowych

Kod przedmiotu: EZ1C Numer ćwiczenia: Kompensacja mocy i poprawa współczynnika mocy w układach jednofazowych P o l i t e c h n i k a B i a ł o s t o c k a W y d z i a ł E l e k t r y c z n y Nazwa przedmiotu: Techniki symulacji Kierunek: elektrotechnika Kod przedmiotu: EZ1400 053 Numer ćwiczenia: Temat ćwiczenia:

Bardziej szczegółowo

Jakość energii w smart metering

Jakość energii w smart metering Jakość energii w smart metering Agenda 1. Wprowadzenie 2. Zrealizowane projekty pilotażowe AMI w latach 2011 2013 3. Projekt Smart City Wrocław realizacja w latach 2014 2017 graniczne liczniki energii

Bardziej szczegółowo

Przedmowa do wydania czwartego1. Przewody i kable elektroenergetycznemgr inż. Marian Germata, mgr inż. Jan Grobicki

Przedmowa do wydania czwartego1. Przewody i kable elektroenergetycznemgr inż. Marian Germata, mgr inż. Jan Grobicki Przedmowa do wydania czwartego1. Przewody i kable elektroenergetycznemgr inż. Marian Germata, mgr inż. Jan Grobicki 1.1. Wiadomości podstawowe 1.1.1. Wprowadzenie 1.1.2. Normalizacja kabli i przewodów

Bardziej szczegółowo

EFEKTYWNE UŻYTKOWANIE ENERGII ELEKTRYCZNEJ

EFEKTYWNE UŻYTKOWANIE ENERGII ELEKTRYCZNEJ Studia Podyplomowe EFEKTYWNE UŻYTKOWANIE ENERGII ELEKTRYCZNEJ w ramach projektu Śląsko-Małopolskie Centrum Kompetencji Zarządzania Energią JAKOŚĆ ENERGII ELEKTRYCZNEJ ZAPADY NAPIĘCIA dr hab. inż. Zbigniew

Bardziej szczegółowo

2. Parametry jakościowe energii elektrycznej i ich charakterystyka

2. Parametry jakościowe energii elektrycznej i ich charakterystyka JAKOŚĆ ENERGII ELEKTRYCZNEJ I JEJ WPŁYW NA PRACĘ URZĄDZEŃ ELEKTRYCZNYCH Katarzyna Strzałka-Gołuszka doktorantka WEAIiE AGH Jan Strzałka O/Krakowski SEP 1. WSTĘP Energia elektryczna jest produktem, który

Bardziej szczegółowo

Poprawa jakości energii i niezawodności. zasilania

Poprawa jakości energii i niezawodności. zasilania Poprawa jakości energii i niezawodności zasilania Technologia Technologia Technologia Technologia Technologia Technologia Technologia Technologia Poziom zniekształceń napięcia w sieciach energetycznych,

Bardziej szczegółowo

Przedmowa do wydania czwartego Wyjaśnienia ogólne Charakterystyka normy PN-HD (IEC 60364)... 15

Przedmowa do wydania czwartego Wyjaśnienia ogólne Charakterystyka normy PN-HD (IEC 60364)... 15 Spis treści 5 SPIS TREŚCI Spis treści Przedmowa do wydania czwartego... 11 1. Wyjaśnienia ogólne... 13 Spis treści 2. Charakterystyka normy PN-HD 60364 (IEC 60364)... 15 2.1. Układ normy PN-HD 60364 Instalacje

Bardziej szczegółowo

ZASILACZE BEZPRZERWOWE

ZASILACZE BEZPRZERWOWE ZASILACZE BEZPRZERWOWE seria falowników FM, FPM, FPTM FALOWNIKI PRZEZNACZENIE Nowoczesne przemysłowo-energetyczne zasilacze bezprzerwowe przystosowane do współpracy z zewnętrzną baterią 220 V (340 V) zapewniają

Bardziej szczegółowo

Spis treści SPIS TREŚCI

Spis treści SPIS TREŚCI Spis treści SPIS TREŚCI Wstęp 9 1. Pola elektromagnetyczne 11 1.1. Informacje wstępne 11 1.2. Źródła pół elektromagnetycznych w otoczeniu człowieka 14 1.3. Wpływ pola elektromagnetycznego na organizm ludzki

Bardziej szczegółowo

Zasilacze: prostowniki, prostowniki sterowane, stabilizatory

Zasilacze: prostowniki, prostowniki sterowane, stabilizatory Zakład Napędów Wieloźródłowych Instytut Maszyn Roboczych CięŜkich PW Laboratorium Elektrotechniki i Elektroniki Ćwiczenie E1 - protokół Zasilacze: prostowniki, prostowniki sterowane, stabilizatory Data

Bardziej szczegółowo

WAHANIA NAPIĘCIA W SIECI ROZDZIELCZEJ JAKO WYNIK ODDZIAŁYWAŃ ODBIORNIKÓW NIESPOKOJNYCH ORAZ GENERACJI ROZPROSZONEJ

WAHANIA NAPIĘCIA W SIECI ROZDZIELCZEJ JAKO WYNIK ODDZIAŁYWAŃ ODBIORNIKÓW NIESPOKOJNYCH ORAZ GENERACJI ROZPROSZONEJ Paweł KUCZMA WAHANIA NAPIĘCIA W SIECI ROZDZIELCZEJ JAKO WYNIK ODDZIAŁYWAŃ ODBIORNIKÓW NIESPOKOJNYCH ORAZ GENERACJI ROZPROSZONEJ STRESZCZENIE W pracy zostało przedstawione zjawisko wahania napięcia. Jest

Bardziej szczegółowo

10. METODY I ŚRODKI BADANIA PARAMETRÓW JAKOŚCI ENERGII ELEKTRYCZNEJ

10. METODY I ŚRODKI BADANIA PARAMETRÓW JAKOŚCI ENERGII ELEKTRYCZNEJ 0. METODY I ŚRODKI BADANIA PARAMETRÓW JAKOŚCI ENERGII ELEKTRYCZNEJ 0.. Cel i zakres ćwiczenia Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z problematyką oceny jakości energii w instalacjach elektrycznych, w szczególności

Bardziej szczegółowo

Laboratorium Podstaw Energoelektroniki. Krzysztof Iwan Piotr Musznicki Jarosław Guziński Jarosław Łuszcz

Laboratorium Podstaw Energoelektroniki. Krzysztof Iwan Piotr Musznicki Jarosław Guziński Jarosław Łuszcz Laboratorium Podstaw Energoelektroniki Krzysztof Iwan Piotr Musznicki Jarosław Guziński Jarosław Łuszcz Gdańsk 2011 PRZEWODNICZĄCY KOMITETU REDAKCYJNEGO WYDAWNICTWA POLITECHNIKI GDAŃSKIEJ Romuald Szymkiewicz

Bardziej szczegółowo

Zasilanie budynków użyteczności publicznej oraz budynków mieszkalnych w energię elektryczną

Zasilanie budynków użyteczności publicznej oraz budynków mieszkalnych w energię elektryczną n i e z b ę d n i k e l e k t r y k a Julian Wiatr Mirosław Miegoń Zasilanie budynków użyteczności publicznej oraz budynków mieszkalnych w energię elektryczną Źródła zasilania oraz zasady doboru ich mocy

Bardziej szczegółowo

JAKOŚĆ ENERGII ELEKTRYCZNEJ I JEJ WPŁYW NA PRACĘ URZĄDZEŃ ELEKTRYCZNYCH

JAKOŚĆ ENERGII ELEKTRYCZNEJ I JEJ WPŁYW NA PRACĘ URZĄDZEŃ ELEKTRYCZNYCH Katarzyna STRZAŁKA-GOŁUSZKA Jan STRZAŁKA Oddział Krakowski SEP JAKOŚĆ ENERGII ELEKTRYCZNEJ I JEJ WPŁYW NA PRACĘ URZĄDZEŃ ELEKTRYCZNYCH 1. Wstęp Energia elektryczna jest produktem, który podobnie jak każdy

Bardziej szczegółowo

METROLOGIA SKRYPT DO LABORATORIUM. dla studentów kierunku elektrotechnika. Leona Swędrowskiego. pod redakcją

METROLOGIA SKRYPT DO LABORATORIUM. dla studentów kierunku elektrotechnika. Leona Swędrowskiego. pod redakcją METROLOGIA SKRYPT DO LABORATORIUM dla studentów kierunku elektrotechnika pod redakcją Leona Swędrowskiego Gdańsk 2011 PRZEWODNICZ CY KOMITETU REDAKCYJNEGO WYDAWNICTWA POLITECHNIKI GDA SKIEJ Romuald Szymkiewicz

Bardziej szczegółowo

WZROST BEZPIECZEŃSTWA ENERGETYCZNEGO POPRZEZ POPRAWĘ JAKOŚCI I PEWNOŚCI ZASILANIA ELEKTRYCZNEGO

WZROST BEZPIECZEŃSTWA ENERGETYCZNEGO POPRZEZ POPRAWĘ JAKOŚCI I PEWNOŚCI ZASILANIA ELEKTRYCZNEGO dr inż. Karol BEDNAREK EVER Sp. z o.o. WZROST BEZPIECZEŃSTWA ENERGETYCZNEGO POPRZEZ POPRAWĘ JAKOŚCI I PEWNOŚCI ZASILANIA ELEKTRYCZNEGO STRESZCZENIE W pracy zajęto się zagadnieniem bezpieczeństwa energetycznego

Bardziej szczegółowo

Ośrodek Egzaminowania Technik mechatronik

Ośrodek Egzaminowania Technik mechatronik Ośrodek Egzaminowania Technik mechatronik Wykaz ćwiczeń realizowanych w Pracowni Urządzeń Mechatronicznych Nr ćwiczenia 1. Temat Badanie odpowiedzi skokowej członów elektrycznych 2. Badanie pneumatycznej

Bardziej szczegółowo

Maszyny elektryczne. Materiały dydaktyczne dla kierunku Technik Optyk (W12) Kwalifikacyjnego kursu zawodowego.

Maszyny elektryczne. Materiały dydaktyczne dla kierunku Technik Optyk (W12) Kwalifikacyjnego kursu zawodowego. Maszyny elektryczne Materiały dydaktyczne dla kierunku Technik Optyk (W12) Kwalifikacyjnego kursu zawodowego. Podział maszyn elektrycznych Transformatory - energia prądu przemiennego jest zamieniana w

Bardziej szczegółowo

Jakość energii Jednopunktowe metody lokalizacji źródeł wahao napięcia w systemie elektroenergetycznym

Jakość energii Jednopunktowe metody lokalizacji źródeł wahao napięcia w systemie elektroenergetycznym Jakość energii Jednopunktowe metody lokalizacji źródeł wahao napięcia w systemie elektroenergetycznym prof. Zbigniew Hanzelka mgr inż. Krzysztof Chmielowiec dr inż. Andrzej Firlit mgr inż. Rafał Kozieł

Bardziej szczegółowo

Rozkład materiału z przedmiotu: Urządzenia elektryczne i elektroniczne

Rozkład materiału z przedmiotu: Urządzenia elektryczne i elektroniczne Opracowała: mgr inż. Katarzyna Łabno Rozkład materiału z przedmiotu: Urządzenia elektryczne i elektroniczne Dla klasy 2 technik mechatronik Klasa 2 38 tyg. x 4 godz. = 152 godz. Szczegółowy rozkład materiału:

Bardziej szczegółowo

Maszyny elektryczne. Materiały dydaktyczne dla kierunku Technik Optyk (W10) Szkoły Policealnej Zawodowej.

Maszyny elektryczne. Materiały dydaktyczne dla kierunku Technik Optyk (W10) Szkoły Policealnej Zawodowej. Maszyny elektryczne Materiały dydaktyczne dla kierunku Technik Optyk (W10) Szkoły Policealnej Zawodowej. Podział maszyn elektrycznych Transformatory - energia prądu przemiennego jest zamieniana w energię

Bardziej szczegółowo

Wyznaczanie wielkości zwarciowych według norm

Wyznaczanie wielkości zwarciowych według norm Zasady obliczeń wielkości zwarciowych nie ulegają zmianom od lat trzydziestych ubiegłego wieku i są dobrze opisane w literaturze. Szczegółowe zasady takich obliczeń są podawane w postaci norm począwszy

Bardziej szczegółowo

XXXIII OOWEE 2010 Grupa Elektryczna

XXXIII OOWEE 2010 Grupa Elektryczna 1. W jakich jednostkach mierzymy natężenie pola magnetycznego: a) w amperach na metr b) w woltach na metr c) w henrach d) w teslach 2. W przedstawionym na rysunku układzie trzech rezystorów R 1 = 8 Ω,

Bardziej szczegółowo

Stanowisko pomiarowe do wyznaczania ró nicowego pr¹du wy³¹czania wy³¹czników ró nicowo-pr¹dowych typu AC

Stanowisko pomiarowe do wyznaczania ró nicowego pr¹du wy³¹czania wy³¹czników ró nicowo-pr¹dowych typu AC ZESZYTY NAUKOWE WYŻSZEJ SZKOŁY ZARZĄDZANIA OCHRONĄ PRACY W KATOWICACH Nr 1(4)/2008, s. 91-95 ISSN-1895-3794 Andrzej Kidawa Wy sza Szko³a Zarz¹dzania Ochron¹ Pracy w Katowicach Jagoda G³az Wy sza Szko³a

Bardziej szczegółowo

2. ZASILANIE ELEKTRYCZNE KOTŁOWNI

2. ZASILANIE ELEKTRYCZNE KOTŁOWNI 2. ZASILANIE ELEKTRYCZNE KOTŁOWNI WYTYCZNE PROJEKTOWE www.immergas.com.pl 12 ZASILANIE ELEKTRYCZNE KOTŁOWNI 2. ZASILANIE ELEKTRYCZNE KOTŁOWNI NOWOCZESNE SYSTEMY GRZEWCZE Ogólnie Instalacje elektryczne

Bardziej szczegółowo

Jakość dostawy energii elektrycznej w badaniach i dydaktyce

Jakość dostawy energii elektrycznej w badaniach i dydaktyce Zbigniew HANZELKA Jakość dostawy energii elektrycznej w badaniach i dydaktyce Kraków 23 października 2014 r. John von Neuman (rok 1956): W ciągu kilku dziesięcioleci energia będzie tak samo bezpłatna i

Bardziej szczegółowo

Kompatybilność elektromagnetyczna urządzeń górniczych w świetle doświadczeń

Kompatybilność elektromagnetyczna urządzeń górniczych w świetle doświadczeń mgr inż. ROMAN PIETRZAK Instytut Technik Innowacyjnych EMAG Kompatybilność elektromagnetyczna urządzeń górniczych w świetle doświadczeń Omówiono problemy wynikłe w pracy urządzeń podczas oceny ich funkcjonowania

Bardziej szczegółowo

12.7 Sprawdzenie wiadomości 225

12.7 Sprawdzenie wiadomości 225 Od autora 8 1. Prąd elektryczny 9 1.1 Budowa materii 9 1.2 Przewodnictwo elektryczne materii 12 1.3 Prąd elektryczny i jego parametry 13 1.3.1 Pojęcie prądu elektrycznego 13 1.3.2 Parametry prądu 15 1.4

Bardziej szczegółowo

Nowoczesne pomiary w energetyce

Nowoczesne pomiary w energetyce Nowoczesne pomiary w energetyce Smart Grid Smart Metering Wydział Elektrotechniki Automatyki Informatyki i Elektroniki dr hab. inż. Andrzej Bień prof. n. AGH Kraków 2011-03-30 Agenda 1. Zagadnienia formalno

Bardziej szczegółowo

Wykaz aktualnych norm EMC przetłumaczonych przez Komitet Techniczny 104 na język polski (stan: luty 2013)

Wykaz aktualnych norm EMC przetłumaczonych przez Komitet Techniczny 104 na język polski (stan: luty 2013) Wykaz aktualnych norm EMC przetłumaczonych przez Komitet Techniczny 104 na język polski (stan: luty 2013) 1. W nawiasach podano rok przyjęcia normy oryginalnej, na podstawie której przyjęto PN. 2. Dla

Bardziej szczegółowo

SVC SYSTEMY KOMPENSACJI NADĄśNEJ ŚREDNICH I WYSOKICH NAPIĘĆ

SVC SYSTEMY KOMPENSACJI NADĄśNEJ ŚREDNICH I WYSOKICH NAPIĘĆ ELMA energia ul. Wioślarska 18 10-192 Olsztyn Tel: 89 523 84 90 Fax: 89 675 20 85 www.elma-energia.pl elma@elma-energia.pl PRZEDSTAWICIEL FIRMY: Rongxin Power Electronic Co. WSPÓŁWYKONAWCA SYSTEMÓW SVC

Bardziej szczegółowo

Temat: ŹRÓDŁA ENERGII ELEKTRYCZNEJ PRĄDU PRZEMIENNEGO

Temat: ŹRÓDŁA ENERGII ELEKTRYCZNEJ PRĄDU PRZEMIENNEGO Temat: ŹRÓDŁA ENERGII ELEKTRYCZNEJ PRĄDU PRZEMIENNEGO 1 Źródła energii elektrycznej prądu przemiennego: 1. prądnice synchroniczne 2. prądnice asynchroniczne Surowce energetyczne: węgiel kamienny i brunatny

Bardziej szczegółowo

Tematyka G1. Obwód elektryczny, podstawowe prawa elektrotechniki. Zjawiska magnetyczne i elektromagnetyczne

Tematyka G1. Obwód elektryczny, podstawowe prawa elektrotechniki. Zjawiska magnetyczne i elektromagnetyczne Tematyka G1 1. Podstawowe wiadomości z podstaw elektrotechniki: Obwód elektryczny, podstawowe prawa elektrotechniki Zjawiska magnetyczne i elektromagnetyczne Wielkości charakterystyczne dla prądu sinusoidalnego

Bardziej szczegółowo

ELEKTROTECHNIKA. Zagadnienia na egzamin dyplomowy dla studentów

ELEKTROTECHNIKA. Zagadnienia na egzamin dyplomowy dla studentów ELEKTROTECHNIKA Zagadnienia na egzamin dyplomowy dla studentów Teoria obwodów 1. Jakimi parametrami (podać definicje) charakteryzowane są okresowe sygnały elektryczne? 2. Wyjaśnić pojecie indukcyjności

Bardziej szczegółowo

EFEKTYWNE UŻYTKOWANIE ENERGII ELEKTRYCZNEJ

EFEKTYWNE UŻYTKOWANIE ENERGII ELEKTRYCZNEJ Studia Podyplomowe EFEKTYWNE UŻYTKOWANIE ENERGII ELEKTRYCZNEJ w ramach projektu Śląsko-Małopolskie Centrum Kompetencji Zarządzania Energią Definicje wielkości elektrycznych mierzonych przy przesyłaniu

Bardziej szczegółowo

Harmonogram Konsultacji Poradni Energetycznej OZW SEP na 2016 roku Aktualizacja r.

Harmonogram Konsultacji Poradni Energetycznej OZW SEP na 2016 roku Aktualizacja r. Harmonogram Konsultacji Poradni Energetycznej OZW SEP na 2016 roku Aktualizacja 14.01.2016 r. L.p. TEMAT KONSULTACJI DATA PRELEGENT NR KOMISJI 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. odbiorczych wg

Bardziej szczegółowo

Telekomunikacyjny system zasilania gwarantowanego, zintegrowany na napięciu przemiennym 230V AC

Telekomunikacyjny system zasilania gwarantowanego, zintegrowany na napięciu przemiennym 230V AC Zakład Systemów Zasilania (Z-5) Telekomunikacyjny system zasilania gwarantowanego, zintegrowany na napięciu przemiennym 23V AC Praca nr 5327 Warszawa grudzień 27 1 Telekomunikacyjny system zasilania gwarantowanego,

Bardziej szczegółowo

Jakość energii elektrycznej

Jakość energii elektrycznej Jakość energii elektrycznej Wydział Elektrotechniki, Automatyki, Informatyki i Elektroniki Jaworzno, marzec 2010 r. Kompatybilność elektromagnetyczna (EMC) a jakość dostawy energii elektrycznej Zdolność

Bardziej szczegółowo

4.1. Kontrola metrologiczna przyrządów pomiarowych 4.2. Dokładność i zasady wykonywania pomiarów 4.3. Pomiary rezystancji przewodów i uzwojeń P

4.1. Kontrola metrologiczna przyrządów pomiarowych 4.2. Dokładność i zasady wykonywania pomiarów 4.3. Pomiary rezystancji przewodów i uzwojeń P Wstęp 1. Zasady wykonywania sprawdzeń urządzeń i instalacji elektrycznych niskiego napięcia 1.1. Zasady ogólne 1.2. Wymagane kwalifikacje osób wykonujących sprawdzenia, w tym prace kontrolno-pomiarowe

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAUCZANIA. Inżynierski projekt dyplomowy

PROGRAM NAUCZANIA. Inżynierski projekt dyplomowy PROGRAM NAUCZANIA Załącznik nr 1 do ZW 1/2007 KIERUNEK: WYDZIAŁ: STUDIA: SPECJALNOŚĆ: AUTOMATYKA I ROBOTYKA ELEKTRYCZNY I-STOPNIA (stopień) STACJONARNY (system) Uchwała z dnia 27.04.2009 r. Obowiązuje

Bardziej szczegółowo

Algorytm obliczania charakterystycznych wielkości prądu przy zwarciu trójfazowym (wg PN-EN 60909-0:2002)

Algorytm obliczania charakterystycznych wielkości prądu przy zwarciu trójfazowym (wg PN-EN 60909-0:2002) Andrzej Purczyński Algorytm obliczania charakterystycznych wielkości prądu przy zwarciu trójfazowym (wg PN-EN 60909-0:00) W 10 krokach wyznaczane są: prąd początkowy zwarciowy I k, prąd udarowy (szczytowy)

Bardziej szczegółowo

STANDARYZACJA METOD POMIAROWYCH GRUPY PRZYRZĄDÓW PRZEZNACZONYCH DO WYZNACZANIA WSKAŹNIKÓW JAKOŚCI ENERGII ELEKTRYCZNEJ

STANDARYZACJA METOD POMIAROWYCH GRUPY PRZYRZĄDÓW PRZEZNACZONYCH DO WYZNACZANIA WSKAŹNIKÓW JAKOŚCI ENERGII ELEKTRYCZNEJ Wojciech PIERZGALSKI STANDARYZACJA METOD POMIAROWYCH GRUPY PRZYRZĄDÓW PRZEZNACZONYCH DO WYZNACZANIA WSKAŹNIKÓW JAKOŚCI ENERGII ELEKTRYCZNEJ STRESZCZENIE W artykule przedstawiono próbę standaryzacji metod

Bardziej szczegółowo

WWW.ELEKTRO-INNOWACJE.PL

WWW.ELEKTRO-INNOWACJE.PL WAHANIA NAPIĘCIA dr hab. inż. Zbigniew HANZELKA W artykule przedstawiono podstawowe informacje dotyczące wahań napięcia w sieciach elektroenergetycznych i migotania światła. Opisano przyrząd pomiarowy

Bardziej szczegółowo

Wykład 4. Strumień magnetyczny w maszynie synchroniczne magnes trwały, elektromagnes. Magneśnica wirnik z biegunami magnetycznymi. pn 60.

Wykład 4. Strumień magnetyczny w maszynie synchroniczne magnes trwały, elektromagnes. Magneśnica wirnik z biegunami magnetycznymi. pn 60. Serwonapędy w automatyce i robotyce Wykład 4 Piotr Sauer Katedra Sterowania i Inżynierii Systemów Silnik synchroniczny - wprowadzenie Maszyna synchroniczna maszyna prądu przemiennego, której wirnik w stanie

Bardziej szczegółowo

POMIARY JAKOŚCI ENERGII ELEKTRYCZNEJ Z WYKORZYSTANIEM TECHNIKI

POMIARY JAKOŚCI ENERGII ELEKTRYCZNEJ Z WYKORZYSTANIEM TECHNIKI POMIARY JAKOŚCI ENERGII ELEKTRYCZNEJ Z WYKORZYSTANIEM TECHNIKI MIKROPROCESOROWEJ Krzysztof Urbański Instytut Informatyki i Elektroniki, Uniwersytet Zielonogórski 65-246 Zielona Góra, ul. Podgórna 50 e-mail:

Bardziej szczegółowo

Spis treści SPIS TREŚCI

Spis treści SPIS TREŚCI Spis treści SPIS TREŚCI 1. Budowa i eksploatacja urządzeń elektroenergetycznych 1.1. Klasyfikacja, ogólne zasady budowy i warunki pracy urządzeń elektroenergetycznych 11 1.1.1. Klasyfikacja urządzeń elektroenergetycznych

Bardziej szczegółowo

ELEKTRYCZNY SPRZĘT AGD UŻYWANY W KUCHNI DO PRZYGOTOWYWANIA POTRAW I WYKONYWANIA PODOBNYCH CZYNNOŚCI.

ELEKTRYCZNY SPRZĘT AGD UŻYWANY W KUCHNI DO PRZYGOTOWYWANIA POTRAW I WYKONYWANIA PODOBNYCH CZYNNOŚCI. ELEKTRYCZNY SPRZĘT AGD UŻYWANY W KUCHNI DO PRZYGOTOWYWANIA POTRAW I WYKONYWANIA PODOBNYCH CZYNNOŚCI. 1. POLSKIE NORMY NA BEZPIECZEŃSTWO: 1.1. PN-EN 60335-1:2004+A1:2005+Ap1:2005+Ap2:2006+A2:2008+A12:2008+A13:2009+

Bardziej szczegółowo

TRANSFORMATORY. Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

TRANSFORMATORY. Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego TRANSFORMATORY Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Maszyny elektryczne Przemiana energii za pośrednictwem pola magnetycznego i prądu elektrycznego

Bardziej szczegółowo

Podstawa programowa Technik elektryk PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNIK ELEKTRYK SYMBOL CYFROWY 311[08]

Podstawa programowa Technik elektryk PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNIK ELEKTRYK SYMBOL CYFROWY 311[08] PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNIK ELEKTRYK SYMBOL CYFROWY 311[08] I. OPIS ZAWODU 1. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien umieć: 1) analizować i interpretować podstawowe zjawiska

Bardziej szczegółowo

Wybrane zagadnienia pracy rozproszonych źródeł energii w SEE (J. Paska)

Wybrane zagadnienia pracy rozproszonych źródeł energii w SEE (J. Paska) 1. Przyłączanie rozproszonych źródeł energii do SEE Sieć przesyłowa 400 kv (80 kv) S zw = 0 0 GV A Duże elektrownie systemowe Połączenia międzysystemowe Przesył na znaczne odległości S NTW > 00 MV A Duże

Bardziej szczegółowo

Procedury przyłączeniowe obowiązujące w PGE Dystrybucja S.A. związane z przyłączaniem rozproszonych źródeł energii elektrycznej

Procedury przyłączeniowe obowiązujące w PGE Dystrybucja S.A. związane z przyłączaniem rozproszonych źródeł energii elektrycznej Procedury przyłączeniowe obowiązujące w PGE Dystrybucja S.A. związane z przyłączaniem rozproszonych źródeł energii elektrycznej Lublin 20.06.2013 r. Plan prezentacji 1. Ogólne aspekty prawne przyłączania

Bardziej szczegółowo

Impedancje i moce odbiorników prądu zmiennego

Impedancje i moce odbiorników prądu zmiennego POLITECHNIKA ŚLĄSKA WYDZIAŁ INŻYNIERII ŚRODOWISKA I ENERGETYKI INSTYTUT MASZYN I URZĄDZEŃ ENERGETYCZNYCH LABORATORIUM ELEKTRYCZNE Impedancje i moce odbiorników prądu zmiennego (E 6) Opracował: Dr inż.

Bardziej szczegółowo

Nr programu : nauczyciel : Jan Żarów

Nr programu : nauczyciel : Jan Żarów Wymagania edukacyjne dla uczniów Technikum Elektrycznego ZS Nr 1 w Olkuszu przedmiotu : Pracownia montażu i konserwacji maszyn i urządzeń elektrycznych na podstawie programu nauczania : TECHNIK ELEKTRYK

Bardziej szczegółowo

PROGRAM EUROPEJSKI DEXA MCP «UPOWSZECHNIANIE, ROZSZERZENIE I STOSOWANIE PROGRAMU MOTOR CHALLENGE» MODUŁ: ROZDZIAŁ ENERGII ELEKTRYCZNEJ

PROGRAM EUROPEJSKI DEXA MCP «UPOWSZECHNIANIE, ROZSZERZENIE I STOSOWANIE PROGRAMU MOTOR CHALLENGE» MODUŁ: ROZDZIAŁ ENERGII ELEKTRYCZNEJ PROGRAM EUROPEJSKI DEXA MCP «UPOWSZECHNIANIE, ROZSZERZENIE I STOSOWANIE PROGRAMU MOTOR CHALLENGE» MODUŁ: ROZDZIAŁ ENERGII ELEKTRYCZNEJ Spis treści Spis treści...1 1. Wprowadzenie do Modułu Rozdział Energii

Bardziej szczegółowo

WYBRANE ZAGADNIENIA Z ZAKRESU WYBORU RODZAJU URZĄDZEŃ DO KOMPENSACJI MOCY BIERNEJ NA BAZIE KONDENSATORÓW ENERGETYCZNYCH.

WYBRANE ZAGADNIENIA Z ZAKRESU WYBORU RODZAJU URZĄDZEŃ DO KOMPENSACJI MOCY BIERNEJ NA BAZIE KONDENSATORÓW ENERGETYCZNYCH. dr inż. Krzysztof Matyjasek mgr inż. Łukasz Matyjasek WYBRANE ZAGADNIENIA Z ZAKRESU WYBORU RODZAJU URZĄDZEŃ DO KOMPENSACJI MOCY BIERNEJ NA BAZIE KONDENSATORÓW ENERGETYCZNYCH. PREZENTACJA KONKRETNYCH ROZWIĄZAŃ.

Bardziej szczegółowo

Opublikowane na Sonel S.A. - Przyrządy pomiarowe, kamery termowizyjne (http://www.sonel.pl)

Opublikowane na Sonel S.A. - Przyrządy pomiarowe, kamery termowizyjne (http://www.sonel.pl) Opublikowane na Sonel S.A. Przyrządy pomiarowe, kamery termowizyjne PQM701 Indeks: WMPLPQM701 Analizator jakości zasilania Opis Analizator adresowany do osób kontrolujących jakość energii elektrycznej

Bardziej szczegółowo

WYKAZ POLSKICH NORM ZHARMONIZOWANYCH DYREKTYWA 2004/108/WE

WYKAZ POLSKICH NORM ZHARMONIZOWANYCH DYREKTYWA 2004/108/WE 1 PN-EN 617+A1:2011( 1 ) Urządzenia i systemy transportu ciągłego -- Wymagania bezpieczeństwa i EMC dotyczące urządzeń do magazynowania materiałów masowych w silosach, zasobnikach, zbiornikach i lejach

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 5 BADANIA ODBIORNIKÓW TRÓJFAZOWYCH

Ćwiczenie 5 BADANIA ODBIORNIKÓW TRÓJFAZOWYCH Ćwiczenie 5 BADANIA ODBIORNIKÓW TRÓJFAOWYCH Celem ćwiczenia jest poznanie własności odbiorników trójfazowych symetrycznych i niesymetrycznych połączonych w trójkąt i gwiazdę w układach z przewodem neutralnym

Bardziej szczegółowo

Zakład Elektroenergetyki r. Wydział Elektryczny. PROPOZYCJE TEMATÓW PRAC MAGISTERSKICH (termin złożenia pracy r.

Zakład Elektroenergetyki r. Wydział Elektryczny. PROPOZYCJE TEMATÓW PRAC MAGISTERSKICH (termin złożenia pracy r. Zakład Elektroenergetyki 31.10.2012 r. Wydział Elektryczny Szanowny Pan Marian Dubowski, prof. PB Dziekan Wydziału Elektrycznego PROPOZYCJE TEMATÓW PRAC MAGISTERSKICH (termin złożenia pracy 30.09.2013

Bardziej szczegółowo

Jakość energii elektrycznej w oczach Operatora Systemu Przesyłowego. Kraków, 23 października 2014 r.

Jakość energii elektrycznej w oczach Operatora Systemu Przesyłowego. Kraków, 23 października 2014 r. Jakość energii elektrycznej w oczach Operatora Systemu Przesyłowego Kraków, 23 października 2014 r. Regulacje prawne dotyczące jakości dostaw energii Ustawa Prawo Energetyczne z dnia 10 kwietnia 1997 r.

Bardziej szczegółowo