globalizacja interdyscyplinarność digitalizacja multikulturowość ekologizacja srebrnagospodarka

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "globalizacja interdyscyplinarność digitalizacja multikulturowość ekologizacja srebrnagospodarka"

Transkrypt

1 globalizacja interdyscyplinarność s i e c i o w o ś ć digitalizacja multikulturowość ekologizacja P o k o l e n i e Y srebrnagospodarka 2020 CZYNNIKI I MECHANIZMY ZMIAN GOSPODARKI I RYNKU PRACY WOJEWÓDZTWA POMORSKIEGO DO ROKU 2020 Raport podsumowujący I etap badania pt. Stan obecny i prognoza zmian oraz kierunków rozwoju gospodarki i rynku pracy w województwie pomorskim

2

3 CZYNNIKI I MECHANIZMY ZMIAN GOSPODARKI I RYNKU PRACY WOJEWÓDZTWA POMORSKIEGO DO ROKU 2020 RAPORT PODSUMOWUJCY I ETAP BADANIA PT. STAN OBECNY I PROGNOZA ZMIAN ORAZ KIERUNKÓW ROZWOJU GOSPODARKI I RYNKU PRACY W WOJEWÓDZTWIE POMORSKIM Kierownik projektu: dr Bohdan Wyżnikiewicz Zespół autorski: Martyna Bildziukiewicz Anna Hildebrandt Marcin Nowicki Przemysław Susmarski Jan Szomburg Jr. Maciej Tarkowski Damian Trawicki RAPORT OPRACOWANO W INSTYTUCIE BADA NAD GOSPODARK RYNKOW Projekt Stan obecny i prognoza zmian oraz kierunków rozwoju gospodarki i rynku pracy w województwie pomorskim jest wspófinansowany przez Uni Europejsk w ramach Europejskiego Funduszu Spoecznego. Raporty powstae w jego ramach dystrybuowane s bezpatnie.

4 WYDAWCA URZD MARSZAKOWSKI WOJEWÓDZTWA POMORSKIEGO Departament Europejskiego Funduszu Spoecznego Gdask ul. Augustyskiego 2 tel. (058) , fax. (058) , Raport w formacie PDF dostpny jest na stronie internetowej: hp://www.defs.woj-pomorskie.pl Autor opracowania: Instytut Bada nad Gospodark Rynkow Copyright by Urzd Marszakowski Województwa Pomorskiego Gdask 2009 ISBN

5 SPIS TRECI 5 CEL I STRUKTURA PROJEKTU ETAP I IDENTYIKACJA CZYNNIKÓW I MECHANIZMÓW ZMIAN ETAP II KONSTRUKCJA SCENARIUSZY I PROJEKCJI ETAP III SFORMUOWANIE WNIOSKÓW I REKOMENDACJI PRZYJTE PODEJCIE ORAZ ZASTOSOWANE METODY BADAWCZE STRESZCZENIE RAPORTU SUMMARY JAKOCIOWY MODEL GOSPODARKI GÓWNE ELEMENTY GOSPODARKI I ICH WZAJEMNE ODDZIAYWANIA INTERAKCJE MIDZY GOSPODARK A RYNKIEM PRACY WEWNTRZNE UWARUNKOWANIA I CZYNNIKI ROZWOJU GOSPODARKI ZEWNTRZNE UWARUNKOWANIA I CZYNNIKI ROZWOJU GOSPODARKI ZJAWISKA ORAZ TENDENCJE SPOECZNE I GOSPODARCZE CORAZ WICEJ INFORMACJI I WIEDZY PDZCA DIGITALIZACJA POSTP GLOBALIZACJI SZYBKA TECHNOLOGIZACJA CORAZ BARDZIEJ SIECIOWA I PROJEKTOWA GOSPODARKA OSZCZDZANIE ENERGII I ODNAWIALNO JEJ RÓDE OTWARTY I WYMAGAJCY RYNEK PRACY NOWE SPOECZESTWO DUSZE I LEPSZE YCIE DALSZA INTEGRACJA EUROPY EURO

6

7 Cel i struktura projektu 7 1 CEL I STRUKTURA PROJEKTU Celem projektu pt. Stan obecny i prognoza zmian oraz kierunków rozwoju gospodarki i rynku pracy w województwie pomorskim jest: zidentyfikowanie obecnych i przyszych uwarunkowa, zjawisk oraz tendencji rozwoju spoeczno-gospodarczego, poczwszy od trendów o charakterze globalnym po procesy specyficzne dla Polski i naszego regionu, uzyskanie wiedzy na temat prawdopodobiestwa wystpienia, kierunku i siy tych zmian, poznanie mechanizmów wpywu zidentyfikowanych zjawisk i tendencji na funkcjonowanie najwaniejszych elementów gospodarki regionu (due oraz mae i rednie przedsibiorstwa, brane, klastry) i relacje midzy nimi, okrelenie moliwych scenariuszy wpywu zidentyfikowanych zjawisk i tendencji na struktur gospodarcz i rynek pracy w województwie pomorskim i ocena prawdopodobiestwa ich realizacji, opracowanie rekomendacji dla wadz samorzdowych i innych podmiotów w zakresie podnoszenia konkurencyjnoci gospodarki i rynku pracy w odniesieniu do zmian przewidywanych w poszczególnych scenariuszach, ze szczególnym uwzgldnieniem scenariusza najbardziej prawdopodobnego. Realizacja powyszych celów podzielona jest na trzy etapy: Identyfikacja czynników i mechanizmów zmian, Konstrukcja scenariuszy i prognoz, Sformuowanie wniosków i rekomendacji.

8 Cel i struktura projektu 8 ETAP I IDENTYFIKACJA CZYNNIKÓW I MECHANIZMÓW ZMIAN analiza zjawisk i tendencji, jakie ksztatuj obecnie i ksztatowa bd struktur gospodarki i rynku pracy jakociowy model gospodarki woj. pomorskiego (gówne elementy i powizania) analiza oddziaywania wyodrbnionych czynników w wietle modelu gospodarki, identyfikacja mechanizmów oraz potencjalnych skutków dla gospodarki i rynku pracy

9 Cel i struktura projektu 9 ETAP II KONSTRUKCJA SCENARIUSZY I PROJEKCJI selekcja zjawisk i tendencji, które potencjalnie bd miay najwikszy wpyw na zmiany struktury gospodarki i rynku pracy budowa scenariuszy i projekcji makroekonomicznych i ich wzajemna weryfikacja

10 Cel i struktura projektu 10 ETAP III SFORMUOWANIE WNIOSKÓW I REKOMENDACJI ocena instytucjonalnego otoczenia gospodarki i rynku pracy pod ktem moliwoci sprostania zidentyfikowanym wyzwaniom wskazanie elementów wymagajcych zmian oraz zaproponowanie dziaa wychodzcych naprzeciw zindentyfikowanym wyzwaniom w sposób pozwalajcy zwikszy konkurencyjno regionu

11 Cel i struktura projektu 11 Niniejszy raport jest efektem pierwszego etapu projektu. W kolejnym etapie, który zakoczy si prezentacj scenariuszy zmian strukturalnych pomorskiej gospodarki i rynku pracy, prezentowane obecnie analizy zjawisk i tendencji spoecznych i gospodarczych zostan zweryfikowane przez ekspertów-praktyków sektorowych oraz zestawione z wynikami modelowania ekonometrycznego. Przemiany struktury gospodarki i rynku pracy rozpatrywane w kategoriach podstawowych rodzajów dziaalnoci gospodarczej: rolnictwa, przemysu i usug w krajach rozwinitych gospodarczo polegaj na wyranym spadku udziau pracujcych w rolnictwie, stopniowym spadku udziau pracujcych w przemyle i wzrocie udziau pracujcych w usugach. Tempo oraz charakter tych przemian jest jednak zrónicowany w ukadzie terytorialnym. Rónice w strukturze gospodarki zauwaalne s nie tylko pomidzy poszczególnymi pastwami, ale take pomidzy regionami danego kraju w tym ujciu s one z reguy wiksze. Dzieje si tak dlatego, e regionalne uwarunkowania rozwoju s silnie zrónicowane. Przeszo gospodarcza regionu, cechy rodowiska przyrodniczego, wielko rynku zbytu, jako kapitau ludzkiego, poziom zainwestowania infrastrukturalnego rónicuj dynamik przemian strukturalnych. Pewne regiony oferuj bardziej sprzyjajce uwarunkowania dla rozwoju danych dziaalnoci gospodarczych, stwarzajc jednoczenie ograniczenia dla innych. W ten sposób globalne tendencje ulegaj modyfikacji poprzez oddziaywanie terytorialnie zrónicowanych uwarunkowa. Z tego powodu konstruowanie prawdopodobnych scenariuszy rozwoju regionu wymaga nie tylko identyfikacji najwaniejszych zjawisk i tendencji, ale take znajomoci specyfiki gospodarczej regionu. Majc wiadomo istnienia szerokiej, aczkolwiek do pewnego stopnia rozproszonej wiedzy o gospodarce regionu, dokonano jej syntezy tworzc opisowy, jakociowy model gospodarki regionu uwzgldniajcy jej najwaniejsze elementy oraz powizania.

12

13 Przyjte podejcie oraz zastosowane metody badawcze 2 PRZYJTE PODEJCIE ORAZ ZASTOSOWANE METODY BADAWCZE 13 Przedstawione w raporcie wyniki uzyskano w toku zaplanowanej procedury, stosujc waciw sekwencj metod badawczych. Wród metod ogólnych najszersze zastosowanie znalazy metody analizy (elementarnej i przyczynowej) oraz syntezy. Pozwoliy one z jednej strony zebra i usystematyzowa bogaty materia faktograficzny, dotyczcy gównych tendencji rozwoju spoeczno-gospodarczego, z drugie za stanowiy postaw dla oceny wpywu tych tendencji na gospodark i rynek pracy konkretnego regionu, jakim jest województwo pomorskie. Powszechnie wykorzystywan technik jest take opis, co wynika gównie z jakociowego charakteru informacji ródowych wykorzystywanych w pracach nad raportem. Uzupeniaj go graficzne formy prezentacji danych. Przyjta procedura badawcza skadaa si z trzech etapów identyfikacji zjawisk i tendencji; budowy jakociowego modelu gospodarki oraz oceny potencjalnego wpywu zidentyfikowanych zjawisk na struktur gospodarki i rynku pracy województwa. Nad pierwszym i drugim zagadnieniem prace prowadzone byy równolegle. Zgodnie z koncepcj terytorialnego systemu spoecznego, czynników zmian w strukturze gospodarki i rynku poszukiwa naley nie tylko w sferze gospodarki ale take szeroko rozumianej kultury, polityki oraz w relacjach czowiek-rodowisko. Identyfikacja najwaniejszych, z punktu widzenia struktury gospodarki i rynku pracy regonu, zjawisk i tendencji poprzedzona musiaa by bardzo szerok kwerend literatury. Na tym etapie podstawow metod badawcz bya analiza róde wtórnych (desk research). Wykorzystanie tej metod jest bardzo efektywne. Pozwolio uzyska szerok, a zarazem szczegóow wiedz na temat wanych z punktu widzenia gospodarki i rynku pracy tendencji obserwowanych w wiecie. Uzupeniajco wykorzystano take dane ilociowe, dokonujc analizy struktury i dynamiki wybranych procesów. Zastosowano metody opisu statystycznego, analizy dynamiki, analizy wspózalenoci, typologii i klasyfikacji. Dla potrzeb prawidowej identyfikacji zjawisk i tendencji skonstruowano take jakociowy model gospodarki województwa pomorskiego, wykorzystujc w tym celu wyniki wczeniejszych bada, w duej mierze przeprowadzonych przez zespó IBnGR. Na tym etapie wikszo prac miaa charakter syntetyczny, do pewnego stopnia wspierany wykorzystaniem danych ilociowych. Tworzc model pod uwag wzito struktur branow pracujcych, wielko i charakter klastrów oraz funkcjonowanie najwikszych przedsibiorstw.

14 Przyjte podejcie oraz zastosowane metody badawcze 14 Dziki znajomoci specyfiki gospodarki i rynku pracy województwa pomorskiego moliwa bya selekcja zgromadzonej wiedzy dotyczcej zjawisk i tendencji spoeczno-gospodarczych. Na tym etapie zastosowanie znalazy takie metody badawcze jak: burza mózgów, metoda adwokata, zasada Pareto, bonitacji punktowej. Byy one wykorzystywane w toku grupowej pracy caego zespou badawczego. Selekcja zjawisk i trendów spoeczno-gospodarczych dokonana zostaa dwuetapowo. W pierwszym etapie, na podstawie wiedzy uzyskanej w toku analizy róde wtórnych, jakociowo okrelono dynamik skatalogowanych zjawisk i tendencji. Nastpnie odrzucono procesy cechujce si niskim prawdopodobiestwem wystpienia lub nisk zmiennoci w przyjtym horyzoncie czasowym. W drugim etapie odrzucono tendencje i zjawiska, których wpyw na struktur gospodarki bdzie znikomy. Kryterium oceny siy wpywu stanowi udzia brany/klastra, na który wpyw wywiera dany proces, w strukturze pracujcych w województwie pomorskim. Ocena miaa charakter jakociowy i dokonana zostaa zespoowo. W ten sposób wypracowano zestawienie 53 zjawisk i procesów, o potencjalnie silnym wpywie na ksztat regionalnej struktury gospodarki i rynku pracy. W przewaajcej wikszoci maj one charakter horyzontalny. W mniejszym stopniu dotykaj konkretnych bran, w znacznie wikszym za kompetencji, na które popyt ulega i bdzie ulega dalszym istotnym zmianom. Przyjte podejcie oraz zastosowane metody badawcze pozwoliy odnie si do najistotniejszych na tym etapie projektu pyta: Jakie zjawiska i tendencje z zakresu relacji ekonomicznych, spoecznych, politycznych, kulturowych i ekologicznych obecnie ksztatuj struktur gospodarki i rynku pracy? Jaki jest kierunek i dynamika tych oddziaywa? Czy w badanej perspektywie nadal bd one istotne? Jakie zjawiska i tendencje z zakresu relacji ekonomicznych, spoecznych, politycznych, kulturowych i ekologicznych wystpi w badanym okresie? Jaki bdzie ich zasig czy bd to megatrendy globalne czy zjawiska o zasigu krajowym bd regionalnym? Jakie bdzie prawdopodobiestwo wystpienia tych zjawisk, kierunek i dynamika do 2020 r.? Jakie s gówne elementy gospodarki (due oraz mae i rednie przedsibiorstwa, branowe, klastry) województwa pomorskiego? Jaka jest struktura powiza midzy nimi oraz powiza z otoczeniem? Jakie relacje wi rynek pracy z gospodark regionu oraz z otoczeniem? Jaka jest rola województwa pomorskiego w gospodarce Polski, Europy Batyckiej, Unii Europejskiej, gospodarce globalnej? Z jakimi obszarami województwo jest szczególnie silnie powizane gospodarczo? Które sektory maj najsilniej egzogeniczny, a które endogeniczny charakter?

15 Przyjte podejcie oraz zastosowane metody badawcze 15 W jaki sposób zidentyfikowane zjawiska i procesy wpywaj i bd wpywa na struktur gospodarki rynku pracy województwa pomorskiego? Jaki bdzie kierunek i intensywno oddziaywania zidentyfikowanych zjawisk i procesów na funkcjonowanie poszczególnych elementów gospodarki (due oraz mae i rednie przedsibiorstwa, brane, klastry) i relacje midzy nimi, jak i na ich relacje z otoczeniem zewntrznym?

16

17 Streszczenie raportu 17 3 STRESZCZENIE RAPORTU Województwo pomorskie jest regionem o ponadprzecitnym, jak na polskie warunki, poziomie rozwoju gospodarczego. Pod wzgldem PKB na mieszkaca zajmuje pite miejsce w kraju, a pod wzgldem wysokoci stopy bezrobocia BAEL jest, z najniszym wród województw poziomem, liderem zestawienia. Specyfika struktury gospodarczej województwa pomorskiego polega na ponadprzecitnym znaczeniu usug. W strukturze pracujcych najwikszy udzia odgrywaj usugi publiczne (edukacja, ochrona zdrowia, administracja) oraz niektóre usugi rynkowe: handel; doradztwo prawne, finansowe, gospodarcze; obsuga nieruchomoci, transport oraz porednictwo finansowe. Wyranie mniejsze znaczenie w strukturze gospodarki ma przemys. W tym sektorze najistotniejsze pod wzgldem udziau w zatrudnieniu brane to: przemys spoywczy, okrtowy oraz powizany z nim przemys metalowy. Udzia rolnictwa w strukturze gospodarki jest najmniejszy. W porównaniu do innych regionów take jest niszy od przecitnego, co jest specyfik gospodarki i rynku pracy województwa. Struktura branowa nie opisuje wszystkich najwaniejszych elementów decydujcych o ksztacie regionalnej gospodarki. Oprócz bran wyodrbni mona take potencjalne klastry. Dziki koncentracji duej liczby wzajemnie powizanych firm, wyspecjalizowanych dostawców, jednostek wiadczcych usugi, podmiotów dziaajcych w pokrewnych sektorach potencjalne klastry, zidentyfikowane w regionie stanowi podstaw do wzmacniania przewagi konkurencyjnej. Do najwikszych z nich zaliczaj si klastry: budowlany, turystyczny, rolno-spoywczy oraz logistyczno-transportowo-dystrybucyjny, cho istotne znaczenie w ksztatowaniu specyfiki gospodarki województwa pomorskiego odgrywaj te pozostae klastry, nawet te o stosunkowo maej liczbie pracujcych, jak np. klaster jubilerski (bursztynniczy). Obrazu struktury gospodarczej regionu dopeniaj najwiksze przedsibiorstwa, penice bardzo czsto funkcj lokomotyw rozwoju bran i klastrów. W województwie funkcjonuje ich okoo stu (z 2 tys. w Polsce). Skupione s one przede wszystkim w: budownictwie, przemyle spoywczym, przeadunku towarów, gospodarce magazynowej oraz spedycji, przemyle okrtowym, handlu hurtowym, klastrze ICT oraz klastrze chemicznym. Wymienione wyej elementy struktury gospodarczej s ze sob powizane interakcjami o rónym stopniu intensywnoci. W obrbie klastrów, oprócz powiza czysto zaopatrzeniowych, wystpuj take relacje wspópracy w zakresie rozwoju nowych technologii, stanowienia norm, szkolenia kadr. Poza strukturami klastrowymi najczstsz form relacji s powizania dostawca-odbiorca. Charakterystycznym dla województwa przykadem takich interakcji s powizania przemysu okrtowego z metalowym i metalowo-narzdziowym. Oprócz interakcji w ramach acucha wartoci dodanej wystpuj take oddziaywania horyzontalne.

18 Streszczenie raportu 18 Funkcjonowanie szkolnictwa, stan infrastruktury transportowej wpywaj na kondycj wszystkich bran. Dziki identyfikacji najwaniejszych z tych powiza moliwa jest bardziej precyzyjna ocena zmian w strukturze gospodarki i rynku pracy wywoanych przez pojawiajce si zjawiska i tendencje rozwojowe. Aby uwzgldni moliwie szeroki wachlarz zagadnie odpowiedzialnych za specyfik gospodarcz regionu, pod uwag wzito zarówno wewntrzne (jako kapitau ludzkiego, struktura oferty edukacyjnej, struktura sektora B+R, pooenie w przestrzeni spoeczno-ekonomicznej, poziom rozwoju infrastruktury gospodarczej i spoecznej, struktura inwestycji publicznych, atrakcyjno inwestycyjna) jak i zewntrzne (bezporednie inwestycje zagraniczne, handel zagraniczny) uwarunkowania i czynniki rozwoju. Model gospodarki regionu by pomocny w procesie gromadzenia, porzdkowania i selekcji informacji o zjawiskach i procesach ksztatujcych obecnie lub w przyszoci struktur regionalnej gospodarki i rynku pracy. Sporód kilkuset czynników opisywanych w literaturze i analizach renomowanych orodków/instytucji badawczych (w tym: Banku wiatowego, National Inteligence Council of the USA, Deutsche Bank Research, Oxford Analytica, Oxford University Press, Komisja Europejska, PlasticsEurope, ILO, The Gallup Organization, CEDEFOP European Centre for the Development of Vocational Training, NBCH National Business Coalition on Health, The Talent Jungle Network, US Departament of Education, EWCO - European Working Conditions Observatory, Workforce Development Network, NYATEP - The New York Association of Training and Employment Professionals, IZA - Institute for the Study of Labor, Economic Policy Institute, IMD Szwajcaria, EPI Economic Policy Institute, McKinsey&Company, Ernest&Young, agendy rzdowe RP) wyselekcjonowano 53 zjawiska i procesy, które porzdkujc, pogrupowano w 10 trendów (do zbioru tego dodano, z uwagi na potencjalne znaczenie, organizacj EURO 2012). Dla kadego z nich wstpnie zarysowano zakres potencjalnego oddziaywania na struktur gospodarki i rynku pracy. Zestawienie obejmuje nastpujce trendy: Coraz wicej informacji i wiedzy Pdzca digitalizacja Postp globalizacji Szybka technologizacja Coraz bardziej sieciowa i projektowa gospodarka Oszczdzanie energii i odnawialno jej róde Otwarty i wymagajcy rynek pracy Powstawanie nowego spoeczestwa Dusze i lepsze ycie Dalsza integracja Europy Euro 2012

19 Streszczenie raportu 19 Dynamiczny wzrost generowanych i przetwarzanych zasobów informacji i wiedzy jest trendem, który pociga za sob nasilenie wielu procesów. Samo posiadanie informacji przestaje by atutem, gdy jest ona coraz atwiej dostpna (take bezpatnie). Sukces zapewnia umiejtno selekcji, przetwarzania, syntezy i zastosowania informacji w praktyce, czyli wiedza. Jednak na tym polu take panuje silna konkurencja aby mie przewag, wiedza musi by efektywnie tworzona i wykorzystywana, co wymaga ksztatowania odpowiednich struktur i procedur (sieci, okrgi wiedzy). Jednak przede wszystkim trzeba umie nada jej odpowiedni warto (wiedza symboliczna) to klucz do sukcesu. Konsekwencj rosncych zasobów wiedzy i informacji s przeciwstawne cho wspózalene procesy z jednej strony coraz gbsza specjalizacja z drugiej za interdyscyplinarno i uniwersalno (zdolno do midzykulturowej i midzyrodowiskowej wspópracy dziki posiadaniu umiejtnoci interpersonalnych, osobowociowych, spoecznych i kulturowych), które stwarzaj warunki dla kooperacji specjalistów. Coraz bardziej dynamiczny przyrost informacji i wiedzy stwarza nie tylko oczywist konieczno permanentnego uczenia ale take oduczania starych nawyków, co czsto okazuje si trudniejsze. Zakres oddziaywania wymienionych procesów na struktur gospodarki i rynku pracy województwa bdzie szeroki. W pierwszej kolejnoci dotknie ono kadr kierownicz (w sektorze publicznym i prywatnym) oraz specjalistów praktycznie wszystkich dziedzin. Oddziaywaniu trendu w szczególnoci poddane bd usugi publiczne (szkolnictwo, ochrona zdrowia, administracja) oraz cz usug rynkowych, których istota dziaalnoci polega na generowaniu lub przetwarzaniu informacji (np. sektor badawczorozwojowy, finansowy). Kolejnym wanym trendem jest digitalizacja. Jest ona moliwa dziki powszechnej obecnoci komputerów w coraz wikszej liczbie dziedzin ycia spoeczno-gospodarczego. W zwizku z tym kompetencje komputerowe przestaj mie charakter specjalistyczny nabierajc uniwersalnego znaczenia. Wszechobecno komputerów jest bodcem dla integracji systemów, rozwoju e-dziaalnoci (e-brane i e-zawody). Towarzyszy jej zmiana postaw spoecznych. Potrzeba bycia on-line oraz rosnca interaktywno stwarzaj nowe uwarunkowania funkcjonowania gospodarki i rynku pracy. Pdzca digitalizacja niesie jednak za sob take niebezpieczestwa w postaci e-wykluczenia czy cyber-przestpczoci. Rozwój sztucznej inteligencji take zmienia struktur popytu na umiejtnoci i kompetencje. Niektóre staj si zbdne a rola innych ronie (japoski robot Aasimo potrafi ju podawa kaw do stolika przedstawiciele koncernu zapowiadaj komercjalizacj tego zastosowania w cigu dekady). Postpujca digitalizacja jest trendem, który oddziauje na struktur gospodarki i rynku pracy województwa pomorskiego w sposób bezporedni i poredni. Bezporednio wpywa ona na funkcjonowanie brany ICT najczciej stanowic silny bodziec popytowy do jej rozwoju. Jednak o wiele istotniejsze jest oddziaywanie porednie modyfikujce sposób funkcjonowania handlu, ochrony zdrowia, administracji, finansów, usug doradczych. Przede wszystkim stawia ona olbrzymie wyzwania przed sektorem edukacyjnym w zakresie skutecznego wyksztacenia kompetencji komputerowych (praktyczne zastosowanie wiedzy z tego zakresu do rozwizywania konkretnych problemów w rónych dziedzinach ycia).

20 Streszczenie raportu 20 Postpujca globalizacja jest trendem, który porednio wywiera bdzie istotny wpyw na pomorsk gospodark. Niewtpliwie dalej bdzie roso znaczenie midzynarodowych korporacji oraz wymiany gospodarczej i migracji, co sprzyja bdzie zarówno multikulturowoci jak i homogenizacji kulturowej. Omawiane procesy bd najprawdopodobniej poddane silniejszej regulacji. Powanym wyzwaniem dla gospodarki Pomorza (jak i dla innych regionów pastw rozwinitych) bdzie dalszy wzrost znaczenia Brazylii, Rosji, Indii i Chin (BRICs) 1. Postpujca globalizacja niesie ze sob take problemy w postaci globalnych zagroe (pandemie, terroryzm, konflikty polityczne, kryzysy ekologiczne) oraz dalszego wzrostu zrónicowa dochodowych. Omawiany trend oddziauje na regionaln struktur gospodarki i rynku pracy gównie horyzontalnie, cho mona take wskaza elementy gospodarki, których funkcjonowanie bdzie modyfikowane przez procesy skadajce si na analizowany trend. Niewtpliwie zalicza si do nich administracja (regulacje, minimalizowane skutków rozwarstwienia dochodowego), przetwórstwo przemysowe i usugi podatne na digitalizacj a przez to na delokalizacj (konkurencja ze strony nowych rynków). Omawiany trend jest kolejnym, który stawia trudne wyzwania przed edukacj (kompetencje interkulturowe, prawo i finanse midzynarodowe, regionalistyka). Procesy globalizacyjne natrafiaj na pewn przeciwwag polegajc na poszukiwaniu lokalnego zakorzenienia. Moe to by bodcem do rozwoju produktów bazujcych na lokalnych zasobach. Korzysta z tego moe przede wszystkim brana turystyczna, w mniejszym stopniu sektor rolno-spoywczy, czy przetwórczy (o ile wytwarza produkty nacechowane lokaln specyfik np. meble gdaskie). Istotnym czynnikiem zmian jest wizka procesów skadajca si na postpujc technologizacj. Rozwój bio-, nano- i neurotechnologii, technologizacja ycia z jednej strony i wykluczenie technologiczne z drugiej strony oraz kreatywna destrukcja i realokacja, z uwagi na sabo rozpoznane potencjalne efekty wprowadzaj duo niepewnoci, co do moliwego kierunku wpywu na struktur gospodarki i rynku pracy. Omawiany trend moe doprowadzi do zaniku pewnych bran i zawodów, stwarzajc zupenie nowe perspektywy rozwoju dla innych. Wygranymi bd te regiony, w których splot zastanych czynników bdzie sprzyjajcy dla nowej dziaalnoci lub te, które bd w wstanie reagowa elastycznie i tym sposobem wykorzystywa pojawiajce si szanse. Coraz bardzie sieciowy i projektowy charakter gospodarki jest kolejnym trendem istotnym dla ksztatowania struktury gospodarki i rynku pracy województwa pomorskiego. Elastyczna, projektowa i sieciowa wspópraca (dla okrelonego celu) midzy wyspecjalizowanymi firmami, a take midzy biznesem i nauk staje si najbardziej efektywnym modelem funkcjonowania. Wymusza ona zmian modelu organizacji pracy ronie rola wiadomego, elastycznego, odpowiedzialnego pracownika. Jednoczenie pracodawca przestaje by zarzdc i kontrolerem, a zaczyna by partnerem w projekcie. Rosnca sieciowo i projektowo rozmywa granic midzy sektorami. Dobrym przykadem tego zjawiska jest serwicyzacja przemysu i rolnictwa. W deniu do wyszej efektywnoci wykonywanie niektórych dziaalnoci, stanowicych 1 Zgodnie z raportem Global Trends 2025: Transformed World w latach czny udzia gospodarek tych czterech krajów w wiatowym PKB osignie dzisiejszy udzia gospodarek G7.

21 Streszczenie raportu 21 dotychczas integraln cz sektorów przemysu, bd te rolnictwa zostaje przejte przez wyspecjalizowane usugowe podmioty gospodarcze. W konsekwencji aktywno zaliczana do sektora przemysu czy rolnictwa staje si skadow sektora usug. Rosnca projektowo i sieciowo gospodarki wywiera bdzie silny wpyw nie tyle na branow struktur gospodarki, co na struktur rynku pracy, modyfikujc zestaw najbardziej potrzebnych kompetencji. Modyfikacja ta w najwikszym stopniu dotknie kierowników (zarówno duych jak i maych oraz rednich przedsibiorstw) oraz wszelkich specjalistów. Proces rozwoju gospodarki projektowej i sieciowej stanowi powane wyzwanie dla sektora edukacyjnego. Bdzie musia dostarcza wiedzy moduowej, dziki czemu moliwe bdzie ksztacenie bardziej zrónicowane i interdyscyplinarne. Silnego nacisku wymaga ksztacenie kompetencji komunikacyjnych i innych niezbdnych do pracy zespoowej. Powanym wyzwaniem o charakterze globalnym, którego skutki odczuwalne bd take na Pomorzu, jest konieczno oszczdzania energii i przeorientowania gospodarki na korzystanie z odnawialnych jej róde. Skutkiem tego zjawiska jest poszukiwanie alternatywnych róde energii, wynajdywanie i doskonalenie nowych technologii, wzrost wiadomoci ekologicznej oraz dziaania regulacyjne np. w postaci pakietu klimatycznego. Opisywane tendencje bd odczuwalne przez wszystkie sektory pomorskiej gospodarki. Wydaje si e najwikszy wpyw bd may regulacje zawarte w ramach pakietu klimatycznego. Sektorem dotknitym w najwikszym stopniu bdzie energetyka. Realizacja celów pakietu doprowadzi do znaczcego wzrostu cen energii, bdcego wynikiem zarówno inwestycji proekologicznych, jak i koniecznoci ponoszenia przez elektrownie wydatków na limity zanieczyszcze w systemie aukcyjnym. Przewiduje si, e np. wzrost cen prdu dla duych odbiorców przemysowych przekroczy 100 proc., co porednio wpynie na pozostae dziedziny gospodarki, szczególnie energochonne (przemys chemiczny, papierniczy, mineralny). Z drugiej strony szans regionu jest rozwój energetyki opartej na ródach odnawialnych. Wybrzee Morza Batyckiego jest obszarem uprzywilejowanym dla wykorzystania energii wiatru. Jednak rozwój alternatywnych róde energii nie bdzie w stanie zaspokoi rosncych potrzeb energetycznych regionu. Spektrum moliwych do podjcia dziaa w tym zakresie jest szerokie, obejmujc zarówno budow nowoczesnych siowni konwencjonalnych jak i jdrowych. Jednak kluczowe znaczenie dla gospodarki regionu i jego mieszkaców bdzie mia proces zmniejszania energochonnoci (rozwizania i technologie zmniejszajce zuycie energii). Bardzo due znacznie ma trend polegajcy na rosncej otwartoci rynku pracy i coraz wikszych wymaga, jakie stawia on swoim uczestnikom. Oznakami tych zmian s: rosnca mobilno (zarówno zawodowa jak i przestrzenna), wchodzenie na rynek pracy tzw. pokolenia Y (nieznajcego wiata bez Internetu, telefonów komórkowych, komunikatorów, i wraz ze wszystkimi pozytywnymi i negatywnymi konsekwencjami tego zjawiska), coraz powszechniejsza konieczno wspópracy przedstawicieli rónych pokole w ramach organizacji, rosnce znaczenie kompetencji i konieczno ich staego uaktualniania oraz coraz wiksze znaczenie kobiet na rynku pracy. Otwarty i wymagajcy rynek pracy stawia wyzwania zarówno przed pracodawcami jak i pracobiorcami. Wymienione powyej procesy odmieni

22 Streszczenie raportu 22 filozofi zarzdzania personelem. Z kolei pracobiorcy w wikszym ni dotychczas stopniu dba bd musieli o rozwój kompetencji uniwersalnych oraz rozwija zdolnoci adaptacji do czsto zmieniajcych si zada i warunków pracy. Rosnca mobilno dotyczy bdzie w wikszym stopniu pracowników o kompetencjach i umiejtnociach atwych do przeniesienia i adaptacji z jednego stanowiska pracy na drugie. Dotyczy to grona pracowników, których specjalizacja nie jest bardzo wska, a jednoczenie wyposaonych w wiedz symboliczn (kreatywn) i syntetyczn (inyniersk), jak równie w kompetencje interpersonalne oraz uniwersalne. W zwizku z tym, wyzwaniem dla gospodarki i rynku pracy województwa pomorskiego bdzie walka o talenty. Region dysponuje w tym wzgldzie silnym atutem w postaci korzystnych warunków ycia, które przycigaj klas kreatywn. Nie oferuje on jednak wystarczajcej gamy kreatywnych stanowisk pracy, co na pewnym etapie rozwoju zawodowego, sprzyja podejmowaniu decyzji o migracji. Struktura gospodarki oraz rynku pracy poddana bdzie oddziaywaniu procesów oznaczajcych rozwój nowego spoeczestwa. Dominujce znaczenie w tym zakresie ma wzrost wiadomoci obywatelskiej, konsumenckiej oraz spoecznej, a take dalszy rozwój klasy redniej. Pierwszy z wymienionych procesów oznacza wiksz partycypacj obywateli w sprawowaniu wadzy oraz zaangaowanie na rzecz lokalnego rodowiska. Drugi oznacza rosnc rol wiadomego konsumenta, który jest zaangaowany, poszukujcy i wybierajcy powica jednak danemu produktowi coraz krótsze chwile uwagi. Dziki rozwojowi technologii informacyjnych coraz czciej wchodzi w partnerskie relacje z wytwórcami dóbr i usug stajc si prosumentem 2. Rozwój klasy redniej stanowi bodziec popytowy dla bran dóbr luksusowych, turystyki zagranicznej, sprztu AGD, usug pielgnacyjnych i zdrowotnych (spa, salony piknoci, fitness kluby, siownie), kultury masowej. Wzrost wiadomoci obywatelskiej i spoecznej stanowi wyzwanie dla administracji, która musi wypracowa model funkcjonowania adekwatny do obserwowanych zmian. Aby byo to moliwe, potrzebne jest wyposaenie pracowników administracji w nowe kompetencje, przede wszystkim zarzdcze, w tym komunikacyjne. Efektem rosncej wiadomoci spoecznej jest rozwój organizacji pozarzdowych. Dziki temu, e funkcjonuj one czciowo w oparciu o wolontariat to s wanym ogniwem porednim pomidzy etapem edukacji, a pracy zawodowej sprzyjajcym wyksztaceniu kompetencji uniwersalnych. Wyduanie si ycia oraz polepszenie jego jakoci stanowi trend, szczególnie widoczny w krajach, które przeszy transformacj ustrojow. Odczuwalny jest on w Polsce, w tym w województwie pomorskim. Coraz dusze ycie to efekt m.in.: wzrostu zamonoci spoeczestwa, rozwoju medycyny oraz z zdrowszego trybu ycia. W rezultacie wzrasta popyt na usugi medyczne i okoomedyczne oraz usugi zwizane z aktywnym spdzaniem czasu wolnego (sport, rekreacja, bioregeneracj, wellness&spa). Ronie take zapotrzebowanie na zdrowe produkty (gównie ywno). Przy niekorzystnych zmianach demograficznych i w efekcie rosncych napi w funkcjonowaniu systemu zabezpiecze spoecznych i 2 Prosument - termin wprowadzony przez A.Toera oznaczajcy osob, która posiadajc szerok wiedz o dobrach i usugach zwizanych z ulubion mark, przekazuje j innym. Tym smym staje si elementem procesu produkcyjnego, mogc dziaa jako ambasador marki, bd te produktu.

globalizacja digitalizacja

globalizacja digitalizacja globalizacja digitalizacja ekologizacja PokolenieY srebrnagospodarka 2020 i prognoza zmian oraz kierunków rozwoju gospodarki CZYNNIKI I MECHANIZMY ZMIAN GOSPODARKI I RYNKU PRACY WOJEWÓDZTWA POMORSKIEGO

Bardziej szczegółowo

Evaluation of the main goal and specific objectives of the Human Capital Operational Programme

Evaluation of the main goal and specific objectives of the Human Capital Operational Programme Pracownia Naukowo-Edukacyjna Evaluation of the main goal and specific objectives of the Human Capital Operational Programme and the contribution by ESF funds towards the results achieved within specific

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH

WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH Studia I stopnia stacjonarne i niestacjonarne Kierunek Międzynarodowe Stosunki Gospodarcze Specjalność PROGRAM OF BACHELOR STUDIES Graduate profile Graduate has a general theoretical knowledge in the field

Bardziej szczegółowo

No matter how much you have, it matters how much you need

No matter how much you have, it matters how much you need CSR STRATEGY KANCELARIA FINANSOWA TRITUM GROUP SP. Z O.O. No matter how much you have, it matters how much you need Kancelaria Finansowa Tritum Group Sp. z o.o. was established in 2007 we build trust among

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie: Krystyna Gurbiel Dyrektor Generalny Polskiej Fundacji Promocji i Rozwoju Ma"ych i (rednich Przedsi)biorstw... 9. Streszczenie...

Wprowadzenie: Krystyna Gurbiel Dyrektor Generalny Polskiej Fundacji Promocji i Rozwoju Maych i (rednich Przedsi)biorstw... 9. Streszczenie... SPIS TRE%CI Wprowadzenie: Krystyna Gurbiel Dyrektor Generalny Polskiej Fundacji Promocji i Rozwoju Ma"ych i (rednich Przedsi)biorstw... 9 Streszczenie... 11 1. Zmiany makroekonomiczne w Polsce w latach

Bardziej szczegółowo

PROGRAM STAŻU. Nazwa podmiotu oferującego staż / Company name IBM Global Services Delivery Centre Sp z o.o.

PROGRAM STAŻU. Nazwa podmiotu oferującego staż / Company name IBM Global Services Delivery Centre Sp z o.o. PROGRAM STAŻU Nazwa podmiotu oferującego staż / Company name IBM Global Services Delivery Centre Sp z o.o. Miejsce odbywania stażu / Legal address Muchoborska 8, 54-424 Wroclaw Stanowisko, obszar działania/

Bardziej szczegółowo

Health Resorts Pearls of Eastern Europe Innovative Cluster Health and Tourism

Health Resorts Pearls of Eastern Europe Innovative Cluster Health and Tourism Health Resorts Pearls of Eastern Europe Innovative Cluster Health and Tourism Projekt finansowany Fundusze Europejskie z budżetu państwa dla rozwoju oraz ze Polski środków Wschodniej Unii Europejskiej

Bardziej szczegółowo

Effective Governance of Education at the Local Level

Effective Governance of Education at the Local Level Effective Governance of Education at the Local Level Opening presentation at joint Polish Ministry OECD conference April 16, 2012, Warsaw Mirosław Sielatycki Ministry of National Education Doskonalenie

Bardziej szczegółowo

Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing and its consequences for society

Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing and its consequences for society Prof. Piotr Bledowski, Ph.D. Institute of Social Economy, Warsaw School of Economics local policy, social security, labour market Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing

Bardziej szczegółowo

Cracow University of Economics Poland. Overview. Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005

Cracow University of Economics Poland. Overview. Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005 Cracow University of Economics Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005 - Key Note Speech - Presented by: Dr. David Clowes The Growth Research Unit CE Europe

Bardziej szczegółowo

Cracow University of Economics Poland

Cracow University of Economics Poland Cracow University of Economics Poland Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005 - Keynote Speech - Presented by: Dr. David Clowes The Growth Research Unit,

Bardziej szczegółowo

Financial support for start-uppres. Where to get money? - Equity. - Credit. - Local Labor Office - Six times the national average wage (22000 zł)

Financial support for start-uppres. Where to get money? - Equity. - Credit. - Local Labor Office - Six times the national average wage (22000 zł) Financial support for start-uppres Where to get money? - Equity - Credit - Local Labor Office - Six times the national average wage (22000 zł) - only for unymployed people - the company must operate minimum

Bardziej szczegółowo

Eugeniusz Koś micki Zrównoważony rozwój w warunkach globalizacji gospodarki. Podstawowe problemy teoretyczne i polityczne

Eugeniusz Koś micki Zrównoważony rozwój w warunkach globalizacji gospodarki. Podstawowe problemy teoretyczne i polityczne Eugeniusz Koś micki Zrównoważony rozwój w warunkach globalizacji gospodarki Podstawowe problemy teoretyczne i polityczne Białystok Poznań 2009 3 copyright by: Fundacja Ekonomistów Środowiska i Zasobów

Bardziej szczegółowo

Lower Silesia Region CLIMATE-KIC PARTNER

Lower Silesia Region CLIMATE-KIC PARTNER Samorządowa jednostka organizacyjna Lower Silesia Region CLIMATE-KIC PARTNER Institute for Territorial Development / Climate-Kic 1 PRZEMYSŁAW MALCZEWSKI LOWER SILESIA COORDINATOR OF REGIONAL ACTIVITY AFFILIATED

Bardziej szczegółowo

ERASMUS + : Trail of extinct and active volcanoes, earthquakes through Europe. SURVEY TO STUDENTS.

ERASMUS + : Trail of extinct and active volcanoes, earthquakes through Europe. SURVEY TO STUDENTS. ERASMUS + : Trail of extinct and active volcanoes, earthquakes through Europe. SURVEY TO STUDENTS. Strona 1 1. Please give one answer. I am: Students involved in project 69% 18 Student not involved in

Bardziej szczegółowo

Krytyczne czynniki sukcesu w zarządzaniu projektami

Krytyczne czynniki sukcesu w zarządzaniu projektami Seweryn SPAŁEK Krytyczne czynniki sukcesu w zarządzaniu projektami MONOGRAFIA Wydawnictwo Politechniki Śląskiej Gliwice 2004 SPIS TREŚCI WPROWADZENIE 5 1. ZARZĄDZANIE PROJEKTAMI W ORGANIZACJI 13 1.1. Zarządzanie

Bardziej szczegółowo

Uw a r u n k o w a n i a r o z w o j u Do l n e g o Śl ą s k a. Redaktor naukowy Teresa Kupczyk

Uw a r u n k o w a n i a r o z w o j u Do l n e g o Śl ą s k a. Redaktor naukowy Teresa Kupczyk Uw a r u n k o w a n i a r o z w o j u Do l n e g o Śl ą s k a w perspektywie roku 2020 Redaktor naukowy Teresa Kupczyk Wrocław 2010 Spis treści Wprowadzenie...7 1. Szanse i zagrożenia dla rozwoju Polski

Bardziej szczegółowo

ZróŜnicowanie polskich miast Urban Inequality in Poland

ZróŜnicowanie polskich miast Urban Inequality in Poland OECD Przegląd krajowej polityki miejskiej National Urban Policy Review of Poland 17-19 19 March 2010 ZróŜnicowanie polskich miast Urban Inequality in Poland Zygmunt Ziobrowski Instytut Rozwoju Miast The

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie: Krystyna Gurbiel - Dyrektor Generalny Polskiej Fundacji Promocji i Rozwoju Ma"ych i &rednich Przedsi'biorstw... 9

Wprowadzenie: Krystyna Gurbiel - Dyrektor Generalny Polskiej Fundacji Promocji i Rozwoju Maych i &rednich Przedsi'biorstw... 9 SPIS TRE%CI Wprowadzenie: Krystyna Gurbiel - Dyrektor Generalny Polskiej Fundacji Promocji i Rozwoju Ma"ych i &rednich Przedsi'biorstw... 9 Streszczenie raportu... 11 $. Stan sektora ma!ych i "rednich

Bardziej szczegółowo

Adam Kozierkiewicz JASPERS

Adam Kozierkiewicz JASPERS Adam Kozierkiewicz JASPERS Europa 2020 Flagship initiatives Priorities Targets Digital agenda for Europe Innovation Union Youth on the move Resource efficient Europe An industrial policy for the globalisation

Bardziej szczegółowo

Implementation of the JEREMIE initiative in Poland. Prague, 8 November 2011

Implementation of the JEREMIE initiative in Poland. Prague, 8 November 2011 Implementation of the JEREMIE initiative in Poland Prague, 8 November 2011 Poland - main beneficiary of EU structural funds - 20% of allocation within cohesion policy (EUR 67 bln) Over EUR 10 bln of NSRF

Bardziej szczegółowo

A DIFFERENT APPROACH WHERE YOU NEED TO NAVIGATE IN THE CURRENT STREAMS AND MOVEMENTS WHICH ARE EMBEDDED IN THE CULTURE AND THE SOCIETY

A DIFFERENT APPROACH WHERE YOU NEED TO NAVIGATE IN THE CURRENT STREAMS AND MOVEMENTS WHICH ARE EMBEDDED IN THE CULTURE AND THE SOCIETY A DIFFERENT APPROACH WHERE YOU NEED TO NAVIGATE IN THE CURRENT STREAMS AND MOVEMENTS WHICH ARE EMBEDDED IN THE CULTURE AND THE SOCIETY ODMIENNE PODEJŚCIE JAK NAWIGOWAĆ W OBECNYCH NURTACH I RUCHACH, KTÓRE

Bardziej szczegółowo

GLOBAL METHANE INITIATIVE PARTNERSHIP-WIDE MEETING 12-14.10.2011 Kraków, Poland

GLOBAL METHANE INITIATIVE PARTNERSHIP-WIDE MEETING 12-14.10.2011 Kraków, Poland GLOBAL METHANE INITIATIVE PARTNERSHIP-WIDE MEETING 12-14.10.2011 Kraków, Poland INSTITUTE OF TECHNOLOGY AND LIVE SCIENCES POZNAŃ BRANCH Department of Environmental Management in Livestock Buildings and

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie Internetu w małych i średnich przedsiębiorstwach

Zastosowanie Internetu w małych i średnich przedsiębiorstwach Akademia Ekonomiczna w Poznaniu Wydział Zarządzania Specjalność: Inwestycje Kapitałowe i Strategie Finansowe Przedsiębiorstw Zastosowanie Internetu w małych i średnich przedsiębiorstwach Michał Goc Praca

Bardziej szczegółowo

Employment. Number of employees employed on a contract of employment by gender in 2012. Company

Employment. Number of employees employed on a contract of employment by gender in 2012. Company Im not found /sites/eneacsr2012.mess-asp.com/themes/eneacsr2012/img/enea.jpg Employt Capital Group is one of the largest companies in the energy industry. Therefore it has an influence, as an employer,

Bardziej szczegółowo

Domy inaczej pomyślane A different type of housing CEZARY SANKOWSKI

Domy inaczej pomyślane A different type of housing CEZARY SANKOWSKI Domy inaczej pomyślane A different type of housing CEZARY SANKOWSKI O tym, dlaczego warto budować pasywnie, komu budownictwo pasywne się opłaca, a kto się go boi, z architektem, Cezarym Sankowskim, rozmawia

Bardziej szczegółowo

Sustainable mobility: strategic challenge for Polish cities on the example of city of Gdynia

Sustainable mobility: strategic challenge for Polish cities on the example of city of Gdynia Katedra Rynku Transportowego Sustainable mobility: strategic challenge for Polish cities on the example of city of Gdynia dr Marcin Wołek Department of Transportation Market University of Gdansk Warsaw,

Bardziej szczegółowo

Najbardziej pożądani pracodawcy 2014 w opinii specjalistów i menedżerów / Badanie Antal International

Najbardziej pożądani pracodawcy 2014 w opinii specjalistów i menedżerów / Badanie Antal International Edycja 5. kwiecień 2015 5 th Edition APRIL 2015 Najbardziej pożądani pracodawcy 2014 w opinii specjalistów i menedżerów / Badanie Antal International The Most Desired Employers 2014 in the Opinion of Professionals

Bardziej szczegółowo

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to students

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to students Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl Back Twoje konto Wyloguj magda.szewczyk@slo-wroc.pl BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to students Tworzenie ankiety Udostępnianie Analiza (55) Wyniki

Bardziej szczegółowo

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to teachers

Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl. magda.szewczyk@slo-wroc.pl. Twoje konto Wyloguj. BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to teachers 1 z 7 2015-05-14 18:32 Ankiety Nowe funkcje! Pomoc magda.szewczyk@slo-wroc.pl Back Twoje konto Wyloguj magda.szewczyk@slo-wroc.pl BIODIVERSITY OF RIVERS: Survey to teachers Tworzenie ankiety Udostępnianie

Bardziej szczegółowo

PAKIET KLIMATYCZNO ENERGETYCZNY UE

PAKIET KLIMATYCZNO ENERGETYCZNY UE FORUM BRANŻOWYCH ORGANIZACJI GOSPODARCZYCH PAKIET KLIMATYCZNO ENERGETYCZNY UE SZANSA DLA INNOWACJI CZY ZAGROŻENIE DLA GOSPODARKI? STANOWISKO PRZEMYSŁU ANDRZEJ WERKOWSKI PRZEWODNICZĄCY FORUM CO2 WARSZAWA,

Bardziej szczegółowo

Łukasz Reszka Wiceprezes Zarządu

Łukasz Reszka Wiceprezes Zarządu Łukasz Reszka Wiceprezes Zarządu Time for changes! Vocational activisation young unemployed people aged 15 to 24 Projekt location Ząbkowice Śląskie project produced in cooperation with Poviat Labour Office

Bardziej szczegółowo

Ewa Pancer-Cybulska, tukasz Olipra, Leszek Cybulski, Agata Suröwka TRANSPORT LOTNICZY A REGIONALNE RYNKI PRACY W POLSCE THE IMPACT OF AIR TRANSPORT

Ewa Pancer-Cybulska, tukasz Olipra, Leszek Cybulski, Agata Suröwka TRANSPORT LOTNICZY A REGIONALNE RYNKI PRACY W POLSCE THE IMPACT OF AIR TRANSPORT Ewa Pancer-Cybulska, tukasz Olipra, Leszek Cybulski, Agata Suröwka TRANSPORT LOTNICZY A REGIONALNE RYNKI PRACY W POLSCE THE IMPACT OF AIR TRANSPORT ON REGIONAL LABOUR MARICETS IN POLAND jt^l Wydawnictwo

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie sieciami telekomunikacyjnymi

Zarządzanie sieciami telekomunikacyjnymi SNMP Protocol The Simple Network Management Protocol (SNMP) is an application layer protocol that facilitates the exchange of management information between network devices. It is part of the Transmission

Bardziej szczegółowo

1987-2012 DYSKRET POLSKA 1987-2014

1987-2012 DYSKRET POLSKA 1987-2014 25 LAT 27 LAT 1987-2012 DYSKRET POLSKA 1987-2014 nasi klienci dobrze trafili... get your swing on with us... www.dyskret.com.pl 30-023 Kraków, ul. Mazowiecka 131 tel. +48 12 423 31 00, office@dyskret.com.pl

Bardziej szczegółowo

ADVICERO TAX RETAIL MARKET IN POLAND

ADVICERO TAX RETAIL MARKET IN POLAND ADVICERO TAX RETAIL MARKET IN POLAND 2014 WWW.ADVICERO.EU RETAIL MARKET IN POLAND The Polish retail market enjoyed substantial development in recent years and is expected to continue growing in the near

Bardziej szczegółowo

Osoby 50+ na rynku pracy 2013-1-PL1-GRU06-38713

Osoby 50+ na rynku pracy 2013-1-PL1-GRU06-38713 Osoby 50+ na rynku pracy 2013-1-PL1-GRU06-38713 Piąte spotkanie grupy partnerskiej w Katowicach (Polska) 19-20 maj 2015 Program Uczenie się przez całe życie Grundtvig Tytył projektu: Osoby 50+ na rynku

Bardziej szczegółowo

PORTS AS LOGISTICS CENTERS FOR CONSTRUCTION AND OPERATION OF THE OFFSHORE WIND FARMS - CASE OF SASSNITZ

PORTS AS LOGISTICS CENTERS FOR CONSTRUCTION AND OPERATION OF THE OFFSHORE WIND FARMS - CASE OF SASSNITZ Part-financed by EU South Baltic Programme w w w. p t m e w. p l PROSPECTS OF THE OFFSHORE WIND ENERGY DEVELOPMENT IN POLAND - OFFSHORE WIND INDUSTRY IN THE COASTAL CITIES AND PORT AREAS PORTS AS LOGISTICS

Bardziej szczegółowo

Energia odnawialna w województwie zachodniopomorskim Koncepcje współpracy

Energia odnawialna w województwie zachodniopomorskim Koncepcje współpracy Energia odnawialna w województwie zachodniopomorskim Koncepcje współpracy Podstaw rozwoju kadego społeczestwa jest jego rozwój gospodarczy, a energia stanowi wan rol w jego realizacji. Z uwagi na cigły

Bardziej szczegółowo

Rozdzia I Postanowienia ogólne

Rozdzia I Postanowienia ogólne Zacznik nr 1 do Zarzdzenia nr 13 / 2011 Dyrektora Powiatowego Urzdu Pracy w rodzie Wlkp. z dnia 15.04.2011 REGULAMIN ORGANIZACYJNY CENTRUM AKTYWIZACJI ZAWODOWEJ Rozdzia I Postanowienia ogólne 1 Regulamin

Bardziej szczegółowo

Działania w dziedzinie klimatu, środowisko, efektywna gospodarka zasobami i surowce

Działania w dziedzinie klimatu, środowisko, efektywna gospodarka zasobami i surowce HORIZON 2020 - THE FRAMEWORK PROGRAMME FOR RESEARCH AND INNOVATION (2014-2020) 2020) Challenge 5 Climate action, environment, resource efficiency and raw materials INFORMAL DRAFT 1 Copyright KPK PB UE

Bardziej szczegółowo

Working Tax Credit Child Tax Credit Jobseeker s Allowance

Working Tax Credit Child Tax Credit Jobseeker s Allowance Benefits Depending on your residency status (EU citizen or not) there are various benefits available to help you with costs of living. A8 nationals need to have been working for a year and be registered

Bardziej szczegółowo

Informal Support in Ageing Societies

Informal Support in Ageing Societies Informal Support in Ageing Societies The Elderly, the Family and the Welfare State Dependency Ratios Myth and Reality The Elderly as Providers and Recipients Future Challenges Policy Implications 1 Dependency

Bardziej szczegółowo

KATOWICE SPECIAL ECONOMIC ZONE GLIWICE SUBZONE and its influence on local economy KATOWICE SPECIAL ECONOMIC ZONE - GLIWICE SUBZONE

KATOWICE SPECIAL ECONOMIC ZONE GLIWICE SUBZONE and its influence on local economy KATOWICE SPECIAL ECONOMIC ZONE - GLIWICE SUBZONE KATOWICE SPECIAL ECONOMIC ZONE GLIWICE SUBZONE and its influence on local economy Definition: WHAT DOES THE SPECIAL ECONOMIC ZONE MEAN? THE SPECIAL ECONOMIC ZONE IS THE SEPERATED AREA WITH ATTRACTIVE TAX

Bardziej szczegółowo

PROGRAM STAŻU Nazwa podmiotu oferującego staż IBM GSDC SP.Z.O.O

PROGRAM STAŻU Nazwa podmiotu oferującego staż IBM GSDC SP.Z.O.O PROGRAM STAŻU Nazwa podmiotu oferującego staż IBM GSDC SP.Z.O.O Miejsce odbywania stażu IBM, ul. Muchoborska 8, 54-424 Wrocław, Poland Stanowisko, obszar działania Młodszy Koordynator Zarządzania Bazą

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ: PSYCHOLOGIA KIERUNEK:

WYDZIAŁ: PSYCHOLOGIA KIERUNEK: Lp. I Introductory module 3 Academic skills Information Technology introduction Intellectual Property Mysterious Code of Science Online surveys Personal growth and social competences in the globalizedintercultural

Bardziej szczegółowo

Leading organiza5on represen5ng the Business Services Sector in Poland ABSL. June 2013

Leading organiza5on represen5ng the Business Services Sector in Poland ABSL. June 2013 Leading organiza5on represen5ng the Business Services Sector in Poland ABSL June 2013 KEY FACTS ON THE SECTOR KEY FACTS ON THE SECTOR 110 000 No. of employees in foreign capital BPO/ITO, SSC and R&D centres

Bardziej szczegółowo

SIŁA EKSPORTU POLSKIEJ BRANŻY KOSMETYCZNEJ

SIŁA EKSPORTU POLSKIEJ BRANŻY KOSMETYCZNEJ SIŁA EKSPORTU POLSKIEJ BRANŻY KOSMETYCZNEJ THE POWER OF EXPORT IN POLISH COSMETICS INDUSTRY KATARZYNA OLĘDZKA Brand Manager Verona Products Professional AGENDA 1. Branża kosmetyczna w Polsce i na świecie

Bardziej szczegółowo

Customer engagement, czyli klient, który wraca

Customer engagement, czyli klient, który wraca Customer engagement, czyli klient, który wraca Impact Economics Relations Transformation Warszawa, 4 listopada 2015 Kolejność ma znaczenie Put your staff first, customers second, and shareholders third

Bardziej szczegółowo

Podsumowanie Raportu o Romach i Travellers

Podsumowanie Raportu o Romach i Travellers Podsumowanie Raportu o Romach i Travellers 10-12 milionów Romów w Europie 6 milionów mieszkających w U E Irlandia Polska Republika Czeska Turcja Populacja społeczności romskiej w liczbach Irlandia Polska

Bardziej szczegółowo

Instrumenty rynku pracy dla osób poszukuj cych pracy, aktualnie podlegaj cych ubezpieczeniu spo ecznemu rolników w pe nym zakresie.

Instrumenty rynku pracy dla osób poszukuj cych pracy, aktualnie podlegaj cych ubezpieczeniu spo ecznemu rolników w pe nym zakresie. Instrumentyrynkupracydlaosóbposzukujcychpracy, aktualniepodlegajcychubezpieczeniuspoecznemurolnikówwpenymzakresie. Zdniem1lutego2009r.weszywycieprzepisyustawyzdnia19grudnia2008r. o zmianie ustawy o promocji

Bardziej szczegółowo

Wymierne korzyci wynikajce z analizy procesów

Wymierne korzyci wynikajce z analizy procesów Wymierne korzyci wynikajce z analizy procesów Analiza procesu jest narzdziem do osignicia wyszej efektywnoci organizacji (midzy innymi). Wymaga ona zbudowania modelu procesu biznesowego bdcego opisem funkcjonowania

Bardziej szczegółowo

I webinarium 18.02.2015

I webinarium 18.02.2015 I webinarium 18.02.2015 Współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Współpracy Transgranicznej Republika Czeska - Rzeczpospolita Polska 2007-2013.

Bardziej szczegółowo

Opportunities Możliwości Resourcefulness Potencjał

Opportunities Możliwości Resourcefulness Potencjał Opportunities Możliwości Resourcefulness Potencjał Poland is a nation rich in history, culture, and tradition, undergoing tremendous change. Polska jest krajem bogatym w historię, kulturę i tradycję, przechodzącym

Bardziej szczegółowo

ESPON ARTS. Map developed by ÖIR/Politecnico di Milano ARTS AR 2013/1/17, 2011. Reykjavik. Helsinki. Oslo. Tallinn. Stockholm.

ESPON ARTS. Map developed by ÖIR/Politecnico di Milano ARTS AR 2013/1/17, 2011. Reykjavik. Helsinki. Oslo. Tallinn. Stockholm. ESPON ARTS Guadeloupe Martinique Réunion Guayane opinon of the ESPON Wien Bratislava Map developed by ÖIR/Politecnico di Milano ARTS AR 2013/1/17, 2011 0 500 EuroGeographics 2002 for the administrative

Bardziej szczegółowo

EP io default website

EP io default website 26-01-2015 Od regulacji Internetu po bezpieczestwo publiczne debata na temat dylematów ochrony danych Nowoczesna gospodarka opiera si w duej mierze na przetwarzaniu danych, dlatego potrzebne s jasne reguy,

Bardziej szczegółowo

Rozwój rynku us ug logistycznych w Polsce w latach 2008-2011 The development of logistics services in Poland in 2008-2011

Rozwój rynku us ug logistycznych w Polsce w latach 2008-2011 The development of logistics services in Poland in 2008-2011 Zeszyty Naukowe UNIWERSYTETU PRZYRODNICZO-HUMANISTYCZNEGO w SIEDLCACH Nr 99 Seria: Administracja i Zarzdzanie 2013 prof. dr hab. Krystyna Pieniak-Lendzion dr in. Adam Marcysiak Uniwersytet Przyrodniczo

Bardziej szczegółowo

PROGRAM. Partnerskie Projekty Szkół Program sektorowy Programu Uczenie się przez całe życie. Tytuł projektu: My dream will change the world

PROGRAM. Partnerskie Projekty Szkół Program sektorowy Programu Uczenie się przez całe życie. Tytuł projektu: My dream will change the world PROGRAM Partnerskie Projekty Szkół Program sektorowy Programu Uczenie się przez całe życie Tytuł projektu: My dream will change the world Państwa partnerskie: Hiszpania i Włochy Czas realizacji projektu:

Bardziej szczegółowo

Galeria Handlowa Starogard Gdański

Galeria Handlowa Starogard Gdański Galeria Handlowa Starogard Gdański Parkridge Retail Miasto Starogard Gdański leży w południowo-wschodniej części województwa pomorskiego, w pobliżu Borów Tucholskich, nad rzeką Wierzycą na Pojezierzu Starogardzkim.

Bardziej szczegółowo

PERSPEKTYWY ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU TRANSPORTU DROGOWEGO W POLSCE DO 2030 ROKU

PERSPEKTYWY ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU TRANSPORTU DROGOWEGO W POLSCE DO 2030 ROKU Ekonomia i Środowisko 2 (49) 2014 Tadeusz Pindór Mariusz Trela PERSPEKTYWY ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU TRANSPORTU DROGOWEGO W POLSCE DO 2030 ROKU Tadeusz Pindór, dr hab. inż. Akademia Górniczo-Hutnicza Mariusz

Bardziej szczegółowo

Clinical Trials. Anna Dziąg, MD, ąg,, Associate Director Site Start Up Quintiles

Clinical Trials. Anna Dziąg, MD, ąg,, Associate Director Site Start Up Quintiles Polandchallenges in Clinical Trials Anna Dziąg, MD, ąg,, Associate Director Site Start Up Quintiles Poland- legislation 1996-2003 Ustawa z dnia 5 grudnia 1996 r o zawodach lekarza i lekarza dentysty, z

Bardziej szczegółowo

III EUROPEAN ECOTOURISM CONFERENCE 26 29.04.2015 POLAND European Ecotourism: facing global challenges

III EUROPEAN ECOTOURISM CONFERENCE 26 29.04.2015 POLAND European Ecotourism: facing global challenges www.european-ecotourism.pl registration: office@european-ecotourism.pl enquires: biuro@sie.org.pl tel. +48 725 994 964 Social Ecological Institute is pleased to invite to III EUROPEAN ECOTOURISM CONFERENCE

Bardziej szczegółowo

Społeczna odpowiedzialność biznesu perspektywy i kierunki rozwoju

Społeczna odpowiedzialność biznesu perspektywy i kierunki rozwoju Społeczna odpowiedzialność biznesu perspektywy i kierunki rozwoju Redakcja Robert Karaszewski Anna Paluszek Spis treści Wstęp Janina Ochojska... 7 Robert Karaszewski... 11 I. Pierwsze refleksje Katarzyna

Bardziej szczegółowo

TRANSPORT W RODZINNYCH GOSPODARSTWACH ROLNYCH

TRANSPORT W RODZINNYCH GOSPODARSTWACH ROLNYCH INŻYNIERIA W ROLNICTWIE. MONOGRAFIE 16 ENGINEERING IN AGRICULTURE. MONOGRAPHS 16 WIESŁAW GOLKA TRANSPORT W RODZINNYCH GOSPODARSTWACH ROLNYCH TRANSPORTATION IN RURAL FAMILY FARMS Falenty 2014 WYDAWNICTWO

Bardziej szczegółowo

Wstęp... 9. Część 1. Sytuacja rodzin i wyzwania wobec polityki rodzinnej a sytuacja na rynku pracy wybrane aspekty

Wstęp... 9. Część 1. Sytuacja rodzin i wyzwania wobec polityki rodzinnej a sytuacja na rynku pracy wybrane aspekty Spis treści Wstęp... 9 Część 1. Sytuacja rodzin i wyzwania wobec polityki rodzinnej a sytuacja na rynku pracy wybrane aspekty Adam Kubów: Bariery aktywności zawodowej rodziców wychowujących dzieci... 13

Bardziej szczegółowo

EUROPA W PERSPEKTYWIE ROKU 2050

EUROPA W PERSPEKTYWIE ROKU 2050 POLSKA AKADEMIA NAUK KANCELARIA PAN KOMITET PROGNOZ POLSKA 2000 PLUS' EUROPA W PERSPEKTYWIE ROKU 2050 EUROPĘ IN THE PERSPECTIVE TO 2050 Warszawa 2007 SPIS TREŚCI Uwagi wstępne 10 EUROPA 2050 - WYZWANIA

Bardziej szczegółowo

Wydział Coachingu. coaching. kierunek studiów: Wyższa Szkoła Zarządzania i Coachingu

Wydział Coachingu. coaching. kierunek studiów: Wyższa Szkoła Zarządzania i Coachingu Wydział Coachingu kierunek studiów: coaching Wyższa Szkoła Zarządzania i Coachingu Wybierz zawód przyszłości lub zdobądź nowe kompetencje Rynek pracy Coaching to wymagający profesjonalnych kompetencji,

Bardziej szczegółowo

PRACE NAUKOWE. Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu. Redaktor^, naukowi. Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu Wrocław 2009

PRACE NAUKOWE. Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu. Redaktor^, naukowi. Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu Wrocław 2009 PRACE NAUKOWE Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu Redaktor^, naukowi,.'~*i\*\- ::"?' '"''* --f'.'.';-.-v 1 Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu Wrocław 2009 Spis treści Wstęp. '... Część

Bardziej szczegółowo

Projekty Marie Curie Actions w praktyce: EGALITE (IAPP) i ArSInformatiCa (IOF)

Projekty Marie Curie Actions w praktyce: EGALITE (IAPP) i ArSInformatiCa (IOF) Gliwice, Poland, 28th February 2014 Projekty Marie Curie Actions w praktyce: EGALITE (IAPP) i ArSInformatiCa (IOF) Krzysztof A. Cyran The project has received Community research funding under the 7th Framework

Bardziej szczegółowo

EN/PL COUNCIL OF THE EUROPEAN UNION. Brussels, 29 August 2013. 13174/13 Interinstitutional File: 2013/0224 (COD)

EN/PL COUNCIL OF THE EUROPEAN UNION. Brussels, 29 August 2013. 13174/13 Interinstitutional File: 2013/0224 (COD) COUNCIL OF THE EUROPEAN UNION Brussels, 29 August 2013 13174/13 Interinstitutional File: 2013/0224 (COD) ENV 782 MAR 119 MI 708 ONU 86 CODEC 1921 INST 459 PARLNAT 214 COVER NOTE from: Polish Senate date

Bardziej szczegółowo

POLISH ELEVATOR MARKET ONE YEAR AFTER JOINING EU

POLISH ELEVATOR MARKET ONE YEAR AFTER JOINING EU POLISH ELEVATOR MARKET ONE YEAR AFTER JOINING EU by Marek Oppeln-Bronikowski, 17 of March 2005, Brussels POLISH ECONOMICAL SITUATION POLISH ECONOMICAL SITUATION REAL ECONOMY: YEAR GDP CPI year-end Investment

Bardziej szczegółowo

Please fill in the questionnaire below. Each person who was involved in (parts of) the project can respond.

Please fill in the questionnaire below. Each person who was involved in (parts of) the project can respond. Project CARETRAINING PROJECT EVALUATION QUESTIONNAIRE Projekt CARETRAINING KWESTIONARIUSZ EWALUACJI PROJEKTU Please fill in the questionnaire below. Each person who was involved in (parts of) the project

Bardziej szczegółowo

Proposal of thesis topic for mgr in. (MSE) programme in Telecommunications and Computer Science

Proposal of thesis topic for mgr in. (MSE) programme in Telecommunications and Computer Science Proposal of thesis topic for mgr in (MSE) programme 1 Topic: Monte Carlo Method used for a prognosis of a selected technological process 2 Supervisor: Dr in Małgorzata Langer 3 Auxiliary supervisor: 4

Bardziej szczegółowo

MONIKA SZA KOWSKA-STRZELECKA

MONIKA SZA KOWSKA-STRZELECKA MONIKA SZAKOWSKA-STRZELECKA Tematem artykuu jest opis pilotaowego wdroenia metody ewaluacji wartoci publicznej tworzonej dziki systemom IT, wykorzystujcym przetwarzanie w prywatnej chmurze obliczeniowej

Bardziej szczegółowo

Space for your logo, a photograph etc. Action 3.3.1 (WBU) www.viaregiaplus.eu

Space for your logo, a photograph etc. Action 3.3.1 (WBU) www.viaregiaplus.eu Space for your logo, a photograph etc. Action 3.3.1 (WBU) THE ANALYSIS CONCERNING THE DESIGNATION OF THE ROUTE THAT INTEGRATES THE SOUTH OF THE LOWER SILESIA PROVINCE TOGETHER WITH NORTH - SOUTHLINKS Analiza

Bardziej szczegółowo

PROGRAM STAŻU. Nazwa podmiotu oferującego staż IBM GSDC SP.Z.O.O. Miejsce odbywania stażu IBM, ul. Muchoborska 8, 54-424 Wrocław, Poland

PROGRAM STAŻU. Nazwa podmiotu oferującego staż IBM GSDC SP.Z.O.O. Miejsce odbywania stażu IBM, ul. Muchoborska 8, 54-424 Wrocław, Poland PROGRAM STAŻU Nazwa podmiotu oferującego staż IBM GSDC SP.Z.O.O Miejsce odbywania stażu IBM, ul. Muchoborska 8, 54-424 Wrocław, Poland Stanowisko, obszar działania Młodszy Koordynator w Departamencie Zarządzania

Bardziej szczegółowo

Klastry wyzwania i możliwości

Klastry wyzwania i możliwości Klastry wyzwania i możliwości Stanisław Szultka Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową 29 września 2015 Klastry wyzwania nowej perspektywy 1. Klastry -> inteligentne specjalizacje 2. Organizacje klastrowe

Bardziej szczegółowo

Tytuł System magazynowania ciepła na różnym poziomie temperatur. Krótki opis projektu: Short description of the project:

Tytuł System magazynowania ciepła na różnym poziomie temperatur. Krótki opis projektu: Short description of the project: Tytuł System magazynowania ciepła na różnym poziomie temperatur. Title of the project - System of the heat storage at different temperature level. Krótki opis projektu: Opracowanie systemu akumulacji ciepła

Bardziej szczegółowo

Planowanie zrównoważonego transportu miejskiego w Polsce. Sustainable Urban Mobility Planning Poland. Wprowadzenie. Introduction

Planowanie zrównoważonego transportu miejskiego w Polsce. Sustainable Urban Mobility Planning Poland. Wprowadzenie. Introduction Planowanie zrównoważonego transportu miejskiego w Polsce Sustainable Urban Mobility Planning Poland Wprowadzenie Introduction Wyzwania polityki UE w zakresie transportu miejskiego Zatłoczenie centrów miast

Bardziej szczegółowo

Call 2013 national eligibility criteria and funding rates

Call 2013 national eligibility criteria and funding rates Call 2013 national eligibility criteria and funding rates POLAND a) National eligibility criteria Funding Organisation National Contact Point National Center for Research and Development (Narodowe Centrum

Bardziej szczegółowo

OFERTA REKLAMOWA. advertisement offer

OFERTA REKLAMOWA. advertisement offer OFERTA REKLAMOWA 2015 advertisement offer LICZBY GRAMWZIELONE.PL FACTS & FIGURES 5 LAT NA RYNKU YEARS ON THE MARKET 1 POZYCJA NA RYNKU MEDIÓW W POLSCE DEDYKOWANYCH ENERGII ODNAWIALNEJ NO 1 POSITION AMONG

Bardziej szczegółowo

Tytuł projektu: Osoby 50 + na rynku pracy Project title: People over 50 on the labour market

Tytuł projektu: Osoby 50 + na rynku pracy Project title: People over 50 on the labour market Dzień dobry Good morning Hyvää huomenta Buenos dĺas Projekt Partnerski Grundtviga Spotkanie w Katowicach 26-29 Listopad 2013 Grundtvig partnership project Kick off meeting in Katowice 26 29 November 2013

Bardziej szczegółowo

Wzrost produktywności o Polsce: Rola strukturalnej transfrmacji

Wzrost produktywności o Polsce: Rola strukturalnej transfrmacji Wzrost produktywności o Polsce: Rola strukturalnej transfrmacji Polsko-Brytyjska Izba Handlowa Warszawa, 26 Sierpnia 21 Christian Ebeke, Krzysztof Krogulski, Robert Sierhej Plan prezentacji Zmiany na rynku

Bardziej szczegółowo

Wsparcie dla przedsiębiorców w nowej perspektywie finansowej 2014-2020

Wsparcie dla przedsiębiorców w nowej perspektywie finansowej 2014-2020 Wsparcie dla przedsiębiorców w nowej perspektywie finansowej 2014-2020 Marcin Łata Departament Konkurencyjności i Innowacyjności Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Katowice, 15 kwietnia 2015 r. Alokacja

Bardziej szczegółowo

Inwestycje. światowego. gospodarczego. Świat Nieruchomości

Inwestycje. światowego. gospodarczego. Świat Nieruchomości Budownictwo polskie w latach światowego kryzysu gospodarczego E l ż b i e t a St a r z y k R e n a t a Ko z i k 40 Świat Nieruchomości W latach 2006-2008, gdy amerykański kryzys finansowy przeradzał się

Bardziej szczegółowo

PROJECT. Syllabus for course Global Marketing. on the study program: Management

PROJECT. Syllabus for course Global Marketing. on the study program: Management Poznań, 2012, September 20th Doctor Anna Scheibe adiunct in the Department of Economic Sciences PROJECT Syllabus for course Global Marketing on the study program: Management I. General information 1. Name

Bardziej szczegółowo

Energia w Horyzoncie 2020

Energia w Horyzoncie 2020 Energia w Horyzoncie 2020 Katarzyna Sobótka-Demianowska Krajowy Punkt Kontaktowy Programów Badawczych UE w Instytucie Podstawowych Problemów Techniki Polskiej Akademii Nauk W niniejszej prezentacji wykorzystano

Bardziej szczegółowo

czasu W JAKIM KIERUNKU ZMIERZAMY?

czasu W JAKIM KIERUNKU ZMIERZAMY? Czynnik czasu w nowej gospodarce W JAKIM KIERUNKU ZMIERZAMY? Redakcja naukowa Helena Strzemihska i Marek Bednarski Warszawa 2014 Spis tresci WST^P 9 WPROWADZENIE. CZYNNDC CZASU W NOWEJ EKONOMII. W JAKM

Bardziej szczegółowo

System optymalizacji produkcji energii

System optymalizacji produkcji energii System optymalizacji produkcji energii Produkcja energii jest skomplikowanym procesem na który wpływa wiele czynników, optymalizacja jest niezbędna, bieżąca informacja o kosztach i możliwościach wykorzystania

Bardziej szczegółowo

Cel szkolenia. Konspekt

Cel szkolenia. Konspekt Cel szkolenia About this CourseThis 5-day course provides administrators with the knowledge and skills needed to deploy and ma Windows 10 desktops, devices, and applications in an enterprise environment.

Bardziej szczegółowo

Krajowy System Monitorowania Technologii rodowiskowych Zarys koncepcji Dlaczego taki system jest potrzebny?

Krajowy System Monitorowania Technologii rodowiskowych Zarys koncepcji Dlaczego taki system jest potrzebny? Krajowy System Monitorowania Technologii rodowiskowych Dlaczego taki system jest potrzebny? Zarys koncepcji Sektor technologii rodowiskowych postrzegany jest w Europie i na wiecie jako jeden z najbardziej

Bardziej szczegółowo

Dylematy polityki fiskalnej

Dylematy polityki fiskalnej Dylematy polityki fiskalnej Sytuacja finansów publicznych 2000-2011 2011 9% 8% 7% 6% 5% 4% 3% 2% 1% 0% 70% 3,0% 5,3% 5,0% 6,2% Saldo sektora general government (ESA 95, % PKB) 5,4% 4,1% 3,6% 1,9% Dług

Bardziej szczegółowo

KRYTYCZNA ANALIZA POLITYKI ZDROWOTNEJ W ZAKRESIE PRZEKSZTAŁCANIA SZPITALI PUBLICZNYCH W SPÓŁKI PRAWA HANDLOWEGO

KRYTYCZNA ANALIZA POLITYKI ZDROWOTNEJ W ZAKRESIE PRZEKSZTAŁCANIA SZPITALI PUBLICZNYCH W SPÓŁKI PRAWA HANDLOWEGO Zarządzanie Publiczne vol. 4(13) pp. 49-64 Kraków 2011 Published online February 10, 2012 KRYTYCZNA ANALIZA POLITYKI ZDROWOTNEJ W ZAKRESIE PRZEKSZTAŁCANIA SZPITALI PUBLICZNYCH W SPÓŁKI PRAWA HANDLOWEGO

Bardziej szczegółowo

Metodyki projektowania i modelowania systemów Cyganek & Kasperek & Rajda 2013 Katedra Elektroniki AGH

Metodyki projektowania i modelowania systemów Cyganek & Kasperek & Rajda 2013 Katedra Elektroniki AGH Kierunek Elektronika i Telekomunikacja, Studia II stopnia Specjalność: Systemy wbudowane Metodyki projektowania i modelowania systemów Cyganek & Kasperek & Rajda 2013 Katedra Elektroniki AGH Zagadnienia

Bardziej szczegółowo

2. System stosowany w 7. Programie Ramowym

2. System stosowany w 7. Programie Ramowym UWAGI DO SYSTEMU WYNAGRADZANIA W PROGRAMIE RAMOWYM HORYZONT 2020 Andrzej Siemaszko, Barbara Trammer 1 1. Wstęp Program Ramowy Horyzont 2020 o budżecie 77.02 mld euro niesie olbrzymie szanse dla polskich

Bardziej szczegółowo

WYBRANE METODY DOSKONALENIA SYSTEMÓW ZARZDZANIA. L. KRÓLAS 1, P. KRÓLAS 2 Orodek Kwalifikacji Jakoci Wyrobów SIMPTEST ul. Przemysłowa 34A 61-579 Pozna

WYBRANE METODY DOSKONALENIA SYSTEMÓW ZARZDZANIA. L. KRÓLAS 1, P. KRÓLAS 2 Orodek Kwalifikacji Jakoci Wyrobów SIMPTEST ul. Przemysłowa 34A 61-579 Pozna 22/21 ARCHIWUM ODLEWNICTWA Rok 2006, Rocznik 6, Nr 21(1/2) ARCHIVES OF FOUNDARY Year 2006, Volume 6, Nº 21 (1/2) PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 WYBRANE METODY DOSKONALENIA SYSTEMÓW ZARZDZANIA L. KRÓLAS

Bardziej szczegółowo

Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej

Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej Iwona Wendel Podsekretarz Stanu Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Warszawa, 22 maja 2014

Bardziej szczegółowo

Plan of Study : call for 2012/2013 and subsequent PUBLIC HEALTH ADMINISTRATION YEAR I. 1. Subject to choose from (university-wide) 1 15 15

Plan of Study : call for 2012/2013 and subsequent PUBLIC HEALTH ADMINISTRATION YEAR I. 1. Subject to choose from (university-wide) 1 15 15 Plan of Study : call for 0/0 and subsequent Field of study: Specialty: Type of study: System: Academic year: PUBLIC HEALTH PUBLIC HEALTH ADMINISTRATION I degree full-time 0/0 and subsequent YEAR I NUMBER

Bardziej szczegółowo