ZBIGNIEW IZDEBSKI, JANUSZ L. WIŚNIEWSKI INTYMNIE. Rozmowy nie tylko o miłości. Rozdział IX, s

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "ZBIGNIEW IZDEBSKI, JANUSZ L. WIŚNIEWSKI INTYMNIE. Rozmowy nie tylko o miłości. Rozdział IX, s. 217 226"

Transkrypt

1 ZBIGNIEW IZDEBSKI, JANUSZ L. WIŚNIEWSKI INTYMNIE. Rozmowy nie tylko o miłości Rozdział IX, s JLW: Mówiąc o ostroŝności w sferze seksu, nie sposób pominąć dramatycznie waŝnego aspektu, jakim jest nieprzemijające zagroŝenie AIDS. Wśród chorób przenoszonych drogą płciową zakaŝenie wirusem HIV jest wciąŝ najgroźniejsze. Jest to choroba do tej pory nieuleczalna, mianowicie 99,9 procent osób zakaŝonych tym wirusem umiera, jeśli nie dostaje koktajlu leków retrowirusowych, które są niestety dostępne tylko w bardzo bogatych społeczeństwach. AIDS stał się plagą XX wieku, jak kiedyś w XVI, XVII czy XVIII wieku kiła, rzeŝączka i syfi lis. Tamte choroby były traktowane jako kara za grzechy, taką etykietą opatrzono równieŝ epidemię AIDS w połowie lat osiemdziesiątych, gdyŝ szczególna zachorowalność dotyczyła osób, które były promiskuitywne lub brały narkotyki. Wirus HIV dostaje się do organizmu z krwią, nie zawsze drogą kontaktów płciowych, lecz takŝe przy korzystaniu z tej samej igły albo poprzez transfuzję. ZI: DoŜylne podawanie narkotyków nie jest juŝ w Polsce częstą przyczyną zakaŝenia. Jednak w Rosji mamy około półtora miliona, na Ukrainie 800 tysięcy zakaŝonych. I to są zakaŝenia właśnie nie poprzez kontakty seksualne, ale przez doŝylne przyjmowanie narkotyków. JLW: W Niemczech programy bezpłatnego udostępniania igieł i strzykawek narkomanom przyniosły oczekiwany rezultat. ZagroŜenie wirusem HIV zostało zauwaŝone, gdy choroba trafiła do środowisk narkomanów i homoseksualistów i zaczęła zataczać tam szerokie kręgi. Początkowo podejście do tej choroby było bardzo dyskryminujące, w dodatku w USA znacząco duŝy odsetek zakaŝonych wirusem HIV stanowiły osoby pochodzenia haitańskiego, z Ameryki Środkowej lub byli to emigranci z Ameryki Środkowej czy Afroamerykanie, czyli czarnoskórzy. Nikt nie brał pod uwagę, Ŝe to wynika z warunków ekonomicznych, w jakich ci ludzie się znajdują. Dopiero naukowe badania róŝnych środowisk przyniosły wyjaśnienie. W społecznościach niektórych krajów, gdzie posiadanie wielu partnerek jest dopuszczalne i praktykowane, występuje epidemiologiczne rozszerzenie się wirusa. Jest w Afryce taki kraj, nazywa się Suazi, w którym 86 procent osób jest zakaŝonych wirusem HIV, ale tam promiskuityzm jest stylem Ŝycia, normą. Prawie 9 na 10 osób jest w Suazi HIV-pozytywnych. Dla mnie to informacja, która przeraŝa, poraŝa i odbiera mowę! ZI: Tutaj trzeba powiedzieć, Ŝe dzięki fundacji Billa Gatesa z firmy Microsoft udało się duŝo zrobić, aby zmniejszyć rozszerzanie się epidemii w Afryce. Powstały programy przeciwdziałające rozprzestrzenianiu się wirusa. JLW: No właśnie, zajmujesz się zagadnieniem HIV w Polsce, bierzesz udział w wielu konferencjach na ten temat, uczestniczysz w programach rządowych, które mają na celu ochronę zdrowia przed HIV. Czy to przynosi jakieś pozytywne skutki?

2 ZI: Muszę z ubolewaniem powiedzieć, Ŝe niestety w Polsce wzrasta liczba nowych zakaŝeń i spada wiedza na temat HIV, AIDS. Tyle działań prewencyjnych wykonujemy, mając wraŝenie walki z wiatrakami. Coś przegapiamy. Temat ten nie jest wystarczająco podejmowany w szkole. Nie ma właściwie duŝych kampanii na temat bezpieczniejszego seksu. Jest przedmiot wychowanie do Ŝycia w rodzinie, w którego program wpisane są wiadomości o chorobie i wiedza, Ŝe najlepszym zabezpieczeniem poza abstynencją i wzajemną wiernością jest uŝywanie prezerwatywy jako środka zmniejszającego ryzyko zakaŝenia. JLW: Jednak posiadanie tej wiedzy mimo wszystko wcale nie blokuje młodych ludzi uprawiających seks. Gdy podejmują kontakty z wieloma partnerami seksualnymi, to nie zapala im się czerwona lampka: uwaŝaj, bo moŝesz się zakazić. W gimnazjach występują chociaŝby dziwne zabawy typu słoneczko. Co prawda, nie jestem przekonany, czy forma zakaŝenia nie dotyczy jednak trochę starszych, czyli powiedzmy: dwudziestokilkuletnich ludzi... ZI: Upieram się, Ŝe pomimo to wiedza na temat AIDS jest niewystarczająca. Ze statystyk ogólnopolskich wynika, Ŝe prawie 49 procent Polaków sądzi, iŝ moŝna zakazić się HIV, uŝywając publicznych toalet, jednocześnie 40 procent uwaŝa, Ŝe nie zakazi się, jeśli będą unikać ukąszeń komarów i podobnych owadów. Czyli rozumienie tematu drastycznie spada. JLW: Mam wraŝenie, Ŝe młodzieŝy jednak jest przekazywana określona wiedza, tylko Ŝe ci młodzi ludzie jakby nie odnoszą tego do siebie, nie przekładają tego na swoje zachowania. Niektórzy wiedzą: moŝna się zakazić przez kontakty seksualne: czyli sperma, wydzielina z pochwy, krew. Podczas inicjacji seksualnej stosują prezerwatywy, ale z czasem, gdy się juŝ oswoją z kontaktami seksualnymi, czujność spada. ZI: UŜywanie prezerwatywy nie odnosi się tylko do ludzi młodych, ale takŝe do dojrzałych dorosłych, którzy nie współŝyją w stałych związkach partnerskich. W tej chwili w Polsce mamy oficjalnie 16 tysięcy osób zakaŝonych wirusem HIV. Moim zdaniem istnieje teŝ duŝa zbiorowość, która nie wie, Ŝe jest zakaŝona. I jeszcze jedno, jest taki stereotyp zakaŝonego jako niedomytego, bezdomnego łachmaniarza. Nic bardziej mylnego. Wiele nowych zakaŝeń jest wykrywanych u kobiet w późniejszej fazie Ŝycia 50+. To jest diagnozowanie pełnoobjawowego AIDS. Kobieta choruje, słabnie, dopiero w trakcie badań się okazuje, jaka jest prawdziwa przyczyna. Mogę podać przykład kobiety, wdowy, która od dziesięciu lat nie współŝyła z Ŝadnym męŝczyzną, a wcześniej nie zdradzała męŝa, który umarł na komplikacje w wyniku zapalenia płuc. JLW: Ale to on ją zakaził. To znaczy, Ŝe umarł na AIDS, ale lekarze tego nie rozpoznali. ZI: Ukazała się teraz rekomendacja Krajowego Centrum ds. AIDS, która pokazuje, jakich specjalności lekarze powinni zalecać wykonanie testu na HIV. W Polsce zdecydowanie za rzadko jest to robione. Kobieta w późniejszej fazie Ŝycia jest bardziej naraŝona na ryzyko zakaŝenia HIV niŝ kobieta dwudziestopięcio-, trzydziestoletnia, gdyŝ następuje u niej zanik naturalnej lubrykacji pochwy i ma

3 większą suchość w pochwie, czyli podatność na otarcia. Kobieta w tym wieku juŝ nie obawia się niechcianej ciąŝy i stosunek z przygodnym partnerem odbywa się często bez prezerwatywy, więc jeśli następują otarcia i dochodzi do kontaktu z krwią, to wzrasta prawdopodobieństwo zakaŝenia. JLW: Czyli wszystkie akty seksualne w sanatoriach powinny odbywać się z udziałem prezerwatywy? ZI: Zdecydowanie tak, poniewaŝ większość męŝczyzn mówiąca o współŝyciu w sanatorium nie uŝywała prezerwatywy. Jak wcześniej wspomniałem, gdy mówimy o lękach Polaków, to kobiety najbardziej boją się nieplanowanej ciąŝy. Panie przebywające w sanatoriach często są juŝ w okresie menopauzalnym. CiąŜa im nie zagraŝa, ale nie zdają sobie sprawy z moŝliwości zakaŝenia róŝnymi infekcjami przenoszonymi drogą płciową, w tym takŝe HIV. Badałem seks w sanatoriach, bez przesady, nie ma go aŝ tak duŝo. Bardziej dotyczy to osób wyjeŝdŝających za granicę, podejmujących tam kontakty seksualne. To jest duŝo większe ryzyko. JLW: Właśnie. Wszystkie sekswyjazdy turystyczne do Egiptu, Tunezji, Tajlandii i innych ciepłych krajów. Młodzi, kolorowi męŝczyźni przechadzający się po plaŝy dostają za kontakty seksualne pieniądze. Nikt tego nie sprawdza, ile osób wraca chorych. ZI: Jednak podstawą w relacjach seksualnych, czy w ogóle bycia ze sobą, jest odpowiedzialność za siebie i drugą osobę. To jest teŝ dbanie o zdrowie. W związku z tym, jeŝeli chcesz z kimś być, uprawiać seks, kochasz, to po prostu w imię miłości wykonaj test na HIV i dopiero później decyduj się na współŝycie. Mówiliśmy, Ŝe przy alkoholu czy narkotykach moŝna wykazać się asertywnością, odmówić i nie jest to Ŝadna ujma na honorze, ale dbałość o zdrowie. Podobnie powinno się przyjąć w przypadku współŝycia. Jeśli ktoś chce uprawiać z tobą seks, ale nie stosuje prezerwatywy, ty nie musisz się na to godzić. Trzeba upowszechnić zasady dotyczące bezpieczniejszego seksu. JLW: To juŝ nawet Afryka doczekała się kampanii dotyczącej bezpiecznego seksu. W Niemczech leczenie jest refundowane. ZI: W Polsce leczenie osób zakaŝonych i chorych na AIDS jest bezpłatne i na dobrym poziomie. Jest takie samo jak w Niemczech. JLW: MoŜna przyjąć, Ŝe długość Ŝycia osób regularnie leczonych antyretrowirusowo jest podobna do długości Ŝycia osób zdrowych, nieuprawiających sportu, palących papierosy, pijących alkohol. W Polsce badania na ten temat były robione przez księdza doktora Arkadiusza Nowaka i pokazały, jak wiele osób w naszym kraju Ŝyje z HIV, AIDS juŝ dwadzieścia lat i dłuŝej. ZI: Oczekiwaliśmy długo, Ŝe zostanie ogłoszona szczepionka przeciwko HIV czy lek na AIDS. Nie zostały wynalezione. Obecnie jest stosowana terapia lekowa, dzięki której pacjenci mogą w miarę normalnie uczyć się, pracować. Wyraźnie poprawiła się jakość Ŝycia.

4 JLW: Co masz na myśli, mówiąc: nie ma leku? ZI: Nie ma leku, który całkowicie wyleczy z AIDS. Wirus tak szybko mutuje, Ŝe wynalezienie szczepionki wydaje się bardzo skomplikowane. Co ciekawe, zaobserwowałem, Ŝe dzięki moŝliwości leczenia w niektórych grupach jest teraz większe przyzwolenie na zachowania ryzykowne. Ludzie myślą: nie umrę, będą mnie leczyć. Leczenie daje szansę na przeŝycie, dalsze, w miarę znośne Ŝycie. Stąd lęk przed chorobą nie jest tak wielki jak pod koniec ubiegłego wieku. JLW: Ten lęk się faktycznie zmniejszył. Często jest to wynikiem nadmiernie optymistycznych obietnic rozpowszechnianych przez media wcale niezwiązane z medycyną. Obserwuję to na przykład w przypadku preparatu o nazwie Truvada, który bulwarowa prasa w USA ostatnio, moim zdaniem bardzo pochopnie, okrzyknęła szczepionką przeciw AIDS. Preparat w przypadku HIV-pozytywnych daje bardzo dobre wyniki terapeutyczne, skutecznie redukując liczbę kopii wirusa HIV we krwi, i jest stosowany od 2005 roku. W połowie 2012 roku amerykański urząd rejestrujący leki, FDA, dopuścił truvadę jako lek profi laktyczny dla HIV-negatywnych. W amerykańskich mediach zaczęto rozgłaszać, Ŝe przyjmowanie truvady (jest na receptę) codziennie przez siedem dni zabezpiecza przed zakaŝeniem AIDS, i to w 99 procentach. Powołują się przy tym na badania amerykańskiego Narodowego Instytutu Zdrowia (NIH) prowadzone pod kierunkiem profesora Roberta Granta. Obecnie w USA odbywa się gorąca dyskusja, w której truvadę porównuje się do chemicznej prezerwatywy. Szczególnie w amerykańskich środowiskach homoseksualnych ta dyskusja z podtekstem nareszcie bez kondomu jest bardzo niebezpieczna. W Niemczech truvada nie jest dopuszczona jako lek profi laktyczny przeciwko AIDS. Lekarzom nie wolno go przepisywać osobom nienoszącym w sobie wirusa HIV. JLW: Polskie Towarzystwo Ginekologiczne zaleca, aby kobieta, która planuje ciąŝę lub jest w ciąŝy, miała obowiązkowo wykonany test na HIV, tymczasem 37 procent lekarzy ginekologów w ogóle nie proponuje kobiecie wykonania tego testu. Kobieta moŝe zrezygnować, ale musi być świadoma swoich praw. ZI: Nie mamy szczepionki przeciwko HIV i leku na AIDS truvada teŝ nią nie jest i równieŝ w Polsce nie moŝe być przepisywana osobom HIV-negatywnym ale obserwujemy duŝy postęp medycyny, dlatego waŝne jest, aby kobiety chciały te testy wykonać, bo jeśli się okaŝe, Ŝe matka jest zakaŝona HIV, to dzięki odpowiednim procedurom medycznym moŝe urodzić zdrowe dziecko. Podsumowując, niebezpieczne jest idealizowanie partnera, partnerów seksualnych, trzeba po prostu prosić o wykonanie testu. Teraz w Polsce zwiększa się liczba nowych zakaŝeń w grupie męŝczyzn mających seks z męŝczyznami. Jest duŝa grupa młodych i nie tylko młodych bez względu na orientację seksualną, którzy, poznawszy się przez internet, zakaŝają się przez przypadkowe kontakty w realu, poniewaŝ nie przestrzegają zasady bezpieczniejszego seksu z prezerwatywą. JLW: Czy wirus HIV eliminuje ludzi z Ŝycia seksualnego? ZI: Nie, nie eliminuje. Mamy przykłady osób wchodzących w związki, w których obydwie osoby są zakaŝone. Z kolei jeśli jedna strona jest zakaŝona, ma obowiązek o tym powiedzieć partnerowi. Te osoby juŝ wiedzą, w jaki sposób mieć bezpieczne

5 relacje. Co więcej, dzisiaj mamy taki postęp medycyny, Ŝe jeŝeli kobieta jest w związku z męŝczyzną HIV-pozytywnym, to moŝemy poprzez odpowiednie procedury wyizolować u niego wirusa ze zdrowego nasienia i dokonać u niej zapłodnienia. Ona moŝe urodzić zdrowe dziecko. JLW: Medycyna rzeczywiście potrafi dzisiaj niezwykłe rzeczy. A czy osoby regularnie uprawiające jakiś sport, aktywność fizyczną, ale nie wyczynowo, tylko dla zdrowia, poprawiają swoje moŝliwości? Czy to ma związek z długością Ŝycia i poziomem libido? Czy na przykład osoby biegające regularnie, ćwiczące, Ŝyją dłuŝej? ZI: śyją zdrowiej. WiąŜe się to ze zmianą ciśnienia krwi. Mamy lepsze ukrwienie nie tylko obszaru podbrzusza, ale serca, płuc, całego organizmu. Podczas biegu oddychamy inaczej, podobnie jak podczas seksu. JLW: Jednym słowem, uprawiając sport, naleŝy uwaŝać, podobnie jak uprawiając seks bez zabezpieczenia, choć seks, jak i sport ogólnie słuŝą zdrowiu. Im więcej seksu, tym zdrowie lepsze, co waŝne, poniewaŝ do seksu potrzeba duŝo zdrowia. W kaŝdym razie najlepiej być i zdrowym, i bogatym. Obaj z profesorem Izdebskim uwaŝamy, Ŝe zdrowszym się będzie, jeśli będzie miało się dobre, satysfakcjonujące Ŝycie seksualne.

Efektywność kampanii społecznych dotyczących

Efektywność kampanii społecznych dotyczących Efektywność kampanii społecznych dotyczących profilaktyki HIV/AIDS Joanna Głogowska Oddział Promocji Zdrowia i Oświaty Zdrowotnej Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Opolu Opole, 7 grudnia

Bardziej szczegółowo

- Human. - Immunodeficenc. - Virus. (ludzki) (upośledzenie odporności immunologicznej) (wirus)

- Human. - Immunodeficenc. - Virus. (ludzki) (upośledzenie odporności immunologicznej) (wirus) H I V - Human (ludzki) - Immunodeficenc (upośledzenie odporności immunologicznej) - Virus (wirus) Drogi zakaŝenia HIV Kontakt zakaŝonej krwi z krwią lub błoną śluzową osoby niezakaŝonej, np. uŝywanie tej

Bardziej szczegółowo

WYNIKI ANKIETY EWALUACYJNEJ

WYNIKI ANKIETY EWALUACYJNEJ WYNIKI ANKIETY EWALUACYJNEJ W 2006 r. Fundacja Pomorski Dom Nadziei przeprowadziła cykl zajęć edukacyjnych Profilaktyka HIV/AIDS-młodzieŜ 2006 w Zespole Szkół Ogólnokształcących Nr 1 w Pruszczu Gdańskim

Bardziej szczegółowo

Ryzykowne zachowania seksualne aspekt medyczny

Ryzykowne zachowania seksualne aspekt medyczny Konferencja naukowa Wychowanie seksualne w szkole cele, metody, problemy. Lublin, 10 marca 2014 r. Ryzykowne zachowania seksualne aspekt medyczny dr n.med Ewa Baszak-Radomańska Gabinety TERPA ryzykowne

Bardziej szczegółowo

1. Według danych Krajowego Centrum ds. AIDS w październiku 2009 roku w Polsce jest pacjentów leczonych antyretrowirusowo : a) 7682 b) 3650 c) 4190

1. Według danych Krajowego Centrum ds. AIDS w październiku 2009 roku w Polsce jest pacjentów leczonych antyretrowirusowo : a) 7682 b) 3650 c) 4190 Zestaw pytań konkursowych POWIATOWY KONKURS WIEDZY O HIV/AIDS DLA UCZNIÓW KLAS GIMNAZJALNYCH- ROK SZKOLNY 2009/2010 Organizator konkursu ZSP w Czerniejewie 1. Według danych Krajowego Centrum ds. AIDS w

Bardziej szczegółowo

Epidemiologia raka szyjki

Epidemiologia raka szyjki Epidemiologia raka szyjki W 2004 roku na raka szyjki macicy (kanału łączącego trzon macicy z pochwą) zachorowało blisko 3 500 Polek, a prawie 2 000 zmarło z jego powodu. Wśród wszystkich zachorowań kobiet

Bardziej szczegółowo

Sprawdź jakie jest Twoje ryzyko zakażenia HIV. Zadanie to ułatwi Ci udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania. Wybierz odpowiedź TAK lub NIE.

Sprawdź jakie jest Twoje ryzyko zakażenia HIV. Zadanie to ułatwi Ci udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania. Wybierz odpowiedź TAK lub NIE. Sprawdź jakie jest Twoje ryzyko zakażenia HIV. Zadanie to ułatwi Ci udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania. Wybierz odpowiedź TAK lub NIE. 1. Czy chociaż raz w swoim życiu zmieniłeś/zmieniłaś partnera

Bardziej szczegółowo

Zespół Szkół Uzdrowiskowych w Rabce

Zespół Szkół Uzdrowiskowych w Rabce Zespół Szkół Uzdrowiskowych w Rabce MAŁOPOLSKI PROGRAM EDUKACJI ZDROWOTNEJ Warsztaty profilaktyczne HIV i AIDS Już od 13 lat uczniowie naszej szkoły z inicjatywy ŚWIATOWEJ ORGANIZACJI ZDROWIA włączają

Bardziej szczegółowo

Leczenie antyretrowirusowe osób żyjących z wirusem HIV w Polsce

Leczenie antyretrowirusowe osób żyjących z wirusem HIV w Polsce Program zdrowotny Ministerstwa Zdrowia Leczenie antyretrowirusowe osób żyjących z wirusem HIV w Polsce Beata Zawada Krajowe Centrum ds. AIDS Agenda Ministra Zdrowia Realizacja Programu Leczenia ARV 2012-2016

Bardziej szczegółowo

Dzień dobry, chciałbym zrobić test na HIV. Dzień dobry... Proszę usiąść...

Dzień dobry, chciałbym zrobić test na HIV. Dzień dobry... Proszę usiąść... Dzień dobry, chciałbym zrobić test na HIV Dzień dobry... Proszę usiąść... Dlaczego chce się pan przebadać? Dziewczyna mi kazała. To co, mogę dostać skierowanie? Mamy taką zasadę, że przed badaniem przeprowadzamy

Bardziej szczegółowo

Uchroń się przed HIV/AIDS

Uchroń się przed HIV/AIDS Uchroń się przed HIV/AIDS Dlaczego wiedza na temat HIV/AIDS jest tak ważna? HIV i AIDS zabiły już miliony ludzi na świecie. Na HIV nie ma lekarstwa. Każdy, kto nie wie jak się ustrzec przed HIV, może się

Bardziej szczegółowo

WYNIKI ANKIETY EWALUACYJNEJ

WYNIKI ANKIETY EWALUACYJNEJ WYNIKI ANKIETY EWALUACYJNEJ W 2009 r. Fundacja Pomorski Dom Nadziei przeprowadziła cykl zajęć edukacyjnych: PROFILAKTYKA HIV/AIDS DLA GIMNAZJALISTÓW 2009. Projekt zrealizowano w następujących placówkach:

Bardziej szczegółowo

Światowy Dzień Pamięci o Zmarłych na AIDS

Światowy Dzień Pamięci o Zmarłych na AIDS Światowy Dzień Pamięci o Zmarłych na AIDS 17 maja Warszawa 2015 Międzynarodowy Dzień Pamięci o Zmarłych na AIDS obchodzony jest w trzecią niedzielę maja od 1984 roku. Inicjatorem obchodów była międzynarodowa

Bardziej szczegółowo

PROFILAKTYKA HIV/AIDS. NOWOśCI

PROFILAKTYKA HIV/AIDS. NOWOśCI PROFILAKTYKA HIV/AIDS STATYSTYKI LOKALNE DZIAłANIA OZ I PZ PSSE W ROKU 2012 NOWOśCI CIEKAWOSTKI STATYSTYKI HIV i AIDS w Polsce dane od początku epidemii (1985 r.) do 30 czerwca 2012 roku 15 724 zakażonych

Bardziej szczegółowo

1 grudnia - Światowy Dzień AIDS

1 grudnia - Światowy Dzień AIDS 1 grudnia - Światowy Dzień AIDS HIV to ludzki wirus upośledzenia (niedoboru) odporności. Może wywołać zespół nabytego upośledzenia odporności AIDS. Ze względu na skalę zakażeń i tempo rozprzestrzeniania

Bardziej szczegółowo

Wyniki badań przeprowadzonych przez Centrum Onkologii w Warszawie wskazują,

Wyniki badań przeprowadzonych przez Centrum Onkologii w Warszawie wskazują, CEL STRATEGICZNY PROGRAMU NA ROK 2014: Zmniejszanie zachorowań, inwalidztwa i zgonów wynikających z palenia tytoniu (choroby układu krąŝenia, nowotwory złośliwe, nienowotworowe choroby układu oddechowego,

Bardziej szczegółowo

HI H V? AI A DS D? J.Kadowska 2006

HI H V? AI A DS D? J.Kadowska 2006 W Ŝyciu jak w tańcu kaŝdy krok ma znaczenie. HIV? AIDS? J.Kadowska 2006 HIV? To ludzki wirus upośledzenia odporności AIDS? To zespół nabytego upośledzenia odporności to końcowy etap zakażenia wirusem HIV

Bardziej szczegółowo

Co robię, aby nie zachorować na AIDS? Mateusz Hurko kl. III AG

Co robię, aby nie zachorować na AIDS? Mateusz Hurko kl. III AG Co robię, aby nie zachorować na AIDS? Mateusz Hurko kl. III AG -Czym jest HIV? -HIV jest wirusem. Jego nazwa pochodzi od: H human I immunodeficiency ludzki upośledzenia odporności V virus wirus -To czym

Bardziej szczegółowo

Sytuacja epidemiologiczna HIV/AIDS w woj. Podkarpackim alność PKD

Sytuacja epidemiologiczna HIV/AIDS w woj. Podkarpackim alność PKD Sytuacja epidemiologiczna HIV/AIDS w woj. Podkarpackim Działalno alność PKD Rzeszów, wrzesień 2007 r. W województwie podkarpackim do 31.08.br. odnotowano : 1. ogółem 189 zakaŝeń HIV potwierdzonych serologicznie,

Bardziej szczegółowo

1 GRUDNIA 2015R. Światowy Dzień Walki z AIDS

1 GRUDNIA 2015R. Światowy Dzień Walki z AIDS 1 GRUDNIA 2015R. Światowy Dzień Walki z AIDS O AIDS zaczęło być głośno w latach 80. Przede wszystkim dzięki działalności środowisk gejowskich w Stanach Zjednoczonych, które jako pierwsze padły ofiarą epidemii.

Bardziej szczegółowo

Mieszkańcy naszego miasta mogli też oglądać spoty wyświetlane na multimedialnych ekranach o tematyce tolerancji wobec zakażonych wirusem HIV.

Mieszkańcy naszego miasta mogli też oglądać spoty wyświetlane na multimedialnych ekranach o tematyce tolerancji wobec zakażonych wirusem HIV. Grupa Olsztyńskich Społecznych Instruktorów Młodzieżowych SIM tradycyjnie, co roku przygotowała kampanię związaną z Światowym Dniem AIDS obchodzonym 1 grudnia. W listopadzie zebrali od swoich szkolnych

Bardziej szczegółowo

To warto wiedzieć o HIV

To warto wiedzieć o HIV Opracowanie: dr n. med. Dorota Rogowska-Szadkowska Projekt graficzny: heroldart.com To warto wiedzieć o HIV Warszawa 2015 ISBN 978-83-87068-57-8 Egzemplarz bezpłatny sfinansowany przez Krajowe Centrum

Bardziej szczegółowo

Czy grozi mi wirusowe zapalenie wątroby typu B?

Czy grozi mi wirusowe zapalenie wątroby typu B? Czy grozi mi wirusowe zapalenie wątroby typu B? Co to jest? Wirus zapalenia wątroby typu B (HBW) powoduje zakażenie wątroby mogące prowadzić do poważnej choroby tego organu. Wątroba jest bardzo ważnym

Bardziej szczegółowo

Nasze ciała, nasze Ŝycie, Część III Zdrowie seksualne i kontrola płodności, Rozdział 15 HIV/AIDS i kobiety. Zmniejszanie ryzyka, str.

Nasze ciała, nasze Ŝycie, Część III Zdrowie seksualne i kontrola płodności, Rozdział 15 HIV/AIDS i kobiety. Zmniejszanie ryzyka, str. Nasze ciała, nasze Ŝycie, Część III Zdrowie seksualne i kontrola płodności, Rozdział 15 HIV/AIDS i kobiety Zmniejszanie ryzyka, str. 368-370 Opracowanie na podstawie tekstu: Michele Russell i Wendy Sanford

Bardziej szczegółowo

Statystyki zachorowań

Statystyki zachorowań I AIDS Informacje ogólne Budowa wirusa HIV Statystyki zachorowań Światowy dzień HIV/AIDS Aktywność fizyczna Zapobieganie HIV HIV u kobiet Możliwości z HIV Przeciwskazania Ciąża Ludzie młodzi HIV u dzieci

Bardziej szczegółowo

Wojewódzki Program Edukacyjny w zakresie profilaktyki HPV i raka szyjki macicy

Wojewódzki Program Edukacyjny w zakresie profilaktyki HPV i raka szyjki macicy WYBIERZ śycie PIERWSZY KROK Wojewódzki Program Edukacyjny w zakresie profilaktyki HPV i raka szyjki macicy POWSTANIE PROGRAMU Rada programowa programu edukacyjnego Wybierz śycie Pierwszy Krok, w skład

Bardziej szczegółowo

TROSKA O SIEBIE I SWOJE ZDROWIE

TROSKA O SIEBIE I SWOJE ZDROWIE TROSKA O SIEBIE I SWOJE ZDROWIE Troska o siebie i swoje zdrowie Dlaczego powinnam leczyć zakażenie w pochwie? Dlaczego powinnam dbać o siebie? Ponieważ nikt inny tego za mnie nie zrobi. Niektóre nieleczone

Bardziej szczegółowo

Mariola Winiarczyk Zespół Szkolno-Gimnazjalny Rakoniewice

Mariola Winiarczyk Zespół Szkolno-Gimnazjalny Rakoniewice Mariola Winiarczyk Zespół Szkolno-Gimnazjalny Rakoniewice Szkolny Konkurs Wiedzy o AIDS i HIV obejmuje dwa etapy. Etap pierwszy przeprowadzany jest ok. 25 października. Biorą w nim udział trój osobowe

Bardziej szczegółowo

skrót HIV tłumaczymy jako ludzki wirus upośledzenia odpornościł jest to wirus uszkadzający układ odpornościowył AIDS to nabyty

skrót HIV tłumaczymy jako ludzki wirus upośledzenia odpornościł jest to wirus uszkadzający układ odpornościowył AIDS to nabyty HIV i AIDS skrót HIV tłumaczymy jako ludzki wirus upośledzenia odpornościł jest to wirus uszkadzający układ odpornościowył AIDS to nabyty zespół upośledzenia odpornościł AIDS jest końcowym etapem zakażenia

Bardziej szczegółowo

WYNIKI ANKIETY EWALUACYJNEJ

WYNIKI ANKIETY EWALUACYJNEJ WYNIKI ANKIETY EWALUACYJNEJ W 2006 r. fundacja Pomorski Dom Nadziei przeprowadziła szkolenia Edukacja HIV-słuŜby 2006 dla pracowników MOPS, funkcjonariuszy StraŜy Miejskiej oraz funkcjonariuszy Komendy

Bardziej szczegółowo

Walczmy razem z epidemią HIV

Walczmy razem z epidemią HIV Walczmy razem z epidemią HIV Problem HIV/AIDS jest wciąż aktualny, nadal zakażają się i umierają kolejne osoby Pamiętajmy: w ostatnich latach nastąpił olbrzymi postęp w leczeniu zakażeń HIV. Czasy, w których

Bardziej szczegółowo

KaŜdego roku z powodu palenia tytoniu umiera w Polsce średnio 67 tysięcy osób dorosłych (51 tysięcy męŝczyzn i 16 tysięcy kobiet). W 2010 roku liczba

KaŜdego roku z powodu palenia tytoniu umiera w Polsce średnio 67 tysięcy osób dorosłych (51 tysięcy męŝczyzn i 16 tysięcy kobiet). W 2010 roku liczba CELE STRATEGICZNE PROGRAMU NA LATA 2014-2018: Zmniejszanie zachorowań, inwalidztwa i zgonów wynikających z palenia tytoniu (choroby układu krąŝenia, nowotwory złośliwe, nienowotworowe choroby układu oddechowego,

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ ZAJĘĆ KOŁA NAUKOWEGO. biologiczno - chemicznego

SCENARIUSZ ZAJĘĆ KOŁA NAUKOWEGO. biologiczno - chemicznego SCENARIUSZ ZAJĘĆ KOŁA NAUKOWEGO biologiczno - chemicznego prowadzonego w ramach projektu Uczeń OnLine 1. Autor: Bernadeta Dymek 2. Grupa docelowa: II grupa od 2010 2013 (klasa II) 3. Liczba godzin: 2 4.

Bardziej szczegółowo

Światowy Dzień Pamięci o Zmarłych na AIDS

Światowy Dzień Pamięci o Zmarłych na AIDS Światowy Dzień Pamięci o Zmarłych na AIDS Przypada w dniu 17 maja każdego roku Warszawa, 2013 HIV- ludzki wirus niedoboru odporności powoduje AIDS- zespół nabytego niedoboru odporności Z kart historii

Bardziej szczegółowo

POWSTRZYMANIE WIRUSA HIV TO ODPOWIEDZIALNOŚĆ NAS WSZYSTKICH ZASIĘGNIJ INFORMACJI I PODZIEL SIĘ TYM,

POWSTRZYMANIE WIRUSA HIV TO ODPOWIEDZIALNOŚĆ NAS WSZYSTKICH ZASIĘGNIJ INFORMACJI I PODZIEL SIĘ TYM, POWSTRZYMANIE WIRUSA HIV TO ODPOWIEDZIALNOŚĆ NAS WSZYSTKICH ZASIĘGNIJ INFORMACJI I PODZIEL SIĘ TYM, CO WIESZ O WIRUSIE HIV www.cruzroja.es 900 111 000 POZNAJ ICH HISTORIĘ W NINIEJSZYM KOMIKSIE www.mspsi.es

Bardziej szczegółowo

Przenoszenie zakaŝenia HIV poprzez kontakty seksualne Autor dr n.med Dorota Rogowska-Szadkowska

Przenoszenie zakaŝenia HIV poprzez kontakty seksualne Autor dr n.med Dorota Rogowska-Szadkowska Przenoszenie zakaŝenia HIV poprzez kontakty seksualne Autor dr n.med Dorota Rogowska-Szadkowska HIV jest mniej zakaźny, niŝ drobnoustroje powodujące inne choroby przenoszone drogą płciową, dzięki czemu

Bardziej szczegółowo

Celem głównym w realizacji założeń profilaktyki pierwszorzędowej jest ograniczanie rozprzestrzeniania się zakażeń HIV.

Celem głównym w realizacji założeń profilaktyki pierwszorzędowej jest ograniczanie rozprzestrzeniania się zakażeń HIV. Warszawa 2011 Oddział Oświaty Zdrowotnej i Promocji Zdrowia koordynuje działania oświatowo-edukacyjne związane z profilaktyką pierwszorzędową tj.: działania związane z profilaktyką zakażeń wirusem HIV

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1 do Zarządzenia Nr 21/2006 Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Program wczesnego wykrywania zakażeń HIV u kobiet w ciąży

Załącznik nr 1 do Zarządzenia Nr 21/2006 Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Program wczesnego wykrywania zakażeń HIV u kobiet w ciąży Program wczesnego wykrywania zakażeń HIV u kobiet w ciąży 1 I. UZASADNIENIE CELOWOŚCI WDROŻENIA PROGRAMU WCZESNEGO WYKRYWANIA ZAKAŻEŃ HIV U KOBIET W CIĄŻY, zwanego dalej Programem. 1. Opis problemu zdrowotnego.

Bardziej szczegółowo

Podsumowanie pracy bezpłatnej infolinii Rzecznika Praw Dziecka podczas Kampanii Społecznej: Kochaj. Nie krzywdź. PomóŜ

Podsumowanie pracy bezpłatnej infolinii Rzecznika Praw Dziecka podczas Kampanii Społecznej: Kochaj. Nie krzywdź. PomóŜ Podsumowanie pracy bezpłatnej infolinii Rzecznika Praw Dziecka podczas Kampanii Społecznej: Kochaj. Nie krzywdź. PomóŜ ZałoŜeniem kampanii była przemoc wobec dzieci do 3 roku Ŝycia. Kampania miała charakter

Bardziej szczegółowo

1 Homeopatia Katarzyna Wiącek-Bielecka

1 Homeopatia Katarzyna Wiącek-Bielecka 1 2 Spis treści Bibliografia......5 Wstęp......6 1. Krótka historia homeopatii......9 2. Podział homeopatii.... 10 3. Produkcja leków homeopatycznych.... 11 4. Koncepcja medycyny w homeopatii.... 14 a)

Bardziej szczegółowo

ukąszenie komara używanie tych samych sztućców, co nosiciel wirusa

ukąszenie komara używanie tych samych sztućców, co nosiciel wirusa NIE DAJ SZANSY! AIDS AIDS (AcquiredImmune DeficiencySyndrome) to zespół nabytego niedoboru odporności -nieuleczalna choroba, która niszczy siły samoobronne organizmu. HIV HIV (HumanImmunodeficiencyVirus)

Bardziej szczegółowo

Seks Polaków w Internecie. Raport Polpharmy 2010. Prof. dr hab. Zbigniew Izdebski

Seks Polaków w Internecie. Raport Polpharmy 2010. Prof. dr hab. Zbigniew Izdebski Seks Polaków w Internecie Raport Polpharmy 2010 Prof. dr hab. Zbigniew Izdebski Informacje o badaniu Termin realizacji badania Grudzień 2009 styczeń 2010 Cel badania Metoda badania Diagnoza aktywności

Bardziej szczegółowo

uwzględniając rezolucję z dnia 8 lipca 2010 r. w sprawie opartego na prawach podejścia do działań UE związanych z zapobieganiem HIV/AIDS 1,

uwzględniając rezolucję z dnia 8 lipca 2010 r. w sprawie opartego na prawach podejścia do działań UE związanych z zapobieganiem HIV/AIDS 1, P7_TA-PROV(2011)0544 Globalne zwalczanie wirusa HIV/AIDS przez UE Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 1 grudnia 2011 r. w sprawie reakcji UE na problem HIV/AIDS w UE i krajach sąsiadujących, śródokresowa

Bardziej szczegółowo

Czy istnieje problem celowych zakażeń? Przyznać się czy nie do zakażenia HIV?

Czy istnieje problem celowych zakażeń? Przyznać się czy nie do zakażenia HIV? Czy istnieje problem celowych zakażeń? Przyznać się czy nie do zakażenia HIV? dr n. społ. Magdalena Ankiersztejn-Bartczak Fundacja Edukacji Społecznej http://silnazhiv.blogspot.com/ Miranda Ujawnić się.

Bardziej szczegółowo

Drogi zakażenia. kontakt seksualny (sperma, preejakulat, śluz szyjkowy), dot. także kontaktów oralnych,

Drogi zakażenia. kontakt seksualny (sperma, preejakulat, śluz szyjkowy), dot. także kontaktów oralnych, Zespół nabytego niedoboru odporności, AIDS końcowe stadium zakażenia wirusem zespołu nabytego braku odporności (HIV) charakteryzujące się bardzo niskim poziomem limfocytów, a więc wyniszczeniem układu

Bardziej szczegółowo

Szybkie Porady Seksualne. Wprowadzenie

Szybkie Porady Seksualne. Wprowadzenie Szybkie Porady Seksualne Wprowadzenie ANKIETA Cześć, mów Alzadar mam dla Ciebie garść szybkich porad seksualnych do zastosowania praktycznie od zaraz. Te szybkie porady masz rozrzucone po 4 pierwszych

Bardziej szczegółowo

Testy dla kobiet w ciąży. Zakażenie HIV i AIDS u dzieci.

Testy dla kobiet w ciąży. Zakażenie HIV i AIDS u dzieci. Testy dla kobiet w ciąży. Zakażenie HIV i AIDS u dzieci. dr n. med. Agnieszka Ołdakowska Klinika Chorób Zakaźnych Wieku Dziecięcego Warszawski Uniwersytet Medyczny Wojewódzki Szpital Zakaźny w Warszawie

Bardziej szczegółowo

HIV nie śpi. W dzisiejszych czasach o wirusie mówi się mniej niż kiedyś, lecz to wcale nie znaczy, że problem zniknął wręcz przeciwnie.

HIV nie śpi. W dzisiejszych czasach o wirusie mówi się mniej niż kiedyś, lecz to wcale nie znaczy, że problem zniknął wręcz przeciwnie. HIV nie śpi W dzisiejszych czasach o wirusie mówi się mniej niż kiedyś, lecz to wcale nie znaczy, że problem zniknął wręcz przeciwnie. Paulina Karska kl. 2GB -1- Strona 1 z 8 Spis treści : 1. Wstęp- ogólnie

Bardziej szczegółowo

Profilaktyka HIV i AIDS Krajowe Centrum ds. AIDS

Profilaktyka HIV i AIDS Krajowe Centrum ds. AIDS Profilaktyka HIV i AIDS Krajowe Centrum ds. AIDS Środowiska medyczne Narzędzia profilaktyki 2013 Wydawnictwa E-learning Cele I. Ograniczanie nowych zakażeń II. Lepsze zdrowie pacjenta Wcześniejsze rozpoznania

Bardziej szczegółowo

Fakty na temat HIV i AIDS. Polski /Pólska

Fakty na temat HIV i AIDS. Polski /Pólska Fakty na temat HIV i AIDS Polski /Pólska AIDS jest poważną chorobą, która począwszy od lat osiemdziesiątych ubiegłego wieku rozprzestrzeniła się w całym świecie. AIDS wywołuje wirus zwany HIV, który przenosi

Bardziej szczegółowo

RADA UNII EUROPEJSKIEJ. Bruksela, 14 listopada 2008 r. (19.11) (OR. fr) 15740/08 LIMITE DEVGEN 227 RELEX 912 ACP 235 SAN 263

RADA UNII EUROPEJSKIEJ. Bruksela, 14 listopada 2008 r. (19.11) (OR. fr) 15740/08 LIMITE DEVGEN 227 RELEX 912 ACP 235 SAN 263 RADA UNII EUROPEJSKIEJ Bruksela, 14 listopada 2008 r. (19.11) (OR. fr) 15740/08 LIMITE DEVGEN 227 RELEX 912 ACP 235 SAN 263 NOTA DO PUNKTU I/A Od: Grupa Robocza ds. Współpracy Rozwojowej Data: 13 listopada

Bardziej szczegółowo

Internetowy test wiedzy i postaw wobec HIV/ AIDS

Internetowy test wiedzy i postaw wobec HIV/ AIDS Internetowy test wiedzy i postaw wobec HIV/ AIDS Raport z badania ilościowego Lipiec 2004 1 Spis treści Cele i metodologia badania...3 Podsumowanie...4 Prezentacja wyników...6 Cechy społeczno demograficzne

Bardziej szczegółowo

Właśnie dowiedziałeś/dowiedziałaś się, że jesteś zakażony/ zakażona HIV. Pewnie zastanawiasz się, co dalej?

Właśnie dowiedziałeś/dowiedziałaś się, że jesteś zakażony/ zakażona HIV. Pewnie zastanawiasz się, co dalej? Opracowanie: dr Łukasz Łapiński Projekt graficzny: heroldart.com Właśnie dowiedziałeś/dowiedziałaś się, że jesteś zakażony/ zakażona HIV. Pewnie zastanawiasz się, co dalej? W tym momencie wszystko zależy

Bardziej szczegółowo

HIV i AIDS. Kluczowe terminy. O co tyle hałasu?

HIV i AIDS. Kluczowe terminy. O co tyle hałasu? HIV i AIDS Kluczowe terminy HIV: (ang. human immunodeficiency virus) ludzki wirus niedoboru odporności; wirus wywołujący nieuleczalne zakażenie, przenoszony przez kontakty seksualne, skażone igły, skażoną

Bardziej szczegółowo

Krajowy Program Zwalczania AIDS i Zapobiegania Zakażeniom HIV na lata 2012-2016. Realizacja Programu w 2012 r.

Krajowy Program Zwalczania AIDS i Zapobiegania Zakażeniom HIV na lata 2012-2016. Realizacja Programu w 2012 r. Krajowy Program Zwalczania AIDS i Zapobiegania Zakażeniom HIV na lata 2012-2016 Realizacja Programu w 2012 r. Zapobieganie zakażeniom HIV wśród ogółu społeczeństwa Cel ogólny 1: Ograniczenie rozprzestrzeniania

Bardziej szczegółowo

Uzależnienia. Nabyta silna potrzeba zażywania jakiejś substancji.

Uzależnienia. Nabyta silna potrzeba zażywania jakiejś substancji. Uzależnienia Nabyta silna potrzeba zażywania jakiejś substancji. Termin uzależnienie jest stosowany głównie dla osób, które nadużywają narkotyków, alkoholu i papierosów. Używki Wszystkie używki stanowią

Bardziej szczegółowo

Kampania edukacyjna Jeden test. Dwa życia. Zrób test na HIV. Dla siebie i swojego dziecka

Kampania edukacyjna Jeden test. Dwa życia. Zrób test na HIV. Dla siebie i swojego dziecka Kampania edukacyjna Jeden test. Dwa życia. Zrób test na HIV. Dla siebie i swojego dziecka Krajowe Centrum ds. AIDS, agenda Ministra Zdrowia, 20 listopada 2014 r. rozpoczyna ogólnopolską kampanię edukacyjną

Bardziej szczegółowo

śycie NA MAKSA W OPINII POLAKÓW RAPORT PEPSI MAX

śycie NA MAKSA W OPINII POLAKÓW RAPORT PEPSI MAX Raport Pepsi MAX śycie NA MAKSA W OPINII POLAKÓW RAPORT PEPSI MAX Co dla Polaków oznacza maksyma Ŝycie na MAXa? Większość kojarzy ją z intensywnością i tempem Ŝycia oraz wielością doznań. Dla jednych związana

Bardziej szczegółowo

Kampania informacyjna Krajowego Centrum ds. AIDS skierowana do środowisk medycznych. 29 listopada 2013 r.

Kampania informacyjna Krajowego Centrum ds. AIDS skierowana do środowisk medycznych. 29 listopada 2013 r. Kampania informacyjna Krajowego Centrum ds. AIDS skierowana do środowisk medycznych 29 listopada 2013 r. Logotyp Test na HIV należy rozważyć w przypadku każdej choroby przebiegającej nietypowo, niepoddającej

Bardziej szczegółowo

Co mogę zrobić, aby ochronić się przed rakiem szyjki macicy i innymi chorobami powodowanymi przez HPV*? Wszystko, co mogę

Co mogę zrobić, aby ochronić się przed rakiem szyjki macicy i innymi chorobami powodowanymi przez HPV*? Wszystko, co mogę Co mogę zrobić, aby ochronić się przed rakiem szyjki macicy i innymi chorobami powodowanymi przez HPV*? Wszystko, co mogę Mam tyle marzeń co zrobić, aby je ochronić? Wszystko, co mogę. Marzenia są po to,

Bardziej szczegółowo

Raport o kursie. Strona 0. www.oczyszczanieumyslu.pl www.czystyumysl.com

Raport o kursie. Strona 0. www.oczyszczanieumyslu.pl www.czystyumysl.com Raport o kursie Strona 0 Raport o kursie Marcin Tereszkiewicz Raport o kursie Strona 1 Oczyszczanie Umysłu Oczyść swój umysł aby myśleć pozytywnie i przyciągać to czego chcesz Raport o kursie Strona 2

Bardziej szczegółowo

bez względu na to jak się ubierasz, jakiej słuchasz muzyki, gdzie mieszkasz i z kim się przyjaźnisz,

bez względu na to jak się ubierasz, jakiej słuchasz muzyki, gdzie mieszkasz i z kim się przyjaźnisz, Światowy Dzień AIDS obchodzony jest co roku 1 grudnia. Uroczyste obchody niosą przesłanie współczucia, nadziei, solidarności z ludźmi żyjącymi z HIV i AIDS, a także zrozumienia problemów związanych z HIV,

Bardziej szczegółowo

Epidemiologia zakażenia HIV. Specyfika pacjenta zakażonego.

Epidemiologia zakażenia HIV. Specyfika pacjenta zakażonego. Epidemiologia zakażenia HIV. Specyfika pacjenta zakażonego. dr med. Monika Bociąga-Jasik 1981 stwierdza się liczne przypadki pneumocystozowego zapalenia płuc i mięska Kaposiego u młodych, dotychczas zdrowych

Bardziej szczegółowo

Profilaktyczna opieka zdrowotna nad dziećmi i młodzieŝą w środowisku nauczania i wychowania na terenie lubelszczyzny

Profilaktyczna opieka zdrowotna nad dziećmi i młodzieŝą w środowisku nauczania i wychowania na terenie lubelszczyzny Lubelskie Centrum zdrowia Publicznego w Lublinie Zakład Ochrony Zdrowia Matki i Dziecka Profilaktyczna opieka zdrowotna nad dziećmi i młodzieŝą w środowisku nauczania i wychowania na terenie lubelszczyzny

Bardziej szczegółowo

Epidemiologia HIV/AIDS w woj. zachodniopomorskim z uwzględnieniem działalności Punktów Konsultacyjno- Diagnostycznych Konferencja wojewódzka w

Epidemiologia HIV/AIDS w woj. zachodniopomorskim z uwzględnieniem działalności Punktów Konsultacyjno- Diagnostycznych Konferencja wojewódzka w Epidemiologia HIV/AIDS w woj. zachodniopomorskim z uwzględnieniem działalności Punktów Konsultacyjno- Diagnostycznych Konferencja wojewódzka w Zachodniopomorskim Urzędzie Wojewódzkim w Szczecinie 17.10.2013r.

Bardziej szczegółowo

PROGRAM,,Edukacja prozdrowotna

PROGRAM,,Edukacja prozdrowotna FRAGMENTY PROGRAM,,Edukacja prozdrowotna realizowany w zasadniczej szkole zawodowej klasa II Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych nr 2 CKU w Kluczborku Opracowała: mgr Małgorzata Dybka zatwierdzono- nr ZSP/SPN-1-2003/2004

Bardziej szczegółowo

Szczepienia to najbardziej skuteczna metoda zapobiegania chorobom zakaźnym

Szczepienia to najbardziej skuteczna metoda zapobiegania chorobom zakaźnym Jacek Wysocki prezes Polskiego Towarzystwa Wakcynologicznego. Szczepienia ochronne w przypadku wielu chorób wirusowych są jedną skuteczną bronią, żeby im zapobiegać. Jednak ich siły wciąż nie doceniają

Bardziej szczegółowo

MASZ DAR UZDRAWIANIA DRUGIE ŻYCIE

MASZ DAR UZDRAWIANIA DRUGIE ŻYCIE MASZ DAR UZDRAWIANIA DRUGIE ŻYCIE Organizm człowieka jest zbudowany z narządów i tkanek. Czasem mogą być uszkodzone od urodzenia (np. w skutek wad genetycznych), częściej w ciągu życia może dojść do poważnego

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN SZKOLNEGO KONKURSU WIEDZY O AIDS

REGULAMIN SZKOLNEGO KONKURSU WIEDZY O AIDS REGULAMIN SZKOLNEGO KONKURSU WIEDZY O AIDS Konkurs jest propozycją dla szkół gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych Ponieważ ilość osób zakażonych HIV, a w następstwie tego chorych na AIDS stale rośnie niezwykle

Bardziej szczegółowo

Na podstawie tekstów Emily Bender, Anoosh Joriorian, Peggy Lynch i Ameli Craig Cramer

Na podstawie tekstów Emily Bender, Anoosh Joriorian, Peggy Lynch i Ameli Craig Cramer Nasze ciała, nasze Ŝycie, Część II Związki i seksualność, Rozdział 10 Związki z kobietami Wychowywanie dzieci, str. 226-227 Na podstawie tekstów Emily Bender, Anoosh Joriorian, Peggy Lynch i Ameli Craig

Bardziej szczegółowo

International Social Survey Programme, 2002: "Family and Changing Gender Roles III"

International Social Survey Programme, 2002: Family and Changing Gender Roles III PGSS POLSKI GENERALNY SONDAś SPOŁECZNY 2002 INSTYTUT STUDIÓW SPOŁECZNYCH UNIWERSYTET WARSZAWSKI ul. Stawki 5/7, 00-183 Warszawa tel.(22)8315153 / fax (22) 8314933 www.iss.uw.edu.pl; http://pgss.iss.uw.edu.pl;

Bardziej szczegółowo

Powiatowa Stacja Sanitarno - Epidemiologiczna w Trzebnicy. Oświata Zdrowotna i Promocja Zdrowia

Powiatowa Stacja Sanitarno - Epidemiologiczna w Trzebnicy. Oświata Zdrowotna i Promocja Zdrowia Powiatowa Stacja Sanitarno - Epidemiologiczna w Trzebnicy Oświata Zdrowotna i Promocja Zdrowia HIV - (ang. human immunodeficiency virus), ludzki wirus upośledzenia odporności AIDS - (ang. acquired immunodeficiency

Bardziej szczegółowo

Nasze ciała, nasze Ŝycie, Część III Zdrowie seksualne i kontrola płodności, Rozdział 13 Metody kontroli płodności

Nasze ciała, nasze Ŝycie, Część III Zdrowie seksualne i kontrola płodności, Rozdział 13 Metody kontroli płodności Nasze ciała, nasze Ŝycie, Część III Zdrowie seksualne i kontrola płodności, Rozdział 13 Metody kontroli płodności Wybór metody kontroli urodzeń, str. 290-293 Opracowanie na podstawie tekstów Susan Bell

Bardziej szczegółowo

IP Instytucje Pośredniczące. Z uwagi na złoŝoność procesu realizacji PI i PWP, wymagającego zaangaŝowania takŝe innych podmiotów w szczególności ROEFS

IP Instytucje Pośredniczące. Z uwagi na złoŝoność procesu realizacji PI i PWP, wymagającego zaangaŝowania takŝe innych podmiotów w szczególności ROEFS Konsultacje dokumentu Działania informacyjno-promocyjne na rzecz projektów innowacyjnych i współpracy ponadnarodowej PO KL. Rekomendacje Krajowej Instytucji Wspomagającej dla Instytucji Pośredniczących

Bardziej szczegółowo

N a s z e D ł u g i A. D. 2 0 0 9. Nasze Długi - główne wyniki badań. Próba badawcza

N a s z e D ł u g i A. D. 2 0 0 9. Nasze Długi - główne wyniki badań. Próba badawcza N AS Z E DŁUGI A. D. 2009 N a s z e D ł u g i A. D. 2 0 0 9 Nasze Długi - główne wyniki badań 45% Polaków ma obecnie większe problemy finansowe, niŝ przed kryzysem 77% społeczeństwa uwaŝa, Ŝe osoby, które

Bardziej szczegółowo

U C H W A Ł A nr XLII/ 291 /2014 RADY GMINY BIERAWA z dnia 27 marca 2014 r.

U C H W A Ł A nr XLII/ 291 /2014 RADY GMINY BIERAWA z dnia 27 marca 2014 r. U C H W A Ł A nr XLII/ 291 /2014 RADY GMINY BIERAWA z dnia 27 marca 2014 r. W sprawie: przyjęcia Programu szczepień profilaktycznych przeciwko wirusowi HPV wywołującego raka szyjki macicy na lata 2014-2016

Bardziej szczegółowo

Kobieta, ciąża i HIV Projekt SHE Magdalena Ankiersztejn-Bartczak. wykład sponsorowany przez Bristol Myers Squibb

Kobieta, ciąża i HIV Projekt SHE Magdalena Ankiersztejn-Bartczak. wykład sponsorowany przez Bristol Myers Squibb Kobieta, ciąża i HIV Projekt SHE Magdalena Ankiersztejn-Bartczak wykład sponsorowany przez Bristol Myers Squibb Cele i założenia projektu SHE Stworzenie społeczności silnych, pewnych siebie, kobiet żyjących

Bardziej szczegółowo

EPIDEMIOLOGIA HIV/AIDS W Polsce i na świecie* www.aids.gov.pl. www.aids.gov.pl

EPIDEMIOLOGIA HIV/AIDS W Polsce i na świecie* www.aids.gov.pl. www.aids.gov.pl EPIDEMIOLOGIA HIV/AIDS W Polsce i na świecie* * Materiał do wykorzystania w ramach kampanii Krajowego Centrum ds. AIDS trwającej od 1 lipca 2008 do 1 grudnia 2009 r. - Wybrane problemy w walce z epidemią

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Art. 1.

USTAWA z dnia r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Art. 1. PROJEKT USTAWA z dnia... 2010 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych Art. 1. W ustawie z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Bardziej szczegółowo

(Nie)przychodzi Polka do lekarza

(Nie)przychodzi Polka do lekarza ()przychodzi Polka do lekarza Wyniki badania Kontakt: Aneta Jaworska Tel. +48 +48 (22) 592 63 00 e-mail: aneta.jaworska@grupaiqs.pl Z badania omnibusowego IQS96, przeprowadzonego przez instytut badawczy

Bardziej szczegółowo

PROGRAMY PROFILAKTYKI MŁODZIEŻOWEJ

PROGRAMY PROFILAKTYKI MŁODZIEŻOWEJ PROGRAMY PROFILAKTYKI MŁODZIEŻOWEJ Nazwa Kierownik Miejsce realizacji Czas realizacji Liczba i rodzaj odbiorców Cele i opis SPRAWOZDANIE Z PROJEKTU PROFILAKTYCZNEGO PROGRAM PROFILAKTYCZNY NOE Grzegorz

Bardziej szczegółowo

WIAD Wissenschaftliches Institut der Ärzte Deutschlands gem. e.v.

WIAD Wissenschaftliches Institut der Ärzte Deutschlands gem. e.v. WIAD Wissenschaftliches Institut der Ärzte Deutschlands gem. e.v. Zdrowie w więzieniu - badanie postaw, wiedzy i zachowań personelu więziennego oraz ludzi pozbawionych wolności na temat chorób zakaźnych

Bardziej szczegółowo

Jarosław Niebrzydowski. Jak leczyć reumatoidalne zapalenie stawów Poradnik dla chorych

Jarosław Niebrzydowski. Jak leczyć reumatoidalne zapalenie stawów Poradnik dla chorych Jarosław Niebrzydowski Jak leczyć reumatoidalne zapalenie stawów Poradnik dla chorych Wydawnictwo Psychoskok, 2012 Copyright by Wydawnictwo Psychoskok, 2012 Copyright by Jarosław Niebrzydowski, 2012 Wszelkie

Bardziej szczegółowo

Światowy Dzień Zdrowia 2016 Pokonaj cukrzycę

Światowy Dzień Zdrowia 2016 Pokonaj cukrzycę Światowy Dzień Zdrowia 2016 Pokonaj cukrzycę Światowy Dzień Zdrowia 7 kwietnia 2016 Kilka słów o historii Każdego roku Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) wybiera temat przewodni Światowego Dnia Zdrowia.

Bardziej szczegółowo

WSZAWICA CO TO JEST WSZAWICA?

WSZAWICA CO TO JEST WSZAWICA? WSZAWICA CO TO JEST WSZAWICA? Wszawica (łac. pediculosis) jest chorobą spowodowana przez obecność na ciele człowieka pasoŝyta wszy głowowej (Pediculus capitis). Wszy Ŝyją wyłącznie na owłosionej części

Bardziej szczegółowo

Cel 3: Zapewnić wszystkim ludziom w każdym wieku zdrowe życie oraz promować dobrobyt

Cel 3: Zapewnić wszystkim ludziom w każdym wieku zdrowe życie oraz promować dobrobyt Cel 3: Zapewnić wszystkim ludziom w każdym wieku zdrowe życie oraz promować dobrobyt Zapewnienie wszystkim w każdym wieku zdrowego życia oraz promowanie dobrostanu stanowi podstawę zrównoważonego rozwoju.

Bardziej szczegółowo

U C H W A Ł A nr V/ 22 /2011 RADY GMINY BIERAWA z dnia 31 stycznia 2011r.

U C H W A Ł A nr V/ 22 /2011 RADY GMINY BIERAWA z dnia 31 stycznia 2011r. U C H W A Ł A nr V/ 22 /2011 RADY GMINY BIERAWA z dnia 31 stycznia 2011r. W sprawie: przyjęcia Programu szczepień profilaktycznych przeciwko wirusowi HPV wywołującego raka szyjki macicy na lata 2011-2013

Bardziej szczegółowo

MAMY PRAWO! czyli prawie wszystko o prawach dziecka

MAMY PRAWO! czyli prawie wszystko o prawach dziecka MAMY PRAWO! czyli prawie wszystko o prawach dziecka Prawa Dziecka zostały uchwalone w 1989 r. i zapisane w Konwencji o Prawach Dziecka PRAWA I WOLNOŚCI OSOBISTE KaŜde dziecko ma niezbywalne prawo do Ŝycia.

Bardziej szczegółowo

Informacja prasowa. Ruszył drugi cykl spotkań edukacyjnych dla chorych na szpiczaka mnogiego

Informacja prasowa. Ruszył drugi cykl spotkań edukacyjnych dla chorych na szpiczaka mnogiego Informacja prasowa Ruszył drugi cykl spotkań edukacyjnych dla chorych na szpiczaka mnogiego Warszawa, 28 października Chorzy na szpiczaka mnogiego w Polsce oraz ich bliscy mają możliwość uczestniczenia

Bardziej szczegółowo

Problem uzaleŝnień w województwie zachodniopomorskim

Problem uzaleŝnień w województwie zachodniopomorskim Problem uzaleŝnień w województwie zachodniopomorskim Dźwirzyno 11-12 grudnia 2014 Monitorowanie definicja Systematyczna, zazwyczaj naukowa, ale zawsze kontynuowana obserwacja wybranych aspektów rzeczywistości,

Bardziej szczegółowo

Gimnazjum im. Jana Paw³a II w Zrêcinie

Gimnazjum im. Jana Paw³a II w Zrêcinie Gimnazjum im. Jana Pawła II w Zręcinie Projekt,,Trzymaj Formę śycie i zdrowie największym bogactwem człowieka I. Wstęp Współczesny człowiek naraŝony jest na wiele chorób cywilizacyjnych, m.in.: układu

Bardziej szczegółowo

UNIWERSYTET RZESZOWSKI

UNIWERSYTET RZESZOWSKI UNIWERSYTET RZESZOWSKI WYDZIAŁ PEDAGOGICZNO ARTYSTYCZNY KIERUNEK: PEDAGOGIKA OPIEKUŃCZO WYCHOWAWCZA Ankieta o której wypełnienie Cię proszę dotyczy kształtowania umiejętności życiowych. Bardzo ważne jest,

Bardziej szczegółowo

Zobacz, czy moŝesz oddać krew?

Zobacz, czy moŝesz oddać krew? Zobacz, czy moŝesz oddać krew? Bezwzględne przeciwwskazania do oddania krwi cięŝkie choroby układu: krąŝenia, pokarmowego, nerwowego, oddechowego, moczowego, zakaŝenie chorobami zakaźnymi (np. HIV, Ŝółtaczka,

Bardziej szczegółowo

Najczęściej zadawane pytania

Najczęściej zadawane pytania Najczęściej zadawane pytania Chciałbym oddać krew ale... 1....nie będziecie chcieli mojej krwi, ponieważ mam pospolitą grupę krwi "0" Potrzebna i ważna jest krew każdej grupy. Ponieważ grupa "0" jest bardzo

Bardziej szczegółowo

Każdego to może dotyczyć

Każdego to może dotyczyć Polonais Każdego to może dotyczyć Żółtaczka B i C... i My Dlaczego mówimy o żółtaczkach B i C? Dlatego, że są to choroby Których nie widać, strona p 4 Które są częste, strona p 6 Mogą być groźne, strona

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 10/2007 Rektora Państwowej WyŜszej Szkoły Zawodowej w Elblągu z dnia 08 lutego 2007 r.

Zarządzenie Nr 10/2007 Rektora Państwowej WyŜszej Szkoły Zawodowej w Elblągu z dnia 08 lutego 2007 r. Zarządzenie Nr 10/2007 Rektora Państwowej WyŜszej Szkoły Zawodowej w Elblągu z dnia 08 lutego 2007 r. w sprawie: przeprowadzania badań lekarskich pracowników, zakresu profilaktycznej opieki zdrowotnej

Bardziej szczegółowo

Iwona Budrewicz Promocja Zdrowia Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Kamieniu Pomorskim

Iwona Budrewicz Promocja Zdrowia Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Kamieniu Pomorskim Iwona Budrewicz Promocja Zdrowia Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Kamieniu Pomorskim Gruźlica jest przewlekłą chorobą zakaźną. W większości przypadków zakażenie zlokalizowane jest w płucach

Bardziej szczegółowo

Sytuacja epidemiologiczna HIV/AIDS w świecie, w Europie w Polsce, i w woj. łódzkim

Sytuacja epidemiologiczna HIV/AIDS w świecie, w Europie w Polsce, i w woj. łódzkim Sytuacja epidemiologiczna HIV/AIDS w świecie, w Europie w Polsce, i w woj. łódzkim Łódź, 28.11.2006 r. Informacje i dane epidemiologiczne wykorzystane w prezentacji pochodzą z : własnych opracowań Krajowego

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYKI ZESPOŁU SZKÓŁ TECHNCIZNYCH I OGÓLNOKSZTAŁCĄCYCH IM. STEFANA śeromskiego

PROGRAM PROFILAKTYKI ZESPOŁU SZKÓŁ TECHNCIZNYCH I OGÓLNOKSZTAŁCĄCYCH IM. STEFANA śeromskiego PROGRAM PROFILAKTYKI ZESPOŁU SZKÓŁ TECHNCIZNYCH I OGÓLNOKSZTAŁCĄCYCH IM. STEFANA śeromskiego - Sposoby radzenia sobie ze stresem Prezentacja w klasach maturalnych programu edukacyjnego STRES POD KONTROLĄ

Bardziej szczegółowo

Analiza ankiety Pierwsza Wizyta u Ginekologa przeprowadzonej w LO V

Analiza ankiety Pierwsza Wizyta u Ginekologa przeprowadzonej w LO V Program Stały ds. Zdrowia Reprodukcyjnego i AIDS działający przy IFMSA SCORA Standing Committee on Reproductive Health including AIDS Analiza ankiety Pierwsza Wizyta u Ginekologa przeprowadzonej w LO V

Bardziej szczegółowo