Raport 3 Koncepcja zmian w unijnej polityce energetycznoklimatycznej oraz proponowane kierunki jej modyfikacji wraz z uzasadnieniem i oceną skutków

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Raport 3 Koncepcja zmian w unijnej polityce energetycznoklimatycznej oraz proponowane kierunki jej modyfikacji wraz z uzasadnieniem i oceną skutków"

Transkrypt

1 Projekt: Opracowanie analiz, materiałów merytorycznych i koncepcji działań mających na celu poprawę warunków rozwoju elektroenergetyki polskiej w tym także poprzez modyfikację unijnej polityki energetyczno-klimatycznej lub ograniczenie jej negatywnego wpływu na Polskę. CZĘŚĆ 2 Raport 3 Koncepcja zmian w unijnej polityce energetycznoklimatycznej oraz proponowane kierunki jej modyfikacji wraz z uzasadnieniem i oceną skutków Załącznik 3 Porównanie krajów UE pod względem udziału przemysłu, kosztów energii w budżetach domowych i struktury cen energii elektrycznej Wersja końcowa z dn Pracę wykonała firma na zlecenie TAURON Wytwarzanie S.A., PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna SA, ENEA Wytwarzanie SA, Polskiego Komitetu Energii Elektrycznej i Krajowej Izby Gospodarczej Warszawa, maj 2013

2 Spis treści CEL I ZAKRES ANALIZY UDZIAŁ KOSZTÓW ENERGII W BUDŻETACH DOMOWYCH W PAŃSTWACH CZŁONKOWSKICH UE UDZIAŁ PRZEMYSŁU W PKB ORAZ STRUKTURA CEN ENERGII ELEKTRYCZNEJ W KRAJACH CZŁONKOWSKICH CENY ENERGII ELEKTRYCZNEJ DLA ODBIORCÓW DOMOWYCH I DLA PRZEMYSŁU W PAŃSTWACH O RÓŻNYM UDZIALE PRZEMYSŁU W TWORZENIU PKB ZMIANY CEN ENERGII ELEKTRYCZNEJ DLA ODBIORCÓW DOMOWYCH I DLA PRZEMYSŁU W PAŃSTWACH STAREJ UNII I W NOWYCH PAŃSTWACH CZŁONKOWSKICH PODSUMOWANIE

3 Cel i zakres analizy Celem wykonanej analizy było rozpoznanie trzech aspektów, które są istotne przy ocenie wrażliwości poszczególnych krajów na skutki polityki klimatycznej: a) Udziału kosztów energii w budżetach gospodarstw domowych. b) Udziału przemysłu w PKB. c) Poziomu i relacji cen energii elektrycznej, ze szczególnym uwzględnieniem relacji pomiędzy cenami dla odbiorców przemysłowych i gospodarstw domowych. Pierwszy wymieniony wskaźnik obrazuje zróżnicowanie sytuacji poszczególnych krajów w aspekcie społecznym. Wysokie koszty energii w budżetach domowych oznaczają, że wzrost cen energii powodować będzie wzrost liczby odbiorców cierpiących na skutek ubóstwa energetycznego. Różny poziom wyjściowy tego wskaźnika obrazuje różny poziom wrażliwości poszczególnych krajów. Udział przemysłu w PKB pokazuje wagę tego sektora dla gospodarki danego kraju. Polityka klimatyczna oznacza wzrost cen energii i powoduje osłabienie konkurencyjności przemysłu, szczególnie przemysłu energochłonnego. Można w pierwszym przybliżeniu przyjąć, że większy udział przemysłu w PKB oznacza większą wrażliwość danego kraju na politykę klimatyczną. Rosnące ceny energii mogą w różny sposób, zależnie od polityki taryfowej, obciążać różnych odbiorców. Porównanie relacji cenowych pomiędzy cenami płaconymi przez odbiorców przemysłowych i przez gospodarstwa domowe obrazuje politykę taryfową poszczególnych krajów i pozwala na ocenę, czy dany kraj dysponuje możliwościami skutecznego kompensowania wzrostu cen poprzez odpowiednią politykę taryfową. Analiza porównawcza została wykonana na podstawie danych z bazy danych Eurostat. Najbardziej aktualne dane są dostępne dla roku Udział kosztów energii w budżetach domowych w państwach członkowskich UE Na podstawie analizy danych pozyskanych z bazy danych Eurostat na temat cen energii elektrycznej dla gospodarstw domowych oraz kształtowania się dochodu do dyspozycji (net income) 1 stwierdzono, że mimo iż zużycie energii ogółem w gospodarstwach domowych na mieszkańca było w Polsce o 12% niższe niż w krajach UE-15, i o 9% niższe niż przeciętnie w całej Unii (UE-27), udział ponoszonych wydatków na energię elektryczną, gaz i inne paliwa w dochodzie netto należy do najwyższych w krajach Unii i jest o ok. 120% wyższy niż w najwyżej rozwiniętych krajach UE (o ok. 105% wyższy niż w średnio w UE-27) por. tabl W statystyce Eurostat dochodu i warunków życiowych ludności publikowane są dane o dochodzie netto (net income) przeciętnym i medianie. W niniejszej analizie porównawczej ta kategoria statystyczna jest traktowana jako odpowiednik dochodu rozporządzalnego. 2

4 Powoduje to, że gospodarstwa domowe w Polsce są ponad 2-krotnie bardziej wrażliwe na wzrost cen energii, w tym cen energii elektrycznej, niż przeciętnie w całej Unii. Uszeregowanie państw UE wg wysokości udziału wydatków na energię elektryczną, gaz i inne paliwa w wydatkach gospodarstw domowych i zestawienie tego z poziomem dochodu do dyspozycji na mieszkańca pokazuje, że o wysokości obciążeń gospodarstw domowych wydatkami na energię w poszczególnych krajach decydują prócz poziomu zużycia energii na mieszkańca przede wszystkim takie czynniki, jak: wysokość dochodu do dyspozycji, klimat (obciążenie wydatkami na ogrzewanie pomieszczeń) i polityka cen energii dla gospodarstw domowych (por. rys. 1 i 2). Dla porównania podano także dane dla Norwegii i Islandii, mimo, że nie wchodzą w skład UE, należą natomiast do Europejskiego Obszaru Gospodarczego: najwyższy udział wydatków na energię elektryczną, gaz i inne paliwa w wydatkach gospodarstw domowych występuje w większości w nowych krajach członkowskich UE (Słowacja, Czechy, Polska, Węgry, Słowenia); są to jednocześnie kraje o niskim poziomie dochodu na mieszkańca, najniższy udział wydatków na energię elektryczną, gaz i inne paliwa w całkowitych wydatkach gospodarstw domowych występuje z reguły w krajach strefy śródziemnomorskiej (Włochy, Portugalia, Cypr, Hiszpania, Malta) i w krajach o bardzo wysokim poziomie dochodów na mieszkańca (Luksemburg, Islandia, Finlandia, W. Brytania, Irlandia, Austria, Francja); niewiele wyższy od przeciętnej w Unii udział wydatków na energię występuje w Rumunii i Bułgarii, mimo ich najniższego w Unii poziomu dochodu na mieszkańca, wskutek działania czynników klimatycznych (niskie koszty ogrzewania) i niskich cen energii (cena energii elektrycznej dla gospodarstw domowych wynosiła w 2012 r. ok % średniej unijnej), z kolei relatywnie wysoki i wyższy od przeciętnego w Unii udział wydatków na energię w bogatych krajach, takich jak Szwecja, Dania, Belgia, Niemcy - wynika w znacznej mierze z wysokiego zużycia energii elektrycznej w gospodarstwach domowych na mieszkańca i cen energii elektrycznej wyższych o 15% do 60% od średniej w Unii. Tablica 1. Przeciętny dochód do dyspozycji (net income) na mieszkańca i udział wydatków na en. elektryczną, gaz i inne paliwa w wydatkach gosp. domowych w państwach UE w 2011 r. Wyszczególnienie Udział wydatków na en.elektr., gaz i Przeciętny dochód do dyspozycji inne paliwa w wydatkach gosp. dom. (net income) na mieszkańca % EUR/os. Słowacja 10, POLSKA 9, Czechy 8, Węgry 7, Łotwa 7, Słowenia 6, Szwecja 5,

5 Wyszczególnienie Udział wydatków na en.elektr., gaz i Przeciętny dochód do dyspozycji inne paliwa w wydatkach gosp. dom. (net income) na mieszkańca Dania 5, Grecja 5, Belgia 5, Litwa 5, Rumunia 4, Bułgaria 4, Estonia 4, Norwegia 4, Niemcy 4, Holandia 4, UE-27 krajów 4, UE-15 krajów 4, Austria 3, Francja 3, Włochy 3, Irlandia 3, Wielka Brytania 3, Portugalia 3, Cypr 3, Finlandia 3, Hiszpania 3, Malta 2, Luksemburg 2, Islandia 2, Źródło: 4

6 Słowacja POLSKA Czechy Serbia Węgry Łotwa Słowenia Szwecja Dania Macedonia Grecja Belgia Litwa Rumunia Bułgaria Estonia Norwegia Niemcy Holandia UE-27 UE-15 Austria Francja Włochy Irlandia Wielka Brytania Portugalia Cypr Finlandia Hiszpania Malta Luksemburg Islandia [ % ] 0,0 2,0 4,0 6,0 8,0 10,0 12,0 Rys. 1. Uszeregowanie państw UE wg malejącego udziału wydatków na en. elektryczną, gaz i inne paliwa w wydatkach gospodarstw domowych w 2011 r. [ % ] 12,0 10,0 8,0 6,0 4,0 2,0 0,0 Udział wydatków ne elektr,. gaz i inne paliwa w wydatkach gosp. dom. Przeciętny dochód do dypozycji (net income) na mieszkańca [ EUR/os.] Rys. 2. Porównanie udziału wydatków na en. elektryczną, gaz i inne paliwa w wydatkach gospodarstw domowych z poziomem dochodu do dyspozycji na mieszkańca w państwach UE wg w 2011 r. 5

7 2. Udział przemysłu w PKB oraz struktura cen energii elektrycznej w krajach członkowskich 2.1. Ceny energii elektrycznej dla odbiorców domowych i dla przemysłu w państwach o różnym udziale przemysłu w tworzeniu PKB Wprowadzenie jako zasady w III okresie rozliczeniowym w systemie EU ETS aukcyjnego zakupu uprawnień do emisji, będzie skutkować wzmocnieniem presji kosztowej na ceny energii elektrycznej. Wzrost cen energii elektrycznej będzie szczególnie dotkliwy w przypadku przemysłów energochłonnych i narażonych na konkurencję z krajów spoza Unii. Poniżej przedstawiono wyniki analizy statystycznej, wykonanej dla krajów Unii w oparciu o dane Eurostatu, dotyczącej udziału przemysłu w PKB poszczególnych krajów oraz poziomu i struktury cen energii. Analiza miała na celu ocenę zróżnicowania sytuacji poszczególnych krajów pod względem udziału przemysłu i cen energii elektrycznej. Miała też pomóc w odpowiedzi na pytanie, czy państwa o większej roli przemysłu w tworzeniu dochodu narodowego prowadzą lub są w stanie prowadzić politykę regulacyjną hamującą wzrost cen dla odbiorców przemysłowych - kosztem szybszego wzrostu cen dla gospodarstw domowych (rodzaj skrośnego subsydiowania cen dla przemysłu). Ponieważ Eurostat podaje ceny energii elektrycznej oddzielnie dla poszczególnych kategorii odbiorców (grup taryfowych) w ramach gospodarstw domowych i odbiorców przemysłowych, dokonano oszacowania przeciętnych cen dla odbiorców na podstawie uśrednienia cen dla środkowych grup odbiorców (wytłuszczone w poniższym zestawieniu): Gospodarstwa domowe: Grupa DA : Zużycie roczne < kwh Grupa DB : kwh < Zużycie roczne < kwh Grupa DC : kwh < Zużycie roczne < kwh Grupa DD : kwh < Zużycie roczne < kwh Odbiorcy przemysłowi: Grupa IA : Zużycie roczne < 20 MWh Grupa IB : 20 MWh < Zużycie roczne < 500 MWh Grupa IC : 500 MWh < Zużycie roczne < MWh Grupa ID : MWh < Zużycie roczne < MWh Grupa IE : MWh < Zużycie roczne < MWh Grupa IF : MWh < Zużycie roczne < MWh Grupa IG : Zużycie roczne < MWh 6

8 W tabl. 2 oraz na rys. 2 i rys. 3 przedstawiono w różnych układach zestawienie krajów uporządkowanych wg poziomu udziału przemysłu w wytwarzaniu PKB z wybranymi charakterystykami cen energii elektrycznej dla przemysłu i dla gospodarstw domowych. Dane te nie ukazują wyraźnej prawidłowości wiążącej udział przemysłu z cenami energii lub z relacją cen energii dla przemysłu i gospodarstw domowych. Pokazuje to, że udział przemysłu w PKB zależy od wielu czynników. Tablica 2. Poziom i dynamika cen energii elektrycznej dla odbiorców przemysłowych i gospodarstw domowych w państwach członkowskich UE wg malejącego udziału przemysłu w wytwarzaniu PKB w 2011 r. Wyszczególnienie Udział przemysłu w wytwarzaniu PKB 2011 Cena en. elektr dla przemysłu dla gosp. dom Dynamika cen en. elektr dla przemysłu dla gosp. dom Relacja ceny en. elektr. dla gosp. dom. do cen dla przemysłu 2012 % EUR/MWh 2008=1,00 % Norwegia 36,54 73,7 222,1 1,07 1, Rumunia 32,52 74,5 107,5 0,93 1, Czechy 30,85 98,1 182,8 1,02 1, Słowacja 27,83 119,4 181,2 1,07 1, Węgry 27,23 105,2 159,2 1,00 1, Niemcy 26,00 116,3 273,6 1,19 1, Słowenia 25,10 85,5 162,9 1,07 1, Litwa 25,07 112,7 127,5 1,54 1, POLSKA 24,79 85,2 150,0 1,04 1, Bułgaria 24,48 66,5 90,1 1,24 1, Austria 22,89 98,9 209,5 1,02 1, Estonia 22,29 76,7 111,9 1,53 1, Chorwacja 20,85 76,5 134,2 1,08 1, Finlandia 20,36 68,7 171,7 1,12 1, Szwecja 19,99 69,7 212,9 1,06 1, Holandia 19,80 85,2 158,6 0,91 0, Łotwa 19,55 101,4 133,3 1,54 1, Portugalia 18,46 104,0 212,0 1,30 1, Włochy 18,30 165,4 211,2 1,25 1, Hiszpania 16,94 103,4 191,2 1,18 1, Dania 16,79 91,9 310,8 0,98 1, Belgia 16,51 96,1 231,8 1,04 1, Irlandia b.d. 116,1 241,4 0,92 1, Wielka Brytania 16,11 108,4 179,8 1,12 1, Grecja 14,31 105,6 134,5 1,35 1, Malta 13,00 163,3 182,0 1,40 1, Francja 12,55 78,9 150,2 1,30 1, Cypr 9,18 217,6 284,3 1,45 1, Luksemburg 7,68 81,2 177,7 0,83 1, UE-27 19,35 104,7 191,5 1,14 1, Źródło: obliczenia własne na podstawie: 7

9 Warto jednak zwrócić uwagę, że wśród krajów, w których udział przemysłu w PKB wynosi co najmniej 20% (wliczając w to Szwecję) wyróżnić można dwie grupy: a) Kraje, w których podane średnie ceny dla przemysłu stanowią ok % ceny energii elektrycznej dla gospodarstw domowych b) Kraje, w których podane średnie ceny dla przemysłu stanowią ok % ceny energii elektrycznej dla gospodarstw domowych Do pierwszej grupy należą bogate stare kraje unijne: Szwecja, Finlandia, Austria, Niemcy a także Norwegia. A do drugiej grupy nowe, znacznie biedniejsze kraje unijne. Taki wynik wskazuje, że kraje bogatsze o znacznym udziale przemysłu, prowadzą politykę taryfową stymulującą rozwój przemysłu poprzez niskie ceny energii. Natomiast kraje biedniejsze nie są w stanie zapewnić odbiorcom przemysłowym podobnej obniżki cen w stosunku do cen płaconych przez gospodarstwa domowe, co ma prawdopodobnie związek z niższym poziomem dochodu na mieszkańca. [ % ] 40,0 35,0 30,0 25,0 20,0 15,0 10,0 5,0 0,0 Udział przemysłu w PKB Cena energii elektr. dla przemysłu Cena energii. elektr. dla gosp. dom. [EUR/MWh] Rys. 3. Porównanie poziomu cen energii elektrycznej dla odbiorców przemysłowych i gospodarstw domowych w państwach członkowskich UE (rok 2012) wg malejącego udziału przemysłu w wytwarzaniu PKB (rok 2011). 8

10 [ % ] 40,0 35,0 30,0 25,0 20,0 15,0 10,0 5,0 0,0 Udział przemysłu w PKB Dynamika cen en. elektr. dla przemysłu Dynamika cen en. elektr. dla gosp. dom. [2012/2008] 1,80 1,60 1,40 1,20 1,00 0,80 0,60 0,40 0,20 0,00 Rys. 4. Porównanie dynamiki cen energii elektrycznej dla odbiorców przemysłowych i gospodarstw domowych w okresie w państwach członkowskich UE wg malejącego udziału przemysłu w wytwarzaniu PKB w 2011 r. [ % ] 40,0 35,0 30,0 25,0 20,0 15,0 10,0 5,0 0,0 Relacja ceny en. elektr. dla gosp. dom. do cen dla przemysłu Udział przemysłu w PKB [przem.= 100] Rys. 5. Porównanie relacji ceny energii elektrycznej dla gospodarstw domowych do ceny dla odbiorców przemysłowych w państwach członkowskich UE (rok 2012) wg malejącego udziału przemysłu w wytwarzaniu PKB (rok 2011) 9

11 2.2. Zmiany cen energii elektrycznej dla odbiorców domowych i dla przemysłu w państwach starej Unii i w nowych państwach członkowskich W celu zweryfikowania tezy o zależności polityki taryfowej od poziomu zamożności danego kraju, w tabl. 3 zestawiono omówione wyżej charakterystyki polityki cenowej, w odniesieniu do cen energii elektrycznej dla odbiorców domowych i dla przemysłu - w podziale na dwie grupy państw państwa o wyższym poziomie zamożności (kraje starej Unii: UE-15) i kraje mniej zamożne (nowe państwa członkowskie: NMS-12 [New Member States]). Tablica 3. Poziom i dynamika cen energii elektrycznej dla odbiorców przemysłowych i gospodarstw domowych w grupach państw członkowskich UE-15 i NMS-12 Grupy krajów UE Poziom PKB per capita 2011 Udział przemysłu w PKB 2011 Cena energii elektr. w 2012 r. dla przemysłu dla gosp. dom Dynamika cen energii elektr dla przemysłu dla gosp. dom Relacja ceny en. elektr. dla gosp. dom. do cen dla przemysłu 2012 EUR/os. % EUR/MWh 2008=1,00 cena dla prz.=100% Stare państwa członk. (UE-15) ,6 99,3 204,5 1,11 1, Nowe państwa członk. (NMS-12) ,5 108,8 156,0 1,24 1, Źródło: obliczenia własne na podstawie: Podział państw członkowskich UE na grupy o różnym poziomie PKB per capita pozwala na czytelne uchwycenie zróżnicowanej sytuacji poszczególnych krajów, które uzasadnia tezę, że w krajach biedniejszych - jak Polska ceny energii elektrycznej dla przemysłu są wyższe w proporcji do cen dla gospodarstw domowych, co może wynikać z dążenia do ochrony odbiorców bytowych, w sytuacji gdy ich obciążenia są już wysokie. Jednakże powoduje to wzrost kosztów produkcji przemysłowej i pogorszenie konkurencyjności przemysłu nowych krajów członkowskich w porównaniu z krajami starej Unii. Warto bowiem zauważyć, że w krajach biedniejszych ceny dla przemysłu w badanych kategoriach są nie tylko relatywnie wyższe w stosunku do cen dla gospodarstw domowych w porównaniu do krajów bogatszych, ale też są wyższe od cen energii dla przemysłu w krajach bogatszych. 10

12 3. Podsumowanie Wykonana analiza wykazała zróżnicowaną sytuację krajów członkowskich w zakresie analizowanych wskaźników: a) Podczas gdy średni udział kosztów energii w budżetach gospodarstw domowych wynosi 4,5% - wartości dla poszczególnych krajów wahają się w szerokich granicach od 3 do prawie 11%. W Polsce ten wskaźnik wnosi 9,1%; wyższy jest jedynie w Słowacji (10,9%). b) Udział przemysłu w PKB wynosi średnio w UE 19,3% i waha się od 12,5% w przypadku Francji do 32% w przypadku Bułgarii. Polska z 24,8% udziałem znajduje się na ósmej pozycji w UE pod względem uprzemysłowienia. c) Porównanie relacji cen energii elektrycznych pokazuje, że bogatsze kraje unijne, o znaczącym udziale przemysłu (powyżej 20%) prowadzą politykę relatywnie niskich cen energii dla przemysłu w porównaniu do cen płaconych przez gospodarstwa domowe. W krajach o niższym dochodzie na osobę, ceny dla przemysłu są w stosunku do cen dla gospodarstw domowych relatywnie wyższe niż w krajach bogatych. Powoduje to, że cena energii dla przemysłu jest w bogatszych krajach niższa niż w krajach biedniejszych. Powodem takiego stanu są ograniczone możliwości biedniejszych krajów do przenoszenia rosnących kosztów energii na gospodarstwa domowe. Dane te pokazują, że polityka energetyczna i klimatyczna, która prowadzi do wzrostu cen energii - ma podwójnie negatywny wpływ na sytuację biedniejszych krajów unijnych: zwiększa i tak już wysokie koszty energii w budżetach domowych, pogarsza także konkurencyjność przemysłu - nie tylko względem krajów spoza UE, ale także wobec krajów bogatszych wewnątrz UE. Polska należy do krajów o najwyższym udziale kosztów energii w budżetach domowych i wysokim udziale przemysłu w PKB. Już przez ten fakt należy do krajów najbardziej narażonych na skutki polityki klimatycznej. Zdominowana przez węgiel struktura paliwowa jeszcze tę wrażliwość powiększa. 11

Raport 3 Koncepcja zmian w unijnej polityce energetycznoklimatycznej oraz proponowane kierunki jej modyfikacji wraz z uzasadnieniem i oceną skutków

Raport 3 Koncepcja zmian w unijnej polityce energetycznoklimatycznej oraz proponowane kierunki jej modyfikacji wraz z uzasadnieniem i oceną skutków Projekt: Opracowanie analiz, materiałów merytorycznych i koncepcji działań mających na celu poprawę warunków rozwoju elektroenergetyki polskiej w tym także poprzez modyfikację unijnej polityki energetyczno-klimatycznej

Bardziej szczegółowo

Zagrożenia i koszty gospodarcze i społeczne wobec kosztotwórczej polityki klimatycznej UE

Zagrożenia i koszty gospodarcze i społeczne wobec kosztotwórczej polityki klimatycznej UE VI Europejski Meeting Gospodarczy POLITYKA KLIMATYCZNO ENERGETYCZNA UE PROTOKÓŁ COP 21 Polska droga wspólne cele Warszawa, 25 października 2016 Zagrożenia i koszty gospodarcze i społeczne wobec kosztotwórczej

Bardziej szczegółowo

Zakończenie Summary Bibliografia

Zakończenie Summary Bibliografia Spis treści: Wstęp Rozdział I Zakresy i ich wpływ na pojmowanie bezpieczeństwa wewnętrznego 1.1. Zakresy pojmowania bezpieczeństwa wewnętrznego 1.1.1. Zakres wąski bezpieczeństwa wewnętrznego 1.1.2. Zakres

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie Internetu przez młodych Europejczyków

Wykorzystanie Internetu przez młodych Europejczyków Wykorzystanie Internetu przez młodych Europejczyków Marlena Piekut Oleksandra Kurashkevych Płock, 2014 Pracowanie Zarabianie pieniędzy Bawienie się INTERNET Dokonywanie zakupów Nawiązywanie kontaktów Tadao

Bardziej szczegółowo

CASE-Doradcy Spółka z o.o. POZIOM WYDATKÓW NA LEKI. POLSKA NA TLE KRAJÓW OECD

CASE-Doradcy Spółka z o.o. POZIOM WYDATKÓW NA LEKI. POLSKA NA TLE KRAJÓW OECD CASE-Doradcy Spółka z o.o. POZIOM WYDATKÓW NA LEKI. POLSKA NA TLE KRAJÓW OECD Poniżej przedstawiamy opracowanie porównawcze, przygotowane na podstawie najnowszych międzynarodowych danych statystycznych.

Bardziej szczegółowo

Wydatki na ochronę zdrowia w

Wydatki na ochronę zdrowia w Wydatki na ochronę zdrowia w wybranych krajach OECD Seminarium BRE CASE Stan finansów ochrony zdrowia 12 czerwca 2008 r. Agnieszka Sowa CASE, IZP CM UJ Zakres analizy Dane OECD Health Data 2007 (edycja

Bardziej szczegółowo

Raport 3 Koncepcja zmian w unijnej polityce energetycznoklimatycznej oraz proponowane kierunki jej modyfikacji wraz z uzasadnieniem i oceną skutków

Raport 3 Koncepcja zmian w unijnej polityce energetycznoklimatycznej oraz proponowane kierunki jej modyfikacji wraz z uzasadnieniem i oceną skutków Projekt: Opracowanie analiz, materiałów merytorycznych i koncepcji działań mających na celu poprawę warunków rozwoju elektroenergetyki polskiej w tym także poprzez modyfikację unijnej polityki energetyczno-klimatycznej

Bardziej szczegółowo

Wynagrodzenie minimalne w Polsce i w krajach Unii Europejskiej

Wynagrodzenie minimalne w Polsce i w krajach Unii Europejskiej Wynagrodzenie minimalne w Polsce i w krajach Unii Europejskiej Płaca minimalna w krajach unii europejskiej Spośród 28 państw członkowskich Unii Europejskiej 21 krajów posiada regulacje dotyczące wynagrodzenia

Bardziej szczegółowo

Pomiar dobrobytu gospodarczego

Pomiar dobrobytu gospodarczego Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Pomiar dobrobytu gospodarczego Uniwersytet w Białymstoku 07 listopada 2013 r. dr Anna Gardocka-Jałowiec EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY WWW.UNIWERSYTET-DZIECIECY.PL

Bardziej szczegółowo

Wyzwania polityki ludnościowej wobec prognoz demograficznych dla Polski i Europy

Wyzwania polityki ludnościowej wobec prognoz demograficznych dla Polski i Europy Wyzwania polityki ludnościowej wobec prognoz demograficznych dla Polski i Europy Grażyna Marciniak Główny Urząd Statystyczny IV. Posiedzenie Regionalnego Forum Terytorialnego, Wrocław 8 grudnia 215 r.

Bardziej szczegółowo

1. Mechanizm alokacji kwot

1. Mechanizm alokacji kwot 1. Mechanizm alokacji kwot Zgodnie z aneksem do propozycji Komisji Europejskiej w sprawie przejęcia przez kraje UE 120 tys. migrantów znajdujących się obecnie na terenie Włoch, Grecji oraz Węgier, algorytm

Bardziej szczegółowo

WYZWANIA NA RYNKU ENERGII

WYZWANIA NA RYNKU ENERGII BLOK TEMATYCZNY: Zrównoważone finansowanie infrastruktury WYZWANIA NA RYNKU ENERGII Nowe oferty dostawców i zmienione zachowania użytkowników dr Andrzej Cholewa dr Jana Pieriegud Sopot, 26 czerwca 2013

Bardziej szczegółowo

Sytuacja zawodowa osób z wyższym wykształceniem w Polsce i w krajach Unii Europejskiej w 2012 r.

Sytuacja zawodowa osób z wyższym wykształceniem w Polsce i w krajach Unii Europejskiej w 2012 r. 1 Urz d Statystyczny w Gda sku W Polsce w 2012 r. udział osób w wieku 30-34 lata posiadających wykształcenie wyższe w ogólnej liczbie ludności w tym wieku (aktywni zawodowo + bierni zawodowo) wyniósł 39,1%

Bardziej szczegółowo

Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie. Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ

Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie. Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie Polski do strefy euro Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ Plan prezentacji 1. Nominalne kryteria konwergencji

Bardziej szczegółowo

Akademia Młodego Ekonomisty. Mierniki dobrobytu gospodarczego. Jak mierzyć dobrobyt?

Akademia Młodego Ekonomisty. Mierniki dobrobytu gospodarczego. Jak mierzyć dobrobyt? Akademia Młodego Ekonomisty Mierniki dobrobytu gospodarczego. Jak mierzyć dobrobyt? dr Anna Gardocka-Jałowiec Uniwersytet w Białymstoku 7 marzec 2013 r. Dobrobyt, w potocznym rozumieniu, utożsamiać można

Bardziej szczegółowo

Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie. Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ

Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie. Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie Polski do strefy euro część I Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ Plan prezentacji 1. Nominalne kryteria konwergencji

Bardziej szczegółowo

PRODUKT KRAJOWY BRUTTO W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM W 2012 R.

PRODUKT KRAJOWY BRUTTO W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM W 2012 R. Urząd Statystyczny w Katowicach Ośrodek Rachunków Regionalnych ul. Owocowa 3, 40 158 Katowice e-mail: SekretariatUsKce@stat.gov.pl tel.: 32 779 12 00 fax: 32 779 13 00, 258 51 55 katowice.stat.gov.pl OPRACOWANIA

Bardziej szczegółowo

(4) Belgia, Niemcy, Francja, Chorwacja, Litwa i Rumunia podjęły decyzję o zastosowaniu art. 11 ust. 3 rozporządzenia

(4) Belgia, Niemcy, Francja, Chorwacja, Litwa i Rumunia podjęły decyzję o zastosowaniu art. 11 ust. 3 rozporządzenia L 367/16 23.12.2014 ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) NR 1378/2014 z dnia 17 października 2014 r. zmieniające załącznik I do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 oraz załączniki

Bardziej szczegółowo

Zmiany na polskim i wojewódzkim rynku pracy w latach 2004-2014

Zmiany na polskim i wojewódzkim rynku pracy w latach 2004-2014 WOJEWÓDZKI URZĄD PRACY W KATOWICACH Zmiany na polskim i wojewódzkim rynku pracy w latach 2004-2014 KATOWICE październik 2014 r. Wprowadzenie Minęło dziesięć lat od wstąpienia Polski do Unii Europejskiej.

Bardziej szczegółowo

www.stat.gov.pl GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY

www.stat.gov.pl GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY @ www.stat.gov.pl W jakim stopniu jesteśmy wyposażeni w komputery, i urządzenia przenośne? Do jakich celów wykorzystujemy? Rozwój telekomunikacji i informatyki w ostatnich latach

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Wspólna waluta euro

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Wspólna waluta euro Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Wspólna waluta euro dr Marta Musiał Katedra Bankowości i Finansów Porównawczych Wydział Zarządzania i Ekonomiki Usług Uniwersytet Szczeciński 17 listopad 2016 r. PLAN

Bardziej szczegółowo

Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie. Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ

Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie. Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie Polski do strefy euro Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ Plan prezentacji 1. Nominalne kryteria konwergencji

Bardziej szczegółowo

Czy równe dopłaty bezpośrednie w UE byłyby sprawiedliwe? Prof. J. Kulawik, Mgr. inż. A. Kagan, Dr B. Wieliczko

Czy równe dopłaty bezpośrednie w UE byłyby sprawiedliwe? Prof. J. Kulawik, Mgr. inż. A. Kagan, Dr B. Wieliczko Czy równe dopłaty bezpośrednie w UE byłyby sprawiedliwe? Prof. J. Kulawik, Mgr. inż. A. Kagan, Dr B. Wieliczko Teza do potwierdzenia Zawodność rynku i państwa a rolnictwo Efektywne dostarczanie dobra publicznego

Bardziej szczegółowo

PRZESYŁKI KURIERSKIE CENNIK USŁUG BUBALO

PRZESYŁKI KURIERSKIE CENNIK USŁUG BUBALO PRZESYŁKI KURIERSKIE CENNIK USŁUG BUBALO 01 Spis treści 1. Paczki Kraj.... Usługi dodatkowe kraj.... Paczki Europa Standard Pack.1. Usługa Standard..... Usługa Premium... 6 1. Paczki Europa Mega Pack.1.

Bardziej szczegółowo

BRE Business Meetings. brebank.pl

BRE Business Meetings. brebank.pl BRE Business Meetings Witamy w świecie ekspertów Innowacje a wzrost gospodarczy Ryszard Petru Główny Ekonomista BRE Banku SA Dyrektor Banku ds. Strategii i Nadzoru Właścicielskiego 05.08.2010 r. brebank.pl

Bardziej szczegółowo

Komitet Redakcyjny. Zam. 230/2010 nakład 600 egz.

Komitet Redakcyjny. Zam. 230/2010 nakład 600 egz. Komitet Redakcyjny Zam. 230/2010 nakład 600 egz. PRZEDMOWA - - - - - - - - - PRZEDMOWA johoka shakai - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Bardziej szczegółowo

PRODUKT KRAJOWY BRUTTO

PRODUKT KRAJOWY BRUTTO Opracowania sygnalne PRODUKT KRAJOWY BRUTTO W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM W 2007 R. Urząd Statystyczny w Katowicach, ul. Owocowa 3, 40-158 Katowice www.stat.gov.pl/katow e-mail: SekretariatUsKce@stat.gov.pl tel.:

Bardziej szczegółowo

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 28/2014. TENDENCJE CENOWE Ceny zakupu żywca

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 28/2014. TENDENCJE CENOWE Ceny zakupu żywca RYNEK MIĘSA TENDENCJE CENOWE Ceny zakupu żywca Cena Zmiana Towar bez VAT tyg. Wg ZSRIR (MRiRW) 07 13.07.2014 r. w skupie żywiec wieprzowy 5,47 żywiec wołowy 5,82 kurczęta typu brojler 3,84 indyki 5,91

Bardziej szczegółowo

Zakupy on-line w europejskich gospodarstwach domowych. dr inż. Marlena Piekut Kolegium Nauk Ekonomicznych i Społecznych Politechnika Warszawska

Zakupy on-line w europejskich gospodarstwach domowych. dr inż. Marlena Piekut Kolegium Nauk Ekonomicznych i Społecznych Politechnika Warszawska Zakupy on-line w europejskich gospodarstwach domowych dr inż. Marlena Piekut Kolegium Nauk Ekonomicznych i Społecznych Politechnika Warszawska Cel badania Identyfikacja zakresu wykorzystania handlu elektronicznego

Bardziej szczegółowo

Jak pokonać bariery dla (eko)innowacji w Polsce?

Jak pokonać bariery dla (eko)innowacji w Polsce? Jak pokonać bariery dla (eko)innowacji w Polsce? Maciej Bukowski Instytut Badań Strukturalnych Warszawa, 25.05.2012 Plan Wprowadzenie po co Polsce (eko)innowacje. Pułapka średniego dochodu Nie ma ekoinnowacyjności

Bardziej szczegółowo

FORUM NOWOCZESNEGO SAMORZĄDU

FORUM NOWOCZESNEGO SAMORZĄDU FORUM NOWOCZESNEGO SAMORZĄDU Krzysztof Pietraszkiewicz Prezes Związku Banków Polskich Warszawa 02.12.2015 Transformacja polskiej gospodarki w liczbach PKB w Polsce w latach 1993,2003 i 2013 w mld PLN Źródło:

Bardziej szczegółowo

Działalność innowacyjna przedsiębiorstw w Polsce na tle państw Unii Europejskiej

Działalność innowacyjna przedsiębiorstw w Polsce na tle państw Unii Europejskiej 2011 Paulina Zadura-Lichota, p.o. dyrektora Departamentu Rozwoju Przedsiębiorczości i Innowacyjności PARP Działalność innowacyjna przedsiębiorstw w Polsce na tle państw Unii Europejskiej Warszawa, 1 lutego

Bardziej szczegółowo

Zagraniczna mobilność studentów niepełnosprawnych oraz znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej PO WER 2017/2018

Zagraniczna mobilność studentów niepełnosprawnych oraz znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej PO WER 2017/2018 Zagraniczna mobilność studentów niepełnosprawnych oraz znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej PO WER 2017/2018 Od 2014 roku PW bierze udział w projekcie Zagraniczna mobilność studentów niepełnosprawnych

Bardziej szczegółowo

MIEJSCE POLSKIEGO PRZEMYSŁU SPOŻYWCZEGO W UNII EUROPEJSKIEJ

MIEJSCE POLSKIEGO PRZEMYSŁU SPOŻYWCZEGO W UNII EUROPEJSKIEJ MIEJSCE POLSKIEGO PRZEMYSŁU SPOŻYWCZEGO W UNII EUROPEJSKIEJ mgr Małgorzata Bułkowska mgr Mirosława Tereszczuk dr inż. Robert Mroczek Konferencja: Przemysł spożywczy otoczenie rynkowe, inwestycje, ekspansja

Bardziej szczegółowo

WPŁYW INTEGRACJI EUROPEJSKIEJ NA KSZTAŁTOWANIE SIĘ WOLNOŚCI GOSPODARCZEJ

WPŁYW INTEGRACJI EUROPEJSKIEJ NA KSZTAŁTOWANIE SIĘ WOLNOŚCI GOSPODARCZEJ WPŁYW INTEGRACJI EUROPEJSKIEJ NA KSZTAŁTOWANIE SIĘ WOLNOŚCI GOSPODARCZEJ dr Anna Stępniak-Kucharska Uniwersytet Łódzki Plan wystąpienia 1. 2. 3. 4. Cel referatu Dane źródłowe Pojęcie wolności gospodarczej

Bardziej szczegółowo

Finansowanie mediów publicznych

Finansowanie mediów publicznych www.pwc.com Finansowanie mediów publicznych Mateusz Walewski, Konferencja PIKE, Poznań, 10 października 2017 Finansowanie mediów publicznych w Europie w dużej części oparte jest o świadczenia o charakterze

Bardziej szczegółowo

Pozapłacowe koszty pracy w Polsce na tle innych krajów europejskich. Jakub Bińkowski

Pozapłacowe koszty pracy w Polsce na tle innych krajów europejskich. Jakub Bińkowski Pozapłacowe koszty pracy w Polsce na tle innych krajów europejskich Jakub Bińkowski Warszawa 2014 1 POSTULATY ZPP Bogactwo bierze się z pracy. Kapitał czy ziemia, póki nie zostają ożywione pracą, są martwe.

Bardziej szczegółowo

ZASIĘG USŁUGI FOTORADARY EUROPA I NIEBEZPIECZNE STREFY

ZASIĘG USŁUGI FOTORADARY EUROPA I NIEBEZPIECZNE STREFY FOTORADARY MAPY TOMTOM TRAFFIC ZASIĘG USŁUGI FOTORADARY EUROPA I NIEBEZPIECZNE STREFY Usługi Fotoradary Europa i Niebezpieczne strefy TomTom są dostępne w krajach wymienionych poniżej. Z usług tych można

Bardziej szczegółowo

Opodatkowanie gazu ziemnego w krajach Unii Europejskiej w 2007 r. Józef Dopke

Opodatkowanie gazu ziemnego w krajach Unii Europejskiej w 2007 r. Józef Dopke Opodatkowanie gazu ziemnego w krajach Unii Europejskiej w 2007 r. Józef Dopke Słowa kluczowe: gaz ziemny, cena gazu ziemnego, zużycie gazu, ciepło spalania, VAT, podatek, akcyza Streszczenie. Przedstawiono

Bardziej szczegółowo

Konkurencyjność polskiej gospodarki na tle krajów unijnych

Konkurencyjność polskiej gospodarki na tle krajów unijnych Konkurencyjność polskiej gospodarki na tle krajów unijnych Dr Magdalena Hryniewicka Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego, Zakład Ekonomii Plan wystąpienia Cel Definicje konkurencyjności w literaturze

Bardziej szczegółowo

Unijny rynek gazu model a rzeczywistość. Zmiany na europejskich rynkach gazu i strategie największych eksporterów Lidia Puka PISM, 21.06.2012 r.

Unijny rynek gazu model a rzeczywistość. Zmiany na europejskich rynkach gazu i strategie największych eksporterów Lidia Puka PISM, 21.06.2012 r. Unijny rynek gazu model a rzeczywistość Zmiany na europejskich rynkach gazu i strategie największych eksporterów Lidia Puka PISM, 21.06.2012 r. Analiza trendów Wydobycie gazu w UE w 2010 r. Holandia Wielka

Bardziej szczegółowo

Euro 2016 QUALIFIERS. Presenter: CiaaSteek. Placement mode: Punkte, Direkter Vergleich, Tordifferenz, Anzahl Tore. Participant.

Euro 2016 QUALIFIERS. Presenter: CiaaSteek. Placement mode: Punkte, Direkter Vergleich, Tordifferenz, Anzahl Tore. Participant. Presenter: CiaaSteek Date: 10.01.2017 Time: 10:00 City: France, Paris Spieldauer: 10min Placement mode: Punkte, Direkter Vergleich, Tordifferenz, Anzahl Tore Participant Gruppe A 1 Niemcy 7 Belgia 2 Polska

Bardziej szczegółowo

C. 4 620,00 Euro z przeznaczeniem na organizację wymiany studentów i pracowników.

C. 4 620,00 Euro z przeznaczeniem na organizację wymiany studentów i pracowników. 16-400 Suwałki tel. (87) 562 84 32 ul. Teofila Noniewicza 10 fax (87) 562 84 55 e-mail: sekretariat@pwsz.suwalki.pl Zasady rozdziału funduszy otrzymanych z Fundacji Rozwoju Systemu Edukacji (Agencji Narodowej

Bardziej szczegółowo

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 23/2015

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 23/2015 RYNEK MIĘSA TENDENCJE CENOWE Ceny zakupu żywca W dniach 8 14.06.2015 r. zakłady mięsne w Polsce objęte monitoringiem Zintegrowanego Systemu Rolniczej Informacji Rynkowej MRiRW kupowały żywiec wieprzowy

Bardziej szczegółowo

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej C 296/2 1.12.2004 Rodzaje gazu i odpowiadające im ciśnienia zasilające zgodnie z art. 2 ust. 2 dyrektywy Rady 90/396/EWG z dnia 29 czerwca 1990 r. (2004/C 296/02) (Niniejsza publikacja jest oparta na informacjach

Bardziej szczegółowo

Akademia Młodego Ekonomisty

Akademia Młodego Ekonomisty Mierniki dobrobytu gospodarczego Przemysław Pluskota Uniwersytet Szczeciński 05 listopada 2015r. Mierniki dobrobytu gospodarczego MIERZENIE ROZMIARÓW AKTYWNOŚCI GOSPODARCZEJ PKB PKB per capita PNB W gospodarce

Bardziej szczegółowo

Podział środków budżetowych w Unii Europejskiej. Politologia, PUW 2008 Wojciech St. Mościbrodzki,

Podział środków budżetowych w Unii Europejskiej. Politologia, PUW 2008 Wojciech St. Mościbrodzki, Podział środków budżetowych w Unii Europejskiej Politologia, PUW 2008 Wojciech St. Mościbrodzki, www.wojmos.com wojmos@wojmos.com Budżet UE Budżet UE tworzony jest z kilku źródeł. Należą do nich m.in..

Bardziej szczegółowo

PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 292/19

PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 292/19 1.11.2013 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 292/19 KOMISJA EUROPEJSKA, DECYZJA WYKONAWCZA KOMISJI z dnia 31 października 2013 r. dotycząca dostosowania rocznych limitów emisji państw członkowskich

Bardziej szczegółowo

Produkt krajowy brutto w województwie śląskim w 2010 r.

Produkt krajowy brutto w województwie śląskim w 2010 r. Urząd Statystyczny w Katowicach 40 158 Katowice, ul. Owocowa 3 e-mail: SekretariatUsKce@stat.gov.pl tel.: 32 7791 200 fax: 32 7791 300, 258 51 55 OPRACOWANIA SYGNALNE Produkt krajowy brutto w województwie

Bardziej szczegółowo

CENNIK TELEFON. 15 zł 25 zł 50 zł 110,58 zł. bez ograniczeń. bez ograniczeń. bez ograniczeń. 0,06 zł. 0 zł. 0 zł. 0 zł. bez ograniczeń.

CENNIK TELEFON. 15 zł 25 zł 50 zł 110,58 zł. bez ograniczeń. bez ograniczeń. bez ograniczeń. 0,06 zł. 0 zł. 0 zł. 0 zł. bez ograniczeń. NAZWA ABONAMENTU OSZCZĘDNY KORZYSTNY KOMFORTOWY BEZ LIMITU 15 zł 25 zł 5 110,58 zł Darmowe minuty na rozmowy lokalne i międzystrefowe 1 usługa (TEL) 0 50 100 Darmowe minuty na rozmowy lokalne i międzystrefowe

Bardziej szczegółowo

Ceny energii dla gospodarstw domowych w Polsce są najwyższe w Europie Józef Dopke

Ceny energii dla gospodarstw domowych w Polsce są najwyższe w Europie Józef Dopke Ceny energii dla gospodarstw domowych w Polsce są najwyższe w Europie Józef Dopke Słowa kluczowe: energia elektryczna, cena energii elektrycznej, gaz ziemny, cena gazu ziemnego, zużycie energii, zużycie

Bardziej szczegółowo

31-052 Kraków ul. Miodowa 41 tel./fax: (12) 426 20 61 e-mail: redakcja@rynekpracy.pl www.sedlak.pl www.rynekpracy.pl www.wynagrodzenia.

31-052 Kraków ul. Miodowa 41 tel./fax: (12) 426 20 61 e-mail: redakcja@rynekpracy.pl www.sedlak.pl www.rynekpracy.pl www.wynagrodzenia. Oferta sprzedaży raportu: Wydajność pracy w Polsce OFERTA SPRZEDAŻY RAPORTU Wydajność pracy w Polsce Kraków 2012 31-052 Kraków ul. Miodowa 41 tel./fax: (12) 426 20 61 e-mail: redakcja@rynekpracy.pl www.sedlak.pl

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE WYKONAWCZE KOMISJI (UE)

ROZPORZĄDZENIE WYKONAWCZE KOMISJI (UE) 11.5.2016 L 121/11 ROZPORZĄDZENIE WYKONAWCZE KOMISJI (UE) 2016/699 z dnia 10 maja 2016 r. ustalające na rok 2016 pułapy budżetowe mające zastosowanie do niektórych systemów wsparcia bezpośredniego określonych

Bardziej szczegółowo

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 47/2013

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 47/2013 RYNEK MIĘSA TENDENCJE CENOWE Ceny skupu żywca W dniach 25.11-01.12.2013 r. (według Zintegrowanego Systemu Rolniczej Informacji Rynkowej MRiRW) w Polsce za żywiec wieprzowy w skupie otrzymywano średnio

Bardziej szczegółowo

Perspektywa europejska rynku energii. Prof. Krzysztof Żmijewski Sekretarz Generalny. Rynek Energii w Polsce r.

Perspektywa europejska rynku energii. Prof. Krzysztof Żmijewski Sekretarz Generalny. Rynek Energii w Polsce r. SPOŁECZNA RADA NARODOWEGO PROGRAMU REDUKCJI EMISJI Perspektywa europejska rynku energii Prof. Krzysztof Żmijewski Sekretarz Generalny Rynek Energii w Polsce 13.4.211 r. Warszawa Społeczna Rada NPRE Struktura

Bardziej szczegółowo

WPŁYW GLOBALNEGO KRYZYSU

WPŁYW GLOBALNEGO KRYZYSU WPŁYW GLOBALNEGO KRYZYSU GOSPODARCZEGO NA POZYCJĘ KONKURENCYJNĄ UNII EUROPEJSKIEJ W HANDLU MIĘDZYNARODOWYM Tomasz Białowąs Katedra Gospodarki Światowej i Integracji Europejskiej, UMCS w Lublinie bialowas@hektor.umcs.lublin.pl

Bardziej szczegółowo

(Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA

(Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA 24.9.2014 L 280/1 II (Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) NR 994/2014 z dnia 13 maja 2014 r. zmieniające załączniki VIII i VIIIc do rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

Statystyki programu Młodzież w działaniu za rok 2009 (wg stanu na dzień 1 stycznia 2010 r.)

Statystyki programu Młodzież w działaniu za rok 2009 (wg stanu na dzień 1 stycznia 2010 r.) Statystyki programu Młodzież w działaniu za rok (wg stanu na dzień stycznia r.) Statystyki ogólne Budżet programu "Młodzież w działaniu" w roku wg Akcji (wg stanu na dzień..),,,,,,, Akcja. Akcja. Akcja.

Bardziej szczegółowo

Recykling odpadów opakowaniowych

Recykling odpadów opakowaniowych GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY URZĄD STATYSTYCZNY W KATOWICACH Wskaźniki Zrównoważonego Rozwoju. Moduł krajowy Więcej informacji: w kwestiach merytorycznych dotyczących: wskaźników krajowych oraz na poziomie

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIKI. Komunikatu Komisji

ZAŁĄCZNIKI. Komunikatu Komisji KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 14.12.2015 r. COM(2015) 639 final ANNEXES 3 to 4 ZAŁĄCZNIKI ZAŁĄCZNIK III: Ogólna ocena zasady dodatkowości (art. 95 RWP) ZAŁĄCZNIK IV: Terminy przedkładania i przyjmowania

Bardziej szczegółowo

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 41/2013

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 41/2013 RYNEK MIĘSA TENDENCJE CENOWE Ceny skupu żywca Według danych Zintegrowanego Systemu Rolniczej Informacji Rynkowej MRiRW w dniach 14-20.10.2013 r. w Polsce żywiec wieprzowy skupowano średnio po 5,77. Było

Bardziej szczegółowo

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 29/2017

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 29/2017 RYNEK MIĘSA TENDENCJE CENOWE Ceny zakupu żywca W trzecim tygodniu lipca br. w krajowym skupie obniżeniu uległy ceny żywca wieprzowego, kurzego i indyczego, niewielki wzrost cen odnotowano natomiast w przypadku

Bardziej szczegółowo

Sytuacja makroekonomiczna w Polsce

Sytuacja makroekonomiczna w Polsce Departament Polityki Makroekonomicznej Sytuacja makroekonomiczna w Polsce 27 lutego 215 ul. Świętokrzyska 12-916 Warszawa tel.: +48 22 694 52 32 fax :+48 22 694 36 3 Prawa autorskie Ministerstwo Finansów

Bardziej szczegółowo

RYNEK ZBÓŻ. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 49/2013

RYNEK ZBÓŻ. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 49/2013 RYNEK ZBÓŻ TENDENCJE CENOWE Ceny krajowe w skupie W drugim tygodniu grudnia 2013 r. w krajowym skupie odnotowano dalszy wzrost cen zbóż. Według danych Zintegrowanego Systemu Rolniczej Informacji Rynkowej

Bardziej szczegółowo

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 05/2011

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 05/2011 RYNEK MIĘSA TENDENCJE CENOWE Ceny rynkowe Ŝywca wieprzowego Pogłębia się obniŝka cen skupu trzody chlewnej w Polsce. Według danych Zintegrowanego Systemu Rolniczej Informacji Rynkowej MRiRW w dniach 24-30.01.2011

Bardziej szczegółowo

Andrzej Curkowski Instytut Energetyki Odnawialnej

Andrzej Curkowski Instytut Energetyki Odnawialnej Regionalny warsztat szkoleniowo-informacyjny w ramach projektu Biogazownia-przemyślany wybór Preferencje inwestorów i aktualny rynek realizowanych projektów inwestycyjnych w Polsce Andrzej Curkowski Instytut

Bardziej szczegółowo

Report Card 13. Równe szanse dla dzieci Nierówności w zakresie warunków i jakości życia dzieci w krajach bogatych. Warszawa, 14 kwietnia 2016 r.

Report Card 13. Równe szanse dla dzieci Nierówności w zakresie warunków i jakości życia dzieci w krajach bogatych. Warszawa, 14 kwietnia 2016 r. Report Card 13 Równe szanse dla dzieci Nierówności w zakresie warunków i jakości życia dzieci w krajach bogatych Warszawa, 14 kwietnia 2016 r. O UNICEF UNICEF jest agendą ONZ zajmującą się pomocą dzieciom

Bardziej szczegółowo

Procedura Europejska EPO

Procedura Europejska EPO Procedura Europejska EPO Projekt Enterprise Europe Network Central Poland jest współfinansowany przez Komisję Europejską ze środków pochodzących z programu COSME (na lata 2014 2020) na podstawie umowy

Bardziej szczegółowo

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 36/2010

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 36/2010 RYNEK MIĘSA TENDENCJE CENOWE Ceny skupu żywca Na przełomie sierpnia i września br. odnotowano obniżkę cen skupu trzody chlewnej. Według danych Zintegrowanego Systemu Rolniczej Informacji Rynkowej MRiRW

Bardziej szczegółowo

Opracowania sygnalne PRODUKT KRAJOWY BRUTTO W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM W LATACH 1995-2004

Opracowania sygnalne PRODUKT KRAJOWY BRUTTO W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM W LATACH 1995-2004 Opracowania sygnalne PRODUKT KRAJOWY BRUTTO W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM W LATACH 1995-2004 Urząd Statystyczny w Katowicach, ul. Owocowa 3, 40-158 Katowice www.stat.gov.pl/urzedy/katow e-mail: SekretariatUsKce@stat.gov.pl

Bardziej szczegółowo

BRANŻA STOLARKI BUDOWLANEJ PO PIERWSZYM PÓŁROCZU 2012 ROKU. Gala Stolarki Budowlanej 2012

BRANŻA STOLARKI BUDOWLANEJ PO PIERWSZYM PÓŁROCZU 2012 ROKU. Gala Stolarki Budowlanej 2012 BRANŻA STOLARKI BUDOWLANEJ PO PIERWSZYM PÓŁROCZU 2012 ROKU Gala Stolarki Budowlanej 2012 Warszawa, 26.09.2012 SYTUACJA GOSPODARCZA ORAZ NASTROJE SPOŁECZNE W UNII EUROPEJSKIEJ SYTUACJA GOSPODARCZA W UE

Bardziej szczegółowo

O wzroście gospodarczym w Europie, czyli niepewna perspektywa rozwoju krajów zachodnich

O wzroście gospodarczym w Europie, czyli niepewna perspektywa rozwoju krajów zachodnich www.case-research.eu O wzroście gospodarczym w Europie, czyli niepewna perspektywa rozwoju krajów zachodnich 144. Seminarium mbank-case Andrzej Rzońca (SGH, TEP, FOR), Aleksander Łaszek (FOR) 28/04/2016

Bardziej szczegółowo

Paweł Borys Polski Fundusz Rozwoju

Paweł Borys Polski Fundusz Rozwoju Oszczędności długoterminowe z perspektywy rynku kapitałowego a wzrost gospodarczy kraju Paweł Borys Polski Fundusz Rozwoju Forum Funduszy Inwestycyjnych, Warszawa, 16.06.2016 Model wzrostu Polski oparty

Bardziej szczegółowo

Regulacje dla rozwoju gospodarczego opartego na nowych źródłach energii (gaz, OZE, inteligentne sieci, przesył)

Regulacje dla rozwoju gospodarczego opartego na nowych źródłach energii (gaz, OZE, inteligentne sieci, przesył) Regulacje dla rozwoju gospodarczego opartego na nowych źródłach energii (gaz, OZE, inteligentne sieci, przesył) dr Robert Zajdler Warszawa, 3.10.2013 r. Kierunki zmian regulacyjnych 1. Przemysł energochłonny

Bardziej szczegółowo

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 43/2013

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 43/2013 RYNEK MIĘSA TENDENCJE CENOWE W ostatnim tygodniu października 2013 r. w Polsce przeważały spadki cen skupu żywca i zbytu mięsa. Ceny skupu żywca Zgodnie z danymi Zintegrowanego Systemu Rolniczej Informacji

Bardziej szczegółowo

Ubezpieczenia w liczbach Rynek ubezpieczeń w Polsce

Ubezpieczenia w liczbach Rynek ubezpieczeń w Polsce Ubezpieczenia w liczbach 216 Rynek ubezpieczeń w Polsce Ubezpieczenia w liczbach 216 Rynek ubezpieczeń w Polsce Autorem niniejszej broszury jest Polska Izba Ubezpieczeń. Publikacja chroniona jest prawami

Bardziej szczegółowo

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 40/2010

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 40/2010 RYNEK MIĘSA TENDENCJE CENOWE Ceny skupu żywca Według danych Zintegrowanego Systemu Rolniczej Informacji Rynkowej MRiRW w dniach 27.09-03.10.2010 r. za 1 kg żywca wieprzowego w kraju płacono przeciętnie

Bardziej szczegółowo

L 90/106 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

L 90/106 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 90/106 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 28.3.2013 DECYZJA KOMISJI z dnia 26 marca 2013 r. określająca roczne limity emisji państw członkowskich na lata 2013 2020 zgodnie z decyzją Parlamentu Europejskiego

Bardziej szczegółowo

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 46/2013

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 46/2013 RYNEK MIĘSA TENDENCJE CENOWE Ceny skupu żywca Od połowy października br. utrzymuje się spadkowa tendencja krajowych cen skupu trzody chlewnej. W dniach 18-24.11.2013 r. (według Zintegrowanego Systemu Rolniczej

Bardziej szczegółowo

Deficyt finansowania ochrony zdrowia

Deficyt finansowania ochrony zdrowia Deficyt finansowania ochrony zdrowia Łukasz Zalicki Warszawa, 19 marca 2013 Wydatki na ochronę zdrowia porównanie międzynarodowe Polska ma obecnie jeden z niższych poziomów wydatków na ochronę zdrowia

Bardziej szczegółowo

Zagrożenie zjawiskiem carbon leakage

Zagrożenie zjawiskiem carbon leakage SPOŁECZNA RADA NARODOWEGO PROGRAMU REDUKCJI EMISJI Zagrożenie zjawiskiem carbon leakage prof. Michał Kleiber Wiceprzewodniczący 6 czerwca 20 r. Warszawa /25 Powody emigracji przemysłu koszty zakupu praw

Bardziej szczegółowo

SPOŁECZNE UWARUNKOWANIA ZDROWIA MŁODZIEŻY SZKOLNEJ (NA PODSTAWIE WYNIKÓW BADAŃ HBSC) Joanna Mazur Instytut Matki i Dziecka

SPOŁECZNE UWARUNKOWANIA ZDROWIA MŁODZIEŻY SZKOLNEJ (NA PODSTAWIE WYNIKÓW BADAŃ HBSC) Joanna Mazur Instytut Matki i Dziecka SPOŁECZNE UWARUNKOWANIA ZDROWIA MŁODZIEŻY SZKOLNEJ (NA PODSTAWIE WYNIKÓW BADAŃ HBSC) Joanna Mazur Instytut Matki i Dziecka Informacje o badaniach HBSC 213/14 44 kraje członkowskie sieci HBSC (Health Behaviour

Bardziej szczegółowo

OFERTA RAPORTU. Szkolnictwo wyższe analiza porównawcza Polski i wybranych krajów świata. Kraków 2012

OFERTA RAPORTU. Szkolnictwo wyższe analiza porównawcza Polski i wybranych krajów świata. Kraków 2012 Oferta raportu: Szkolnictwo wyższe w Polsce i wybranych krajach analiza porównawcza OFERTA RAPORTU Szkolnictwo wyższe analiza porównawcza Polski i wybranych krajów świata Kraków 2012 1 Oferta raportu:

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIK. sprawozdania Komisji dla Parlamentu Europejskiego i Rady

ZAŁĄCZNIK. sprawozdania Komisji dla Parlamentu Europejskiego i Rady KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 17.5.2017 r. COM(2017) 242 final ANNEX 1 ZAŁĄCZNIK do sprawozdania Komisji dla Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie przeglądu praktycznego stosowania jednolitego

Bardziej szczegółowo

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 21/2015 TENDENCJE CENOWE

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 21/2015 TENDENCJE CENOWE RYNEK MIĘSA TENDENCJE CENOWE W przedostatnim tygodniu maja 2015 r. odnotowano wzrost krajowych cen zakupu żywca rzeźnego oraz cen zbytu półtusz wieprzowych i tuszek kurcząt. Ceny zbytu ćwierci wołowych

Bardziej szczegółowo

Przeciwdziałanie praktykom monopolistycznym: sprawozdanie na temat cen samochodów pokazuje mniejsze różnice w cenach nowych samochodów w UE w 2010 r.

Przeciwdziałanie praktykom monopolistycznym: sprawozdanie na temat cen samochodów pokazuje mniejsze różnice w cenach nowych samochodów w UE w 2010 r. KOMISJA EUROPEJSKA KOMUNIKAT PRASOWY Przeciwdziałanie praktykom monopolistycznym: sprawozdanie na temat cen pokazuje mniejsze różnice w cenach nowych w UE w 2010 r. Bruksela, 26 lipca 2011 r. Ostatnie

Bardziej szczegółowo

Rozwijanie zdolności instytucjonalnych celem skutecznego zarządzania bezpieczeństwem ruchu drogowego w Polsce. Sekretariat Krajowej Rady BRD

Rozwijanie zdolności instytucjonalnych celem skutecznego zarządzania bezpieczeństwem ruchu drogowego w Polsce. Sekretariat Krajowej Rady BRD Rozwijanie zdolności instytucjonalnych celem skutecznego zarządzania bezpieczeństwem ruchu drogowego w Polsce Sekretariat Krajowej Rady BRD Krakowskie Dni Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego, Kraków, 26/02/2015

Bardziej szczegółowo

Monitor konwergencji nominalnej

Monitor konwergencji nominalnej Ministerstwo Finansów Departament Polityki Finansowej, Analiz i Statystyki Numer 5 / 1 Monitor konwergencji nominalnej Kontakt: tel. (+8 ) 69 36 69 36 fax (+8 ) 69 1 77 e-mail: dziennikarze @mofnet.gov.pl

Bardziej szczegółowo

PROGNOZY WYNAGRODZEŃ NA 2017 ROK

PROGNOZY WYNAGRODZEŃ NA 2017 ROK 07.06.206 Informacja prasowa portalu Pytania i dodatkowe informacje: tel. 509 509 56 media@sedlak.pl PROGNOZY WYNAGRODZEŃ NA 207 ROK Jak wynika z prognoz Komisji Europejskiej na 207 rok, dynamika realnego

Bardziej szczegółowo

RYNEK ZBÓŻ. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 27/2017

RYNEK ZBÓŻ. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 27/2017 RYNEK ZBÓŻ TENDENCJE CENOWE Krajowe ceny zakupu zbóż Na rynku krajowym w pierwszym tygodniu lipca 2017 r. ceny zbóż podstawowych były znacząco wyższe niż w analogicznym okresie 2016 r. W dniach 3 9 lipca

Bardziej szczegółowo

Analiza wpływu dodatkowego strumienia wydatków zdrowotnych na gospodarkę

Analiza wpływu dodatkowego strumienia wydatków zdrowotnych na gospodarkę Analiza wpływu dodatkowego strumienia wydatków zdrowotnych na gospodarkę 8 maja 2014 Łukasz Zalicki 85+ 80-84 75-79 70-74 65-69 60-64 55-59 50-54 45-49 40-44 35-39 30-34 25-29 20-24 15-19 10-14 5-9 0-4

Bardziej szczegółowo

Reforma czy status quo? Preferencje państw członkowskich wobec budżetu rolnego po 2020 roku

Reforma czy status quo? Preferencje państw członkowskich wobec budżetu rolnego po 2020 roku Renata Grochowska Reforma czy status quo? Preferencje państw członkowskich wobec budżetu rolnego po 2020 roku Konferencja naukowa Strategie dla sektora rolno-spożywczego i obszarów wiejskich dylematy rozwoju

Bardziej szczegółowo

Przemysł spożywczy w Polsce analiza z wykorzystaniem tablic przepływów międzygałęziowych

Przemysł spożywczy w Polsce analiza z wykorzystaniem tablic przepływów międzygałęziowych Przemysł spożywczy w Polsce analiza z wykorzystaniem tablic przepływów międzygałęziowych Zakład Ekonomiki Przemysłu Spożywczego Warszawa, 21 kwietnia 2017 r. Plan wystąpienia Bilans tworzenia i rozdysponowania

Bardziej szczegółowo

Poszukiwanie partnerów czyli jak stworzyć dobre konsorcjum

Poszukiwanie partnerów czyli jak stworzyć dobre konsorcjum Poszukiwanie partnerów czyli jak stworzyć dobre konsorcjum Konsorcjum w projektach europejskich Konsorcjum zespół partnerów, którzy wspólnie składają wniosek i odpowiadają za realizację projektu. W konsorcjum

Bardziej szczegółowo

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 42/2013

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 42/2013 RYNEK MIĘSA TENDENCJE CENOWE W przedostatnim tygodniu października br. w Polsce obniżyły się ceny skupu żywca i zbytu mięsa. Ceny skupu żywca W dniach 21-27.10.2013 r. (według danych Zintegrowanego Systemu

Bardziej szczegółowo

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 28/2010

RYNEK MIĘSA. Biuro Analiz i Programowania ARR Nr 28/2010 RYNEK MIĘSA TENDENCJE CENOWE Ceny skupu żywca Wraz ze spadkiem cen wieprzowiny na rynku UE, obniżyły się krajowe ceny skupu trzody chlewnej. Według danych Zintegrowanego Systemu Rolniczej Informacji Rynkowej

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Społecznych i Warunków Życia. Europejskie badanie dochodów i warunków życia (EU-SILC) w 2012 r.

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Społecznych i Warunków Życia. Europejskie badanie dochodów i warunków życia (EU-SILC) w 2012 r. GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Społecznych i Warunków Życia Warszawa, 23.12.2013 r. Notatka informacyjna WYNIKI BADAŃ GUS Europejskie badanie dochodów i warunków życia (EU-SILC) w 2012 r.

Bardziej szczegółowo

Społeczno-ekonomiczne zróŝnicowanie obszarów wiejskich a perspektywy rozwoju wsi

Społeczno-ekonomiczne zróŝnicowanie obszarów wiejskich a perspektywy rozwoju wsi INSTYTUT ROZWOJU WSI I ROLNICTWA POLSKIEJ AKADEMII NAUK KONFERENCJA pt. Społeczno-ekonomiczne zróŝnicowanie obszarów wiejskich a perspektywy rozwoju wsi POD PATRONATEM HONOROWYM Ministra Rolnictwa i Rozwoju

Bardziej szczegółowo

Odwrócony VAT szanse i zagrożenia w świetle doświadczeń krajowych i zagranicznych. Warszawa, 11 grudnia 2014 r.

Odwrócony VAT szanse i zagrożenia w świetle doświadczeń krajowych i zagranicznych. Warszawa, 11 grudnia 2014 r. Odwrócony VAT szanse i zagrożenia w świetle doświadczeń krajowych i zagranicznych Warszawa, 11 grudnia 2014 r. Odwrócone obciążenie art. 199 Dyrektywy VAT 2 Prace budowlane Transakcja Zapewnienie personelu

Bardziej szczegółowo

Ubezpieczenia w liczbach 2014. Rynek ubezpieczeń w Polsce

Ubezpieczenia w liczbach 2014. Rynek ubezpieczeń w Polsce Ubezpieczenia w liczbach 2014 Rynek ubezpieczeń w Polsce Autorem niniejszej broszury jest Polska Izba Ubezpieczeń. Jest ona chroniona prawami autorskimi. W przypadku cytowania jej fragmentów należy wskazać

Bardziej szczegółowo