Wpływ wybranych chorób oczu na obraz pisma osób starszych studium przypadku

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Wpływ wybranych chorób oczu na obraz pisma osób starszych studium przypadku"

Transkrypt

1 Wpływ wybranych chorób oczu na obraz pisma osób starszych studium przypadku Grafizm ma wiele indywidualnych cech charakterystycznych dla konkretnej osoby. Jest przejawem procesów psychicznych i fizycznych, w tym wzrokowych. Pod wp³ywem tych czynników po³¹czonych z nauk¹ pisania powstaje system trwa³ych nawyków psychoruchowych. Na podstawie ich analizy przeprowadzany jest graficzny proces identyfikacji pisma. Niekiedy pod wp³ywem ró nych czynników, np. up³ywu czasu, procesu starzenia cz³owieka, a tak e chorób (w tym dysfunkcji wzroku), pismo mo e ulegaæ swoistym modyfikacjom. Ka d¹ sprawê nale y wiêc traktowaæ indywidualnie, wykorzystuj¹c przy tym dostêpne informacje o wieku, zawodzie, wykszta³ceniu i zdrowiu pisz¹cego. Jeœli badanie pisma wyka e zaburzenia, powinniœmy staraæ siê wyjaœniæ ich przyczyny, równie poprzez dokumentacjê medyczn¹ badanej osoby. Wiele trudnoœci badawczych (ze wzglêdu na wieloœæ i z³o onoœæ czynników maj¹cych wpyw na proces pisania) stwarza pismo osób starszych, maj¹cych wielokrotnie problemy zdrowotne. Do cech charakteryzuj¹cych typowe pismo osób starszych zaliczyæ mo na: chaotyczny obraz pisma, obni on¹ klasê graficzn¹ (degradacja pisma), falstarty graficzne, tremor, zaburzenia topograficzne, rozchwianie linii podstawowej wierszy (wyrazów), powiêkszenie rozmiaru znaków, zró nicowanie relacji wielkoœciowych wystêpuj¹cych w tych samych znakach graficznych. Nale y jednak zaznaczyæ, e nie mo na jednoznacznie wskazaæ, które z nich i w jakim zakresie pozostaj¹ w zwi¹zku z tzw. naturalnymi (starzeniowymi) procesami obni ania siê sprawnoœci psychomotorycznej pisz¹cego, a które s¹ nastêpstwem schorzeñ, na jakie badany cierpi. Wiêkszoœæ chorób, poza tymi, które s¹ zwi¹zane z organicznymi uszkodzeniami oœrodkowego uk³adu nerwowego, zw³aszcza uszkodzeniami p³atów czo³owych, nie prowadzi do powstania charakterystycznych cech graficznych w piœmie. Wyj¹tek mog¹ stanowiæ choroby Alzheimera i Parkinsona. Osoby obci¹ one tymi schorzeniami maj¹ tendencjê do miniaturyzowania pisma, charakteryzuj¹cego siê dodatkowo specyficznym tremorem. Na szczególn¹ uwagê zas³uguj¹ jednostki chorobowe zwi¹zane z dysfunkcj¹ oczu i to wy- ³¹cznie w zakresie tzw. niedowidzenia. Grafizm osób niedowidz¹cych wykazuje zaburzenia g³ównie w wielkoœci marginesów i przebiegu linii podstawowej zapisów. Charakteryzuje go równie obecnoœæ dodatkowych, w³osowatych linii inicjalnych w konstrukcjach znaków graficznych. Wydaje siê, e chorobami wp³ywaj¹cymi na widzenie i byæ mo e na pisanie (za czym przemawia zakres objawów) s¹: 1. Zapalenie plamki ó³tej (tzw. AMD) schorzenie prowadz¹ce stopniowo do utraty wzroku, dotykaj¹ce osoby po 65. roku ycia. Typowymi objawami AMD s¹: widzenie prostych linii jako linii falistych lub zniekszta³conych, postêpuj¹ce trudnoœci w czytaniu, problemy z widzeniem centralnym (œrodka obrazu), rozmycie krawêdzi ogl¹danych przedmiotów, trudnoœci w rozró nianiu kolorów. 2. Zaæma starcza (w tym zaæma pierwotna, tzw. zaæma korowo-j¹drowa i zaæma brunatna). Typowymi objawami s¹: dwojenie konturów obrazów, tzw. jednooczne podwójne widzenie, pogorszenie ostroœci wzroku do dali i bli y, niedaj¹ce siê skorygowaæ adnymi soczewkami. Przytoczone wy ej objawy chorób sugeruj¹, e pismo osoby dotkniêtej któr¹kolwiek z nich powinno charakteryzowaæ siê zaburzeniami, których zakres mo e byæ szerszy od zakresu zaburzeñ charakteryzuj¹cych pismo osób w podesz³ym wieku i niedowidz¹cych. W niniejszym artykule analizie poddane zosta³y rêkopisy Jana M., mê czyzny w wieku 82 lat, dotkniêtego obydwiema wy ej wymienionymi schorzeniami. Badany ma wy sze wykszta³cenie ukoñczy³ trzy fakultety i biegle w³ada piêcioma jêzykami. Pisanie stanowi³o istotny czynnik w jego yciu zawodowym i prywatnym. K³opoty ze wzrokiem pojawi³y siê zaœ i nasili³y w latach , a zwi¹zane z nimi zaburzenia zaczê- ³y utrudniaæ badanemu wykonywanie codziennych czynnoœci, jak czytanie, ogl¹danie telewizji, robienie zakupów, poruszanie siê po mieœcie itp. Nale y podkreœliæ, e badaniom poddano rêkopisy pochodz¹ce z lat Jest to materia³ zarówno bezwp³ywowy, jak i wykonany w obecnoœci prowadz¹cej badania (lata ). Rêkopisy sporz¹dzone na polecenie pochodz¹ z okresu intensywnego rozwoju choroby i leczenia. Zaznaczyæ przy tym nale y, 74

2 e leczenie nie doprowadzi³o do poprawy jakoœci wzroku mê czyzny, a jedynie zahamowa³o rozwój choroby. Tak zgromadzony materia³ badawczy poddano analizie w zakresie wytypowanych cech identyfikuj¹cych pismo rêczne osób starszych oraz niedowidz¹cych. Celem badañ by³o sprawdzenie, czy w rêkopisach Jana M. zachodz¹ zmiany w cechach motorycznych, topograficznych i konstrukcyjnych typowe dla pisma osób starszych i niedowidz¹cych. Analizowane cechy graficzne pisma skonfrontowano z ich odpowiednikami znajduj¹cymi siê w rêkopisach badanego, pochodz¹cych z okresu sprzed choroby (lata ). Pierwszy z prezentowanych rêkopisów pochodzi z 1980 r. (ryc. 1). Poni ej przedstawiono materia³ badawczy sporz¹dzony przez Jana M. przed dysfunkcj¹ wzroku i w czasie trwania choroby. Materia³ z okresu, kiedy to badany widzia³ prawid³owo, obwiedziono ramkami w kolorze niebieskim, a z okresu upoœledzenia wzroku ramkami w kolorze czerwonym. 1. Cechy topograficzne (ryc. 2 11): a) zgodny prosty lewy margines Ryc. 2. Rêkopisy kreœlone w 1981 r. Fig. 2. Manuscripts made in 1981 Ryc. 1. Pismo charakteryzuje siê pe³n¹ spontanicznoœci¹ i dynamik¹ kreœlenia, prawoskoœnym k¹tem nachylenia. Linia podstawowa wyrazów i wierszy wykazuje stabilny przebieg. Analiza cech motorycznych i konstrukcyjnych, w tym sposób wi¹zañ znaków, iloœæ odmian jednobrzmi¹cych liter i cyfr oraz form powtarzalnych, pozwala stwierdziæ, e ww. grafizm cechuje siê wysok¹ klas¹ wyrobienia i stopniem zautomatyzowania pisania. Ryc. 3. Rêkopisy kreœlone w 2004 r. Fig. 3. Manuscripts made in

3 b) zgodna szerokoœæ lewego marginesu Ryc. 4. Rêkopisy kreœlone w 1981 r. Fig. 4. Manuscripts made in 1981 Na szczególn¹ uwagê zas³uguj¹ akapity w utworze wierszowym. Jan M. pisane w m³odoœci piosenki i wiersze dzieli³ na akapity (zwrotki), ró nicuj¹c wciêcia. Cecha ta zosta³a przez niego tak silnie zakodowana, e kiedy podyktowano mu porównywalny w formie literackiej utwór (wiersz), mê czyzna si³¹ nawyku zachowa³ analogiczny uk³ad zwrotek. Poszczególne wciêcia akapitowe rozmieszcza³ miêdzy pionowo rozstawionymi dwoma palcami, a usytuowanie zakoñczenia poszczególnych wersów okreœla³, wyczuwaj¹c krawêdzi¹ d³oni praw¹ stronê arkusza papieru (ryc. 9). Ryc. 5. Rêkopisy kreœlone w 2005 r. Fig. 5. Manuscripts made in 2005 c) zgodne rozmieszczenie nag³ówków Ryc. 6. Rêkopisy kreœlone w 1981 r. Fig. 6. Manuscripts made in 1981 Ryc. 9. Rêkopisy kreœlone w 2004 r. Fig. 9. Manuscripts made in 2004 d) usytuowanie liter wzglêdem siebie Zgodne usytuowanie linii pocz¹tkowej litery w wzglêdem o Ryc. 7. Rêkopisy kreœlone w 1994 r. Fig. 7. Manuscripts made in 1994 Ryc. 10. Rêkopisy kreœlone w 1992 r. Fig. 10. Manuscripts made in 1992 Ryc. 8. Rêkopisy kreœlone w 2005 r. Fig. 8. Manuscripts made in 2005 Ryc. 11. Rêkopisy kreœlone w 2001 r. Fig. 11. Manuscripts made in

4 2. Cechy mierzalne Zgodne relacje wielkoœciowe pasma œródlinijnego, nadlinijnego i podlinijnego zapisów na przestrzeni 27 lat (ryc ): 3. Cechy konstrukcyjne znaków i wi¹zañ (ryc ): a) liter w zapisie duszy Ryc. 12. Rêkopisy kreœlone w 1986 r. Fig. 12. Manuscripts made in 1986 Ryc. 18. Rêkopisy kreœlone w 1980 r. Fig. 18. Manuscripts made in 1980 Ryc. 19. Rêkopisy kreœlone w 1992 r. Fig. 19. Manuscripts made in 1992 Ryc. 20. Rêkopisy kreœlone w 2007 r. Fig. 20. Manuscripts made in 2007 Ryc. 13. Rêkopisy kreœlone w 2006 r. Fig. 13. Manuscripts made in 2006 b) litery W Ryc. 14. Rêkopisy kreœlone w 1992 r. Fig. 14. Manuscripts made in 1992 Ryc. 21. Rêkopisy kreœlone w 1980 r. Fig. 21. Manuscripts made in 1980 Ryc. 22. Rêkopisy kreœlone w 2001 r. Fig. 22. Manuscripts made in 2001 Ryc. 23. Rêkopisy kreœlone w 2007 r. Fig. 23. Manuscripts made in 2007 Ryc. 15. Rêkopisy kreœlone w 2005 r. Fig. 15. Manuscripts made in 2005 c) wi¹zanie wa Ryc. 16. Rêkopisy kreœlone w 1980 r. Fig. 16. Manuscripts made in 1980 Ryc. 17. Rêkopisy kreœlone w 2005 r. Fig. 17. Manuscripts made in 2005 Ryc. 24. Rêkopisy kreœlone w 1980 r. Fig. 24. Manuscripts made in 1980 Ryc. 25. Rêkopisy kreœlone w 2005 r. Fig. 25. Manuscripts made in 2005 Z przeprowadzonej analizy wynika, e miêdzy zestawionymi rêkopisami nie ma istotnych ró nic graficznych. Wystêpuj¹ce mog¹ byæ nastêpstwem odchyleñ wynikaj¹cych np. z ró nego tempa pisania. 77

5 Brak w rêkopisach Jana M. cech charakteryzuj¹cych typowe pismo osób starszych, niedowidz¹cych jest uzasadnieniem wniosku, e nie wszystkie schorzenia oczu maj¹ istotny wp³yw na grafizm. Nasuwa siê równie kolejny wniosek, e wysoki stopieñ wykszta³cenia i sta³a aktywnoœæ osoby w podesz³ym wieku chroni¹ jej grafizm przed czynnikami deformuj¹cymi. Teza ta, oparta na jednostkowym przyk³adzie, wymaga jednak dalszego potwierdzenia na szerszej grupie badawczej. W codziennej pracy eksperta nale y równie pamiêtaæ, e ka de schorzenie przebiega indywidualnie. Kompletuj¹c materia³ porównawczy od osób starszych z dysfunkcj¹ wzroku, nale y dotrzeæ do dokumentacji medycznej. Zasadne jest tak e gromadzenie wzorów z dwóch okresów: sprzed choroby i z czasu jej trwania. Przy pobieraniu materia³u na polecenie nale y zwróciæ uwagê na to, w jaki sposób pisz¹cy kontroluje rozmieszczenie tekstu na pod³o u. Przeprowadzona analiza wykaza³a, e nawet gdy badany niedowidzi, mo e zachowaæ nawykowe w³aœciwoœci topograficzne. Nie nale y wiêc z uwagi na chorobê danej osoby z góry rezygnowaæ z pobierania wzorów na polecenie. Niniejsze opracowanie jest prób¹ zwrócenia uwagi na problemy, z jakimi stykaj¹ siê eksperci podczas analizy pisma osób starszych z dysfunkcj¹ wzroku. Wykaza³o równie koniecznoœæ rozszerzenia badañ w tym zakresie. Anna Przewor zdj.: autorka BIBLIOGRAFIA 1. Czeczot Z.: Badania identyfikacyjne pisma rêcznego, Zak³ad Kryminalistyki KGMO, Warszawa Epstein G.: Podstawowe zasady badania starczego pisma rêcznego, [w:] Problematyka dowodu z ekspertyzy dokumentów, tom I, pod red. Z. Kegla, Wroc³aw Gajdowski J.: Obraz pisma osób starszych o ró nym poziomie wykszta³cenia (komunikat z badañ nad pismem osób w wieku podesz³ym i starczym), [w]: Problematyka dowodu z ekspertyzy dokumentów... op.cit. 4. Spaeth G.L.: Chirurgia okulistyczna, wydanie I polskie, pod red. J. Szaflika, Wyd. Medyczne Urban&Partner, Wroc³aw Kañski J.: Okulistyka, objawy i ró nicowanie, Wydawnictwo Medyczne Urban&Partner, Wroc³aw Kañski J.: Okulistyka kliniczna, wyd. I, pod red. Z. Zagórskiego, Wyd. Medyczne Urban&Partner, Wroc³aw uszczuk A., NiedŸwiedŸ B.: Komunikat z wyników badañ pisma osób niedowidz¹cych zakwalifikowanych do II grupy inwalidzkiej, [w:] Problematyka dowodu z ekspertyzy dokumentów... op.cit. 8. Okulistyka wspó³czesna, cz. 1, praca zbiorowa pod red. W. Or³owskiego, PZWL, Warszawa Uwaga Czytelnicy, ukazały się dwa Zeszyty Metodyczne z dziedziny badań dokumentów pt.: Wybrane zagadnienia z zakresu badań dokumentów, autorstwa Marka Nowickiego, Krzysztofa Wali, Pawła Włodarskiego i Anny Janiszewskiej-Rybki, w cenie 32 zł Wpływ podłoża i monotonii sensorycznej na obraz pisma ręcznego i podpisów, autorstwa Stanisławy Masłowskiej, Hanny Tydelskiej, Iwony Sanewskiej i Beaty Urbanik, w cenie 41 zł Zamówienia można składać na adres: Biuro Logistyki Policji KGP ul. Domaniewska 36/ Warszawa tel. (0-22)

Urząd Miasta Bielsko-Biała - um.bielsko.pl Wygenerowano: 2016-06-17/10:16:18

Urząd Miasta Bielsko-Biała - um.bielsko.pl Wygenerowano: 2016-06-17/10:16:18 Europejski Dzień Prostaty obchodzony jest od 2006 roku z inicjatywy Europejskiego Towarzystwa Urologicznego. Jego celem jest zwiększenie społecznej świadomości na temat chorób gruczołu krokowego. Gruczoł

Bardziej szczegółowo

Techniki korekcyjne wykorzystywane w metodzie kinesiotapingu

Techniki korekcyjne wykorzystywane w metodzie kinesiotapingu Techniki korekcyjne wykorzystywane w metodzie kinesiotapingu Jak ju wspomniano, kinesiotaping mo e byç stosowany jako osobna metoda terapeutyczna, jak równie mo e stanowiç uzupe nienie innych metod fizjoterapeutycznych.

Bardziej szczegółowo

Opakowania kartonowe na CD/DVD - maskowanie przesuniêæ przy wycinaniu -

Opakowania kartonowe na CD/DVD - maskowanie przesuniêæ przy wycinaniu - Opakowania kartonowe na CD/DVD - maskowanie przesuniêæ przy wycinaniu - Opakowania kartonowe s¹ wykrawane z wiêkszych zadrukowanych arkuszy papieru. Proces wykrawania nie jest dok³adny, papier mo e przesun¹æ

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE nr 11/2016 Dyrektora Przedszkola Publicznego nr 13 w Radomiu z dnia 17 II 2016 r.

ZARZĄDZENIE nr 11/2016 Dyrektora Przedszkola Publicznego nr 13 w Radomiu z dnia 17 II 2016 r. PP nr 13/021/11/2016 w sprawie: ZARZĄDZENIE nr 11/2016 Dyrektora Przedszkola Publicznego nr 13 w Radomiu z dnia 17 II 2016 r. WPROWADZENIA: - PROCEDURY PRZYPROWADZANIA I ODBIERANIA DZIECI Z PRZEDSZKOLA,

Bardziej szczegółowo

Rozdzia³ 1 ROZPOZNANIE

Rozdzia³ 1 ROZPOZNANIE Rozdzia³ 1 ROZPOZNANIE Dolegliwoœci i objawy Co siê ze mn¹ dzieje? Co mo e wskazywaæ na problem z tarczyc¹? Prawdê mówi¹c, trudno to jednoznacznie stwierdziæ. Niektórzy pacjenci czuj¹ siê zmêczeni i przygnêbieni,

Bardziej szczegółowo

... 2. Opis rodzaju schorzenia będącego przyczyną orzeczenia niepełnosprawności......

... 2. Opis rodzaju schorzenia będącego przyczyną orzeczenia niepełnosprawności...... Stempel zakładu opieki zdrowotnej /praktyki lekarskiej ZAŚWIADCZENIE LEKARSKIE O STANIE ZDROWIA wydane dla potrzeb programu Aktywny Samorząd ( prosimy wypełnić czytelnie w języku polskim ) Imię i nazwisko

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 11 marca 2016 r. Poz. 327 ROZPORZĄDZENIE. z dnia 7 marca 2016 r.

Warszawa, dnia 11 marca 2016 r. Poz. 327 ROZPORZĄDZENIE. z dnia 7 marca 2016 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 11 marca 2016 r. Poz. 327 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY I Budownictwa 1) z dnia 7 marca 2016 r. w sprawie numeru ewidencyjnego ośrodka szkolenia

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW. z dnia 29 kwietnia 2002r.

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW. z dnia 29 kwietnia 2002r. Dziennik Ustaw Nr 54 4004 Poz. 473 473 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW z dnia 29 kwietnia 2002r. w sprawie okreêlenia wzorów: znaku informujàcego podró nych o mo liwoêci zakupu w punktach sprzeda y towarów,

Bardziej szczegółowo

DOPALACZE. - nowa kategoria substancji psychoaktywnych

DOPALACZE. - nowa kategoria substancji psychoaktywnych DOPALACZE - nowa kategoria substancji psychoaktywnych CZYM SĄ DOPALACZE? Dopalacze stosowana w Polsce, potoczna nazwa różnego rodzaju produktów zawierających substancje psychoaktywne, które nie znajdują

Bardziej szczegółowo

VADEMECUM. Rehabilitacja. Rehabilitacja w warunkach ambulatoryjnych. Rehabilitacja w warunkach domowych

VADEMECUM. Rehabilitacja. Rehabilitacja w warunkach ambulatoryjnych. Rehabilitacja w warunkach domowych Rehabilitacja Rehabilitacja to kompleksowe post powanie, które ma na celu przywrócenie pe nej lub mo liwej do osi gni cia sprawno ci zycznej i psychicznej, zdolno ci do pracy i zarobkowania oraz zdolno

Bardziej szczegółowo

ECDL Advanced Moduł AM3 Przetwarzanie tekstu Syllabus, wersja 2.0

ECDL Advanced Moduł AM3 Przetwarzanie tekstu Syllabus, wersja 2.0 ECDL Advanced Moduł AM3 Przetwarzanie tekstu Syllabus, wersja 2.0 Copyright 2010, Polskie Towarzystwo Informatyczne Zastrzeżenie Dokument ten został opracowany na podstawie materiałów źródłowych pochodzących

Bardziej szczegółowo

Podstawy kliniczne i opieka pielęgniarska w chorobach narządów zmysłów Pielęgniarstwo

Podstawy kliniczne i opieka pielęgniarska w chorobach narządów zmysłów Pielęgniarstwo Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nysie Instytut Pielęgniarstwa Nazwa modułu (przedmiotu) Kierunek studiów Profil kształcenia Poziom studiów Forma studiów Semestr studiów Tryb zaliczenia przedmiotu Formy

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wlosy04.qxd 4/7/07 1:33 PM Page 5

Spis treści. Wlosy04.qxd 4/7/07 1:33 PM Page 5 Wlosy04.qxd 4/7/07 1:33 PM Page 5 Spis treści Włosy nie muszą wypadać.............................. 7 Biologia włosów...................................... 10 Skóra i w³osy.....................................

Bardziej szczegółowo

Posiadane punkty lojalnościowe można również wykorzystać na opłacenie kosztów przesyłki.

Posiadane punkty lojalnościowe można również wykorzystać na opłacenie kosztów przesyłki. Program lojalnościowy Program lojalnościowy sklepu Gunfire pozwala Ci zyskać jeszcze więcej, nie dopłacając ani grosza. Zbieraj punkty i zamieniaj je na wysokiej jakości produkty dostępne w sklepie Gunfire.pl.

Bardziej szczegółowo

Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności wydaje:

Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności wydaje: Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności wydaje: orzeczenia o niepełnosprawności dla osób, które nie ukończyły 16 roku życia, orzeczenia o stopniu niepełnosprawności dla osób, które ukończyły

Bardziej szczegółowo

UNIWERSYTET TECHNOLOGICZNO-HUMANISTYCZNY im. Kazimierza Pułaskiego w Radomiu PRACA DYPLOMOWA MAGISTERSKA

UNIWERSYTET TECHNOLOGICZNO-HUMANISTYCZNY im. Kazimierza Pułaskiego w Radomiu PRACA DYPLOMOWA MAGISTERSKA UNIWERSYTET TECHNOLOGICZNO-HUMANISTYCZNY im. Kazimierza Pułaskiego w Radomiu WYDZIAŁ TRANSPORTU I ELEKTROTECHNIKI Kierunek:...... Specjalność:... PRACA DYPLOMOWA MAGISTERSKA TYTUŁ PRACY Wykonał: Promotor:...

Bardziej szczegółowo

Podstawowe pojęcia: Populacja. Populacja skończona zawiera skończoną liczbę jednostek statystycznych

Podstawowe pojęcia: Populacja. Populacja skończona zawiera skończoną liczbę jednostek statystycznych Podstawowe pojęcia: Badanie statystyczne - zespół czynności zmierzających do uzyskania za pomocą metod statystycznych informacji charakteryzujących interesującą nas zbiorowość (populację generalną) Populacja

Bardziej szczegółowo

KSIĘGA IDENTYFIKACJI WIZUALNEJ

KSIĘGA IDENTYFIKACJI WIZUALNEJ 01. LOGO POLITECHNKA ŚLĄSKA WYDZIAŁ ORAGANIZACJI I ZARZĄDZANIA KSIĘGA IDENTYFIKACJI WIZUALNEJ SPIS TREŚCI KSIĘGA IDENTYFIKACJI WIZUALNEJ to szczegółowy opis techniczny budowy logo oraz przykładów jak należy

Bardziej szczegółowo

Małopolskie Centrum Przedsiębiorczości Książka znaku

Małopolskie Centrum Przedsiębiorczości Książka znaku Małopolskie Centrum Przedsiębiorczości Książka znaku Znak marki Logo (inaczej znak firmowy), to zaraz po nazwie, podstawa wizerunku i tożsamości firmy. Spełnia rolę marketingową a jednocześnie informacyjną.

Bardziej szczegółowo

Księga znaku. Spis treści:

Księga znaku. Spis treści: Gminy Wadowice Górne Spis treści Księga znaku Spis treści: Wstęp - str. 3 Znak graficzny i logotyp - str. 4 Budowa znaku - str. 4 Budowa znaku c.d. - str. 5 Pole ochronne - str. 6 Minimalny wymiar - str.

Bardziej szczegółowo

Koncepcja gradacyjna struktury społecznej

Koncepcja gradacyjna struktury społecznej Koncepcja gradacyjna struktury społecznej Definicja koncepcji gradacyjnej W schemacie gradacyjnym struktura społeczna przedstawiana jest jako model stosunków porządkujących, które opierają się na zasadach

Bardziej szczegółowo

Psychiatria z uwzględnieniem problemów ludzi starszych Pielęgniarstwo

Psychiatria z uwzględnieniem problemów ludzi starszych Pielęgniarstwo Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nysie Instytut Pielęgniarstwa Nazwa modułu (przedmiotu) Kierunek studiów Profil kształcenia Poziom studiów Forma studiów Semestr studiów Tryb zaliczenia przedmiotu Formy

Bardziej szczegółowo

Strategia rozwoju kariery zawodowej - Twój scenariusz (program nagrania).

Strategia rozwoju kariery zawodowej - Twój scenariusz (program nagrania). Strategia rozwoju kariery zawodowej - Twój scenariusz (program nagrania). W momencie gdy jesteś studentem lub świeżym absolwentem to znajdujesz się w dobrym momencie, aby rozpocząć planowanie swojej ścieżki

Bardziej szczegółowo

Potrzeby zdrowotne i opiekuńcze ludzi starych. Kamila Mroczek

Potrzeby zdrowotne i opiekuńcze ludzi starych. Kamila Mroczek Potrzeby zdrowotne i opiekuńcze ludzi starych Kamila Mroczek Plan prezentacji 1. Definicje: stary, starzenie się, zdrowie 2. Naturalny proces starzenia a inne czynniki wpływające na stan zdrowia 3. Zdrowie

Bardziej szczegółowo

Podstawa programowa kształcenia ogólnego informatyki w gimnazjum

Podstawa programowa kształcenia ogólnego informatyki w gimnazjum 1 Podstawa programowa kształcenia ogólnego informatyki w gimnazjum Obowiązująca podstawa programowa nauczania informatyki w gimnazjum, w odniesieniu do propozycji realizacji tych zagadnień w podręcznikach

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie niepo àdanych odczynów poszczepiennych.

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie niepo àdanych odczynów poszczepiennych. Dziennik Ustaw Nr 241 15978 Poz. 2097 2097 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie niepo àdanych odczynów poszczepiennych. Na podstawie art. 19 ust. 3 ustawy z dnia 6 wrzeênia

Bardziej szczegółowo

WPŁYW ROZPORZĄDZENIA EURO 5 NA NIEZALEŻNY RYNEK MOTORYZACYJNY. Robert Kierzek, Inter Cars S.A. Bogumił Papierniok, Moto-Profil Sp. z o.o.

WPŁYW ROZPORZĄDZENIA EURO 5 NA NIEZALEŻNY RYNEK MOTORYZACYJNY. Robert Kierzek, Inter Cars S.A. Bogumił Papierniok, Moto-Profil Sp. z o.o. WPŁYW ROZPORZĄDZENIA EURO 5 NA NIEZALEŻNY RYNEK MOTORYZACYJNY Robert Kierzek, Inter Cars S.A. Bogumił Papierniok, Moto-Profil Sp. z o.o. Euro 5 (Rozporządzenie 715/2007) nie tylko normy emisji spalin Artykuł

Bardziej szczegółowo

KORZYSTAŁEM(AM) Z DOFINANSOWANIA DO UCZESTNICTWA W TURNUSIE REHABILITACYJNYM ZE ŚRODKÓW PFRON** Tak (podać rok)... Nie

KORZYSTAŁEM(AM) Z DOFINANSOWANIA DO UCZESTNICTWA W TURNUSIE REHABILITACYJNYM ZE ŚRODKÓW PFRON** Tak (podać rok)... Nie Wniosek o dofinansowanie ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych uczestnictwa w turnusie rehabilitacyjnym (wypełnia osoba niepełnosprawna lub w przypadku osoby niepełnoletniej

Bardziej szczegółowo

Zespó³ Dandy-Walkera bez tajemnic

Zespó³ Dandy-Walkera bez tajemnic Zespó³ Dandy-Walkera bez tajemnic www.fundacja.dandy-walker.org.pl Fundacja chorych na zespó³ Dandy-Walkera 64-100 Leszno ul. Bu³garska 5/10 tel./fax +48 65 520 02 33 mob. +48 662 015 362 fundacja@dandy-walker.org.pl

Bardziej szczegółowo

PODNOŚNIK KANAŁOWY WWKR 2

PODNOŚNIK KANAŁOWY WWKR 2 Zastosowanie Dźwignik kanałowy, jeżdżący po obrzeżach kanału samochodowego, dzięki łatwości manewrowania poziomego (stosunkowo mały ciężar) i pionowego, znajduje szerokie zastosowanie w pracach obsługowo-naprawczych

Bardziej szczegółowo

Koszty obciążenia społeczeństwa. Ewa Oćwieja Marta Ryczko Koło Naukowe Ekonomiki Zdrowia IZP UJ CM 2012

Koszty obciążenia społeczeństwa. Ewa Oćwieja Marta Ryczko Koło Naukowe Ekonomiki Zdrowia IZP UJ CM 2012 Koszty obciążenia społeczeństwa chorobami układu krążenia. Ewa Oćwieja Marta Ryczko Koło Naukowe Ekonomiki Zdrowia IZP UJ CM 2012 Badania kosztów chorób (COI Costof illnessstudies) Ekonomiczny ciężar choroby;

Bardziej szczegółowo

2. Przedstawionym ikonom paska formatowania edytora tekstu (A D) przyporzadkuj ich funkcje (1 5). Wpisz odpowiednie

2. Przedstawionym ikonom paska formatowania edytora tekstu (A D) przyporzadkuj ich funkcje (1 5). Wpisz odpowiednie ID Testu: 3UH6562 Imię i nazwisko ucznia Klasa Data 1. Rozstrzygnij, które zdania sa prawdziwe, a które fałszywe. W tabeli obok każdego zdania wpisz odpowiednio P (prawda) lub F (fałsz). Zdania P/F A.

Bardziej szczegółowo

ZASADY REPRODUKCJI SYMBOLI GRAFICZNYCH PRZEDMOWA

ZASADY REPRODUKCJI SYMBOLI GRAFICZNYCH PRZEDMOWA Poprzez połączenie symbolu graficznego Unii Europejskiej oraz części tekstowej oznaczającej jeden z jej programów operacyjnych powstaje symbol graficzny, który zgodnie z obowiązującymi dyrektywami ma być

Bardziej szczegółowo

Umiejscowienie trzeciego oka

Umiejscowienie trzeciego oka Umiejscowienie trzeciego oka Tilak czerwony, cynobrowy znak, wprowadzono jako wskaÿnik i symbol nieznanego œwiata. Nie mo na go na³o yæ gdziekolwiek i tylko ktoœ, kto potrafi przy³o yæ rêkê do czo³a i

Bardziej szczegółowo

IZBA PRZEMYSŁOWO- HANDLOWA W RZESZOWIE. Księga znaku Izby Przemysłowo-Handlowej w Rzeszowie

IZBA PRZEMYSŁOWO- HANDLOWA W RZESZOWIE. Księga znaku Izby Przemysłowo-Handlowej w Rzeszowie IZBA PRZEMYSŁOWO- HANDLOWA W RZESZOWIE Księga znaku Izby Przemysłowo-Handlowej w Rzeszowie Spis treści Forma podstawowa Odmiany formy podstawowej Formy pionowe Odmiany form pionowych Siatka modułowa Pole

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.bip.nauka.gov.pl

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.bip.nauka.gov.pl Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.bip.nauka.gov.pl Warszawa: Archiwizacja dokumentacji Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego

Bardziej szczegółowo

Adresaci programu. Glenn Doman

Adresaci programu. Glenn Doman Program zajęć świetlicowych z zakresu promocji zdrowia dla uczniów Szkoły Podstawowej Nr 24 w Zabrzu Zdrowie jest najpierwszym darem, uroda drugim, a bogactwo trzecim. -Platon Według Światowej Organizacji

Bardziej szczegółowo

1. Od kiedy i gdzie należy złożyć wniosek?

1. Od kiedy i gdzie należy złożyć wniosek? 1. Od kiedy i gdzie należy złożyć wniosek? Wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego będzie można składać w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w Puławach. Wnioski będą przyjmowane od dnia

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ LEKCJI WYCHOWAWCZEJ: AGRESJA I STRES. JAK SOBIE RADZIĆ ZE STRESEM?

SCENARIUSZ LEKCJI WYCHOWAWCZEJ: AGRESJA I STRES. JAK SOBIE RADZIĆ ZE STRESEM? SCENARIUSZ LEKCJI WYCHOWAWCZEJ: AGRESJA I STRES. JAK SOBIE RADZIĆ ZE STRESEM? Cele: - rozpoznawanie oznak stresu, - rozwijanie umiejętności radzenia sobie ze stresem, - dostarczenie wiedzy na temat sposobów

Bardziej szczegółowo

Warunki Oferty PrOmOcyjnej usługi z ulgą

Warunki Oferty PrOmOcyjnej usługi z ulgą Warunki Oferty PrOmOcyjnej usługi z ulgą 1. 1. Opis Oferty 1.1. Oferta Usługi z ulgą (dalej Oferta ), dostępna będzie w okresie od 16.12.2015 r. do odwołania, jednak nie dłużej niż do dnia 31.03.2016 r.

Bardziej szczegółowo

Kilka zasad o których warto trzeba pamiętać

Kilka zasad o których warto trzeba pamiętać Kilka zasad o których warto trzeba pamiętać Pamiętaj o celu pisania dokumentu. Dostosuj do niego format strony i jej układ. Pozostaw rozsądnie duże marginesy, nie stłaczaj tekstu. Jeżeli strony będą spięte,

Bardziej szczegółowo

Spis treści Wprowadzenie... 11 MIEJSCE PSYCHOLOGII W BADANIACH NAD PROKREACJA Rozdział 1 Biologiczne, kulturowe i społeczne aspekty prokreacji...

Spis treści Wprowadzenie... 11 MIEJSCE PSYCHOLOGII W BADANIACH NAD PROKREACJA Rozdział 1 Biologiczne, kulturowe i społeczne aspekty prokreacji... Spis treści Wprowadzenie... 11 MIEJSCE PSYCHOLOGII W BADANIACH NAD PROKREACJA Rozdział 1 Biologiczne, kulturowe i społeczne aspekty prokreacji... 21 Prokreacja, zdrowie reprodukcyjne, zdrowie prokreacyjne...

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM TECHNOLOGII NAPRAW WERYFIKACJA TULEJI CYLINDROWYCH SILNIKA SPALINOWEGO

LABORATORIUM TECHNOLOGII NAPRAW WERYFIKACJA TULEJI CYLINDROWYCH SILNIKA SPALINOWEGO LABORATORIUM TECHNOLOGII NAPRAW WERYFIKACJA TULEJI CYLINDROWYCH SILNIKA SPALINOWEGO 2 1. Cel ćwiczenia : Dokonać pomiaru zuŝycia tulei cylindrowej (cylindra) W wyniku opanowania treści ćwiczenia student

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XXVIII/294/2013 RADY GMINY NOWY TARG. z dnia 27 września 2013 r. w sprawie przyjęcia programu 4+ Liczna Rodzina

UCHWAŁA NR XXVIII/294/2013 RADY GMINY NOWY TARG. z dnia 27 września 2013 r. w sprawie przyjęcia programu 4+ Liczna Rodzina UCHWAŁA NR XXVIII/294/2013 RADY GMINY NOWY TARG z dnia 27 września 2013 r. w sprawie przyjęcia programu 4+ Liczna Rodzina Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 oraz art.51 ust.1 z dnia 8 marca 1990 r. ustawy

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi Norton Commander (NC) wersja 4.0. Autor: mgr inż. Tomasz Staniszewski

Instrukcja obsługi Norton Commander (NC) wersja 4.0. Autor: mgr inż. Tomasz Staniszewski Instrukcja obsługi Norton Commander (NC) wersja 4.0 Autor: mgr inż. Tomasz Staniszewski ITM Zakład Technologii Maszyn, 15.10.2001 2 1.Uruchomienie programu Aby uruchomić program Norton Commander standardowo

Bardziej szczegółowo

FIZJOTERAPIA OGÓLNA 1. Informacje o przedmiocie (zaj ciach), jednostce koordynuj cej przedmiot, osobie prowadz cej Cel zaj

FIZJOTERAPIA OGÓLNA 1. Informacje o przedmiocie (zaj ciach), jednostce koordynuj cej przedmiot, osobie prowadz cej Cel zaj FIZJOTERAPIA OGÓLNA 1. Informacje o przedmiocie (zajęciach), jednostce koordynującej przedmiot, osobie prowadzącej 1.1. Nazwa przedmiotu (zajęć): Fizjoterapia ogólna 1.2.Forma przedmiotu: Wykłady, ćwiczenia

Bardziej szczegółowo

Opis modułu analitycznego do śledzenia rotacji towaru oraz planowania dostaw dla programu WF-Mag dla Windows.

Opis modułu analitycznego do śledzenia rotacji towaru oraz planowania dostaw dla programu WF-Mag dla Windows. Opis modułu analitycznego do śledzenia rotacji towaru oraz planowania dostaw dla programu WF-Mag dla Windows. Zadaniem modułu jest wspomaganie zarządzania magazynem wg. algorytmu just in time, czyli planowanie

Bardziej szczegółowo

SYSTEM IDENTYFIKACJI WIZUALNEJ

SYSTEM IDENTYFIKACJI WIZUALNEJ SYSTEM IDENTYFIKACJI WIZUALNEJ SPIS TREŒCI ZNAK WSAiB W WERSJI PODSTAWOWEJ KONSTRUKCJA GOD A NA SIATCE MODU OWEJ KONSTRUKCJA I POLE OCHRONNE ZNAKU W WERSJI PODSTAWOWEJ ZNAK WSAiB W WERSJACH UZUPE NIAJ

Bardziej szczegółowo

STANDARYZACJA ZNAKU FIRMOWEGO. Latam z Katowic! Miêdzynarodowy Port Lotniczy KATOWICE

STANDARYZACJA ZNAKU FIRMOWEGO. Latam z Katowic! Miêdzynarodowy Port Lotniczy KATOWICE STANDARYZACJA ZNAKU FIRMOWEGO Górnoœl¹skie Towarzystwo Lotnicze S.A. Miêdzynarodowy Port Lotniczy Katowice ul. Wolnoœci 90, 41-600 Pyrzowice tel.: +48 (32) 284 58 54, fax: +48 (32) 284 58 52 SPIS TREŒCI

Bardziej szczegółowo

WZORU PRZEMYSŁOWEGO PL 18581. FUNDACJA SYNAPSIS, Warszawa, (PL) 31.10.2012 WUP 10/2012

WZORU PRZEMYSŁOWEGO PL 18581. FUNDACJA SYNAPSIS, Warszawa, (PL) 31.10.2012 WUP 10/2012 PL 18581 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS OCHRONNY WZORU PRZEMYSŁOWEGO (19) PL (11) 18581 Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (21) Numer zgłoszenia: 19021 (22) Data zgłoszenia: 29.11.2011 (51) Klasyfikacja:

Bardziej szczegółowo

II edycja akcji Przedszkolak pełen zdrowia

II edycja akcji Przedszkolak pełen zdrowia II edycja akcji Przedszkolak pełen zdrowia Odporność wzmacniamy, bo o zdrowe żywienie i higienę dbamy I tydzień: Uświadomienie dzieciom, co oznaczają pojęcia : zdrowie i choroba. Jakie są objawy choroby

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN konkurs profilaktyczny pod hasłem Zdrowa adrenalina

REGULAMIN konkurs profilaktyczny pod hasłem Zdrowa adrenalina REGULAMIN konkurs profilaktyczny pod hasłem Zdrowa adrenalina I. Postanowienia ogólne: 1. Organizatorem konkursu są Gminna Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych i Narkomanii w Ostrzeszowie oraz

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do ubezpieczeƒ podró nych POLSKA

Wprowadzenie do ubezpieczeƒ podró nych POLSKA Wprowadzenie do ubezpieczeƒ podró nych POLSKA Witaj mi oêniku podró y, cieszymy si, e kupi eê nasze ubezpieczenie. Wiemy, e podczas swojej podró y chcesz si cieszyç wolnym czasem a bezpieczeƒstwo jest

Bardziej szczegółowo

CZĘSTOŚĆ WYSTĘPOWANIA WAD KOŃCZYN DOLNYCH U DZIECI I MŁODZIEŻY A FREQUENCY APPEARANCE DEFECTS OF LEGS BY CHILDREN AND ADOLESCENT

CZĘSTOŚĆ WYSTĘPOWANIA WAD KOŃCZYN DOLNYCH U DZIECI I MŁODZIEŻY A FREQUENCY APPEARANCE DEFECTS OF LEGS BY CHILDREN AND ADOLESCENT Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Pedagogiki i Administracji w Poznaniu Nr 3 2007 Grażyna Szypuła, Magdalena Rusin Bielski Szkolny Ośrodek Gimnastyki Korekcyjno-Kompensacyjnej im. R. Liszki w Bielsku-Białej

Bardziej szczegółowo

Nazwa i logo Kasy Chorych. Logo systemu PUZ. Logo systemu PUZ. Karta wykonywana jest z plastiku. Wymiary karty wynoszą 86x54 mm.

Nazwa i logo Kasy Chorych. Logo systemu PUZ. Logo systemu PUZ. Karta wykonywana jest z plastiku. Wymiary karty wynoszą 86x54 mm. Dziennik Ustaw Nr 30-1702 - Poz. 289 Załączniki do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 marca 1999 r. (poz. 289) Załącznik nr 1 Wzór karty ubezpieczenia z układem elektronicznym Wzór A r Nazwa i logo

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 144/2015 Wójta Gminy Tczew z dnia 27.08.2015 r.

Zarządzenie Nr 144/2015 Wójta Gminy Tczew z dnia 27.08.2015 r. Zarządzenie Nr 144/2015 Wójta Gminy Tczew z dnia 27.08.2015 r. Tczew. w sprawie wprowadzenia zasad utrzymania placów zabaw stanowiących własność Gminy Na podstawie art.30 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 8 marca

Bardziej szczegółowo

DYREKTYWA DELEGOWANA KOMISJI / /UE. z dnia 18.10.2013 r.

DYREKTYWA DELEGOWANA KOMISJI / /UE. z dnia 18.10.2013 r. KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 18.10.2013 C(2013) 6797 final DYREKTYWA DELEGOWANA KOMISJI / /UE z dnia 18.10.2013 r. zmieniająca, w celu dostosowania do postępu technicznego, załącznik IV do dyrektywy

Bardziej szczegółowo

BADANIE Z ZAKRESU ZDROWIA SEKSUALNEGO I OGÓLNEGO SAMOPOCZUCIA Raport z badaƒ (Better Sex Survey Report in EME 2010)

BADANIE Z ZAKRESU ZDROWIA SEKSUALNEGO I OGÓLNEGO SAMOPOCZUCIA Raport z badaƒ (Better Sex Survey Report in EME 2010) BADANIE Z ZAKRESU ZDROWIA SEKSUALNEGO I OGÓLNEGO SAMOPOCZUCIA Raport z badaƒ (Better Sex Survey Report in EME 2010) prof. dr hab. med. Zbigniew Lew-Starowicz Streszczenie Z badania 608 kobiet i m czyzn

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 9 sierpnia 2004 r.

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 9 sierpnia 2004 r. 1920 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 9 sierpnia 2004 r. w sprawie leczenia uzdrowiskowego osób zatrudnionych przy produkcji wyrobów zawierajàcych azbest Na podstawie art. 7a ust. 5 ustawy z dnia

Bardziej szczegółowo

Terminy pisane wielką literą w niniejszym aneksie mają znaczenie nadane im w Prospekcie.

Terminy pisane wielką literą w niniejszym aneksie mają znaczenie nadane im w Prospekcie. Warszawa, dnia 16 maja 2016 r. ANEKS NR 2 Z DNIA 9 MAJA 2016 ROKU DO PROSPEKTU EMISYJNEGO CERTYFIKATÓW INWESTYCYJNYCH SERII 001, 002, 003, 004, 005, 006, 007 ORAZ 008 FUNDUSZU MEDYCZNY PUBLICZNY FUNDUSZ

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ LEKCJI WYCHOWAWCZEJ W GIMNAZJUM

SCENARIUSZ LEKCJI WYCHOWAWCZEJ W GIMNAZJUM Izabela Grabowska Joanna Jakubowska - Mróz Zespół Szkół Sportowych - Sportowe Gimnazjum nr 9 w Tychach SCENARIUSZ LEKCJI WYCHOWAWCZEJ W GIMNAZJUM Temat: Tolerancyjny nie znaczy obojętny. Czas realizacji:

Bardziej szczegółowo

TYTUŁ PRACY 18 pkt, bold

TYTUŁ PRACY 18 pkt, bold ROZPRAWA DOKTORSKA 16 pkt Tytuł, Imię i Nazwisko Autora 16 pkt TYTUŁ PRACY 18 pkt, bold PROMOTOR: 14 pkt Tytuł, Imię i Nazwisko 14 pkt Warszawa, 2010 12 pkt 2 SPIS TREŚCI 16 pkt, bold STRESZCZENIE... 4

Bardziej szczegółowo

Zmiany pozycji techniki

Zmiany pozycji techniki ROZDZIAŁ 3 Zmiany pozycji techniki Jak zmieniać pozycje chorego w łóżku W celu zapewnienia choremu komfortu oraz w celu zapobieżenia odleżynom konieczne jest m.in. stosowanie zmian pozycji ciała chorego

Bardziej szczegółowo

Programy badań przesiewowych Wzrok u diabetyków

Programy badań przesiewowych Wzrok u diabetyków Programy badań przesiewowych Wzrok u diabetyków Dokładniejsze badania i leczenie retinopatii cukrzycowej Closer monitoring and treatment for diabetic retinopathy Ważne informacje o ochronie zdrowia Important

Bardziej szczegółowo

WordPad. Czyli mój pierwszy edytor tekstu

WordPad. Czyli mój pierwszy edytor tekstu WordPad Czyli mój pierwszy edytor tekstu Żadna sztuka? Witaj młody adepcie sztuk tajemnych. Jestem Maggus twój nauczyciel i przewodnik w świecie edytora tekstu. Zapewne, mój młody i niedoświadczony uczniu,

Bardziej szczegółowo

Warszawska Giełda Towarowa S.A.

Warszawska Giełda Towarowa S.A. KONTRAKT FUTURES Poprzez kontrakt futures rozumiemy umowę zawartą pomiędzy dwoma stronami transakcji. Jedna z nich zobowiązuje się do kupna, a przeciwna do sprzedaży, w ściśle określonym terminie w przyszłości

Bardziej szczegółowo

LEKCJA 3 STRES POURAZOWY

LEKCJA 3 STRES POURAZOWY LEKCJA 3 STRES POURAZOWY Stres pourazowy definicje Stres pourazowy definiuje się jako zespół specyficznych symptomów, które mogą pojawić się po przeżyciu ekstremalnego, traumatycznego zdarzenia. Są to

Bardziej szczegółowo

Krajowa Lista Oczekuj¹cych na przeszczepienie (KLO)

Krajowa Lista Oczekuj¹cych na przeszczepienie (KLO) Krajowa Lista Oczekuj¹cych na przeszczepienie (KLO) W 2013 r. do krajowej listy osób oczekuj¹cych (KLO) zg³oszono 4473 potencjalnych biorców. Do wszystkich oczekuj¹cych wys³ano powiadomienia o wprowadzeniu

Bardziej szczegółowo

KLAUZULA UBEZPIECZENIA KOSZTÓW OPIEKI NAD DZIEåMI LUB OSOBAMI NIESAMODZIELNYMI POLSKA

KLAUZULA UBEZPIECZENIA KOSZTÓW OPIEKI NAD DZIEåMI LUB OSOBAMI NIESAMODZIELNYMI POLSKA KLAUZULA UBEZPIECZENIA KOSZTÓW OPIEKI NAD DZIEåMI LUB OSOBAMI NIESAMODZIELNYMI POLSKA KLAUZULA UBEZPIECZENIA KOSZTÓW OPIEKI NAD DZIEåMI LUB OSOBAMI NIESAMODZIELNYMI POLSKA 1 1. Ta klauzula rozszerza umow

Bardziej szczegółowo

Dziennik Ustaw Nr 234 14858 Poz. 1974 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPO ECZNEJ 1) z dnia 18 grudnia 2002 r.

Dziennik Ustaw Nr 234 14858 Poz. 1974 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPO ECZNEJ 1) z dnia 18 grudnia 2002 r. Dziennik Ustaw Nr 234 14858 Poz. 1974 1974 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPO ECZNEJ 1) z dnia 18 grudnia 2002 r. w sprawie szczegó owych zasad orzekania o sta ym lub d ugotrwa ym uszczerbku

Bardziej szczegółowo

Dziennik Ustaw Nr 72 3969 Poz. 422 i 423

Dziennik Ustaw Nr 72 3969 Poz. 422 i 423 Dziennik Ustaw Nr 72 3969 Poz. 422 i 423 423 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA GOSPODARKI 1) z dnia 31 marca 2008 r. w sprawie sposobu ewidencjonowania przez pracodawców okresów zatrudnienia na stanowiskach, na

Bardziej szczegółowo

WYCIĄG Z PRZEPISÓW PRAWNYCH STANOWIĄCYCH PODSTAWĘ DO DOKONANIA OCENY ZGODNOŚCI (LEGALIZACJI WE) I LEGALIZACJI PONOWNEJ WAG NIEAUTOMATYCZNYCH

WYCIĄG Z PRZEPISÓW PRAWNYCH STANOWIĄCYCH PODSTAWĘ DO DOKONANIA OCENY ZGODNOŚCI (LEGALIZACJI WE) I LEGALIZACJI PONOWNEJ WAG NIEAUTOMATYCZNYCH WYCIĄG Z PRZEPISÓW PRAWNYCH STANOWIĄCYCH PODSTAWĘ DO DOKONANIA OCENY ZGODNOŚCI (LEGALIZACJI WE) I LEGALIZACJI PONOWNEJ WAG NIEAUTOMATYCZNYCH USTAWA z dnia 11 maja 2001 r. Prawo o miarach Rozdział 3 Prawna

Bardziej szczegółowo

Dyrektor ZPG i SP im. Jana Pawła II w Leźnie ustala, co następuje:

Dyrektor ZPG i SP im. Jana Pawła II w Leźnie ustala, co następuje: REGULAMIN PRZYZNAWANIA DOFINANSOWANIA NA DOKSZTAŁCANIE I DOSKONALENIE NAUCZYCIELI ZESPOŁU PUBLICZNEGO GIMNAZJUM I SZKOŁY PODSTAWOWEJ IM. JANA PAWŁA II W LEŹNIE REGULAMIN PRZYZNAWANIA DOFINANSOWANIA NA

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA o WYNIKACH. Imię i nazwisko prowadzącego. prof. dr hab. Jacek Rudnicki

INFORMACJA o WYNIKACH. Imię i nazwisko prowadzącego. prof. dr hab. Jacek Rudnicki sygn. DZP-260-544-Z.1/2016 Szczecin, dnia 07.12.2016 r. bip.pum.edu.pl Dotyczy: zapytania ofertowego nr 1/2016 na usługę przeprowadzenia zajęć dydaktycznych z zakresu neurologopedii na rzecz Pomorskiego

Bardziej szczegółowo

Logowanie do systemu Faktura elektroniczna

Logowanie do systemu Faktura elektroniczna Logowanie do systemu Faktura elektroniczna Dostęp do Systemu Faktury Elektronicznej możliwy jest poprzez kliknięcie odnośnika Moja faktura w prawym górnym rogu strony www.wist.com.pl, a następnie przycisku

Bardziej szczegółowo

Konsultacje projektu programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na terenie Gminy Narew w 2014 roku

Konsultacje projektu programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na terenie Gminy Narew w 2014 roku Konsultacje projektu programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na terenie Gminy Narew w 2014 roku Na podstawie art. 11a ust. 7 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997

Bardziej szczegółowo

Krótkoterminowe planowanie finansowe na przykładzie przedsiębiorstw z branży 42

Krótkoterminowe planowanie finansowe na przykładzie przedsiębiorstw z branży 42 Krótkoterminowe planowanie finansowe na przykładzie przedsiębiorstw z branży 42 Anna Salata 0 1. Zaproponowanie strategii zarządzania środkami pieniężnymi. Celem zarządzania środkami pieniężnymi jest wyznaczenie

Bardziej szczegółowo

Podstawy fizjoterapii klinicznej w geriatrii

Podstawy fizjoterapii klinicznej w geriatrii Treści programowe: Podstawy fizjoterapii klinicznej w geriatrii Studia pierwszego stopnia kier. Fizjoterapia, III rok semestr 5, studia stacjonarne. Wymaganie wstępne a. Znajomość funkcjonowania poszczególnych

Bardziej szczegółowo

Statystyczna analiza danych w programie STATISTICA. Dariusz Gozdowski. Katedra Doświadczalnictwa i Bioinformatyki Wydział Rolnictwa i Biologii SGGW

Statystyczna analiza danych w programie STATISTICA. Dariusz Gozdowski. Katedra Doświadczalnictwa i Bioinformatyki Wydział Rolnictwa i Biologii SGGW Statystyczna analiza danych w programie STATISTICA ( 4 (wykład Dariusz Gozdowski Katedra Doświadczalnictwa i Bioinformatyki Wydział Rolnictwa i Biologii SGGW Regresja prosta liniowa Regresja prosta jest

Bardziej szczegółowo

Warszawa, 08.01.2016 r.

Warszawa, 08.01.2016 r. Warszawa, 08.01.2016 r. INSTRUKCJA KORZYSTANIA Z USŁUGI POWIADOMIENIA SMS W SYSTEMIE E25 BANKU BPS S.A. KRS 0000069229, NIP 896-00-01-959, kapitał zakładowy w wysokości 354 096 542,00 złotych, który został

Bardziej szczegółowo

Zestawienie wartości dostępnej mocy przyłączeniowej źródeł w sieci RWE Stoen Operator o napięciu znamionowym powyżej 1 kv

Zestawienie wartości dostępnej mocy przyłączeniowej źródeł w sieci RWE Stoen Operator o napięciu znamionowym powyżej 1 kv Zestawienie wartości dostępnej mocy przyłączeniowej źródeł w sieci RWE Stoen Operator o napięciu znamionowym powyżej 1 kv stan na: lipiec 2016 r. RWE Stoen Operator Sp. z o.o. 28/06/2016 STRONA 1 Podstawa

Bardziej szczegółowo

WP YW STRUKTURY U YTKÓW ROLNYCH NA WYNIKI EKONOMICZNE GOSPODARSTW ZAJMUJ CYCH SIÊ HODOWL OWIEC. Tomasz Rokicki

WP YW STRUKTURY U YTKÓW ROLNYCH NA WYNIKI EKONOMICZNE GOSPODARSTW ZAJMUJ CYCH SIÊ HODOWL OWIEC. Tomasz Rokicki 46 ROCZNIKI NAUK ROLNICZYCH, T. ROKICKI SERIA G, T. 94, z. 1, 2007 WP YW STRUKTURY U YTKÓW ROLNYCH NA WYNIKI EKONOMICZNE GOSPODARSTW ZAJMUJ CYCH SIÊ HODOWL OWIEC Tomasz Rokicki Katedra Ekonomiki i Organizacji

Bardziej szczegółowo

Podr cznik Identyfikacji Wizualnej Muzeum II Wojny Âwiatowej

Podr cznik Identyfikacji Wizualnej Muzeum II Wojny Âwiatowej Podr cznik Identyfikacji Wizualnej Muzeum II Wojny Âwiatowej 1 1 Spis treêci: 1. Logotyp / wersja podstawowa 2. Logotyp / kolorystyka 3. Logotyp / minimalna wielkoêç znaku 4. Logotyp / wersja czarno-biała

Bardziej szczegółowo

Komenda Powiatowa Policji w Gryfinie

Komenda Powiatowa Policji w Gryfinie Komenda Powiatowa Policji w Gryfinie Źródło: http://bip.gryfino.kpp.policja.gov.pl/251/procedury-antymobbingow/18421,procedury-antymobbingowe.html Wygenerowano: Niedziela, 3 lipca 2016, 07:11 PROCEDURY

Bardziej szczegółowo

LECZENIE NIEDOKRWISTOŚCI W PRZEBIEGU PRZEWLEKŁEJ NIEWYDOLNOŚCI

LECZENIE NIEDOKRWISTOŚCI W PRZEBIEGU PRZEWLEKŁEJ NIEWYDOLNOŚCI Załącznik nr 14 do Zarządzenia Nr 41/2009 Prezesa NFZ z dnia 15 września 2009 roku Nazwa programu: LECZENIE NIEDOKRWISTOŚCI W PRZEBIEGU PRZEWLEKŁEJ NIEWYDOLNOŚCI NEREK ICD-10 N 18 przewlekła niewydolność

Bardziej szczegółowo

Polska-Warszawa: Usługi w zakresie doradztwa prawnego 2015/S 250-457800

Polska-Warszawa: Usługi w zakresie doradztwa prawnego 2015/S 250-457800 1 / 9 Niniejsze ogłoszenie w witrynie TED: http://ted.europa.eu/udl?uri=ted:notice:457800-2015:text:pl:html Polska-Warszawa: Usługi w zakresie doradztwa prawnego 2015/S 250-457800 Ministerstwo Rozwoju,

Bardziej szczegółowo

Laboratorium nr 2. Edytory tekstu.

Laboratorium nr 2. Edytory tekstu. TECHNOLOGIE INFORMACYJNE - laboratoria Laboratorium nr 2. Edytory tekstu. Spis treści OpenOffice Writer - edytor tekstu.... 2 Ćwiczenie 1: formatowanie znaków, tekstu, akapitów.... 2 Ćwiczenie 2: listy

Bardziej szczegółowo

Praca za granicą. Emerytura polska czy zagraniczna?

Praca za granicą. Emerytura polska czy zagraniczna? Dolnośląski Wojewódzki Urząd pracy radzi: Praca za granicą. Emerytura polska czy zagraniczna? Często pojawia się pytanie, jaki wpływ na emeryturę ma praca za granicą. Wiele osób, które pracowały w różnych

Bardziej szczegółowo

Ogólnopolski Konkurs ROLNIK-FARMER ROKU. XXIII edycja. Ankieta dla Grup Producentów Rolnych

Ogólnopolski Konkurs ROLNIK-FARMER ROKU. XXIII edycja. Ankieta dla Grup Producentów Rolnych Ogólnopolski Konkurs ROLNIK-FARMER ROKU XXIII edycja Ankieta dla Grup Producentów Rolnych ORGANIZATOR: Stowarzyszenie Polski Klub ROLNIK-FARMER ROKU PARTNER KONKURSU: Agencja Nieruchomości Rolnych PATRONAT

Bardziej szczegółowo

GDYNIA moje miasto. Księga Znaku Promocyjnego

GDYNIA moje miasto. Księga Znaku Promocyjnego GDYNIA moje miasto Księga Znaku Promocyjnego SPIS TREŚCI 01 ELEMENTY BAZOWE 01.01... Znak podstawowy 01.02... Kolorystyka 01.03... Budowa znaku 01.04... Znak w wersjach uproszczonych 01.05... Znak w wersji

Bardziej szczegółowo

Dokumentacja obejmuje następujące części:

Dokumentacja obejmuje następujące części: Załącznik nr 6 WYMAGANIA, JAKIM POWINNA ODPOWIADAĆ DOKUMENTACJA NIEZBĘDNA DO OCENY SUBSTANCJI CZYNNEJ JAKĄ SĄ MIKROORGANIZMY, W TYM TAKŻE WIRUSY I GRZYBY, ZAWARTE W PRODUKCIE BIOBÓJCZYM Wymagania ogólne.

Bardziej szczegółowo

Spis treści. 1. Znak... 3. Konstrukcja symbolu... 3. Budowa znaku... 3. 2. Kolorystyka wersja podstawowa... 3. Kolorystyka wersja czarno-biała...

Spis treści. 1. Znak... 3. Konstrukcja symbolu... 3. Budowa znaku... 3. 2. Kolorystyka wersja podstawowa... 3. Kolorystyka wersja czarno-biała... KSIĘGA ZNAKU 1 Spis treści 1. Znak... 3 Konstrukcja symbolu... 3 Budowa znaku... 3 2. Kolorystyka wersja podstawowa... 3 Kolorystyka wersja czarno-biała... 4 Kolorystyka wersja jednokolorowa druk aplą,

Bardziej szczegółowo

S 0500-N S 1000-N S 1500-N S 2000-N S 2500-N S 3000-N S 3500-N S 4000-N S 4500-N S 5000-N S 5500-N S 5500-N

S 0500-N S 1000-N S 1500-N S 2000-N S 2500-N S 3000-N S 3500-N S 4000-N S 4500-N S 5000-N S 5500-N S 5500-N Paleta kolorów NCS Zamieszczone ni ej próbki nie powinny byc traktowane jako precyzyjna paleta kolorów NCS. Wy wietlone kolory mog ró ni si od oficjalnego wzornika w zale no ci od ustawie monitora, na

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAUCZANIA INFORMATYKA

PROGRAM NAUCZANIA INFORMATYKA PROGRAM NAUCZANIA INFORMATYKA KLASA VI Program nauczania: DKOS 5002 38/05 Podręcznik: Informatyka Europejczyjka. Wydawnictwo HELION Lp. Temat lekcji podstawowe Wymagania programowe ponadpodstawowe 1 Lekcja

Bardziej szczegółowo

Wyznaczanie współczynnika sprężystości sprężyn i ich układów

Wyznaczanie współczynnika sprężystości sprężyn i ich układów Ćwiczenie 63 Wyznaczanie współczynnika sprężystości sprężyn i ich układów 63.1. Zasada ćwiczenia W ćwiczeniu określa się współczynnik sprężystości pojedynczych sprężyn i ich układów, mierząc wydłużenie

Bardziej szczegółowo

Postrzeganie zdrowia i znajomość czynników na nie wpływających przez dzieci w wieku przedszkolnym.

Postrzeganie zdrowia i znajomość czynników na nie wpływających przez dzieci w wieku przedszkolnym. Postrzeganie zdrowia i znajomość czynników na nie wpływających przez dzieci w wieku przedszkolnym. W nowoczesnym podejściu do edukacji zdrowotnej, zwłaszcza dzięki rozwojowi nauk medycznych, w tym higieny,

Bardziej szczegółowo

Praca na materacu. podczas pracy na materacu nale y zmieniaç p aszczyzn podparcia, zadania, punkty podparcia.

Praca na materacu. podczas pracy na materacu nale y zmieniaç p aszczyzn podparcia, zadania, punkty podparcia. Praca na materacu Terapia w pozycjach niskich w okresie terapii zaawansowanej, tj. gdy pacjent osiàgnie ju etap samodzielnego siedzenia, mo e zwi kszyç mo liwo- Êci pacjenta. Daje szans nauczenia pacjenta

Bardziej szczegółowo

www.viaken.pl KASOWNIK CRASHDATA INSTRUKCJA OBSŁUGI www.viaken.pl strona 1/16

www.viaken.pl KASOWNIK CRASHDATA INSTRUKCJA OBSŁUGI www.viaken.pl strona 1/16 KASOWNIK CRASHDATA INSTRUKCJA OBSŁUGI www.viaken.pl strona 1/16 1. BEZPIECZEŃSTWO PRACY Przed pierwszym uruchomieniem urządzenia należy uważnie przeczytać instrukcję obsługi. 1. Urządzenie przeznaczone

Bardziej szczegółowo

WYROK. Zespołu Arbitrów z dnia 24 kwietnia 2007 r.

WYROK. Zespołu Arbitrów z dnia 24 kwietnia 2007 r. Sygn. akt UZP/ZO/0-452/07 WYROK Zespołu Arbitrów z dnia 24 kwietnia 2007 r. Zespół Arbitrów w składzie: Przewodniczący Zespołu Arbitrów Wojciech Balcerzak arbitrzy: Artur Maruszczak Zbigniew Marcin Nycz

Bardziej szczegółowo

Klasyfikacja autyzmu wg ICD 10 (1994) zakłada, że jest to całościowe zaburzenie rozwojowe (F84)- autyzm dziecięcy (F.84.0) charakteryzujące się:

Klasyfikacja autyzmu wg ICD 10 (1994) zakłada, że jest to całościowe zaburzenie rozwojowe (F84)- autyzm dziecięcy (F.84.0) charakteryzujące się: Co to jest autyzm? Autyzm to całościowe, rozległe zaburzenie rozwojowe charakteryzujące się licznymi nieprawidłowościami w rozwoju, uwidaczniającymi się przed ukończeniem trzeciego roku życia w co najmniej

Bardziej szczegółowo