Postanowienie z dnia 25 marca 1992 r. Sygn. akt (K. 11/91) Kazimierz Działocha - sprawozdawca Wojciech Łączkowski Janina Zakrzewska

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Postanowienie z dnia 25 marca 1992 r. Sygn. akt (K. 11/91) Kazimierz Działocha - sprawozdawca Wojciech Łączkowski Janina Zakrzewska"

Transkrypt

1 14 Postanowienie z dnia 25 marca 1992 r. Sygn. akt (K. 11/91) Trybunał Konstytucyjny w składzie: Przewodniczący: Sędziowie TK: sędzia TK Henryk Groszyk Czesław Bakalarski Kazimierz Działocha - sprawozdawca Wojciech Łączkowski Janina Zakrzewska po rozpoznaniu w dniu 25 marca 1992 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego RP z dnia 7 listopada 1991 r. o stwierdzenie niezgodności z Konstytucją RP przepisu art ust. 2 i 3 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz. U. Nr 40, poz. 267; z 1984 r. Nr 52, poz. 268 i 270; z 1990 r. Nr 10, poz. 58 i 61 oraz Nr 36, poz. 206) postanowił: umorzyć postępowanie w sprawie na podstawie art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o Trybunale Konstytucyjnym (tekst jednolity: Dz. U. z 1991 r. Nr 109, poz. 470). UZASADNIENIE 1. Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego wystąpił z wnioskiem o stwierdzenie, że przepis art ust. 2 i 3 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin, dodany do niej ustawą z dnia 24 maja 1990 r. o zmianie niektórych przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym (Dz. U. Nr 36, poz. 206) i dotyczy sposobu ustalania podstawy wymiaru emerytury dla osób, które miały wcześniej ustalone prawo do renty inwalidzkiej, ma charakter dyskryminujący te osoby, a tym samym narusza konstytucyjną zasadę równości obywateli, znajdujących się w takich samych sytuacjach faktycznych. W uzasadnieniu swojego stanowiska wnioskodawca, porównując treść przepisu 16 2 ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (ustawa o z.e.p.) znowelizowanej powołaną ustawą z dnia 24 maja 1990 r., z treścią przepisu art. 16 ust. 3 tej ustawy przed zmianą ustawą z dnia 24 maja 1990 r., zauważa, że w myśl przepisu art. 16 ust. 2 powołanej ustawy podstawę wymiaru emerytury dla osoby, która wcześniej miała ustalone prawo do renty inwalidzkiej, stanowi podstawa wymiaru tej renty inwalidzkiej, albo kwota ustalona w myśl art. 16 albo art na podstawie wynagrodzenia rencisty zatrudnionego po przyznaniu renty inwalidzkiej, jeżeli to jest korzystniejsze. Tymczasem wg. wcześniej obowiązującego przepisu art. 16 ust. 3 ustawy o z.e.p. rencista miał prawo dokonać wyboru, tj. pozostać przy podstawie, która służyła do obliczenia renty inwalidzkiej, albo wybrać zarobki z innego okresu zatrudnienia, przy czym - zdaniem

2 wnioskodawcy - było bez znaczenia czy był to okres zatrudnienia przed nabyciem prawa do renty inwalidzkiej, czy też okres zatrudnienia już po uzyskaniu świadczenia. Obecna formuła pktu 2 art. 16 ust. 2 ustawy o ze. p. pozwalająca ustalać podstawę wymiaru świadczeń na podstawie wynagrodzenia rencisty zatrudnionego po przyznaniu renty inwalidzkiej, jeżeli jest to korzystniejsze zawęża - zdaniem wnioskodawcy - wbrew pozorom zakres działania tego przepisu i pogarsza sytuację części uprawnionych. Uprawnieni, którzy nie pracowali po nabyciu prawa do renty inwalidzkiej (i nabyli uprawnienia przed upływem 9 lat od nabycia prawa do renty inwalidzkiej) nie mają już możliwości wyboru między przeliczeniem świadczeń w oparciu o poprzednią podstawę, a ustaleniem prawa do emerytury wg. zasad obowiązujących w chwili złożenia wniosku. Zasady te zaś mogą byé korzystniejsze dla ubezpieczonych i są takimi po nowelizacji ustawy o z.e.p. ustawą z 24 maja 1990 r. Są one następstwem wprowadzenia tzw. wskaźnika wysokości wynagrodzenia (art. 16 ust. 3-4 ustawy o z.e.p. w bronieniu ustawy z dnia 24 maja 1990 r.), co pozwala na korzystniejsze wyliczenie emerytury, aniżeli miało to miejsce na podstawie zasad obowiązujących przed nowelizacją. Wnioskodawca na tej podstawie dochodzi do konkluzji, że przepis art ust. 2 znowelizowanej ustawy o z.e.p. pogarsza sytuację osób, które miały ustalone prawo do renty inwalidzkiej, uniemożliwiając im obecnie skorzystanie z ogólnych reguł ustalenia prawa do emerytury od początku, jeżeli nie pracowały po nabyciu uprawnień rentowych przez odpowiednio długi okres. Ponadto dzieli emerytów na tych, którzy mieli ustalone prawo do renty inwalidzkiej i tych, którzy renty nie pobierali, stawiając w konsekwencji w gorszej sytuacji prawnej te osoby, które miały już ustalone prawo do renty i nie przepracowały po nabyciu uprawnień rentowych co najmniej 3 kolejnych lat kalendarzowych. Zatem ubezpieczony, który pobierał rentę i miał ją ustaloną wg. zasad wcześniej obowiązujących, nie może domagać się ustalenia emerytury wg. zasad obowiązujących w dniu nabycia uprawnień, ale musi mieć świadczenia jedynie przeliczone. Zastosowanie nowych zasad możliwe jest - zdaniem wnioskodawcy - tylko w odniesieniu do emeryta, który pracował po nabyciu uprawnień rentowych przez co najmniej 3 kolejne lata kalendarzowe, albo który nie miał ustalonego prawa do renty. Osoby nie spełniające tych warunków zostały pozbawione przewidzianej w art. 16 ust. 2 pkt 2 znowelizowanej ustawy o z.e.p. możliwości ustalenia prawa od początku tylko dlatego, że wcześniej, tj. przed nabyciem uprawnień emerytalnych nabyły prawo do innego świadczenia. Wnioskodawca uważa, że brak jest racjonalnych przesłanek dla odmiennego traktowania obu grup emerytów, tym bardziej, że w konstrukcjach prawnych ubezpieczenia społecznego inwalidztwo i osiągnięcie wieku emerytalnego to dwa odrębne, nie powiązane ze sobą ryzyka ubezpieczeniowe. Prawo do emerytury jest prawem niezależnym od prawa do renty inwalidzkiej, co oznacza, że nabywa się je od początku w całkowitej abstrakcji od jednoczesnego prawa do renty inwalidzkiej. Oznacza to też prawo do niezależnego ustalenia wysokości świadczenia od początku przy zastosowaniu ogólnych reguł (ściślej: ustalania prawa do nowego świadczenia ). Prokurator Generalny w piśmie z dnia 23 grudnia 1991 r., wyrażając swoje stanowisko w sprawie, podzielił pogląd wnioskodawcy, że przedmiotowy art ust. 2 i 3 ustawy o z.e.p., znowelizowanej powołaną ustawą z dnia 24 maja 1990 r. ma charakter dyskryminujący osoby, które przed nabyciem uprawnień emerytalnych miały ustalone prawo do renty inwalidzkiej, przez co narusza konstytucyjną zasadę równości. Podzielił także argumentację stanowiska, przedstawioną przez wnioskodawcę.

3 Prokurator Generalny, przedstawiając swoje stanowisko w sprawie, wziął pod uwagę - inaczej niż wnioskodawca - ustawę z dnia 17 października 1991 r. o rewaloryzacji emerytur i rent, o zasadach ustalania emerytur i rent oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 104, poz. 460), zwłaszcza jej przepis art. 8. Przyznał, że powołany w tym przepisie art. 7 ustawy zrównuje uprawnienia emerytów i rencistów, wprowadzając jednakowe kryteria obliczania podstawy wymiaru emerytur lub rent, niezależnie od tego twierdzi jednak, iż wobec przejściowego charakteru tej ustawy, która obowiązuje do 31 grudnia 1993 r. zagadnienie będące przedmiotem wniosku Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego wymaga rozpatrzenia przez Trybunał Konstytucyjny. (s. 3 pisma). 2. Trybunał Konstytucyjny na podstawie analizy powołanych we wniosku przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r o z.e.p., z uwzględnieniem zmian wniesionych przez przepisy ustawy powołanej wyżej z dnia 17 października 1991 r. o rewaloryzacji emerytur i rent, oraz po zapoznaniu się ze stanowiskiem Prokuratora Generalnego a także opinią biegłej w sprawie dr Heleny Pławuckiej, powołanej przez Trybunał Konstytucyjny, poczynił następujące ustalenia. a) Wbrew temu, co twierdzi wnioskodawca przepis art. 16 ust. 3 ustawy o z.e.p. przed zmianą ustawy z 24 maja 1990 r. nie stwarzał renciście większych możliwości wyboru podstawy wymiaru emerytury niż przepis art ust. 2 ustawy o z.e.p. po tej zmianie, chociaż ten ostatni przepis, wymieniając expressis verbis tylko wynagrodzenie rencisty zatrudnionego po przyznaniu renty inwalidzkiej, pogarsza jakby sytuację pozostałych uprawnionych. Trybunał Konstytucyjny przyjął w tej sprawie pogląd biegłej dr H. Pławuckiej, że także w przypadku pierwszego z wymienionych przepisów ustawy chodziło o zarobki jedynie z okresu zatrudnienia, jakie wykonywane było już po dacie przyznania renty inwalidzkiej (s. 5-7 opinii). Różnica między powołanymi przepisami nie polegała zatem na tym, że przepis art. 16 ust. 3 ustawy dawał renciście większe możliwości wyboru podstawy wymiaru emerytury niż przepis art ust. 2 ustawy po nowelizacji ustawy o z.e.p. b) Powołana ustawa z dnia 24 maja 1990 r. wprowadziła istotne zmiany w sposobie ustalania podstawy wymiaru świadczeń emerytalno-rentowych. Za podstawę wymiaru emerytury lub renty przyjęto bowiem wynagrodzenie wypłacone pracownikowi za okres 4 ostatnich kwartałów, bądź 3 kolejnych lat wybranych przez zainteresowanego z ostatnich 12 lat kalendarzowych, licząc wstecz od roku (kwartału), w którym zgłoszono wniosek o świadczenie. Zmiana wprowadzona przez tę ustawę polega jednak nie tylko na wydłużeniu okresu, z którego zarobki mogły być uwzględniane dla ustalenia podstawy wymiaru świadczeń. Ustawa przyjęła ponadto, co ważniejsze, że podstawę wymiaru ustala się w oparciu nie o nominalne wynagrodzenie pracownika z wymienionych okresów, lecz wynagrodzenie zwaloryzowane. W odniesieniu do osób, które miały wcześniej ustalone prawo do renty ustawa wprowadziła zasadę, iż podstawę wymiaru emerytury dla tych osób stanowiła podstawa wymiaru renty inwalidzkiej, albo kwota ustalona w myśl art. 16 i 16 1 ustawy w brzmieniu nadanym nowelą z dnia 24 maja 1990 r. na podstawie wynagrodzenia rencisty zatrudnionego po przyznaniu renty inwalidzkiej, jeżeli to było korzystniejsze. W konsekwencji dla rencistów zatrudnionych po nabyciu uprawnień do renty inwalidzkiej podstawę wymiaru emerytury mogły stanowić zarobki nie tylko z dłuższego okresu (z 3 kolejnych lat pracy, wybranych z 12 ostatnich lat kalendarzowych, lecz przypadających po dacie przyznania renty inwalidzkiej), licząc wstecz od daty zgłoszenia wniosku o emeryturę, lecz ponadto zarobki zwaloryzowane wg. zasad określonych w ust. 3-d art. 16 ustawy. Ustawa utrzymała także

4 zasadę ponownego ustalania wysokości emerytury lub renty inwalidzkiej w razie wykonywania zatrudnienia po przyznaniu tych świadczeń. Nową podstawę wymiaru ustala się wówczas na zasadach określonych w art. 16 i 16 1 ustawy od wyższego wynagrodzenia, wypłaconego po przyznaniu świadczeń. c) Wnioskodawca przytoczył istotne powody uzasadniające jego stanowisko, że przepis art ust. 2 znowelizowanej ustawy o z.e.p. miał charakter dyskryminujący w stosunku do osób, które przed złożeniem wniosku o emeryturę miały ustalone prawo do renty inwalidzkiej i później już nie kontynuowały zatrudnienia, mając wypracowany staż emerytalny przed nabyciem uprawnień do tej renty. Osoby te bowiem, mimo spełnienia wymaganych przesłanek, nie mogły żądać ustalenia podstawy wymiaru emerytury w oparciu o zasady obowiązujące w chwili zgłoszenia wniosku (nabycia uprawnień). Oznacza to, że zostały one tym samym pozbawione możliwości wyboru między dotychczasową podstawą wymiaru a ustaleniem tej podstawy na nowych zasadach, które mogą być w konkretnej sytuacji korzystniejsze. Wybór taki ustawa dala jedynie rencistom pracującym po nabyciu prawa do renty inwalidzkiej przez co najmniej 3 lata. Na nowych natomiast zasadach, i bez żadnych ograniczeń, ustalana miała być podstawa wymiaru emerytury w przypadku osób, nie mających wcześniej ustalonego prawa do jakiegokolwiek świadczenia rentowego. W sytuacji, gdy przepisy ustawy z dnia 24 maja 1990 r. zapewniły każdej osobie ubiegającej się o świadczenie emerytalno-rentowe po jej wejściu w życie urealnienie podstawy wymiaru w sposób systemowy, z mocy samego prawa, tj. bez potrzeby podejmowania w tym celu indywidualnych starań w postaci wykonywania zatrudnienia, utrzymanie wymagania, iż możliwe jest uwzględnienie jedynie wynagrodzenia rencisty zatrudnionego po przyznaniu renty inwalidzkiej prowadzi do nierównego traktowania wymienionej grupy rencistów przez pozbawienie ich możliwości skorzystania z ogólnych reguł ustalania podstawy wymiaru emerytury, obowiązujących w dacie zgłoszenia wniosku. Słuszna jest takie, zdaniem Trybunału Konstytucyjnego, podstawowa teza wniosku, że skoro prawo do emerytury, jako świadczenia odrębnego może być ustalane samodzielnie, to zarówno osoba uprawniona wcześniej do renty inwalidzkiej, jak i osoba nie mająca takiego prawa, jeżeli tylko spełnia warunki do uzyskania emerytury, powinna mieć taką samą możliwość ustalania podstawy wymiaru tego świadczenia wg. zasad obowiązujących w chwili zgłoszenia wniosku. W tym przypadku zatem - wskazania zarobków z 3 kolejnych lat wybranych z ostatnich 12 lat kalendarzowych, licząc wstecz od daty zgłoszenia wniosku o emeryturę, nawet gdyby to były lata przypadające przed nabyciem wcześniejszej renty inwalidzkiej. d) Decydującą dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy zmianę wprowadziła ustawa z dnia 17 października 1991 r. o rewaloryzacji emerytur i rent. Zgodnie z art. 8 tej ustawy podstawę wymiaru emerytury lub renty dla osoby, która wcześniej miała ustalone prawo do któregoś z tych świadczeń stanowi podstawa wymiaru świadczenia, do którego prawo ustalono wcześniej - w wysokości uwzględniającej zasady waloryzacji oraz rewaloryzacji określone w ustawie albo podstawa wymiaru ustalona na nowo w myśl art. 7 ustawy. Przepis ten stosuje się odpowiednio przy ustalaniu podstawy wymiaru renty rodzinnej. Powołany przepis ustawy utrzymuje zatem co do zasady wybór podstawy wymiaru nowego świadczenia między dotychczasową podstawą wymiaru, a możliwością ustalenia tej podstawy od nowa, wg. reguł aktualnie obowiązujących, przy czym - co tutaj istotne - wybór ten nie został, tak jak poprzednio, ograniczony jedynie do osób zatrudnionych po nabyciu uprawnień do pierwszego świadczenia. Pkt 2 ust. 1 art. 8 ustawy ani art. 7 ustawy, do którego

5 ona odsyła, nie zawiera bowiem w tym zakresie żadnego wyraźnego ograniczenia, zaś użycie zwrotu podstawa wymiaru ustalona na nowo dodatkowo przemawia przeciwko uznaniu, iż mogłoby tu chodzić jedynie o wynagrodzenie z tytułu zatrudnienia podjętego po nabyciu uprawnień do wcześniejszego świadczenia. Potwierdzają to także Wyjaśnienia Centrali ZUS z grudnia 1991 r., w świetle których obecnie data przyznania pierwszego świadczenia nie stanowi żadnego ograniczenia. Oznacza to, że zainteresowany występując z wnioskiem o emeryturę (rentę) po dacie wejścia w życie ustawy (15 listopada 1991 r.) może wskazać do ustalenia podstawy wymiaru tego świadczenia okres 3 kolejnych lat (w okresie do końca 1992r.), wybranych z ostatnich 12 lat kalendarzowych, licząc wstecz od roku złożenia takiego wniosku i wskazany przez niego okres może obejmować także zatrudnienie (i zarobki) przypadające przed dniem nabycia prawa do poprzedniego świadczenia. Nota bene, obowiązującą ustawę w sposób bardziej precyzyjny niż dotąd, ujmuje także pkt 1 ust. 1 art. 8 poprzez określenie, iż dawną podstawę wymiaru, w razie jej wyboru przez zainteresowanego, bierze się pod uwagę w wysokości uwzględniającej zasady waloryzacji i rewaloryzacji określone w ustawie. 3. Trybunał Konstytucyjny, biorąc pod uwagę to, co napisano wyżej, doszedł do wniosku, że zasady ustalania podstawy wymiaru emerytury (renty) w stosunku do osób, które miały wcześniej ustalone prawo do jednego z tych świadczeń, wprowadzone art. 8 ustawy z dnia 17 października 1991 r. o rewaloryzacji emerytur i rent są korzystniejsze w porównaniu z zasadami określonymi dotąd w art ust. 2 znowelizowanej ustawy o z.e.p., kwestionowanymi przez wnioskodawcę. Usuwają, także - poprzez klauzulę derogacyjną art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 17 października 1991 r. - zastrzeżenia jakie w odniesieniu do art ustawy o z.e.p. podniósł wnioskodawca. W tej sytuacji Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że prawo kwestionowane we wniosku nie obowiązuje i że zatem istnieje podstawa do umorzenia postępowania w przedmiotowej sprawie w trybie art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o Trybunale Konstytucyjnym.

Uchwała z dnia 14 czerwca 2006 r. I UZP 3/06. Przewodniczący SSN Herbert Szurgacz (sprawozdawca), Sędziowie: SN Zbigniew Myszka, SA Romualda Spyt.

Uchwała z dnia 14 czerwca 2006 r. I UZP 3/06. Przewodniczący SSN Herbert Szurgacz (sprawozdawca), Sędziowie: SN Zbigniew Myszka, SA Romualda Spyt. Uchwała z dnia 14 czerwca 2006 r. I UZP 3/06 Przewodniczący SSN Herbert Szurgacz (sprawozdawca), Sędziowie: SN Zbigniew Myszka, SA Romualda Spyt. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 czerwca

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 20 listopada 2001 r. II UKN 360/00

Wyrok z dnia 20 listopada 2001 r. II UKN 360/00 Wyrok z dnia 20 listopada 2001 r. II UKN 360/00 Przed wejściem w życie ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. Nr 162, poz. 1118 ze zm.) nie było

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt II UK 358/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 12 marca 2014 r. SSN Beata Gudowska (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Bogusław Cudowski SSN Roman Kuczyński

Bardziej szczegółowo

Uchwała z dnia 14 września 1995 r. II UZP 17/95. Przewodniczący SSN: Teresa Romer (sprawozdawca), Sędziowie SN: Kazimierz Jaśkowski, Jerzy Kuźniar,

Uchwała z dnia 14 września 1995 r. II UZP 17/95. Przewodniczący SSN: Teresa Romer (sprawozdawca), Sędziowie SN: Kazimierz Jaśkowski, Jerzy Kuźniar, Uchwała z dnia 14 września 1995 r. II UZP 17/95 Przewodniczący SSN: Teresa Romer (sprawozdawca), Sędziowie SN: Kazimierz Jaśkowski, Jerzy Kuźniar, Sąd Najwyższy, przy udziale prokuratora Stefana Trautsolta,

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt I UK 593/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 25 kwietnia 2013 r. SSN Józef Iwulski (przewodniczący) SSN Zbigniew Hajn SSN Roman Kuczyński (sprawozdawca)

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt II UK 259/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 2 czerwca 2017 r. SSN Jerzy Kuźniar (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Maciej Pacuda SSN Romualda Spyt w

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 18 maja 2007 r. I BU 13/06

Wyrok z dnia 18 maja 2007 r. I BU 13/06 Wyrok z dnia 18 maja 2007 r. I BU 13/06 W przypadku przyjęcia za podstawę wymiaru emerytury podstawy wymiaru renty z tytułu niezdolności do pracy (art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r.

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt II UK 250/09 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 19 marca 2010 r. SSN Małgorzata Wrębiakowska-Marzec (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Józef Iwulski SSN

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 14 lipca 2005 r. II UK 280/04

Wyrok z dnia 14 lipca 2005 r. II UK 280/04 Wyrok z dnia 14 lipca 2005 r. II UK 280/04 Wypłata emerytury wojskowej w roku 2000 powinna być dokonana na podstawie art. 40 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych

Bardziej szczegółowo

Uchwała z dnia 21 sierpnia 1996 r. II UZP 7/96. Przewodniczący SSN: Teresa Flemming-Kulesza, Sędziowie SN: Józef Iwulski, Maria Tyszel (sprawozdawca).

Uchwała z dnia 21 sierpnia 1996 r. II UZP 7/96. Przewodniczący SSN: Teresa Flemming-Kulesza, Sędziowie SN: Józef Iwulski, Maria Tyszel (sprawozdawca). Uchwała z dnia 21 sierpnia 1996 r. II UZP 7/96 Przewodniczący SSN: Teresa Flemming-Kulesza, Sędziowie SN: Józef Iwulski, Maria Tyszel (sprawozdawca). Sąd Najwyższy, z udziałem prokuratora Iwony Kaszczyszyn,

Bardziej szczegółowo

Uchwała z dnia 4 lutego 1999 r. III ZP 38/98. Przewodniczący SSN: Jerzy Kuźniar, Sędziowie SN: Teresa Romer, Stefania Szymańska (sprawozdawca).

Uchwała z dnia 4 lutego 1999 r. III ZP 38/98. Przewodniczący SSN: Jerzy Kuźniar, Sędziowie SN: Teresa Romer, Stefania Szymańska (sprawozdawca). Uchwała z dnia 4 lutego 1999 r. III ZP 38/98 Przewodniczący SSN: Jerzy Kuźniar, Sędziowie SN: Teresa Romer, Stefania Szymańska (sprawozdawca). Sąd Najwyższy, z udziałem prokuratora Prokuratury Krajowej

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 30 stycznia 1996 r. II URN 54/95

Wyrok z dnia 30 stycznia 1996 r. II URN 54/95 Wyrok z dnia 30 stycznia 1996 r. II URN 54/95 Pracownicy jednostek wydzielonych z PKP, z którymi rozwiązano stosunek pracy w związku ze zmianami organizacyjnymi lub zmniejszeniem stanu zatrudnienia, nabywają

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 21 kwietnia 1998 r. II UKN 605/97

Wyrok z dnia 21 kwietnia 1998 r. II UKN 605/97 Wyrok z dnia 21 kwietnia 1998 r. II UKN 605/97 Wnioskodawca, wskazujący dla ustalenia podstawy wymiaru emerytury wynagrodzenia z tytułu zatrudnienia w więcej niż jednym zakładzie pracy, obowiązany jest

Bardziej szczegółowo

Andrzej Mączyński przewodniczący Janusz Niemcewicz sprawozdawca Jadwiga Skórzewska-Łosiak Jerzy Stępień Marian Zdyb,

Andrzej Mączyński przewodniczący Janusz Niemcewicz sprawozdawca Jadwiga Skórzewska-Łosiak Jerzy Stępień Marian Zdyb, 8 POSTANOWIENIE z dnia 22 stycznia 2003 r. Sygn. akt K 44/01 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Andrzej Mączyński przewodniczący Janusz Niemcewicz sprawozdawca Jadwiga Skórzewska-Łosiak Jerzy Stępień Marian

Bardziej szczegółowo

Dz.U Nr 97 poz. 487 UCHWAŁA. TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO z dnia 9 grudnia 1992 r. (W. 10/91)

Dz.U Nr 97 poz. 487 UCHWAŁA. TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO z dnia 9 grudnia 1992 r. (W. 10/91) Kancelaria Sejmu s. 1/5 Dz.U. 1992 Nr 97 poz. 487 UCHWAŁA TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO z dnia 9 grudnia 1992 r. (W. 10/91) w sprawie wykładni art. 2 i art. 8 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 20 grudnia 2006 r. I UK 201/06

Wyrok z dnia 20 grudnia 2006 r. I UK 201/06 Wyrok z dnia 20 grudnia 2006 r. I UK 201/06 Z prawa wyboru okresu przyjmowanego do ustalenie podstawy wymiaru kapitału początkowego na zasadach określonych w art. 15 ust. 6 ustawy z dnia 17 grudnia 1998

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt I UK 21/10 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 10 sierpnia 2010 r. SSN Józef Iwulski (przewodniczący) SSN Katarzyna Gonera SSN Roman Kuczyński (sprawozdawca)

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA. Protokolant Ewa Wolna

UCHWAŁA. Protokolant Ewa Wolna Sygn. akt II UZP 4/13 UCHWAŁA Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 4 lipca 2013 r. SSN Jerzy Kuźniar (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Roman Kuczyński SSN Jolanta Strusińska-Żukowska Protokolant Ewa Wolna w

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Dawid Miąsik (przewodniczący) SSN Zbigniew Myszka (sprawozdawca) SSN Piotr Prusinowski

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Dawid Miąsik (przewodniczący) SSN Zbigniew Myszka (sprawozdawca) SSN Piotr Prusinowski Sygn. akt III UK 76/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 9 lutego 2017 r. SSN Dawid Miąsik (przewodniczący) SSN Zbigniew Myszka (sprawozdawca) SSN Piotr Prusinowski

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt II UK 237/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 8 maja 2012 r. SSN Jerzy Kuźniar (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Romualda Spyt SSN Małgorzata Wrębiakowska-Marzec

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt II UK 424/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 10 lipca 2013 r. SSN Jerzy Kuźniar (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Józef Iwulski SSN Roman Kuczyński w

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 18 sierpnia 1999 r. II UKN 83/99

Wyrok z dnia 18 sierpnia 1999 r. II UKN 83/99 Wyrok z dnia 18 sierpnia 1999 r. II UKN 83/99 Okres podlegania obowiązkowi ubezpieczenia społecznego nie jest tożsamy z okresem ubezpieczenia, który jest uzależniony od opłacania składki lub zwolnienia

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 8 stycznia 1999 r. II UKN 405/98

Wyrok z dnia 8 stycznia 1999 r. II UKN 405/98 Wyrok z dnia 8 stycznia 1999 r. II UKN 405/98 Osobom pobierającym emerytury lub renty górnicze, których wysokość została ustalona na podstawie art. 6 ust. 5 ustawy z dnia 17 października 1991 r. o rewaloryzacji

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt II UK 159/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 4 grudnia 2013 r. SSN Jerzy Kuźniar (przewodniczący) SSN Roman Kuczyński SSN Małgorzata Wrębiakowska-Marzec

Bardziej szczegółowo

Uchwała z dnia 29 października 2002 r. III UZP 7/02

Uchwała z dnia 29 października 2002 r. III UZP 7/02 Uchwała z dnia 29 października 2002 r. III UZP 7/02 Przewodniczący SSN Beata Gudowska, Sędziowie SN: Krystyna Bednarczyk (sprawozdawca), Maria Tyszel. Sąd Najwyższy, przy udziale prokuratora Prokuratury

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 5 września 2001 r. II UKN 542/00

Wyrok z dnia 5 września 2001 r. II UKN 542/00 Wyrok z dnia 5 września 2001 r. II UKN 542/00 Sąd drugiej instancji, który rozstrzyga sprawę po stwierdzeniu przez Trybunał Konstytucyjny niezgodności z Konstytucją RP art. 186 ust. 3 ustawy z dnia 17

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 27 stycznia 1998 r. II UKN 477/97

Wyrok z dnia 27 stycznia 1998 r. II UKN 477/97 Wyrok z dnia 27 stycznia 1998 r. II UKN 477/97 Przepis art. 34 ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz.U. Nr 40, poz. 267 ze zm.) - w brzmieniu obowiązującym

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt II UK 335/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 25 lipca 2012 r. SSN Zbigniew Korzeniowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Bogusław Cudowski SSN Małgorzata

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 22 marca 1994 r. II UR 4/94

Wyrok z dnia 22 marca 1994 r. II UR 4/94 Wyrok z dnia 22 marca 1994 r. II UR 4/94 W sytuacji, gdy uprawniony członek rodziny dochodzi renty rodzinnej po zmarłym, który pobierał emeryturę zrewaloryzowaną w myśl zasad określonych w art. 28 i 29

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 2 lipca 2009 r. II BU 28/08

Wyrok z dnia 2 lipca 2009 r. II BU 28/08 Wyrok z dnia 2 lipca 2009 r. II BU 28/08 Zastosowanie nieobowiązującego przepisu prawa i przyznanie świadczenia przedemerytalnego osobie, która nie spełniała ustawowych przesłanek do jego nabycia, stanowi

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. SSN Halina Kiryło (przewodniczący) SSN Roman Kuczyński SSN Maciej Pacuda (sprawozdawca)

POSTANOWIENIE. SSN Halina Kiryło (przewodniczący) SSN Roman Kuczyński SSN Maciej Pacuda (sprawozdawca) Sygn. akt III UZ 12/11 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 21 czerwca 2011 r. SSN Halina Kiryło (przewodniczący) SSN Roman Kuczyński SSN Maciej Pacuda (sprawozdawca) w sprawie z wniosku A. B.

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 14 września 2000 r. II UKN 711/99

Wyrok z dnia 14 września 2000 r. II UKN 711/99 Wyrok z dnia 14 września 2000 r. II UKN 711/99 Podstawę ustalenia wysokości renty rodzinnej jest tylko jedno z przysługujących zmarłemu świadczeń - emerytura lub renta wypadkowa (art. 12 ust. 1 i 3 ustawy

Bardziej szczegółowo

Wysokość emerytury w świetle uchwały Sądu Najwyższego z dnia 10 września 2009 r. (tzw. emerytura po emeryturze).

Wysokość emerytury w świetle uchwały Sądu Najwyższego z dnia 10 września 2009 r. (tzw. emerytura po emeryturze). Wysokość emerytury w świetle uchwały Sądu Najwyższego z dnia 10 września 2009 r. (tzw. emerytura po emeryturze). W dniu 10 września 2009 r. Sąd Najwyższy w składzie 7 sędziów podjął uchwałę, w której przesądził,

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt II UK 91/06 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 24 października 2006 r. SSN Beata Gudowska (przewodniczący) SSN Krystyna Bednarczyk (sprawozdawca) SSN Małgorzata

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. SSN Maciej Pacuda (przewodniczący) SSN Jolanta Strusińska-Żukowska SSA Anna Szczepaniak-Cicha (sprawozdawca)

POSTANOWIENIE. SSN Maciej Pacuda (przewodniczący) SSN Jolanta Strusińska-Żukowska SSA Anna Szczepaniak-Cicha (sprawozdawca) Sygn. akt I UZ 23/14 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 11 grudnia 2014 r. SSN Maciej Pacuda (przewodniczący) SSN Jolanta Strusińska-Żukowska SSA Anna Szczepaniak-Cicha (sprawozdawca) w sprawie

Bardziej szczegółowo

Uchwała 1 z dnia 29 marca 1993 r. Sygn. akt (W. 13/92)

Uchwała 1 z dnia 29 marca 1993 r. Sygn. akt (W. 13/92) 17 Uchwała 1 z dnia 29 marca 1993 r. Sygn. akt (W. 13/92) w sprawie wykładni art. 10 ust. 5 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości Trybunał Konstytucyjny

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt I UK 413/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 27 maja 2014 r. SSN Romualda Spyt (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Bogusław Cudowski SSN Małgorzata Wrębiakowska-Marzec

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt II UK 250/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 19 sierpnia 2015 r. SSN Małgorzata Wrębiakowska-Marzec (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Krzysztof Staryk

Bardziej szczegółowo

Omówienie regulacji wynikających z ustawy obniżającej wiek emerytalny

Omówienie regulacji wynikających z ustawy obniżającej wiek emerytalny Gdańsk, 2 października 2017 r. Omówienie regulacji wynikających z ustawy obniżającej wiek emerytalny Agnieszka Kurczewska-Stanisławowicz Naczelnik Wydziału Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Gdańsku

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 24 stycznia 2001 r. II UKN 136/00

Wyrok z dnia 24 stycznia 2001 r. II UKN 136/00 Wyrok z dnia 24 stycznia 2001 r. II UKN 136/00 Data zgłoszenia wniosku o świadczenie nie jest istotna dla ustalenia daty powstania prawa do tego świadczenia (art. 76 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 3 października 2008 r. II UK 31/08

Wyrok z dnia 3 października 2008 r. II UK 31/08 Wyrok z dnia 3 października 2008 r. II UK 31/08 Rozstrzyganie o prawie do emerytury w systemie powszechnym dla uprawnionego do emerytury z zaopatrzenia emerytalnego żołnierzy nie jest objęte przedmiotem

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt II UK 217/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 8 lipca 2015 r. SSN Jerzy Kuźniar (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Jolanta Frańczak SSN Zbigniew Hajn w

Bardziej szczegółowo

Uchwała z dnia 30 stycznia 1996 r. II UZP 25/95. Przewodniczący SSN: Kazimierz Jaśkowski, Sędziowie SN: Teresa Romer (sprawozdawca), Walerian Sanetra,

Uchwała z dnia 30 stycznia 1996 r. II UZP 25/95. Przewodniczący SSN: Kazimierz Jaśkowski, Sędziowie SN: Teresa Romer (sprawozdawca), Walerian Sanetra, Uchwała z dnia 30 stycznia 1996 r. II UZP 25/95 Przewodniczący SSN: Kazimierz Jaśkowski, Sędziowie SN: Teresa Romer (sprawozdawca), Walerian Sanetra, Sąd Najwyższy, przy udziale prokuratora Stefana Trautsolta,

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt I UK 310/09 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 3 lutego 2010 r. SSN Teresa Flemming-Kulesza (przewodniczący) SSN Roman Kuczyński (sprawozdawca) SSN Zbigniew

Bardziej szczegółowo

U S T A W A. z dnia. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw 1)

U S T A W A. z dnia. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw 1) Projekt z dnia U S T A W A o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw 1) Art. 1. W ustawie z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 6 maja 1999 r. II UKN 427/98

Wyrok z dnia 6 maja 1999 r. II UKN 427/98 Wyrok z dnia 6 maja 1999 r. II UKN 427/98 Przepis art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 6 marca 1997 r. o zrekompensowaniu okresowego niepodwyższania płac w sferze budżetowej oraz utraty niektórych wzrostów lub

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 21 maja 1997 r. II UKN 101/97

Wyrok z dnia 21 maja 1997 r. II UKN 101/97 Wyrok z dnia 21 maja 1997 r. II UKN 101/97 Rolniczka, pobierająca zasiłek chorobowy i świadczenie rehabilitacyjne w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, zakończoną podczas tej choroby, nie podlega

Bardziej szczegółowo

Postanowienie z dnia 14 lipca 1993 r. Sygn. akt (K. 5/92)

Postanowienie z dnia 14 lipca 1993 r. Sygn. akt (K. 5/92) 29 Postanowienie z dnia 14 lipca 1993 r. Sygn. akt (K. 5/92) Trybunał Konstytucyjny w składzie: Przewodniczący: Sędziowie TK: Prezes TK Mieczysław Tyczka Tomasz Dybowski - sprawozdawca Kazimierz Działocha

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt I UK 544/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 20 marca 2013 r. SSN Małgorzata Wrębiakowska-Marzec (przewodniczący) SSN Roman Kuczyński (sprawozdawca) SSN

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt II PK 149/10 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 4 lutego 2011 r. SSN Halina Kiryło (przewodniczący) SSN Józef Iwulski SSN Jolanta Strusińska-Żukowska (sprawozdawca)

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (druk nr 633).

- o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (druk nr 633). SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Prezes Rady Ministrów DSPA 140-134(5)/08 Warszawa, 27 sierpnia 2008 r. Pan Bronisław Komorowski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Przekazuję przyjęte

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 5 czerwca 1998 r. III ZP 15/98

Wyrok z dnia 5 czerwca 1998 r. III ZP 15/98 Wyrok z dnia 5 czerwca 1998 r. III ZP 15/98 Okresy prowadzenia gospodarstwa rolnego lub pracy w nim przypadające przed dniem 1 lipca 1977 r. po ukończeniu 16 roku życia mogą być uwzględnianie w wysokości

Bardziej szczegółowo

441/6/B/2009. POSTANOWIENIE z dnia 16 lipca 2009 r. Sygn. akt Ts 188/07

441/6/B/2009. POSTANOWIENIE z dnia 16 lipca 2009 r. Sygn. akt Ts 188/07 441/6/B/2009 POSTANOWIENIE z dnia 16 lipca 2009 r. Sygn. akt Ts 188/07 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Marek Kotlinowski, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej Ludmiły

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW. z dnia r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru emerytury i renty

ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW. z dnia r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru emerytury i renty Projekt 30 lipca 2012 r. ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW z dnia.... 2012 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru emerytury i renty Na podstawie art. 22 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r.

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 12 sierpnia 1998 r. II UKN 171/98

Wyrok z dnia 12 sierpnia 1998 r. II UKN 171/98 Wyrok z dnia 12 sierpnia 1998 r. II UKN 171/98 Bezpodstawne pozostawienie bez rozpoznania wniosku strony o przyznanie prawa do renty inwalidzkiej jest równoznaczne z odmową przyznania świadczenia, które

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 4 października 2006 r. II UK 30/06

Wyrok z dnia 4 października 2006 r. II UK 30/06 Wyrok z dnia 4 października 2006 r. II UK 30/06 Dopuszczalne jest ponowne ustalenie prawa do świadczenia z tytułu ubezpieczenia (zaopatrzenia) emerytalnego na niekorzyść ubezpieczonego, jeżeli po uprawomocnieniu

Bardziej szczegółowo

PRZELICZENIE części socjalnej Art. 53 ustawy

PRZELICZENIE części socjalnej Art. 53 ustawy PRZELICZENIE części socjalnej Art. 53 ustawy Autor: Kamil Antonów Komentarz do art. 53 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych Stan prawny 2009.09.30 (...) Obliczanie wysokości

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt I UK 411/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 29 stycznia 2014 r. SSN Katarzyna Gonera (przewodniczący) SSN Bogusław Cudowski SSN Zbigniew Korzeniowski

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 5 stycznia 2011 r. III PK 17/10

Wyrok z dnia 5 stycznia 2011 r. III PK 17/10 Wyrok z dnia 5 stycznia 2011 r. III PK 17/10 Pracownik, który przechodzi na rentę, będąc zatrudniony jednocześnie u dwóch pracodawców i korzystając u jednego z nich z urlopu bezpłatnego udzielonego w celu

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. SSN Zbigniew Korzeniowski

POSTANOWIENIE. SSN Zbigniew Korzeniowski Sygn. akt I UK 278/11 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 9 stycznia 2012 r. SSN Zbigniew Korzeniowski w sprawie z odwołania J. N. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych o ustalenie wartości

Bardziej szczegółowo

Dz.U Nr 86 poz. 395 UCHWAŁA. TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO z dnia 25 września 1991 r. (W. 8/91)

Dz.U Nr 86 poz. 395 UCHWAŁA. TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO z dnia 25 września 1991 r. (W. 8/91) Kancelaria Sejmu s. 1/5 Dz.U. 1991 Nr 86 poz. 395 UCHWAŁA TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO z dnia 25 września 1991 r. (W. 8/91) w sprawie wykładni art. 125 w zw. z art. 122 ust. 1 Ordynacji wyborczej do Sejmu

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. Sygn. akt I UK 89/11. Dnia 17 października 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie :

POSTANOWIENIE. Sygn. akt I UK 89/11. Dnia 17 października 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : Sygn. akt I UK 89/11 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 17 października 2011 r. SSN Katarzyna Gonera (przewodniczący) SSN Jolanta Strusińska-Żukowska (sprawozdawca) SSA Jolanta Frańczak w sprawie

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt I UK 85/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 6 września 2011 r. SSN Katarzyna Gonera (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Józef Iwulski SSA Jolanta Frańczak

Bardziej szczegółowo

Uchwała z dnia 15 lutego 2006 r. II UZP 16/05. Przewodniczący SSN Zbigniew Myszka, Sędziowie SN: Herbert Szurgacz, Maria Tyszel (sprawozdawca)

Uchwała z dnia 15 lutego 2006 r. II UZP 16/05. Przewodniczący SSN Zbigniew Myszka, Sędziowie SN: Herbert Szurgacz, Maria Tyszel (sprawozdawca) Uchwała z dnia 15 lutego 2006 r. II UZP 16/05 Przewodniczący SSN Zbigniew Myszka, Sędziowie SN: Herbert Szurgacz, Maria Tyszel (sprawozdawca) Sąd Najwyższy, z udziałem prokuratora Prokuratury Krajowej

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt I UK 122/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 23 października 2013 r. SSN Zbigniew Myszka (przewodniczący) SSN Romualda Spyt SSN Krzysztof Staryk (sprawozdawca)

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 26 marca 2007 r. I PK 262/06

Wyrok z dnia 26 marca 2007 r. I PK 262/06 Wyrok z dnia 26 marca 2007 r. I PK 262/06 Przepis art. 73 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (jednolity tekst: Dz.U. z 2006 r. Nr 97, poz. 674 ze zm.) dotyczy także nabycia uprawnień

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt II UK 269/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 18 kwietnia 2013 r. SSN Roman Kuczyński (przewodniczący) SSN Romualda Spyt (sprawozdawca) SSN Małgorzata

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt II UK 397/09 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 1 czerwca 2010 r. SSN Halina Kiryło (przewodniczący) SSN Zbigniew Myszka SSN Jolanta Strusińska-Żukowska

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. SSN Katarzyna Gonera (przewodniczący) SSN Jolanta Frańczak (sprawozdawca) SSN Romualda Spyt

POSTANOWIENIE. SSN Katarzyna Gonera (przewodniczący) SSN Jolanta Frańczak (sprawozdawca) SSN Romualda Spyt Sygn. akt I UZ 34/17 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 12 października 2017 r. SSN Katarzyna Gonera (przewodniczący) SSN Jolanta Frańczak (sprawozdawca) SSN Romualda Spyt w sprawie z odwołania

Bardziej szczegółowo

Emerytura w powszechnym wieku emerytalnym dla osób urodzonych po 31 grudnia 1948 r.

Emerytura w powszechnym wieku emerytalnym dla osób urodzonych po 31 grudnia 1948 r. dr I. A. Wieleba Emerytura w powszechnym wieku emerytalnym dla osób urodzonych po 31 grudnia 1948 r. Osoby urodzone po dniu 31 grudnia 1948 r. mogą nabyć prawo do emerytury w powszechnym wieku emerytalnym,

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt II PK 214/09 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 12 lutego 2010 r. SSN Jerzy Kwaśniewski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Józef Iwulski SSN Romualda Spyt

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt I UK 94/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 9 sierpnia 2011 r. SSN Halina Kiryło (przewodniczący) SSN Józef Iwulski SSN Roman Kuczyński (sprawozdawca)

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. Sygn. akt III UZ 4/16. Dnia 24 maja 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie:

POSTANOWIENIE. Sygn. akt III UZ 4/16. Dnia 24 maja 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: Sygn. akt III UZ 4/16 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 24 maja 2016 r. SSN Józef Iwulski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Bogusław Cudowski SSN Maciej Pacuda w sprawie z odwołania R. M. od

Bardziej szczegółowo

Uchwała z dnia 11 stycznia 2011 r. I UZP 4/10

Uchwała z dnia 11 stycznia 2011 r. I UZP 4/10 Uchwała z dnia 11 stycznia 2011 r. I UZP 4/10 Przewodniczący SSN Bogusław Cudowski (sprawozdawca), Sędziowie SN: Zbigniew Myszka, Małgorzata Wrębiakowska-Marzec. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na rozprawie

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Maciej Pacuda (przewodniczący) SSN Beata Gudowska (sprawozdawca) SSN Zbigniew Hajn

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Maciej Pacuda (przewodniczący) SSN Beata Gudowska (sprawozdawca) SSN Zbigniew Hajn Sygn. akt I UK 27/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 18 września 2014 r. SSN Maciej Pacuda (przewodniczący) SSN Beata Gudowska (sprawozdawca) SSN Zbigniew Hajn

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 5 czerwca 1998 r. II UKN 78/98

Wyrok z dnia 5 czerwca 1998 r. II UKN 78/98 Wyrok z dnia 5 czerwca 1998 r. II UKN 78/98 Wniosek o rentę inwalidzką osoby prowadzącej działalność gospodarczą podlega rozpoznaniu na podstawie art. 9 ust. 4 ustawy z dnia 18 grudnia 1976 r. o ubezpieczeniu

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt II UK 188/10 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 21 stycznia 2011 r. SSN Małgorzata Wrębiakowska-Marzec (przewodniczący) SSN Katarzyna Gonera SSN Zbigniew

Bardziej szczegółowo

Uchwała z dnia 4 października 1996 r. III ZP 3/96

Uchwała z dnia 4 października 1996 r. III ZP 3/96 Uchwała z dnia 4 października 1996 r. III ZP 3/96 Przewodniczący SSN: Jerzy Kwaśniewski, Sędziowie SN: Adam Józefowicz, Andrzej Wróbel (sprawozdawca). Sąd Najwyższy, przy udziale Prokuratora Prokuratury

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt II UK 158/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 4 grudnia 2013 r. SSN Jerzy Kuźniar (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Roman Kuczyński SSN Małgorzata Wrębiakowska-Marzec

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt I UK 87/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 4 października 2011 r. SSN Józef Iwulski (przewodniczący) SSN Katarzyna Gonera SSN Zbigniew Korzeniowski (sprawozdawca)

Bardziej szczegółowo

dochody budżetu państwa). Osoby urodzone po 1948 r. z chwilą osiągnięcia tego wieku uzyskują prawo do emerytury ustalanej w myśl zreformowanych

dochody budżetu państwa). Osoby urodzone po 1948 r. z chwilą osiągnięcia tego wieku uzyskują prawo do emerytury ustalanej w myśl zreformowanych Przeliczanie emerytur Każdy emeryt ma prawo do przeliczenia swojego świadczenia. Musi spełnić jednak określone warunki. O sytuacjach, w których ZUS obliczy nową wysokość emerytury, mówi Eliza Skowrońska

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 20 stycznia 2005 r. I UK 120/04

Wyrok z dnia 20 stycznia 2005 r. I UK 120/04 Wyrok z dnia 20 stycznia 2005 r. I UK 120/04 Złożenie wniosku o przyznanie prawa do emerytury z tytułu osiągnięcia wieku emerytalnego wynoszącego 60 lat, przez kobietę, która ma ustalone decyzją organu

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 29 października 1997 r. II UKN 208/97

Wyrok z dnia 29 października 1997 r. II UKN 208/97 Wyrok z dnia 29 października 1997 r. II UKN 208/97 Przepis art. 481 KC nie ma zastosowania w sprawach o prawo do świadczeń z ubezpieczenia społecznego. Przewodniczący SSN: Maria Tyszel (sprawozdawca),

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE UZASADNIENIE

POSTANOWIENIE UZASADNIENIE Sygn. akt II UZ 64/14 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 27 stycznia 2015 r. SSN Jolanta Strusińska-Żukowska (przewodniczący) SSN Maciej Pacuda (sprawozdawca) SSN Roman Kuczyński w sprawie z

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Zbigniew Hajn (przewodniczący) SSN Romualda Spyt (sprawozdawca) SSN Małgorzata Wrębiakowska-Marzec

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Zbigniew Hajn (przewodniczący) SSN Romualda Spyt (sprawozdawca) SSN Małgorzata Wrębiakowska-Marzec Sygn. akt II UK 393/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 10 kwietnia 2014 r. SSN Zbigniew Hajn (przewodniczący) SSN Romualda Spyt (sprawozdawca) SSN Małgorzata Wrębiakowska-Marzec

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 5 kwietnia 2001 r. II UKN 309/00

Wyrok z dnia 5 kwietnia 2001 r. II UKN 309/00 Wyrok z dnia 5 kwietnia 2001 r. II UKN 309/00 Przedłożenie w organie rentowym dokumentu mającego istotne znaczenie dla uzyskania świadczenia, zawierającego nieprawdziwe informacje, oznacza, że przyznane

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt I UK 208/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 11 lutego 2015 r. SSN Zbigniew Korzeniowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Bogusław Cudowski SSN Maciej

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE UZASADNIENIE

POSTANOWIENIE UZASADNIENIE Sygn. akt II UZ 24/16 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 11 sierpnia 2016 r. SSN Jerzy Kuźniar (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Zbigniew Korzeniowski SSN Maciej Pacuda w sprawie z wniosku A.

Bardziej szczegółowo

Dz.U. 1990 Nr 66 poz. 395 UCHWAŁA TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO. z dnia 18 września 1990 r. (W. 4/89)

Dz.U. 1990 Nr 66 poz. 395 UCHWAŁA TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO. z dnia 18 września 1990 r. (W. 4/89) Kancelaria Sejmu s. 1/6 Dz.U. 1990 Nr 66 poz. 395 UCHWAŁA TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO z dnia 18 września 1990 r. (W. 4/89) w sprawie wykładni przepisu art. 121 ust. 2 ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r. Prawo

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. SSN Roman Kuczyński (przewodniczący) SSN Małgorzata Gersdorf SSN Zbigniew Myszka (sprawozdawca)

POSTANOWIENIE. SSN Roman Kuczyński (przewodniczący) SSN Małgorzata Gersdorf SSN Zbigniew Myszka (sprawozdawca) Sygn. akt II UZ 65/13 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 29 stycznia 2014 r. SSN Roman Kuczyński (przewodniczący) SSN Małgorzata Gersdorf SSN Zbigniew Myszka (sprawozdawca) w sprawie z wniosku

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 16 grudnia 1997 r. II UKN 408/97

Wyrok z dnia 16 grudnia 1997 r. II UKN 408/97 Wyrok z dnia 16 grudnia 1997 r. II UKN 408/97 Prawo do emerytury lub renty nie ulega zawieszeniu jeżeli osobą, która spełnia warunki do emerytury lub renty po wyjeździe z Polski i złożyła wniosek o świadczenie

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW

ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW Dz.U.1989.11.63 z dnia 1989.03.06 ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW z dnia 1 kwietnia 1985 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru emerytur i rent. Na podstawie art. 22 ust. 1 pkt 1-3 i

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt II UK 267/07 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 9 kwietnia 2008 r. SSN Jerzy Kuźniar (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Jerzy Kwaśniewski SSN Małgorzata

Bardziej szczegółowo

Uchwała z dnia 25 stycznia 2002 r. III ZP 24/01

Uchwała z dnia 25 stycznia 2002 r. III ZP 24/01 Uchwała z dnia 25 stycznia 2002 r. III ZP 24/01 Przewodniczący SSN Krystyna Bednarczyk, Sędziowie SN: Roman Kuczyński, Zbigniew Myszka (sprawozdawca), Sąd Najwyższy, z udziałem prokuratora Prokuratury

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt I UK 130/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 18 listopada 2011 r. SSN Józef Iwulski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Małgorzata Gersdorf SSN Jolanta

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 25 października 1994 r. II URN 23/94

Wyrok z dnia 25 października 1994 r. II URN 23/94 Wyrok z dnia 25 października 1994 r. II URN 23/94 Rolnicza spółdzielnia produkcyjna nie ma obowiązku opłacania składek na Fundusz Pracy od wypłat na rzecz swych członków, z tytułu prowadzenia działalności

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE z dnia 27 maja 2003 r. Sygn. akt K 43/02

POSTANOWIENIE z dnia 27 maja 2003 r. Sygn. akt K 43/02 45 POSTANOWIENIE z dnia 27 maja 2003 r. Sygn. akt K 43/02 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Mirosław Wyrzykowski przewodniczący Wiesław Johann Ewa Łętowska Jadwiga Skórzewska-Łosiak Marian Zdyb sprawozdawca,

Bardziej szczegółowo

Wyrok z dnia 23 sierpnia 2005 r. I UK 347/04

Wyrok z dnia 23 sierpnia 2005 r. I UK 347/04 Wyrok z dnia 23 sierpnia 2005 r. I UK 347/04 Okres sprawowania opieki nad dzieckiem do lat 4, przypadający w czasie korzystania z prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, nie jest okresem nieskładkowym

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sygn. akt I UK 362/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 8 stycznia 2013 r. SSN Bogusław Cudowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Beata Gudowska SSN Zbigniew Myszka

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. Sygn. akt II BU 1/15. Dnia 25 listopada 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Kuźniar

POSTANOWIENIE. Sygn. akt II BU 1/15. Dnia 25 listopada 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Kuźniar Sygn. akt II BU 1/15 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 25 listopada 2015 r. SSN Jerzy Kuźniar w sprawie z wniosku W. P. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych o wypłatę wstrzymanej emerytury,

Bardziej szczegółowo