ODNOWA WODY. Wykład 11 PROCESY MEMBRANOWE

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "ODNOWA WODY. Wykład 11 PROCESY MEMBRANOWE"

Transkrypt

1 ODNOWA WODY Wykład 11 PROCESY MEMBRANOWE

2 Size ranges of dissolved and suspanded water constituents

3

4 Klasyfikacja procesów membranowych wg rodzaju sily napędowej wywołującej transport substancji przez membranę Różnica ciśnień Różnica stężeń Różnica temperatur Różnica potencjału elektrycznego Mikrofiltracja Perwaporacja Termoosmoza Elektrodializa Ultrafiltracja Separacja gazów Dest membranowa Elektroosmoza Nanofiltracja Dializa Odwrócona osmoza

5 8. Woda w przyrodzie cd zawiesiny mikrofauna zw. organiczne wirusy CO2 agresywny bakterie zapach roślinny H2O zapach nadmierny ChZT żelazo, mangan pestycydy CH4; H2S twardość metale barwa i mętność Woda w przyrodzie

6 filtracja (powolna) 8. cedzenie sedymentacja zawiesiny mikrofauna dezynfekcja zw. organiczne wirusy CO2 agresywny bakterie zapach roślinny zapach nadmierny H2O ChZT żelazo, mangan sorpcja pestycydy CH4; H2S napowietrzanie wiązanie chemiczne twardość metale barwa i mętność sedymentacja filtracja (szybka) utlenianie koagulacja

7 2. Rozmiary substancji rozpuszczonych i zawiesin 2.1. Rozmiary i masy cząsteczkowe cząstki rozpuszczone M. cząstecz. (D) koloidy 3 zawiesiny lg Φ Φ (µm)

8 2.2. Składniki wód w przyrodzie r k lg Φ Φ (µm) krzemionka glony bakterie cysty minerały ilaste k z kwasy kwasy fulwowe huminowe wirusy j.pr. j.złożon e

9 2.3. Metody fizyczne rozdzielania filtry n u µ cedzenie filtracja u-wir. wirow. RO ED Destyl. 3 sedymentacja lg Φ Φ (µm) Φ Φ,ς ρ D T, Rozp.

10 3. Rozmiary dodatków do wody S. nieorg. Makrocząst. Koloidy Zawiesiny Wirusy Bakterie Glony Pierwotniaki Oko Mikroskop opt. Mikroskop elek. φ (µm) 10-4 Filtracja Filt. membr u-filtr n-filtr O.osmoza

11 ZANIECZYSZCZENIA MECHANICZNEpodział metod usuwania Sedymentacja/Flotacja przegrody -kraty -sita -µ-sita -przegrody -membrany -µ-filtracja -u-filtracja -n-filtracja -oo (RO) Filtracja złoża porowate -liczba warstw -jednowarstwowe -wielowarstwowe -szybkośc filtracji -powolne -szybkie -ciagłość pracy -ciągłe -okresowe(płukane) -specjalne -odżelazianie -wymiana jonowa -adsorpcja złoża namywane -perforowane -siatkowe

12 Filtracja cząstkowa - polega na usuwaniu zanieczyszczeń za pomocą filtrów ze złożem filtracyjnym lub wkładów wymiennych. Dolna granica filtracji wynosi 1 u. Mikrofiltracja -zakres filtracji wynosi od 0,05 u do 1 u. Ultrafiltracja - charakteryzuje się mniejszymi prędkościami przepływu, wynikającymi z małego mikronażu i odbywa się na specjalnych, podobnych do membrany osmotycznej, wkładach wymiennych. Zakres filtracji od 0,01 do 0,1 u. Nanofiltracja - jak wyżej, ale zakres filtracji wynosi od 0,001 u do 0,01 u. Hiperfiltracja - jest to filtracja wody metodą odwróconej osmozy

13 Układy technologiczne (c.d.) usuwanie barwy i mętności Wz K S F D Wu Wz U K S F D Wu usuwanie zawiesin, barwy i mętności Wu - woda uzdatniana Wz - woda zasilająca F - filtracja D- dezynfekcja S - sedymentacja K - koagulacja U - utlenianie

14 Mikrofiltracja Mikrofiltracja Separacja cząstek Separacja cząstek (np. wirusy i grzyby) (np. wirusy i grzyby) Ciśnienie osmotyczne można pominąć Ciśnienie osmotyczne można pominąć Niskie ciśnienie transmembranowe (<0,2 MPa) Niskie ciśnienie Symetryczna struktura transmembranowe membran (<0,2 MPa) Symetryczna struktura Grubość warstwy separującej 10 membran 150 μm Mechanizm separacji Grubość warstwy separującej Sitowy μm Ultrafiltracja Ultrafiltracja Separacja substancji Separacja jonówjonów Separacja wielkocząsteczkowych i wielowartościowych oraz oraz wielowartościowych Separacja substancji wielkocząsteczkowych i związków organicznych o koloidalnych ( np. bakterie ) M>300 koloidalnych ( np. bakterie ) Ciśnienie osmotyczne można pominąć Ciśnienie osmotyczne Niskie ciśnienie można pominąć transmembranowe ciśnienie (0,1Niskie 1,0 MPa) Asymetryczna struktura transmembranowe membran (0,1 1,0 MPa) Grubość warstwy separującej Asymetryczna ( naskórkowej struktura ) 0,1 membran 1,0 μm Odwrócona osmozaosmoza Odwrócona Nanofiltracja Nanofiltracja Separacja substancji Separacja substancji małocząsteczkowych małocząsteczkowych ( np. sole ) związków organicznych o ( np. sole ) Wysokie ciśnienie M>300 Ciśnienie osmotyczne osmotyczne Ciśnienie osmotyczne Wysokie ciśnienie osmotyczne ( ok. 0,5 2,5 MPa ) odgrywa rolę odgrywa rolę ( ok.ciśnienie 0,5 2,5 MPa ) Wysokie Ciśnienie transmembranowe transmembranowe (0,5 2,0 MPa) Wysokie ciśnienie Ciśnienie transmembranowe ( 1,0 6,0 MPa ) (0,5 2,0 MPa) Asymetryczna struktura Asymetryczna struktura membran Grubość warstwy separującej (Asymetryczna naskórkowej ) struktura transmembranowe ( 1,0 6,0 MPa ) membrany Grubość warstwy separującej membran 0,1 1,0 μm Asymetryczna struktura ( naskórkowej ) membrany 0,1 1,0 μm Mechanizm oparty Grubość warstwy separującej Grubośćseparacji warstwy separującejmechanizm Grubość warstwy separującej Mechanizm separacji separacji oparty (Sitowy naskórkowej ) na rozpuszczaniu i dyfuzji ) ( naskórkowej ( naskórkowej na rozpuszczaniu i dyfuzji ) 0,1 1,0 μm 0,1 1,0 μm 0,1 1,0 μm Mechanizm separacji Mechanizm separacji Mechanizm separacji oparty Mechanizm separacji oparty na Sitowy Sitowy na rozpuszczaniu i dyfuzji rozpuszczaniu i dyfuzji

15 p MPa Odwrócona osmoza Nanofiltracja 1 Ultrafiltracja Mikrofiltracja 0,1 0,01 0,0001 Filtracja 0,001 0,01 0, Średnica µm Ciśnieniowe procesy membranowe

16 3. Odwrócona osmoza zjawisko definicja symbole

17 Odwrócona osmoza (1) błona półprzepuszczalna równowaga dynamiczna osmoza roztwór soli c ( n cm )

18 Odwrócona osmoza (1) błona półprzepuszczalna równowaga dynamiczna osmoza roztwór soli c ( n cm )

19 Odwrócona osmoza (2) osmoza roztwór soli c ( n cm ) Π ciśnienie osmotyczne Π = k c rozcieńczenie roztworu soli

20 Odwrócona osmoza (3) Π ciśnienie osmotyczne Π = k c rozcieńczenie roztworu soli Π odwrócona osmoza

21 Odwrócona osmoza (4) Π odwrócona osmoza >Π odwrócona osmoza - zatężenie roztworu soli

22 Π 1. Π 2. Odwrócona Osmoza-OO/RO >Π

23 1. Rozpowszechnienie 1.1. Na świecie uzdatnianie wody słonej oczyszczanie ścieków przemysłowych uzdatnianie ścieków komunalnych 2.2. W Polsce uzdatnianie wody (laboratoria, przemysł, gospodarstwo domowe) oczyszczanie odcieków

24 3. Odwrócona osmoza zjawisko definicja symbole

25 Zasilanie (Qz, Cz) Permeat (Qp, Cp) Koncentrat (solanka) (Qs, Cs) Qz = Qp Qs Qz Cz = Qp Cp Qs Cs

26 4. Charakterystyka ilościowa współczynnik retencji (stopień zatrzymania, współczynnik eliminacji) Rs = Cz - Cp Cz (100%) stopień konwersji Y= Qp Qz (100%)

27 przepływ objętościowy Vr Iv = t Sm [m3/m2d] Iv L= p [m3/m2dmpa] V objętość t czas S powierzchnia L przepływ hydrauliczny Iv przepływ objętościowy

28 5. Przepływ objętościowy a selektywność przepływ objętościowy wody Iw = - A ( P - Π ) przepływ substancji rozpuszczonej I s = - B C Π ciśnienie osmotyczne P ciśnienie robocze A, B = f (T, P, C, memb) C stężenie

29 6. Praktyka odwróconej osmozy uproszczony schemat instalacji membrany fouling moduły membranowe

30 MEMBRANY SYNTETYCZNE CIEKŁE BIOLOGICZNE STAŁE ORGANICZNE NIEPOROWATE ASYMETRYCZNE KOMPOZYTOWE NIEORGANICZNE POROWATE SYMETRYCZNE ASYMETRYCZNE INWERSJA FAZ Klasyfikacja membran POROWATE SYMETRYCZNE ASYMETRYCZNE

31 Membrana integralnie asymetryczna Membrana asymetrycznie złożona Warstwa aktywna 1 µm Porowata warstwa nosna

32 Membrany do odwróconej osmozy Producent Abcor DDS Dow Baza Polimerowa 2.5 octan celulozy 2.5 octan celulozy filtracji m3/(m2xd) Rurowa Płaska zatrzymania Ciśnienie Zakres soli MPa ph % Maksymalna Temperatura 0 C Włókna celulozy kapilarne Rurowa Płaska octan Candy celulozy Du Pont Konfiguracja Stopień Trioctan Paterson Sartorius Szybkość Trójoctan celulozy Aromatyczn y poliamid Włókna kapilarne B 9, B 10

33

34

35

36

37 >Π woda uzdatniana P ZZ koncentrat solanka(retentat) ZD membrana permeat (woda oczyszczona) Schemat filtracji powierzchniowej(cedzenie)

38 Czynniki ograniczające proces odwróconej osmozy czynniki ograniczające uszkadzające - kwasy - zasady - wolny chlor - wolny tlen - bakterie - rozpuszczalniki blokujące - foulnig - skaling zmniejszające wydajność - ciśnienie osmotyczne - lepkość

39 Membrana Octan celulozy Poliamid Membrany kompozytowe: FT 30 NTR 7250 PA 300, NTR 7197 Odporność na chlor do 1 mg/l ph < 8 do 0.1 mg/l ph > 8 do 0.25 mg/l < 0.1 mg/l do 1 ppm 0 mg/l

40 Środki czyszczące i warunki ich stosowania Substancje tworzące warstwę powierzchniową Środek czyszczący Kamień wapienny Warunki Roztwór 1 2 % procentowy Wodorotlenki metali Kwas cytrynowy Koloidy nieorganiczne ph 4 ustala się za pomocą NH4OH Roztwór 1 2 procentowy Kamień wapienny ph 7 EDTA ustala się za pomocą NH4OH lub NaOH Substancje organiczne Bakterie Bakterie Anionowy środek powierzchniowo czynny, np. siarczan sodowo laurylowy Formaldehyd Roztwór procentowy ph 7 ustala się za pomocą H2SO4 lub NaOH Roztwór procentowy

41 Moduły membranowe Modułem membranowym jest zwarta jednostka konstrukcyjna, która posiada odpowiednio upakowane błony zapewniające durzą powierzchnię rozdziału. Rodzaj modułu Spiralny Rodzaj procesu membranowego odwrócona osmoza Włókna odwrócona kanalikowe osmoza Płytowo ramowy Rurowy Kapilarny odwrócona osmoza odwrócona osmoza membrany ciekłe Perwaporacja Perwaporacja separacja gazów ultrafiltracja separacja gazów Perwaporacja ultrafiltracja elektrodializa Mikrofiltracja Perwaporacja ultrafiltracja Mikrofiltracja Perwaporacja ultrafiltracja Mikrofiltracja

42 Moduły rurowe dw = 6 24 mm. Cechy charakterystyczne zasilanie wewnątrz rury rura nośna przepływ turbulentny Zalety niewrażliwe na blokowanie możliwość czyszczenia mały spadek ciśnienia w module mała gęstość upakowania ( < 80 m2/m3 ) Wady duże strumienie objętościowe zasilania w stosunku do powierzchni membrany niezbędne połączenie z elementami zawracającymi przepływ (wzrost strat ciśnienia)

43 Moduły spiralne proste, tanie wytwarzanie Zalety stosunkowo duża gęstość upakowania ( < 1000 m2/m3 ) dobra wymiana masy dzięki odstępnikom w strumieniu zasilającym Wady długa droga przepływu permeatu złe możliwości czyszczenia membrana musi się nadawać do zgrzewania lub sklejania

44 Moduły kapilarne dw = mm. Cechy charakterystyczne Zasilanie wewnątrz rurek Samonośne Zalety Większa gęstość upakowania niż w modułach rurowych Tańsze wytwarzanie Wady Na ogół laminarny przepływ ( gorsza wymiana masy ) mała odporność na ciśnienie

45 Sposoby prowadzenia filtracji Statyczny Dynamiczny

46

47 Zastosowanie technik membranowych Procesy membranowe Zastosowanie Odwrócona osmoza oczyszczanie roztworów wodnych, odsalanie, usuwanie metali ciężkich Frakcjonowanie substancji rozpuszczonych w roztworach wodnych, usuwanie jonów dwuwartościowych, zmiękczanie wody, usuwanie małocząsteczkowych związków organicznych zatężanie, frakcjonowanie i oczyszczanie makromolekularnych roztworów wodnych, usuwanie substancji koloidalnych i wielkocząsteczkowych, oczyszczanie ścieków emulsyjnych oddzielanie jonów z wodnych roztworów, odsalanie, usuwanie cyjanków, azotanów, metali ciężkich oczyszczanie powietrza Nanofiltracja Ultrafiltracja Elektrodializa Perwaporacja

48 Zastosowanie membran w uzdatnianiu wody Substancje Wielkoś Procesy ć Chemicz (μm, MF UF NF RO kd) ne MF/UF Węgiel aktywny MF/UF Pierwotniaki >10 Bakterie coli >10 Mętność 1 0,1 Cysty Ok. 0,1 Wirusy 0,01 0,1 THMP <10 kd Barwa <10 kd Sub.organiczne <1 kd Sub. Jonowe <0,1kD

49 Demineralizacja wody, dwustopniowa OO Wskaźnik Woda obciążenia surowa RO I RO I RO II Zasilanie permeat zasilanie Woda zdemineralizowana mg/dm3 mg/dm3 mg/dm3 mg/dm3 mg/dm3 Wapń ,2 0,2 0,05 Magnez ,5 0,5 0,05 Sód ,8 3,6 0,3 Potas 7 4 0,3 0,3 0 SO ,4 1,9 0,01 Chlorki ,8 1,0 0,01 ph 7,4 5,8 5,1 6,2 5,8 Zasadowość ,8 CO ,0 2,0 Chlor 0 0, SiO2 31,7 32 6,1 6,2 0, ,5 Przewodność S/cm

50 Zastosowanie membran do oczyszczania scieków Substancje MF UF NF RO ED D MD PV LM MC H1 H2 H3 Zawiesiny Koloidy Związki org. Wielkocząsteczkowe Związki org. Małocząsteczkowe Rozpuszczalne gazy Sole D dializa, ED elektrodializa, H1 działanie chemiczne MF/UF, H2 adsorpcja MF/UF, H3 oczyszczanie biologiczne MF/UF, LM membrany ciekłe, MC kontaktory membranowe, MD destylacja membranowa, MF mikrofiltracja, NF nanofiltracja, PV perwaporacja, RO odwrócona osmoza, UF ultrafiltracja, ( ) praktycznie całkowite usunięcie, ( ) usunięcie możliwe.

51

52

53 Inne zastosowania- odkwaszanie wody Woda CO2 (O2) 250um

54 Najbardziej ekonomicznym sposobem obniżenia TEA jest usunięcie CO2 Okazuje się że zmiękczanie i RO które stosowane są do oczyszczania wody przed EDI nie usuwają CO2. Można tu zastosować kontraktory membranowe Kontraktory membranowe -hydrofobowa membrana umożliwiająca kontakt odkwaszanej wody i gazu np..powietrza, manipulując ciśnieniem cząstkowym usuwanego z wody gazu, możemy uzyskać Jego całkowite usuniecie z wody

55

56

57

58

59

60 These reverse osmosis (RO) systems are a reliable and cost effective answer to a wide range of commercial and industrial water purification requirements. Designed to produce from 7200 to 216,000 gallons per day of high purity water these systems utilize stateofthe-artromembranes which can provide: % reduction in dissolved inorganics 95-99% reduction in organics greater than 150NMW 99% reduction in suspended particles, colloids, microganisms and pyrogens

61

62

63

64 Ultrafiltracja Elektrodializa

65

66 Electrodeionization (EDI) Electrodeionization (EDI) - process that removes ionized and ionizable species from liquids usingelectrically active media and using an electricalpotential to influence ion transport. Since the introduction of a commercial EDI inthe late 80 s many new EDI products have entered the market, i.e. thin cell, thick cell, spiral, plate and frame, homogeneous membrane vs. heterogeneous membrane, single bed technology vs. mixed bed technology etc. Let AWS clear the turbid waters of technology in explaining the differences in EDI stacks and what that means to your EDI system maintenance and care. We ve worked with all the major suppliers and specialize in EDI. We consider this one of our many core competencies.

67

ODNOWA WODY. Wykład 11 PROCESY MEMBRANOWE

ODNOWA WODY. Wykład 11 PROCESY MEMBRANOWE ODNOWA WODY Wykład 11 PROCESY MEMBRANOWE Size ranges of dissolved and suspanded water constituents Klasyfikacja procesów membranowych wg rodzaju sily napdowej wywołujcej transport substancji przez membran

Bardziej szczegółowo

Ciśnieniowe techniki membranowe (część 2)

Ciśnieniowe techniki membranowe (część 2) Wykład 5 Ciśnieniowe techniki membranowe (część 2) Opracowała dr Elżbieta Megiel Nanofiltracja (ang. Nanofiltration) NF GMM 200 Da rozmiar molekuły 1 nm, TMM 5 30 atm Membrany jonoselektywne Stopień zatrzymywania:

Bardziej szczegółowo

ODWRÓCONA OSMOZA ODSALANIE SOLANKI

ODWRÓCONA OSMOZA ODSALANIE SOLANKI Wrocław, 24.11.15 ODWRÓCONA OSMOZA ODSALANIE SOLANKI 1. OPIS PROCESU Podstawowym elementem odróżniającym procesy osmozy od ultrafiltracji są znacznie mniejsze rozmiary cząstek substancji rozpuszczonych

Bardziej szczegółowo

ODWRÓCONA OSMOZA. Separacja laktozy z permeatu mikrofiltracyjnego serwatki

ODWRÓCONA OSMOZA. Separacja laktozy z permeatu mikrofiltracyjnego serwatki Wrocław, 01.12.16 ODWRÓCONA OSMOZA Separacja laktozy z permeatu mikrofiltracyjnego serwatki 1. OPIS PROCESU Podstawowym elementem odróżniającym procesy osmozy od ultrafiltracji są znacznie mniejsze rozmiary

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie technik membranowych jako przyszłościowy kierunek w uzdatnianiu wody

Zastosowanie technik membranowych jako przyszłościowy kierunek w uzdatnianiu wody Zastosowanie technik membranowych jako przyszłościowy kierunek w uzdatnianiu wody XVI Sympozjum naukowo-techniczne WOD-KAN-EKO Wrocław 2013 r. Plan Prezentacji Wstęp Tło projektu Założenia techniczne Stacja

Bardziej szczegółowo

UZDATNIANIE WODY W PRZEMYŚLE SPOŻYWCZYM TECHNIKI MEMBRANOWE. 26 marca 2010 Woda i Ścieki w Przemyśle Spożywczym - Białystok 2010

UZDATNIANIE WODY W PRZEMYŚLE SPOŻYWCZYM TECHNIKI MEMBRANOWE. 26 marca 2010 Woda i Ścieki w Przemyśle Spożywczym - Białystok 2010 UZDATNIANIE WODY W PRZEMYŚLE SPOŻYWCZYM TECHNIKI MEMBRANOWE Obszar geograficzny działania EUROWATER Koncentracja na średnich wydajnościach stacji uzdatniania wody Małe przepływy Średnie przepływy Duże

Bardziej szczegółowo

TECHNIKI ROZDZIELANIA

TECHNIKI ROZDZIELANIA TECHNIKI ROZDZIELANIA Ćwiczenie 2 Techniki wzbogacania i prekoncentracji: Membrany stałe/odparowanie próżniowe Politechnika Gdańska Wydział Chemiczny Katedra Inżynierii Chemicznej i Procesowej Prowadzący

Bardziej szczegółowo

Oczyszczanie wody - A. L. Kowal, M. Świderska-BróŜ

Oczyszczanie wody - A. L. Kowal, M. Świderska-BróŜ Oczyszczanie wody - A. L. Kowal, M. Świderska-BróŜ Spis treści Przedmowa 1. Woda w przyrodzie 1.1. Wprowadzenie 1.2. Fizyczne właściwości wody 1.3. Ogólna charakterystyka roztworów wodnych 1.3.1. Roztwory

Bardziej szczegółowo

Utylizacja i neutralizacja odpadów Międzywydziałowe Studia Ochrony Środowiska. Ćwiczenie 14. Zastosowanie metod membranowych do oczyszczania ścieków

Utylizacja i neutralizacja odpadów Międzywydziałowe Studia Ochrony Środowiska. Ćwiczenie 14. Zastosowanie metod membranowych do oczyszczania ścieków Utylizacja i neutralizacja odpadów Międzywydziałowe Studia Ochrony Środowiska Ćwiczenie 14 Zastosowanie metod membranowych do oczyszczania ścieków Wstęp teoretyczny Opracowała: dr Elżbieta Megiel 1. Klasyfikacja

Bardziej szczegółowo

Księgarnia PWN: Apolinary L. Kowal, Maria Świderska-Bróż - Oczyszczanie wody

Księgarnia PWN: Apolinary L. Kowal, Maria Świderska-Bróż - Oczyszczanie wody Księgarnia PWN: Apolinary L. Kowal, Maria Świderska-Bróż - Oczyszczanie wody Przedmowa................................................ XIII 1. Woda w przyrodzie.........................................

Bardziej szczegółowo

TECHNOLOGIA WODY. -WYKŁAD 1 Ogólny

TECHNOLOGIA WODY. -WYKŁAD 1 Ogólny TECHNOLOGIA WODY -WYKŁAD 1 Ogólny Podrczniki -A. Kowal, M. widerska-bró, Oczyszczanie wody, PWN,Warszawa 1996, 614 stron. -H.Obarska-Pempkowiak, Technologia Wody, Wyd.PG, Gdask 1997, 150 stron. -Praca

Bardziej szczegółowo

Ewa Puszczało. Politechnika Śląska w Gliwicach Wydział Inżynierii Środowiska i Energetyki

Ewa Puszczało. Politechnika Śląska w Gliwicach Wydział Inżynierii Środowiska i Energetyki Ewa Puszczało Politechnika Śląska w Gliwicach Wydział Inżynierii Środowiska i Energetyki Substancje powierzchniowo czynne (SPC) to związki chemiczne, których cząsteczki są zbudowane z 2 elementów o przeciwnym

Bardziej szczegółowo

Lublin 26.09.2012. Stacja Uzdatniania Wody w ZAK S.A.

Lublin 26.09.2012. Stacja Uzdatniania Wody w ZAK S.A. Lublin 26.09.2012 Stacja Uzdatniania Wody w ZAK S.A. W 2008 roku podpisano umowę na wykonanie SUW w ZAK S.A. Budowa instalacji trwała 2 lata. Głównym wykonawcą zadania był Polimex-Mostostal S.A., natomiast

Bardziej szczegółowo

Instrukcja laboratorium z ochrony środowiska. Temat ćwiczenia. Oznaczanie wybranych wskaźników zanieczyszczenia wód

Instrukcja laboratorium z ochrony środowiska. Temat ćwiczenia. Oznaczanie wybranych wskaźników zanieczyszczenia wód Instrukcja laboratorium z ochrony środowiska Temat ćwiczenia. Oznaczanie wybranych wskaźników zanieczyszczenia wód Cel ćwiczenia Ćwiczenie ma za zadanie zapoznanie się z wybranymi metodami określania wskaźników

Bardziej szczegółowo

WODA I ŚCIEKI W PRZEMYŚLE MOŻLIWOŚĆ OBNIŻENIA KOSZTÓW EKSPLOATACYJNYCH W STACJI UZDATNIANIA WODY W PRZEMYŚLE

WODA I ŚCIEKI W PRZEMYŚLE MOŻLIWOŚĆ OBNIŻENIA KOSZTÓW EKSPLOATACYJNYCH W STACJI UZDATNIANIA WODY W PRZEMYŚLE WODA I ŚCIEKI W PRZEMYŚLE MOŻLIWOŚĆ OBNIŻENIA KOSZTÓW EKSPLOATACYJNYCH W STACJI UZDATNIANIA WODY W PRZEMYŚLE Obszar geograficzny działania EUROWATER Koncentracja na średnich wydajnościach stacji uzdatniania

Bardziej szczegółowo

Wykład 2. Wprowadzenie do metod membranowych (część 2)

Wykład 2. Wprowadzenie do metod membranowych (część 2) Wykład 2 Wprowadzenie do metod membranowych (część 2) Mechanizmy filtracji membranowej Model kapilarny Model dyfuzyjny Model dyfuzyjny Rozpuszczalność i szybkość dyfuzji Selektywność J k D( c c ) / l n

Bardziej szczegółowo

Technologia wody-2. Repetytorium

Technologia wody-2. Repetytorium Technologia wody-2 Repetytorium Woda w przyrodzie zawiesiny mikrofauna zw. organiczne wirusy bakterie zapach roślinny żelazo, mangan CH 4 ; H 2 S H 2 O twardość metale CO 2 agresywny zapach nadmierny ChZT

Bardziej szczegółowo

OCZYSZCZANIE ŚCIEKÓW I WÓD TECHNOLOGICZNYCH Z RÓŻNYCH GAŁĘZI PRZEMYSŁU Z ZASTOSOWANIEM ZAAWANSOWANYCH TECHNOLOGII: BIOLOGICZNEJ I ULTRAFILTRACJI

OCZYSZCZANIE ŚCIEKÓW I WÓD TECHNOLOGICZNYCH Z RÓŻNYCH GAŁĘZI PRZEMYSŁU Z ZASTOSOWANIEM ZAAWANSOWANYCH TECHNOLOGII: BIOLOGICZNEJ I ULTRAFILTRACJI OCZYSZCZANIE ŚCIEKÓW I WÓD TECHNOLOGICZNYCH Z RÓŻNYCH GAŁĘZI PRZEMYSŁU Z ZASTOSOWANIEM ZAAWANSOWANYCH TECHNOLOGII: BIOLOGICZNEJ I ULTRAFILTRACJI MGR INŻ. ANNA MUSIELAK DI (FH) DR. TECHN. SIMON JABORNIG

Bardziej szczegółowo

BIOTECHNOLOGIA OGÓLNA

BIOTECHNOLOGIA OGÓLNA BIOTECHNOLOGIA OGÓLNA 1. 2. 3. 4. 5. Ogólne podstawy biologicznych metod oczyszczania ścieków. Ścieki i ich rodzaje. Stosowane metody analityczne. Substancje biogenne w ściekach. Tlenowe procesy przemiany

Bardziej szczegółowo

1. Regulamin bezpieczeństwa i higieny pracy... 10 2. Pierwsza pomoc w nagłych wypadkach... 12 Literatura... 12

1. Regulamin bezpieczeństwa i higieny pracy... 10 2. Pierwsza pomoc w nagłych wypadkach... 12 Literatura... 12 Spis treści III. Wstęp... 9 III. Zasady porządkowe w pracowni technologicznej... 10 1. Regulamin bezpieczeństwa i higieny pracy... 10 2. Pierwsza pomoc w nagłych wypadkach... 12 Literatura... 12 III. Wskaźniki

Bardziej szczegółowo

Postępowanie z wodą ściekową Różne metody filtracji odpływów pralniczych

Postępowanie z wodą ściekową Różne metody filtracji odpływów pralniczych Leonardo da Vinci Project Równowaga w procesach prania Moduł 1 Wykorzystanie wody Rozdział 5 b Postępowanie z wodą ściekową Różne metody filtracji odpływów pralniczych 1 Spis treści Postępowanie z wodą

Bardziej szczegółowo

Technika membranowa MF UF NF - RO

Technika membranowa MF UF NF - RO Technika membranowa MF UF NF - RO AquaCare GmbH & Co. KG Am Wiesenbusch 11 (im Innovapark) 45966 Gladbeck, Germany +49-20 43-37 57 58-0 +49-20 43 37 57 58-90 www.aquacare.de e-mail: info@aquacare.de Autoryzowany

Bardziej szczegółowo

Oszczędności płynące z odzysku wody i cennych surowców

Oszczędności płynące z odzysku wody i cennych surowców Oszczędności płynące z odzysku wody i cennych surowców NIJHUIS PODSTAWOWE LICZBY Ponad 80 lat doświadczenia Ponad 2400 instalacji na świecie Ponad 130 instalacji w Polsce w tym blisko 80% w branży spożywczej

Bardziej szczegółowo

ZASTOSOWANIE MEMBRAN DO OCZYSZCZANIA ŚCIEKÓW Z PRZEMYSŁU SPOŻYWCZEGO

ZASTOSOWANIE MEMBRAN DO OCZYSZCZANIA ŚCIEKÓW Z PRZEMYSŁU SPOŻYWCZEGO ZASTOSOWANIE MEMBRAN DO OCZYSZCZANIA ŚCIEKÓW Z PRZEMYSŁU SPOŻYWCZEGO Ewa Puszczało Instytut Inżynierii Wody i Ścieków Politechnika Śląska SCHEMAT UBOJU Rozładunek i rozmieszczenie zwierzyny ubojowej Ogłuszanie

Bardziej szczegółowo

Technologie membranowe w przygotowaniu wody duńska firma produkująca urządzenia do uzdatniania wody w oparciu o własne projekty i rozwiązania technologiczne obecnie 4 lokalizacje produkcyjne założona w

Bardziej szczegółowo

TECHNIKI MEMBRANOWE W OCHRONIE ŚRODOWISKA. Procesy separacji membranowej pozwalają na:

TECHNIKI MEMBRANOWE W OCHRONIE ŚRODOWISKA. Procesy separacji membranowej pozwalają na: Wydział Inżynierii Środowiska TECHNIKI MEMBRANOWE W OCHRONIE ŚRODOWISKA Prof. dr hab. inż. Małgorzata KABSCH-KORBUTOWICZ pokój 215 D-2 Prof. dr hab. inż. Katarzyna MAJEWSKA NOWAK pokój 219 D-2 Procesy

Bardziej szczegółowo

Zrównoważony rozwój przemysłowych procesów pralniczych. Moduł 1 Zastosowanie wody. Rozdział 3b. Zmiękczanie wody

Zrównoważony rozwój przemysłowych procesów pralniczych. Moduł 1 Zastosowanie wody. Rozdział 3b. Zmiękczanie wody Projekt Leonardo da Vinci Zrównoważony rozwój przemysłowych procesów pralniczych Moduł 1 Zastosowanie wody Rozdział 3b Zmiękczanie wody Moduł 1 Zastosowanie wody Rozdział 3 Zmiękczanie wody 1 Treść Twardość

Bardziej szczegółowo

System RO osmoza

System RO osmoza System RO 5 - osmoza Cena 554,51 PLN Kategorie Filtry wody / Osmoza odwrócona Systemy Nawadniające GROWSHOP Marka Growmax Water Technologia filtrowania osmotycznego z zastosowaniem wydajnych filtrów wstępnych

Bardziej szczegółowo

Technologia Wody. Wykład 2 Filtracja

Technologia Wody. Wykład 2 Filtracja Technologia Wody Wykład 2 Filtracja 8. Woda w przyrodzie cd zawiesiny mikrofauna zw. organiczne wirusy bakterie zapach rolinny elazo, mangan CH 4 ; H 2 S H 2 O twardo metale CO 2 agresywny zapach nadmierny

Bardziej szczegółowo

Costa. Wyjdź myśleniem poza butle. ZASTOSOWANIE: RESTAURACJE, KAWIARNIE, PUBY, BARY, STOŁÓWKI, GABINETY LEKARSKIE, itp.

Costa. Wyjdź myśleniem poza butle. ZASTOSOWANIE: RESTAURACJE, KAWIARNIE, PUBY, BARY, STOŁÓWKI, GABINETY LEKARSKIE, itp. Costa Wyjdź myśleniem poza butle ZASTOSOWANIE: RESTAURACJE, KAWIARNIE, PUBY, BARY, STOŁÓWKI, GABINETY LEKARSKIE, itp. Merlin - RO system System do uzdatniania wody marki Merlin jest skrajnie nowatorskim

Bardziej szczegółowo

Oczyszczanie ścieków

Oczyszczanie ścieków Oczyszczanie ścieków Stosuje się cztery stopnie oczyszczania ścieków: I. Oczyszczanie mechaniczne i chemiczne (kraty, piaskowniki, osadniki wstępne, odolejanie, koagulacja, zobojętnianie)-

Bardziej szczegółowo

Granulowany węgiel aktywny z łupin orzechów kokosowych: BT bitumiczny AT - antracytowy 999-DL06

Granulowany węgiel aktywny z łupin orzechów kokosowych: BT bitumiczny AT - antracytowy 999-DL06 Granulowany węgiel aktywny z łupin orzechów kokosowych: BT bitumiczny AT - antracytowy 999-DL06 Granulowany Węgiel Aktywny GAC (GAC - ang. Granular Activated Carbon) jest wysoce wydajnym medium filtracyjnym.

Bardziej szczegółowo

Postęp techniczny w przemyśle cukrowniczym. Maj 2015

Postęp techniczny w przemyśle cukrowniczym. Maj 2015 Postęp techniczny w przemyśle cukrowniczym Maj 2015 Działalność EPURO POLSKA INDUSTRIAL WATER to 3 segmenty: Urządzenia przemysłowe Środki chemiczne Serwis techniczny projektowanie instalacji dobór, kompletacja

Bardziej szczegółowo

Oczyszczanie wody i jej ponowne użycie w Gazie. NFO igw, Forum XXVII 18/11/2011

Oczyszczanie wody i jej ponowne użycie w Gazie. NFO igw, Forum XXVII 18/11/2011 Oczyszczanie wody i jej ponowne użycie w Gazie niekonwencjonalnym NFO igw, Forum NFOŚiGW, Forum XXVII 18/11/2011 Gospodarka wodna w szczelinowaniu ciśnieniowym Warianty procesów wodnych wybrane przypadki

Bardziej szczegółowo

Wykład 8. Dyfuzyjne techniki membranowe (część 3) Opracowała dr Elżbieta Megiel

Wykład 8. Dyfuzyjne techniki membranowe (część 3) Opracowała dr Elżbieta Megiel Wykład 8 Dyfuzyjne techniki membranowe (część 3) Opracowała dr Elżbieta Megiel Dializa Dializa dla roztworów elektrolitów Równowaga Donnana, 1911 W warunkach równowagowych iloczyn jonowy każdego elektrolitu

Bardziej szczegółowo

KART A PRZ EDM IOTU. Wydział Inżynierii Chemicznej i Procesowej. prof. nzw. dr hab. inż. Roman Gawroński

KART A PRZ EDM IOTU. Wydział Inżynierii Chemicznej i Procesowej. prof. nzw. dr hab. inż. Roman Gawroński Politechnika Warszawska Wydział Inżynierii Chemicznej i Procesowej KART A PRZ EDM IOTU Kod przedmiotu IC.MOS202 Nazwa przedmiotu w j. polskim Procesy oczyszczania cieczy 2 w j. angielskim Liquid Purification

Bardziej szczegółowo

Uzdatnianie wody. Ozon posiada wiele zalet, które wykorzystuje się w uzdatnianiu wody. Oto najważniejsze z nich:

Uzdatnianie wody. Ozon posiada wiele zalet, które wykorzystuje się w uzdatnianiu wody. Oto najważniejsze z nich: Ozonatory Dezynfekcja wody metodą ozonowania Ozonowanie polega na przepuszczaniu przez wodę powietrza nasyconego ozonem O3 (tlenem trójatomowym). Ozon wytwarzany jest w specjalnych urządzeniach zwanych

Bardziej szczegółowo

Zdjęcia Elektrowni w Skawinie wykonał Marek Sanok

Zdjęcia Elektrowni w Skawinie wykonał Marek Sanok Zdjęcia Elektrowni w Skawinie wykonał Marek Sanok 32 III Konferencja Wytwórców Energii Elektrycznej i Cieplnej Skawina 2012 Wykorzystanie procesu odwróconej osmozy w przygotowaniu wody dla obiegu wodno-parowego

Bardziej szczegółowo

Stacje uzdatniania wody

Stacje uzdatniania wody Stacje uzdatniania wody Oferujemy: Instalacje do wody pitnej, procesowej i technologicznej pod klucz od projektowania do realizacji, Pomoc w wyborze optymalnego rozwiązania technologicznego, Gwarancje

Bardziej szczegółowo

ZM-WORK25EC-A. Kompaktowe urządzenie do uzdatniania wody PZH. Usuwa i redukuje mangan, żelazo, amoniak, związki organiczne oraz zmiękcza wodę.

ZM-WORK25EC-A. Kompaktowe urządzenie do uzdatniania wody PZH. Usuwa i redukuje mangan, żelazo, amoniak, związki organiczne oraz zmiękcza wodę. Kompaktowe urządzenie do uzdatniania wody ZM-WORK25EC-A Usuwa i redukuje mangan, żelazo, amoniak, związki organiczne oraz zmiękcza wodę. Związki żelaza i manganu są jedną z głównych przyczyn złego smaku

Bardziej szczegółowo

Chemia Nowej Ery Wymagania programowe na poszczególne oceny dla klasy II

Chemia Nowej Ery Wymagania programowe na poszczególne oceny dla klasy II Chemia Nowej Ery Wymagania programowe na poszczególne oceny dla klasy II Szczegółowe kryteria oceniania po pierwszym półroczu klasy II: III. Woda i roztwory wodne charakteryzuje rodzaje wód występujących

Bardziej szczegółowo

WODA I OGIEŃ. Prezentacja Mileny Oziemczuk

WODA I OGIEŃ. Prezentacja Mileny Oziemczuk WODA I OGIEŃ Prezentacja Mileny Oziemczuk Ogień Ogień - suma obserwowalnych zjawisk towarzyszących na ogół fizykochemicznemu procesowi spalania,, a przede wszystkim: emisja promieniowania widzialnego -światła

Bardziej szczegółowo

TECHNIKI MEMBRANOWE W PRZETWÓRSTWIE MLEKA Lidia Zander, Zygmunt Zander

TECHNIKI MEMBRANOWE W PRZETWÓRSTWIE MLEKA Lidia Zander, Zygmunt Zander Artykuł opublikowany z niewielkimi zmianami w Ogólnopolskim Informatorze Mleczarskim nr 11/2004 (95) TECHNIKI MEMBRANOWE W PRZETWÓRSTWIE MLEKA Lidia Zander, Zygmunt Zander Uniwersytet Warmińsko-Mazurski

Bardziej szczegółowo

Oczyszczanie ścieków

Oczyszczanie ścieków Oczyszczanie ścieków Stosuje się cztery stopnie oczyszczania ścieków: I. Oczyszczanie mechaniczne i chemiczne (kraty, piaskowniki, osadniki wstępne, odolejanie, koagulacja, zobojętnianie)-

Bardziej szczegółowo

WKŁAD WSTĘPNY SEDYMENTACYJNY 5 MIKRONÓW FMP5

WKŁAD WSTĘPNY SEDYMENTACYJNY 5 MIKRONÓW FMP5 2 SPIS TREŚCI 1. ZANIM ZAINSTALUJECIE MOLEKULARNY SYSTEM FILTRACJI 4 2. WARUNKI BEZPIECZEŃSTWA 4 3. JAK DZIAŁA MOLEKULARNY SYSTEM FILTRACJI? 5 4. PODSTAWOWE PARAMETRY TECHNICZNE SYSTEMU FILTRACJI 7 5.

Bardziej szczegółowo

METODY DEMINERALIZACJA SERWATKI

METODY DEMINERALIZACJA SERWATKI POLSKI KONGRES SEROWARSKI METODY DEMINERALIZACJA SERWATKI ZAWIERCIE 2016 Dr inż. Janusz Kroll Standardowa serwatka w proszku (WP) jest nadal głównym produktem z serwatki (masowo) Globalna produkcja produktów

Bardziej szczegółowo

OCZYSZCZANIE WODY METODĄ ODWRÓCONEJ OSMOZY. 1. Wprowadzenie do technik membranowych

OCZYSZCZANIE WODY METODĄ ODWRÓCONEJ OSMOZY. 1. Wprowadzenie do technik membranowych Aktualizacja 14.02.2012r. OCZYSZCZANIE WODY METODĄ ODWRÓCONEJ OSMOZY 1. Wprowadzenie do technik membranowych Procesy membranowe są technikami pozwalającymi na separację zanieczyszczeń o wymiarach cząstek

Bardziej szczegółowo

PROJEKT TECHNOLOGICZNY WSTĘPNY: Projekt modernizacji Stacji Uzdatniania Wody Budzień

PROJEKT TECHNOLOGICZNY WSTĘPNY: Projekt modernizacji Stacji Uzdatniania Wody Budzień WT Projekt Wojciech Treffler ul. Prymasa St. Wyszyńskiego 9/4A, 44-100 Gliwice Tel. 48 507 023 303 e-mail: treffler_w@poczta.onet.pl PROJEKT TECHNOLOGICZNY WSTĘPNY: Projekt modernizacji Stacji Uzdatniania

Bardziej szczegółowo

VarioDry SPN 0003-0063

VarioDry SPN 0003-0063 Technologie VarioDry Osuszania SPN 0003-0063 Membranowy Osuszacz Powietrza VarioDry SPN 0003-0063 GŁÓWNE CECHY I KORZYŚCI: Bardzo niskie straty powietrza Lekka konstrukcja 9 typów o dopuszczalnym przepływie

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Kierunek: Biotechnologia Rodzaj przedmiotu: Obieralny, moduł 5.1 Rodzaj zajęć: wykład, laboratorium Profil kształcenia: ogólnoakademicki Technologie wody i ścieków Water and wastewater

Bardziej szczegółowo

Procesy membranowe wprowadzenie

Procesy membranowe wprowadzenie 16 Nauka i technika Procesy membranowe wprowadzenie Membrane processes introduction Piotr Ratajczak Streszczenie Artykuł stanowi ogólne wprowadzenie do technologii oczyszczania ścieków i uzdatniania wody

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z chemii dla klasy II. Dział 4. Gazy i ich mieszaniny. Wymagania na ocenę. dopuszczającą dostateczną dobrą bardzo dobrą

Wymagania edukacyjne z chemii dla klasy II. Dział 4. Gazy i ich mieszaniny. Wymagania na ocenę. dopuszczającą dostateczną dobrą bardzo dobrą Wymagania edukacyjne z chemii dla klasy II Dział 4. Gazy i ich mieszaniny Wymagania na ocenę dopuszczającą dostateczną dobrą bardzo dobrą przedstawia dowody na istnienie powietrza; wie, z jakich substancji

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA EGZAMINACYJNE (od roku ak. 2014/2015)

ZAGADNIENIA EGZAMINACYJNE (od roku ak. 2014/2015) (od roku ak. 2014/2015) A. Zagadnienia z zakresu Oczyszczanie Wody i Ścieków: 1. Skład wód powierzchniowych i wód podziemnych. 2. Układy technologiczne oczyszczania wody powierzchniowej. 3. Układy technologiczne

Bardziej szczegółowo

Woda w przyrodzie cd. Woda- Tlenek wodoru H 2 O. cieki. zawiesiny. mikrofauna. zw. organiczne. wirusy CO 2. agresywny. bakterie oleje, detergenty

Woda w przyrodzie cd. Woda- Tlenek wodoru H 2 O. cieki. zawiesiny. mikrofauna. zw. organiczne. wirusy CO 2. agresywny. bakterie oleje, detergenty 8. Woda w przyrodzie cd zawiesiny Woda- Tlenek wodoru mikrofauna zw. organiczne wirusy bakterie oleje, detergenty elazo, mangan CH 4 ; H 2 S H 2 O metale cikie CO 2 agresywny zapach nadmierny ChZT barwniki

Bardziej szczegółowo

Cennik usług Laboratorium Centralnego AQUA S.A.

Cennik usług Laboratorium Centralnego AQUA S.A. go QU S.. QU S.. Polskie Centrum kredytacji Badanie Wody ul. Wodociągowa 8 43-356 Kobiernice tel. 33 81 38 532, fax 33 812 40 15 Strona 1 z 5 badanie wody badanie wody badanie wody badanie wody badanie

Bardziej szczegółowo

WYKAZ METOD STOSOWANYCH W LABORATORIUM WODY I ŚCIEKÓW ZWIK SKAWINA

WYKAZ METOD STOSOWANYCH W LABORATORIUM WODY I ŚCIEKÓW ZWIK SKAWINA WYKAZ METOD TOOWANYCH W LABOATOIUM WODY I ŚCIEKÓW ZWIK KAWINA BADANA CECHA, ZAKE OZNACZENIA, NOMA, INNY DOKUMENT NOMATYWNY LUB WŁANA TATU Ścieki Powietrze, ścieki Pobieranie próbek wód do badań fizycznych

Bardziej szczegółowo

Oczyszczanie ścieków I stopień Chemiczne

Oczyszczanie ścieków I stopień Chemiczne Oczyszczanie ścieków I stopień Chemiczne Metody chemiczne oczyszczania ścieków 4. Koagulacja i nawapnianie ścieków powyŝej 50 o C Koagulanty: chlorki i siarczany Ŝelazowe i Ŝelazawe, siarczan glinu oraz

Bardziej szczegółowo

PL B1. ZACHODNIOPOMORSKI UNIWERSYTET TECHNOLOGICZNY W SZCZECINIE, Szczecin, PL BUP 21/13

PL B1. ZACHODNIOPOMORSKI UNIWERSYTET TECHNOLOGICZNY W SZCZECINIE, Szczecin, PL BUP 21/13 PL 220892 B1 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 220892 (13) B1 Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (21) Numer zgłoszenia: 398748 (22) Data zgłoszenia: 06.04.2012 (51) Int.Cl.

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania

Przedmiotowy system oceniania Przedmiotowy system oceniania 1 Przedmiotowy system oceniania Dział 5. Woda i roztwory wodne wymienia rodzaje wód; wie, jaką funkcję pełni woda w budowie organizmów; podaje przykłady roztworów i zawiesin

Bardziej szczegółowo

Prezentacja systemów Odwróconej Osmozy - seria SUPREME RO.

Prezentacja systemów Odwróconej Osmozy - seria SUPREME RO. Prezentacja systemów Odwróconej Osmozy - seria SUPREME RO www.supremefilters.com Spis Treści 1. Opis...2 2. Prezentacja systemu i akcesorii...3 3. Opis systemu SUPREME-RO5...4 4. Opis systemu SUPREME-RO6...5

Bardziej szczegółowo

Oferta cenowa pobierania oraz wykonania badań próbek wody, ścieków, osadów ściekowych i biogazu

Oferta cenowa pobierania oraz wykonania badań próbek wody, ścieków, osadów ściekowych i biogazu Oferta cenowa pobierania oraz wykonania badań próbek wody, ścieków, osadów ściekowych i biogazu Zakres badań realizowanych przez: Zakres badań wody LBORTORIUM CENTRLNE BDNIE WODY ul. Wodociągowa 8, 43-356

Bardziej szczegółowo

Informacja do zadań 1. 2. Woda morska zawiera średnio 3,5% soli.

Informacja do zadań 1. 2. Woda morska zawiera średnio 3,5% soli. Informacja do zadań 1. 2. Woda morska zawiera średnio 3,5% soli. Zadanie 1. (0.1) Które zdanie jest prawdziwe? A. W 100 g wody morskiej znajduje się 3,5 g soli. B. W 103,5 g wody morskiej znajduje się

Bardziej szczegółowo

CHEMIA I GIMNAZJUM WYMAGANIA PODSTAWOWE

CHEMIA I GIMNAZJUM WYMAGANIA PODSTAWOWE WYMAGANIA PODSTAWOWE wskazuje w środowisku substancje chemiczne nazywa sprzęt i szkło laboratoryjne opisuje podstawowe właściwości substancji będących głównymi składnikami stosowanych na co dzień produktów

Bardziej szczegółowo

METODYKI REFERENCYJNE ANALIZ.

METODYKI REFERENCYJNE ANALIZ. Załącznik nr 3 Lp. Wskaźniki jakości wody Jednostki miary METODYKI REFERENCYJNE ANALIZ. Granica wykrywalności Precyzja Dokładność Referencyjne metody pomiaru % wartości wskaźników 1 2 3 4 5 6 7 1 ph -

Bardziej szczegółowo

Ocena obszarowa jakości wody na terenie miasta Mszana Dolna za rok 2015.

Ocena obszarowa jakości wody na terenie miasta Mszana Dolna za rok 2015. PAŃSTWOWY POWIATOWY INSPEKTOR SANITARNY w LIMANOWEJ 34-600 Limanowa, ul. M.B.Bolesnej 16 B TEL: 18 33-72-101, FAX: 18 33-72-438 e-mail: limanowa@psse.malopolska.pl NHK-071-5/16 Limanowa, dnia Burmistrz

Bardziej szczegółowo

Biologiczne oczyszczanie ścieków

Biologiczne oczyszczanie ścieków Biologiczne oczyszczanie ścieków Ściek woda nie nadająca się do użycia do tego samego celu Rodzaje ścieków komunalne, przemysłowe, rolnicze Zużycie wody na jednego mieszkańca l/dobę cele przemysłowe 4700

Bardziej szczegółowo

METODY PRZECHOWYWANIA I UTRWALANIA BIOPRODUKTÓW METODY ODWADNIANIA

METODY PRZECHOWYWANIA I UTRWALANIA BIOPRODUKTÓW METODY ODWADNIANIA METODY PRZECHOWYWANIA I UTRWALANIA BIOPRODUKTÓW Opracował: dr S. Wierzba Katedra Biotechnologii i Biologii Molekularnej Uniwersytetu Opolskiego Usunięcie wilgoci z materiału bez zmian jej postaci fizycznej:

Bardziej szczegółowo

(54) Sposób przerobu zasolonych wód odpadowych z procesu syntezy tlenku etylenu

(54) Sposób przerobu zasolonych wód odpadowych z procesu syntezy tlenku etylenu RZECZPOSPOLITA POLSKA Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 186722 (21) Numer zgłoszenia: 327212 (22) Data zgłoszenia: 03.07.1998 (13) B1 (51) IntCl7 C07C 31/20 C07C

Bardziej szczegółowo

ul. Grabska 15A, Niepołomice NIP Niepołomice, DOTYCZY: zakupu Elektrodializera pilotowego ED/EDR

ul. Grabska 15A, Niepołomice NIP Niepołomice, DOTYCZY: zakupu Elektrodializera pilotowego ED/EDR Niepołomice, 18.05.2016 ZAPYTANIE OFERTOWE DOTYCZY: zakupu Elektrodializera pilotowego ED/EDR w ramach projektu: Odzysk niklu z odpadowych kąpieli galwanicznych w układzie zintegrowanym elektrodializa-elektroliza.

Bardziej szczegółowo

relacje ilościowe ( masowe,objętościowe i molowe ) dotyczące połączeń 1. pierwiastków w związkach chemicznych 2. związków chemicznych w reakcjach

relacje ilościowe ( masowe,objętościowe i molowe ) dotyczące połączeń 1. pierwiastków w związkach chemicznych 2. związków chemicznych w reakcjach 1 STECHIOMETRIA INTERPRETACJA ILOŚCIOWA ZJAWISK CHEMICZNYCH relacje ilościowe ( masowe,objętościowe i molowe ) dotyczące połączeń 1. pierwiastków w związkach chemicznych 2. związków chemicznych w reakcjach

Bardziej szczegółowo

MONITORING PRZEGLĄDOWY

MONITORING PRZEGLĄDOWY Załącznik nr 2 Tabela 1. Zakres badań wody, ścieków, osadów i odpadów Lp Przedmiot badań Cena wykonania analizy wraz z poborem i opracowaniem wyników w formie sprawozdania dla wszystkich prób MONITORING

Bardziej szczegółowo

Laboratoryjny Katalog Filtracji

Laboratoryjny Katalog Filtracji Laboratoryjny Katalog Filtracji Materiały filtracyjne w monitoringu środowiska MUNKTELL FILTER AB Rok ZałoŜenia 1987 Rok ZałoŜenia 1991 KONTROLA ZANIECZYSZCZENIA WODY FILTRY Z WŁÓKNA SZKLANEGO Filtry z

Bardziej szczegółowo

1. Stechiometria 1.1. Obliczenia składu substancji na podstawie wzoru

1. Stechiometria 1.1. Obliczenia składu substancji na podstawie wzoru 1. Stechiometria 1.1. Obliczenia składu substancji na podstawie wzoru Wzór związku chemicznego podaje jakościowy jego skład z jakich pierwiastków jest zbudowany oraz liczbę atomów poszczególnych pierwiastków

Bardziej szczegółowo

TECHNOLOGIA WODY - WYKŁAD 4 - KOAGULACJA

TECHNOLOGIA WODY - WYKŁAD 4 - KOAGULACJA TECHNOLOGIA WODY - WYKŁAD 4 - KOAGULACJA 8. Woda w przyrodzie cd zawiesiny mikrofauna zw. organiczne wirusy bakterie zapach rolinny elazo, mangan CH 4 ; H 2 S H 2 O twardo metale CO 2 agresywny zapach

Bardziej szczegółowo

2. Procenty i stężenia procentowe

2. Procenty i stężenia procentowe 2. PROCENTY I STĘŻENIA PROCENTOWE 11 2. Procenty i stężenia procentowe 2.1. Oblicz 15 % od liczb: a. 360, b. 2,8 10 5, c. 0.024, d. 1,8 10 6, e. 10 Odp. a. 54, b. 4,2 10 4, c. 3,6 10 3, d. 2,7 10 7, e.

Bardziej szczegółowo

Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Olecku

Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Olecku Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Olecku Zaopatrzenie ludności w wodę W 2010 roku Powiatowa Stacja Sanitarno - Epidemiologiczna w Olecku objęła nadzorem 17 urządzeń służących do zaopatrzenia

Bardziej szczegółowo

SUBSTANCJE CHEMICZNE I ICH PRZEMIANY

SUBSTANCJE CHEMICZNE I ICH PRZEMIANY DOPUSZCZAJĄCĄ DZIAŁ SUBSTANCJE CHEMICZNE I ICH PRZEMIANY -zna zasady bhp obowiązujące w pracowni chemicznej -nazywa sprzęt i szkło laboratoryjne używane w pracowni chemicznej -wie, że substancje charakteryzują

Bardziej szczegółowo

Wymagania techniczne mogą być stosowane wyłącznie w ramach współpracy i na potrzeby SPEC S.A. Stanowią one wyłączną własność SPEC S.A.

Wymagania techniczne mogą być stosowane wyłącznie w ramach współpracy i na potrzeby SPEC S.A. Stanowią one wyłączną własność SPEC S.A. Wymagania techniczne mogą być stosowane wyłącznie w ramach współpracy i na potrzeby SPEC S.A. Stanowią one wyłączną własność SPEC S.A. i nie mogą być powielane, rozpowszechniane i udostępniane stronie

Bardziej szczegółowo

Chemia klasa 2. Dział 5. WODA I ROZTWORY WODNE. Wymagania na poszczególne oceny

Chemia klasa 2. Dział 5. WODA I ROZTWORY WODNE. Wymagania na poszczególne oceny Chemia klasa 2. Wymagania na poszczególne oceny Dział 5. WODA I ROZTWORY WODNE Wymagania na ocenę dopuszczającą dostateczną dobrą bardzo dobrą wymienia rodzaje wód; wie, jaką funkcję pełni woda w budowie

Bardziej szczegółowo

Dział 5. WODA I ROZTWORY WODNE

Dział 5. WODA I ROZTWORY WODNE Dział 5. WODA I ROZTWORY WODNE wymienia rodzaje wód; wie, jaką funkcję pełni woda w budowie organizmów; podaje przykłady roztworów i zawiesin spotykanych w życiu codziennym; wymienia czynniki przyśpieszające

Bardziej szczegółowo

Active Filter Media filtracyjne przyszłości

Active Filter Media filtracyjne przyszłości Active Filter Media filtracyjne przyszłości Potężne media biologiczno-chemiczne, 400 razy większa zdolność rozkładu, doskonała, przepuszczalna dla wody struktura, długi hydrauliczny czas retencji (HRT)

Bardziej szczegółowo

karta zmiękczaczy wody. usuwanie twardości ogólnej

karta zmiękczaczy wody. usuwanie twardości ogólnej karta zmiękczaczy wody. usuwanie twardości ogólnej DWUKOLUMNOWE STACJE ZMIĘKCZANIA WODY SERII MX PRZEZNACZONE DO PRACY CIĄGŁEJ Wydajność produkcji wody miękkiej uzależniona jest od typu stacji i odpowiada

Bardziej szczegółowo

CHEMIA klasa 1 Wymagania programowe na poszczególne oceny do Programu nauczania chemii w gimnazjum. Chemia Nowej Ery.

CHEMIA klasa 1 Wymagania programowe na poszczególne oceny do Programu nauczania chemii w gimnazjum. Chemia Nowej Ery. CHEMIA klasa 1 Wymagania programowe na poszczególne oceny do Programu nauczania chemii w gimnazjum. Chemia Nowej Ery. Dział - Substancje i ich przemiany WYMAGANIA PODSTAWOWE stosuje zasady bezpieczeństwa

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. CZĘŚĆ II Systemy filtracji wody; Sterowanie pracą i płukaniem filtrów; Falowniki

SPIS TREŚCI. CZĘŚĆ II Systemy filtracji wody; Sterowanie pracą i płukaniem filtrów; Falowniki CZĘŚĆ I Podstawy teoretyczne uzdatniania wód podziemnych; Systemy napowietrzania; Zagadnienia eksploatacji pomp; Automatyzacja procesów uzdatniania wody CZĘŚĆ II Systemy filtracji wody; Sterowanie pracą

Bardziej szczegółowo

Procesy wytwarzania, oczyszczania i wzbogacania biogazu

Procesy wytwarzania, oczyszczania i wzbogacania biogazu Marcin Cichosz, Roman Buczkowski Procesy wytwarzania, oczyszczania i wzbogacania biogazu Schemat ideowy pozyskiwania biometanu SUBSTRATY USUWANIE S, N, Cl etc. USUWANIE CO 2 PRZYGOTOWANIE BIOGAZ SUSZENIE

Bardziej szczegółowo

Uzdatnianie wody. Źródło nieskazitelnych wyników zmywania

Uzdatnianie wody. Źródło nieskazitelnych wyników zmywania Uzdatnianie wody Źródło nieskazitelnych wyników zmywania Uzdatnianie wody Pierwsze wrażenie musi być zawsze najlepsze To prawda, że je się oczami. Dlatego doskonałe rezultaty zmywania są warunkiem udanej

Bardziej szczegółowo

22 marca - Światowy Dzień Wody

22 marca - Światowy Dzień Wody 22 marca - Światowy Dzień Wody Bez wody nie ma życia... Woda jako czysty związek wodoru i tlenu (H 2 O) w przyrodzie nie występuje. Jest bardzo rozcieńczonym roztworem soli, kwasów, zasad i gazów. Skład

Bardziej szczegółowo

I. Pobieranie próbek. Lp. Wykaz czynności Wielkość współczynnika

I. Pobieranie próbek. Lp. Wykaz czynności Wielkość współczynnika Koszty i wykaz badań wykonywanych w Wojewódzkim Inspektoracie Ochrony Środowiska w Poznaniu 1. Stawka podstawowa wynosi 40,41 zł. 2. Wyliczenie kosztów usługi następuje w sposób następujący: koszt usługi

Bardziej szczegółowo

Bardzo trudno jest znaleźć wodę wolną od pięciu typowych zanieczyszczeń: Twardość Żelazo Mangan Zanieczyszczenia organiczne (NOM) Zapach amoniaku

Bardzo trudno jest znaleźć wodę wolną od pięciu typowych zanieczyszczeń: Twardość Żelazo Mangan Zanieczyszczenia organiczne (NOM) Zapach amoniaku Bardzo trudno jest znaleźć wodę wolną od pięciu typowych zanieczyszczeń: Twardość Żelazo Mangan Zanieczyszczenia organiczne (NOM) Zapach amoniaku i/lub siarkowodoru Te problemy często występują razem.

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1006

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1006 PCA Zakres akredytacji Nr AB 908 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1006 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 5 Data wydania: 26 lutego

Bardziej szczegółowo

Współczynniki kalkulacyjne, ceny poboru próbek i wykonania badań Wykaz czynności Woda lub ścieki Gleby, odpady, Powietrze- imisja Powietrze- emisja

Współczynniki kalkulacyjne, ceny poboru próbek i wykonania badań Wykaz czynności Woda lub ścieki Gleby, odpady, Powietrze- imisja Powietrze- emisja Lp 1 Pobór próbek wody powierzchniowej i ścieków do badań fiz-chem i biologicznych 2 Pobór w okresie 24 godzin próbek ścieków do badań fiz-chem 3 Pobór próbek wody powierzchniowej do badań fitobentosu

Bardziej szczegółowo

ISBN

ISBN ISBN 978-83-7969-964-3 9 788379 699643 0_WUL_Inzynieria_Lipinska.indd 1 15.04.2016 11:33 PODSTAWY INŻYNIERII ŚRODOWISKA PODSTAWY INŻYNIERII ŚRODOWISKA Danuta Lipińska Danuta Lipińska Uniwersytet Łódzki,

Bardziej szczegółowo

Cennik usług Laboratorium Centralnego AQUA S.A.

Cennik usług Laboratorium Centralnego AQUA S.A. go QU S.. QU S.. Polskie Centrum kredytacji Badanie Wody ul. Wodociągowa 8 43-356 Kobiernice tel. 33 81 38 532, fax 33 812 40 15 Strona 1 z 5 badanie wody badanie wody badanie wody badanie wody badanie

Bardziej szczegółowo

Wykaz metod badawczych stosowanych w Pracowni w Szczecinie:

Wykaz metod badawczych stosowanych w Pracowni w Szczecinie: Wykaz metod badawczych stosowanych w Pracowni w Szczecinie: L.p. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 11 12 13 14 15 16 Badane obiekty/ grupy obiektów Środki Ŝywienia zwierząt Badane cechy i metody badawcze Zawartość białka

Bardziej szczegółowo

Filtracja membranowa w procesach sanitarnych. Kompletna oferta Alfa Laval

Filtracja membranowa w procesach sanitarnych. Kompletna oferta Alfa Laval Filtracja membranowa w procesach sanitarnych Kompletna oferta Alfa Laval Doskonała filtracja Alfa Laval jest jednym z wiodących dostawców urządzeń do przemysłowego rozdziału faz (separacji). Urządzenia

Bardziej szczegółowo

Dobór systemów filtracji do produkcji naturalnych wód mineralnych, źródlanych i stołowych oraz do produkcji napojów.

Dobór systemów filtracji do produkcji naturalnych wód mineralnych, źródlanych i stołowych oraz do produkcji napojów. Dobór systemów filtracji do produkcji naturalnych wód mineralnych, źródlanych i stołowych oraz do produkcji napojów. Marek Jastrzębski Piotr Ziarko Life Sciences Pall Poland Wody naturalne z naturalnych

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z chemii dla klasy drugiej

Wymagania edukacyjne z chemii dla klasy drugiej Na ocenę dopuszczającą uczeń: Wymagania edukacyjne z chemii dla klasy drugiej odczytuje wartościowość pierwiastka z układu okresowego pierwiastków chemicznych; nazywa tlenki zapisane za pomocą wzoru sumarycznego;

Bardziej szczegółowo

Propozycja planu wynikowego Chemia Nowej Ery - klasa 2 gimnazjum

Propozycja planu wynikowego Chemia Nowej Ery - klasa 2 gimnazjum 1 Propozycja planu wynikowego Chemia Nowej Ery - klasa 2 gimnazjum Tytuł rozdziału w podręczniku Temat lekcji Dział III. Woda i roztwory wodne Treści nauczania 7. Poznajemy związek chemiczny wodoru i tlenu

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWE KRYTERIA OCENIANIA Z CHEMII DLA KLASY II GIMNAZJUM Nauczyciel Katarzyna Kurczab

SZCZEGÓŁOWE KRYTERIA OCENIANIA Z CHEMII DLA KLASY II GIMNAZJUM Nauczyciel Katarzyna Kurczab SZCZEGÓŁOWE KRYTERIA OCENIANIA Z CHEMII DLA KLASY II GIMNAZJUM Nauczyciel Katarzyna Kurczab CZĄSTECZKA I RÓWNANIE REKCJI CHEMICZNEJ potrafi powiedzieć co to jest: wiązanie chemiczne, wiązanie jonowe, wiązanie

Bardziej szczegółowo

Wodorotlenki. n to liczba grup wodorotlenowych w cząsteczce wodorotlenku (równa wartościowości M)

Wodorotlenki. n to liczba grup wodorotlenowych w cząsteczce wodorotlenku (równa wartościowości M) Wodorotlenki Definicja - Wodorotlenkami nazywamy związki chemiczne, zbudowane z kationu metalu (zazwyczaj) (M) i anionu wodorotlenowego (OH - ) Ogólny wzór wodorotlenków: M(OH) n M oznacza symbol metalu.

Bardziej szczegółowo