System do zdalnego wspomagania nauki fleksji języka polskiego

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "System do zdalnego wspomagania nauki fleksji języka polskiego"

Transkrypt

1 Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica w Krakowie Praca magisterska System do zdalnego wspomagania nauki fleksji języka polskiego Marcin Zioło Kierunek: Informatyka Specjalność: Inżynieria systemów informatycznych i baz danych Nr albumu: Promotor dr inż. Piotr Pisarek Wydział Elektroniki Automatyki Informatyki i Elektrotechniki Kraków 2008

2 Oświadczenie autora Ja, niżej podpisany Marcin Zioło oświadczam, że praca ta została napisana samodzielnie i wykorzystywała (poza zdobytą na studiach wiedzą) jedynie wyniki prac zamieszczonych w spisie literatury (Podpis autora) Oświadczenie promotora Oświadczam, że praca spełnia wymogi stawiane pracom magisterskim (Podpis promotora)

3 Spis treści Wstęp Cel pracy Rozdział 1. Fleksja języka polskiego Podstawowe pojęcia - fleksja, wyraz, forma Powiązania fleksji ze słowotwórstwem Podział języków ze względu na morfologię Deklinacja i koniugacja Klasy wyrazów w języku polskim Części mowy Rzeczownik - rodzaj rzeczownika Czasownik Przymiotnik Liczebnik Zaimek Przysłówek Schemat klasyfikacji fleksyjnej wyrazów języka polskiego Wzorzec odmiany Drzewo kategorii gramatycznych i końcówek fleksyjnych Podsumowanie Rozdział 2. Zdalne wspomaganie procesu dydaktycznego Kształcenie tradycyjne Kształcenie na odległość czyli e-learning Nauczanie komplementarne - blended learning Przegląd systemów e-learningowych System moodle Grampol Podsumowanie Rozdział 3. Projekt systemu Ogólne założenia Analiza funkcjonalna systemu Wymagania funkcjonalne Wymagania niefunkcjonalne Role w systemie Podział funkcji na role

4 Spis treści 3.4. Poziomy trudności Wybór technologii Język programowania Architektura systemu Moduł serwera Serwer bazy danych Biblioteka CLP Kształt bazy danych Diagram ERD Opis tabel Algorytm planowania nauki Algorytm wyboru wyrazów z tekstu Definiowanie wyboru wyrazów z tekstu Rozpoznawanie wyrazów z tekstu przez ucznia Algorytm nauczania wyrazów Słownik języka polskiego Rozdział 4. Słowo końcowe Dodatek A. Podręcznik użytkownika A.1.Role A.1.1. Rola ucznia A.1.2. Rola lektora A.2.Metariał dydaktycznym A.3.Tworzenia materiału dydaktycznego A.4.Planowanie lekcji A.5.Nauczanie A.6.Drzewo kategorii gramatycznych A.7.Słownik A.8.Metody uczenia się - metoda fiszek Bibliografia Spis rysunków Spis tabel

5 Wstęp Niniejsza praca prezentuje system komputerowy przeznaczony do zdalnego wspomagania nauczania fleksji języka polskiego. Wzrost rangi Polski na świecie powoduje, że wzrasta zapotrzebowanie systemów wspomagających naukę języka polskiego jako języka obcego. Języka polskiego chcą się uczyć nie tylko obcokrajowcy mieszkający za granicą, ale także osoby, które przebywają w Polsce. Z pewnością zjawisko wzrostu chętnych na naukę języka polskiego będzie rosło. Język polski należy do grupy języków fleksyjnych, czyli języków z rozbudowaną fleksją. Oznacza to, że większość wyrazów odmienia się co sprawia, że język polski jest językiem trudnym. Czasowniki odmieniają się przez osoby, czasy, liczby, rodzaje, strony i tryby, co daje łącznie 48 form fleksyjnych. Przymiotniki z kolei odmieniają się przez przypadki, liczby i rodzaje, co daje 42 formy dla każdego przymiotnika. Rzeczowniki i zaimki odmieniają się już tylko przez przypadki i liczby, dając łącznie 14 form. Tylko nieliczne wyrazy nie odmieniają się, czyli posiadają jedną formę, można tu wymienić przyimki, spójniki i partykuły. Aby płynnie posługiwać się językiem polskim, trzeba te wszystkie formy fleksyjne mieć utrwalone i zautomatyzowane. Oczywiście w obrębie wyrazów języka polskiego występują podobieństwa pod względem zbioru form, które uzyskujemy przy odmianie danego wyrazu. Wyrazy można zatem poklasyfikować na grupy wyrazów podobnych do siebie pod względem odmiany, każda taka grupa wyrazów ma swój unikalny wzorzec odmiany, czyli ogólnie mówiąc jest to zbiór końcówek dla konkretnych form. Można więc stwierdzić, że aby dobrze posługiwać się fleksją języka polskiego należy: znać wzorce odmiany, poprawnie je odmieniać oraz prawidłowo klasyfikować wyraz do konkretnego wzorca odmiany. W przypadku osób, dla których język polski jest językiem ojczystym, umiejętności te zdobywane są automatycznie podczas nauki mówienia oraz później w szkole. W przypadku osób, które w późniejszym okresie rozpoczynają naukę języka polskiego, fleksja sprawia nie mały problem, przede wszystkim chodzi tutaj o ogrom informacji potrzebnych do prawidłowej odmia- 3

6 Wstęp ny wyrazów. Do utrwalenia i zautomatyzowania tak obszernej wiedzy świetnie nadaje się program komputerowy. System ma wspomagać fleksję języka polskiego i to właśnie od słowa fleksja została utworzona nazwa systemu - Flex. Warto tutaj wspomnieć o tym, że system Flex opiera swoje działanie na Słowniku fleksyjnym języka polskiego 1. Flex wspomaga nauczanie fleksji języka polskiego na odległość. Bez fizycznej obecności na uczelni możemy zaliczyć lekcję czy ukończyć kurs. Takie właśnie nauczanie na odległość z wykorzystaniem technik komputerowych i Internetu nazywamy e-learningiem. W ostatnim czasie wskutek coraz większej powszechności Internetu e-learning znacznie się rozwinął, coraz więcej szkół wyższych oferuje poprzez swoje platformy e-learningowe kursy w wielu dziedzinach. E-learning umożliwia uczniom swobodny czas pracy i wygodę. Uczeń w dogodnym dla siebie czasie może rozpocząć naukę, nie tracąc przy tym czasu na dojazd na uczelnie. E-learning nie musi być jedynym z elementów nauczania, może również wspomagać proces dydaktyczny, mówimy wtedy o tak zwanym nauczaniu komplementarnym. Takie podejście wydaje się najlepsze, łącząc zalety e-learningu z zaletami nauczania tradycyjnego można stworzyć efektywny proces kształcenia. Wszystkie te kwestie związane bezpośrednio z e-learningiem, a pośrednio również z systemem Flex zostaną omówione w tej pracy. Prace została podzielona na trzy rozdziały oraz dodatek, w którym zawarto podręcznik użytkownika systemu. W rozdziale pierwszym została omówiona charakterystyka fleksji języka polskiego. Przedstawiono tutaj m.in. schemat klasyfikacji fleksyjnej wyrazów w języku polskim. W drugim rozdziale zostały omówione charakterystyki procesów dydaktycznych począwszy od tradycyjnego modelu nauczania poprzez model e-leraningowy, a skończywszy na modelu pośrednim. Został tutaj zaprezentowany także przegląd systemów e-learningowych dostępnych na rynku. Rozdział trzeci dotyczy części praktycznej pracy, zostało tutaj opisane działanie końcowej wersji systemu Flex. 1 Grupa Lingwistyki Komputerowej, Słownik języka polskiego,

7 Cel pracy Celem pracy jest stworzenie systemu e-learningowego do wspomagania nauki fleksji języka polskiego. Podstawą działania systemu ma być Słownik fleksyjny języka polskiego opracowany przez Grupę Lingwistyki Komputerowej. Informacje o grupie można zobaczyć na stronie internetowej - 5

8 Rozdział 1 Fleksja języka polskiego Pierwszy rozdział niniejszej pracy będzie dotyczył fleksji języka polskiego, której wspomaganiem zajmuje się system Flex. Zostaną omówione podstawowe zagadnienia i pojęcia związane z fleksją. Język polski jest językiem fleksyjnym oznacza to, że większość wyrazów odmienia się, istnieje wiele wzorców odmiany wyrazów. Wzorce te musiały zostać uporządkowane i przedstawione w logiczny sposób w postaci elektronicznej, co zostanie również opisane w tym rozdziale Podstawowe pojęcia - fleksja, wyraz, forma Jeśli chodzi o pojęcie fleksji to właściwie tylko dwie definicje mają charakter powszechny. Pierwsza z nich mówi nam: Fleksja (...) odmiana wyrazów; zespół form służących do oznaczania stosunków między wyrazami w zdaniu. 1 Druga brzmi: Fleksja, odmiana wyrazów; zespół form wyrazowych zróżnicowanych w zależności od funkcji, jakie wyrazy pełnią w zdaniu. 2 Aby dobrze rozumieć sens tych definicji, należy wyjaśnić terminy podstawowe takie jak wyraz i forma. Słowo wyraz jest podstawowym pojęciem lingwistycznym, nie jest to jednak pojęcie jednoznaczne. Tokarski 3 rozpatruje wyrazy w sensie pocztowym oraz w sensie hasłowym. Rozważmy zdanie: Wróg mojego wroga jest moim przyjacielem. Jeśli wyraz rozumiemy jako zwartą grupę liter, gdzie każdy wyraz piszemy osobno to możemy naliczyć sześć wyrazów. Gdyby to zdanie było przesłane na poczcie jako telegram 1 W.Doroszewski, Słownik języka polskiego, T1, Warszawa 1958, Wiedza Powszechna 2 Wielka encyklopedii powszechna, PWN, Jan Tokarski, Fleksja polska, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa,

9 1.2. Powiązania fleksji ze słowotwórstwem to poczta naliczyła by opłatę za sześć wyrazów. Wyraz w tym znaczeniu możemy nazwać wyrazem pocztowym. Ale wyraz można również rozumieć również jako pojęcie zbiorcze względem wspomnianych wyrazów traktowanych jako zwarta grupa liter. Wróg, wroga to formy deklinacyjne wyrazu wróg. Wyraz wróg jest główną formą danego zbioru form, stanowiącą tak jakby jego etykietę, pod którą można go znaleźć w słowniku. Wyraz w takim znaczeniu można nazwać wyrazem hasłowym. Z tym typem znaczenia wyrazu mamy np. kontakt w szkolnych poleceniach typu: odmieniaj wyraz, np. mama, iść. W takim poleceniu chodzi o przekształcenie wyrazu hasłowego według zasad gramatycznych do otrzymania zbioru form. W definicji słowa fleksja w przypadku sformułowania odmiana wyrazów chodzi o wyrazy hasłowe i tworzenie od nich odpowiednich form pochodnych. Słowo forma występowało już przy omawianiu wyrazu. W słowniku terminów językoznawczych pod hasłem forma mamy: Przez formę w odniesienie do zjawisk mowy należy rozumieć abstrakcyjny schemat, abstrakcyjną zasadę organizującą i umożliwiającą proces mówienia i porozumienia(...) Elementarna forma reprezentowana jest (...) na płaszczyźnie morfologicznej (...) przez morfemy 4. W słowniku w sposób jednak dość zawiły jest także objaśniony termin forma językowa. W definicji ogólnie chodzi o fakt, że jeżeli weźmiemy np. pod uwagę dwie formy oglądam i oglądasz to pierwsza z nich odnosi czynność czytania do mówiącego, druga zaś do adresata wypowiedzi. Mówią nam o tym końcówki -m i -sz. Końcówki fleksyjne są tymi elementami, które różnicują formy danego wyrazu. Słowo forma najczęściej jest używane w kontekście tworzenia,budowania form pochodnych. Chodzi nam tutaj o tworzenie wyrazów pochodnych na podstawie kryteriów fleksyjnych Powiązania fleksji ze słowotwórstwem Słowotwórstwo czyli dział językoznawstwa zajmujący się sposobami tworzenia wyrazów w języku. Powstaje pytanie, czy dany wyraz zaliczyć jako formę pochodną, a zatem tworzenie wyrazu zaliczamy do fleksji, czy może włączać dany wyraz do słownika jako odrębny wyraz hasłowy czym zajmuje się słowotwórstwo. Weźmy na przykład wyraz pracujący, który jest imiesłowem przymiotnikowym. Imiesłowy podlegają deklinacji, lecz są włączone do form koniugacyjnych czasownika. Otóż fakt ten można wyjaśnić względami ekonomicznymi, bowiem włącznie imiesłowów jako odrębnych wyrazów hasłowych spowodowałoby podwojenie liczby haseł w słownikach. Można zadać sobie pytanie, dlaczego nie postąpiono podobnie na przy rzeczownikach zdrobniałych? Weźmy jednak np. pod uwagę serię zdrobnień: kot, kotek, koteczek, 4 Z. Gołąb, A.Heinz, K.Polański, Słownik terminologii językoznawczej, wyd 2, Warszawa 1970, s 182 7

10 1.3. Podział języków ze względu na morfologię kotuś. Zdrobnienia są traktowane inaczej niż imiesłowy, dzieje się tak, ponieważ imiesłowy dają się wyprowadzić od czasownika w sposób regularny(czytający,pracujący). W przypadku zdrobnień takiej regularności nie ma(kot - kotek ale koń - konik a nie koniek ). To co posiada możliwość tworzenia regularnych serii form językowych, dających się utworzyć przy pomocy odpowiednich algorytmów można zaliczyć do fleksji, a to co takiej możliwości nie ma zaliczamy do słowotwórstwa Podział języków ze względu na morfologię Występują trzy główne typy języków. Najprostszym z nich jest język pozycyjny. O funkcji składniowej decyduje pozycja wyrazu w zdaniu. Zjawisko fleksji nie występuje, czyli wyrazy w sensie pocztowym są jednoznaczne z wyrazami w sensie hasłowym. Inaczej mówiąc każdy wyraz ma jedną formę. Przykładem języka pozycyjnego może być język chiński. Innym typem języka jest język aglutynacyjny. Nazwa pochodzi od łac. agglutinaresklejać. W językach aglutynacyjnych o funkcji składniowej wyrazu w zdaniu decydują afiksy. Afiksy zazwyczaj określają jedną kategorię gramatyczną i nie powodują zmian w rdzeniu wyrazu. Np. w węgierskim mając słowa: vonat - pociąg i ban - w, wyrażenie w pociągu tworzymy za pomocą sklejenia tych słów czyli vonatban. Sam rdzeń słowa się nie zmienia w zależności od dodawanych afiksów. Zazwyczaj w językach aglutynacyjnych występuje konieczność dodania wielu afiksów jak np. w tureckim geliyorum = idę, gdzie -iyor oznacza czas teraźniejszy a um pierwszą osobę. Kolejnym typem języka jest język fleksyjny do którego zaliczamy też język polski. W językach fleksyjnych istnieje wyraźny podział na elementy, z którymi wiąże się znaczenie wyrazu, czyli rdzeń wyrazu oraz końcówka fleksyjna wymienna w zależności od funkcji, jaką wyraz pełni w zdaniu. Znaczenie wyrazów rozumiemy gdy połączymy rdzeń wyrazu z końcówką fleksyjną. Osobno te elementy zazwyczaj nie są jednoznaczne w przeciwieństwie do języków aglutynacyjnych. Dla przykładu rozważmy wyraz sen w dopełniaczu pozbawiony końcówki -u traci swoją treść znaczeniową (z cząstką -sn nie wiąże się określone znaczenie). Końcówki są wieloznaczne w przeciwieństwie do afiksów w językach aglutynacyjnych. Na przykład końcówka -a jest wieloznaczna - może charakteryzować mianownik rzeczowników (żona) ale także dopełniacz l. poj. rodzaju męskiego (komputera). Te dwie główne cechy czyli wieloznaczność elementów funkcjonalnych i ich ścisłe powiązanie ze sobą powodują że dany język zaliczamy do języków fleksyjnych. 8

11 1.4. Deklinacja i koniugacja 1.4. Deklinacja i koniugacja Deklinacja i koniugacja to dwa główne procesy, którymi zajmuje się fleksja. Deklinacja to odmiana wyrazów przez przypadki, natomiast odmianę przez osoby i czasy nazywamy koniugacją. Wspólną cechą dla zarówno deklinacji jak i koniugacji jest kategoria gramatyczna liczby. W języku polskim występują dwie liczby: liczba pojedyncza oraz liczba mnoga. Ponadto w deklinacji spotykamy się z kategorią rodzaju gramatycznego(rodzaj męski, żeński, nijaki, męskoosobowy, niemęskoosobowy). W przypadku koniugacji wyróżniamy kategorię czasu(czas przeszły, teraźniejszy i przyszły) oraz dodatkowo kategorię trybu, strony i rodzaju przy czym rozróżnienie kategorii rodzaju gramatycznego w przypadku koniugacji występuję dla czasów przeszłego i przyszłego. W przeciągu wieków zarówno w deklinacji jaki i koniugacji zachodziły liczne zmiany. W przypadku koniugacji nastąpiło uproszczenie języka w stosunku do języka staropolskiego, natomiast przypadku deklinacji nastąpiło stopniowe skomplikowanie systemu gramatycznego co w konsekwencji wytworzyło trzy typy deklinacji(rzeczownikowej, zaimkowo-przymiotnikowej i liczebnikowej) zamiast dwóch typów. Według jednego odmieniały się rzeczowniki, przymiotniki i liczebniki, zaś według drugiego zaimki. Pozostałe aspekty koniugacji i deklinacji zostaną przedstawione w kolejnym rozdziale przy omawianiu konkretnych części mowy Klasy wyrazów w języku polskim W niniejszym rozdziale omówione zostaną klasy wyrazów z języku polskim, począwszy od podziału na części mowy, przechodząc dalej do podziałów wewnątrz części mowy Części mowy Część mowy to specyficzna dla danego języka, wyróżniona głównie na podstawie kryteriów składniowych i fleksyjnych klasa wyrazów. W języku polskim wyróżniamy następujące części mowy: A B C D E F G części mowy rzeczownik czasownik przymiotnik liczebnik zaimek przysłówek nieodmienny 9

12 1.5. Klasy wyrazów w języku polskim Tabela 1.1: Podział ze względu na część mowy Opis części mowy: rzeczownik - część mowy nazywająca rzeczy, obiekty, istoty rozumne, rośliny, zwierzęta, zjawiska, pojęcia abstrakcyjne - odpowiada na pytanie kto?, co? czasownik - to nazwa części mowy przedstawiającej dziejące się czynności oraz niektóre stany - odpowiada na pytanie co robi? przymiotnik - to część mowy określająca cechy i właściwości ludzi, zwierząt, roślin, rzeczy, zjawisk - odpowiada na pytanie jaki?, jaka?, jakie? liczebnik - jest częścią mowy określającą liczbę lub kolejność zaimek - część mowy zastępująca rzeczownik, przymiotnik, liczebnik lub przysłówek i pełni ich funkcje w zdaniu przysłówek - nieodmienna część mowy, określająca cechy czynności, stany oraz inne cechy. Występuje zawsze z czasownikiem, przymiotnikiem lub innym przysłówkiem - odpowiada na pytanie jak?, gdzie?, kiedy? nieodmienny - spójniki, przyimki, wykrzykniki, partykuły Rzeczownik - rodzaj rzeczownika Rzeczowniki mogą występować w funkcji rozmaitych części zdania. Mogą być: podmiotem orzeczeniem dopełnieniem przydawką W zależności od tych funkcji przyjmują różne końcówki fleksyjne. Te końcówki wraz z tematami tworzą formy przypadków. W języku polskim rozróżniamy sześć form przypadków: mianownik dopełniacz celownik biernik narzędnik 10

13 1.5. Klasy wyrazów w języku polskim miejscownik Mianownik odpowiada na pytania: kto? co?, dopełniacz - na pytania: kogo? czego?, celownik - komu? czemu?, biernik - kogo? co?, narzędnik - z kim? z czym? i miejscownik - o kim? o czym?. Rzeczowniki przybierają także siódmą formę zwaną wołaczem. Wołacz nie ma jednak bezpośredniego związku z całością zdania, nie wskazuje bowiem na związki zachodzące między danym rzeczownikiem a innymi wyrazami w zdaniu. W języku polskim mamy siedem rodzajów rzeczowników odmiennych oraz rzeczowniki nieodmienne. W języku polskim rodzaj jest powiązany z płcią. Najogólniej można wyróżnić trzy rodzaje: rodzaj męski rodzaj żeński rodzaj nijaki W przypadku rodzaju męskiego znaczenie ma jeszcze żywotność i osobowość. Rzeczowniki żywotne to z reguły te, które oznaczają istoty żywe, pozostałe są nieżywotne. Dla rzeczowników żywotnych w liczbie pojedynczej biernik jest równy dopełniaczowi, a dla nieżywotnych biernik jest równy mianownikowi. Rzeczowniki żywotne pies człowiek wąż sms Rzeczowniki nieżywotne dom samochód długopis znak kwadrat Tabela 1.2: Żywotność rzeczowników Jak widać do rzeczowników żywotnych możemy zaliczyć takie wyrazy jak sms czy , mimo, że nie oznaczają one istot żywych. Dzieje się tak ponieważ, nowym wyrazom wchodzącym dopiero co do języka często przypisuje się cechy żywotne. Częściej mówimy Wysyłam smsa niż Wysyłam sms. Rzeczowniki osobowe to z reguły te, które oznaczają osoby, pozostałe są nieosobowe. Zdarzają się jednak wyjątki od tych reguł. Wszystkie rzeczowniki osobowe są również żywotne. Osobowość odgrywa rolę w liczbie mnogiej. Rzeczowniki żywotne dzielą się na osobowe i nieosobowe co widać na podstawie liczby mnogiej biernika. 11

14 1.5. Klasy wyrazów w języku polskim Podsumowując dla liczby pojedynczej mamy 5 rodzajów rzeczowników: rodzaj męski osobowy rodzaj męski żywotny rodzaj męski nieżywotny rodzaj żeński rodzaj nijaki Pozostałe dwa rodzaje rzeczowników czyli: rodzaj osobowy i rodzaj nieosobowy są podziałem rzeczowników występujących tylko w liczbie mnogiej. Niższe klasy rzeczowników ustalane są ze względu na końcówkę w odpowiednim przypadku Czasownik Czasowniki pełnią bardzo ważną funkcję w języku, nazywają dziejące się czynności i stany. Cechą wyróżniającą czasowniki spośród innych części mowy jest to, że pozostają one w jakimś związku z czasem i posiadają formy wyrażające kategorię czasu. Każda forma czasownika pozostaje w określonym stosunku do kategorii czasu i do podmiotu, którym może być pierwsza osoba, druga lub trzecia zarówno w liczbie pojedynczej jak i mnogiej. Czasowniki występują w następujących formach: czasowniki osobowe - podlegają koniugacji imiesłów przymiotnikowy czynny(myjący) i bierny(myty), imiesłów przymiotnikowy podlega deklinacji bezokolicznik imiesłów przysłówkowy współczesny (myjąc) i uprzedni (wziąwszy) nieosobowa forma czasownika (myto) Koniugacja czasownika Koniugacja jest to odmiana czasownika przez osoby, tryby, czasy, liczby, strony. Czasownik występuje w następujących formach: Forma osoby oznacza stosunek narratora wypowiedzi do podmiotu zdania. Występują 3 osoby: pierwsza gdy narrator jest identyczny z podmiotem (czytam), druga gdy osoba mówiąca zwraca się bezpośrednio do podmiotu zdania (czytasz) i osoba trzecia, gdy narrator opowiada o podmiocie zdania (czyta). Forma liczby dotyczy oprócz czasownika jest rzeczownika oraz przymiotnika. 12

15 1.5. Klasy wyrazów w języku polskim W języku polskim występuje liczba pojedyncza oraz liczba mnoga. Orzeczenie w zdaniu przyjmuje liczbę pojedynczą lub mnogą na podstawie związku zgody z podmiotem. Np. ja idę ale my idziemy Formy czasu pokazują związek między chwilą mówienia o czynności, a chwilą odbywania danej czynności. Jeżeli mówimy o czynności wykonywanej w tym samym czasie mamy do czynienia z czasem teraźniejszym, jeżeli mówimy o czynności wcześniejszej względem chwili mówienia, to mówimy o czasie przeszłym, a gdy mamy do czynienia z sytuacją gdy mówimy o czynności późniejszej względem chwili wykonywania, to wtedy jest to czas przyszły. W przypadku formy strony chodzi o stosunek podmiotu do orzeczenia. Podmiot może być albo wykonawcą czynności(strona czynna) np. On kieruje samochodem, albo jej odbiorcą (strona bierna) np. Samochód jest kierowany przez niego, albo i wykonawcą, i odbiorcą jednocześnie(strona zwrotna) np. Ona ubiera się. Aby można było przekształcić stronę czynną na bierną orzeczenie musi być czasownikiem przechodnim. Formy trybu pokazują ustosunkowanie się narratora zdania do jego treści. Jeżeli w wypowiedzi mówi się o realnych faktach w opinii autora bez żadnych warunków to mamy do czynienia z trybem orzekającym. Jeżeli przypuszczamy, że jakaś czynność się może odbyć to mówimy o trybie przypuszczającym. Jeżeli mówiący formułuje rozkazy i żąda wykonania czynności to mamy do czynienia z trybem rozkazującym. Podsumowując mamy następujące formy czasowników: osoby - pierwsza myję, druga myjesz, trzecia myje liczby - pojedyncza myję, mnoga myjemy czasu - teraźniejszy myję, przeszły myłem, przyszły prosty umyję, przyszły złożony będę mył strony - czynna myje, bierna myta, zwrotna myje się trybu - orzekający myje, przypuszczający myłby, rozkazujący myj Podział czasownika Podstawowy podział czasowników jest dokonywany na podstawie końcówki w pierwszej i drugiej osobie liczy pojedynczej -ę -esz (chcę, chcesz) -ę -isz (śpię, śpisz) 13

16 1.5. Klasy wyrazów w języku polskim -ę -ysz (leżę, leżysz) -m -sz (rozumiem, rozumiesz) Pozostały podział czasowników odbywa się na podstawie sufiksu tematycznego i pretematycznego oraz końcówki trybu rozkazującego Przymiotnik Przymiotnik jest wyrazem którego główną funkcją jest określanie innych wyrazów w zdaniu. Przymiotniki w języku polskim występują w pięciu przypadkach: męskim, żeńskim, nijakim, męskoosobowym i niemęskoosobowy. Przymiotniki podlegają deklinacji. Dla rodzaju męskiego i nijakiego, gdy przymiotnik określa wyraz żywotny, biernik jest równy dopełniaczowi, a w przypadku wyrazów nieżywotnych biernik jest równy mianownikowi. Podstawowy podział polega na podziale przymiotników ze względu na końcówkę przymiotnika w rodzaju męskim w liczbie pojedynczej. Występują końcówki -i (rześki) -y (chory) -0 (gotów). Osobną kategorią są przymiotniki nieodmienne głównie zapożyczone z innego języka jak np. (brutto) Liczebnik Liczebnik jest częścią mowy która określa liczbę, ilość, wielokrotność lub kolejność. Niektóre liczebniki (np. główne) odmieniają się przez przypadki i rodzaje, uzależnione jest to od typu liczebnika. W języku polskim istnieją następujące typy liczebników: główne - jeden, dwa, trzy, cztery, pięć, sześć, siedem, tysiąc porządkowe - pierwszy, setny, tysięczny ułamkowe - ćwierć, jedna druga zbiorowe - dwoje, troje, czworo mnożne - podwójny, potrójny, poczwórny nieokreślone - niewiele, kilka, kilkaset Ze względów na liczbę rodzajów dokonujemy podziału liczebników na: wielorodzajowe - posiada trzy rodzaje (jeden, jedna, jedno) dwurodzajowe - posiada dwa rodzaje męskoosobowy i niemęskoosobowy(trzy, trzej ) jednorodzajowe - posiada jeden rodzaj (tysiąc) 14

17 1.5. Klasy wyrazów w języku polskim bezrodzajowe - nie posiada rodzaju (dwoje) nieokreślone - (kilka, wiele) Ze względów fleksyjnych można dokonać podziału liczebników na: liczebniki odmieniające się przez przypadki, nie mające w swej odmianie różnic zależnych od kategorii liczby liczebniki odmieniające się przez przypadki, mające tylko formy liczby pojedynczej i jednego rodzaju gramatycznego liczebniki odmieniające się przez przypadki, liczby i rodzaje liczebniki nieodmienne Do grupy pierwszej należą liczebniki główne, do drugiej zbiorowe, do trzeciej mnożne oraz wielorakie i do czwartej - ułamkowe Zaimek Zaimek jest częścią mowy zastępującą rzeczownik (np. on), przymiotnik (np. twój ), liczebnik (np. ile) lub przysłówek (np. wtedy) i pełni ich funkcje w zdaniu. Odmiana zaimka zależy od tego, którą część mowy dany zaimek zastępuje. Ze względu na odmianę dzielimy zaimki na: rzeczowne - zaimek rzeczowny (ja) przymiotne - zaimek przymiotny (mój ) liczebne - zaimek liczebny (ile) przysłowne - zaimek przysłowny (tak) Podział zaimków ze względu na znaczenie: osobowe (ja) zwrotne (się) dzierżawcze (mój ) wskazujące (ten) pytające ( kto?) względne ( kto bez znaku zapytania; łączą zdanie nadrzędne z podrzędnym) nieokreślone (ktoś) przeczące (nic) upowszechniające (wszyscy) 15

18 1.6. Schemat klasyfikacji fleksyjnej wyrazów języka polskiego Przysłówek Przysłówek - nieodmienna część mowy, określająca cechy czynności, stany oraz inne cechy. Występuje zawsze z czasownikiem, przymiotnikiem lub innym przysłówkiem. Tworzy się je najczęściej od przymiotników za pomocą końcówki -e, -o. Przysłówki utworzone od przymiotników (odprzymiotnikowe) zazwyczaj stopniują się (tak jak przymiotniki, od których pochodzą). Pozostałe przysłówki, np. dziś, wczoraj, zawsze, nie stopniują się Schemat klasyfikacji fleksyjnej wyrazów języka polskiego Opisany powyżej podział wyrazów na klasy jest tylko wierzchołkiem piramidy kolejnych podziałów. W obrębie każdej części mowy dokonują się kolejne podziały ze względu na końcówki odpowiednich form fleksyjnych, tworząc wzorce odmiany, czyli schematy odmiany dla konkretnych grup wyrazów. Należało te wszystkie wzorce odmiany uporządkować i przedstawić w logiczny sposób. System Flex bazuje na Słowniku fleksyjnym języka polskiego 5 w którym są zawarte wszystkie wzorce odmiany, występujące w języku polskim. Posłużył do tego schemat klasyfikacji fleksyjnej języka polskiego, który przedstawiony jest w formie drzewa kategorii gramatycznych. Bez tego słownika i schematu klasyfikacji fleksyjnej system Flex nie mógłby w ogóle działać. Cała wiedza systemu opiera się na drzewie kategorii gramatycznych. Idea działania systemu polega na nauczaniu wzorców odmiany z drzewa kategorii gramatycznych. Słownik fleksyjny języka polskiego zawiera ponad haseł. Każde hasło to kompletny zbiór form fleksyjnych konkretnego wyrazu, opis fleksyjny wyrazu, czyli część mowy i identyfikator wzorca odmiany. W dalszej części rozdziału zostaną szczegółowo opisane: wzorzec odmiany oraz drzewo kategorii gramatycznych używane przy generacji słownika Wzorzec odmiany Każdy wyraz w języku polskim należy do pewnej grupy wyrazów, która odmienia się według tego samego schematu, lub inaczej ma unikalny wzorzec odmiany. Formalnie wzorzec odmiany można przedstawić jako: 6 Trzy zbiory O, F i T, takie że: W = {O, F, T } 5 W.Lubaszewski, H.Wróbel, M.Gajęcki, B.Moskal, A.Orzechowska, P.Pietras, P.Pisarek, T.Rokicka Słownik fleksyjny języka polskiego, Grupa Lingwistyki Komputerowej, Piotr Pisarek, Automatyczne generowanie słownika języka polskiego metodą gramatyk lokalnych, AGH,

19 1.6. Schemat klasyfikacji fleksyjnej wyrazów języka polskiego Gdzie: O = {o1, o2,..., on}, gdzie o jest opisem formy i wyraża jedną z kombinacji wartości gramatycznych. Innymi słowy, O jest zbiorem opisów form, np. charakterystyczny dla rzeczowników i zaimków O = {M.Lp., D.Lp., C.Lp., B.Lp., N.Lp., Mc.Lp., W.Lp., M.Lm., D.Lm., C.Lm., B.Lm., N.Lm., Mc.Lm., W.Lm.}. F = {f1, f2,..., fn}, gdzie f jest końcówka fleksyjna. Innymi słowy, F to równoliczny ze zbiorem opisów O zbiór końcówek fleksyjnych, np. {0, a, owi, a, em, e, e, y, ów, om, ów, ami, ach, y}. Zbiór końcówek F musi różnic się od innych F przynajmniej jednym elementem, na przykład: F = {0, a, owi, a, em, e, e, y, ów, om, ów, ami, ach, y} dla wyrazu typu aktor i F = {0, a, owi, a, em, e, e, owie, ów, om, ów, ami, ach, owie} dla wyrazów typu profesor. T = {(t 1 1,t 2 1), (t 1 2,t 2 2),...,(t n 1,t n 1) }, gdzie t jest dowolnym ciągiem znaków. Innymi słowy, T to zbiór par uporządkowanych, np.(#,#),..., (r,rz), (t,ci), (s,si),... }, takich, że każda para opisuje jedno z możliwych we wzorcu przekształceń tematu fleksyjnego, zachodzących w kontekście elementów O i F. W skrócie zbiór O definiuje nam kategorie gramatyczne jakim podlega dany wyraz, zbiór F to zbiór końcówek jakie może przyjmować dany wyraz, a zbiór T to zbiór oboczności tematu. Na podstawie tych trzy zbiorów możemy odmienić każdy wyraz, który jest przypisany dla danego wzorca odmiany Drzewo kategorii gramatycznych i końcówek fleksyjnych Wszystkie wzorce odmiany wyrazów występujących w języku polskim można przedstawić w postaci drzewa kategorii gramatycznych i końcówek charakterystycznych. Każdy wyraz ma ściśle określoną kategorie fleksyjna czyli inaczej mówiąc należy on do określonej klasy wyrazów w języku polskim i ma określony wzorzec odmiany. Drzewo kategorii gramatycznych i końcówek fleksyjnych jest hierarchicznym podziałem wyrazów w języku polskim ze względu na właściwości fleksyjne. Najwyższym podziałem jest podział ze względu na części mowy. Dalej dla każdej części mowy, wyrazy dzielą się na coraz większą liczbę klas. Na przykład rzeczowniki dzielą się ze względu na rodzaj na: męskie, żeńskie, nijakie a następnie ze względu na końcówki fleksyjne w odpowiednich przypadkach. Tworzy się drzewo podziału fleksyjnego wyrazów w języku polskim. Na przykład dla wyrazu polityka jego kategoria fleksyjna jest określona jako 4 elementy: 17

20 1.6. Schemat klasyfikacji fleksyjnej wyrazów języka polskiego rzeczownik rodzaj żeński mianownik liczby pojedynczej ma końcówkę -a mianownik liczby mnogiej ma końcówkę -i Każdy wierzchołek drzewa posiada swój opis w postaci litery alfabetu. W każdym węźle jego podwęzły są opisane jako kolejne litery alfabetu poczynając od A. Biorąc pod uwagę pierwszy poziom drzewa otrzymamy następujące przyporządkowanie węzłom liter: rzeczownik to litera - A czasownik - B przymiotnik - C liczebnik - D zaimek - E przysłówek - F nieodmienny - G Takie oznaczenie wierzchołków w drzewie powoduje że każdy wyraz języka polskiego ma określoną etykietę np. rzeczownik kot ma etykietę ABABAB co oznacza, że opis jego kategorii fleksyjnej jest następujący: A - rzeczownik B - męski żywotny A - mianownik liczby pojedynczej - brak końcówki B - mianownik liczby mnogiej - końcówka y A - dopełniacz liczby pojedynczej - końcówka a B - celownik liczby pojedynczej - końcówka u Mamy o wyrazie 6 informacji tyle ile jest liter w etykiecie można powiedzieć, że każda litera etykiety zawiera informacje o wyrazie, jednak nie jest to stwierdzenie zbyt precyzyjne, gdyż to nie sama litera daje nam konkretną informację, ale ciąg liter od początku etykiety do danego zagłębienia. Dla wyrazu kot ciąg liter A mówi nam, ze jest to rzeczownik, ciąg liter AB mówi nam ze jest to rzeczownik męski żywotny i 18

MODUŁ E-learning nauczanie przez Internet

MODUŁ E-learning nauczanie przez Internet MODUŁ E-learning nauczanie przez Internet Czas trwania zajęć: 1 moduł, 12 jednostek lekcyjnych, razem 540. Cele zajęć: Cele operacyjne: UCZESTNICY: mm. zapoznają się terologią nn. rozpoznają różne typy

Bardziej szczegółowo

Samokontrola postępów w nauce z wykorzystaniem Internetu. Wprowadzenie

Samokontrola postępów w nauce z wykorzystaniem Internetu. Wprowadzenie mgr Piotr Gaś, dr hab. inż. Jerzy Mischke Ośrodek Edukacji Niestacjonarnej Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie Samokontrola postępów w nauce z wykorzystaniem Internetu Wprowadzenie W każdym systemie

Bardziej szczegółowo

4. Zaimek wskazujący Zaimek względny Zaimek pytający Zaimek nieokreślony 55

4. Zaimek wskazujący Zaimek względny Zaimek pytający Zaimek nieokreślony 55 SPIS TREŚCI Wstęp 11 Zarys fonetyki języka portugalskiego 13 1. Odmiany języka portugalskiego 13 2. Przegląd głosek 14 2.1. Spółgłoski 14 2.2. Samogłoski 15 2.3. Półsamogłoski 16 3. Akcent 16 4. Najważniejsze

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO W KLASACH I-III GIMNAZJUM

KRYTERIA OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO W KLASACH I-III GIMNAZJUM KRYTERIA OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO W KLASACH I-III GIMNAZJUM Zgodnie z własnym Programem nauczania w Gimnazjum Specjalnym Nr 100 w Warszawie dla uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie platformy e-learningowej moodle do szkoleń i zarządzania

Wykorzystanie platformy e-learningowej moodle do szkoleń i zarządzania Wykorzystanie platformy e-learningowej moodle do szkoleń i zarządzania Podlaskie Forum Bibliotekarzy 1. Platforma moodle wprowadzenie. 2. Szkolenia oparte na platformie. 3. Platforma moddle do zarządzanie

Bardziej szczegółowo

JĘZYK POLSKI WYMAGANIA EDUKACYJNE KLASA V

JĘZYK POLSKI WYMAGANIA EDUKACYJNE KLASA V JĘZYK POLSKI WYMAGANIA EDUKACYJNE KLASA V (ocenę wyższą otrzymuje uczeń, który spełnia wszystkie wymagania ocen niższych pozytywnych) OCENA CELUJĄCA Otrzymuje ją uczeń, którego wiedza znacznie wykracza

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z języka francuskiego dla kl. I

Wymagania edukacyjne z języka francuskiego dla kl. I Wymagania edukacyjne z języka francuskiego dla kl. I Ocena dopuszczająca uczeń umie się przedstawić, przywitać, pożegnać, zapytać o godzinę, o drogę, potrafi wymienić kilka nazw produktów żywnościowych,

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA WYMAGAŃ EDUKACYJNYCH NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z JĘZYKA FRANCUSKIEGO

KRYTERIA WYMAGAŃ EDUKACYJNYCH NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z JĘZYKA FRANCUSKIEGO KRYTERIA WYMAGAŃ EDUKACYJNYCH NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z JĘZYKA FRANCUSKIEGO Ocena dopuszczająca dostateczna dobra i gramatyka Uczeń dysponuje niewielkim zakresem i struktur gramatycznych. Ma problemy z budową

Bardziej szczegółowo

Początki e-learningu

Początki e-learningu E-learning Początki e-learningu Początków nauczania na odległość można doszukiwać się w Stanach Zjednoczonych w latach 80. Technikę tą początkowo wykorzystywało tylko kilka uczelni wyższych. Widząc zainteresowanie

Bardziej szczegółowo

Program Zawsze razem. Gimnazjum Nr 1. Konstantynów Łódzki ul. Łódzka 5/7. www.gimkonst.pl. Program. Zawsze razem. Andrzej Różycki Marzec 2011

Program Zawsze razem. Gimnazjum Nr 1. Konstantynów Łódzki ul. Łódzka 5/7. www.gimkonst.pl. Program. Zawsze razem. Andrzej Różycki Marzec 2011 Gimnazjum Nr 1 Konstantynów Łódzki ul. Łódzka 5/7 www.gimkonst.pl Program Zawsze razem Andrzej Różycki Marzec 2011 1 Spis treści 1. Wstęp... 3 2. Założenia... 3 3. Zakres... 4 4. Treść programu... 5 5.

Bardziej szczegółowo

Program Coachingu dla młodych osób

Program Coachingu dla młodych osób Program Coachingu dla młodych osób "Dziecku nie wlewaj wiedzy, ale zainspiruj je do działania " Przed rozpoczęciem modułu I wysyłamy do uczestników zajęć kwestionariusz 360 Moduł 1: Samoznanie jako część

Bardziej szczegółowo

E-learning nauczanie na odległość

E-learning nauczanie na odległość E-learning nauczanie na odległość część 2. Cel prezentacji Przekonanie Państwa, że warto uatrakcyjnić i wzbogacić proces dydaktyczny w szkole o pracę z uczniem na platformie e-learningowej Moodle. część

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowe zasady oceniania z języka polskiego Opracowany przez mgr Katarzynę Krzyścin

Przedmiotowe zasady oceniania z języka polskiego Opracowany przez mgr Katarzynę Krzyścin Przedmiotowe zasady oceniania z języka polskiego Opracowany przez mgr Katarzynę Krzyścin I. Ocenianie bieżące z zajęć edukacyjnych służy monitorowaniu pracy ucznia. Ocena ma za zadanie przekazywać uczniowi

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCENIANIA JĘZYK POLSKI

KRYTERIA OCENIANIA JĘZYK POLSKI KRYTERIA OCENIANIA JĘZYK POLSKI Kryteria ocen z języka polskiego dla uczniów kl.i-iii gimnazjum z orzeczeniem o upośledzeniu w stopniu Lekkim Kryteria ocen z języka polskiego w klasie I gimnazjum Kryteria

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania z języka polskiego dla klasy V. Szkoła Podstawowa nr 3 w Ozimku Wiesława Sękowska

Przedmiotowy system oceniania z języka polskiego dla klasy V. Szkoła Podstawowa nr 3 w Ozimku Wiesława Sękowska Szkoła Podstawowa nr 3 w Ozimku Wiesława Sękowska Przedmiotowy system oceniania z języka polskiego dla klasy V 1.Przedmiotem oceny z języka polskiego są: - opanowane wiadomości przewidziane w programie

Bardziej szczegółowo

Dla Wielkopolskiego Związku Pracodawców

Dla Wielkopolskiego Związku Pracodawców Dla Wielkopolskiego Związku Pracodawców SuperMemo World Sp. z o.o. Poznań, 30.01.2014 W odpowiedzi na zapytanie dotyczące kursów SuperMemo World, przesyłam dedykowaną Państwu ofertę wraz z informacjami

Bardziej szczegółowo

II. Kontrola i ocena pracy ucznia.

II. Kontrola i ocena pracy ucznia. II. Kontrola i ocena pracy ucznia. Formy kontroli I Liceum Ogólnokształcące 1. Kontrola bieżąca (w formie oceny udziału w lekcji, odpowiedzi ustnych, niezapowiedzianych kartkówek i innych form testów osiągnięć

Bardziej szczegółowo

Diagramy związków encji. Laboratorium. Akademia Morska w Gdyni

Diagramy związków encji. Laboratorium. Akademia Morska w Gdyni Akademia Morska w Gdyni Gdynia 2004 1. Podstawowe definicje Baza danych to uporządkowany zbiór danych umożliwiający łatwe przeszukiwanie i aktualizację. System zarządzania bazą danych (DBMS) to oprogramowanie

Bardziej szczegółowo

Marcin Jaromin mjaromin@prz.edu.pl

Marcin Jaromin mjaromin@prz.edu.pl Zarządzanie portalem edukacyjnym Marcin Jaromin mjaromin@prz.edu.pl Centrum e-learningu PRz System Moodle jest zintegrowaną platformą e-nauczania, która może służyć do: prowadzenia szkoleń, które odbywają

Bardziej szczegółowo

JĘZYK ANGIELSKI KL. IV. Wymagania edukacyjne obowiązujące ucznia

JĘZYK ANGIELSKI KL. IV. Wymagania edukacyjne obowiązujące ucznia 1.Uczeń zna zagadnienia gramatyczne: JĘZYK ANGIELSKI KL. IV czas present simple: zdania oznajmujące, pytające, przeczące; przedimek określony the i przedimki nieokreślone a/an zaimki wskazujące: this/that,

Bardziej szczegółowo

Idę drogą tupiąc nogą. Problemy pisowni wyrazów z ą, ę, em, en, om, on

Idę drogą tupiąc nogą. Problemy pisowni wyrazów z ą, ę, em, en, om, on Idę drogą tupiąc nogą. Problemy pisowni wyrazów z ą, ę, em, en, om, on 1. Cele lekcji a) Wiadomości Uczeń: zna podstawowe zasady pisowni wyrazów z ą, ę, om, on, em, en, zna różnice w wymowie i piśmie omawianych

Bardziej szczegółowo

Regulamin tworzenia i prowadzenia zajęć dydaktycznych w formie elektronicznej, z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość

Regulamin tworzenia i prowadzenia zajęć dydaktycznych w formie elektronicznej, z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość Regulamin tworzenia i prowadzenia zajęć dydaktycznych w formie elektronicznej, z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość 1 Użyte w niniejszym Regulaminie określenia oznaczają odpowiednio:

Bardziej szczegółowo

Planowanie zajęć dydaktycznych stanowi roboczą syntezę treści nauczania, logiczne dopełnienie wcześniej przeprowadzonej analizy.

Planowanie zajęć dydaktycznych stanowi roboczą syntezę treści nauczania, logiczne dopełnienie wcześniej przeprowadzonej analizy. Planowanie zajęć dydaktycznych stanowi roboczą syntezę treści nauczania, logiczne dopełnienie wcześniej przeprowadzonej analizy. PROCES PLANOWANIA ZAJĘĆ DYDAKTYCZNYCH MOŻE BYĆ ROZDZIELONY NA TRZY ETAPY:

Bardziej szczegółowo

Darmowy fragment www.bezkartek.pl

Darmowy fragment www.bezkartek.pl Karolina Jekielek Samouczek języka angielskiego w zdaniach do tłumaczenia Poziom elementary Samouczek języka angielskiego w zdaniach do tłumaczenia 3 Copyright by Karolina Jekielek & e-bookowo Projekt

Bardziej szczegółowo

Komputerowe Systemy Przemysłowe: Modelowanie - UML. Arkadiusz Banasik arkadiusz.banasik@polsl.pl

Komputerowe Systemy Przemysłowe: Modelowanie - UML. Arkadiusz Banasik arkadiusz.banasik@polsl.pl Komputerowe Systemy Przemysłowe: Modelowanie - UML Arkadiusz Banasik arkadiusz.banasik@polsl.pl Plan prezentacji Wprowadzenie UML Diagram przypadków użycia Diagram klas Podsumowanie Wprowadzenie Języki

Bardziej szczegółowo

Wymagania na poszczególne oceny z języka niemieckiego w kl. I

Wymagania na poszczególne oceny z języka niemieckiego w kl. I Wymagania na poszczególne oceny z języka niemieckiego w kl. I Ocenę niedostateczną otrzymuje uczeń, który nie spełnia wymagań koniecznych powyżej 30%. Ocenę dopuszczającą otrzymuje uczeń, który: zna elementy

Bardziej szczegółowo

zajęcia w lektorat INHiS lub INEiI

zajęcia w lektorat INHiS lub INEiI Kod przedmiotu Nazwa przedmiotu KARTA PRZEDMIOTU w języku polskim w języku angielskim E/O/JZO USYTUOWANIE PRZEDMIOTU W SYSTEMIE STUDIÓW Lektorat języka niemieckiego B2 Foreign language course B2 (German)

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO W KLASACH I-III W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 6 IM. WŁADYSŁAWA BRONIEWSKIEGO W ZIELONEJ GÓRZE

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO W KLASACH I-III W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 6 IM. WŁADYSŁAWA BRONIEWSKIEGO W ZIELONEJ GÓRZE PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO W KLASACH I-III W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 6 IM. WŁADYSŁAWA BRONIEWSKIEGO W ZIELONEJ GÓRZE Opracowała: Anna Ropicka Danuta Walicht-Wiśniewska 20.09.2013r.

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA UKRAIŃSKIEGO W SZKOLE PODSTAWOWEJ

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA UKRAIŃSKIEGO W SZKOLE PODSTAWOWEJ PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA UKRAIŃSKIEGO W SZKOLE PODSTAWOWEJ Opracowała: Tetyana Ouerghi I. ZASADY: 1. Każdy uczeń jest oceniany zgodnie z zasadami sprawiedliwości. 2. Ocenie podlegają wszystkie

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA NIEMIECKIEGO DLA KLASY PIERWSZEJ GIMNAZJUM - POZIOM III0. Uczeń potrafi: Dopuszczający Dostateczny Dobry Bardzo dobry

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA NIEMIECKIEGO DLA KLASY PIERWSZEJ GIMNAZJUM - POZIOM III0. Uczeń potrafi: Dopuszczający Dostateczny Dobry Bardzo dobry WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA NIEMIECKIEGO DLA KLASY PIERWSZEJ GIMNAZJUM - POZIOM III0 Podręcznik: Magnet 1 Uczeń potrafi: Dopuszczający Dostateczny Dobry Bardzo dobry Guter Start! Rozdział I typowe zwroty

Bardziej szczegółowo

System Korekty Tekstu Polskiego

System Korekty Tekstu Polskiego Wnioski Grzegorz Szuba System Korekty Tekstu Polskiego Plan prezentacji Geneza problemu i cele pracy Opis algorytmu bezkontekstowego Opis algorytmów kontekstowych Wyniki testów Rozszerzenie pracy - uproszczona

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO KLASA IV. ocena 2 3 4 5

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO KLASA IV. ocena 2 3 4 5 1 WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO KLASA IV Ocena celująca: Uczeń spełnia wszystkie wymagania edukacyjne przewidziane na poszczególne oceny Uczeń samodzielnie poszerza swoją wiedzę, chętnie podejmuje

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne niezbędne do uzyskania śródrocznych i rocznych ocen klasyfikacyjnych z języka niemieckiego w klasie I.

Wymagania edukacyjne niezbędne do uzyskania śródrocznych i rocznych ocen klasyfikacyjnych z języka niemieckiego w klasie I. Wymagania edukacyjne niezbędne do uzyskania śródrocznych i rocznych ocen klasyfikacyjnych z języka niemieckiego w klasie I Pierwszy OCENA NIEDOSTATECZNA wystawiana jest wtedy, kiedy uczeń mimo pomocy ze

Bardziej szczegółowo

Tematyka i rozwiązania metodyczne kolejnych zajęć lekcyjnych wraz z ćwiczeniami.

Tematyka i rozwiązania metodyczne kolejnych zajęć lekcyjnych wraz z ćwiczeniami. Tematyka i rozwiązania metodyczne kolejnych zajęć lekcyjnych wraz z ćwiczeniami. Zagadnienie tematyczne (blok tematyczny): Internet i sieci (Podr.cz. II, str.37-69) Podstawa programowa: Podstawowe zasady

Bardziej szczegółowo

Sposoby sprawdzania osiągnięć edukacyjnych uczniów

Sposoby sprawdzania osiągnięć edukacyjnych uczniów 1 Sposoby sprawdzania osiągnięć edukacyjnych uczniów Dla uczniów zainteresowanych przygotowywane są ćwiczenia trudniejsze, aby mogli wykazać się swoimi umiejętnościami i wiedzą. Uczniom mającym trudności

Bardziej szczegółowo

PROGRAM ZAJĘĆ DYDAKTYCZNO- WYRÓWNAWCZYCH Z JĘZYKA POLSKIEGO I JĘZYKA ANGIELSKIEGO W KL. V I VI SZKOŁY PODSTAWOWEJ

PROGRAM ZAJĘĆ DYDAKTYCZNO- WYRÓWNAWCZYCH Z JĘZYKA POLSKIEGO I JĘZYKA ANGIELSKIEGO W KL. V I VI SZKOŁY PODSTAWOWEJ PROGRAM ZAJĘĆ DYDAKTYCZNO- WYRÓWNAWCZYCH Z JĘZYKA POLSKIEGO I JĘZYKA ANGIELSKIEGO W KL. V I VI SZKOŁY PODSTAWOWEJ R. SZK. 2013/2014 Opracowała i realizuje Aneta Topczewska nauczyciel języka angielskiego

Bardziej szczegółowo

PROGRAM ZAJĘĆ WYRÓWNAWCZYCH Z JĘZYKA POLSKIEGO REALIZOWANY W RAMACH PROJEKTU NOWA JAKOŚĆ EDUKACJI W PYSKOWICACH W OKRESIE OD 1.10.2013-30.06.

PROGRAM ZAJĘĆ WYRÓWNAWCZYCH Z JĘZYKA POLSKIEGO REALIZOWANY W RAMACH PROJEKTU NOWA JAKOŚĆ EDUKACJI W PYSKOWICACH W OKRESIE OD 1.10.2013-30.06. PROGRAM ZAJĘĆ WYRÓWNAWCZYCH Z JĘZYKA POLSKIEGO REALIZOWANY W RAMACH PROJEKTU NOWA JAKOŚĆ EDUKACJI W PYSKOWICACH W OKRESIE OD 1.10.2013-30.06.2015 Opracowała mgr Agnieszka Nalepka 1. Wstęp warunki realizacji

Bardziej szczegółowo

Zasady ruchu drogowego dla rowerzysty - przypomnienie wiadomości. Wykorzystanie podstawowych funkcji przeglądarki do przeglądania stron WWW.

Zasady ruchu drogowego dla rowerzysty - przypomnienie wiadomości. Wykorzystanie podstawowych funkcji przeglądarki do przeglądania stron WWW. KONSPEKT ZAJĘĆ EDUKACYJNYCH I. Metryczka zajęć edukacyjnych 1. Imię i Nazwisko prowadzącego zajęcia : 2. Data: 22.05.2009 3. Placówka kształcenia : Publiczna szkoła podstawowa nr.opolu 4. Grupa dydaktyczna

Bardziej szczegółowo

ABC e - learningu. PROJEKT PL35 KOMPETENTNY URZĘDNIK WYśSZA JAKOŚĆ USŁUG W WIELKOPOLSCE

ABC e - learningu. PROJEKT PL35 KOMPETENTNY URZĘDNIK WYśSZA JAKOŚĆ USŁUG W WIELKOPOLSCE ABC e - learningu Termin e-learning (z ang. learning nauka, wiedza, poznanie) oznacza nauczanie na odległość przy wykorzystaniu najnowocześniejszych technik informatycznych. Dydaktyka wspomagana jest za

Bardziej szczegółowo

Inteligentne Multimedialne Systemy Uczące

Inteligentne Multimedialne Systemy Uczące Działanie realizowane w ramach projektu Absolwent informatyki lub matematyki specjalistą na rynku pracy Matematyka i informatyka może i trudne, ale nie nudne Inteligentne Multimedialne Systemy Uczące dr

Bardziej szczegółowo

Założenia programowe

Założenia programowe Założenia programowe Nauczanie języków obcych w szkole jest ograniczone czasowo (wymiarem godzin lekcyjnych) i tematycznie (programem nauczania) i z przyczyn oczywistych skupia się często na zagadnieniach

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ROSYJSKIEGO KL.VI

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ROSYJSKIEGO KL.VI PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ROSYJSKIEGO KL.VI I. Obszary aktywności ucznia w zakresie wiedzy, umiejętności i postaw, będące przedmiotem oceny. 1. Mówienie poprawne pod względem gramatycznym

Bardziej szczegółowo

Księgarnia internetowa Lubię to!» Nasza społeczność

Księgarnia internetowa Lubię to!» Nasza społeczność Kup książkę Poleć książkę Oceń książkę Księgarnia internetowa Lubię to!» Nasza społeczność SPIS TREŚCI Drodzy Uczniowie!........................................... 5 Rozdział 1. Bezpieczne posługiwanie

Bardziej szczegółowo

I. PROJEKT EDUKACYJNY CO TO TAKIEGO?

I. PROJEKT EDUKACYJNY CO TO TAKIEGO? I. PROJEKT EDUKACYJNY CO TO TAKIEGO? Projekt edukacyjny jest to metoda nauczania, która kształtuje wiele umiejętności oraz integruje wiedzę z różnych przedmiotów. Istotą projektu jest samodzielna praca

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY dla uczniów klasy III Gimnazjum nr 47 sportowego w Krakowie opracowany: przez zespół polonistów gimnazjum

WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY dla uczniów klasy III Gimnazjum nr 47 sportowego w Krakowie opracowany: przez zespół polonistów gimnazjum WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY dla uczniów klasy III Gimnazjum nr 47 sportowego w Krakowie opracowany: przez zespół polonistów gimnazjum CZYTANIE ZE ZROZUMIENIEM Obowiązuje znajomość lektur:

Bardziej szczegółowo

Język obcy nowożytny - KLASY IV-VI. Cele kształcenia wymagania ogólne

Język obcy nowożytny - KLASY IV-VI. Cele kształcenia wymagania ogólne Wyciąg z: Podstawa programowa kształcenia ogólnego dla szkół podstawowych (str. 24 26 i str. 56) Załącznik nr 2 do: rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 23 grudnia 2008 r. w sprawie podstawy

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO KLASY IV-VI SZKOŁA PODSTAWOWA W CHORZEWIE. Spis treści

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO KLASY IV-VI SZKOŁA PODSTAWOWA W CHORZEWIE. Spis treści PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO KLASY IV-VI SZKOŁA PODSTAWOWA W CHORZEWIE Spis treści I. Główne założenia PSO... 1 II. Obszary aktywności podlegające ocenie... 1-2 III. Sposoby sprawdzania

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie e-learningu we wspomaganiu procesu nauczania na Uniwersytecie Ekonomicznym w Katowicach na przykładzie AE Katowice elearning System

Wykorzystanie e-learningu we wspomaganiu procesu nauczania na Uniwersytecie Ekonomicznym w Katowicach na przykładzie AE Katowice elearning System Wykorzystanie e-learningu we wspomaganiu procesu nauczania na Uniwersytecie Ekonomicznym w Katowicach na przykładzie AE Katowice elearning System Prof. zw. dr hab. inż Celina M. Olszak Dr Kornelia Batko

Bardziej szczegółowo

Platformy e-learningowe nowe możliwości wzbogacania oferty dydaktycznej w bibliotece akademickiej. Seminarium PolBiT Warszawa, 18-19.03.

Platformy e-learningowe nowe możliwości wzbogacania oferty dydaktycznej w bibliotece akademickiej. Seminarium PolBiT Warszawa, 18-19.03. Platformy e-learningowe nowe możliwości wzbogacania oferty dydaktycznej w bibliotece akademickiej Seminarium PolBiT Warszawa, 18-19.03.2010 Wybrane pola zastosowań e-learningu typowe indywidualne bądź

Bardziej szczegółowo

Analiza wyników egzaminu gimnazjalnego. Test język obcy nowożytny język angielski (poziom podstawowy) Test GA-P1-122

Analiza wyników egzaminu gimnazjalnego. Test język obcy nowożytny język angielski (poziom podstawowy) Test GA-P1-122 Analiza wyników egzaminu gimnazjalnego Test język obcy nowożytny język angielski (poziom podstawowy) Test GA-P1-122 Zestaw egzaminacyjny z zakresu języka angielskiego składał się z jedenastu zadań zamkniętych,

Bardziej szczegółowo

Wyższa Szkoła Pedagogiczna ZNP w Warszawie. Specjalność: Pedagogika pracy z zarządzaniem i marketingiem,

Wyższa Szkoła Pedagogiczna ZNP w Warszawie. Specjalność: Pedagogika pracy z zarządzaniem i marketingiem, Wyższa Szkoła Pedagogiczna ZNP w Warszawie Katedra Pedagogiki Pracy dr hab. Henryk Bednarczyk Technologia kształcenia zawodowego Plan nauczania Specjalność: Pedagogika pracy z zarządzaniem i marketingiem,

Bardziej szczegółowo

im. Wojska Polskiego w Przemkowie

im. Wojska Polskiego w Przemkowie Szkołła Podstawowa nr 2 im. Wojska Polskiego w Przemkowie PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA PRZYRODA Nauczyciel: mgr inż. Maria Kowalczyk Przedmiotowy System Oceniania został opracowany na podstawie Rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA - JĘZYK POLSKI KLASY I - III GIMNAZJUM

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA - JĘZYK POLSKI KLASY I - III GIMNAZJUM PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA - JĘZYK POLSKI KLASY I - III GIMNAZJUM Cele oceniania w przedmiocie: diagnozowanie umiejętności ucznia, dostarczanie informacji o wynikach nauczania rodzicom, motywowanie

Bardziej szczegółowo

OPIS WYMOGÓW JAKOŚCI ŚWIADCZENIA USŁUG e-learnig

OPIS WYMOGÓW JAKOŚCI ŚWIADCZENIA USŁUG e-learnig OPIS WYMOGÓW JAKOŚCI ŚWIADCZENIA USŁUG e-learnig E-learning jako usługa rozwojowa E-learning to jedna z forma zdalnego nauczania (tj. formy wspomagania procesu uczenia się technologiami informacyjno-komunikacyjnymi)

Bardziej szczegółowo

Platforma MOODLE Podział użytkowników kursu na grupy

Platforma MOODLE Podział użytkowników kursu na grupy Platforma MOODLE Podział użytkowników kursu na grupy Jak zapisać studentów na kurs? Jak zarządzać uprawnieniami uczestników e-kursu? Jak usunąć studentów z kursu? Jak zarządzać pracą grupy w Internecie?

Bardziej szczegółowo

CZĘŚCI MOWY (Partes orationis) podstawowe kategorie wyrazów w języku

CZĘŚCI MOWY (Partes orationis) podstawowe kategorie wyrazów w języku Jerzy Gwiazda SKŁADNIA ŁACIŃSKA próba opracowania wybranych elementów gramatyki języka łacińskiego z zakresu składni bądź elementów gramatyki pomocnych w rozumieniu składni CZĘŚCI MOWY (Partes orationis)

Bardziej szczegółowo

Microsoft Class Server. Waldemar Pierścionek, DC EDUKACJA

Microsoft Class Server. Waldemar Pierścionek, DC EDUKACJA Microsoft Class Server Waldemar Pierścionek, DC EDUKACJA Czym jest Microsoft Class Server? Platforma edukacyjna dla szkół Nowe możliwości dla: nauczyciela, ucznia, rodzica Tworzenie oraz zarządzanie biblioteką

Bardziej szczegółowo

TESTY LOGIKA. redakcja naukowa ZBIGNIEW PINKALSKI

TESTY LOGIKA. redakcja naukowa ZBIGNIEW PINKALSKI TESTY LOGIKA redakcja naukowa ZBIGNIEW PINKALSKI Warszawa 2012 Spis treści Wykaz skrótów i symboli... 7 Wprowadzenie... 9 Rozdział I Nazwy... 11 Rozdział II Kategorie syntaktyczne... 17 Rozdział III Pytania...

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCEN Z JĘZYKA POLSKIEGO W KLASIE IV

KRYTERIA OCEN Z JĘZYKA POLSKIEGO W KLASIE IV KRYTERIA OCEN Z JĘZYKA POLSKIEGO W KLASIE IV OCENĘ CELUJĄCĄ, otrzymuje uczeń, którego wiedza znacznie wykracza poza obowiązujący program nauczania. - twórczo i samodzielnie rozwija własne uzdolnienia i

Bardziej szczegółowo

Opracowała: Paulina Zasada-Jagieła

Opracowała: Paulina Zasada-Jagieła Program pracy na zajęciach z języka francuskiego (zajęcia przeznaczone dla uczniów klas II i III gimnazjum w Zespole Szkół Gimnazjum nr 2 w Jędrzejowie) Opracowała: Paulina Zasada-Jagieła METRYCZKA PROGRAMU

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania MATEMATYKA Miejskie Gimnazjum nr 3 im. Jana Pawła II

Przedmiotowy system oceniania MATEMATYKA Miejskie Gimnazjum nr 3 im. Jana Pawła II Przedmiotowy system oceniania MATEMATYKA Miejskie Gimnazjum nr 3 im. Jana Pawła II Przedmiotem oceniania są: - wiadomości, - umiejętności, - postawa ucznia i jego aktywność. Cele ogólne oceniania: - rozpoznanie

Bardziej szczegółowo

Projekt szkolenia on-line w bibliotece akademickiej

Projekt szkolenia on-line w bibliotece akademickiej Anna Gruca anna.gruca@bg.agh.edu.pl Projekt szkolenia on-line w bibliotece akademickiej Przysposobienie biblioteczne w BG AGH Przysposobienie biblioteczne w Bibliotece Głównej AGH Nieobowiązkowe Treść

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z PRZEDMIOTU ELEMENTY PSYCHOLOGII W LICEUM

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z PRZEDMIOTU ELEMENTY PSYCHOLOGII W LICEUM Zespół Szkół Nr 4 w Wałbrzychu PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z PRZEDMIOTU ELEMENTY PSYCHOLOGII W LICEUM Rok szkolny 2015/2016 Opracowała: mgr Justyna Oleksy Wałbrzych, 1 września 2015r. Przedmiotowy System

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ROSYJSKIEGO w roku szkolnym 2015/2016

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ROSYJSKIEGO w roku szkolnym 2015/2016 PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ROSYJSKIEGO w roku szkolnym 2015/2016 1. Podstawa prawna: Rozporządzenie MENiS z 7. września 2004r. w sprawie warunków i sposobu oceniania, klasyfikowania i promowania

Bardziej szczegółowo

Pojęcie i klasyfikacja podatków

Pojęcie i klasyfikacja podatków Pojęcie i klasyfikacja podatków 1. Cele lekcji a) Wiadomości Zapoznanie z pojęciem podatku. Charakterystyka poszczególnych podatków bezpośrednich i pośrednich. b) Umiejętności Doskonalenie umiejętności

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA PROGRAMOWE DLA KLASY IV SZKOŁY PODSTAWOWEJ Z PRZEDMIOTU JĘZYK POLSKI NA ROK SZKOLNY 2014/2015

WYMAGANIA PROGRAMOWE DLA KLASY IV SZKOŁY PODSTAWOWEJ Z PRZEDMIOTU JĘZYK POLSKI NA ROK SZKOLNY 2014/2015 WYMAGANIA PROGRAMOWE DLA KLASY IV SZKOŁY PODSTAWOWEJ Z PRZEDMIOTU JĘZYK POLSKI NA ROK SZKOLNY 2014/2015 Celujący Bardzo dobry Spełnia wymagania na ocenę bardzo dobrą i ponadto: Mówienie formułuje twórcze

Bardziej szczegółowo

Etap I wprowadzenie regulaminów oraz oferty edukacyjnej

Etap I wprowadzenie regulaminów oraz oferty edukacyjnej Etap I wprowadzenie regulaminów oraz oferty edukacyjnej Na wstępie realizacji pierwszego etapu funkcjonowania systemu, należy dla każdej szkoły obsługiwanej przez Punkt Naboru wprowadzić treść regulaminu

Bardziej szczegółowo

ZAJĘCIA DLA DZIECI Z TRUDNOŚCIAMI W CZYTANIU I PISANIU ( MARZEC / KWIECIEŃ )

ZAJĘCIA DLA DZIECI Z TRUDNOŚCIAMI W CZYTANIU I PISANIU ( MARZEC / KWIECIEŃ ) ZAJĘCIA DLA DZIECI Z TRUDNOŚCIAMI W CZYTANIU I PISANIU ( MARZEC / KWIECIEŃ ) Zajęcia prowadzone w tym okresie obejmowały ćwiczenia i zabawy powiązane treściowo z materiałem nauczania dla klasy trzeciej

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy System Oceniania z języka angielskiego

Przedmiotowy System Oceniania z języka angielskiego Przedmiotowy System Oceniania z języka angielskiego Szkoła Podstawowa w Trzebielu Klasa IV opracowała Katarzyna Zawistowska Przedmiotowy System Oceniania z języka angielskiego jest zgodny z WSO Szkoły

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1. Specyfikacja techniczna portalu internetowego Łódź, 15.10.2012 r.

Załącznik nr 1. Specyfikacja techniczna portalu internetowego Łódź, 15.10.2012 r. Załącznik nr 1. Specyfikacja techniczna portalu internetowego Łódź, 15.10.2012 r. Stworzenie platformy internetowej na potrzeby projektu. 1 Wykonanie portalu internetowego na potrzeby e-usługi, obejmującego

Bardziej szczegółowo

Uczniów obowiązują wiadomości i umiejętności nabyte w klasach IV i V.

Uczniów obowiązują wiadomości i umiejętności nabyte w klasach IV i V. KLASA VI Uczniów obowiązują wiadomości i umiejętności nabyte w klasach IV i V. (ocenę wyższą otrzymuje uczeń, który spełnia wszystkie wymagania ocen niższych pozytywnych) OCENA CELUJĄCA Otrzymuje ją uczeń,

Bardziej szczegółowo

Poznań, 30.01.2014. Szanowni Państwo,

Poznań, 30.01.2014. Szanowni Państwo, Poznań, 30.01.2014 Szanowni Państwo, Z myślą o Potrzebach Państwa Firmy w SuperMemo Language Center przygotowaliśmy dla ofertę składającą się z autorskich rozwiązań, wspierających efektywną naukę języków

Bardziej szczegółowo

Analiza wyników egzaminu gimnazjalnego 2013 r. Test humanistyczny język polski Test GH-P1-132

Analiza wyników egzaminu gimnazjalnego 2013 r. Test humanistyczny język polski Test GH-P1-132 Analiza wyników egzaminu gimnazjalnego 2013 r. Test humanistyczny język polski Test GH-P1-132 Zestaw zadań egzaminacyjnych z zakresu języka polskiego posłużył do sprawdzenia poziomu opanowania wiedzy i

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy System Oceniania z zajęć komputerowych w klasach IV - VI

Przedmiotowy System Oceniania z zajęć komputerowych w klasach IV - VI Przedmiotowy System Oceniania z zajęć komputerowych w klasach IV - VI Obszary aktywności ucznia w zakresie wiedzy, umiejętności i postaw, będące przedmiotem oceny Z uwagi na charakter przedmiotu jedną

Bardziej szczegółowo

Co nowego na sprawdzianie po szkole podstawowej w 2015 roku

Co nowego na sprawdzianie po szkole podstawowej w 2015 roku Co nowego na sprawdzianie po szkole podstawowej w 2015 roku fot. Shutterstock / Olesya Feketa 1 Od nowej podstawy programowej do nowej formuły sprawdzianu Rozpoczynający się rok szkolny będzie dla II etapu

Bardziej szczegółowo

Przebieg i organizacja kursu

Przebieg i organizacja kursu Przebieg i organizacja kursu ORGANIZACJA KURSU: Kurs Wdrożenie podstawy programowej kształcenia ogólnego w przedszkolach i szkołach. Rola koordynatora w projekcie prowadzony jest przez Internet. Zadania

Bardziej szczegółowo

Szkolenie z użytkowania platformy ONLINE.WSNS

Szkolenie z użytkowania platformy ONLINE.WSNS WYŻSZA SZKOŁA NAUK SPOŁECZNYCH z siedzibą w Lublinie PLATFORMA E-LEARNING Szkolenie z użytkowania platformy ONLINE.WSNS Lublin, 2011 admin@wsns.pl 2011 Wyższa Szkoła Nauk Społecznych http://www.wsns.pl

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie programu Paint na lekcjach matematyki w nauczaniu zintegrowanym

Wykorzystanie programu Paint na lekcjach matematyki w nauczaniu zintegrowanym Hanna Łukasiewicz HaniaLukasiewicz@interia.pl. Wykorzystanie programu Paint na lekcjach matematyki w nauczaniu zintegrowanym "Technologia informacyjna może wspomagać i wzbogacać wszechstronny rozwój uczniów,

Bardziej szczegółowo

Kryteria ocen z języka polskiego w klasie 4. Ocenę celującą - otrzymuje uczeń, którego wiedza znacznie przekracza poza obowiązujący program nauczania:

Kryteria ocen z języka polskiego w klasie 4. Ocenę celującą - otrzymuje uczeń, którego wiedza znacznie przekracza poza obowiązujący program nauczania: Kryteria ocen z języka polskiego w klasie 4 Ocenę celującą - otrzymuje uczeń, którego wiedza znacznie przekracza poza obowiązujący program nauczania: Bierze udział i osiąga sukcesy w konkursach szkolnych

Bardziej szczegółowo

STUDIUM JĘZYKÓW OBCYCH KARTA PRZEDMIOTU Język obcy. Język polski, poziom A2

STUDIUM JĘZYKÓW OBCYCH KARTA PRZEDMIOTU Język obcy. Język polski, poziom A2 STUDIUM JĘZYKÓW OBCYCH KARTA PRZEDMIOTU Język obcy Nazwa w języku polskim Język polski, poziom A2 Nazwa w języku angielskim Polish language, level A2 Kierunek studiów (jeśli dotyczy) - Specjalność (jeśli

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania z historii dla uczniów Gimnazjum.

Przedmiotowy system oceniania z historii dla uczniów Gimnazjum. Przedmiotowy system oceniania z historii dla uczniów Gimnazjum. 1. Przedmiotowy System Oceniania został opracowany na podstawie Wewnątrzszkolnego Systemu Oceniania (WSO) zgodnego z Rozporządzeniem Ministra

Bardziej szczegółowo

ZASADY OCENIANIA UCZNIÓW Z INFORMATYKI W XXXV LO IM. BOLESŁAWA PRUSA

ZASADY OCENIANIA UCZNIÓW Z INFORMATYKI W XXXV LO IM. BOLESŁAWA PRUSA ZASADY OCENIANIA UCZNIÓW Z INFORMATYKI W XXXV LO IM. BOLESŁAWA PRUSA 1. Przedmiotowe zasady oceniania są zgodne z WZO 2. Ocenianiu podlegają następujące formy aktywności ucznia: prace pisemne ( prace klasowe,

Bardziej szczegółowo

CZY PYTANIE MUSI MIEĆ ZNAK ZAPYTANIA? O SPOSOBACH FORMUŁOWANIA PYTAŃ PRZEZ DZIECI

CZY PYTANIE MUSI MIEĆ ZNAK ZAPYTANIA? O SPOSOBACH FORMUŁOWANIA PYTAŃ PRZEZ DZIECI Małgorzata Dagiel CZY PYTANIE MUSI MIEĆ ZNAK ZAPYTANIA? O SPOSOBACH FORMUŁOWANIA PYTAŃ PRZEZ DZIECI Edukacja językowa na poziomie klas początkowych jest skoncentrowana na działaniach praktycznych dzieci.

Bardziej szczegółowo

PODSTAWOWE WIADOMOŚCI Z GRAMATYKI POLSKIEJ I WŁOSKIEJ SZKIC PORÓWNAWCZY

PODSTAWOWE WIADOMOŚCI Z GRAMATYKI POLSKIEJ I WŁOSKIEJ SZKIC PORÓWNAWCZY PODSTAWOWE WIADOMOŚCI Z GRAMATYKI POLSKIEJ I WŁOSKIEJ SZKIC PORÓWNAWCZY NR 134 Katarzyna Kwapisz Osadnik PODSTAWOWE WIADOMOŚCI Z GRAMATYKI POLSKIEJ I WŁOSKIEJ SZKIC PORÓWNAWCZY Wydawnictwo Uniwersytetu

Bardziej szczegółowo

JĘZYK POLSKI WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY ORAZ SPOSOBY SPRAWDZANIA OSIĄGNIĘĆ UCZNIA KLASA V

JĘZYK POLSKI WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY ORAZ SPOSOBY SPRAWDZANIA OSIĄGNIĘĆ UCZNIA KLASA V JĘZYK POLSKI WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY ORAZ SPOSOBY SPRAWDZANIA OSIĄGNIĘĆ UCZNIA KLASA V (ocenę wyższą otrzymuje uczeń, który spełnia wszystkie wymagania ocen niższych pozytywnych) OCENA

Bardziej szczegółowo

Sposoby sprawdzania i oceniania osiągnięć edukacyjnych uczniów

Sposoby sprawdzania i oceniania osiągnięć edukacyjnych uczniów Sposoby sprawdzania i oceniania osiągnięć edukacyjnych uczniów Umiejętności oceniane na lekcjach języka polskiego: mówienie (opowiadanie ustne- twórcze i odtwórcze); czytanie: o głośne i wyraziste, o ciche

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne dydaktyczne, ROZDZIAŁ I: HALLO!

Wymagania edukacyjne dydaktyczne, ROZDZIAŁ I: HALLO! Gimnazjum w Pewli Ślemieńskiej Nauczyciel: Marek Nowak Plan wynikowy z języka niemieckiego dla klasy pierwszej gimnazjum na podstawie programu DKW 4014-233/99 i podręcznika DACHfenster (dla klasy realizującej

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA ZAJĘCIA KOMPUTEROWE

PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA ZAJĘCIA KOMPUTEROWE PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA ZAJĘCIA KOMPUTEROWE Szkoła podstawowa I etap kształcenia: Klasy I-III Opracowanie: Justyna Tatar Zajęcia komputerowe w Szkole Podstawowej w Bukowie realizowane są wg programu

Bardziej szczegółowo

1. Opis merytoryczny

1. Opis merytoryczny WNIOSEK O PORTFOLIO: Opracowanie koncepcji wielojęzycznych generatorów gramatycznych pełniących rolę narzędzi informatycznych typu Machine-Aided Human Translation Autorzy: Mirosław Gajer, Zbigniew Handzel,

Bardziej szczegółowo

Podstawowa dokumentacja metodyczna w pracy nauczyciela Konspekt i scenariusz lekcji. Oprac: Beata Rutkowska doradca metodyczny

Podstawowa dokumentacja metodyczna w pracy nauczyciela Konspekt i scenariusz lekcji. Oprac: Beata Rutkowska doradca metodyczny Podstawowa dokumentacja metodyczna w pracy nauczyciela Konspekt i scenariusz lekcji Oprac: Beata Rutkowska doradca metodyczny Czym jest konspekt lub scenariusz? Najogólniej konspekt czy scenariusz to pisemny

Bardziej szczegółowo

II. Kontrola i ocena pracy ucznia.

II. Kontrola i ocena pracy ucznia. II. Kontrola i ocena pracy ucznia. Formy kontroli A. Kontrola bieżąca (sprawdza postępy uczniów, zachęcając ich do dalszej systematycznej pracy, pozwala na uzupełnienie braków w wiedzy i skorygować błędy).

Bardziej szczegółowo

Formy dokształcania studentów przyszłych nauczycieli z wykorzystaniem narzędzi TI

Formy dokształcania studentów przyszłych nauczycieli z wykorzystaniem narzędzi TI Małgorzata Bartoszewicz goskab@amu.edu.pl Wydział Chemii, Zakład Dydaktyki Chemii Uniwersytet im. Adama Mickiewicza Poznań Formy dokształcania studentów przyszłych nauczycieli z wykorzystaniem narzędzi

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie to ma na celu zarysowanie tego problemu i postawienie uczniów w sytuacji podejmowania decyzji, która zawsze wiąże się z pewnym ryzykiem.

Ćwiczenie to ma na celu zarysowanie tego problemu i postawienie uczniów w sytuacji podejmowania decyzji, która zawsze wiąże się z pewnym ryzykiem. Opis ćwiczenia ĆWICZENIE Czy biznes jest opłacalny? Ent-teach Rozdział 3 Analiza Rynku To ćwiczenie skierowane jest do studentów wszystkich obszarów kształcenia zawodowego, którzy biorą udział w projekcie

Bardziej szczegółowo

Monika Góral, Krzysztof Grynienko, Monika Jasińska, Piotr Kryszkiewicz

Monika Góral, Krzysztof Grynienko, Monika Jasińska, Piotr Kryszkiewicz Powtórzenie wiadomości o układach równań { { 2x + 3y = 5 6x + 9y = 15 x + 2y = 7 2x y = 1 { 4x + 2y = 8 5x + 3y = 9 { 4x + y = 2 5x 3y = 11 2x + 3y = 5 6x + 9y = 15 4x + 2y = 8 5x + 3y = 9 { MATEMATYKA

Bardziej szczegółowo

Kategorie werbalne polszczyzny

Kategorie werbalne polszczyzny Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego 1 Tryb, czas, osoba 2 Kategorie imienne i werbalne Kategorie imienne przypadek liczba rodzaj *stopień *deprecjatywność Kategorie werbalne tryb czas osoba aspekt

Bardziej szczegółowo

projektów oraz innych form aktywności. Wskazane jest, aby te decyzje były podejmowane wraz z uczniami, przy uwzględnieniu ich sugestii.

projektów oraz innych form aktywności. Wskazane jest, aby te decyzje były podejmowane wraz z uczniami, przy uwzględnieniu ich sugestii. Przedmiotowy system oceniania 132 PA Przedmiotowy system oceniania dla przedmiotu: język niemiecki, gimnazjum, poziom III.0 służy nauczycielom i uczniom do rozpoznania poziomu i postępów ucznia w opanowaniu

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA JĘZYK KASZUBSKI

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA JĘZYK KASZUBSKI PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA JĘZYK KASZUBSKI KLASY I VI I. Ocenianie osiągnięć uczniów w zakresie języka kaszubskiego ma na celu : - zmierzenie wyników pracy ucznia, - ujawnienie jego osiągnięć i braków,

Bardziej szczegółowo