Działalność promocyjna w koncepcji sustainability

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Działalność promocyjna w koncepcji sustainability"

Transkrypt

1 Arnold Pabian Instytut Marketingu, Wydział Zarządzania, Politechnika Częstochowska Działalność promocyjna w koncepcji sustainability Sustainability to szczególny paradygmat współczesności, mający wpływ na działalność biznesową oraz jej funkcjonalne obszary, do których zaliczany jest również marketing 1. Stanowi odpowiedź na pogarszający się stan zdrowia naszej planety, spowodowany ciągłym wzrostem zagrożeń ekologicznych i społecznych. Globalne zagrożenia zmuszają do przyspieszenia działań mających na celu przekształcenie społeczeństw konsumpcyjnych w społeczeństwa zrównoważone, oparte na zrównoważonej konsumpcji i produkcji. Szczególną rolę w tej transformacji może odegrać marketing, w tym zintegrowana promocja-mix, stanowiąca ważną jego część. Powinna ona za pośrednictwem proekologicznych i prospołecznych mediów, form oraz treści zachęcać nabywców na rynkach konsumenckich i instytucjonalnych do zachowań zgodnych z zasadami zrównoważonego rozwoju. W strukturze zrównoważonego marketingu (sustainable/sustainability marketing), zaliczanego do młodego, dopiero kształtującego się obszaru wiedzy, zwanego sustainable science, promocja-mix przyjmuje postać zrównoważonej promocji-mix (sustainable promotion-mix). W artykule przedstawiono warunki, jakie powinny spełniać media, formy i treści promocji-mix w obszarze sustainability, oraz bariery utrudniające ich spełnienie. Wskazano również nieprawidłowości posługiwania się zrównoważoną promocją-mix przez współczesne organizacje. Promocja jako element zrównoważonego marketingu 1 A. Pabian, B. Pabian, Perspektywy rozwoju koncepcji sustainability w aspekcie różnic kulturowych, Ekonomika i Organizacja Przedsiębiorstwa 2012, nr 2. Problemy ekologiczne i społeczne oraz wynikające z nich zagrożenia, stały się inspiracją do powstania koncepcji zrównoważonego rozwoju (sustainable development). Przenikające do marketingu jego idee zapoczątkowały tworzenie nowego nurtu, zwanego sustainable lub sustainability marketing. Ponieważ często określenia te uznaje się za synonimy, dlatego w dalszej części artykułu autor zastąpi je jednym wspólnym terminem zrównoważony marketing. Światowy dorobek naukowy dotyczący zrównoważonego marketingu jest, jak na razie, niewielki. Wartościowe książki na jego temat napisali m.in.: F. Belz i K. Peattie, D. Martin i J. Schouten, D. Kadirov, K. Leitner. Zrównoważony marketing jest następstwem, jak twierdzą P. Baines, Ch. Fill i K. Page, posmodernistycznego ruchu, który uznaje, że kapitalistyczny postęp nie może być kontynuowany bez uwzględnienia wpływu marketingowych praktyk na społeczeństwo. Jego istotą jest poszukiwanie rozwiązań w układzie: ludzie, planeta, dobrobyt 2. D. Martin i J. Schouten definiują zrównoważony marketing jako proces tworzenia, komunikowania i dostarczania wartości konsumentom w sposób, który chroni i wzmacnia naturalny (środowiskowy) oraz ludzki kapitał 3. K. Leitner utożsamia ten nurt z podnoszeniem wartości dla klienta przez tworzenie wartości ekologicznych i społecznych. Według niego istotą zrównoważonego marketingu jest zachowanie równowagi między ekonomicznymi, ekologicznymi i społecznymi rezultatami działalności w całym cyklu życia produktu 4. F. Belz i K. Peattie twierdzą, że podstawę zrównoważonego marketingu stanowi rozumienie społecznych i środowiskowych problemów makroskali. Powinna mu towarzyszyć analiza społecznego oraz ekologicznego wpływu działalności i produktów na mikroskalę środowisko, w którym funkcjonuje organizacja 5. Również w niektórych klasycznych pozycjach zwartych poświęco- 2 P. Baines, Ch. Fill, K. Page, Marketing, Oxford University Press, New York 2008, s D. Martin, J. Schouten, Sustainable Marketing, Prentice Hall, 2012, s K. Leitner, Balanced Sustainability Marketing, Verlag, Berlin 2010, s F. Belz, K. Peattie, Sustainability Marketing, J. Wiley & Sons, 2010, s

2 nych marketingowi można znaleźć informacje dotyczące tej nowej koncepcji. Na przykład w polskim tłumaczeniu książki Marketing. Wprowadzenie autorstwa G. Armstronga i P. Kotlera zawarto rozdział zatytułowany Marketing zrównoważony: społeczna odpowiedzialność i etyka biznesu 6. A. Pabian przedstawił i opisał strukturę zrównoważonego marketingu obejmującą następujące główne jego obszary 7 : zrównoważone badanie i analiza otoczenia marketingowego, zrównoważony wybór rynków docelowych, zrównoważony marketing-mix, zarządzanie zrównoważoną działalnością marketingową. Autor wykazał, że rozwój i wdrażanie koncepcji zrównoważenia w organizacjach gospodarczych zależy przede wszystkim od wrażliwych ekologicznie i społecznie pracowników zatrudnionych na stanowiskach kierowniczych i niekierowniczych 8. Opisał jedną z najważniejszych barier wdrażania koncepcji sustainablility w skali międzynarodowej i globalnej, którą stanowią różnice kulturowe między narodami oraz klastrami narodów (country clusters) 9. Działalność promocyjna stanowi element zrównoważonego marketingu-mix. Autor określa ją mianem zrównoważonej promocji-mix, obejmującej reklamę, marketing bezpośredni, promocję sprzedaży, public relations i promocję osobistą w procesach sprzedaży 10. Zrównoważona promocja-mix stanowi kombinację instrumentów komunikacyjnego oddziaływania na otoczenie, za pośrednictwem których organizacja osiąga swoje cele marketingowe z uwzględnieniem zasad zrównoważonego rozwoju 11. Najbardziej predestynowane do posługiwania się zrównoważoną promocją-mix są zrównoważone przedsiębiorstwa, a więc organizacje produkcyjne, które działają zgodnie z zasadami zrównoważonego rozwoju. W takich przedsiębiorstwach wszystkie zasoby w postaci: personelu, dóbr podstawowych (infrastruktura, maszyny, urządzenia, wyposażenie) oraz dóbr wchodzących (surowce, materiały, 6 G. Armstrong, P. Kotler, Marketing. Wprowadzenie, Oficyna Wolters Kluwer Business, Warszawa 2012, s A. Pabian, Marketing w koncepcji sustainability, Ekonomika i Organizacja Przedsiębiorstwa 2010, nr 10; A. Pabian, Zrównoważony marketing na rynku przedsiębiorstw. W: Trendy i koncepcje w marketingu i sprzedaży business to business, Z. Waśkowski, M. Zieliński (red.), Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu 2012, nr 226 oraz inne publikacje. 8 A. Pabian, Sustainable personel pracownicy przedsiębiorstwa przyszłości, Zarządzanie Zasobami Ludzkimi 2011, nr 5. 9 A. Pabian, B. Pabian, Perspektywy rozwoju koncepcji sustainability..., jw. 10 Elementy promocji-mix według: A. Pabian, Promocja. Nowoczesne środki i formy, Difin, Warszawa 2008, s Rozszerzenie definicji zawartej w A. Pabian, Promocja. Nowoczesne środki i formy, jw., s. 29. części itp.) wykazują cechy zrównoważenia 12. Ich użycie w procesach produkcji skutkuje wytwórstwem zrównoważonych produktów (sustainable products), które mają za zadanie zaspokoić potrzeby konsumenta i jednocześnie w całym swoim cyklu życia przyczyniać się do osiągania celów ekologicznych i społecznych 13. Jeżeli produkt lub usługa nie spełniają swoich podstawowych funkcji, a ich wytwórca stwarza jedynie pozory angażowania się w zrównoważony rozwój, to jest mało prawdopodobne, aby zrównoważona promocja-mix stanowiła dla konsumentów wystarczający powód do zakupu. Zrównoważona promocja-mix, bez względu na swoje instrumentarium, powinna być zintegrowana. Oznacza to, że wszystkie komunikaty we wszystkich mediach mają oddziaływać na odbiorców razem, holistycznie, umożliwiając sprawniejsze osiąganie celów organizacji, w tym wzmacniając jej wizerunek i pozycję rynkową. Brak integracji często skutkuje gmatwaniną różnych przekazów idących w różnych kierunkach i do różnych audytoriów. Takie komunikaty mogą przeczyć sobie wzajemnie, osłabiając wiarygodność firmy lub marki oraz dezinformując odbiorców 14. Sprawne posługiwanie się zrównoważoną promocją-mix wymaga dobrej znajomości rynku, a szczególnie docelowych segmentów, do których będą kierowane jej komunikaty. Trzeba bowiem pamiętać, że klienci tworzący poszczególne segmenty mogą mieć różny stosunek do problemów ekologicznych i społecznych, co stanowi następstwo ich stylów życia, wiedzy i przekonań, sytuacji finansowej itp. W dalszej części artykułu przedstawiono charakterystyczne cechy zrównoważonej promocji-mix przez pryzmat środków, form oraz treści przekazów marketingowych. Ze względu na obszerność podjętej problematyki opisano jedynie ważniejsze rozwiązania. Środki i formy zrównoważonej promocji-mix Środki promocji-mix to szeroko rozumiane media, a więc kanały komunikacji, za pośrednictwem których przekaz marketingowy dociera do odbiorców. Formę natomiast stanowi postać nadana przekazowi promocyjnemu w danym medium, zawierająca określone treści 15. W obszarze zrównoważonej 12 Zob. szerzej w: A. Pabian, Zrównoważona produkcja w gospodarce przyszłości. Perspektywy i bariery rozwoju. W: Ekonomia, J. Sokołowski, M. Rękas, G. Węgrzyn (red.), Wyd. UE, Wrocław 2012, s A. Pabian, Strategia produktu w zrównoważonej działalności marketingowej, Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu 2011, nr D. Martin, J. Schouten, Sustainable Marketing, jw., s A. Pabian, Promocja. Nowoczesne środki i formy, jw., s

3 promocji wymaga się, aby media i wypełniające je formy były przyjazne środowisku oraz społeczeństwu. Z tego punktu widzenia najlepiej w strukturze popularnych kanałów komunikacji plasuje się Internet, najgorzej natomiast prasa. Niekorzystna pozycja tradycyjnej prasy (oprócz wydawnictw internetowych) wynika z materialnej postaci praktycznie wszystkich form promocji z nią związanych. Wszywki, wkładki, wklejki, zakładki banderole i inne nośniki treści marketingowych zamieszczane w gazetach i czasopismach są wykonane zwykle z papieru, który trzeba wytworzyć, a następnie zadrukować. To wytwórstwo nie jest ani proekologiczne, ani prospołeczne. Najpowszechniejszy surowiec w produkcji papieru stanowi drewno, którego pozyskiwanie zmniejsza wielkość obszarów leśnych i niszczy naturalne ekosystemy. W fabrykach papieru i drukarniach oprócz surowców zużywa się energię, wodę i wiele innych komponentów, eksploatuje maszyny i urządzenia w procesach technologicznych, transportuje i magazynuje materiały oraz inne dobra materialne. Wszystko to stwarza problemy ekologiczne i społeczne. Jedno drzewo pozwala na wyprodukowanie około 8500 arkuszy papieru arkuszy papieru nie daje jednak tlenu, cienia ani pożywienia oraz nie pozwala zbudować domu 16. Prasowe nośniki promocji kojarzą się więc z marnotrawstwem głównie papieru i materiałów drukarskich. Ich wizerunek można nieco poprawić, stosując papier pochodzący z recyklingu oraz ekologiczne farby drukarskie. Internet nie tylko eliminuje materialne nośniki treści, zastępując je przekazem elektronicznym, lecz również oferuje wiele udogodnień w postaci interaktywnej oraz mobilnej komunikacji. Formy banerowe, formaty pop, reklamy na warstwie i inne kategorie internetowych przekazów promocyjnych nie wymagają użycia nośników, których produkcja wyrządzałaby szkody człowiekowi i środowisku. Internetu nie można jednak uznać za idealne medium, sprzyjające zrównoważonemu rozwojowi. Ma on poważną wadę, która wiąże się z wytwórstwem komputerów i urządzeń, dzięki którym można z niego korzystać. Komputer składa się z komponentów. Pozyskuje się je lub wytwarza w wielu krajach świata. Producenci, poszukując oszczędności, korzystają z zasobów i siły roboczej ubogich krajów Afryki, Ameryki Południowej i Azji, a to z kolei staje się źródłem problemów społecznych. Można do nich zaliczyć m.in.: nieludzkie warunki pracy, zbyt długi czas pracy, niskie płace, niewypełnianie norm bezpieczeństwa, przymusowe przesiedlenia, pracę dzieci. Liczne komponenty tworzące komputer pochłaniają ogromne ilości surowców i materiałów. Wyprodukowanie jednego 16 odczyt: komputera (desktop computer) wymaga zużycia ponad 240 kg kopalnych paliw, 22 kg chemikaliów i 1500 kg wody. W produkcji komputerów i sprzętu komputerowego wykorzystuje się ponad 1000 różnorodnych tworzyw. Negatywną cechą wielu z nich jest wysoka toksyczność. Na przykład komputerowe układy scalone zawierające ołów i kadm, rtęć i bar występują w monitorach komputerowych, a lit, nikiel-kadm w bateriach 17. Jak wynika z powyższych danych, problem materialności form w obszarze promocyjnego wykorzystania Internetu został zastąpiony problemem materialności urządzeń do jego odbioru. Wzrastająca liczba użytkowników Internetu na świecie oraz ciągły postęp techniczny w tej sferze skutkuje wzrostem produkcji sprzętu komputerowego ze wszystkimi jego negatywnymi konsekwencjami ekologicznymi i społecznymi, w tym zwiększaniem się ilości e-odpadów. Analogiczny zarzut można sformułować w odniesieniu do pozostałych kanałów marketingowej komunikacji, w tym do telewizji i radia. Co prawda, zamieszczane w nich różne formy przekazów marketingowych nie są rozpowszechniane na materialnych nośnikach, jednak ich produkcja, a zwłaszcza emisja wymaga użycia materiało- i energochłonnych urządzeń. Produkcja, eksploatacja i pozbywanie się telewizorów oraz odbiorników radiowych stwarza podobne problemy ekologiczne i społeczne jak sprzęt komputerowy. Komunikaty zrównoważonej promocji-mix Zrównoważona promocja może dotyczyć wielu różnorodnych aspektów funkcjonowania organizacji, w tym przedsiębiorstw produkcyjnych. Rodzaj promowanych dóbr, usług lub idei zależy od rodzaju działalności danego podmiotu gospodarczego, stopnia angażowania się w zrównoważony rozwój, znajomości marketingu oraz możliwości finansowych. Firmy mogą informować konsumentów o swojej aktywności ekologicznej i społecznej, nakłaniać do zakupu wytwarzanych przez siebie proekologicznych i prospołecznych produktów/usług, przypominać o możliwościach udziału w organizowanych przez siebie kampaniach z zakresu zrównoważonego rozwoju, jak również wzmacniać reakcje rynku, ujawniając skalę i zakres globalnych oraz lokalnych zagrożeń. Przekazy promocyjne wypełnia się konkretnymi treściami, których zadaniem jest zazwyczaj zachęcanie konsumentów do zakupu proekologicz- 17 A. Pabian, Rola Internetu w tworzeniu zrównoważonego społeczeństwa przyszłości, Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego 2012, nr 703, Ekonomiczne Problemy Usług, nr

4 nych/prospołecznych produktów, tworzenie rynkowego wizerunku firmy lub propagowanie idei oraz działań dotyczących zrównoważonego rozwoju. Również w sferze zrównoważonej promocji-mix w odniesieniu do treści mają zastosowanie następujące rodzaje apeli 18 : apel racjonalny (rational appeal) uwzględniający interesy klienta, apel emocjonalny (emotional appeal) oddziałujący na emocje, apel moralny (moral appeal) odwołujący się kategorii dobra lub zła. Na przykład apel racjonalny może eksponować organiczną żywność jako bardziej ekonomiczną dla konsumenta ze względu na jej mniejszą kaloryczność i lepsze właściwości zdrowotne. W apelu emocjonalnym dotyczącym opieki nad zwierzętami będą przedstawione przykłady okrutnego traktowania zwierząt domowych. Apel moralny nakłaniający do pomocy najuboższym zostanie oparty na kategorii dobrego uczynku. Ciągły wzrost zagrożeń ekologicznych i społecznych 19 stanowi dobrą przesłankę do wykorzystywania w treściach promocyjnych apeli opartych na strachu (wywołać go może powoływanie się na groźbę katastrof ekologicznych, niebezpieczeństwa wywołane skażeniem środowiska, wyczerpywanie się zasobów wody pitnej, konsekwencje spożywania niezdrowej żywności itp.) oraz apeli wywołujących poczucie winy u konsumentów (z powodu niszczenia fauny i flory, egoistycznego koncentrowania się na sobie, braku dbałości o przyszłe pokolenia itp.). Wszystkie składowe promocji-mix (reklama, marketing bezpośredni, promocja sprzedaży, public relations i promocja osobista w procesach sprzedaży) powinny być zaangażowane w działalność marketingową przyczyniającą się do zrównoważonego rozwoju. Reklama i marketing bezpośredni, oparte na apelach racjonalnych, emocjonalnych i moralnych, mają na celu promowanie dóbr, działań i idei przyczyniających się do zrównoważonego rozwoju. Internet stwarza szczególne możliwości w zakresie oddziaływania na konsumentów, które znacznie wykraczają poza obszar wpływu tradycyjnych mediów, także w zakresie sustainablility. Krytykowanie nieekologicznych i aspołecznych producentów oraz ich produktów/usług, edukowanie on-line w zakresie sustainablility, wpływ na społeczności sustainablility 18 F. Belz, K. Peattie, Sustainability Marketing, jw., s Zob. szerzej w: A. Pabian, F. Bylok, J. Rajczyk, M. Rajczyk, Sustainable Development of the European Union Role of Sustainable Management in Creation of Future European Society, International Journal of e-education, e-business, e-management and e-learning 2012, No. 4; A. Pabian, F. Bylok, R. Kucęba, Sustainable Consumer Behaviours in the European Union and Polish Markets. W: The World Economy, Contemporary Challenges, I. Hejduk, W. Grudzewski (red.), Difin, Warszawa 2011, s to tylko przykłady działań na rzecz zrównoważonego rozwoju. Poważną barierą skutecznego oddziaływania na docelowe audytoria za pośrednictwem Internetu, szczególnie w skali globalnej, jest język zamieszczanych w nim treści. 70% zawartości stron internetowych została sporządzona w języku angielskim, który przecież stanowi język matkę dla mniej niż 10% globalnej populacji 20. Promocja sprzedaży oferuje konsumentom dodatkowe wartości, aby wywołać natychmiastową sprzedaż 21. W obszarze sustainablility promocje sprzedaży mogą w dużym stopniu przyczynić się do realizacji następujących celów: rozpowszechniania produktów ekologicznych i społecznych wśród konsumentów, którzy dotychczas nie mieli z nimi do czynienia, przekazywania tych produktów do wypróbowania tym klientom, którzy wiedzą o ich istnieniu, lecz dotychczas nie zdecydowali się na zakup. Produkt ekologiczny (np. żywnościowy) może być dodawany nieodpłatnie do podstawowej oferty lub przekazywany konsumentowi w formie próbki lub gadżetu. Intencje zakupu produktów ekologicznych i społecznych mogą wzmocnić atrakcyjne kupony promocyjne (rabatowe lub odsyłające), rabaty za zmasowane zakupy, refundacje cen. Konkursy, loterie i gry z cennymi nagrodami (także w postaci produktów ekologicznych i społecznych) to dobra forma promowania zrównoważonego rozwoju oraz edukowania ludzi w tym zakresie. Public relations wzmocni proekologiczny i prospołeczny wizerunek firmy pod warunkiem, że autentycznie będzie się ona angażować się w zrównoważony rozwój. W przeciwieństwie do pozostałych elementów promocji-mix komunikaty public relations pozwalają na szerszy opis aktywności w zakresie sustainablility. Jako przykład można podać czystą produkcję (clear production), która dzięki eliminacji z procesów technologicznych szkodliwych emisji gazów, cieczy, substancji stałych i promieniowania, jak również ograniczanie marnotrawstwa energii, ciepła, wody, surowców i innych czynników wytwórczych, w znacznym stopniu przyczynia się do zrównoważonego rozwoju 22. Szerszy opis czystej produkcji, którą stosuje przedsiębiorstwo w przekazach reklamowych, marketingu bezpośrednim, promocji sprzedaży lub w trakcie sprzedaży osobistej jest często niemożliwy lub bezcelowy. Natomiast można go zamieścić w niektórych formach public relations, takich jak chociażby: wydawnictwa firmowe, artykuły przeznaczone dla mediów, opisy przypadków biznesowych, wywiady. 20 F. Belz, K. Peattie, Sustainability Marketing, jw., s P. Baines, Ch. Fill, K. Page, Marketing, jw., s A. Pabian, Ecological Aspects of Sustainability in Building Industry. W: Proceedings of the 3rd International Conference on Contemporary Problems in Architecture and Construction, Pekin

5 Promocja osobista w procesach sprzedaży polega na przekazywaniu informacji promocyjnych w osobistym kontakcie sprzedawców z potencjalnymi nabywcami produktów i usług 23. Ważne jest, aby sprzedawcy byli przekonani co do słuszności promowania i wdrażania w życie rozwiązań zapobiegających lokalnym i globalnym zagrożeniom. Sprzedawców trzeba rekrutować spośród aktywnych działaczy organizacji proekologicznych i prospołecznych. Spójność przekonań osobistych z narzuconymi przez firmę zadaniami i treściami w zakresie zrównoważonej promocji znacznie ułatwi prowadzenie sprzedaży i osiąganie jej celów. Równie istotna jest głębsza wiedza sprzedawców na temat ekologicznych i społecznych zalet promowanych ofert. Nie wystarczy stwierdzenie, że produkt jest ekologiczny. Sprzedawca powinien też umieć je uzasadnić. Ch. Futrell podkreśla, że dobrzy sprzedawcy kładą ogromny nacisk na gruntowną znajomość wszystkich aspektów prowadzonej przez siebie działalności. Pomaga im to kształtować swój wizerunek profesjonalisty i umacniać zaufanie klienta 24. Negatywne praktyki w obszarze zrównoważonej promocji-mix Zrównoważona promocja jest obecna w światowych i polskich mediach. Producenci i sprzedawcy zamieszczają w swoich komunikatach promocyjnych informacje dotyczące działań na rzecz środowiska naturalnego i społeczeństwa. Jednak tego typu komunikacja nie zawsze jest rzetelna. Skalę zjawiska dobrze odzwierciedlają wyniki badania, na które powołują się D. Martin i J. Schouten. Przeprowadzone w Stanach Zjednoczonych badanie losowo wybranych konsumenckich kampanii marketingowych wykazało, że na 2200 komunikatów dotyczących środowiska naturalnego aż 98% zawierało nieprawidłowości 25. Ważniejsze rodzaje tych nieprawidłowości podano poniżej 26. Informowanie, że produkt jest ekologiczny tylko na podstawie wybranych jego atrybutów. Producenci promują produkty jako ekologiczne, powołując się tylko na niektóre atrybuty, podczas gdy inne ich własności mają negatywny wpływ na środowisko. Przykład stanowi podkreślanie w reklamach niskiego zapotrzebowania na energię elektryczną przez urządzenie, którego konstrukcja zawiera szkodliwe substancje i nie poddaje się recyclingowi. 23 A. Pabian, Promocja. Nowoczesne środki i formy, jw., s Ch. Futrell, Nowoczesne techniki sprzedaży, Oficyna Ekonomiczna, Kraków 2004, s D. Martin, J. Schouten, Sustainable Marketing, jw., s Przytoczone zestawienie nieuczciwych praktyk opracowano na podstawie: F. Belz, K. Peattie, Sustainability Marketing, jw., s oraz D. Martin, J. Schouten, Sustainable Marketing, jw., s Promowanie szkodliwych produktów z wykorzystaniem ekologii. Producenci podejmują próby zahamowania spadku sprzedaży szkodliwych społecznie produktów, wprowadzając do kampanii promocyjnych ekologiczne terminy lub przesłania. Sprzedaż organicznych lub ekologicznych papierosów jest dobrym przykładem tego typu praktyk. Brak dowodów na ekologiczność produktu. Producenci używają w komunikatach promocyjnych takich terminów, jak np. ekologiczny, przyjazny środowisku, nie dysponując certyfikatami potwierdzającymi tego typu przymioty. Powoływanie się na naturalność produktu, która również może być szkodliwa. Często komunikaty promocyjne zawierają stwierdzenia, podkreślające naturalny charakter produktu ( produkt jest w pełni naturalny, wykonano go z naturalnych składników, nie zawiera konserwantów itp.). Jednocześnie producent świadomie lub nieświadomie zapomina poinformować konsumenta, że również niektóre naturalne składniki są szkodliwe dla zdrowia i środowiska, np. metale ciężkie. Wyolbrzymianie skali własnej proekologicznej/prospołecznej działalności. Niewielki udział w kampanii społecznej (np. przekazanie 1000 zł na walkę z ubóstwem) lub w kampanii ekologicznej (np. zasadzenie trzech drzewek) staje się dla firmy pretekstem do szerokiego promowania w komunikatach marketingowych własnej działalności na rzecz zrównoważonego rozwoju. Nieuprawnione posługiwanie się oznaczeniami świadczącymi o przestrzeganiu standardów ochrony środowiska. Praktyki nieuprawnionego wprowadzania przez producentów oznaczeń typu EcoLogo, Energy Star czy Green Seal mają na celu wywołanie wrażenia, że produkty były certyfikowane pod względem ekologicznym przez międzynarodowe organizacje. Podobny charakter ma tworzenie i nieuprawnione zamieszczanie na produktach własnych oznaczeń sugerujących, że są przyjazne środowisku i człowiekowi. Opisane praktyki mają negatywny wpływ na wizerunek firm oraz produktów kierowanych do sprzedaży. W znikomym stopniu przyczyniają się również do zrównoważonego rozwoju, pozostając w sprzeczności z jego zasadami dotyczącymi odpowiedzialności społecznej i etyki biznesu. Podsumowanie Zrównoważony marketing i promocja-mix będąca jego składową stanowią rozwojowe obszary działalności biznesowej. Ta rozwojowość wynika z prostego faktu ciągłego narastania problemów ekologicznych i społecznych. Gwałtownie wzrastającą presję człowieka na Ziemię potwierdza kształtowanie się wskaźnika ecological footprint. W 2030 r. 16

6 ludzkość będzie potrzebowała dwóch kul ziemskich, aby zaabsorbować CO 2 i nadążyć z konsumpcją zasobów naturalnych. Natomiast zmiany wskaźnika living planet indeks świadczą o ciągłym zmniejszaniu się bioróżnorodności na naszej planecie 27. Negatywne zjawiska determinujące kształtowanie się tych wskaźników są następstwem wzrostu w skali globalnej produkcji oraz konsumpcji. Tymczasem Ziemia stanowi izolowany system 27 Living Planet Report 2010, WWF, s. 7 i 9. o ograniczonej ilości zasobów, zasilany z zewnątrz jedynie energią słoneczną, który wkrótce nie będzie w stanie udźwignąć obciążeń tworzonych przez człowieka. Na współczesnych społeczeństwach i organizacjach gospodarczych spoczywa więc szczególna odpowiedzialność za losy przyszłych pokoleń. Marketing i promocja-mix mogą w znacznym stopniu przyczynić się do równoważenia potrzeb międzypokoleniowych pod warunkiem, że zostaną w pełni podporządkowane zasadom zrównoważonego rozwoju. s UMMARY Promotion activity in the concept of sustainability Sustainable promotion is a part of sustainable marketing belonging to the young, just emerging area of knowledge called sustainable science. Through it, an organization achieves its marketing goals with regard to the principles of sustainable development. A characteristic feature of sustainable promotion is a selection of its means as well as both the forms and content of promotional messages according to the principles of sustainable development. The source of these messages is advertising, direct marketing, sales promotion, public relations and promotion in the process of personal selling. Sustainable promotion is the response to the bad state of health of our planet due to the continuing growth of the environmental and social threats and it helps to balance the intergenerational needs. 17

Promocja w marketingu mix

Promocja w marketingu mix Promocja w marketingu mix Promocja Promocja- jest procesem komunikowania się przedsiębiorstwa z rynkiem i obejmuje zespół środków, za pomocą których przedsiębiorstwo przekazuje na rynek informacje charakteryzujące

Bardziej szczegółowo

Marketing-mix. Promocja. Co to promocja? Rola instrumentów promocji. Klasyfikacja środków konkurencji wg McCarthy ego - 4 P

Marketing-mix. Promocja. Co to promocja? Rola instrumentów promocji. Klasyfikacja środków konkurencji wg McCarthy ego - 4 P Marketing-mix Promocja Klasyfikacja środków konkurencji wg McCarthy ego - 4 P PRODUKT (product) CENA (price) dr Grzegorz Mazurek DYSTRYBUCJA (place) PROMOCJA (promotion) 7 (P) (+ Process, Personnel, Physical

Bardziej szczegółowo

Tworzenie planu medialnego

Tworzenie planu medialnego REFORMA 2012 Tworzenie planu medialnego Dorota Błaszczyk, Julita Machowska A.27.3 Podręcznik do nauki zawodu TECHNIK ORGANIZACJI REKLAMY spis treści 3 Wstęp... 7 I. Przekaz reklamowy... 9 1 Komunikacja

Bardziej szczegółowo

Generated by Foxit PDF Creator Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Cena jako element marketingu mix

Generated by Foxit PDF Creator Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Cena jako element marketingu mix Cena jako element marketingu mix Cena jako element marketingu mix Cena to pieniądze lub inne środki wymienialne na własność lub użytkowanie produktu lub usługi Dla konsumenta cena to wyznacznik wartości

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZANIE MARKĄ. Doradztwo i outsourcing

ZARZĄDZANIE MARKĄ. Doradztwo i outsourcing ZARZĄDZANIE MARKĄ Doradztwo i outsourcing Pomagamy zwiększać wartość marek i maksymalizować zysk. Prowadzimy projekty w zakresie szeroko rozumianego doskonalenia organizacji i wzmacniania wartości marki:

Bardziej szczegółowo

Podstawy Marketingu. Marketing zagadnienia wstępne

Podstawy Marketingu. Marketing zagadnienia wstępne Podstawy Marketingu Marketing zagadnienia wstępne Definicje marketingu: Marketing to zyskowne zaspokajanie potrzeb konsumentów /Kotler 1994/. Marketing to kombinacja czynników, które należy brać pod uwagę

Bardziej szczegółowo

TYTUŁ PREZENTACJI: Budowanie marki przedsiębiorstwa poprzez ekoinnowacje. PRELEGENT: Bogdan Kępka

TYTUŁ PREZENTACJI: Budowanie marki przedsiębiorstwa poprzez ekoinnowacje. PRELEGENT: Bogdan Kępka TYTUŁ PREZENTACJI: Budowanie marki przedsiębiorstwa poprzez ekoinnowacje PRELEGENT: Bogdan Kępka Definicja ekoinnowacji Według Ziółkowskiego - innowacje ekologiczne to innowacje złożone z nowych procesów,

Bardziej szczegółowo

TEMATYKA PRAC. Zarządzanie Studia stacjonarne II stopień I rok

TEMATYKA PRAC. Zarządzanie Studia stacjonarne II stopień I rok TEMATYKA PRAC Zapisy dnia 18.02.2015 r. o godz. 9.45 Prof.nzdz. dr hab. Agnieszka Sitko-Lutek Zapisy pok. 309 Zarządzanie Studia stacjonarne II stopień I rok 1. Uwarunkowania i zmiana kultury organizacyjnej

Bardziej szczegółowo

2012 Marketing produktu ekologicznego. dr Marek Jabłoński

2012 Marketing produktu ekologicznego. dr Marek Jabłoński 2012 Marketing produktu ekologicznego dr Marek Jabłoński Od kilku lat ekologia przestaje mieć znaczenie ideologiczne, w zamian za to nabiera wymiaru praktycznego i inżynierskiego. Większość firm na świecie,

Bardziej szczegółowo

III. Budowanie wizerunku marki poprzez public relations (Maciej Rydel)

III. Budowanie wizerunku marki poprzez public relations (Maciej Rydel) Komunikacja marketingowa. Red.: Maciej Rydel Wstęp I. Komunikacja jako element marketingu (Maciej Rydel) 1. Zasady marketingu partnerskiego (relationship marketing) 2. Kultura firmowa styl firmowy 3. Zasady

Bardziej szczegółowo

dr Grzegorz Mazurek racjonalna reakcja konkurencji celowy zintegrowanym orientacji rynkowej zidentyfikowaniu i przewidywaniu potrzeb odbiorców

dr Grzegorz Mazurek racjonalna reakcja konkurencji celowy zintegrowanym orientacji rynkowej zidentyfikowaniu i przewidywaniu potrzeb odbiorców Sprawy organizacyjne Literatura B. Żurawik, W. Żurawik: Marketing usług finansowych, PWN, Warszawa, 2001 M. Pluta-Olearnik: Marketing usług bankowych, PWE, Warszawa, 2001 Marketing na rynku usług finansowych

Bardziej szczegółowo

Plan dydaktyczny EKONOMIKA. Klasa IV nr programu 341[02]/MEN/2008.05.20. Rok szkolny... WYNIK FINANSOWY, SYSTEM FINANSOWY PODMIOTU GOSPODARCZEGO CD.

Plan dydaktyczny EKONOMIKA. Klasa IV nr programu 341[02]/MEN/2008.05.20. Rok szkolny... WYNIK FINANSOWY, SYSTEM FINANSOWY PODMIOTU GOSPODARCZEGO CD. Plan dydaktyczny EKONOMIKA Klasa IV nr programu 341[02]/MEN/2008.05.20 Rok szkolny... Lp. Temat zajęć Uczeń zna, wie, rozumie Przewidywane osiągnięcia ucznia Uczeń potrafi Uwagi 1 Zapoznanie z programem

Bardziej szczegółowo

TEMATYKA PRAC. Zarządzanie Studia stacjonarne II stopień I rok

TEMATYKA PRAC. Zarządzanie Studia stacjonarne II stopień I rok TEMATYKA PRAC Zapisy dnia 18.02.2015 r. o godz. 9.45 Zarządzanie Studia stacjonarne II stopień I rok Prof.nzdz. dr hab. Agnieszka Sitko-Lutek pok. 1018 1. Uwarunkowania i zmiana kultury organizacyjnej

Bardziej szczegółowo

PRODUKT W MARKETINGU MIX

PRODUKT W MARKETINGU MIX PRODUKT W MARKETINGU MIX PRODUKT Towar, usługa lub pomysł zawierający określony zestaw materialnych i niematerialnych cech, które zaspakajają potrzeby klientów, otrzymywany w zamian za pieniądze lub inną

Bardziej szczegółowo

GIMNAZJALNA OLIMPIADA PRZEDSIĘBIORCZOŚCI MARKETING TEST Z KLUCZEM I KOMENTARZAMI

GIMNAZJALNA OLIMPIADA PRZEDSIĘBIORCZOŚCI MARKETING TEST Z KLUCZEM I KOMENTARZAMI GIMNAZJALNA OLIMPIADA PRZEDSIĘBIORCZOŚCI MARKETING TEST Z KLUCZEM I KOMENTARZAMI edycja I eliminacje centralne 14 maja 2015 r. 9. Strategia polegająca na zaspokajaniu potrzeb klientów mało wrażliwych na

Bardziej szczegółowo

Anna Kozłowska, Reklama. Techniki perswazyjne, OW SGH, Warszawa 2011

Anna Kozłowska, Reklama. Techniki perswazyjne, OW SGH, Warszawa 2011 Anna Kozłowska, Reklama. Techniki perswazyjne, OW SGH, Warszawa 2011 Ze wstępu do książki Reklama to nieodłączny element naszego życia codziennego - jest obecna wszędzie (na ulicy, w pracy, w szkole, w

Bardziej szczegółowo

ZALECANA LITERATURA:

ZALECANA LITERATURA: ZALECANA LITERATURA: Marketing. Sposób myślenia i działania. Red. J. Perenc. Wydawnictwo Naukowe US, Szczecin 2002 A. Smalec, G. Rosa, L. Gracz: Marketing przewodnik do ćwiczeń. Wydawnictwo Naukowe US,

Bardziej szczegółowo

Promocja jako element marketingu mix

Promocja jako element marketingu mix jako element marketingu mix Dr Grażyna Adamczyk Zespół działań i środków, poprzez które przedsiębiorstwo przekazuje na rynek informacje dotyczące produktu lub firmy, kształtuje potrzeby nabywców, pobudza

Bardziej szczegółowo

PR to nie potwór. Po co firmie PR?

PR to nie potwór. Po co firmie PR? Oferta W swojej codziennej pracy pomagamy firmom w budowaniu dobrego wizerunku i wzmocnieniu pozycji marki. Staramy się wykorzystać jak najwięcej dostępnych form i narzędzi komunikacji, aby dotrzeć z informacją

Bardziej szczegółowo

Kreatywne SOCIAL MEDIA Oferta promocyjna, miesiąc próbny w prezencie!

Kreatywne SOCIAL MEDIA Oferta promocyjna, miesiąc próbny w prezencie! Jedyna tak dopasowana usługa do potrzeb marketingowych w social media. Kreatywne SOCIAL MEDIA Oferta promocyjna, miesiąc próbny w prezencie! Nadanie marce osobowości społecznej w świecie social media Budowa

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp... 9 KOMUNIKACJA MARKETINGOWA UCZELNI WYŻSZEJ... 11 ZNACZENIE MARKI W KOMUNIKACJI MARKETINGOWEJ UCZELNI WYŻSZEJ...

Spis treści. Wstęp... 9 KOMUNIKACJA MARKETINGOWA UCZELNI WYŻSZEJ... 11 ZNACZENIE MARKI W KOMUNIKACJI MARKETINGOWEJ UCZELNI WYŻSZEJ... Spis treści Wstęp... 9 Rozdział I KOMUNIKACJA MARKETINGOWA UCZELNI WYŻSZEJ... 11 Rozdział II ZNACZENIE MARKI W KOMUNIKACJI MARKETINGOWEJ UCZELNI WYŻSZEJ... 33 Rozdział III ROLA SERWISU INTERNETOWEGO UCZELNI

Bardziej szczegółowo

Jak usługi mobilne zmieniają i kreują nowe media. Piotr Długiewicz

Jak usługi mobilne zmieniają i kreują nowe media. Piotr Długiewicz Jak usługi mobilne zmieniają i kreują nowe media Piotr Długiewicz Ewolucja praktyki marketingowej Mass Marketing Segment Marketing Customer Marketing Real-Time Marketing Brak segmentacji Wynik mierzony

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do marketingu. mgr Jolanta Tkaczyk

Wprowadzenie do marketingu. mgr Jolanta Tkaczyk Wprowadzenie do marketingu mgr Jolanta Tkaczyk Czym marketing nie jest...czyli dwa błędne spojrzenia na marketing marketing to sprzedaż marketing to dział firmy Czym jest rynek? Rynek (ang. market) - ogół

Bardziej szczegółowo

ISTOTA MARKETINGU - DEFINICJE (1)

ISTOTA MARKETINGU - DEFINICJE (1) ISTOTA MARKETINGU ISTOTA MARKETINGU - DEFINICJE (1) MARKETING - to proces kreowania wartości na rynku Klient kupuje to co stanowi dla niego wartość. Marketing ma stworzyć takie wartości (np. renomę marki,

Bardziej szczegółowo

Arnold Pabian Działalność edukacyjna ośrodków akademickich w koncepcji sustainability

Arnold Pabian Działalność edukacyjna ośrodków akademickich w koncepcji sustainability Nauka i Szkolnictwo Wyższe, nr 1/39/2012 Arnold Pabian Działalność edukacyjna ośrodków akademickich w koncepcji sustainability Edukacja w koncepcji sustainability to młody, dopiero rozwijający się na świecie

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA CERTYFIKATU ZIELONY SKLEP

KRYTERIA CERTYFIKATU ZIELONY SKLEP KRYTERIA CERTYFIKATU ZIELONY SKLEP SKLEP STACJONARNY I SPRZEDAŻ ONLINE Kryteria Certyfikatu Zielony Sklep zostały pogrupowane w zbiory, zgodnie z obszarem, którego dotyczą (centrala / punkt sprzedaży /

Bardziej szczegółowo

SILVER.

SILVER. SILVER www.armstrongsufity.pl Cradle to Cradle (C2C) - Od kołyski z powrotem do kołyski - przyszłością zrównoważony rozwój Cradle to Cradle czyli Od kołyski z powrotem do kołyski, to innowacyjna koncepcja

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Człowiek najlepsza inwestycja E-MARKETING

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Człowiek najlepsza inwestycja E-MARKETING E-MARKETING Skuteczny marketing = skuteczna sprzedaż. Nasi klienci coraz więcej czasu spędzają w internecie i to tu szukają produktów i usług. Siła oddziaływania informacji umieszczonej w sieci jest ogromna.

Bardziej szczegółowo

Spis treści CZĘŚĆ I WPROWADZENIE DO MARKETINGU W TURYSTYCE I REKREACJI

Spis treści CZĘŚĆ I WPROWADZENIE DO MARKETINGU W TURYSTYCE I REKREACJI WSTĘP Aleksander Panasiuk... 11 CZĘŚĆ I WPROWADZENIE DO MARKETINGU ROZDZIAŁ 1. PODSTAWY MARKETINGU USŁUG Aleksander Panasiuk. 17 1.1. Istota, zasady i cele marketingu... 17 1.2. Obszary badawcze marketingu

Bardziej szczegółowo

MARKETING USŁUG ZDROWOTNYCH

MARKETING USŁUG ZDROWOTNYCH MARKETING USŁUG ZDROWOTNYCH Beata Nowotarska-Romaniak wydanie 3. zmienione Warszawa 2013 SPIS TREŚCI Wstęp... 7 Rozdział 1. Istota marketingu usług zdrowotnych... 11 1.1. System marketingu usług... 11

Bardziej szczegółowo

ZAKRESY ZAGADNIEŃ NA EGZAMIN LICENCJACKI OBOWIĄZUJĄCE W INSTYTUCIE DZIENNIKARSTWA I KOMUNIKACJI SPOŁECZNEJ

ZAKRESY ZAGADNIEŃ NA EGZAMIN LICENCJACKI OBOWIĄZUJĄCE W INSTYTUCIE DZIENNIKARSTWA I KOMUNIKACJI SPOŁECZNEJ ZAKRESY ZAGADNIEŃ NA EGZAMIN LICENCJACKI OBOWIĄZUJĄCE W INSTYTUCIE DZIENNIKARSTWA I KOMUNIKACJI SPOŁECZNEJ A. DLA KIERUNKU DZIENNIKARSTWO I KOMUNIKACJA SPOŁECZNA I. Wiedza o mediach 1. Funkcje mediów.

Bardziej szczegółowo

dystrybucji w turystyce

dystrybucji w turystyce 20/38 Istota i jej funkcje. Odległość pomiędzy miejscem wytwarzania a miejscem produktów: przestrzenna, czasowa, asortymentowa, ilościowa. Pojęcie Funkcje : koordynacyjne i organizacyjne. Rodzaje 1.Zdefiniuj

Bardziej szczegółowo

Społeczna odpowiedzialność organizacji

Społeczna odpowiedzialność organizacji Społeczna odpowiedzialność organizacji Społeczna odpowiedzialność biznesu rys historyczny Biblijne korzenie koncepcji społecznej odpowiedzialności A.Carnegie (magnat przem. stalowego) Ewangelia bogactwa

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Temat spotkania Marketing: relacje z klientami dr Kamila Peszko dr Urszula Chrąchol- Barczyk

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Temat spotkania Marketing: relacje z klientami dr Kamila Peszko dr Urszula Chrąchol- Barczyk Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Uniwersytet Szczeciński 31 marca 2016 r. Temat spotkania Marketing: relacje z klientami dr Kamila Peszko dr Urszula Chrąchol- Barczyk Marketing? Marketing wg Ph. Kotlera

Bardziej szczegółowo

Redaktor naukowy Danuta Dudkiewicz

Redaktor naukowy Danuta Dudkiewicz Redaktor naukowy Danuta Dudkiewicz Warszawa 2007 SPIS TREŚCI WSTĘP...................... 7 Rozdział 1. Stanisław Kuśmierski, Danuta Dudkiewicz POJĘCIE, ZASADY I INSTRUMENTY MARKETINGU USŁUG TURYSTYCZNYCH..................

Bardziej szczegółowo

Akademia Młodego Ekonomisty

Akademia Młodego Ekonomisty Akademia Młodego Ekonomisty Społeczna odpowiedzialność biznesu Bogusława Niewęgłowska Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach 24 października 2011 r. Odpowiedzialność to: zajmowanie się osobą lub rzeczą,

Bardziej szczegółowo

Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu Wydział Ekonomii, Zarządzania i Turystyki Katedra Marketingu i Zarządzania Gospodarką Turystyczną

Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu Wydział Ekonomii, Zarządzania i Turystyki Katedra Marketingu i Zarządzania Gospodarką Turystyczną Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu Wydział Ekonomii, Zarządzania i Turystyki Katedra Marketingu i Zarządzania Gospodarką Turystyczną dr Izabela Michalska-Dudek MARKETING Program zajęć Konsultacje: piątki

Bardziej szczegółowo

Specjalność - Marketing i zarządzanie logistyczne

Specjalność - Marketing i zarządzanie logistyczne Zagadnienia na egzamin dyplomowy na Wydziale Zarządzania Społecznej Akademii nauk Studia pierwszego stopnia kierunek zarządzanie w roku akademickim 2012/2013 Specjalność - Marketing i zarządzanie logistyczne

Bardziej szczegółowo

Wyzwania dla polskich przedsiębiorców w świetle Strategii Zielonego Wzrostu (Green Growth Strategy) Prof. Andrzej Mizgajski

Wyzwania dla polskich przedsiębiorców w świetle Strategii Zielonego Wzrostu (Green Growth Strategy) Prof. Andrzej Mizgajski Wyzwania dla polskich przedsiębiorców w świetle Strategii Zielonego Wzrostu (Green Growth Strategy) Prof. Andrzej Mizgajski 1 SZCZYT ZIEMI - Rio+20 20 22. czerwca 2012 Około 50,000 osób z polityki, organizacji

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOT: Zarządzanie i marketing KOD S/I/st/11

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOT: Zarządzanie i marketing KOD S/I/st/11 KARTA PRZEDMIOTU 1. NAZWA PRZEDMIOT: Zarządzanie i marketing KOD S/I/st/11 2. KIERUNEK: Sport 3. POZIOM STUDIÓW 1 : I stopień studia stacjonarne 4. ROK/ SEMESTR STUDIÓW: II rok/iv semestr 5. LICZBA PUNKTÓW

Bardziej szczegółowo

Podarujmy naszym dzieciom. czysty świat

Podarujmy naszym dzieciom. czysty świat Podarujmy naszym dzieciom czysty świat MINIMALIZACJA ODPADÓW EFEKTYWNE WYKORZYSTANIE SUROWCÓW ZRÓWNOWAŻONA GOSPO- DARKA ZASOBAMI LEŚNYMI OGRANICZANIE EMISJI DWUTLENKU WĘGLA TROSKA O DOBRO SPOŁECZNOŚCI

Bardziej szczegółowo

maciaszczyk interaktywny wzbudzamy e-mocje

maciaszczyk interaktywny wzbudzamy e-mocje maciaszczyk interaktywny wzbudzamy e-mocje Nie chcemy, żeby ludzie Cię zobaczyli. Chcemy, żeby Cię zapamiętali. Jak zbudujemy Twój wizerunek w Internecie? Kompleksowa oferta działań interactive obejmuje

Bardziej szczegółowo

Rozdział 1. Przesłanki działalności marketingowej w przedsiębiorstwie...19

Rozdział 1. Przesłanki działalności marketingowej w przedsiębiorstwie...19 Spis treści Wstęp...13 CZĘŚĆ I. MODEL FUNKCJONOWANIA MARKETINGU Rozdział 1. Przesłanki działalności marketingowej w przedsiębiorstwie....19 1.1. Koncepcja modelu funkcjonowania marketingu........ 19 1.2.

Bardziej szczegółowo

Jak stworzyć i rozwijać sieć agroturystyczną. Koncepcje, finanse, marketing

Jak stworzyć i rozwijać sieć agroturystyczną. Koncepcje, finanse, marketing http://www.varbak.com/fotografia/olbrzym-zdj%c4%99%c4%87-sie%c4%87-paj%c4%85ka; 15.10.2012 Jak stworzyć i rozwijać sieć agroturystyczną. Koncepcje, finanse, marketing dr Anna Jęczmyk Uniwersytet Przyrodniczy

Bardziej szczegółowo

PRZEDSIĘBIORCO, ZRÓB PREZENT SOBIE I ŚRODOWISKU, włącz się do ogólnopolskiej kampanii informacyjno-edukacyjnej

PRZEDSIĘBIORCO, ZRÓB PREZENT SOBIE I ŚRODOWISKU, włącz się do ogólnopolskiej kampanii informacyjno-edukacyjnej PRZEDSIĘBIORCO, ZRÓB PREZENT SOBIE I ŚRODOWISKU, włącz się do ogólnopolskiej kampanii informacyjno-edukacyjnej INFORMACJE PODSTAWOWE TERMIN REALIZACJI: listopad 2013 lipiec 2014. ZASIĘG: ogólnopolski.

Bardziej szczegółowo

We create chemistry. Nasza strategia korporacyjna

We create chemistry. Nasza strategia korporacyjna We create chemistry Nasza strategia korporacyjna Filozofia firmy BASF Od czasu założenia firmy w roku 1865, nasz rozwój jest odpowiedzią na zmiany zachodzące w otaczającym nas świecie. W naszym wyobrażeniu

Bardziej szczegółowo

Otoczenie zewnętrzne organizacji

Otoczenie zewnętrzne organizacji Analiza PEST Otoczenie zewnętrzne organizacji Otoczenie zewnętrzne to to, co znajduje się na zewnątrz niej, poza jej granicami i oddziałuje na nią Umowność rozgraniczenia organizacji i otoczenia: Otoczenie

Bardziej szczegółowo

IZBA RZEMIEŚLNICZA ORAZ MAŁEJ I ŚREDNIEJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI W KATOWICACH. Społeczna Odpowiedzialność Biznesu

IZBA RZEMIEŚLNICZA ORAZ MAŁEJ I ŚREDNIEJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI W KATOWICACH. Społeczna Odpowiedzialność Biznesu IZBA RZEMIEŚLNICZA ORAZ MAŁEJ I ŚREDNIEJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI W KATOWICACH Społeczna Odpowiedzialność Biznesu Społeczna Odpowiedzialność Biznesu SPOŁECZNA ODPOWIEDZIALNOŚĆ BIZNESU TO koncepcja, wedle której

Bardziej szczegółowo

Liczba godzin Punkty ECTS Sposób zaliczenia

Liczba godzin Punkty ECTS Sposób zaliczenia Wydział: Zarządzanie i Finanse Nazwa kierunku kształcenia: Zarządzanie Rodzaj przedmiotu: podstawowy Opiekun: dr Robert Nowacki Poziom studiów (I lub II stopnia): I stopnia Tryb studiów: Niestacjonarne

Bardziej szczegółowo

Marketing. Istota, segmentacja, rynek docelowy, pozycjonowanie, marketing-mix. mgr Adrianna Jednoralska Wydział Zarządzania Uniwersytetu Warszawskiego

Marketing. Istota, segmentacja, rynek docelowy, pozycjonowanie, marketing-mix. mgr Adrianna Jednoralska Wydział Zarządzania Uniwersytetu Warszawskiego Marketing Istota, segmentacja, rynek docelowy, pozycjonowanie, marketing-mix Marketing jako nieodłączny element sposobu funkcjonowania organizacji Współcześnie klient stawiany jest na pierwszym miejscu,

Bardziej szczegółowo

OOŚ jako narzędzie zrównoważonego rozwoju

OOŚ jako narzędzie zrównoważonego rozwoju 23-24 maja 2013 r., Wrocław Wydział Prawa Uniwersytetu Wrocławskiego, ul. Uniwersytecka 7-9 (budynek D ) Dyrektywa OOŚ wyzwania i perspektywy w świetle dotychczasowych doświadczeń oraz opublikowanej ostatnio

Bardziej szczegółowo

Normy środowiskowe w zarządzaniu firmą. dr Adam Jabłoński

Normy środowiskowe w zarządzaniu firmą. dr Adam Jabłoński 2012 Normy środowiskowe w zarządzaniu firmą dr Adam Jabłoński GENEZA POWSTANIA SYSTEMÓW ZARZĄDZANIA ŚRODOWISKOWEGO Konferencja w Rio de Janeiro 1992 r. 27 Zasad Zrównoważonego Rozwoju Karta Biznesu Zrównoważonego

Bardziej szczegółowo

POLSKI RUCH CZYSTSZEJ PRODUKCJI NOT

POLSKI RUCH CZYSTSZEJ PRODUKCJI NOT Seminarium Informacyjno-promocyjne projektu: Propagowanie wzorców produkcji i konsumpcji sprzyjających promocji zasad trwałego i zrównoważonego rozwoju. Zmiany wzorców produkcji i konsumpcji w świetle

Bardziej szczegółowo

Marketing dr Grzegorz Mazurek

Marketing dr Grzegorz Mazurek Marketing dr Grzegorz Mazurek Orientacja rynkowa jako podstawa marketingu Orientacja przedsiębiorstwa określa co jest głównym przedmiotem uwagi i punktem wyjścia w kształtowaniu działalności przedsiębiorstwa.

Bardziej szczegółowo

REKLAMA. Daria Sitek kl.ia

REKLAMA. Daria Sitek kl.ia REKLAMA Daria Sitek kl.ia Reklama informacja połączona z komunikatem perswazyjnym. Zazwyczaj ma na celu skłonienie do nabycia lub korzystania z określonych towarów czy usług, popierania określonych spraw

Bardziej szczegółowo

PROJEKT OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) dla przedmiotu Podstawy marketingu na kierunku Administracja

PROJEKT OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) dla przedmiotu Podstawy marketingu na kierunku Administracja Poznań, dnia 20 sierpnia 2012 r. dr Anna Scheibe adiunkt w Katedrze Nauk Ekonomicznych PROJEKT OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) dla przedmiotu Podstawy marketingu na kierunku Administracja I. Informacje

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH. Studia II stopnia (magisterskie) stacjonarne rok akademicki 2015/2016 Kierunek Ekonomia Promotorzy prac magisterskich

WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH. Studia II stopnia (magisterskie) stacjonarne rok akademicki 2015/2016 Kierunek Ekonomia Promotorzy prac magisterskich Studia II stopnia (magisterskie) stacjonarne rok akademicki 2015/2016 Kierunek Ekonomia Promotorzy prac magisterskich Promotorzy prac magisterskich Prof. dr hab. Stanisław CZAJA Prof. dr hab. Bogusław

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie technologii informacyjnych do zarządzania łańcuchami i sieciami dostaw w warunkach globalizacji rynku żywności

Wykorzystanie technologii informacyjnych do zarządzania łańcuchami i sieciami dostaw w warunkach globalizacji rynku żywności Zarządzanie łańcuchami dostaw żywności w Polsce. Kierunki zmian. Wacław Szymanowski Książka jest pierwszą na naszym rynku monografią poświęconą funkcjonowaniu łańcuchów dostaw na rynku żywności w Polsce.

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH. Studia II stopnia stacjonarne i niestacjonarne Kierunek ekonomia Promotorzy prac magisterskich

WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH. Studia II stopnia stacjonarne i niestacjonarne Kierunek ekonomia Promotorzy prac magisterskich Studia II stopnia stacjonarne i niestacjonarne Kierunek ekonomia Promotorzy prac magisterskich Promotorzy prac magisterskich Prof. dr hab. Stanisław CZAJA Prof. dr hab. Bogusław FIEDOR Prof. dr hab. Andrzej

Bardziej szczegółowo

BIZNESPLAN. 1 Definicja za: Wikipedia.pl

BIZNESPLAN. 1 Definicja za: Wikipedia.pl BIZNESPLAN Każda działalność gospodarcza, nawet najmniejsza, musi zostać skrupulatnie zaplanowana. Plan przedsięwzięcia gospodarczego konstruuje się zazwyczaj w formie biznesplanu. Biznesplan 1 (ang. business

Bardziej szczegółowo

Marketing 1 Słowo wstępne

Marketing 1 Słowo wstępne Marketing 1 Słowo wstępne dr Jolanta Tkaczyk Katedra Marketingu O czym będzie? Organizacja zajęć Program zajęć Zasady zaliczenia Lektury Wprowadzenie do marketingu 1 Organizacja Dyżur - 109 A czwartek

Bardziej szczegółowo

MANAGER CSR MODUŁY WARSZTATOWE

MANAGER CSR MODUŁY WARSZTATOWE MANAGER CSR MODUŁY WARSZTATOWE WARSZTAT C- A IDEA SPOŁECZNEJ ODPOWIEDZIALNOŚCI BIZNESU. PODSTAWY CSR. Skąd się wziął CSR? Historia społecznej odpowiedzialności biznesu. Koncepcja zrównoważonego rozwoju.

Bardziej szczegółowo

ZAWARTOŚĆ I STRUKTURA BIZNES PLANU

ZAWARTOŚĆ I STRUKTURA BIZNES PLANU ZAWARTOŚĆ I STRUKTURA BIZNES PLANU I. STRESZCZENIE to krótkie, zwięzłe i rzeczowe podsumowanie całego dokumentu, które powinno zawierać odpowiedzi na następujące tezy: Cel opracowania planu (np. założenie

Bardziej szczegółowo

Imię, nazwisko i tytuł/stopień KOORDYNATORA (-ÓW) kursu/przedmiotu zatwierdzającego protokoły w systemie USOS Marek Kruk, dr

Imię, nazwisko i tytuł/stopień KOORDYNATORA (-ÓW) kursu/przedmiotu zatwierdzającego protokoły w systemie USOS Marek Kruk, dr SYLLABUS na rok akademicki 010/011 Tryb studiów Studia stacjonarne Kierunek studiów Ekonomia Poziom studiów Pierwszego stopnia Rok studiów/ semestr / 3 Specjalność Bez specjalności Kod katedry/zakładu

Bardziej szczegółowo

Formy promocji na rynku usług edukacyjnych. Dorota Kalisz

Formy promocji na rynku usług edukacyjnych. Dorota Kalisz Formy promocji na rynku usług edukacyjnych Dorota Kalisz Formy promocji na rynku usług edukacyjnych Definicja promocji marketingowej Co promujemy (produkt/usługa edukacyjna)? Cele promocji (co chcemy osiągnąć?)

Bardziej szczegółowo

Spis treści WSTĘP CZĘŚĆ I. MODEL FUNKCJONOWANIA MARKETINGU

Spis treści WSTĘP CZĘŚĆ I. MODEL FUNKCJONOWANIA MARKETINGU Spis treści WSTĘP CZĘŚĆ I. MODEL FUNKCJONOWANIA MARKETINGU Rozdział l. Przesłanki działalności marketingowej w przedsiębiorstwie Koncepcja modelu funkcjonowania marketingu. 1.2. Rola produktu w wymianie

Bardziej szczegółowo

Rozdział 1. Podstawy teoretyczne agrobiznesu Pojęcie agrobiznesu Inne określenia agrobiznesu... 17

Rozdział 1. Podstawy teoretyczne agrobiznesu Pojęcie agrobiznesu Inne określenia agrobiznesu... 17 Spis treści Wstęp... 11 Rozdział 1. Podstawy teoretyczne agrobiznesu 13 1.1. Pojęcie agrobiznesu... 13 1.2. Inne określenia agrobiznesu... 17 Rozdział 2. Pierwszy agregat agrobiznesu zaopatrzenie 20 2.1.

Bardziej szczegółowo

KARTA DOSTAWCÓW. Gospodarcze, środowiskowe i społeczne wymagania zrównoważonego rozwoju stanowią kluczowe wytyczne strategii Grupy Saint-Gobain.

KARTA DOSTAWCÓW. Gospodarcze, środowiskowe i społeczne wymagania zrównoważonego rozwoju stanowią kluczowe wytyczne strategii Grupy Saint-Gobain. KARTA DOSTAWCÓW Gospodarcze, środowiskowe i społeczne wymagania zrównoważonego rozwoju stanowią kluczowe wytyczne strategii Grupy Saint-Gobain. Grupa przystąpiła do Światowego Paktu Global Compact Narodów

Bardziej szczegółowo

Społeczna odpowiedzialnośd biznesu w projektach ekoinnowacyjnych. Maciej Bieokiewicz

Społeczna odpowiedzialnośd biznesu w projektach ekoinnowacyjnych. Maciej Bieokiewicz 2011 Społeczna odpowiedzialnośd biznesu w projektach ekoinnowacyjnych Maciej Bieokiewicz Koncepcja Społecznej Odpowiedzialności Biznesu Społeczna Odpowiedzialnośd Biznesu (z ang. Corporate Social Responsibility,

Bardziej szczegółowo

Strategia zarządzania kapitałem ludzkim Biznes społecznie odpowiedzialny (CSR)

Strategia zarządzania kapitałem ludzkim Biznes społecznie odpowiedzialny (CSR) Strategia zarządzania kapitałem ludzkim Biznes społecznie odpowiedzialny (CSR) To koncepcja, według, której firmy dobrowolnie prowadzą działalność uwzględniającą interesy społeczne i ochronę środowiska,

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie Studia stacjonarne Stopień studiów: Iº Rok studiów: II

Zarządzanie Studia stacjonarne Stopień studiów: Iº Rok studiów: II TEMATYKI SEMINARIÓW Zarządzanie Studia stacjonarne Stopień studiów: Iº Rok studiów: II Zapisy na seminarium: 18 lutego w godz. 13:15 Proponowane tematy (obszary) prac licencjackich: Prof. nadzw. dr hab.

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZANIE PRODUKTEM I OBSŁUGA KLIENTA CZĘŚĆ ZARZĄDZANIE PRODUKTEM KANAŁY DYSTRYBUCJI KANAŁY DYSTRYBUCJI

ZARZĄDZANIE PRODUKTEM I OBSŁUGA KLIENTA CZĘŚĆ ZARZĄDZANIE PRODUKTEM KANAŁY DYSTRYBUCJI KANAŁY DYSTRYBUCJI 1 ZARZĄDZANIE PRODUKTEM I OBSŁUGA KLIENTA CZĘŚĆ ZARZĄDZANIE PRODUKTEM AUTOR: ŻANETA AUTOR: mgr PRUSKA inż. ŻANETA PRUSKA KSZTAŁTOWANIE KANAŁU DYSTRYBUCJI 2 Ćwiczenia 2 / Część 2 KSZTAŁTOWANIE KANAŁU DYSTRYBUCJI

Bardziej szczegółowo

MARKETING spotkanie 1

MARKETING spotkanie 1 Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu MARKETING spotkanie 1 dr Marcin Soniewicki Zaliczenie Przygotowanie projektu w grupach i jego prezentacja na ostatnim spotkaniu 25 kwietnia. Aktywność podczas zajęć Aktywna

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie łańcuchem dostaw

Zarządzanie łańcuchem dostaw Społeczna Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Zarządzania kierunek: Zarządzanie i Marketing Zarządzanie łańcuchem dostaw Wykład 1 Opracowanie: dr Joanna Krygier 1 Zagadnienia Wprowadzenie do tematyki zarządzania

Bardziej szczegółowo

INŻYNIERIA I MARKETING dlaczego są sobie potrzebne?

INŻYNIERIA I MARKETING dlaczego są sobie potrzebne? POLITECHNIKA GDAŃSKA WYDZIAŁ ZARZĄDZANIA I EKONOMII Międzynarodowa Konferencja Naukowo-techniczna PROGRAMY, PROJEKTY, PROCESY zarządzanie, innowacje, najlepsze praktyki INŻYNIERIA I MARKETING dlaczego

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie promocją. dr Marta Wasiak Katedra Marketingu Wyższa Szkoła Bankowa we Wrocławiu

Zarządzanie promocją. dr Marta Wasiak Katedra Marketingu Wyższa Szkoła Bankowa we Wrocławiu Zarządzanie promocją dr Marta Wasiak Katedra Marketingu Wyższa Szkoła Bankowa we Wrocławiu MODEL KOMUNIKACJI Nadawca kodowanie kanał przekaz odkodowanie Odbiorca zakłócenia odpowiedź DEFINICJA PROMOCJA

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Na czym polega marketing w internecie? dr Marcin Szplit Wyższa Szkoła Ekonomii i Prawa w Kielcach 24 paździenika 2012 r. Marketing: proces wymiany dóbr i wartości w celu

Bardziej szczegółowo

MARKETING MIX. OPRACOWAŁA mgr Małgorzata Kapela. Biała Podlaska 2006-01-18

MARKETING MIX. OPRACOWAŁA mgr Małgorzata Kapela. Biała Podlaska 2006-01-18 MARKETING MIX OPRACOWAŁA mgr Małgorzata Kapela Biała Podlaska 2006-01-18 Marketing mix jest jednym z najważniejszych pojęć marketingu. Określa sposób rozplanowania budżetu, tworzy podstawy strategii planu

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA CERTYFIKATU ZIELONY SKLEP

KRYTERIA CERTYFIKATU ZIELONY SKLEP KRYTERIA CERTYFIKATU ZIELONY SKLEP SKLEP INTERNETOWY/SPRZEDAŻ ONLINE Kryteria Certyfikatu Zielony Sklep zostały pogrupowane w zbiory, zgodnie z obszarem, którego dotyczą (centrala / punkt sprzedaży / sprzedaż

Bardziej szczegółowo

Turystyka i Rekreacja pytania na egzamin dyplomowy

Turystyka i Rekreacja pytania na egzamin dyplomowy Turystyka i Rekreacja pytania na egzamin dyplomowy ZAGADNIENIA Z PRZEDMIOTÓW KIERUNKOWYCH 1. Podstawowe typy i rodzaje przedsiębiorstw turystycznych w Polsce. Zakres ich funkcjonowania. Struktury organizacyjne

Bardziej szczegółowo

SŁOWO WSTĘPNE DO WYDANIA POLSKIEGO (Lechosław Garbarski) str. 15. Na drodze do nauki marketingu str. 17

SŁOWO WSTĘPNE DO WYDANIA POLSKIEGO (Lechosław Garbarski) str. 15. Na drodze do nauki marketingu str. 17 Spis treści SŁOWO WSTĘPNE DO WYDANIA POLSKIEGO (Lechosław Garbarski) str. 15 WPROWADZENIE str. 17 Na drodze do nauki marketingu str. 17 Podróż marketingowa: tworzenie wartości dla klienta i pozyskiwanie

Bardziej szczegółowo

ZA5470. Flash Eurobarometer 315 (Attitudes of European Entrepreneurs Towards Eco-innovation) Country Specific Questionnaire Poland

ZA5470. Flash Eurobarometer 315 (Attitudes of European Entrepreneurs Towards Eco-innovation) Country Specific Questionnaire Poland ZA5470 Flash Eurobarometer 315 (Attitudes of European Entrepreneurs Towards Eco-innovation) Country Specific Questionnaire Poland FL315 Attitudes of European entrepreneurs towards eco innovation Flash

Bardziej szczegółowo

Ekonomika Transportu. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe

Ekonomika Transportu. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe. Przedsiębiorstwo transportowe Ekonomika Transportu każda zorganizowana postać podażowej strony rynku usług przemieszczania, mająca swoją nazwę i oferującą specyficzny produkt - usługę transportową Cechy: odrębność ekonomiczna odrębność

Bardziej szczegółowo

PROW 2014 2020 na rzecz celów Strategii Zrównoważonego Rozwoju Wsi Rolnictwa i Rybactwa na lata 2012-2020

PROW 2014 2020 na rzecz celów Strategii Zrównoważonego Rozwoju Wsi Rolnictwa i Rybactwa na lata 2012-2020 PROW 2014 2020 na rzecz celów Strategii Zrównoważonego Rozwoju Wsi Rolnictwa i Rybactwa na lata 2012-2020 Dr inż. Dariusz Nieć Dyrektor Departamentu Rozwoju Obszarów Wiejskich Warszawa 28 stycznia 2015

Bardziej szczegółowo

Alternatywa amerykańska - rolnictwo obywatelskie

Alternatywa amerykańska - rolnictwo obywatelskie Alternatywa amerykańska - rolnictwo obywatelskie Dr Anna Jastrzębiec -Witowska 16. 04. 2014 Civic agriculture a rolnictwo obywatelskie Termin civic agriculture czyli rolnictwo obywatelskie pojawił się

Bardziej szczegółowo

Rola zielonych szkół w promocji obszarów Natura dr Maria Palińska Włocławskie Centrum Edukacji Ekologicznej

Rola zielonych szkół w promocji obszarów Natura dr Maria Palińska Włocławskie Centrum Edukacji Ekologicznej Rola zielonych szkół w promocji obszarów Natura 2000 dr Maria Palińska Włocławskie Centrum Edukacji Ekologicznej www.wcee.org.pl Konferencja pn. Co dalej z nami pytają obszary Natura 2000 Walory przyrodnicze

Bardziej szczegółowo

SPOŁECZNA ODPOWIEDZIALNOŚĆ BIZNESU CSR CORPORATE SOCIAL RESPONSIBILITY

SPOŁECZNA ODPOWIEDZIALNOŚĆ BIZNESU CSR CORPORATE SOCIAL RESPONSIBILITY SPOŁECZNA ODPOWIEDZIALNOŚĆ BIZNESU CSR CORPORATE SOCIAL RESPONSIBILITY Badanie zostało zrealizowane w ramach projektu Partnerstwo w realizacji projektów szansą rozwoju sektora MSP Projekt realizowany jest

Bardziej szczegółowo

Postać biznesplanu zależy od tego, czy dokument sporządzony jest dla banku, czy dla potencjalnego inwestora (np. anioła biznesu).

Postać biznesplanu zależy od tego, czy dokument sporządzony jest dla banku, czy dla potencjalnego inwestora (np. anioła biznesu). Budowa biznesplanu Postać biznesplanu zależy od tego, czy dokument sporządzony jest dla banku, czy dla potencjalnego inwestora (np. anioła biznesu). Unijne procedury wymagają bardzo obszernej i szczegółowej

Bardziej szczegółowo

Strategia promocji - od koncepcji do wdrożenia. Ewa Opolska

Strategia promocji - od koncepcji do wdrożenia. Ewa Opolska Strategia promocji - od koncepcji do wdrożenia. Jak zaprojektować i zrealizować działania promocyjne bez dużego budżetu i wielkich agencji? Ewa Opolska Przewaga różnicująca Podstawowe prawo marketingu

Bardziej szczegółowo

PROGRAM SZKOLENIA. Szczecinek 2016

PROGRAM SZKOLENIA. Szczecinek 2016 PROGRAM SZKOLENIA Szczecinek 2016 Szczecinek, 16.11.2016 Szanowni Państwo, Samorządowa Agencja Promocji i Kultury oraz Centrum Konferencyjne ZAMEK organizują w roku edukacyjnym 2016/2017 cykl szkoleń z

Bardziej szczegółowo

Systematyka rynku. Pojecie rynku. 1. Ujecie historyczne (techniczne)

Systematyka rynku. Pojecie rynku. 1. Ujecie historyczne (techniczne) Systematyka rynku Pojecie rynku 1. Ujecie historyczne (techniczne) Rynek - miejsce spotkań kupujących i sprzedających, którzy dokonują transakcji wymiennych. 2. Ujęcie ekonomiczne (klasyczne) Rynek - ogół

Bardziej szczegółowo

Promocja. Obszary Adresaci Techniki. Tomasz Michalski. Stowarzyszenie Upowszechniania Wiedzy ExploRes

Promocja. Obszary Adresaci Techniki. Tomasz Michalski. Stowarzyszenie Upowszechniania Wiedzy ExploRes Promocja Stowarzyszenie ExploRes / Projekt ICENT Obszary Adresaci Techniki Tomasz Michalski Stowarzyszenie Upowszechniania Wiedzy ExploRes Koncepcja PEI Kluczowe zagadnienia Obszar 1 lokalizacja i struktura

Bardziej szczegółowo

Technikum Nr 2 im. gen. Mieczysława Smorawińskiego w Zespole Szkół Ekonomicznych w Kaliszu

Technikum Nr 2 im. gen. Mieczysława Smorawińskiego w Zespole Szkół Ekonomicznych w Kaliszu Technikum Nr 2 im. gen. Mieczysława Smorawińskiego w Zespole Szkół Ekonomicznych w Kaliszu Wymagania edukacyjne niezbędne do uzyskania poszczególnych śródrocznych i rocznych ocen klasyfikacyjnych z obowiązkowych

Bardziej szczegółowo

Projekt Prove It PL! o mierzeniu oddziaływania i kapitału społeczno-ekonomicznego w przedsiębiorczości społecznej

Projekt Prove It PL! o mierzeniu oddziaływania i kapitału społeczno-ekonomicznego w przedsiębiorczości społecznej Projekt Prove It PL! o mierzeniu oddziaływania i kapitału społeczno-ekonomicznego w przedsiębiorczości społecznej Pomiar wpływu społecznego i ekologicznego wspólna odpowiedzialność biznesu i NGO Warszawa,

Bardziej szczegółowo

Strategia dla Klastra IT. Styczeń 2015

Strategia dla Klastra IT. Styczeń 2015 Strategia dla Klastra IT Styczeń 2015 Sytuacja wyjściowa Leszczyńskie Klaster firm branży Informatycznej został utworzony w 4 kwartale 2014 r. z inicjatywy 12 firm działających w branży IT i posiadających

Bardziej szczegółowo

Marketing : teoria pragmatyczna : podręcznik akademicki / Nemezjusz

Marketing : teoria pragmatyczna : podręcznik akademicki / Nemezjusz Marketing : teoria pragmatyczna : podręcznik akademicki / Nemezjusz M. Pazio. wyd. 2. Warszawa, 2013 Spis treści Przedmowa 11 Przedmowa do wydania drugiego 13 Rozdział 1. MARKETINGOWA ORIENTACJA PRZEDSIĘBIORSTWA

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA SUSTAINABILITY W DZIAŁALNOŚCI OŚRODKÓW EDUKACYJNYCH SUSTAINABILITY CONCEPT IN THE ACTIVITY OF EDUCATIONAL INSTITUTIONS

KONCEPCJA SUSTAINABILITY W DZIAŁALNOŚCI OŚRODKÓW EDUKACYJNYCH SUSTAINABILITY CONCEPT IN THE ACTIVITY OF EDUCATIONAL INSTITUTIONS prof. dr hab. Arnold Pabian Politechnika Częstochowska, Wydział Zarządzania KONCEPCJA SUSTAINABILITY W DZIAŁALNOŚCI OŚRODKÓW EDUKACYJNYCH SUSTAINABILITY CONCEPT IN THE ACTIVITY OF EDUCATIONAL INSTITUTIONS

Bardziej szczegółowo

PRZEDSIĘBIORSTWA WOBEC WYZWAŃ ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU

PRZEDSIĘBIORSTWA WOBEC WYZWAŃ ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU ZESZYTY NAUKOWE POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ 2015 Seria: ORGANIZACJA I ZARZĄDZANIE z. 77 Nr kol. 1927 Tomasz TROJANOWSKI Akademia im. Jana Długosza w Częstochowie tomektrojanowski@poczta.fm PRZEDSIĘBIORSTWA WOBEC

Bardziej szczegółowo

PYTANIA NA EGZAMIN MAGISTERSKI KIERUNEK: ZARZĄDZANIE STUDIA DRUGIEGO STOPNIA

PYTANIA NA EGZAMIN MAGISTERSKI KIERUNEK: ZARZĄDZANIE STUDIA DRUGIEGO STOPNIA PYTANIA NA EGZAMIN MAGISTERSKI KIERUNEK: ZARZĄDZANIE STUDIA DRUGIEGO STOPNIA CZĘŚĆ I dotyczy wszystkich studentów kierunku Zarządzanie pytania podstawowe 1. Funkcje zarządzania 2. Otoczenie organizacji

Bardziej szczegółowo