8 kościół misyjny Maciej Nieżychowski

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "8 kościół misyjny Maciej Nieżychowski"

Transkrypt

1 Misjonarze Słowa Bożego Magazyn Misjonarzy z Prowincji Chicago 1/005 Pierwsza Komunia Święta w różnych częściach świata Wasza ofiara jest pomocą dla naszych kapłanów i braci zakonnych, głoszących Słowo Boże na całym świecie. Jesteśmy wdzięczni za dotychczasową pomoc. Naszą pracę, modlitwę i wysiłki ofiarujemy za Was i za tych, wśród których pracujemy. Szczęść Wam Boże.

2 spis treści 8 kościół misyjny Maciej Nieżychowski misjonarzem może być i jest każdy z nas 11święty, święta, święci Henryk Noga Żywoty Polskich Świętych to pierwsza polskoangielska książka o wszystkich polskich świętych 18 mówiąc szczerze Adam Łaskarzewski jak Bóg pozwoli, będę drugim w moim mieście Adamem Werbistą 19 śladami Jezusa Adam Oleszczuk co myślą dzieci, widząc często jedynie dorosłych przystępujących do Komunii Świętej 0 tu wszystko dzieje się w buszu Józef Roszyński często nasze dzieci nie mają żadnej dodatkowej radości przy okazji Pierwszej Komunii Świętej poza tym, że otrzymują Pana Jezusa w tym numerze z historii Zgromadzenia - Joseph Freinademetz z naszego podwórka - nowy dom w Chicago polskie biuro - refleksje o ojcu Nowickim kraj misyjny - Botswana kącik dla dzieci i młodzieży módlmy się - Różaniec Misyjny reportaż z USA - Yorba Linda, Kalifornia

3 fot. SVD archiwum Drodzy Przyjaciele i Dobrodzieje Zgromadzenia Słowa Bożego na tej stronie wnętrze domowej kaplicy w Techny fot. Frederick Rudolph SVD na okładce ołtarz w kościele na jednej z brytyjskich wysp dziewiczych - Virgin Gorda fot. Jan Pastuszczak SVD dziewczynka z parafii św. Józefa Robotnika w Wheeling, IL fot. Kathleen Morgan Zamilkły odgłosy k a r n a w a ł o w y c h zabaw i spotkań z okazji Nowego Roku. Weszliśmy w okres Wielkiego Postu i przygotowań do Paschalnego Triduum. Oczekujemy na Wielkanoc, pamiątkę zmartwychwstania Jezusa Chrystusa. W tym właśnie czasie, podczas wieczerzy paschalnej Wielkiego Czwartku, dokonało się ustanowienie sakramentu Eucharystii. Eucharystia zaś, to obecność wśród nas Boga pod postacią Chleba i Wina. W tym wydaniu magazynu chcemy ukazać, w jaki sposób Eucharystia jest przyjmowana w różnych krajach na świecie. Nasi misjonarze pracują na wszystkich kontynentach i niosą Boga, ukrytego pod postacią Chleba i Wina, ludziom wszystkich ras i narodów. Obrzędy Pierwszej Komunii Świętej są bardzo różne w różnych częściach świata. Odzwierciedlają one kulturę i obyczaje społeczności danego kraju. Mam nadzieję, że materiał, który przygotowaliśmy, ukaże rozmiary pracy naszego Misyjnego Zgromadzenia Księży Werbistów, jak również przybliży Wam sylwetki misjonarzy i ich pracę. Niech lektura magazynu otworzy serca wszystkich na potrzeby misji Kościoła Katolickiego, a także naszego Zgromadzenia. W miłości Słowa Bożego, Ks. Dariusz Garbaciak SVD Prokurator Prowincjalny /005 Werbiści 3

4 z historii Zgromadzenia Werbiści w Polsce kleryk Jarosław Dąbrowski SVD Górna Grupa Podróżując trasą A1 z Gdańska do Cieszyna, warto zatrzymać się w jednym z werbistowskich domów znajdującym się w Górnej Grupie, w połowie drogi między Świeciem a Nowem. Ta malowniczo położona, pomorska miejscowość otoczona jest z trzech stron Borami Tucholskimi, a od wschodu graniczy z przepływającą tuż obok Wisłą. fot. SVD archiwum Górna Grupa była czwartym miejscem w Polsce, w którym Werbiści wybudowali dom misyjny. Ówczesny wikariusz generalny Kurii Diecezjalnej w Pelplinie, ksiądz Zygmunt Rogala, zapraszał Werbistów na swoje tereny mówiąc: Chodźcie do nas, tylko możliwie prędko. Przyjmiemy was z otwartymi rękami. Znamy was dobrze - młode, ale dzielne i pracowite Zgromadzenie. Tak więc bez zwłoki zakupiono w czerwcu 193 roku nieruchomość w Górnej Grupie, gdzie zawitało dwóch braci i ojców Werbistów, w tym ojciec Tomasz Puchała - pierwszy przełożony prowincjalny. Zamieszkali oni w drewnianym baraku, natomiast w garażu urządzili kaplicę. Jesienią następnego roku gotowy był już nowy dom, który posłużył jako gimnazjum oraz nowicjat dla braci zakonnych. Dom dalej rozbudowywano i już w 196 mógł on pomieścić 40 uczniów, 60 braci i 15 ojców. Od tego też roku, Górna Grupa stała się siedzibą przełożonego Polskiej Prowincji Księży Werbistów. Od czasu wybudowania własnej drukarni, nazwa Górna Grupa stała się znana nie tylko na Pomorzu, ale i w całej Polsce, dzięki wielotysięcznym nakładom czasopism misyjnych. Czas tego wspaniałego rozwoju został zakłócony wybuchem II wojny światowej. Uczniowie nie przyjechali już na rozpoczęcie nowego roku szkolnego. Bracia zakonni (60) zostali najpierw internowani, a następnie zwolnieni do swoich domów rodzinnych. Część ojców została wysłana do obozów koncentracyjnych. Pięciu z nich poniosło śmierć. W grupie tej znaleźli się ojciec Alojzy Liguda (rektor domu) i ojciec Stanisław Kubista (redaktor dwóch czasopism i Kalendarza Słowa Bożego), którzy, wraz ze 109 męczennikami II wojny światowej, zostali beatyfikowani przez papieża Jana Pawła II w 1999 roku w Warszawie. Przez kilka lat okresu powojennego Dom Misyjny w Górnej Grupie działał na pełnych obrotach. W okresie tym rok 1948 był szczególnym, gdyż świętowano wtedy srebrny jubileusz Polskiej Prowincji Zgromadzenia Słowa Bożego oraz pierwsze święcenia Werbistów w Polsce. Potem nastąpił trudny okres zmagania się z władzami komunistycznymi. W 1950 roku odebrały one klasztorowi ziemię, zaś dwa lata później zlikwidowały Niższe Seminarium, przekształcając dom zakonny na szpital psychiatryczny. Werbiści musieli więc we własnym domu zamieszkać w kilku zaledwie pokojach i suterenie. W nocy z 31 X na 1 XI 1980 roku wybuchł pożar, w czasie którego spłonęła większość domu, odbierając życie 55-ciu pacjentom. Minęły cztery lata, zanim nowy właściciel - Państwowy Dom Pomocy Społecznej - przystąpił do odbudowy budynku. Ze zmianą ustroju w Polsce, pojawiła się szansa na odzyskanie przez Zakon domu w Górnej Grupie. Ostatecznie we wrześniu 1990 roku powrócił on do księży Werbistów. W latach mieścił się w nim postulat dla kleryków i braci, a obecnie jest tu dom pogodnej starości dla misjonarzy Słowa Bożego. 4 Werbiści 1/005

5 Gdzie jest krzyż i cierpienie, tam przebywam chętnie, bowiem tam jest Bóg. zapamiętaj ksiądz Waldemar Wesoły SVD JOSEPH FREINADEMETZ Język miłości jest jedynym językiem, który rozumieją wszyscy ludzie. fot. SVD archiwum Życiorys Josepha jest nieskomplikowany, a zarazem bogaty. Urodził się w 185 roku w bardzo pobożnej, wielodzietnej rodzinie. W 3 roku życia został kapłanem, a w 1878 roku wstąpił do nowo powstałego Zgromadzenia Słowa Bożego. W rok później wyjechał do Chin, gdzie piastował prawie wszystkie możliwe misjonarskie stanowiska: przełożony prowincjalny, duszpasterz, kaznodzieja, rekolekcjonista, rektor seminarium, pisarz i szczęśliwy misjonarz. Ten ostatni tytuł nadali mu Chińczycy, nazywając go po chińsku Fu, czyli szczęście. Księdzem chciał być od dziecka, ale powołanie misyjne zrodziło się w gimnazjum. Któregoś dnia wysłuchał płomiennego kazania misyjnego, w którym kaznodzieja zacytował zdanie z Księgi Lamentacji proroka Jeremiasza: Maleństwa o chleb błagały - a nie było, kto by im łamał. Te słowa prześladowały go przez następne lata, zwłaszcza podczas studiów teologicznych przygotowujących go do kapłaństwa. Postanowił małym tego świata łamać chleb. Podziwu godna jest jego rezygnacja z ojczyzny; na pożegnanie z domem rodzinnym napisał: Idę tam, gdzie mnie posyła Pan, znam nędzę naszych zamorskich braci, którzy proszą o pomoc. Nie przychodzi mi łatwo żegnać się z wami, ale ostatecznie człowiek nie jest przeznaczony dla tego świata. Człowiek jest przeznaczony do czegoś większego; nie by to życie dla siebie tylko wykorzystać, ale dla Pana. Chiny stały się jego nową ojczyzną. Do tego stopnia upodobnił się do Chińczyków, iż stał się jednym z nich. Zamiast księżowskiej sutanny nosił strój chińskiego mandaryna, miał warkocz i brodę. Pisał: Lubię Chińczyków i gdyby się Bogu spodobało, to mógłbym tu pracować jeszcze 70 lat. Tu chcę też być pochowany. Niestety, nie dożył siedemdziesiątki. Zmarł z wycieńczenia spowodowanego tyfusem mając 56 lat. 5 października 003 roku papież Jan Paweł II włączył go w grono świętych. W Chinach pracował 5 lat. Na początku pracy zastał 158 chrześcian, a gdy umierał, misja Werbistów liczyła 47 kapłanów (w tym już 11 rodzimych Chińczyków), 14 braci, 40 sióstr zakonnych, 97 katechistów i katechistek, przy 6 tys. wiernych i 40 tys. katechumenów. W tym czasie zbudowano 1 kościołów i 118 kaplic. Chciałoby się powiedzieć: Pan Bóg nie pozostawia swoich sług bez sukcesów! Fragmenty artykułu zmisjonarza 10/003. Modlitwa jest naszą siłą, naszym orężem, naszą pociechą i kluczem do nieba Werbiści 5

6 z naszego podwórka 5045 S Ellis AveChicago Anna Sałabaj W czasie, gdy wiele zgromadzeń boryka się z brakiem powołań, w Chicago, w Katolickim Seminarium Zakonnym (Catholic Theological Union) Misjonarze Słowa Bożego mają najliczniejszą od wielu lat grupę alumnów. Aby zapewnić wszystkim miejsce do mieszkania i nauki, Zgromadzenie wiosną 004 roku zakupiło nowy dom. Ten znaczny wydatek umacnia w nas nadzieję na rozwój liczebny naszego Zgromadzenia. Cieszymy się, że tylu młodych ludzi chce nieść innym Dobrą Nowinę o Chrystusie. Zakupiony dom nie nadawał się do zamieszkania. Remont budynku i przystosowanie do potrzeb seminarzystów trwał ponad pół roku. Efekty są zdumiewające, co widać na załączonych zdjęciach. Kilka miesięcy temu poprosiliśmy naszych dobrodziejów o pomoc finansową. Nazwiska wszystkich, którzy złożyli ofiarę $50.00 lub więcej zostaną umieszczone na tablicy pamiątkowej, znajdującej się w kaplicy nowego domu. W najbliższej przyszłości planujemy odnowić nasz główny dom studencki w Chicago. Mieszka w nim teraz 48 kleryków. Dom nie był remontowany od wielu lat. Wszyscy, którzy chcą nam w tym pomóc, mogą kierować swoje ofiary do polskiego biura z dopiskiem na kopercie: REMONT SEMINARIUM MISYJNEGO. fot. Anna Dassonville kuchnia jadalnia sypialnia Dzięki waszemu wsparciu grupa naszych studentów spędziła Święta Bożego Narodzenia przy wspólnym stole w nowym domu, w Chicago. W ich imieniu zapewniam Was, że Wasza ofiarność nie będzie zapomniana. 6 Werbiści 1/005

7 polskie biuro w Techny fot. SVD archiwum kleryk Adam Łaskarzewski SVD If it s not broken, do not fix it! Jednym z bardziej zasłużonych Werbistów w Stanach Zjednoczonych jest ojciec Chester Nowicki, urodzony w 1919 w Chicago. Do Zgromadzenia wstąpił w 1934, a w 1946 po długich latach formacji zakonnej i ukończeniu studiów teologiczno-filozoficznych, przyjął święcenia kapłańskie w Techny, IL. Jako młody ksiądz był prefektem kleryków i braci w East Troy, WI (1947-5) i w Techny, IL (195-58). W latach ojciec Chester był rektorem domów werbistowskich w Techny, IL ( ), w Conesus, NY ( ), oraz w Girard, PA ( ). W 1970 ojciec Chester został ekonomem prowincjalnym i funkcję tę pełnił przez 6 lat. Wtedy to zetknął się z pracą w Polskim Biurze Misyjnym. W 197, po długiej chorobie brata Metodego Kulli, który prowadził biuro przez długie lata, ówczesny prowincjał ksiądz Donaghey zaproponował ojcu Chesterowi przejęcie Polskiego Biura Misyjnego. Było to dla niego wyzwanie, bo mimo iż ojciec Chester pochodzi z polskiej rodziny, nie mówił wtedy po polsku. W Techny nie było nikogo, kto by mógł się zająć tą pracą, dlatego ojciec Nowicki podjął się tego trudnego zadania. Teraz wspomina: W ciągu dnia pracowałem jako ekonom, a długie godziny wieczorne spędzałem w Polskim Biurze Misyjnym; uczyłem się polskiego, porządkowałem dokumentacje i odnawiałem kontakty z Polonią w USA. Polskie Biuro Misyjne miało i nadal ma za cel pomoc Polskiej Prowincji Zgromadzenia Słowa Bożego i wspieranie polskich misjonarzy pracujących na całym świecie. Szczególnie w okresie komunizmu, dzięki ofiarnym sercom Polonii, było możliwe kształcenie nowych misjonarzy i wysyłanie ich do nowych placówek misyjnych. W prowadzeniu biura misyjnego pomagali księża: Bernard Bona i Kazimierz Garbacz. Po ukończeniu kadencji ekonoma prowincjalnego ojciec Nowicki poświęcił się całkowicie pracy w Polskim Biurze Misyjnym. W tym okresie, czyli w wieku około 60 lat posługiwał się swobodnie polskim językiem, dzięki czemu teraz, kiedy jest już na emeryturze pomaga Werbistom pracującym wśród Polonii w Wheeling i Algonquin koło Chicago. Ojciec Chester ma już ponad 85 lat i mimo choroby oczu jego życie nadal wypełnione jest pracą i modlitwą. Służy młodym misjonarzom dobrą radą i często powtarza: If it s not broken, do not fix it! co po polsku znaczy: Jak coś nie jest zepsute, to nie naprawiaj!. 1/005 Werbiści 7

8 wywiad z misjonarzem Kościół misyjny ksiądz Maciej Nieżychowski SVD fot. Maciej Nieżychowski SVD Jest ksiądz misjonarzem, co to znaczy? Co znaczą według księdza słowa misja, Kościół misyjny? Bycie misjonarzem to powołanie, aby nieść pomoc i zmieniać życie innych ludzi oraz szansa, aby zmienić swoje życie i odkryć Bożą obecność w świecie. Misjonarzem może być i jest każdy z nas. Kościół misyjny natomiast, to wspólnota ludzi, żyjąca w każdym kraju i na każdym kontynencie, wierząca w Boga i ciągle Go szukająca. Jest to wspólnota, która chce pogłębiać zrozumienie swego własnego życia i chce pomóc innym ludziom zmieniać i pogłębiać ich życie. Kościół misyjny, to ludzie którzy patrzą na życie z perspektywy Ewangelii. Czy mógłby ksiądz pokrótce przedstawić swoją drogę misyjną? Moje powołanie, aby służyć Bogu i ludziom jako misjonarz, zrodziło się w Polsce. Tam też wstąpiłem do Zgromadzenia Słowa Bożego i zacząłem studia w Misyjnym Seminarium Duchownym Księży Werbistów w Pieniężnie. Później, moje misyjne powołanie powiodło mnie do Stanów Zjednoczonych, gdzie w Chicago kontynuowałem studia. Po skończeniu seminarium i po przyjęciu święceń kapłańskich zostałem przeznaczony do posługi w Zambii, gdzie obecnie żyję i pracuję. Pracuje ksiądz obecnie w Zambii, jak tam jest? Jaka jest sytuacja ludzi na misji? Obecnie pracuję w wiosce o nazwie Sichili. Jest ona położona w Zachodniej Prowincji Zambii, zamieszkałej przez plemię Lozi. Aby tam dotrzeć, trzeba odbyć długą podróż. Do najbliższego większego miasta jest 00 mil, głównie po bezdrożach i drogach piaszczystych. To również podróż w czasie. Tu, w Sichili i okolicy, czas jakby się zatrzymał. Na terenie całej misji, która składa się z centrum w Sichili i 50 stacji bocznych, nie ma praktycznie dróg, prądu, bieżącej wody, telefonu czy telewizji. Ludzie dalej żyją w tradycyjnych chatach budowanych z gliny i krytych słomianą strzechą. Utrzymują się głównie z rolnictwa, jedzą to, co uda im się wyhodować. Obfitość plonów zależy od deszczu. Pora deszczowa oznacza czas zbiorów, mało deszczu lub susza - to głód. Nasi ludzie zajmują się również hodowlą bydła. Duże stado to tradycyjny znak bogactwa. Mimo, że jest tu wiele krów, nikt wołowiny tutaj nie je. To zbyt ksiądz Maciej w czasie odwiedzin jednej ze stacji... takich środków transportu używają w Sichili... 8 Werbiści 1/005

9 kosztowny rarytas. Krowy są tylko na sprzedaż, aby mieć pieniądze na czesne dla dzieci, aby kupić ubranie lub wybrać się w podróż do miasta. Jak wyglada księdza praca w tych trudnych warunkach? Mimo, że Sichili to kolebka wiary katolickiej w Zachodniej Prowincji, moja praca tutaj to ciągle podstawowa ewangelizacja. Wiara katolicka jeszcze się tu nie zakorzeniła. Również w ostatnich latach przyszło tu wiele sekt, które interpretują Pismo Święte i dogmaty wiary na swój sposób. Dodatkowym utrudnieniem w pracy jest fakt, że ludzie żyją tutaj w małych wsiach blisko swoich pól i pastwisk. Moja posługa, to odwiedzanie tych wspólnot i troska, aby ich wiara się umacniała. Istnieją one głównie dzięki wierze lokalnych liderów i katechistów. Wspólnoty te są odwiedzane przez kapłana średnio trzy lub cztery razy w roku. Nauka katechezy, przygotowywanie niedzielnych i świątecznych nabożeństw i jakiekolwiek inne zajęcia kościelne spoczywają bezpośrednio na barkach świeckich liderów tych wspólnot. To wielka odpowiedzialność. Czy oprócz pracy pastoralnej, ma ksiądz inne obowiązki? Moja praca misyjna to również zaangażowanie w pracę socjalną. Wiary nie można oddzielić od całokształtu życia. Moje pierwsze zadanie to ewangelizacja, ale ona również odbywa się poprzez włączenie misji w różne socjalne projekty. Pomoc w edukacji dzieci i młodzieży, warsztat metalurgiczny, własna produkcja wozów zaprzęgowych, szczególna opieka nad ofiarami epidemii AIDS - to kilka przykładów. Chcę zaznaczyć, że projekty te są oczywiście możliwe tylko dzięki finansowej pomocy dobroczyńców misji, ale również wymagają dużego zaangażowania i poświęcenia ze strony naszej ludności lokalnej, na którą zawsze mogę liczyć. Dziękuję księdzu za rozmowę i zarazem życzę światła Ducha Świętego i wielu łask Bożych w trudnej pracy misyjnej. Szczęść Boże. Wywiad z księdzem Maciejem przeprowadził kleryk Michał Tomaszewski SVD. miejscowe dzieci bawią się blisko swoich domów... matki z dziećmi z Sichili w Zambii /005 Werbiści 9

10 kraj misyjny diamentowy kraj Anna Sałabaj Botswana położona jest w południowej części Afryki. Sąsiaduje z Namibią, Zimbabwe oraz Republiką Południowej Afryki. Powierzchnię 58,000 km (prawie dwa razy większą od Polski) zamieszkuje tylko około 1,500,000 ludzi. 95 procent mieszkańców Botswany to plemiona Bantu i Buszmenów. Buszmeni są potomkami najstarszych afrykańskich ludów karłowatych. Niewysokiego wzrostu (około 150 cm), zwinni i zręczni, przyodziani w skórzane fartuszki oraz sznury paciorków i amuletów chroniących od złego, żyją tak jak ich przodkowie przed wiekami, ze zbieractwa i łowiectwa. Żyją w plemionach, na których czele stoją wodzowie. Godność ta przechodzi z ojca na syna. Ziemia w Botswanie jest własnością plemion i każdy ma wydzielony teren do polowań. Małżeństwa są monogamiczne, mężczyźni żenią się z kobietami z innych plemion; żony po ślubie dołączają do gromady męża. Buszmeni mają silnie zakorzenione poczucie sprawiedliwości, przestrzegają prawa własności osobistej, a przekroczenie granicy łowieckiej często bywało powodem zbrojnych zatargów. Plemię Bantu tworzy ponad sto szczepów zróżnicowanych językowo i kulturowo. W przeciwieństwie do Buszmenów, są oni wysokiego wzrostu; mężczyźni trudnią się pasterstwem, a kobiety uprawą roli. Obecnie coraz więcej mieszkańców wsi szuka zarobku w miastach: w handlu, budownictwie, przemyśle oraz w rozwijającej się turystyce. Coraz większe rzesze turystów przyciąga do Botswany wspaniała przyroda oraz obfitość dzikich zwierząt, których braki odczuwane są w innych afrykańskich krajach, gdzie długoletnie wojny spowodowały ich masową migrację w spokojniejsze tereny. Botswana odzyskała niepodległość w 1966 roku. W 197 roku znajdowała się jeszcze na liście najbiedniejszych krajów świata. Rok później geolodzy odkryli w piaskach pustyni Kalahari bogate złoża diamentów. Botswana stała się trzecim producentem tych kamieni na świecie. W Jwaneng mieści się jedna z najnowocześniejszych kopalni diamentów. Jest w pełni skomputeryzowana, ludzi pracuje tu niewielu. A ci, którzy znaleźli tu zatrudnienie, są poddawani codziennie skrupulatnej kontroli przy opuszczaniu swego miejsca pracy. Pokusa zabrania ze sobą świecidełka jest wielka, ale kary za to jeszcze większe. Obok diamentów, bogactwami naturalnymi Botswany są: złoto, miedź, nikiel i węgiel, niestety zbyt słabo eksploatowane i przerabiane. Znaczną część dochodu narodowego dostarcza hodowla bydła, owiec, osłów i trzody chlewnej. W miastach, dzielnice handlowe niewiele różnią się od tego typu dzielnic w krajach rozwiniętych. Wielkie domy towarowe i supermarkety oferują wszystko, co potrzebne do życia. Botswana wydobywa co prawda pożądane na całym świecie diamenty, lecz podstawowe towary powszechnego użycia musi sprowadzać z zagranicy, głównie z Republiki Południowej Afryki. Chrześcijanami jest 15 procent ludności, z czego katolików tylko około czterech procent. Misjonarze Werbiści są obecni w Botswanie od 1981 roku. Aktualnie jest ich wszystkich dwudziestu, w tym pięciu Polaków. Pracują oni w dziesięciu stacjach misyjnych. Swoją działalność, obok duszpasterstwa, skupiają na rozwoju szkolnictwa, działalności wśród chorych oraz opiece nad sierotami. Największym problemem współczesnej Botswany jest AIDS. Chorobą tą jest dotknięte około 40 procent ludności kraju. Średnia długość życia Botswańczyka wynosi niewiele ponad 30 lat (dla porównania, liczba ta w Stanach Zjednoczonych wynosi 77.5). Nowym zjawiskiem w społeczeństwie jest obecność sierot. Do tej pory osieroconymi dziećmi zajmowali się członkowie dalszej rodziny. Dziś, jest to niewykonalne, gdyż liczba sierot przerasta możliwości rodzin zastępczych. fot. SVD archiwum 10 Werbiści 1/005

11 ciekawostki ksiądz Henryk Noga SVD święty... święta... święci... Żywoty Polskich Świętych to pierwsza polsko-angielska książka o wszystkich kanonizowanych polskich świętych. Jej celem jest popularyzowanie świętych polskiego pochodzenia. Umieszczanie poszczególnych świętych w hagiografiach różnych narodów jest wyrazem doceniania poszczególnych narodów, które przez wieki budowały kulturę chrześcijańską i służyły budowaniu jedności Kościoła powszechnego. Wydanie tego opracowania ma przybliżyć wkład polskich świętych w cywilizację miłości oraz ukazać świadectwo wiary polskich męczenników. Zarazem uzupełnia ono istniejącą lukę w prezentacji polskich świętych w publikowanych dotychczas żywotach świętych. fot. Henryk Noga SVD Poprzez zakup tej książki, czytanie i ofiarowanie jej twoim amerykańskim przyjaciołom i sąsiadom przyczynisz się do szerzenia kultu polskich świętych, z których wszyscy możemy być dumni. Żywoty Polskich Świętych - cena $ (Przesyłka $.00 za jedną plus $0.50 za każdą następną książkę). Imię i nazwisko: Adres: Zamawiam (ilość): Dołączam czek na sumę: $ sztuk Zamówienia proszę kierować na adres księdza Henryka, współautora tej książki: Fr. Henryk Noga, SVD Cypress Ave. Riverside, CA 9505 Po więcej informacji zadzwoń: ext: 34 1/005 Werbiści 11

12 krzyżówka misyjna Aby odpowiedzieć poprawnie na pytania, przeczytaj z kimś starszym artykuły zamieszczone w tym Magazynie Imię pierwszego misjonarza wysłanego do Chin.. Nazwa budynku, w którym uczą się kandydaci na misjonarzy. 3. Państwo, gdzie pracuje ksiądz Maciej. 4. Polska nazwa zespołu Querido Matias. 5. Państwo, w którym jest za dużo sierot i dużo diamentów. Czy potrafisz? Naucz się kilku słów w języku h i s z p a ń s k i m, jednym z języków używanych w Ameryce Łacińskiej. Będę wysławiał, będę wysławiał, będę wysławiał mojego Pana! ~ A L A B A R E, A L A B A R E, A L A B A R E A M I S E N O R! ` ` ` A l e ś m i e s z n e... Mamusia pyta Jasia: - Czemu nie jesz, przecież mówiłeś, że jesteś głodny jak wilk. Jaś na to: - Mamusiu, a czy ty widziałaś, żeby wilk jadł marchewkę? Wrona, spoglądając na lecący samolot odrzutowy, mówi do swej przyjaciółki: - Nie rozumiem, jak ten ptak może tak szybko latać? Na to druga wrona: - Też byś tak latała, gdyby podpalono ci ogon. 1 Werbiści 1/004

13 coś dla dzieci Jezus był ze swoimi uczniami podczas Ostatniej Wieczerzy. Do nas przychodzi w czasie Mszy świętej pod postacią Chleba i Wina. Sakarament Pojednania (spowiedź) i Eucharystia (Komunia Święta) to dwa z siedmiu Sakramentów. Przybliżają one nas do Boga, dlatego korzystajmy z nich często. Komunię Świętą otrzymuje się podczas Mszy świętej, która składa się z dwóch części. Pierwsza część to Liturgia Słowa. Bóg przychodzi do nas poprzez czytania z Biblii. Druga część to Liturgia Eucharystii. Jest to pamiątka, że Jezus ofiarował swoje życie - Jego Ciało i Krew - umierając za nas na krzyżu w Wielki Piątek. W tej części chleb i wino przemieniają się w Ciało i Krew Jezusa Chrystusa. Sakrament Eucharystii został nam dany przez Jezusa w jego słowach podczas Ostatniej Wieczerzy. Podając swoim uczniom chleb i wino, Jezus rzekł: Czyńcie to na moją pamiątkę. Dlatego czynimy to samo na każdej Mszy świętej. Kiedy ksiądz odmawia modlitwę konsekracyjaną, chleb i wino stają się Jezusem. Pod postacią Komunii Świętej przyjmujemy do naszych serc samego Jezusa. Papież Jan Pawel II apeluje, aby Mszę świętą traktować z respektem. Przygotuj się do przyjęcia Jezusa. Jedną godzinę przed przyjęciem Go w Komunii Świętej wstrzymaj się od wszelkich pokarmów i napojów ( z wyjątkiem wody lub leków). Tuż przed otrzymaniem Komunii Świętej, kiedy usłyszysz: Ciało Chrystusa pochyl głowę i odpowiedz głośno: Amen. Słowo Amen po hebrajsku znaczy: To jest prawda, ja w to wierzę. Kiedy wchodzisz lub wychodzisz z kościoła, uklęknij zwrócony w stronę tabernakulum, gdzie znajduje się Chrystus pod postacią Chleba. Bądź skupiony i włączaj się do wspólnych modlitw i śpiewów Na obrazku pokoloruj ubrania Jezusa i apostołów według podanego wzoru. 1 czerwony zielony 3 fioletowy 4 niebieski 5 żółty 6 brązowy Czy potrafisz wymienić imiona wszystkich apostołów? Szymon Piotr, Andrzej, Jakub, Jan, Filip, Bartłomiej, Tomasz, Mateusz, Jakub, Tadeusz, Szymon, Judasz. 1/005 Werbiści 13

14 konkurs z nagrodami S ta r y T es ta m en t 1. Która z ksiąg nie należy do zbioru Tory? a) Kapłańska b) Jozuego c) Powtórzonego Prawa. Czym się zajmował Kain? (Rdz 4, 3) a) uprawą roli b) hodowlą trzody c) pracą w warsztacie stolarskim 3. Do kogo Bóg skierował słowa: Wyjdź z twojej ziemi rodzinnej i z domu twego ojca do kraju, który ci ukażę? (Rdz 1, 1) a) do Mojżesza b) do Abrama c) do Jakuba 4. Czyimi synami byli Jakub i Ezaw? (Rdz 5, 16) a) Izmaela b) Izaaka c) Lota 5. Józef, przebywając w egipskim więzieniu, wyjaśnił sny dwóm współwięźniom. Który z nich został ułaskawiony przez Faraona? (Rdz 40, 1) a) przełożony podczaszych b) przełożony piekarzy 6. Jak się nazywała góra, na której Mojżesz otrzymał tablice dekalogu? (Wj 19, 0) a) Syjon b) Hebron c) Synaj 7. Jak miał na imię syn króla Saula ostrzegający Dawida przed grożącą mu śmiercią? (1 Sm 19) a) Natanel b) Heli c) Jonatan 8. Komu przypisuje się autorstwo większości psalmów? a) Dawidowi b) Izajaszowi c) Sofoniaszowi 9. Do jakiego miasta został wysłany Jonasz, aby głosić upomnienie? (Jon 1,1) a) Sodomy b) Niniwy c) Jerycha 10. Wzgardzony i odepchnięty przez ludzi, Mąż boleści, oswojony z cierpieniem, jak ktoś, przed kim się twarze zakrywa. Proroctwo to, odnoszące się do Jezusa, zawarte jest w księdze proroka: a) Jeramiasza b) Barucha c) Izajasza N o w y T es ta m en t 1. Który z proroków jest autorem słów: Siekiera już jest przyłożona do korzeni drzew: każde drzewo, które nie wydaje owocu będzie wycięte i wrzucone do ognia? (Mt 3,10) a) Jeremiasz b) Amos c) Jan Chrzciciel. Jak mieli na imię pierwsi uczniowie powołani przez Jezusa? (Mt 4,18) a) Jakub i Jan b) Szymon i Andrzej c) Tomasz i Bartłomiej 3. Jezus nadał Szymonowi imię Piotr, które znaczy: (Mt 16,18) a) skała b) głowa c) klucz 4. O której godzinie gospodarz z przypowieści o winnicy najął ostatnich robotników? ( Mt 0,6) a) 9 b) 10 c) Kobieta uzdrowiona z gorączki przez Jezusa była teściową: a) Jana b) Szymona c) Andrzeja 6. Kogo Jezus uzdrowił będąc w Gerazie? (Mk 5, ) a) mężczyznę z uschłą ręką b) opętanego przez złe duchy c) paralityka 7. Św. Marek opisał krytykę Jezusa adresowaną do faryzeuszy, w której zostały użyte następujące słowa: Lud ten czci mnie wargami, ale swym sercem daleko jest ode Mnie. Fragment ten pochodzi z księgi: (Mk 7, 6) a) Jeremiasza b) Jonasza c) Izajasza 8. W jakich okolicznościach Jezus wypowiedział następujące słowa: Albowiem zawsze ubogich macie u siebie, lecz Mnie nie zawsze macie? (Mk, 14, 7) a) gdy komentował czyn ubogiej wdowy wrzucającej do skarbony ostatnie grosze b) gdy wypędzał handlarzy ze świątyni c) gdy uczniowie krytykowali użycie drogocennego olejku do namaszczenia Jezusa 9. Podczas jakiego wydarzenia Jezus mówi o sobie: Ja jestem zmartwychwstaniem i życiem. Jeżli ktoś we mnie wierzy, choćby i umarł, żyć będzie? (J 11,5) a) podczas wskrzeszenia córki Jaira b) podczas powołania pierwszych uczniów c) podczas wskrzeszenia Łazarza 10. Co oznaczają słowa wypowiedziane przez Jezusa na krzyżu: Eli, Eli lema sabachthani? (Mt 7, 46) a) Boże mój, Boże mój, czemuś mnie opuścił? b) Boże mój, Boże mój, gdzie jesteś? c) Boże mój, Boże mój, przyjmij ducha mojego. N i e z a p o m n i j! Wybierz jedną, prawidłową odpowiedź do każdego z pytań i przyślij do nas do 1 lipca 005 roku na adres: Wer bi ś ci PO B ox 60 4 T echny, IL z dopiskiem: K on kur s Bibli jn y Spośród prawidłowych odpowiedzi wylosujemy dwanaście osób, które otrzymają nagrody niespodzianki. W popr zedn i m kon ku rsie na gro dy otrz y ma li : Joanna Andruszkiewicz - Lindenhurst, NY; Janina Jabłonski - Rahway, NJ; Neonia Kalista - Whiting, NJ; Agnieszka Klamerus - Chicago, IL; Marzena Kościelak - Justice, IL; Hanna Lupińska - Brooklyn, NY; Krystyna Maleszewska - Brooklyn, NY; Jerzy Marek - Chicago, IL; Krystyna Sikora - Newark, NJ; Łucja Toczyłowska - East Stroudsburg, PA; Barbara Zajac - Crystal Lake, IL; Frank Zaleski - New Hyde Park, NY

15 coś dla młodzieży Ptaki śpiewające w buszu Legenda afrykańska Kobana-Anan. Tłumaczył Alfred Bocian. Żyło sobie w buszu pięć ptaków. Jeden miał pióra białe, drugi niebieskie, trzeci czerwone, czwarty żółte, a piąty zielone jak liście. Każdy z tych ptaków umiał zaśpiewać krótką pieśń. Ptak biały pogwizdywał: Tche-tche-kule. Ptak czerwony wołał: Kofi-sa langa, ptak niebieski: Tche-tche-kofi-nsa, ptak żółty ćwierkał: Katche-tchi-langa, a ptak zielony pogdakiwał: Kum-abende. Ponieważ każdy z nich miał upierzenie jednego koloru i umiał tylko jedną pieśń, łączyły się razem i w południe leciały wszystkie, by śpiewać i tańczyć przed domem farmera. Farmer każdego dnia wychodził z domu i wołał do nich: Jesteście moje drogie ptaki. Jesteście piękne i tak cudownie śpiewacie. Rozdawał im obficie ziarno, tak że były dobrze najedzone. Pewnego ranka jednak ptaki, bez uzgodnienia, wszystkie pomyślały to samo: Gdybym pofrunął śpiewać u farmera sam, dostałbym ziarno tylko dla siebie i nie potrzebowałbym dzielić się z innymi. Ptak biały pofrunął więc do farmy i zaczął pogwizdywać: Tche-tche-kule. Słysząc ten żałosny śpiew, gospodarz zawołał: Po co ten głupi wrzask? I nie dawszy mu nawet najmniejszego ziarenka, odpędził białego ptaka. Ptak niebieski przyleciał machając skrzydłami i zaczął śpiewać: Tche-tche-kofi-nsa. Farmer wyszedł znowu i zaczął gderać: Ten wrzask sprawia, że bolą mnie uszy. Wynoś się! I odpędził niebieskiego ptaka. Z kolei przybył na podwórko farmy ptak czerwony i rozpoczął swoją pieśń: Kofi-sa-langa. Słysząc to gospodarz zaczął narzekać: Co to się dzisiaj dzieje? Idź sobie stąd! I ptak musiał wrócić do swego gniazda o pustym żołądku. Wtedy pofrunął do farmy ptak żółty i zaczął tańczyć ćwierkając: Katche-tchi-langa. To okropne! zawołał farmer z progu swego domu, machając rękami, by odpędzić ptaka. I żółty ptak wrócił do buszu smutny i głodny. Pod wieczór przyleciał ptak zielony, radując się na myśl, że zje za pięciu i krążył koło domu farmy pogdakując: Kum-abende. Ale gospodarz wychylił tylko głowę przez okno i krzyknął: Uciekaj stąd, razem z twoim wrzaskiem, wstrętne ptaszysko! tak więc zielony ptak także nie dostał nic do jedzenia. Wszystkie musiały pójść spać o pustych żołądkach. Nazajutrz ptaki opowiedziały sobie, co im się przydarzyło, a ptak zielony zakończył: Jeśli polecimy znowu razem do farmy, gospodarz będzie z pewnością zadowolony z naszego śpiewu i da nam ponownie jeść. Kiedy słońce było wysoko na niebie, pofrunęły, jak przedtem, wszystkie razem, śpiewając i trzepocąc skrzydłami, by zapowiedzieć swoje przybycie. Szczęśliwy farmer wyszedł natychmiast i zawołał: Jesteście więc znowu, moje piękne ptaki! Jak bardzo mi was wczoraj brakowało! Gdzie byłyście? I rozdał im obficie racje ziarna, tak że wszystkie porządnie się najadły. kleryk Michał Tomaszewski SVD Drogi Maćku Dzielmy się wiarą jak chlebem, Dajmy świadectwo nadziei. Bóg ofiarował nam siebie, I my mamy się Nim z ludźmi dzielić. Fragment jednej z piosenek zespołu Querido Matias. fot. SVD archiwum Samponas, charango, queny, wykonawcy i repertuar. Jedni, gdy już ukończą formację maracasy, gitary i tym podobne seminaryjną, udają się do pracy misyjnej, a na ich miejsce latyno-amerykańskie instrumenty, przychodzą nowi. Oby ten proces trwał, oby nie zabrakło połączone ze zdolnościami muzycznymi, służą młodym Werbistom do powołań, bo świat potrzebuje dzisiaj misjonarzy, potrzebuje świadectwa młodych ludzi, którzy pójdą i będą głosić Chrystusa. chwalenia Pana i opowiadania o Ważne w działalności Queridosów (bo tak ich potocznie nazywają) misjach. Na codzień mieszkają i uczą się oni w Pieniężnie, na Warmii, w jest to, że swoje talenty wkorzystują w służbie Ewangelii. Pismo Święte mówi: Cokolwiek czynicie, wszystko na Seminarium Misyjnym Księży chwałę Bożą czyńcie (1 Kor 10,31). Pan Bóg każdego z nas Werbistów. Młodzi klerycy stworzyli obdarzył jakimiś talentami. Należy je rozwijać. Nie można zespół pod hiszpańską nazwą zachować ich tylko dla siebie, ale trzeba się nimi dzielić, a przez Querido Matias po polsku Drogi to służyć i chwalić Pana. Maćku. Wykonują religijne utwory Niech działalność zespołu Querido Matias będzie dla nas pochodzące z Ameryki Łacińskiej. zachętą do wykorzystywania swoich zdolności. Bądźmy Przybliżają odmienną kulturę, misjonarzami, chwalmy Boga i służmy bliźnim poprzez całe zwyczaje i ubiory. Zespół istnieje od nasze życie, wszędzie tam, gdzie jesteśmy. wielu lat, zmieniają się jedynie /005 Werbiści 15

16 ksiądz Grzegorz Wojtyna SVD na północ od Amazonki część pierwsza Oriximina, 6 października 004 roku Niech żyje Święty Trójjedyny Bóg w sercach naszych i wszystkich ludzi. Drodzy Przyjaciele Misji! fot. na tej stronie Jan Pastuszczak SVD Upłynęły już trzy lata, kiedy to przez 10 dni przebywałem na Misji franciszkańskiej wśród Indian Tiriyo Wai-Wai, Kaxuyana, Katuena, Karafawayana, Mawayana. Misja ta znajduje się na północ od rzeki Amazonki, nad granicą z Surinami w stanie Para. Od pewnego czasu Misja boryka się z trudnościami zapewnienia stałej opieki pastoralnej przez ojców Franciszkanów i dlatego przebywający tam bracia Protazy i Manuel zapraszają księży z innych zgromadzeń. Brat Manuel przez dłuższy czas przygotowywał sporą grupę dzieci do chrztu i I Komunii Świętej. Zanim to nastąpiło, odwiedziłem kilka wiosek, obserwowałem zwyczaje Indian, starając się zrozumieć ich sposób myślenia i interpretacji różnych sytuacji, faktów i wydarzeń. Podczas niedzielnej Mszy świętej nastąpiła ceremonia Sakramentu Chrztu, który przyjęło 65 osób. 73 osoby po raz pierwszy przyjęły Sakrament Eucharystii. Cała liturgia miała kolorową oprawę, z wieloma ozdobami indiańskimi, piórami ptaków i pióropuszami. Po zakończonych uroczystościach liturgicznych wszyscy rozsiedli się na placu obok kościoła w cieniu drzew jambo i świętowali na cześć tych, którzy przyjęli Sakrament Chrztu i Eucharystii, według swoich zwyczjów i rytuałów. Na tę okazję przez cztery dni przygotowywali ich napój a zarazem posiłek o nazwie sacura. Jest on zrobiony z przynajmniej trzech rodzajów ziemniaków indiańskich: mandioca, macachiera i liana. Starte na tarce, gotuje się je przez dwa dni i pozostawia do sfermentowania. Wszyscy, zarówno dzieci, dorośli i starsi, spożywali ten niezwykły napój, aż do późnego wieczora. Mogli pić dużo i bardzo często, gdyż procent alkoholu sacury jest bardzo niski. Pod wieczór zmęczeni udawali się jeden za drugim do swoich domów na zasłużony odpoczynek. I tak zakończył się pierwszy dzień uroczystości związanych ze Sakramentem Chrztu i Pierwszej Komunii Świętej. Co wydarzyło się następnego dnia opiszę w drugim liście. W Miłości Słowa Bożego, ksiądz Grzegorz fot. Grzegorz Wojtyna SVD 16 Werbiści 1/005

17 Bp Todd Brown - ordynariusz diecezji Orange i ks. Henryk Noga SVD w czasie uroczystości z okazji 5-lecia pontyfikatu papieża Jana Pawła II. reportaż z U SA Ośrodek Polonijny im. Papieża Jana Pawła II na skrzyżowaniu ulic Rose Dr. i Golden Ave., Yorba Linda, Kalifornia. Polonia w południowej Kalifornii ksiądz Henryk Noga SVD Jednym z Ośrodków Polonijnych w południowej Kalifornii jest Polskie Centrum im. Jana Pawła II w Yorba Linda (Orange County). Ośrodek stanowią: Centrum Duszpasterstwa Polskiego z kościołem p.w. Matki Bożej Królowej Kościoła, Polska Szkoła im. Heleny Modrzejewskiej oraz szereg organizacji, grup i klubów polonijnych. Tutaj organizuje swoje spotkania m.in. grupa Piast Narodowego Związku Polskiego, Kongres Polsko- Amerykański Południowej Kalifornii, Knights of Columbus, Ladies Guilt, Ruch Rycerzy Miłosierdzia Bożego, grupa taneczna Polanie. Po II wojnie światowej wielu polskich emigrantów przybyło do południowej Kalifornii. Początkowo gromadzili się wokół istniejącej już polskiej parafii p.w. Matki Boskiej Jasnogórskiej w Los Angeles. Później organizowano spotkania i Msze święte w języku polskim w amerykańskich kościołach na terenie Orange County. W latach osiemdziesiątych przybyła tu duża grupa emigrantów polskich z obozów dla uchodźców w Austrii, Niemczech i Włoszech. Wówczas to zrodził się pomysł utworzenia w ramach nowopowstałej diecezji Orange Polskiego Centrum im. Jana Pawła II. Emigrant powinien w pełni wchodzić w życie narodu, w którym żyje, lecz nie zrywać więzi ze swoim krajem. Ks. M. Maliński fot. Henryk Noga SVD w polonijnym ośrodku im. Jana Pawła II była uroczyście sprawowana 16 stycznia 1983 roku. Od tego czasu Polskie Centrum stało się miejscem wielu inicjatyw, takich jak: organizacja Polskiej Szkoły, harcerstwo, lekcje języka polskiego i angielskiego, kursy komputerowe, spotkania wielu różnych stowarzyszeń i klubów. Organizuje się tu doroczne Dożynki, zabawy andrzejkowe i sylwestrowe, koncerty oraz, od pięciu już lat, doroczny festiwal Proud to be Polish. Aktualne wiadomości na temat naszego Centrum i wszelkich aktywności można znaleźć na naszej stronie internetowej pod adresem: w w w. p o l i s h c e n t e r. o r g P ierwszym dyrektorem i duszpasterzem Polskiego Centrum był ks. Józef Karp. Pełnił on tę funkcję z niezwykłym oddaniem od samego początku powstania Ośrodka. Od lipca 000 roku, dyrektorem i administratorem Polskiego Centrum jest ksiądz Douglas Cook z diecezji Orange. Polskim duszpasterzem w Yorba Linda jest obecnie ksiądz Henryk Noga, misjonarz ze Zgromadzenia Słowa Bożego. Dzięki wielu ludziom dobrej woli i ogromnemu ich zaangażowaniu, Polskie Centrum w Yorba Linda wciąż się umacnia i rozwija. Rodzą się nowe pomysły, wzrasta zaangażowanie, przybywają wciąż nowi ludzie oraz powstają nowe budynki, klasy i miejsca spotkań. Świadczy to o ogromnej potrzebie istnienia tego miejsca. Ośrodek Polonijny wraz z polskim duszpasterstwem w Yorba Linda służy starszej generacji Polonii w południowej Kalifornii, a także pomaga wychowywać młodsze pokolenie w polskiej tradycji. Błogosławieństwo przy jednym z ołtarzy podczas procesji Bożego Ciała. Celem organizowania się polskich emigrantów było podtrzymanie wiary, pielęgnowanie dziedzictwa kulturowego, polskich tradycji i zachowanie polskiego języka. Pierwsza Msza święta

18 Nazywam się Adam Łaskarzewski. Jestem klerykiem Zgromadzenia Słowa Bożego. Do zgromadzenia trafiłem ponad cztery lata temu. fot. Adam Łaskarzewski SVD moje zainteresowanie misjami zaczęło się wcześnie, już w szkole podstawowej, dzięki samym Werbistom, którzy wielokrotnie głosili rekolekcje w mojej rodzinnej parafii w Pasłęku. Pamiętam, kiedy to jeden z nich, głosząc kazanie, nawiązywał do swej pracy misyjnej na Madagaskarze. Mówił nie tylko o biedzie, chorobach, i wojnach nękających ten kraj, ale także o wielkich potrzebach i wyzwaniach, jakim trzeba stawiać czoła będąc misjonarzem i głosicielem Słowa Bożego. Wtedy to, ten siewca dobrej Nowiny zasiał w moim sercu ewangeliczne ziarno, pragnienie służenia Bogu w stanie zakonnym. Czas płynął nieubłaganie: ukończyłem szkołę, odbyłem półtoraroczną służbę wojskową, pracowałem w zakładzie mleczarskim w Pasłęku. Tak upłynęły kolejne lata mojego życia. Życia, w którym poza zabawą i rozrywkami nie było nic głębszego. Odczuwałem coś bardzo dziwnego i niepokojącego, jakiś bezsens życia, które mijało i brak nadziei na przyszłość. Wtedy właśnie wpadł mi w ręce Dzienniczek siostry Faustyny Kowalskiej. Czytałem go z niedowierzaniem i sceptycyzmem, jednocześnie czułem, że wiele słów świętej Faustyny trafiało do mojego serca. Zacząłem się modlić do Miłosierdzia Bożego modlitwą znalezioną w Dzienniczku, początkowo raz dziennie, później częściej. Także z ołówkiem w ręku słuchałem modlitwy różańcowej w radiu, notując poszczególne części z pragnieniem nauczenia się tej pięknej modlitwy. Po wieloletniej przerwie, przystąpiłem do sakramentu spowiedzi świętej. I tak powoli zmieniało się moje życie, nabierając sensu i radości płynącej ze świadomości bycia dzieckiem Bożym. Po kilku latach od mojego nawrócenia Pan Bóg wyraźnie wezwał mnie do życia zakonnego. Po długich wahaniach opuściłem moich bliskich, przyjaciół i pracę. Udałem się do Laskowic Pomorskich, gdzie 15 sierpnia 000 roku rozpocząłem wraz z grupą 4 kandydatów sześciotygodniowy postulat, a następnie roczny nowicjat w Chludowie koło Poznania. Po roku czasu, w dzień moich 6 urodzin złożyłem moje pierwsze śluby zakonne: czystości, ubóstwa i posłuszeństwa, które co roku odnawiam, aż do złożenia ślubów wieczystych przed święceniami kapłańskimi. Po nowicjacie ukończyłem dwuletnie studia filozoficzne w Pieniężnie. Następnie zostałem wysłany przez przełożonych do Stanów Zjednoczonych w celu kontynuowania studiów teologicznych i formacji zakonnej. Najpierw uczyłem się języka angielskiego w Divine Word College w Epworth, Iowa, a od stycznia 005 studiuję teologię w Catholic Theological Union w Chicago. Moja nauka będzie trwać około czterech lat, po czym będę mógł przyjąć sakrament kapłaństwa i pracować na misjach. Abym został misjonarzem potrzeba dużo modlitwy, modlitwy nie tylko mojej, ale także waszej, drodzy bracia i siostry. Proszę, pamiętajcie w modlitwach o tych wszystkich, których Pan powołał, aby głosili Dobrą Nowinę o Zbawieniu. Jak taka będzie wola Boża, to będę drugim Adamem Werbistą z Pasłęka. Pierwszym Adamem Werbistą z Pasłęka jest ksiądz Adam Oleszczuk, który o swojej misji opowiada na stronie obok. 18 Werbiści 1/005

19 pozdrowienia z Jamajki ksiądz Adam Oleszczuk SVD Zapewne wielu z nas wciąż pamięta dzień swojej Pierwszej Komunii Świętej. Być może wiele szczegółów uleciało już naszej pamięci, ale samo to przeżycie pozostawiło głębokie znamię w naszych sercach. Ja z łatwością przywołuję w mojej pamięci ten majowy dzień, kiedy nasz parafialny kościół zapełnił się grupami drugoklasistów oczekujących na to wspaniałe i pierwsze w swym rodzaju spotkanie z Jezusem. Wydawać by się mogło, że uroczystości Pierwszej Komunii Świętej są corocznym przeżyciem każdej parafii. W rzeczywistości jednak tak nie jest. Tu, na Jamajce, gdzie pracuję od sześciu lat, uroczystości Pierwszej Komunii Świętej dla dzieci i młodzieży obchodziliśmy, po wielu latach przerwy, dopiero jeden raz. Dorośli, którzy przyjmują chrzest podczas wieczornych obrządków Wielkiej Soboty, otrzymują równocześnie Sakrament Bierzmowania i Komunii Świętej. Dzieci i młodzież natomiast uczestniczą w niedzielnych lekcjach katechezy podzieleni na grupy ze względu na wiek i fakt, czy są już ochrzczeni. Ze względu na to, że na Jamajce katolicy należą do mniejszości wyznaniowych, w niedzielnych katechezach uczestniczą jedynie kilkuosobowe grupy dzieci. Do rzadkości należą te niedziele, kiedy w zajęciach uczestniczą wszyscy uczniowie, a czasami brakuje katechety. Powoduje to, że czas przygotowania do przyjęcia Komunii Świętej często się wydłuża, oddalając dzieci od tego wspaniałego przeżycia jakim jest spotkanie z Jezusem w Chlebie Życia. Pan Bóg ma jednak swoje drogi, aby dotrzeć do naszych serc. Oto pewnej niedzieli, podczas Mszy Świętej, kiedy to grupa dorosłych w skupieniu otrzymywała Komunię Świętą, mały chłopiec podszedł do mnie z wyciągniętą dłonią, aby również otrzymać Chrystusa. Znak krzyża, który uczyniłem na jego czole, nie był wystarczający. Z jego ust padło pytanie: Dlaczego ja nie mogę otrzymać Jezusa? Reakcja tego dziecka była odpowiedzią na pytanie, które nurtowało mnie tu na Jamajce od dłuższego czasu: Co myślą dzieci, widząc często jedynie dorosłych przystępujących do Komunii Świętej? Może myślą, że Jezus jest tylko dla dorosłych? Pytania te stały się tematem dyskusji naszego parafialnego spotkania. Postanowiliśmy odmłodzić nasz kościół. Ustaliliśmy dzień Pierwszej Komunii Świętej w naszych trzech parafiach może w nietypowym czasie, bo na grudzień, krótko przed Bożym Narodzeniem. Chcieliśmy bowiem, aby witając po raz kolejny Nowonarodzonego Chrystusa, dzieci mogły po raz pierwszy powitać Go pod postacią Chleba. I tak po długich przygotowaniach, w niedzielny grudniowy poranek, około 40 dzieci, bardzo różniących się wiekiem, przyjęło Pierwszą Komunię Świętą w naszych trzech wspólnotach parafialnych. Najmłodsza dziewczynka, Tisha miała 8 lat, a najstarsza Titana 1. Wszyscy byli wspaniale ubrani, pełni świadomości, że coś bardzo szczególnego wydarzy się w ich życiu. Było to w naszych kościołach radosne przeżycie przepełnione nadzieją. Papież Jan Paweł II mówi o dzieciach i młodzieży: Wy jesteście nadzieją Kościoła. fot. Adam Oleszczuk SVD Cieszę się, kiedy rozdając Eucharystię, widzę dziecko, które z uśmiechniętą twarzą wyciąga dłonie, aby powitać Jezusa w swym sercu. Mam nadzieję, i to jest moją modlitwą, że częsta Komunia Święta będzie dla tych dzieci i młodzieży ogromnym wsparciem w ich życiowej wędrówce. Kilka tygodni temu, kiedy rozdawałem Komunię Świętą, znów małe dziecko, wyciągnęło dłonie, aby otrzymać Jezusa, tak jak otrzymała Go jego starsza siostra. Z uśmiechem odpowiedziałem: Musisz jeszcze poczekać. Jest więc nadzieja, że wkrótce nasze kościoły znów przeżywać będą uroczystość Pierwszej Komunii Świętej /005 Werbiści 19

20 ksiądz Józef Roszyński SVD fot. Józef Roszyński SVD Nowa Gwinea to bardzo młode państwo i młody Kościół. Wyspa jest zróżnicowa. To co piszę dotyczy konkretnej parafii i dnia. Na drugi rok może być zupełnie inaczej. W listopadowy poranek, jechałem do kościoła w Santiago w parafii Mambe, by świętować Pierwszą Komunię Świętą. Planowany wyjazd opóźnił się z powodu ulewnego deszczu. W takich warunkach ludzie są nieco później w kościele niż w dni słoneczne. Ktoś pomyśli, a to dlaczego? Trzeba pamiętać, że tu wszystko dzieje się w buszu, gdzie mycie odbywa się w rzeczce lub strumyku, gdzie, jeśli słońce nie wzejdzie, to wszędzie panuje ciemność. Dojście do kościoła błotnistymi, śliskimi ścieżkami i obmycie się z błota zajmuje czas. Dlatego byłem zaskoczony, kiedy dotarłem do kościoła i dzieci komunijne były już w komplecie. Ubrane były w białe koszule i bluzki, choć w wielu miejscach, nie stać rodziców na nowe ubranie dla dzieci. Wszyscy byli przemoknięci, deszcz nie ustawał, a pośród nisko pełzających mgieł, wśród wysokich traw, małymi dróżkami maszerowały całe rodziny. Niektórzy chowali się pod kolorowymi parasolami, dla innych parasolami były wielkie liście z buszu. Przy takiej ulewie i wilgotności nie spodziewałem się wiele. Miały być procesje i tańce, i bębny. Deszcz jednak nie ustawał. Rozpoczęła się spowiedź. Dobrze, że tego dnia był ze mną ojciec Adam Sroka, więc wszyscy, którzy mieli potrzebę, przystąpili do Sakramentu Pokuty. Dzieci były dobrze przygotowane przez katechetkę. Były świadome, że po raz pierwszy przyjmą do swego serca Jezusa pod postaciami Chleba i Wina. Nie zawsze tak jest. Problem na Nowej Gwinei nie polega na mnogości katolików, ale na odległościach pomiędzy wspólnotami, braku dróg, braku wykształconych katechistów lub świeckich, którzy by mogli i chcieli pomagać księdzu. Zanim skończyłem spowiedź przybyło więcej ludzi. Przynieśli ze sobą gitary, bębny kundu i stroje do procesji. Kościół wypełnił się zapachem liści, które są niezbędnym elementem w czasie tańców. Takie liście wcześniej parzone są w mleku kokosowym, aby były bardziej wonne. Procesję rozpoczęła grupa młodych dziewczynek, wdzięcznie tańcząc w rytm bębnów i gitar. Ubrane w spódniczki z trawy, obwieszone były wonnymi liśćmi. Deszcz nie ustawał. Nie było mikrofonu, na szczęście Pan obdarzył mnie mocnym głosem. Procesja z Biblią była bardzo elegancka i rytmiczna. Po słowie Bożym i kazaniu nastąpiło ofiarowanie. Tu zaskoczyła mnie bardzo ruchliwa grupa taneczna umalowana na czarno, jeszcze czarniej niż z natury. Obwieszeni liśćmi, uzbrojeni w dzidy, śpiewali i bardzo energicznie tańczyli rytmy z wysp Nowej Irlandii. Przy tej procesji cały kościół drżał. Potem moment przeistoczenia, kiedy Jezus zszedł na ołtarz i Komunia Święta pod dwiema postaciami. Dzieci ze swoimi rodzinami w skupieniu i z powagą przystępowały do ołtarza. Niektóre były same, bo niestety, nawet i tu, rodziny są rozbite, któreś z rodziców jest w sekcie albo ojciec ma kilka żon. Po Mszy świętej poszliśmy do szkoły, gdzie w jednej z klas mamy przygotowały posiłek. Każde dziecko dostało trochę ryżu, kawałek słodkiego ziemiaka, gotowanego banana i kilka listków zieleniny ugotowanej w kokosie. Nam też dostał się gwinejski talerz. Takie poczęstunki nie zawsze towarzyszą uroczystości. Często nasze dzieci nie mają żadnej dodatkowej radości przy okazji Pierwszej Komunii Świętej, poza tym, że otrzymują Pana Jezusa. Na koniec rozdałem dzieciom na pamiatkę różańce otrzymane od dobrodziejów z USA. Mam nadzieję, że te różańce będą często używane do modlitwy. Jestem pewien, że przyjmowanie Jezusa w Komunii Świętej umocni te dzieci w wierze i chrześcijańskich praktykach.

Jak odmawiać Koronkę do Miłosierdzia Bożego oraz Różaniec Święty?

Jak odmawiać Koronkę do Miłosierdzia Bożego oraz Różaniec Święty? Jak odmawiać Koronkę do Miłosierdzia Bożego oraz Różaniec Święty? - *** - Jak odmawiać Koronkę lub Różaniec? Pytanie to może wyda Wam się banalne, ale czy takie jest w rzeczywistości. Wielu ludzi bardzo

Bardziej szczegółowo

Modlitwa Różańcowa stanowi swego rodzaju streszczenie Ewangelii i składa się z czterech tajemnic opisujących wydarzenia z życia Jezusa i Maryi.

Modlitwa Różańcowa stanowi swego rodzaju streszczenie Ewangelii i składa się z czterech tajemnic opisujących wydarzenia z życia Jezusa i Maryi. Poprawne odmawianie różańca oznacza odmawianie modlitwy oraz medytację w tym samym czasie. Dzięki temu odmawianie różańca jest tak wspaniałym przeżyciem duchowym. Każda z tajemnic różańca koncentruje się

Bardziej szczegółowo

Nabożeństwo powołaniowo-misyjne

Nabożeństwo powołaniowo-misyjne Nabożeństwo powołaniowo-misyjne Nabożeństwo powołaniowo-misyjne (Wystawienie Najświętszego Sakramentu) K: O Boże, Pasterzu i nauczycielu wiernych, któryś dla zachowania i rozszerzenia swojego Kościoła

Bardziej szczegółowo

Czy znacie kogoś kto potrafi opowiadać piękne historie? Ja znam jedną osobę, która opowiada nam bardzo piękne, czasem radosne, a czasem smutne

Czy znacie kogoś kto potrafi opowiadać piękne historie? Ja znam jedną osobę, która opowiada nam bardzo piękne, czasem radosne, a czasem smutne Czy znacie kogoś kto potrafi opowiadać piękne historie? Ja znam jedną osobę, która opowiada nam bardzo piękne, czasem radosne, a czasem smutne historie. Tą osobą jest Maryja, mama Pana Jezusa. Maryja opowiada

Bardziej szczegółowo

KRYTERIUM WYMAGAŃ Z RELIGII. Uczeń otrzymujący ocenę wyższą spełnia wymagania na ocenę niższą.

KRYTERIUM WYMAGAŃ Z RELIGII. Uczeń otrzymujący ocenę wyższą spełnia wymagania na ocenę niższą. KRYTERIUM WYMAGAŃ Z RELIGII Uczeń otrzymujący ocenę wyższą spełnia wymagania na ocenę niższą. KLASA I Semestr I Ocena dopuszczająca -Umie wykonać znak krzyża, -Zna niektóre modlitwy i wymaga dużej pomocy

Bardziej szczegółowo

Program Misji Świętej w Gromadnie września 2015 r.

Program Misji Świętej w Gromadnie września 2015 r. Program Misji Świętej w Gromadnie 06-13 września 2015 r. Niedziela Dzień Święty Porządek Mszy świętych, tak jak w niedziele z uroczystym wprowadzeniem misjonarzy Godz. 10.00 Godz. 18.00 Godz. 20.30 Poniedziałek

Bardziej szczegółowo

Nowenna Pompejańska (cz. błagalna)

Nowenna Pompejańska (cz. błagalna) Każdą z dwóch części Nowenny Pompejańskiej odmawiamy przez 27 kolejnych dni. Najpierw część błagalną, a potem część dziękczynną. Źródło: http://pompejanska.rosemaria.pl/. 2014-04-12. Nowenna Pompejańska

Bardziej szczegółowo

Akt zawierzenia Modlitwy Różańcowej Rodziców w intencji dzieci

Akt zawierzenia Modlitwy Różańcowej Rodziców w intencji dzieci Akt zawierzenia Modlitwy Różańcowej Rodziców w intencji dzieci Niepokalana Dziewico Maryjo! Królowo Rodzin, Królowo Pokoju! Zawierzam Ci swoje dzieci i wszystkie dzieci objęte modlitwą w RóŜach RóŜańcowych

Bardziej szczegółowo

Jezus prowadzi. Wydawnictwo WAM - Księża jezuici

Jezus prowadzi. Wydawnictwo WAM - Księża jezuici Jezus prowadzi Elementarz dziecka bożego 1 Wydawnictwo WAM - Księża jezuici Jezus prowadzi Elementarz dziecka bożego 1 Drogi przyjaciół Pana Jezusa Księża Jezuici - Wydawnictwo WAM 1 Pan Jezus gromadzi

Bardziej szczegółowo

Temat: Sakrament chrztu świętego

Temat: Sakrament chrztu świętego Temat: Sakrament chrztu świętego UWAGA! Do spotkania należy przygotować obrzędy chrztu świętego (powinny być dostępne w zakrystii) oraz w miarę możliwości drugą część spotkania przeprowadzić w kościele

Bardziej szczegółowo

drogi przyjaciół pana Jezusa

drogi przyjaciół pana Jezusa Jezus prowadzi ElEmEnta rz dziecka bożego 1 Podręcznik do religii dla I klasy szkoły podstawowej drogi przyjaciół pana Jezusa Wydawnictwo WAM Księża Jezuici rozdział 1 Jezus nas kocha pragniemy Go poznawać

Bardziej szczegółowo

Bóg Ojciec kocha każdego człowieka

Bóg Ojciec kocha każdego człowieka 1 Bóg Ojciec kocha każdego człowieka Bóg kocha mnie, takiego jakim jestem. Raduje się każdym moim gestem. Alleluja Boża radość mnie rozpiera, uuuu (słowa piosenki religijnej) SŁOWA KLUCZE Bóg Ojciec Bóg

Bardziej szczegółowo

ROK SZKOLNY 2016/2017

ROK SZKOLNY 2016/2017 ROK SZKOLNY 2016/2017 Podstawowe kryteria przedmiotowego systemu oceniania z religii dla klas III Ocena celująca spełnia wymagania na ocenę bardzo dobrą; posiadane wiadomości łączy ze sobą w systematyczny

Bardziej szczegółowo

Studium Katechetyczne Wychowując w Wierze tłumaczenie po Polsku. OBJAWIENIE W PIŚMIE ŚWIĘTYM I TRADYCJI

Studium Katechetyczne Wychowując w Wierze tłumaczenie po Polsku. OBJAWIENIE W PIŚMIE ŚWIĘTYM I TRADYCJI Polish FF Curriculum Translation in Polish Studium Katechetyczne Wychowując w Wierze tłumaczenie po Polsku. OBJAWIENIE W PIŚMIE ŚWIĘTYM I TRADYCJI 1. Objawienie: Pismo Św. i Tradycja a. Pismo Święte: Części,

Bardziej szczegółowo

W imię Ojca i Syna i Ducha Świętego

W imię Ojca i Syna i Ducha Świętego W imię Ojca i Syna i Ducha Świętego Sens życia Gdy na początku dnia czynię z wiarą znak krzyża, wymawiając słowa "W imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego", Bóg uświęca cały czas i przestrzeń, która otworzy

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCENIANIA Z KATECHEZY Szkoła Podstawowa - klasy I, II, III OCENA CELUJĄCA

KRYTERIA OCENIANIA Z KATECHEZY Szkoła Podstawowa - klasy I, II, III OCENA CELUJĄCA KRYTERIA OCENIANIA Z KATECHEZY Szkoła Podstawowa - klasy I, II, III OCENA CELUJĄCA 1. Uczeń spełnia kryteria na ocenę bardzo dobrą i jego wiedza wykracza poza program 2. Rozwija swoje zdolności i zainteresowania

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE OCENY W KLASIE I Ocena celująca Uczeń: twórczo rozwija uzdolnienia i zainteresowania, dzieląc się zdobytą wiedzą z innymi.

WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE OCENY W KLASIE I Ocena celująca Uczeń: twórczo rozwija uzdolnienia i zainteresowania, dzieląc się zdobytą wiedzą z innymi. WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE OCENY W KLASIE I twórczo rozwija uzdolnienia i zainteresowania, dzieląc się zdobytą wiedzą z innymi. reprezentuje klasę lub szkołę w parafii lub diecezji, np. poprzez udział w

Bardziej szczegółowo

Gimnazjum kl. I, Temat 29

Gimnazjum kl. I, Temat 29 Rok liturgiczny Okres zwykły Wielki Post Okres Bożego Narodzenia Triduum Paschalne Okres wielkanocny Adwent Okres zwykły Dopasuj nabożeństwo do okresu liturgicznego. Dopisz kolor szat liturgicznych obowiązujący

Bardziej szczegółowo

Cele nauczania w ramach przedmiotu - religia.

Cele nauczania w ramach przedmiotu - religia. Cele nauczania w ramach przedmiotu - religia. Katecheza jest wychowaniem w wierze dzieci i młodzieży. Obejmuje przede wszystkim wyjaśnianie nauki chrześcijańskiej, podawanej w sposób systematyczny i całościowy

Bardziej szczegółowo

Konspekt katechezy. TEMAT: Siostry zakonne we wspólnocie Kościoła.

Konspekt katechezy. TEMAT: Siostry zakonne we wspólnocie Kościoła. s. Agata Trzaska Konspekt katechezy TEMAT: Siostry zakonne we wspólnocie Kościoła. Cele: Wiedza: uczeń wie czym jest powołanie zakonne, jakie zadania w Kościele podejmują siostry zakonne Umiejętności:

Bardziej szczegółowo

Słowo abp. Zygmunta Zimowskiego do wiernych diecezji tarnowskiej i radomskiej z okazji XXIII. Międzynarodowego Dnia Chorego

Słowo abp. Zygmunta Zimowskiego do wiernych diecezji tarnowskiej i radomskiej z okazji XXIII. Międzynarodowego Dnia Chorego Niewidomemu byłem oczami, chromemu służyłem za nogi (Hi 29,15) Słowo abp. Zygmunta Zimowskiego do wiernych diecezji tarnowskiej i radomskiej z okazji XXIII. Międzynarodowego Dnia Chorego Czcigodni Kapłani,

Bardziej szczegółowo

Skład Apostolski, Modlitwa Pańska, Pozdrowienie Anielskie, Chwała..., Pod Twoją obronę... Akt strzelisty: O mój Jezu...

Skład Apostolski, Modlitwa Pańska, Pozdrowienie Anielskie, Chwała..., Pod Twoją obronę... Akt strzelisty: O mój Jezu... CUDOWNY LEK Proszę uważnie przeczytać informacje. Lek wydaję się bez recepty. Przechowywanie: Przechowywać w miejscach dostępnych dla dzieci. Data ważności: Lek nie ulega przeterminowaniu. Dla uzyskania

Bardziej szczegółowo

Pytania konkursowe. 3. Kim z zawodu był ojciec Karola Wojtyły i gdzie pracował? 4. Przy jakiej ulicy w Wadowicach mieszkali Państwo Wojtyłowie?

Pytania konkursowe. 3. Kim z zawodu był ojciec Karola Wojtyły i gdzie pracował? 4. Przy jakiej ulicy w Wadowicach mieszkali Państwo Wojtyłowie? Pytania konkursowe 1. Podaj imię i nazwisko Jana Pawła II. 2. Podaj imię brata Karola Wojtyły. 3. Kim z zawodu był ojciec Karola Wojtyły i gdzie pracował? 4. Przy jakiej ulicy w Wadowicach mieszkali Państwo

Bardziej szczegółowo

ZAPROSZENIE NA MISJE PARAFIALNE 9 marca - 16 marca 2014 rok BÓG JEST MIŁOŚCIĄ

ZAPROSZENIE NA MISJE PARAFIALNE 9 marca - 16 marca 2014 rok BÓG JEST MIŁOŚCIĄ ZAPROSZENIE NA MISJE PARAFIALNE 9 marca - 16 marca 2014 rok BÓG JEST MIŁOŚCIĄ DRODZY PARAFIANIE! W dniach od 9 16 marca nasza Wspólnota przeżywać będzie Misje parafialne. Tak jak przed ponad dwoma tysiącami

Bardziej szczegółowo

OKRES ADWENTU I BOŻEGO NARODZENIA

OKRES ADWENTU I BOŻEGO NARODZENIA SPIS TREŚCI WYKAZ SKRÓTÓW............................................... 5 SPECYFIKA EWANGELII PROKLAMOWANEJ W ROKU LITURGICZNYM C...................................... 7 OKRES ADWENTU I BOŻEGO NARODZENIA

Bardziej szczegółowo

1) Zapalenie świecy i wypowiedzenie słów Światło Chrystusa (uczestnicy odpowiadają Bogu niech będą dzięki ).

1) Zapalenie świecy i wypowiedzenie słów Światło Chrystusa (uczestnicy odpowiadają Bogu niech będą dzięki ). Temat: Struktura Mszy Świętej Modlitwa Eucharystyczna. Do spotkania należy przygotować: świecę, zapałki, porozcinaną tabelkę z ostatniej strony potrzebną do aktywizacji grupy, długopisy i kartki do konkursu.

Bardziej szczegółowo

Kryteria oceniania z religii

Kryteria oceniania z religii Kryteria oceniania z religii OCENA NIEDOSTATECZNA - wykazuje się brakiem jakiejkolwiek wiedzy w zakresie materiału przewidzianego programem, - ma lekceważący stosunek do przedmiotu, do wartości religijnych

Bardziej szczegółowo

Bp H. Tomasik: Przed nami czas zadań

Bp H. Tomasik: Przed nami czas zadań W najbliższą niedzielę zakończy się Rok Wiary. Jakie będą jego owoce? Biskup Henryk Tomasik przedstawia kilka propozycji: poszanowanie dnia świętego, systematyczne uczestnictwo w niedzielnej Mszy Świętej,

Bardziej szczegółowo

Poniżej lista modlitw które są wypowiadane przy każdym odmawianiu różańca:

Poniżej lista modlitw które są wypowiadane przy każdym odmawianiu różańca: 1. Na krzyżyku, na stojąco odmawiamy Wierzę w Boga. 2. Odmawiamy Ojcze nasz. 3. Teraz mamy trzy paciorki na każdym z nich odmawiamy Zdrowaś Maryjo Pierwsza modlitwa to jest modlitwa za pogłębienie wiary,

Bardziej szczegółowo

{tab=gdzie i kiedy spotkania?} Spotykamy się w parafii św. Piotra i Pawła na Lotnisku. we wtorki po Mszy świętej ok. godz. 19 w Domu Parafialnym

{tab=gdzie i kiedy spotkania?} Spotykamy się w parafii św. Piotra i Pawła na Lotnisku. we wtorki po Mszy świętej ok. godz. 19 w Domu Parafialnym EFFATHA {tab=gdzie i kiedy spotkania?} Spotykamy się w parafii św. Piotra i Pawła na Lotnisku we wtorki po Mszy świętej ok. godz. 19 w Domu Parafialnym {tab=co robimy?} - EWANGELIZACJA (głoszenie Ewangelii,

Bardziej szczegółowo

Kryteria oceniania z religii dla klasy trzeciej szkoły podstawowej

Kryteria oceniania z religii dla klasy trzeciej szkoły podstawowej Kryteria oceniania z religii dla klasy trzeciej szkoły podstawowej Przedmiotowy System Oceniania z religii został opracowany na podstawie Programu Nauczania Religii Rzymskokatolickiej w Przedszkolach i

Bardziej szczegółowo

raniero cantalamessa w co wierzysz? rozwazania na kazdy dzien przelozyl Zbigniew Kasprzyk wydawnictwo wam

raniero cantalamessa w co wierzysz? rozwazania na kazdy dzien przelozyl Zbigniew Kasprzyk wydawnictwo wam raniero cantalamessa w co wierzysz? rozwazania na kazdy dzien przelozyl Zbigniew Kasprzyk wydawnictwo wam 3 Spis treści Przedmowa.... 5 CZĘŚĆ PIERWSZA Otwórzcie drzwi wiary! 1. Drzwi wiary są otwarte...

Bardziej szczegółowo

INTENCJE MODLITWY RÓŻAŃCOWEJ 2017 rok STYCZEŃ. Intencja ewangelizacyjna:

INTENCJE MODLITWY RÓŻAŃCOWEJ 2017 rok STYCZEŃ. Intencja ewangelizacyjna: INTENCJE MODLITWY RÓŻAŃCOWEJ 2017 rok STYCZEŃ Aby wszyscy chrześcijanie dochowując wierności nauczaniu Pana, angażowali się przez modlitwę i miłość braterską na rzecz przywrócenia pełnej jedności kościelnej

Bardziej szczegółowo

ADWENT, BOŻE NARODZENIE I OKRES ZWYKŁY

ADWENT, BOŻE NARODZENIE I OKRES ZWYKŁY Archidiecezjalny Program Duszpasterski ADWENT, BOŻE NARODZENIE I OKRES ZWYKŁY ROK A Komentarze do niedzielnej liturgii słowa Poznań 2007/2008 25 Adwent I Niedziela Adwentu 2 grudnia 2007 Iz 2, 1-5 Ps 122

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA OGÓLNE. SEMESTR I i II OCENA CELUJĄCA

WYMAGANIA OGÓLNE. SEMESTR I i II OCENA CELUJĄCA Wymagania edukacyjne i kryteria oceniania z religii w klasie VI Zgodne z programem nauczania nr AZ 2 01/10 z dnia 9 czerwca 2010 r. Poznaję Boga i w Niego wierzę. Wierzę w Kościół WYMAGANIA OGÓLNE SEMESTR

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA Z RELIGII. 1. Świadkowie Chrystusa

WYMAGANIA Z RELIGII. 1. Świadkowie Chrystusa WYMAGANIA Z RELIGII 1. Świadkowie Chrystusa często nie przynosi go na lekcje. definiuje, czym jest lęk; określa sposoby odnoszenia się do Boga na wzór Jezusa. potrafi podać z nauczyciela zasady życia wspólnoty

Bardziej szczegółowo

Chrzest Święty to pierwszy i najpotrzebniejszy sakrament, który gładzi grzechy, daje nam godność dziecka Bożego oraz czyni członkiem Kościoła.

Chrzest Święty to pierwszy i najpotrzebniejszy sakrament, który gładzi grzechy, daje nam godność dziecka Bożego oraz czyni członkiem Kościoła. I. Sakramenty 1. Chrzest Co to jest Chrzest Święty? Chrzest Święty to pierwszy i najpotrzebniejszy sakrament, który gładzi grzechy, daje nam godność dziecka Bożego oraz czyni członkiem Kościoła. Udzielamy

Bardziej szczegółowo

ROZKŁAD MATERIAŁU NAUCZANIA RELIGII W KLASACH I Gimnazjum W Gimnazjum nr 53

ROZKŁAD MATERIAŁU NAUCZANIA RELIGII W KLASACH I Gimnazjum W Gimnazjum nr 53 ROZKŁAD MATERIAŁU NAUCZANIA RELIGII W KLASACH I Gimnazjum W Gimnazjum nr 53 Numer programu AZ-3-02/10 Tytuł programu: Jezus Chrystus Drogą, prawdą i życiem Numer podręcznika AZ -31-02/10-0 Tytuł podręcznika:

Bardziej szczegółowo

Tajemnice Różańca Świętego

Tajemnice Różańca Świętego Tajemnice Różańca Świętego Poprawne odmawianie różańca oznacza odmawianie modlitwy oraz medytację w tym samym czasie. Dzięki temu odmawianie różańca jest tak wspaniałym przeżyciem duchowym. Każda z tajemnic

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA PROGRAMOWE I KRYTERIA WYMAGAŃ z KATECHEZY. w SZKOLE PODSTAWOWEJ w KOŃCZYCACH MAŁYCH. KLASY II i III

WYMAGANIA PROGRAMOWE I KRYTERIA WYMAGAŃ z KATECHEZY. w SZKOLE PODSTAWOWEJ w KOŃCZYCACH MAŁYCH. KLASY II i III WYMAGANIA PROGRAMOWE I KRYTERIA WYMAGAŃ z KATECHEZY w SZKOLE PODSTAWOWEJ w KOŃCZYCACH MAŁYCH KLASY II i III WYMAGANIA Z RELIGII DLA KLASY II I. Znajomość modlitw: Znak Krzyża; Modlitwa Pańska; Pozdrowienie

Bardziej szczegółowo

JEZUS NAS KOCHA. Podręcznik do religii dla klasy I szkoły podstawowej. (dzieci siedmioletnie)

JEZUS NAS KOCHA. Podręcznik do religii dla klasy I szkoły podstawowej. (dzieci siedmioletnie) JEZUS NAS KOCHA Podręcznik do religii dla klasy I szkoły podstawowej (dzieci siedmioletnie) Kielce 206 Drodzy Rodzice! Z przyjemnością oddajemy do rąk Waszych dzieci podręcznik do nauki religii w klasie

Bardziej szczegółowo

DUCH ŚWIĘTY O DZIEWCZYNCE U STUDNI

DUCH ŚWIĘTY O DZIEWCZYNCE U STUDNI SPOTKANIE 5 DUCH ŚWIĘTY Dla ułatwienia poszczególne zadania oznaczone są symbolami. Legenda pozwoli Ci łatwo zorientować się w znaczeniu tych symboli: O DZIEWCZYNCE U STUDNI Mała dziewczynka stała z dziadkiem

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z RELIGII DLA KLASY I SP Zgodne z programem nauczania nr AZ-1-01/10

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z RELIGII DLA KLASY I SP Zgodne z programem nauczania nr AZ-1-01/10 WYMAGANIA EDUKACYJNE Z RELIGII DLA KLASY I SP Zgodne z programem nauczania nr AZ-1-01/10 Celujący: ze zrozumieniem wykonuje znak krzyża św. samodzielnie odtworzy z pamięci modlitwę Aniele Boży, Zdrowaś

Bardziej szczegółowo

ŚWIĘTYMI BĄDŹCIE. MATKA ZOFIA CZESKA

ŚWIĘTYMI BĄDŹCIE. MATKA ZOFIA CZESKA s. M. Renata Pawlak, prezentka s. M. Aurelia Patrzyk, prezentka ŚWIĘTYMI BĄDŹCIE. MATKA ZOFIA CZESKA wiek: klasy IV - VI czas: 45 minut cele ogólne: dydaktyczny: zapoznanie z osobą Sł. B. Zofii Czeskiej

Bardziej szczegółowo

2 NIEDZIELA PO NARODZENIU PAŃSKIM

2 NIEDZIELA PO NARODZENIU PAŃSKIM 2 NIEDZIELA PO NARODZENIU PAŃSKIM PIERWSZE CZYTANIE Syr 24, 1-2. 8-12 Mądrość Boża mieszka w Jego ludzie Czytanie z Księgi Syracydesa. Mądrość wychwala sama siebie, chlubi się pośród swego ludu. Otwiera

Bardziej szczegółowo

Wydawnictwo WAM, 2013 HOMILIE, KAZANIA I MOWY OKOLICZNOŚCIOWE TOM 2 Pod redakcją o. Krzysztofa Czepirskiego OMI

Wydawnictwo WAM, 2013 HOMILIE, KAZANIA I MOWY OKOLICZNOŚCIOWE TOM 2 Pod redakcją o. Krzysztofa Czepirskiego OMI Spis treści Słowo wstępne... 5 Cała piękna jesteś Niepokalana Kazanie na uroczystość Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny...7 O. PIOTR LEPICH OMI Matka Boża Bolesna, Matka Boża Uśmiechu Kazanie

Bardziej szczegółowo

Drodzy Bracia i Siostry Rodziny Wincentyńskiej,

Drodzy Bracia i Siostry Rodziny Wincentyńskiej, Drodzy Bracia i Siostry Rodziny Wincentyńskiej, Okres Wielkiego Postu jest sprzyjającym czasem do rozważania tajemnic naszej wiary. Ponownie jesteśmy zaproszeni do przyłączenia się do Jezusa w Jego wędrówce

Bardziej szczegółowo

Bóg a prawda... ustanawiana czy odkrywana?

Bóg a prawda... ustanawiana czy odkrywana? Bóg a prawda... ustanawiana czy odkrywana? W skali od 1 do 10 (gdzie 10 jest najwyższą wartością) określ, w jakim stopniu jesteś zaniepokojony faktem, że większość młodzieży należącej do Kościoła hołduje

Bardziej szczegółowo

II Miejski Konkurs Wiedzy Biblijnej A Słowo stało się Ciałem. Zadania do rozwiązania: wszystkie zadania dotyczą Ewangelii wg św.

II Miejski Konkurs Wiedzy Biblijnej A Słowo stało się Ciałem. Zadania do rozwiązania: wszystkie zadania dotyczą Ewangelii wg św. II Miejski Konkurs Wiedzy Biblijnej A Słowo stało się Ciałem Etap wewnątrzszkolny 2 grudnia 2014 r. Imię i nazwisko: klasa:. Zadania do rozwiązania: wszystkie zadania dotyczą Ewangelii wg św. Mateusza

Bardziej szczegółowo

Rok liturgiczny (kościelny)

Rok liturgiczny (kościelny) Rok liturgiczny (kościelny) Adwent Okres Narodzenia Pańskiego Okres zwykły cz. I Wielki Post Triduum Paschalne Okres Wielkanocny Okres zwykły cz. II Przeczytajcie fragment Składu apostolskiego. Jakie fakty

Bardziej szczegółowo

Spis treści. o. józef kowalik omi Cała piękna jesteś Niepokalana Kazanie na uroczystość Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny...

Spis treści. o. józef kowalik omi Cała piękna jesteś Niepokalana Kazanie na uroczystość Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny... Spis treści Słowo wstępne...5 o. józef kowalik omi Cała piękna jesteś Niepokalana Kazanie na uroczystość Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny...7 o. piotr lepich omi Matka Boża Bolesna, Matka

Bardziej szczegółowo

Krzyżówka 3. 4. 10. 11.

Krzyżówka 3. 4. 10. 11. Krzyżówka 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 1. Stary kontynent 2. Imi& chrzcielne Ojca $w. Jana Paw#a II 3. Tytu# biskupa Gniezna 4. Przykazania... 5. Jeden z Trzech Króli 6. Europa, Azja, Afryka,...

Bardziej szczegółowo

Niedziela Chrztu Pańskiego Łk 3, Trzy chrzty II Niedziela Zwykła J 2, Wszystko i cokolwiek III Niedziela Zwykła Łk 1, 1-4; 4,

Niedziela Chrztu Pańskiego Łk 3, Trzy chrzty II Niedziela Zwykła J 2, Wszystko i cokolwiek III Niedziela Zwykła Łk 1, 1-4; 4, 5 Spis treści Wstęp 11 Ku przemienionemu człowiekowi I Niedziela Adwentu Łk 21, 25-28. 34-36 15 Oczekiwać z nadzieją II Niedziela Adwentu Łk 3, 1-6 19 Między marketingiem a pustynią Niepokalane Poczęcie

Bardziej szczegółowo

Propozycja programu Nawiedzenia Zduny

Propozycja programu Nawiedzenia Zduny Propozycja programu Nawiedzenia Zduny LITURGIA NAWIEDZENIA OBRAZU MATKI BOŻEJ CZĘSTOCHOWSKIEJ 1 Ustawienie procesji (godz.15 55 ) Krzyż i świece 1.......... Feretrony Sztandary Delegacje niosące OBRAZ

Bardziej szczegółowo

Akt poświęcenia narodu polskiego Sercu Jezusowemu

Akt poświęcenia narodu polskiego Sercu Jezusowemu 3 Akt poświęcenia narodu polskiego Sercu Jezusowemu Panie Jezu, my, naród polski, przed Tobą na kolana upadamy. Wobec Nieba i ziemi wyznajemy: Ty jesteś Bogiem naszym, Zbawicielem naszym, Ty jesteś Królem

Bardziej szczegółowo

OBRZĘDY SAKRAMENTU CHRZTU

OBRZĘDY SAKRAMENTU CHRZTU OBRZĘDY SAKRAMENTU CHRZTU OBRZĘD PRZYJĘCIA DZIECKA Rodzice: Rodzice: Rodzice: Chrzestni: Drodzy rodzice, jakie imię wybraliście dla swojego dziecka?... O co prosicie Kościół Boży dla? O chrzest. Drodzy

Bardziej szczegółowo

Zestaw pytań o Janie Pawle II

Zestaw pytań o Janie Pawle II Zestaw pytań o Janie Pawle II 1. Jakie wydarzenie miało miejsce 18.02.1941r? 2. Dokąd Karol Wojtyła przeprowadził się wraz z ojcem w sierpniu 1938 r? 3. Jak miała na imię matka Ojca Św.? 4. Kiedy został

Bardziej szczegółowo

TRIDUUM PASCHALNE MĘKI, ŚMIERCI I ZMARTWYCHWSTANIA CHRYSUSA ŚPIEWNIK

TRIDUUM PASCHALNE MĘKI, ŚMIERCI I ZMARTWYCHWSTANIA CHRYSUSA ŚPIEWNIK TRIDUUM PASCHALNE MĘKI, ŚMIERCI I ZMARTWYCHWSTANIA CHRYSUSA ŚPIEWNIK PARAFIA ŚWIĘTEGO STANISŁAWA BISKUPA I MĘCZENNIKA W ŁABOWEJ A.D. 2015 TRIDUUM PASCHALNE Męki, Śmierci i Zmartwychwstania Pana Ogólne

Bardziej szczegółowo

KALENDARZ DAT I OKRESÓW LITURGICZNYCH

KALENDARZ DAT I OKRESÓW LITURGICZNYCH KALENDARZ DAT I OKRESÓW LITURGICZNYCH 1. KALENDARZ OKRESÓW LITURGICZNYCH W KOŚCIELE KATOLICKIM 2012-2111 2. KALENDARZ DIECEZJI POLSKICH - 2013-02-28 3. WPROWADZENIA TEOLOGICZNO PASTORALNE DO KSIĄG LITURGICZNYCH

Bardziej szczegółowo

Radom, 18 października 2012 roku. L. dz. 1040/12 DEKRET. o możliwości uzyskania łaski odpustu zupełnego w Roku Wiary. w Diecezji Radomskiej

Radom, 18 października 2012 roku. L. dz. 1040/12 DEKRET. o możliwości uzyskania łaski odpustu zupełnego w Roku Wiary. w Diecezji Radomskiej Bp Henryk Tomasik: Dekret o możliwości uzyskania łaski odpustu zupełnego w Roku Wiary w Diecezji Ra Radom, 18 października 2012 roku L. dz. 1040/12 DEKRET o możliwości uzyskania łaski odpustu zupełnego

Bardziej szczegółowo

Uczeń spełnia wymagania na ocenę dopuszczającą, oraz: - wykazuje w jaki sposób powstała Biblia. - opisuje symbole Ewangelistów w sztuce sakralnej

Uczeń spełnia wymagania na ocenę dopuszczającą, oraz: - wykazuje w jaki sposób powstała Biblia. - opisuje symbole Ewangelistów w sztuce sakralnej WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Religia klasa 5 : oceny dopuszczająca i dostateczna : oceny dobra, bardzo dobra, celująca Uwaga dotycząca oceniania na każdym poziomie wymagań: Aby uzyskać kolejną,

Bardziej szczegółowo

Ewangelia wg św. Jana. Rozdział 1

Ewangelia wg św. Jana. Rozdział 1 Ewangelia wg św. Jana Rozdział 1 Na początku było Słowo, a Słowo było u Boga, a Bogiem było Słowo. 2 Ono było na początku u Boga. 3 Wszystko przez Nie się stało, a bez Niego nic się nie stało, co się stało.

Bardziej szczegółowo

Przedstaw otrzymane zdanie za pomocą pantomimy. Jezus wychodzi z grobu. Przedstaw otrzymane zdanie za pomocą pantomimy.

Przedstaw otrzymane zdanie za pomocą pantomimy. Jezus wychodzi z grobu. Przedstaw otrzymane zdanie za pomocą pantomimy. Przedstaw otrzymane zdanie za pomocą pantomimy. Jezus wychodzi z grobu. Przedstaw otrzymane zdanie za pomocą pantomimy. Jezus przychodzi mimo zamkniętych drzwi. Przedstaw otrzymane zdanie za pomocą pantomimy.

Bardziej szczegółowo

Wiadomości, umiejętności i postawy. ucznia

Wiadomości, umiejętności i postawy. ucznia dopuszczająca oceny dostateczna dobra bardzo dobra Wiadomości, umiejętności i postawy Uczeń wykazuje się znajomością: Aktów wiary, nadziei, miłości, żalu Stacji drogi krzyżowej Sakramentów Darów Ducha

Bardziej szczegółowo

1 Rozważania na każdy dzień. Cz. IX Marcin Adam Stradowski J.J. OPs

1 Rozważania na każdy dzień. Cz. IX Marcin Adam Stradowski J.J. OPs 1 2 Spis treści Wszystkich Świętych (1 listopada)......6 Wspomnienie wszystkich wiernych zmarłych (2 listopada)......7 Prawdziwie w Bogu (3 listopada)......8 Przełamać duchową pustkę (4 listopada)......9

Bardziej szczegółowo

Religia klasa III. I Modlimy się

Religia klasa III. I Modlimy się Religia klasa III I Modlimy się 1. Nowy rok szkolny czasem pogłębienia przyjaźni z Jezusem wie, że każda katecheza jest spotkaniem z Jezusem wyjaśnia i uzasadnia, co pogłębia naszą przyjaźń z Jezusem 2.

Bardziej szczegółowo

II Miejski Konkurs Wiedzy Biblijnej A Słowo stało się Ciałem Ewangelia św. Mateusza ETAP MIĘDZYSZKOLNY 15 kwietnia 2015 r.

II Miejski Konkurs Wiedzy Biblijnej A Słowo stało się Ciałem Ewangelia św. Mateusza ETAP MIĘDZYSZKOLNY 15 kwietnia 2015 r. Kod ucznia (numer na ławce) Zdobyte punkty:.../50 p. II Miejski Konkurs Wiedzy Biblijnej A Słowo stało się Ciałem Ewangelia św. Mateusza ETAP MIĘDZYSZKOLNY 15 kwietnia 2015 r. Test zawiera 8 zadań, dotyczących

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z religii kl. VI w oparciu o realizowany program Poznaję Boga i w Niego wierzę nr: AZ-2-01/10

Wymagania edukacyjne z religii kl. VI w oparciu o realizowany program Poznaję Boga i w Niego wierzę nr: AZ-2-01/10 Wymagania edukacyjne z religii kl. VI w oparciu o realizowany program Poznaję Boga i w Niego wierzę nr: AZ-2-01/10 Ocena niedostateczny Uczeń nie opanował umiejętności i wiadomości określonych w podstawie

Bardziej szczegółowo

Propozycje śpiewów na Rekolekcje Oazowe stopnia podstawowego

Propozycje śpiewów na Rekolekcje Oazowe stopnia podstawowego Propozycje śpiewów na Rekolekcje Oazowe stopnia podstawowego Wersja robocza 1999 Diakonia Muzyczna Ruchu Światło Życie Archidiecezji Warszawskiej i Diecezji Warszawsko Praskiej Objaśnienia: Pd: Piosenka

Bardziej szczegółowo

1 Rozważania na każdy dzień. Cz. IV Marcin Adam Stradowski J.J. OPs

1 Rozważania na każdy dzień. Cz. IV Marcin Adam Stradowski J.J. OPs 1 2 Spis treści Triduum Paschalne......5 Wielki Czwartek (5 kwietnia)......5 Droga Krzyżowa (6-7 kwietnia Wielki Piątek, Wielka Sobota)......8 Chrystus zmartwychwstał! (8 kwietnia Niedziela Wielkanocna)....

Bardziej szczegółowo

Modlitwa zawierzenia rodziny św. Janowi Pawłowi II

Modlitwa zawierzenia rodziny św. Janowi Pawłowi II 3 Modlitwa zawierzenia rodziny św. Janowi Pawłowi II Tobie, Ojcze Święty, zawierzamy naszą rodzinę. Wypraszaj nam łaski, abyśmy byli silni mocą Chrystusa. Módl się, aby nasza rodzina, wierna swemu sakramentalnemu

Bardziej szczegółowo

Ks. Marek Chrzanowski FDP. i światłem stanie się mrok

Ks. Marek Chrzanowski FDP. i światłem stanie się mrok Ks. Marek Chrzanowski FDP i światłem stanie się mrok Ks. Marek Chrzanowski FDP i światłem stanie się mrok CZĘSTOCHOWA 2010 Redaktor serii: ks. Ireneusz Skubiś Redaktor tomu: Karolina Jadczyk Redakcja techniczna:

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA OGÓLNE. SEMESTR I i II OCENA CELUJĄCA

WYMAGANIA OGÓLNE. SEMESTR I i II OCENA CELUJĄCA Wymagania edukacyjne i kryteria oceniania z religii w klasie I zgodne z programem nauczania dla klas I-III szkoły podstawowej nr: AZ-1-01/10 W drodze do Wieczernika. W Imię Ojca i Syna i Ducha Świętego.

Bardziej szczegółowo

I. Ty ścieżkę życia mi ukażesz

I. Ty ścieżkę życia mi ukażesz Ks. Michał Miecznik ROZKŁAD MATERAŁU W KLASACH LO (zgodny z programem nauczania nr AZ-4-0/). Ty ścieżkę życia mi ukażesz MESĄC LCZBA GODZN TREŚC NAUCZANA WYNKAJĄCE Z PODSTAWY PROGRAMOWEJ KATECHEZY. Ukochani

Bardziej szczegółowo

Zespół Szkół nr 21 w Bydgoszczy. Informacja zwrotna RELIGIA szkoła podstawowa klasa 4

Zespół Szkół nr 21 w Bydgoszczy. Informacja zwrotna RELIGIA szkoła podstawowa klasa 4 Zespół Szkół nr 21 w Bydgoszczy Informacja zwrotna RELIGIA szkoła podstawowa klasa 4 Opracowanie: mgr Violetta Kujacińska mgr Małgorzata Lewandowska Zasady: IZ może być ustna lub pisemna, IZ pisemną przekazujemy

Bardziej szczegółowo

Ewangelizacja O co w tym chodzi?

Ewangelizacja O co w tym chodzi? Ewangelizacja O co w tym chodzi? Droga małego ewangelizatora ;) Warsztaty ewangelizacyjne: 11 maja 2013 r. Ks. Tomek Moch, Diecezjalna Diakonia Ewangelizacji Ruchu Światło-Życie Archidiecezja Warszawska

Bardziej szczegółowo

Celebracja zamknięcia Roku Wiary

Celebracja zamknięcia Roku Wiary Celebracja zamknięcia Roku Wiary W czasie Mszy św. niedzielnej 24 listopada 2013 roku. Jest to uroczystość Chrystusa Króla Wszechświata. 1. Przed Mszą św. wiernym rozdaje się świece i zapala się paschał

Bardziej szczegółowo

Pragniemy podzielić się z Wami naszą radością z obchodzonego w marcu jubileuszu

Pragniemy podzielić się z Wami naszą radością z obchodzonego w marcu jubileuszu Niech żyje Jezus! Niech radosny zabrzmi dziś hymn ku czci Serca Zbawiciela! Czcigodne Siostry Wizytki Drodzy Bracia i Siostry zakochani w Sercu Pana Jezusa Pragniemy podzielić się z Wami naszą radością

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA PROGRAMOWE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z RELIGII DLA KLASY VI.

WYMAGANIA PROGRAMOWE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z RELIGII DLA KLASY VI. WYMAGANIA PROGRAMOWE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z RELIGII DLA KLASY VI. Przedmiot oceny 1. Cytaty z Pisma św., modlitwy, pieśni 2. Zeszyt przedmioto wy 3. Prace domowe 4. Testy i sprawdziany OCENA celująca

Bardziej szczegółowo

K O M E N T A T O R L I T U R G I C Z N Y

K O M E N T A T O R L I T U R G I C Z N Y W s k a z ó w k i p r a k t y c z n e K O M E N T A T O R L I T U R G I C Z N Y K O M E N T A R Z L I T U R G I C Z N Y nie jest wprost potrzebny do przeżywania liturgii, stąd nie należy go stosować na

Bardziej szczegółowo

OBRZĘD PRZYJĘCIA NOWYCH MINISTRANTÓW I PROMOCJA MINISTRANTÓW NA WYŻSZE STOPNIE LITURGICZNE

OBRZĘD PRZYJĘCIA NOWYCH MINISTRANTÓW I PROMOCJA MINISTRANTÓW NA WYŻSZE STOPNIE LITURGICZNE OBRZĘD PRZYJĘCIA NOWYCH MINISTRANTÓW I PROMOCJA MINISTRANTÓW NA WYŻSZE STOPNIE LITURGICZNE 1. Uwagi ogólne: - promocja do stopni ministranckich odbywa się co roku i jest główną uroczystością ministrantów

Bardziej szczegółowo

Pozytywna atmosfera szkoły chrześcijańskiej

Pozytywna atmosfera szkoły chrześcijańskiej Pozytywna atmosfera szkoły chrześcijańskiej Co odróżnia szkoły chrześcijański? Zapisz trzy rzeczy, które - twoim zdaniem odróżniają szkołę chrześcijańską od innych szkół. Podziel się swoimi przemyśleniami

Bardziej szczegółowo

Weź w opiekę młodzież i niewinne dziatki, By się nie wyrzekły swej Niebieskiej Matki.

Weź w opiekę młodzież i niewinne dziatki, By się nie wyrzekły swej Niebieskiej Matki. JASNOGÓRSKA PANI G G7 C G Ref.: Jasnogórska Pani, Tyś naszą Hetmanką, e h a D Polski Tyś Królową i najlepszą Matką. h e G D7 Spójrz na polskie domy, na miasta i wioski. G E7 a D D7 G Niech z miłości Twojej

Bardziej szczegółowo

WYWIAD Z ŚW. STANISŁAWEM KOSTKĄ

WYWIAD Z ŚW. STANISŁAWEM KOSTKĄ WYWIAD Z ŚW. STANISŁAWEM KOSTKĄ Witaj Św. Stanisławie, czy mogę z Tobą przeprowadzić wywiad? - Witam. Tak bardzo chętnie udzielę wywiadu. Gdzie i kiedy się urodziłeś? - Urodziłem się w Październiku 1550r.

Bardziej szczegółowo

GDY UROCZYSTOŚĆ PRZYRZECZEŃ ODBYWA SIĘ PODCZAS MSZY ŚWIĘTEJ

GDY UROCZYSTOŚĆ PRZYRZECZEŃ ODBYWA SIĘ PODCZAS MSZY ŚWIĘTEJ GDY UROCZYSTOŚĆ PRZYRZECZEŃ ODBYWA SIĘ PODCZAS MSZY ŚWIĘTEJ Po Ewangelii OPIEKUN kandydatów do ślubowania zwraca się do Celebransa: Ojcze, obecni tu kandydaci pragną podczas tej Eucharystii, w uroczystość

Bardziej szczegółowo

PROPOZYCJA CZYTAŃ BIBLIJNYCH tylko na Msze św. z formularzem o św. Janie Pawle II.

PROPOZYCJA CZYTAŃ BIBLIJNYCH tylko na Msze św. z formularzem o św. Janie Pawle II. 22 października ŚW. JANA PAWŁA II, PAPIEŻA Wspomnienie obowiązkowe [ Formularz mszalny ] [ Liturgia Godzin ] PROPOZYCJA CZYTAŃ BIBLIJNYCH tylko na Msze św. z formularzem o św. Janie Pawle II. 1 / 8 W pozostałych

Bardziej szczegółowo

Ogłoszenia Parafialne 15 maja 2016

Ogłoszenia Parafialne 15 maja 2016 15.05.2016 Niedziela Zesłania Ducha Świętego Ogłoszenia Parafialne 15 maja 2016 W następną niedzielę Uroczystość Trójcy Przenajświętszej. I Komunia Święta w naszej Parafii o 10.00 dla klasy III A, a o

Bardziej szczegółowo

Tradycja w Rodzinie s. 11. Tradycja w Kościele s. 16

Tradycja w Rodzinie s. 11. Tradycja w Kościele s. 16 Tradycja w Rodzinie s. 11 w n u m e r z e : Tradycja w Kościele s. 16 od redakcji Przygotuj się do Liturgii Niedziela Zmartwychwstania Pańskiego, 31 marca: I czytanie: Dz 10,34a,37-43; II czytanie: Kol

Bardziej szczegółowo

VI DIECEZJALNA PIELGRZYMKA ŻYWEGO RÓŻAŃCA

VI DIECEZJALNA PIELGRZYMKA ŻYWEGO RÓŻAŃCA ZELATOR wrzesień2015 3 VI DIECEZJALNA PIELGRZYMKA ŻYWEGO RÓŻAŃCA Sobota, 3 października, 2015 Niniejszy numer Zelatora ukazuje się głównie ze względu na VI Diecezjalną pielgrzymkę Żywego Różańca do Łagiewnik.

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania z religii dla klasy trzeciej szkoły podstawowej

Przedmiotowy system oceniania z religii dla klasy trzeciej szkoły podstawowej Przedmiotowy system oceniania z religii dla klasy trzeciej szkoły podstawowej Przedmiotowy System Oceniania z religii został opracowany na podstawie Programu Nauczania Religii Rzymskokatolickiej w Przedszkolach

Bardziej szczegółowo

K r y t e r i a o c e n i a n i a w klasie II szkoły podstawowej

K r y t e r i a o c e n i a n i a w klasie II szkoły podstawowej K r y t e r i a o c e n i a n i a w klasie II szkoły podstawowej W całym nauczaniu wczesnoszkolnym, a więc także w klasie drugiej traktujemy ocenę jako środek wspierania ucznia, wzmacniania pozytywnej

Bardziej szczegółowo

Schola Gregoriana Sancti Casimiri

Schola Gregoriana Sancti Casimiri WARSZTATY CHORAŁOWE TRADICAMP Schola Gregoriana Sancti Casimiri PROPRIUM MISSAE Msza o Trójcy Przenajświętszej Niech będzie błogosławiona Święta Trójca i nierozdzielna Jedność, wyznawajmy ją, albowiem

Bardziej szczegółowo

LITURGIA DOMOWA. Spis treści. Modlitwy w rodzinach na niedziele Okresu Wielkiego Postu 2016. Gliwice 2016

LITURGIA DOMOWA. Spis treści. Modlitwy w rodzinach na niedziele Okresu Wielkiego Postu 2016. Gliwice 2016 Spis treści Wprowadzenie do Liturgii Domowej na Okres Wielkiego Postu 2016... 2 Spotkania na niedziele Okresu Wielkiego Postu 2016: 1 Niedziela Wielkiego Postu [C]... 3 LITURGIA DOMOWA 2 Niedziela Wielkiego

Bardziej szczegółowo

JAK ODMAWIAĆ RÓŻANIEC?

JAK ODMAWIAĆ RÓŻANIEC? WSTĘP Czy wypada się jeszcze modlić na różańcu? A może jest on już modlitwą mało nowoczesną, niemodną i przestarzałą? Może modlitwa różańcowa winna ustąpić miejsca innym formom modlitwy, bardziej osobistym,

Bardziej szczegółowo

WĘDROWANIE Z BOGIEM Podręcznik i ćwiczenia do religii dla klasy 0

WĘDROWANIE Z BOGIEM Podręcznik i ćwiczenia do religii dla klasy 0 WĘDROWANIE Z BOGIEM Podręcznik i ćwiczenia do religii dla klasy 0 Wydawnictwo WAM Kraków 2008 Podręcznik nr AZ-03-03-1-01 do nauczania religii rzymskokatolickiej na terenie całej Polski, z zachowaniem

Bardziej szczegółowo

POWITANIE PRZEZ RODZICÓW

POWITANIE PRZEZ RODZICÓW POWITANIE PRZEZ RODZICÓW Czcigodny Księże Infułacie! W czasie tej Najświętszej Ofiary nasza młodzież, ma przyjąć sakrament bierzmowania. Zdajemy sobie sprawę, że jest to dla naszych dzieci trudny okres,

Bardziej szczegółowo

LITURGIA DOMOWA. Modlitwy w rodzinach na niedziele Adwentu Spis treści. Gliwice 2016 [Do użytku wewnętrznego]

LITURGIA DOMOWA. Modlitwy w rodzinach na niedziele Adwentu Spis treści. Gliwice 2016 [Do użytku wewnętrznego] Spis treści LITURGIA DOMOWA Wprowadzenie do Liturgii Domowej na Adwent 2016 r.... 2 Spotkania na niedziele Adwentu: I Niedziela Adwentu [A]... 3 II Niedziela Adwentu [A]... 4 III Niedziela Adwentu [A]...

Bardziej szczegółowo

W DRODZE DO WIECZERNIKA PRZYJMUJEMY. Poradnik metodyczny do nauki religii dla klasy III szkoły podstawowej

W DRODZE DO WIECZERNIKA PRZYJMUJEMY. Poradnik metodyczny do nauki religii dla klasy III szkoły podstawowej W DRODZE DO WIECZERNIKA PRZYJMUJEMY Pana Jezusa Poradnik metodyczny do nauki religii dla klasy III szkoły podstawowej Wydawnictwo WAM Księża Jezuici Kraków 2013 Wprowadzenie do pracy z podręcznikiem do

Bardziej szczegółowo

Dobro, prawda kontra oszustwo Brak miłości owocuje pustką Takie są czasy, że zło się wciąż ciska Metoda zarybista to powiedzieć grzechom:

Dobro, prawda kontra oszustwo Brak miłości owocuje pustką Takie są czasy, że zło się wciąż ciska Metoda zarybista to powiedzieć grzechom: Zapoznajcie się z fragmentem piosenki ks. Jakuba Bartczaka pt. Lekarstwo na zło i odpowiedzcie na pytania: Co jest konsekwencją braku miłości? Co jest lekarstwem na zło? Przez co Duch Święty dodaje siły

Bardziej szczegółowo

Najczęściej o modlitwie Jezusa pisze ewangelista Łukasz. Najwięcej tekstów Chrystusowej modlitwy podaje Jan.

Najczęściej o modlitwie Jezusa pisze ewangelista Łukasz. Najwięcej tekstów Chrystusowej modlitwy podaje Jan. "Gdy Jezus przebywał w jakimś miejscu na modlitwie i skończył ją, rzekł jeden z uczniów do Niego: «Panie, naucz nas się modlić, jak i Jan nauczył swoich uczniów». Łk 11,1 Najczęściej o modlitwie Jezusa

Bardziej szczegółowo