Reformy systemów emerytalnych astabilność finansów publicznych KINGA KACZOR, MAGDALENA SIERADZAN

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Reformy systemów emerytalnych astabilność finansów publicznych KINGA KACZOR, MAGDALENA SIERADZAN"

Transkrypt

1 Reformy systemów emerytalnych astabilność finansów publicznych KINGA KACZOR, MAGDALENA SIERADZAN

2 Słowo wstępu Zabezpieczenie emerytalne obywateli to obowiązek konstytucyjny państwa Bezpieczeństwo systemu emerytalnego i ochrona interesów ubezpieczonych jest jednym z najważniejszych zadań rządu Cel ten stanowi jedną z większych pozycji wydatków sektora publicznego

3 Przed rokiem 1999 System repartycyjny Niewielka liczba emerytów przypada na liczną grupę osób pracujących Rozbudowane przywileje różnych grup zawodowych System kosztowny, niestabilny i niesprawiedliwy Możliwość przejścia na wcześniejszą emeryturę -> spadek podaży pracy -> spadek krajowych oszczędności Rosnące bezrobocie Podnoszenie wysokości składek emerytalnych

4 Przed rokiem 1999 Wysokość obowiązkowych składek na ubezpieczenia społeczne jako procent podstawy wymiaru

5 Przed rokiem 1999 Wpłaty niewystarczające na pokrycie bieżących świadczeń Wysokie koszty pracy -> rozwój szarej strefy Niestabilność systemu Podatność na wpływy polityczne Finansowe uzależnienie od budżetu państwa i sytuacji na rynku pracy Dyskryminowanie osób o wyższych zarobkach Anonimowość płatników składek Spadek współczynnika dzietności Wydłużenie średniej długości trwania życia

6 Przed rokiem 1999 Warunkiem nabycia prawa do emerytury było osiągnięcie wieku emerytalnego 60 lat w przypadku kobiet 65 lat w przypadku mężczyzn minimalny przepracowany okres składkowy i nieskładkowy 20 lat 25 lat Efektywny wiek emerytalny był jednak o około 5 lat niższy

7 Przed rokiem 1999

8 Przed rokiem 1999 Wnioski System całkowicie zależny od wpływów politycznych Zależny od bodźców demograficznych Występuje zjawisko moral hazard Obciążony uprzywilejowanymi grupami System uważany przez płatników jako niesprawiedliwy

9 Reformy rok 1999 Cel reformy: Zapewnienie stabilności finansowej systemu Zachowanie wypłacalności Dywersyfikacja ryzyka (wypłata z kilku źródeł) Otoczenie ekonomiczne Wysoki deficyt systemu Stopniowo starzejące się społeczeństwo

10 Reformy rok 1999 Reforma wprowadziła podział na system repartycyjny i kapitałowy Zmiana systemu o zdefiniowanym świadczeniu na system o zdefiniowanej składce Filary kapitałowe miały dodatkowo zdynamizować wzrost gospodarczy Wprowadzenie ograniczeń przywilejów emerytalnych

11 Reformy rok 1999 Podział na trzy filary Gwarantowany przez ZUS (repartycyjny, obowiązkowy) OFE (kapitałowy, obowiązkowy, prywatnie zarządzany) IKE, PPE, IKZE (kapitałowy, nieobowiązkowy, prywatnie zarządzany)

12 Reformy rok 1999 Zalety systemu repartycyjnego Odporność na zjawiska charakterystyczne dla rynku kapitałowego Zalety systemu kapitałowego Odporność na problemy demograficzne

13 Reformy rok 1999 Założenia reformy Przywrócenie proporcji pomiędzy wartością wpłaconych przez ubezpieczonego składek a wysokością emerytury Uzależnienie wysokości przyszłej emerytury od wszystkich wpłaconych składek i dalszego oczekiwanego trwania życia Składki mają być istotnie wyższe niż w warunkach poprzedniego systemu (o zdefiniowanym świadczeniu)

14 Reformy rok 1999 W jaki sposób system miał osiągnąć te cele Zachęty dla zwiększenia aktywności zawodowej Ograniczenie szarej strefy w gospodarce Utworzenie filaru kapitałowego, który zdynamizuje wzrost gospodarczy Zwiększenie wypłat dzięki dywersyfikacji ryzyka

15 Reformy rok 1999 Podział na trzy grupy obywateli Urodzeni przed r. emerytura na starych zasadach Urodzeniu po r. emerytura na nowych zasadach możliwość wyboru pomiędzy emeryturą tylko z jednego filara bądźłączoną Urodzeni po r. obowiązkowe przystąpienie do nowego systemu Wszystkie wymienione grupy mogą oszczędzać w trzecim filarze

16 Reformy rok 1999 Składka na ubezpieczenie emerytalne została rozłożona na pracownika i pracodawcę (po 50%) 19,52% pensji brutto 12,22% w ZUS 7,3% ZUS przekazuje OFE Limit zarobków od których odprowadzane są składki do obowiązkowych filarów wynosi 30-krotność średniej miesięcznej płacy

17 Reformy rok 1999 Reforma miała być lekiem na zmiany demograficzne Zawirowania na rynkach finansowych i sytuacja budżetu państwa stały się bodźcem do wprowadzenia kolejnych zmian

18 Reformy rok 1999

19 Reformy rok 1999 Wyjątki Górnicy jako jedyna grupa społeczna mogą korzystać z prawą do wcześniejszej emerytury, jej wysokość jest naliczana na korzystniejszych zasadach Emerytury pomostowe i nauczycielskie Obok powszechnego systemu funkcjonuje także system ubezpieczeń społecznych rolników, oraz systemy zaopatrzeniowe

20 Odstępstwa od reformy rok 1999 W 2003 wyłączono z powszechnego systemu mundurowych 2004 ograniczono pobierania opłat przez OFE (do max 3,5% - wcześniej było to 7%) 2005 przedłużono możliwość nabywania prawa do wcześniejszej emerytury do końca wprowadzono emerytury górnicze 2007 przedłużono możliwość nabywania prawa do wcześniejszej emerytury do końca 2008

21 Reformy rok 1999 Wnioski Część osób otrzyma niższe świadczenia niż w przypadku starego systemu mniej zamożne osoby (szczególnie w przypadku kobiet) Ma na celu zachęcać ubezpieczonych do wydłużenia aktywności zawodowej Stary i nowy system funkcjonują równolegle, co jest głównym źródłem niebilansowania dochodów i wydatków ZUS wymaga dotacji z budżetu państwa

22 Budżet FUS w latach Istotny wzrost dotacji z budżetu państwa (z 12,8% do 24,4%) Wzrost dotacji uzupełniającej z prawie 66% w 1999r do 99% w 2010r Refundacja składek do OFE od 2,3mld zł (1999r) do 22,3mld zł (2010r) Wzrost przekazanych składek do OFE o 700% w analizowanym okresie Przeciętny okres pobierania składek wzrósł z 13 lat i 6 miesięcy (2000r) do 15 lat i 11 miesięcy (2005r)

23 Przychody i wydatki FUS w mln zł Źródło: Łuczka-Bakuła, Jabłońska-Porzuczek 2012

24

25 Wnioski Ujemne wyniki i obciążenie finansowe państwa przekłada się na wynik finansowy całego sektora publicznego Deficyt sektora finansów publicznych w obszarze ubezpieczeń społecznych to skutek wieloletnich zaniechań i złych decyzji

26 Reformy rok 2008 Ustawa dot. wprowadzenia emerytur pomostowych (z początkiem 2009r.) celem wprowadzenia ustawy o emeryturach pomostowych i rekompensatach było zrównanie w prawach wszystkich uczestników systemu emerytalnego, a także zmniejszenie wydatków na wcześniejsze emerytury. Prawo do emerytury pomostowej mają pracownicy wykonujący pracę w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, którzy spełnią warunki określone w ustawie.

27 Reformy - rok 2009 Świadczenia kompensacyjne dla nauczycieli Ograniczenie opłat pobieranych przez OFE

28 Świadczenia kompensacyjne dla nauczycieli System łagodzący skutki zmian w systemie edukacji, będący przejściowym rozwiązaniem, adresowany do nauczycieli mających stosunkowo długi staż pracy Wymogi: 30-letni staż pracy, w tym 20 lat pracy jako nauczyciel w wymiarze minimum ½ etatu Wiek uprawniający do świadczenia wzrasta w kolejnych latach aż do osiągnięcia powszechnego wieku emerytalnego

29 Ograniczenie opłat pobieranych przez OFE Ograniczenie wysokości opłaty od składki z maksymalnie 7% do 3,5% Określono progowo limit opłaty za zarządzanie nie może on przekroczyć 15,5 mln zł miesięcznie dla aktywów netto funduszu o wartości 45 mld

30 Reforma emerytalna 2011

31 Zmiany stanów ludności w Polsce w latach Zmiany stanów ludności w Polsce w latach Wiek/Rok Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych z GUS

32 Główne wprowadzone zmiany ustawowe Zmniejszenie składki przekazywanej do OFE z 7,3% do 3,5%* Utworzenie specjalnych subkont w ZUS, gdzie trafia przesunięta część składki z OFE Zakaz prowadzenia działalności akwizycyjnej na rzecz OFE Nowa forma oszczędzania w III filarze- IKZE

33 Zmniejszenie składki przekazywanej do OFE z 7,3% do 3,5%* Źródło: Gazeta Podatkowa nr 33 (761) z dn * ostatecznie obniżono wysokość składki przekazywanej do OFE z 7,3% do 2,92% podstawy wymiaru w 2014r. i na tym zaprzestano zmiany jej wysokości

34 Utworzenie specjalnych subkont w ZUS, gdzie trafia przesunięta część składki z OFE Decyzję o utworzeniu subkonta podjęto w celu rozdzielenia składek z I. filaru, które wpływają na konto w ZUS od tych z II. filaru, ponieważ inny jest sposób ich waloryzacji. W odróżnieniu od konta emerytalnego, na którym waloryzacja odbywa się przez pomnożenie zgromadzonego kapitału, przez wskaźnik waloryzacji zależny od inflacji i wzrostu płac w gospodarce, na subkoncie waloryzacja jest związana z jednym czynnikiem: wzrostem PKB w kraju

35 Zakaz prowadzenia działalności akwizycyjnej na rzecz OFE Od 1 stycznia 2012 r. z ustawy o otwartych funduszach inwestycyjnych została skreślona większość przepisów z działu dotyczącego działalności akwizycyjnej. Nie wolno prowadzić działalności akwizycyjnej polegającej na działaniach mających na celu skłonienie kogokolwiek, aby przystąpił do otwartego funduszu lub pozostawał jego członkiem.

36 Nowa forma oszczędzania w III filarze- IKZE Możliwość założenia Indywidualnego Konta Zabezpieczenia Emerytalnego (IKZE) pojawiła się w 2012 r., jako nowy, dodatkowy produkt związany z dobrowolnym oszczędzaniem na emeryturę obok funkcjonującego już Indywidualnego Konta Emerytalnego (IKE). Środki wpłacane w danym roku na IKZE można odliczyć od podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych i pomniejszać płacony podatek.

37 Oceny reformy Pozytywne Negatywne Zmniejszenie tempa narastania długu publicznego - zmniejszono potrzeby pożyczkowe państwa Deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych zmniejszył się z 7,9% PKB w 2010 r. do 3,9% w 2012 r. - ¼ spadku deficytu wynikała z ograniczenia wielkości refundacji składki z tytułu przekazania składek do OFE Zmiany dotyczące polityki inwestycyjnej mogą negatywie oddziaływać na rynek finansowy Koszty wynikające z prowadzenia dodatkowych kont przez ZUS Wyłączenie ewentualnej ujemnej wartości wskaźnika nominalnego wzrostu jako podstawy waloryzacji wprowadza potencjalną niestabilność systemu Waloryzacja subkonta wyniosła ok. 14,3%, podczas gdy średnia stopa zwrotu brutto w OFE w tym samym okresie wyniosła 10,9%,

38 Reformy rok 2012 Podniesienie wieku emerytalnego do 67 lat dla kobiet i mężczyzn Podniesienie składki rentowej Reforma emerytur służb mundurowych

39 Przeciętne trwanie życia w wieku 0 lat w Polsce Źródło: GUS. Trwanie życia w 2014r.

40 Przekrojowy współczynnik dzietności (TFR) w Polsce w latach Źródło: GUS. Prognoza ludności na lata

41 Podniesienie wieku emerytalnego do 67 lat dla kobiet i mężczyzn Stopniowe podwyższanie wieku emerytalnego dla kobiet i mężczyzn do jednakowego poziomu 67 lat zgodnie z projektem podnosząc wiek emerytalny od 1 stycznia 2013 roku o 1 miesiąc co cztery miesiące, poziom ten zostanie osiągnięty dla mężczyzn w 2020 roku, a dla kobiet w 2040 roku. Nowe regulacje objęły kobiety urodzone po 31 grudnia 1952 roku oraz mężczyzn urodzonych po 31 grudnia 1947 roku.

42 Podwyższenie wieku emerytalnego Zalety Wady Zmniejszenie dotacji do FUS Wyższe wpływy podatkowe Wyższe emerytury Oddalona perspektywa podwyżek podatków Większy PKB Problem znalezienia pracy dla osób 50 + Brak zmian na rynku pracy dostosowanie stanowisk do potrzeb i możliwości osób starszych Niewydajna służba zdrowia

43 Prognozowane zmiany wysokości emerytur Mężczyźni Kobiety Źródło: oraz

44 Wartość wskaźnika zatrudnienia dla wybranych grup wieku w 2011r. w krajach UE

45 Podniesienie składki rentowej Zmiana polega na podniesieniu o 2% składki na ubezpieczenie rentowe w części finansowanej przez płatników, czyli przez pracodawców Celem nowelizacji jest ograniczeniu deficyt Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w zakresie funduszu rentowego. Podniesienie składki rentowej po stronie pracodawcy o 2% przyniesie 6,5 mld zł dodatkowego wpływu do Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

46 Reforma emerytur służb mundurowych Żołnierze zawodowi oraz funkcjonariusze 10 formacji, w tym policji, którzy wstąpili do służby od 2013 roku, nabędą uprawnienia do przejścia na emeryturę po 55. roku życia i 25 latach służby (poprzednio po 15 latach służby).

47 Reforma OFE rok 2013 Możliwość decyzji o przekazywaniu w przyszłości części składek do OFE lub do ZUS-u Likwidacja części obligacyjnej Obniżenie opłat pobieranych przez PTE Wprowadzenie Suwaka bezpieczeństwa

48 OFE czy ZUS Członkowie OFE mogli w ciągu 4 miesięcy (od 1 kwietnia 2014 r. do 31 lipca 2014 r.), podjąć decyzję w sprawie przekazywania do OFE przyszłej składki emerytalnej. W tym okresie członkowie OFE zdecydowali, czy chcą, aby ich składka w całości trafiała do ZUS: na indywidualne konto (ok. 60% składki) i na subkonto (ok. 40% składki), czy w większości do ZUS (85% składki), a w części do OFE (15% składki).

49 Likwidacja części obligacyjnej 3 lutego 2014 r. z OFE do ZUS zostały przeniesione wszystkie obligacje Skarbu Państwa, czyli 51,5% wartości aktywów netto każdego funduszu. W te papiery, jak i w inne instrumenty dłużne gwarantowane przez Skarb Państwa, OFE nie będą mogły już inwestować.

50 Obniżenie opłat pobieranych przez PTE Od lutego 2014 r. maksymalny poziom opłaty od składki wynosi 1,75%.

51 Suwak bezpieczeństwa Suwak bezpieczeństwa zakłada, że 10 lat przed osiągnięciem ustawowego wieku emerytalnego środki zgromadzone na koncie członka OFE będą stopniowo przekazywane każdego miesiąca do ZUS i ewidencjonowane na indywidualnym subkoncie ubezpieczonego. Wprowadzenie suwaka ma chronić przed tzw. ryzykiem złej daty, czyli silnym załamaniem się kursów rynkowych w roku przejścia na emeryturę.

52 Zalecenia Komisji Europejskiej w sprawie zapewnienia stabilności finansowej systemów Powiązanie wieku emerytalnego z dłuższym średnim trwaniem życia Ograniczenie dostępu do systemów wczesnych emerytur i innych możliwości wczesnego zaprzestania aktywności zawodowej Wspieranie dłuższego życia zawodowego za pomocą takich działań, jak poprawa dostępu do możliwości uczenia się przez całe życie, dostosowanie miejsc pracy do większej różnorodności pracowników, tworzenie możliwości zatrudnienia dla starszych pracowników i wspieranie aktywnego i zdrowego starzenia się; Zrównanie ustawowego wieku emerytalnego mężczyzn i kobiet Wspieranie uzupełniających oszczędności emerytalnych w celu zwiększenia dochodów na emeryturze.

53 Dziękujemy za uwagę!

54 Bibliografia Emerytura.gov.pl Szymkowicz E. Wrzesień Zmiany w konstrukcji systemu emerytalnego w Polsce Łuczka-Bakuła W. Jabłońska-Porzuczek L. Sierpień 2012 Wpływ modyfikacji systemu emerytalnego na finanse Funduszu Ubezpieczeń Społecznych Boni M. Marzec Ustawa o zmianie niektórych ustaw związanych z funkcjonowaniem systemu ubezpieczeń społecznych europa.eu/rapid/press-release_ip _pl.htm serwisy.gazetaprawna.pl/emerytury-irenty/artykuly/594033,podwyzszenie_wieku_emerytalnego_plusy_i_minusy. html demografia.stat.gov.pl/bazademografia/prognoza.aspx emerytura.gov.pl/wp-content/uploads/2014/03/ _przeglad.pdf

Emerytury w nowym systemie emerytalnym dotyczą osób urodzonych po 1 stycznia 1949 roku.

Emerytury w nowym systemie emerytalnym dotyczą osób urodzonych po 1 stycznia 1949 roku. Emerytury w nowym systemie emerytalnym dotyczą osób urodzonych po 1 stycznia 1949 roku. System emerytalny składa się z trzech filarów. Na podstawie podanych niżej kryteriów klasyfikacji nowy system emerytalny

Bardziej szczegółowo

Reforma emerytalna. Co zrobimy? ul. Świętokrzyska 12 00-916 Warszawa. www.mf.gov.pl

Reforma emerytalna. Co zrobimy? ul. Świętokrzyska 12 00-916 Warszawa. www.mf.gov.pl Reforma emerytalna Co zrobimy? Grudzień, 2013 Kilka podstawowych pojęć.. ZUS Zakład Ubezpieczeń Społecznych to państwowa instytucja ubezpieczeniowa. Gromadzi składki na ubezpieczenia społeczne obywateli

Bardziej szczegółowo

Ubezpieczenie emerytalne. dr Ariel Przybyłowicz

Ubezpieczenie emerytalne. dr Ariel Przybyłowicz Ubezpieczenie emerytalne dr Ariel Przybyłowicz Ryzyko emerytalne Ochrona sytuacji ochrony zarobków z powodu zrealizowania prawa do zaprzestania działalności zarobkowej w związku z biologicznym (naturalnym)

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie. Pojęcie i ewolucja ryzyka starości. Metody zabezpieczenia ryzyka starości w prawie polskim

Wprowadzenie. Pojęcie i ewolucja ryzyka starości. Metody zabezpieczenia ryzyka starości w prawie polskim Wprowadzenie Pojęcie i ewolucja ryzyka starości Metody zabezpieczenia ryzyka starości w prawie polskim Przemiany gospodarczo polityczne, a reformy systemów emerytalnych. Reformy systemów emerytalnych :

Bardziej szczegółowo

Emerytury: } Część I: Finansowanie. } Część II: Świadczenia

Emerytury: } Część I: Finansowanie. } Część II: Świadczenia Część II świadczenia Emerytury: } Część I: Finansowanie } Część II: Świadczenia Filarowa konstrukcja ubezpieczeń społecznych model klasyczny : I filar - z budżetu państwa II filar ze składki pracodawców

Bardziej szczegółowo

REFORMA SYSTEMU EMERYTALNEGO Z ROKU 2013

REFORMA SYSTEMU EMERYTALNEGO Z ROKU 2013 REFORMA SYSTEMU EMERYTALNEGO Z ROKU 2013 Dnia 14 lutego 2014 weszła w życie ustawa z dnia 6 grudnia 2013 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z określeniem zasad wypłaty emerytur ze środków zgromadzonych

Bardziej szczegółowo

Emerytury: } Część I: Finansowanie. } Część II: Świadczenia

Emerytury: } Część I: Finansowanie. } Część II: Świadczenia Część I finasowanie Emerytury: } Część I: Finansowanie } Część II: Świadczenia I. Wprowadzenie. Fundusz społeczny- pojęcie funduszu społecznego, udział w tworzeniu funduszu i prawie do świadczeń z niego

Bardziej szczegółowo

Funkcje subkonta ZUS Uwarunkowania prawne

Funkcje subkonta ZUS Uwarunkowania prawne Funkcje subkonta ZUS Uwarunkowania prawne Dr Sebastian Jakubowski Wydział Prawa, Administracji i Ekonomii Instytut Nauk Ekonomicznych Zakład Polityki Gospodarczej Konferencja Naukowa EDUKACJA FINANSOWA

Bardziej szczegółowo

JAKĄ EMERYTKĄ / JAKIM EMERYTEM ZOSTANIESZ?

JAKĄ EMERYTKĄ / JAKIM EMERYTEM ZOSTANIESZ? JAKĄ EMERYTKĄ / JAKIM EMERYTEM ZOSTANIESZ? MATERIAŁ INFORMACYJNY DLA STUDENTÓW I MŁODYCH PRACOWNIKÓW OPRACOWANY PRZEZ IZBĘ GOSPODARCZĄ TOWARZYSTW EMERYTALNYCH, WWW.IGTE.PL POLSKA EMERYTURA 2015 1960 1970

Bardziej szczegółowo

Emerytura (zwana dawniej rentą starczą) świadczenie pieniężne mające służyć jako zabezpieczenie bytu na starość dla osób, które ze względu na wiek

Emerytura (zwana dawniej rentą starczą) świadczenie pieniężne mające służyć jako zabezpieczenie bytu na starość dla osób, które ze względu na wiek Emerytura (zwana dawniej rentą starczą) świadczenie pieniężne mające służyć jako zabezpieczenie bytu na starość dla osób, które ze względu na wiek nie posiadają już zdolności do pracy zarobkowej (jako

Bardziej szczegółowo

Wydział Prawa, Administracji i Ekonomii EMERYTURY Z FUS

Wydział Prawa, Administracji i Ekonomii EMERYTURY Z FUS EMERYTURY Z FUS CO TO JEST EMERYTURA? Art. 67 ust. 1. Konstytucji RP. Obywatel ma prawo do zabezpieczenia społecznego w razie niezdolności do pracy ze względu na chorobę lub inwalidztwo oraz po osiągnięciu

Bardziej szczegółowo

Zmiany w zasadach gromadzenia środków emerytalnych

Zmiany w zasadach gromadzenia środków emerytalnych Zmiany w zasadach gromadzenia środków emerytalnych Z dniem 1 maja 2011 r. weszła w życie ustawa z dnia 25 marca 2011 r. o zmianie niektórych ustaw związanych z funkcjonowaniem systemu ubezpieczeń społecznych

Bardziej szczegółowo

SYSTEM UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH W POLSCE. dr Elżbieta Malinowska-Misiąg, Instytut Finansów

SYSTEM UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH W POLSCE. dr Elżbieta Malinowska-Misiąg, Instytut Finansów SYSTEM UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH W POLSCE dr Elżbieta Malinowska-Misiąg, Instytut Finansów CEL FUNKCJONOWANIA SYSTEMÓW UBEZPIECZENIA SPOŁECZNEGO Zapewnienie środków do życia osobom, które ze względu na:

Bardziej szczegółowo

Polityka społeczna (9): Zabezpieczenie emerytalne II i III filar

Polityka społeczna (9): Zabezpieczenie emerytalne II i III filar Polityka społeczna (9): Zabezpieczenie emerytalne II i III filar Literatura I. Jędrasik-Jankowska, Pojęcie i konstrukcje prawne ubezpieczenia społecznego, LexisNexis, Warszawa, 2007, s.266-275. 2 Składki

Bardziej szczegółowo

SYSTEM EMERYTALNY W POLSCE

SYSTEM EMERYTALNY W POLSCE SYSTEM EMERYTALNY W POLSCE 1 stycznia 1999 roku weszła w życie reforma systemu emerytalnego. Od tego momentu w Polsce funkcjonują równolegle dwa systemy emerytalne: stary system emerytalny dla osób urodzonych

Bardziej szczegółowo

Polityka gospodarcza i społeczna (zabezpieczenie emerytalne)

Polityka gospodarcza i społeczna (zabezpieczenie emerytalne) prof. dr hab. Tadeusz Szumlicz Polityka gospodarcza i społeczna (zabezpieczenie emerytalne) Zakres przedmiotowy systemu zabezpieczenia społecznego wyznacza katalog ryzyk społecznych: choroby macierzyństwa

Bardziej szczegółowo

Emerytury. po zmianach BIBLIOTEKA

Emerytury. po zmianach BIBLIOTEKA BIBLIOTEKA Emerytury po zmianach 2014 Zasady przechodzenia na emeryturę dokumentacja, rodzaje świadczeń Ustalanie wysokości emerytury Nowe zasady wypłat świadczeń ze środków zgromadzonych w OFE Wypłata

Bardziej szczegółowo

Ustawa o zmianie niektórych ustaw związanych z funkcjonowaniem systemu ubezpieczeo społecznych

Ustawa o zmianie niektórych ustaw związanych z funkcjonowaniem systemu ubezpieczeo społecznych Ustawa o zmianie niektórych ustaw związanych z funkcjonowaniem systemu ubezpieczeo społecznych Michał Boni, Minister-członek Rady Ministrów Warszawa, 24 stycznia 2011 r. Zmieniane akty prawne ustawa z

Bardziej szczegółowo

MINISTER PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ

MINISTER PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ MINISTER PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ Warszawa, dnia 10 września 2015 r. DUS-0700.245.2015.AS dot. K7INT34097 Pani Małgorzata Kidawa-Błońska Marszałek Sejmu RP Szanowna Pani Marszałek, W odpowiedzi na przekazaną

Bardziej szczegółowo

Spis treści Wstęp ROZDZIAŁ 1. Ubezpieczenia w systemie zabezpieczenia społecznego ROZDZIAŁ 2. Struktura systemu ubezpieczeń społecznych

Spis treści Wstęp ROZDZIAŁ 1. Ubezpieczenia w systemie zabezpieczenia społecznego ROZDZIAŁ 2. Struktura systemu ubezpieczeń społecznych Spis treści Wstęp....................................... 11 ROZDZIAŁ 1. Ubezpieczenia w systemie zabezpieczenia społecznego........................... 13 1.1. Prawne podstawy zabezpieczenia społecznego.............

Bardziej szczegółowo

Pracownicze Plany Kapitałowe z perspektywy pracownika i pracodawcy. Założenia, szacowane koszty i korzyści. Kongres Consumer Finance

Pracownicze Plany Kapitałowe z perspektywy pracownika i pracodawcy. Założenia, szacowane koszty i korzyści. Kongres Consumer Finance Pracownicze Plany Kapitałowe z perspektywy pracownika i pracodawcy. Założenia, szacowane koszty i korzyści. Warszawa, 8 grudnia 2017r. Kongres Consumer Finance Obecny system emerytalny formalnie opiera

Bardziej szczegółowo

21 marca 2013 r. Główne zalety rozwiązania:

21 marca 2013 r. Główne zalety rozwiązania: 21 marca 2013 r. Stanowisko Izby Gospodarczej Towarzystw Emerytalnych w kwestii wypłat świadczeń z kapitałowego systemu emerytalnego Rozwiązanie wypłat z korzyścią dla gospodarki i klientów Główne zalety

Bardziej szczegółowo

System emerytalny w Polsce

System emerytalny w Polsce Warszawa, marzec 2017 r. System emerytalny w Polsce Dariusz Noszczak System emerytalny to część systemu ubezpieczeń społecznych System ubezpieczeń społecznych System emerytalny System ubezpieczeń społecznych

Bardziej szczegółowo

CO ZROBIĆ, ŻEBY SIĘ UDAŁO? Emerytalne Konto Oszczędnościowe sposobem na wyższą emeryturę

CO ZROBIĆ, ŻEBY SIĘ UDAŁO? Emerytalne Konto Oszczędnościowe sposobem na wyższą emeryturę CO ZROBIĆ, ŻEBY SIĘ UDAŁO? Emerytalne Konto Oszczędnościowe sposobem na wyższą emeryturę III filar emerytalny ewolucja systemu PRACOWNICZE PROGRAMY EMERYTALNE INDYWIDUALNE KONTA EMERYTALNE INDYWIDUALNE

Bardziej szczegółowo

System emerytalny w Polsce

System emerytalny w Polsce System emerytalny w Polsce 1 Reformy systemów emerytalnych w wybranych krajach Europy Środkowo- Wschodniej i Ameryki Łacińskiej 20 18 16 Bułgaria Chorwacja Estonia Litwa Dominikana 14 12 10 Kazachstan

Bardziej szczegółowo

Emerytury i system ubezpiecze

Emerytury i system ubezpiecze Emerytury i system ubezpiecze 1 58 EMERYTURA ma zabezpieczy byt na staro osobom, które ze wzgl du na wiek nie mog ju pracowa. 2 59 Zasada umowy mi dzypokoleniowej (solidaryzm) Sk adki obecnie wp acane

Bardziej szczegółowo

OPZZ-Z2/WT/2013/AS 19 grudnia 2013 r.

OPZZ-Z2/WT/2013/AS 19 grudnia 2013 r. WICEPRZEWODNICZĄCA OGÓLNOPOLSKIEGO POROZUMIENIA ZWIĄZKÓW ZAWODOWYCH WIESŁAWA TARANOWSKA OPZZ-Z2/WT/2013/AS 19 grudnia 2013 r. Koleżanki i Koledzy W załączeniu przekazuję dokumenty zawierające: - najistotniejsze

Bardziej szczegółowo

Ubezpieczenia społeczne niezbędne w prowadzeniu firmy i codziennym życiu każdego człowieka

Ubezpieczenia społeczne niezbędne w prowadzeniu firmy i codziennym życiu każdego człowieka Ubezpieczenia społeczne niezbędne w prowadzeniu firmy i codziennym życiu każdego człowieka system ubezpieczeń społecznych ryzyko starości ryzyko niezdolności do pracy macierzyństwo i ryzyko choroby ryzyko

Bardziej szczegółowo

III filar ubezpieczenia emerytalnego

III filar ubezpieczenia emerytalnego III filar ubezpieczenia emerytalnego 1 Przesłanki reformy emerytalnej 2 Wskaźniki zgonów i urodzeń w tys. 600 550 Zgony Urodzenia 500 450 400 350 300 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 1996 1997 1998 1999

Bardziej szczegółowo

Propozycja reformy systemu emerytalnego: wprowadzenie PPK i przekształcenie OFE Europejski Kongres Finansowy 7 czerwca 2017 r.

Propozycja reformy systemu emerytalnego: wprowadzenie PPK i przekształcenie OFE Europejski Kongres Finansowy 7 czerwca 2017 r. Propozycja reformy systemu emerytalnego: wprowadzenie PPK i przekształcenie OFE Europejski Kongres Finansowy 7 czerwca 2017 r. Mateusz Walewski Reforma systemu emerytalnego jest ważnym elementem Programu

Bardziej szczegółowo

EMERYTURY 2017 z uwzględnieniem zmian od 1 października

EMERYTURY 2017 z uwzględnieniem zmian od 1 października EMERYTURY 2017 z uwzględnieniem zmian od 1 października Prawdziwa historia: Drodzy Czytelnicy, 39,90 brutto Napisz cok@wip.pl 22 518 28 28 www.fabrykawiedzy.com Wstęp Emerytury 2017 1 Emerytury 2017 z

Bardziej szczegółowo

EMERYTURY 2017 z uwzględnieniem zmian od 1 października

EMERYTURY 2017 z uwzględnieniem zmian od 1 października EMERYTURY 2017 z uwzględnieniem zmian od 1 października Prawdziwa historia: Drodzy Czytelnicy, 39,90 brutto Napisz cok@wip.pl 22 518 28 28 www.fabrykawiedzy.com Wstęp Emerytury 2017 1 Emerytury 2017 z

Bardziej szczegółowo

Omówienie regulacji wynikających z ustawy obniżającej wiek emerytalny

Omówienie regulacji wynikających z ustawy obniżającej wiek emerytalny Gdańsk, 2 października 2017 r. Omówienie regulacji wynikających z ustawy obniżającej wiek emerytalny Agnieszka Kurczewska-Stanisławowicz Naczelnik Wydziału Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Gdańsku

Bardziej szczegółowo

Finanse publiczne II / 1

Finanse publiczne II / 1 Finanse publiczne II / 1 System ubezpieczeń społecznych ze szczególnym uwzględnieniem systemu emerytalnego i oddziaływanie tego systemu na finanse publiczne. Reformy ubezpieczeń społecznych w Polsce i

Bardziej szczegółowo

PYTANIA I ODPOWIEDZI BPS TOWARZYSTWO FUNDUSZY INWESTYCYJNYCH S.A.

PYTANIA I ODPOWIEDZI BPS TOWARZYSTWO FUNDUSZY INWESTYCYJNYCH S.A. PYTANIA I ODPOWIEDZI P R AC OWNICZY PROGR AM E MERYTAL N Y BPS TOWARZYSTWO FUNDUSZY INWESTYCYJNYCH S.A. Warszawa, maj 2017 r. ODPOWIEDZI NA PYTANIA - PRACOWNICZY PROGRAM EMERYTALNY Strona 1 z 7 Spis treści

Bardziej szczegółowo

INDYWIDUALNE EMERYTALNE

INDYWIDUALNE EMERYTALNE INDYWIDUALNE KONTO EMERYTALNE DLACZEGO WARTO MIEĆ IKE? Rok Źródło Wysokość emertury stopa zastąpienia 1997 Bezpieczeństwo dzięki różnorodności opracowanie Pełnomocnika Rządu ds. Reformy Zabezpieczenia

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wykaz skrótów 13. Wstęp 17

Spis treści. Wykaz skrótów 13. Wstęp 17 System ubezpieczeń społecznych : zagadnienia podstawowe / redakcja naukowa Grażyna Szpor ; Zofia Kluszczyńska, Wiesław Koczur, Katarzyna Roszewska, Katarzyna Rubel, Grażyna Szpor, Tadeusz Szumlicz. 8.

Bardziej szczegółowo

Emerytury i system ubezpieczeń

Emerytury i system ubezpieczeń Emerytury i system ubezpieczeń 1 56 EMERYTURA to świadczenie pieniężne mające służyć jako zabezpieczenie bytu na starość dla osób, które ze względu na wiek nie posiadają już zdolności do pracy zarobkowej.

Bardziej szczegółowo

Emerytury i system ubezpieczeń

Emerytury i system ubezpieczeń Emerytury i system ubezpieczeń 1 1 EMERYTURA świadczenie pieniężne mające służyć jako zabezpieczenie bytu na starość dla osób, które ze względu na wiek nie posiadają już zdolności do pracy zarobkowej.

Bardziej szczegółowo

MATERIAŁY. uzyskane przez Zarząd. NSZZ PRC w temacie. emerytur - emerytur. pomostowych.

MATERIAŁY. uzyskane przez Zarząd. NSZZ PRC w temacie. emerytur - emerytur. pomostowych. Poznań, dnia 20-05-2013 r. MATERIAŁY uzyskane przez Zarząd NSZZ PRC w temacie emerytur - emerytur pomostowych. Pytania w sprawie emerytur pomostowych i wcześniejszych: 1. Pytanie czy takie warunki uprawniają

Bardziej szczegółowo

U z a s a d n i e n i e

U z a s a d n i e n i e U z a s a d n i e n i e Projekt nowelizacji ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353, Nr 64, poz. 593, Nr 99, poz. 1001,

Bardziej szczegółowo

KULA ŚNIEGOWA W POLSKICH FINANSACH PUBLICZNYCH JJ CONSULTING JANUSZ JANKOWIAK

KULA ŚNIEGOWA W POLSKICH FINANSACH PUBLICZNYCH JJ CONSULTING JANUSZ JANKOWIAK KULA ŚNIEGOWA W POLSKICH FINANSACH PUBLICZNYCH JJ CONSULTING JANUSZ JANKOWIAK KULA ŚNIEGOWA DEFICYTU I DŁUGU ŹRÓDŁO GUS, KWIECIEŃ 2011 2007 2008 2009 2010 PKB 1 176 737 1 275 432 1 343 657 1 415 514 DEFICYT

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2014 roku

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2014 roku GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Warszawa, 24 kwietnia 2015 r. Opracowanie sygnalne Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2014 roku Wynik finansowy otwartych

Bardziej szczegółowo

Nauczycielskie świadczenie kompensacyjne. Podstawa prawna: Ustawa z dnia 22.05.2009r Dz. U. Nr 997,poz. 800

Nauczycielskie świadczenie kompensacyjne. Podstawa prawna: Ustawa z dnia 22.05.2009r Dz. U. Nr 997,poz. 800 Nauczycielskie świadczenie kompensacyjne Podstawa prawna: Ustawa z dnia 22.05.2009r Dz. U. Nr 997,poz. 800 Od 1 lipca 2009r.obowiązują przepisy ustawy z dnia 22 maja 2009r. o nauczycielskich świadczeniach

Bardziej szczegółowo

Jak zatroszczyć się o zabezpieczenie na starość osób o niskich dochodach?

Jak zatroszczyć się o zabezpieczenie na starość osób o niskich dochodach? Jak zatroszczyć się o zabezpieczenie na starość osób o niskich dochodach? Jarosław Oczki Wydział Nauk Ekonomicznych i Zarządzania Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu Skutki reformy z 1999 r. Celem

Bardziej szczegółowo

Indywidualne Konto Emerytalne (IKE) oraz Indywidualne Konto Zabezpieczenia Emerytalnego (IKZE)

Indywidualne Konto Emerytalne (IKE) oraz Indywidualne Konto Zabezpieczenia Emerytalnego (IKZE) Indywidualne Konto Emerytalne (IKE) oraz Indywidualne Konto Zabezpieczenia Emerytalnego (IKZE) www.nnip.com www.nntfi.pl 1 Co to jest IKZE i IKE? 2 Polski system emerytalny Czy emerytura z ZUS będzie wystarczająca?

Bardziej szczegółowo

Osoby, które dopiero wchodzą na rynek pracy, będą mogły w ciągu 3 miesięcy podjąć decyzję, czy chcą zostać członkami OFE.

Osoby, które dopiero wchodzą na rynek pracy, będą mogły w ciągu 3 miesięcy podjąć decyzję, czy chcą zostać członkami OFE. Co zakłada proponowana przez rząd reforma? W ramach gruntowanej przebudowy II filaru (OFE) rząd proponuje: przeniesienie obligacji skarbowych i papierów dłużnych gwarantowanych przez Skarb Państwa, z OFE

Bardziej szczegółowo

brak opodatkowania zysków kapitałowych (tzw. podatku Belki) osiągniętych przez oszczędzających w związku z oszczędzaniem na IKE,

brak opodatkowania zysków kapitałowych (tzw. podatku Belki) osiągniętych przez oszczędzających w związku z oszczędzaniem na IKE, 1. Czy każdy może założyć IKE i IKZE? Prawo do dodatkowego oszczędzania na przyszłą emeryturę w ramach IKE i IKZE przysługuje każdej osobie fizycznej, która ukończyła 16 lat. W przypadku osób małoletnich,

Bardziej szczegółowo

Ocena wpływu podniesienia wieku emerytalnego zgodnie z projektem rządowym i propozycją PKPP Lewiatan na rynek pracy i wzrost gospodarczy 1

Ocena wpływu podniesienia wieku emerytalnego zgodnie z projektem rządowym i propozycją PKPP Lewiatan na rynek pracy i wzrost gospodarczy 1 Ocena wpływu podniesienia wieku emerytalnego zgodnie z projektem rządowym i propozycją PKPP Lewiatan na rynek pracy i wzrost gospodarczy 1 Piotr Lewandowski (red.), Kamil Wierus Warszawa, marzec 2012 1

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2011 roku 1

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2011 roku 1 Warszawa 18.05.2012 Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2011 roku 1 W końcu grudnia 2011 r. w ewidencji Centralnego Rejestru Członków prowadzonego

Bardziej szczegółowo

Problemy Polaków związane z ubezpieczeniami. Wypadki domowe 2013-01-23. Przyczyny śmierci średniorocznie na świecie. Przyczyny:

Problemy Polaków związane z ubezpieczeniami. Wypadki domowe 2013-01-23. Przyczyny śmierci średniorocznie na świecie. Przyczyny: Problem zabezpieczenia zdrowia Statystyka wypadków w Polsce Problemy Polaków związane z ubezpieczeniami % 0% 9% 1% 17% w pracy w domu w czasie wolnym na drogach inne 1 Problem zabezpieczenia zdrowia Statystyka

Bardziej szczegółowo

INWESTUJ W SWOJĄ EMERYTURĘ I SKORZYSTAJ Z ULGI PODATKOWEJ

INWESTUJ W SWOJĄ EMERYTURĘ I SKORZYSTAJ Z ULGI PODATKOWEJ PKO INDYWIDUALNE KONTO ZABEZPIECZENIA EMERYTALNEGO INWESTUJ W SWOJĄ EMERYTURĘ I SKORZYSTAJ Z ULGI PODATKOWEJ PKO INDYWIDUALNE KONTO ZABEZPIECZENIA EMERYTALNEGO ULGA PODATKOWA ZA INWESTOWANIE PKO Indywidualne

Bardziej szczegółowo

9. Czy osoby pracujące na podstawie umowy zlecenia mogą wpłacać na IKE? Tak.

9. Czy osoby pracujące na podstawie umowy zlecenia mogą wpłacać na IKE? Tak. IKE Pytania/odpowiedzi dotyczące Indywidualnego Konta Emerytalnego 1. Co to jest IKE? Pełna nazwa to Indywidualne Konto Emerytalne Jest ono jednym z elementów III filaru systemu emerytalnego. Umożliwia

Bardziej szczegółowo

Przegląd funkcjonowania systemu emerytalnego

Przegląd funkcjonowania systemu emerytalnego Przegląd funkcjonowania systemu emerytalnego wynikający z art. 32 ustawy z dnia 25 marca 2011 r. o zmianie niektórych ustaw związanych z funkcjonowaniem systemu ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2011 r.

Bardziej szczegółowo

Poz. 1717. Szczawno-Zdrój, 19 lutego 2014 r. Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Poz. 1717. Szczawno-Zdrój, 19 lutego 2014 r. Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Ustawa z dnia 6 grudnia 2013 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z określeniem zasad wypłaty emerytur ze środków zgromadzonych w otwartych funduszach emerytalnych Poz. 1717 Szczawno-Zdrój, 19 lutego

Bardziej szczegółowo

zwanym dalej osobami uprawnionymi, jeżeli wysokość tych świadczeń nie przekracza, na dzień 30 czerwca 2017 r., kwoty 2000,00 zł miesięcznie.

zwanym dalej osobami uprawnionymi, jeżeli wysokość tych świadczeń nie przekracza, na dzień 30 czerwca 2017 r., kwoty 2000,00 zł miesięcznie. Projekt USTAWA z dnia.. 2017 r. o jednorazowym dodatku pieniężnym dla niektórych emerytów, rencistów i osób pobierających świadczenia przedemerytalne, zasiłki przedemerytalne, emerytury pomostowe albo

Bardziej szczegółowo

No10 wrzesień kurier emerytalny. newsletter członków otwartych funduszy emerytalnych. Szanowni Państwo,

No10 wrzesień kurier emerytalny. newsletter członków otwartych funduszy emerytalnych. Szanowni Państwo, No10 wrzesień 2017 kurier emerytalny newsletter członków otwartych funduszy emerytalnych Szanowni Państwo, oddajemy w Wasze ręce dziesiąty numer Kuriera Emerytalnego newslettera członków Funduszy Emerytalnych.

Bardziej szczegółowo

2015-12-16. Wyliczanie emerytury na zasadach zbliżonych do tych panujących przed 1.01.1999 r. Emerytura. Do kiedy stare emerytury?

2015-12-16. Wyliczanie emerytury na zasadach zbliżonych do tych panujących przed 1.01.1999 r. Emerytura. Do kiedy stare emerytury? Emerytura Zasady wyliczania wysokości emerytury to suma pieniędzy, którą będzie comiesięcznie otrzymywał ubezpieczony z ZUS w momencie, gdy nabędzie status emeryta. Wyliczanie emerytury na zasadach zbliżonych

Bardziej szczegółowo

Konferencja prasowa Forum Obywatelskiego Rozwoju. 28 czerwca 2013 r.

Konferencja prasowa Forum Obywatelskiego Rozwoju. 28 czerwca 2013 r. Konferencja prasowa Forum Obywatelskiego Rozwoju 28 czerwca 2013 r. Polska na tle regionu Spośród krajów regionu, które rozpoczęły budowę II filara, tylko Węgry zdecydowały się na de facto nacjonalizację

Bardziej szczegółowo

Rozmowa ze Zbigniewem Derdziukiem, prezesem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

Rozmowa ze Zbigniewem Derdziukiem, prezesem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Rozmowa ze Zbigniewem Derdziukiem, prezesem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. - Polskie emerytury są i będą bezpieczne, a finanse Polski zostały uratowane przed narastającym długiem publicznym - powiedział

Bardziej szczegółowo

Krzysztof Jędrzejuk

Krzysztof Jędrzejuk Krzysztof Jędrzejuk 348712 Krótka historia systemów emerytalnych Rodzaje systemów Sytuacja demograficzna Polski system emerytalny Sposoby niwelowania deficytu w systemie Podsumowanie Bibliografia Ubezpieczenia

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych i innych ustaw.

- o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych i innych ustaw. Warszawa, dnia 4 września 2013 r. Szanowna Pani Ewa Kopacz Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Na podstawie art. 118 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. i na podstawie

Bardziej szczegółowo

Fundusze inwestycyjne i emerytalne

Fundusze inwestycyjne i emerytalne Fundusze inwestycyjne i emerytalne WYKŁAD 8 FUNDUSZE EMERYTALNE W SYSTEMIE EMERALNYMY CEL I STRUKTURA SYSTEMU EMERYTALNEGO (1) Pojęcie ogólne: ogół planów (programów) wypłacających świadczenia emerytalne.

Bardziej szczegółowo

PRACOWNICZY PROGRAM EMERYTALNY

PRACOWNICZY PROGRAM EMERYTALNY PRACOWNICZY PROGRAM EMERYTALNY Pracowniczy Program Emerytalny Jest to system oszczędzania dla osób, które chcą powiększyć swoją emeryturę oraz stworzyć sobie możliwość uzyskania satysfakcjonującego poziomu

Bardziej szczegółowo

OCENA PRZEGLĄDU FUNKCJONOWANIA SYSTEMU EMERYTALNEGO

OCENA PRZEGLĄDU FUNKCJONOWANIA SYSTEMU EMERYTALNEGO OCENA PRZEGLĄDU FUNKCJONOWANIA SYSTEMU EMERYTALNEGO Poprawna diagnoza błędne wnioskowanie Centrum im. Adama Smitha 27 czerwca 2013 roku 1 Centrum wobec OFE Nie jesteśmy przeciwnikami OFE Jesteśmy zwolennikami

Bardziej szczegółowo

Warszawa, marzec 2017 r. FUS, FEP i FRD. Jakub Sarbiński, Naczelnik Wydziału Planowania. Departament Finansów Funduszy

Warszawa, marzec 2017 r. FUS, FEP i FRD. Jakub Sarbiński, Naczelnik Wydziału Planowania. Departament Finansów Funduszy Warszawa, marzec 2017 r. FUS, FEP i FRD Jakub Sarbiński, Naczelnik Wydziału Planowania Departament Finansów Funduszy 2 Plan wykładu: 1. Co to jest FUS? 2. Dochody i wydatki FUS coś o kwotach 3. Wydolność

Bardziej szczegółowo

Propozycje dodatkowych form oszczędzania na emeryturę

Propozycje dodatkowych form oszczędzania na emeryturę Propozycje dodatkowych form oszczędzania na emeryturę Zabezpieczenie emerytalne Uniwersytet Wrocławski, Wrocław 3-4 listopad 2016 r. Agnieszka Pobłocka Uniwersytet Gdański a.poblocka@ug.edu.pl Celem prezentacji

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOT USTAWY WYNIKI GŁOSOWANIA SKUTKI FISKALNE PRZYJĘCIA USTAWY

PRZEDMIOT USTAWY WYNIKI GŁOSOWANIA SKUTKI FISKALNE PRZYJĘCIA USTAWY KTO JAK GŁOSOWAŁ? KALENDARIUM FINANSÓW PUBLICZNYCH 2001-2011 M. Guzikowski (FOR), W. Wojciechowski (FOR) 24.01.2011 Zestawienie prezentuje najważniejsze zmiany w dochodach i wydatkach budżetu państwa oraz

Bardziej szczegółowo

Polityka fiskalna państwa

Polityka fiskalna państwa Polityka fiskalna państwa Ekonomia - Wykład 10 WNE UW Jerzy Wilkin Finanse publiczne i polityka fiskalna główne składniki i funkcje Sektor publiczny, jego składniki, znaczenie i źródła finansowania. Finanse

Bardziej szczegółowo

Dla kogo nowe emerytury

Dla kogo nowe emerytury Dla kogo nowe emerytury Nowa emerytura przysługuje wszystkim ubezpieczonym, urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r., którzy osiągnęli minimalny wiek emerytalny, wynoszący co najmniej 60 lat dla kobiet i co

Bardziej szczegółowo

Uzasadnienie. Luksemburg 2009, s. 296. 2 Zgodnie z przewidywanym wykonaniem z projektu Ustawy Budżetowej na 2011 r. ok. 6 mld zł.

Uzasadnienie. Luksemburg 2009, s. 296. 2 Zgodnie z przewidywanym wykonaniem z projektu Ustawy Budżetowej na 2011 r. ok. 6 mld zł. Uzasadnienie Reforma emerytalna przeprowadzona w 1999 r. w dużej mierze uodparnia polski system zabezpieczenia społecznego na zagrożenia związane ze starzeniem się społeczeństwa. Spośród wszystkich krajów

Bardziej szczegółowo

Uzasadnienie. 27 kwietnia 2007 r.

Uzasadnienie. 27 kwietnia 2007 r. 27 kwietnia 2007 r. Uzasadnienie W wyniku reformy systemu ubezpieczeń społecznych, zgodnie z deklaracjami zawartymi w przepisach uchwalonych w 1998 r., ulega stopniowej likwidacji możliwość wcześniejszego

Bardziej szczegółowo

Komunikat Rzecznik Praw Obywatelskich w sprawie wniosku do Trybunału Konstytucyjnego (RPO-571564-07/III/LN)

Komunikat Rzecznik Praw Obywatelskich w sprawie wniosku do Trybunału Konstytucyjnego (RPO-571564-07/III/LN) Komunikat Rzecznik Praw Obywatelskich w sprawie wniosku do Trybunału Konstytucyjnego (RPO-571564-07/III/LN) 1. Przedmiot wniosku Skierowany do Trybunału Konstytucyjnego dotyczy stwierdzenia niezgodności

Bardziej szczegółowo

Emerytura tylko z ZUS czy z ZUS i OFE

Emerytura tylko z ZUS czy z ZUS i OFE Emerytura tylko z ZUS czy z ZUS i OFE Grażyna Ancyparowicz Warszawa-Ursus, 13 luty 2014 r. Zobowiązania traktatowe do zabezpieczenia społecznego Konwencja 102 MOP z 28 czerwca 1952 r., ratyfikowana 24

Bardziej szczegółowo

Uzasadnienie. 27 kwietnia 2007 r.

Uzasadnienie. 27 kwietnia 2007 r. 27 kwietnia 2007 r. Uzasadnienie W wyniku reformy systemu ubezpieczeń społecznych, zgodnie z deklaracjami zawartymi w przepisach uchwalonych w 1998 r., ulega stopniowej likwidacji możliwość wcześniejszego

Bardziej szczegółowo

Dla kogo wcześniejsza emerytura. po 2008 roku. e-poradnik. egazety Prawnej. 188 stron komentarzy, porad i przepisów

Dla kogo wcześniejsza emerytura. po 2008 roku. e-poradnik. egazety Prawnej. 188 stron komentarzy, porad i przepisów e-poradnik egazety Prawnej Dla kogo wcześniejsza emerytura po 2008 roku 188 stron komentarzy, porad i przepisów Czy wniosek o wcześniejszą emeryturę pracowniczą może być złożony po 2008 roku Kto może starać

Bardziej szczegółowo

INDYWIDUALNE KONTO EMERYTALNE

INDYWIDUALNE KONTO EMERYTALNE PYTANIA I ODPOWIEDZI INDYWIDUALNE KONTO EMERYTALNE BPS TOWARZYSTWO FUNDUSZY INWESTYCYJNYCH S.A. Czerwiec 2017 Strona 1 z 6 Spis treści INFORMACJE PODSTAWOWE... 3 Jakie są korzyści z oszczędzania na IKE?...

Bardziej szczegółowo

Emerytura. Wyliczanie emerytury. Do kiedy stare emerytury? 2014-04-03. Zasady wyliczania wysokości emerytury

Emerytura. Wyliczanie emerytury. Do kiedy stare emerytury? 2014-04-03. Zasady wyliczania wysokości emerytury Emerytura Zasady wyliczania wysokości emerytury to suma pieniędzy, którą będzie comiesięcznie otrzymywał ubezpieczony z ZUS w momencie, gdy nabędzie status emeryta. Reforma ubezpieczeń społecznych podzieliła

Bardziej szczegółowo

Symbole emerytury wcześniejszej

Symbole emerytury wcześniejszej Podstawa prawna: ustawa o emeryturach i rentach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity z 2009r., Dz. U. Nr 153, poz. 1227, ze zm.) Ustawa z 11.5.2012r. o zmianie ustawy o emeryturach

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2015 roku

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2015 roku GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Warszawa, 4 maja 2016 r. Opracowanie sygnalne Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2015 roku Wynik finansowy otwartych funduszy

Bardziej szczegółowo

SYSTEM ZABEZPIECZENIA SPOŁECZNEGO W POLSCE WOBEC ZMIAN DEMOGRAFICZNYCH

SYSTEM ZABEZPIECZENIA SPOŁECZNEGO W POLSCE WOBEC ZMIAN DEMOGRAFICZNYCH SYSTEM ZABEZPIECZENIA SPOŁECZNEGO W POLSCE WOBEC ZMIAN DEMOGRAFICZNYCH ZBIGNIEW DERDZIUK Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych System zabezpieczenia społecznego w Polsce Powszechny system ubezpieczeń

Bardziej szczegółowo

Dodatkowy, dobrowolny system emerytalny w Polsce

Dodatkowy, dobrowolny system emerytalny w Polsce Dodatkowy, dobrowolny system emerytalny w Polsce Raport opracowany przez zespół pod kierunkiem Wiktora Wojciechowskiego w składzie: Barbara Liberda Joanna Rutecka Jan Stefanowicz z zespołem Projekt sfinansowano

Bardziej szczegółowo

Kiedy zaczynasz mieć czas, przestajesz mieć pieniądze. Pracowniczy Program PPE TFI PZU SA LAUREAT KONKURSU

Kiedy zaczynasz mieć czas, przestajesz mieć pieniądze. Pracowniczy Program PPE TFI PZU SA LAUREAT KONKURSU PRACOWNICZE PROGRAMY EMERYTALNE Kiedy zaczynasz mieć czas, przestajesz mieć pieniądze Pracowniczy Program Emerytalny Z TFI PZU PPE TFI PZU SA LAUREAT KONKURSU Co to jest PPE? Pracowniczy program emerytalny

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2013 roku a

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2013 roku a Warszawa, 09.05.2014 r. Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2013 roku a W końcu grudnia 2013 r. w ewidencji Centralnego Rejestru Członków otwartych

Bardziej szczegółowo

EMERYTURY 2017 z uwzględnieniem zmian od 1 października

EMERYTURY 2017 z uwzględnieniem zmian od 1 października EMERYTURY 2017 z uwzględnieniem zmian od 1 października Prawdziwa historia: Drodzy Czytelnicy, 39,90 brutto Napisz cok@wip.pl 22 518 28 28 www.fabrykawiedzy.com Wstęp Emerytury 2017 1 Emerytury 2017 z

Bardziej szczegółowo

PROPOZYCJE ZMIAN W SYSTEMIE EMERYTALNYM. INICJATYWA OBYWATELSKA 10 EKONOMISTÓW 26 stycznia, 2010

PROPOZYCJE ZMIAN W SYSTEMIE EMERYTALNYM. INICJATYWA OBYWATELSKA 10 EKONOMISTÓW 26 stycznia, 2010 PROPOZYCJE ZMIAN W SYSTEMIE EMERYTALNYM INICJATYWA OBYWATELSKA 10 EKONOMISTÓW 26 stycznia, 2010 O czym chcemy powiedzieć Zabieramy głos gdyŝ reformy w Polsce nie zostały dokończone, szczególnie w sektorze

Bardziej szczegółowo

Ukryty dług na liczniku długu publicznego. 30 IX 2013 Aleksander Łaszek

Ukryty dług na liczniku długu publicznego. 30 IX 2013 Aleksander Łaszek Ukryty dług na liczniku długu publicznego Aleksander Łaszek Ukryty dług na liczniku długu publicznego 1. Dlaczego dług ukryty jest ważny? 2. Zakres ukrytego długu, różne metodologie 3. Metodologia ESA

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych i innych ustaw.

- o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych i innych ustaw. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VII kadencja Druk nr 1882 Warszawa, 4 września 2013 r. Pani Ewa Kopacz Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Na podstawie art. 118 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej

Bardziej szczegółowo

Wcześniejsza emerytura dla 60-letnich mężczyzn i 55- letnich kobiet.

Wcześniejsza emerytura dla 60-letnich mężczyzn i 55- letnich kobiet. Wcześniejsza emerytura dla 60-letnich mężczyzn i 55- letnich kobiet. Pracownicy, którzy nie osiągnęli jeszcze pełnego wieku emerytalnego mogą przejść na wcześniejszą emeryturę kobieta po osiągnięciu 55

Bardziej szczegółowo

U Z A S A D N I E N I E

U Z A S A D N I E N I E U Z A S A D N I E N I E Projekt ustawy o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych zawiera propozycje regulacji, które mają na celu: - przedłużenie po 2008 r. odprowadzania przez ZUS składek na

Bardziej szczegółowo

Przeliczanie emerytur i rent od kwoty bazowej podwyższonej do 100% przeciętnego wynagrodzenia

Przeliczanie emerytur i rent od kwoty bazowej podwyższonej do 100% przeciętnego wynagrodzenia Przeliczanie emerytur i rent od kwoty bazowej podwyższonej do 100% przeciętnego wynagrodzenia Przepisami art. 194 a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Bardziej szczegółowo

PROGNOZA WPŁYWÓW I WYDATKÓW FUNDUSZU EMERYTALNEGO

PROGNOZA WPŁYWÓW I WYDATKÓW FUNDUSZU EMERYTALNEGO ZAKŁAD UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH DEPARTAMENT STATYSTYKI I PROGNOZ AKTUARIALNYCH PROGNOZA WPŁYWÓW I WYDATKÓW FUNDUSZU EMERYTALNEGO DO 2060 ROKU WARSZAWA, MAJ 2013 SPIS TREŚCI Spis treści...2 Wstęp...3 Najważniejsze

Bardziej szczegółowo

IKZE W SKRÓCIE DLACZEGO WARTO MIEĆ RACHUNEK IKZE W ING DOBROWOLNYM FUNDUSZU EMERYTALNYM

IKZE W SKRÓCIE DLACZEGO WARTO MIEĆ RACHUNEK IKZE W ING DOBROWOLNYM FUNDUSZU EMERYTALNYM QA/IKZEDFE/1/2012 IKZE W SKRÓCIE DLACZEGO WARTO MIEĆ RACHUNEK IKZE W ING DOBROWOLNYM FUNDUSZU EMERYTALNYM Informacje podstawowe Zyskujesz odczuwalną korzyść podatkową: wpłaty dokonywane na Rachunek Indywidualnego

Bardziej szczegółowo

Kapitał początkowy po zmianach od 23.09.2011r.

Kapitał początkowy po zmianach od 23.09.2011r. Kapitał początkowy po zmianach od 23.09.2011r. Co to jest kapitał początkowy Kapitał początkowy jest tzw. hipotetyczną emeryturą pomnożoną przez średnie dalsze trwania życia dla wieku 62 lat równe dla

Bardziej szczegółowo

U Z A S A D N I E N I E

U Z A S A D N I E N I E U Z A S A D N I E N I E Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych określa zasady opłacania składek na ubezpieczenia społeczne oraz stopy procentowe składek na poszczególne

Bardziej szczegółowo

EMERYTURA Obowiązkowy Dobrowolny Dobrowolny

EMERYTURA Obowiązkowy Dobrowolny Dobrowolny ZUS OFE Zabezpieczenie indywidualne 2015-01-12 Reforma ubezpieczeń społecznych podzieliła społeczeństwo na trzy grupy Grupa 1 Grupa 2 Grupa 3 Ubezpieczenia społeczne I Filar czyli zreformowany ZUS Urodzeni

Bardziej szczegółowo

dochody budżetu państwa). Osoby urodzone po 1948 r. z chwilą osiągnięcia tego wieku uzyskują prawo do emerytury ustalanej w myśl zreformowanych

dochody budżetu państwa). Osoby urodzone po 1948 r. z chwilą osiągnięcia tego wieku uzyskują prawo do emerytury ustalanej w myśl zreformowanych Przeliczanie emerytur Każdy emeryt ma prawo do przeliczenia swojego świadczenia. Musi spełnić jednak określone warunki. O sytuacjach, w których ZUS obliczy nową wysokość emerytury, mówi Eliza Skowrońska

Bardziej szczegółowo

BEZPIECZEŃSTWO DZIĘKI ZRÓWNOWAŻENIU. SYNTEZA Przeglądu funkcjonowania systemu emerytalnego

BEZPIECZEŃSTWO DZIĘKI ZRÓWNOWAŻENIU. SYNTEZA Przeglądu funkcjonowania systemu emerytalnego BEZPIECZEŃSTWO DZIĘKI ZRÓWNOWAŻENIU SYNTEZA Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej oraz Ministerstwo Finansów Warszawa, czerwiec 2013 WPROWADZENIE Tempo rozwoju gospodarczego oraz obecny i przyszły

Bardziej szczegółowo

Świadczenia emerytalne

Świadczenia emerytalne Świadczenia emerytalne PRAWO DO EMERYTURY NA DOTYCHCZASOWYCH ZASADACH (STARY SYSTEM SYSTEM ZDEFINIOWANEGO ŚWIADCZENIA) Dotychczasowe zasady zakładały możliwość uzyskania emerytury po spełnieniu warunku

Bardziej szczegółowo

URZĄD KOMISJI NADZORU FINANSOWEGO WARSZAWA 2014 DNI/A/P/201312/001

URZĄD KOMISJI NADZORU FINANSOWEGO WARSZAWA 2014 DNI/A/P/201312/001 URZĄD KOMISJI NADZORU FINANSOWEGO WARSZAWA 2014 DNI/A/P/201312/001 DEPARTAMENT NADZORU INWESTYCJI EMERYTALNYCH Słowa kluczowe: INDYWIDUALNE KONTA EMERYTALNE, INDYWIDUALNE KONTA ZABEZPIECZENIA EMERYTALNEGO,

Bardziej szczegółowo