DYSKRYMINACJA I MOBBING

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "DYSKRYMINACJA I MOBBING"

Transkrypt

1 DYSKRYMINACJA I MOBBING w zatrudnieniu Karolina K dziora Krzysztof Âmiszek 2. wydanie PRAWO DLA FIRM

2 PRAWO DLA FIRM DYSKRYMINACJA I MOBBING w zatrudnieniu

3 Polecamy w serii: Jacek Âwieca WINDYKACJA. ASPEKTY CYWILNOPRAWNE I KARNOPRAWNE Tomasz Major (red.) UBEZPIECZENIE SPOŁECZNE MIGRUJÑCYCH PRACOWNIKÓW ORAZ OSÓB PROWADZÑCYCH DZIAŁALNOÂå GOSPODARCZÑ, wyd. 2 Stanisław Matura LIKWIDACJA PRZEDSI BIORSTWA W PRAKTYCE Tomasz Ogłódek, Marzena Czarnecka, Marta Boroƒ TARYFY W CIEPŁOWNICTWIE Barbara P czalska OCHRONA KONKURENCJI

4 DYSKRYMINACJA I MOBBING w zatrudnieniu Karolina K dziora Krzysztof Âmiszek 2. wydanie Wydawnictwo C.H. Beck Warszawa 2010

5 Redakcja: Iwona Duda Zdjęcie na okładce Emre Ogan/iStockphoto.com Wydawnictwo C. H. Beck 2010 Wydawnictwo C. H. Beck Sp. z o.o. ul. Bonifraterska 17, Warszawa Skład i łamanie: KOLONEL Druk i oprawa: Cyfrowe Centrum Druku i Fotograii, Bydgoszcz ISBN:

6 Spis treści Wstęp... IX Wykaz skrótów... XIII Literatura... XV Wykaz orzecznictwa... XXI MiędzynarodoWe źródła zakazu dyskryminacji W zatrudnieniu System Organizacji Narodów Zjednoczonych Konwencja Nr 111 Międzynarodowej Organizacji Pracy dotycząca dyskryminacji w zakresie zatrudnienia i wykonywania zawodu Międzynarodowy Pakt Praw Gospodarczych, Społecznych i Kulturalnych Konwencja w sprawie Likwidacji Wszelkich Form Dyskryminacji Kobiet System Rady Europy Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności Europejska Karta Społeczna System Unii Europejskiej Zasady: pierwszeństwa prawa wspólnotowego, skutku bezpośredniego, skutku pośredniego dyrektyw wspólnotowych. Postępowanie w sprawie wydania orzeczenia wstępnego Prawo Unii Europejskiej Dyrektywa Rady 75/117/EWG Dyrektywa Rady 76/207/EWG Dyrektywa Rady 86/613/EWG Dyrektywa Rady 92/85/EWG Dyrektywa Rady 97/80/WE Dyrektywa Rady 2000/43/WE Dyrektywa Rady 2000/78/WE Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2002/73/WE Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2006/54/WE dyskryminacja W zatrudnieniu kluczowe pojęcia Dyskryminacja bezpośrednia Dyskryminacja pośrednia Zachęcanie lub nakazywanie dyskryminacji Molestowanie V

7 Spis treści 5. Molestowanie seksualne Ciężar dowodu Zakaz działań odwetowych Błędne przypisanie cechy prawnie chronionej zakaz dyskryminacji W zatrudnieniu Zasada równego traktowania w zatrudnieniu jako podstawowa zasada prawa pracy Prawo do jednakowego wynagrodzenia za jednakową pracę Dyskryminacja ze względu na płeć Dyskryminacja ze względu na wiek Dyskryminacja ze względu na niepełnosprawność Dyskryminacja ze względu na rasę i pochodzenie etniczne Dyskryminacja ze względu na religię i wyznanie Dyskryminacja ze względu na narodowość Dyskryminacja ze względu na przekonania polityczne Dyskryminacja ze względu na przynależność związkową Dyskryminacja ze względu na orientację seksualną Dyskryminacja ze względu na zatrudnienie na czas określony lub nieokreślony Dyskryminacja ze względu na zatrudnienie w pełnym lub w niepełnym wymiarze czasu pracy obowiązki pracodawcy Obowiązek informowania Wewnątrzzakładowe procedury antydyskryminacyjne i antymobbingowe Przykładowy wewnątrzzakładowy regulamin antydyskryminacyjny i antymobbingowy Wyjątki od zakazu dyskryminacji Rodzaj pracy, warunki wykonywania pracy, wymagania zawodowe Wypowiedzenie warunków zatrudnienia w zakresie wymiaru czasu pracy, jeżeli jest to uzasadnione przyczynami niedotyczącymi pracowników Środki różnicujące sytuację prawną pracownika ze względu na ochronę rodzicielstwa lub niepełnosprawność Warunki zatrudniania i zwalniania, zasady wynagradzania i awansowania oraz dostęp do szkolenia w celu podnoszenia kwaliikacji zawodowych z uwzględnieniem kryterium stażu pracy Działania wyrównawcze Zatrudnianie w organizacjach wyznaniowych VI

8 Spis treści MoBBing Przyczyny powstawania Deinicja Mobbing a dyskryminacja odpowiedzialność pracodawcy Odszkodowanie za dyskryminację Odszkodowanie za mobbing Zadośćuczynienie za mobbing Zadośćuczynienie za dyskryminację Rozwiązanie umowy o pracę przez pracownika bez wypowiedzenia z powodu ciężkiego naruszenia przez pracodawcę podstawowych obowiązków wobec pracownika Indeks rzeczowy VII

9

10 Wstęp Dyskryminacja i mobbing w zatrudnieniu to zjawiska, które zostały wyraźnie zdeiniowane w polskim prawie pracy dopiero kilka lat temu. Głównym motorem zmian legislacyjnych w tym kierunku były dążenia Polski do członkostwa w strukturach Unii Europejskiej, gdzie zasada równości, zakaz dyskryminacji w zatrudnieniu, w tym równe wynagrodzenie za jednakową pracę lub za pracę o jednakowej wartości, to wartości fundamentalne. Polska, chcąc wejść do rodziny krajów unijnych, musiała w pełni dostosować swoje ustawodawstwo pracy do wysoko postawionych standardów wspólnotowych. Sama Unia Europejska jest areną dynamicznie rozwijającego się prawa antydyskryminacyjnego, które swym zasięgiem zaczyna obejmować kolejne grupy społeczne oraz nowe dziedziny życia. Punktem wyjścia polityki krajów europejskich była chęć zniesienia nierówności kobiet i mężczyzn w zatrudnieniu, a w szczególności wyrównanie dysproporcji płacowych dotykających kobiety. Z czasem wspólnotowa antydyskryminacyjna aktywność legislacyjna skierowana została na takie dziedziny, jak równość płci w sferze zabezpieczenia społecznego, pracy na własny rachunek, pracy w niepełnym wymiarze godzin, pracy na czas określony, dostępu do towarów i usług oraz dostarczania towarów i usług. Dopiero okres ostatnich kilku lat zaowocował większym zaangażowaniem Unii Europejskiej w efektywne przeciwdziałanie nierównemu traktowaniu z takich przyczyn, jak: rasa i pochodzenie etniczne, wiek, niepełnosprawność, orientacja seksualna czy religia lub przekonania, czego efektem było m.in. przyjęcie w 2000 r. dyrektywy Rady 2000/43/WE z r. wprowadzającej w życie zasadę równego traktowania osób bez względu na pochodzenie rasowe lub etniczne oraz dyrektywy Rady 2000/78/WE z r. ustanawiającej ogólne warunki ramowe równego traktowania w zakresie zatrudnienia i pracy. Niezwykle ciekawym źródłem wiedzy o wspólnotowym prawie antydyskryminacyjnym, jak również jego interpretacji, są liczne wyroki Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w tym zakresie. Orzekane głównie na podstawie legislacji dotyczącej równości płci, wyznaczają niezwykle wysoki poziom ochrony przed nierównym traktowaniem. Są także kierunkowskazem do interpretacji przepisów dotyczących zakazu dyskryminacji z powodów innych niż płeć. Polska, przystępując do Unii Europejskiej, dokonała zasadniczej zmiany w prawie pracy, która polegała na implementowaniu przepisów antydyskry- IX

11 Wstęp minacyjnych, precyzujących takie pojęcia, jak dyskryminacja bezpośrednia, dyskryminacja pośrednia, molestowanie, molestowanie seksualne, zmuszanie do dyskryminacji, odwrócenie ciężaru dowodu w postępowaniach o nierówne traktowanie czy zakaz działań represyjnych wobec pracowników decydujących się na dochodzenie swoich praw naruszonych dyskryminacją. Pierwszą poważną próbą włączenia wspólnotowych przepisów do polskiego systemu prawa pracy była ustawa z r. o zmianie ustawy Kodeks pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 128, poz ze zm.), na mocy której po rozdziale II działu pierwszego Kodeksu pracy dodano nowy rozdział IIa zatytułowany Równe traktowanie kobiet i mężczyzn. W rozdziale ujęto takie zagadnienia, jak dyskryminacja bezpośrednia, dyskryminacja pośrednia, przejawy dyskryminacji ze względu na płeć, wyjątki od dyskryminacji czy też prawo do jednakowego wynagrodzenia za jednakową pracę lub za pracę o jednakowej wartości. Szybko jednak okazało się, że regulacje te są niewystarczające, a skupiając się jedynie na kwestiach równości płci, polski ustawodawca pominął szereg innych cech, na podstawie których prawo wspólnotowe wyraźnie zakazuje różnicowania sytuacji pracowniczej. Konsekwencją tego stanu rzeczy była konieczność ponownej zmiany przepisów, która w efekcie, na mocy ustawy z r. o zmianie ustawy Kodeks pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 213, poz. 2081), doprowadziła do zmiany brzmienia przepisów antydyskryminacyjnych rozdziału IIa Kodeksu pracy, zastępując jednocześnie jego dotychczasowy tytuł sformułowaniem Równe traktowanie w zatrudnieniu. W Kodeksie pracy, po raz pierwszy w historii polskiego prawa pracy, pojawiła się również deinicja mobbingu oraz obowiązek pracodawcy przeciwdziałania temu zjawisku. Choć przeciwdziałanie praktykom mobbingowym nie jest uregulowane w prawie wspólnotowym, to jednak polski ustawodawca uznał, że problem ten jest na tyle poważny, że istnieje konieczność jego prawnego zdeiniowania i zakazania. Po raz kolejny Kodeks pracy został znowelizowany ustawą z r. o zmianie ustawy Kodeks pracy (Dz.U. Nr 223, poz. 1460), która doprecyzowała przepisy antydyskryminacyjne. Należy pamiętać, że odpowiednie uregulowanie zakazu dyskryminacji i mobbingu w prawie to tylko jeden, bardzo ważny element skutecznego przeciwdziałania tym zjawiskom w sferze zatrudnienia i pracy. Drugim, nie mniej istotnym, jest umiejętność efektywnego posługiwania się nimi w praktyce. Z myślą o obu tych zagadnieniach opracowana została niniejsza książka. Publikacja ta zawiera szczegółowe omówienie przepisów dotyczących obowiązku równego traktowania w zatrudnieniu, zakazu dyskryminacji i mobbingu. Autorzy niniejszego opracowania nie poprzestali jednak na X

12 Wstęp omówieniu regulacji krajowych. W związku z niepełną implementacją przez polskiego ustawodawcę przepisów wspólnotowych do prawa krajowego książka prezentuje także krytyczne spojrzenie na stan tych regulacji prawnych, a przywołane przepisy prawa polskiego zostały zinterpretowane przez autorów w świetle prawa wspólnotowego jako nadrzędnego w stosunku do regulacji krajowych. Ponadto w związku ze stosunkowo ubogim orzecznictwem sądów krajowych dotyczącym dyskryminacji w zatrudnieniu, autorzy często odwołują się do orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości. Cel, jaki przyświecał autorom w trakcie przygotowywania niniejszego opracowania, to unaocznienie Czytelnikowi, w jaki sposób nierówne traktowanie i mobbing w zatrudnieniu się przejawiają, jak również jak można tym zjawiskom przeciwdziałać i skutecznie je zwalczać. Autorzy XI

13

14 Wykaz skrótów 1. Źródła prawa EKPC Europejska Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Po stawowych Wolności, sporzą zona w Rzymie r. (Dz.U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 ze zm.) EKS Europejska Karta Społeczna sporzą zona w Turynie r. (Dz.U. z 1999 r. Nr 8, poz. 67) KC ustawa z r. Ko eks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) KK ustawa z r. Ko eks karny (Dz.U. Nr 88, poz. 553 ze zm.) KP ustawa z r. Ko eks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.) KPC ustawa z r. Ko eks postępowania cywilnego (Dz.U. Nr 43, poz. 296 ze zm.) MniejNarU ustawa z r. o mniejszościach naro owych i etnicznych oraz o języku regionalnym (Dz.U. Nr 17, poz. 141 ze zm.) MPPGSiK Mię ynaro owy Pakt Praw Gospo arczych, Społecznych i Kulturalnych, otwarty o po pisu w Nowym Jorku r. (Dz.U. z 1977 r. Nr 38, poz. 169 zał.) PromocZatrU ustawa z r. o promocji zatru nienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz.U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 ze zm.) TfUE Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej z r. (Dz.U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864/2 ze zm.) ZwZawU ustawa z r. o związkach zawo owych (t.j. Dz.U. z 2001 r. Nr 79, poz. 854 ze zm.) 2. Organy, organizacje, instytucje ETPCz Europejski Trybunał Praw Człowieka ETS Europejski Trybunał Sprawie liwości MOP Mię zynaro owa Organizacja Pracy RE Ra a Europy SN Są Najwyższy TK Trybunał Konstytucyjny 3. Czasopisma, publikatory Dz.U Dziennik Ustaw EPS Europejski Przeglą Są owy GP Gazeta Prawna MoP Monitor Prawniczy XIII

15 Wykaz skrótów M.P Monitor Polski MoPr Monitor Prawa Pracy OSP Orzecznictwo Sądów Polskich OSNAPiUS Orzecznictwo Sądu Najwyższego. Izba Administracyjna, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych PiP Państwo i Prawo PiZS Praca i Zabezpieczenie Społeczne Pr. Pracy Prawo Pracy PS Przegląd Sądowy Prz. Sejm Przegląd Sejmowy R. Pr Radca Prawny Rzeczposp Rzeczpospolita Sł. Pracown Służba Pracownicza 4. Inne skróty art artykuł BIRE Biuro Informacji Rady Europy EWG Europejska Wspólnota Gospodarcza m.in między innymi niepubl niepublikowany np na przykład Nr numer ONZ Organizacja Narodów Zjednoczonych orz orzeczenie PFRON Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych pkt punkt podrozdz podrozdział post postanowienie poz pozycja r rok Rada WE Rada Wspólnot Europejskich (red.) redakcja RM Rada Ministrów s strona t.j tekst jednolity TWE Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską uchw uchwała UE Unia Europejska ust ustęp w zw w związku wyr wyrok z zeszyt ze zm ze zmianami zob zobacz XIV

16 Literatura Abramowicz M. (red.), Sytuacja społeczna osób biseksualnych i homoseksualnych w Polsce. Raport za lata 2005 i 2006, Warszawa Aktualności Europejskie, Obowiązkowe przejście na emeryturę a zakaz dyskryminacji, MoP 2007, Nr 21. Baran K. W. (red.), Prawo pracy, Kraków tenże, Wolności związkowe i ich gwarancje w systemie ustawodawstwa polskiego, Bydgoszcz Kraków Barcz J. (red.), Prawo Unii Europejskiej. Zagadnienia systemowe, Warszawa Bechowska-Gebhardt A., Stalewski T., Mobbing. Patologia zarządzania personelem, Warszawa Bińczycka T., Ochrona kobiet w ciąży i w okresie macierzyństwa w prawie wspólnotowym i w polskim ustawodawstwie pracy, PiZS 1998, Nr 5. Boruta I., Zakaz dyskryminacji w zatrudnieniu nowa regulacja prawna, PiZS 2004, Nr 2. Brodecki Z. (red.), Zatrudnienie i ochrona socjalna, Warszawa Bydłoń A., Różnicowanie wynagrodzeń w oparciu o staż pracy a zasada równego traktowania pracowników, PiZS 2006, Nr 11. taż, Zdaniem Państwowej Inspekcji Pracy, PiZS 2006, Nr 11. Cajsel W., Kodeks pracy. Komentarz, Warszawa Chappel D., V. Di Martino, Violence at work, Asian-Paciic Newsletter on Occupational Health and Safety 1999, z. 6. Christiansen J. M., Vold på arbejdet med særlig vægt på FTF-medlemmers arbejdspladser, Kopenhaga Cieślak W., Stelina J., Deinicja mobbingu oraz obowiązek pracodawcy przeciwdziałania temu zjawisku, PiP 2004, Nr 12. Czarnecki P., Rozkład ciężaru dowodu w sprawach na tle dyskryminacji, PiZS 2006, Nr 3. Dörre-Nowak D., Zbieg środków ochronnych przed molestowaniem, molestowaniem seksualnym i mobbingiem, PiZS 2004, Nr 11. Drozd A., Ochrona danych osobowych pracownika (kandydata) po nowelizacji kodeksu pracy, PiZS 2004, Nr 1. Dulewicz K., Czy pracodawca może swobodnie kształtować system premiowania w zakładzie, GP z r. Dyrektywy Unii Europejskiej dotyczące równego traktowania bez względu na rasę, jako instrument zmiany prawa polskiego. Materiały konferencyjne, Warszawa Edelmann R. J., Konlikty w pracy, Gdańsk Ellis E., EU Anti-Discrimination Law, Oxford XV

17 Literatura Equality in employment and occupation, General Survey by the Committee of Experts on the Application of Conventions and Recommendations, International Labour Conference, 75 th Session, Raport III (Część 4B), Genewa Florek L. (red.), Kodeks pracy. Komentarz, Warszawa tenże, Zakaz dyskryminacji w stosunkach pracy, PiZS 1997, Nr 1. tenże, Znaczenie wspólnotowego prawa pracy, PiZS 2004, Nr 5. Gersdorf M., Rączka K., Skoczyński J., Salwa Z. (red.), Kodeks pracy. Komentarz, Warszawa Gersdorf M., Reczyńska-Ratajczak M., Prewencja antymobbingowa, PiZS 2007, Nr 2. Gładoch M., Mobbing a praca pod kierownictwem pracodawcy, PiZS 2006, Nr 4. Gniewek E. (red.), Kodeks cywilny, Komentarz, Warszawa Gonera K., Ważne wyroki w sprawach o mobbing, Sł. Pracown. 2007, Nr 9. Goździk M., Bezrobocie, co robić problematyka organizacji pozarządowych świadczących usługi na rynku pracy, skierowanych do uchodźców, imigrantów i mniejszości narodowych, opracowanie dla Fundacji Inicjatyw Społeczno- Ekonomicznych, Warszawa Grabowska B., Psychoterror w pracy. Jak zapobiegać i jak sobie radzić z mobbingiem, Gdańsk Hoel H., Sparks K., Cooper C. L., he cost of violence/stress at work and the beneits of a violence/stress-free working environment, raport sporządzony na zamówienie Międzynarodowej Organizacji Pracy, Genewa Jaśkowski K. (red.), Prawo pracy 2007, Warszawa Jedynasta A., Glosa do wyroku SN z r. w sprawie nieważności umowy o pracę zawartej z kobietą w ciąży z powodu sprzeczności umowy z zasadami współżycia społecznego, PiZS 2007, Nr 5. Jończyk J., Zbiorowe prawo pracy, Wrocław Kamiński I. C., Wymiar sprawiedliwości we Wspólnocie Europejskiej. Praktyczny komentarz i przepisy, Warszawa Kenig-Witkowska M. M. (red.), Łazowski A., Ostrihansky R., Prawo instytucjonalne Unii Europejskiej, Warszawa Kmiecik-Baran K., Rybicki J., Mobbing zagrożenie współczesnego miejsca pracy, Gdańsk Konieczna A., Czy decyzja ministra jest zgodna z prawem?, Rzeczposp. z r. Krajowy System Monitorowania Równego Traktowania Kobiet i Mężczyzn. Raporty eksperckie, Warszawa Król J., Nowelizacja Kodeksu pracy dotycząca równego traktowania w zatrudnieniu na tle regulacji wspólnotowych, R. Pr. 2004, Nr 4. Kuźniar R., Prawa człowieka. Prawo, instytucje, stosunki międzynarodowe, Warszawa Lankamer A., Potocka-Szmoń P., Dyskryminacja w miejscu pracy. Poradnik dla pracodawcy i pracownika, Gdańsk Lewandowski H., Uprawnienia kierownicze w umownym stosunku pracy (przedmiot i granice), Warszawa XVI

18 Literatura Leymann H., he mobbing encyclopaedia, Leymann H., Gustafsson A., Mobbing at work and the development of post-traumatic stress disorders, European Journal of Work and Organizational Psychology, 1996, Nr 5. Liszcz T., Prawo pracy, Warszawa Liszcz T., Równość kobiet i mężczyzn w znowelizowanym kodeksie pracy, PiZS 2002, Nr 2. Machińska H., Protokół 12 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka jako istotny instrument przeciwdziałania dyskryminacji, Biuletyn BIRE 2003, Nr 3. Majewska R., Zła siatka płac dyskryminuje pracowników, Rzeczposp. z r. Maniewska E., Dyskryminacja ze względu na wiek, PiZS 2006, Nr 2. taż, Prawo wspólnotowe w orzecznictwie Sądu Najwyższego Izby Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych, EPS 2007, Nr 9. Marciniak J., Jak bronić się przed mobbingiem, Jak_bronic_sie_przed_mobbingiem_fr.pdf. tenże, Praca bez mobbingu, materiały informacyjne projektu Gender Index realizowanego w ramach Inicjatywy Wspólnotowej EQUAL. tenże, Regulacje wewnętrzne w przedsiębiorstwach, Warszawa Materiały z warsztatów z prawa antydyskryminacyjnego Unii Europejskiej dla trenerów z Litwy, Łotwy i Polski. Organizatorzy: INTERIGHTS, Helsińska Fundacja Praw Człowieka, Matey-Tyrowicz M., Zieliński T. (red.), Prawo pracy RP w obliczu przemian, Warszawa Matuszyński W., O źródłach i sposobach przezwyciężania mobbingu w organizacji, referat wygłoszony na VIII Ogólnopolskiej Konferencji Etyka w życiu gospodarczym r. w Łodzi, zorganizowanej przez Salezjańską Wyższą Szkołę Ekonomii i Zarządzania w Łodzi. Mik C., Europejskie prawo wspólnotowe. Zagadnienia teorii i praktyki, Warszawa Mitrus L., Rozwój prawa wspólnotowego w dziedzinie równego traktowania mężczyzn i kobiet w zatrudnieniu, PiZS 2007, Nr 1. Naumann E., Dyskryminacja w prawie pracy, MoPr 2007, Nr 6. Nowak M., Prawo do godziwego wynagrodzenia za pracę. Regulacja prawna i treść, Łódź Nowicki M. A., Europejski system ochrony praw człowieka teksty wykładów Szkoły Praw Człowieka HFPC, Warszawa 1998, z. 3. Nowicki M. A., Wokół Konwencji Europejskiej. Krótki komentarz do Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, Kraków Otto M., Modele ochrony pracowników przed molestowaniem seksualnym w wybranych krajach, PiZS 2007, Nr 10. Perkowski M. (red.), Wymiar sprawiedliwości Unii Europejskiej. Wybrane zagadnienia, Warszawa Piątkowski J., Wprowadzenie do nowego prawa stosunku pracy, Toruń XVII

19 Literatura Płażek S., Jeszcze w sprawie palenia tytoniu w pracy, PiZS 2005, Nr 9. Poździk R., Odszkodowanie, zadośćuczynienie za mobbing w miejscu pracy, PS 2004, Nr 5. Raczkowski B., Jaki jest zakres roszczeń odszkodowawczych z tytułu mobbingu, GP z r. Rahman Q., Wilson G. D., Born gay? he psychology of human sexual orientation, Personality and Individual Diferences 2003, z. 34. Report of the Director-General Equality at work: Tackling the challenges, Global Report under the follow-up to the ILO Declaration on Fundamental Principles and Rights at Work, International Labour Conference, 96 th Session 2007, Report I (B), Geneva. Romer M. T., Mobbing i jego konsekwencje, Pr. Pracy 2005, Nr 12. taż, Prawo pracy. Komentarz, Warszawa Romer T., Zakaz dyskryminacji pracowników ze względu na orientację seksualną, [w:] K. Śmiszek (red.), Przeciwdziałanie dyskryminacji z powodu orientacji seksualnej w świetle prawa polskiego oraz standardów europejskich, Warszawa Rotkiewicz M., Dyskryminacja i mobbing w miejscu pracy, Warszawa Rzemek M., Doświadczony pracownik żąda pensji jak nowy, Rzeczposp. z r. tenże, Pracownik może mówić o swoich zarobkach, Rzeczposp. z r. tenże, Zwolnienia grupowe to nie mobbing, Rzeczposp. z r. Salwa Z. (red.), Kodeks pracy. Komentarz, Warszawa tenże, Zakazy zatrudniania kobiet przy pracach im wzbronionych, PiZS 2000, Nr 9. Sikorski Cz., Zachowania ludzi w organizacji, Warszawa Skoczyński J., Przegląd orzecznictwa w sprawach z zakresu prawa pracy za lata 2004 i 2005 cz. 1, PiZS 2006, Nr 10. tenże, Przegląd orzecznictwa w sprawach z zakresu prawa pracy za rok 2006 (zasada równego traktowania pracowników), PiZS 2007, Nr 3. tenże, Zasada równego traktowania pracowników, PiZS 1999, Nr 7 8. Sprawozdanie Komisji dla Rady i Parlamentu Europejskiego, Stosowanie dyrektywy 2000/43/WE z r. wprowadzającej w życie zasadę równego traktowania osób bez względu na pochodzenie rasowe lub etniczne, Bruksela, r. Stanisz P., Wspólnotowy zakaz dyskryminacji w zatrudnieniu ze względu na religię lub światopogląd, Prz. Sejm. 2005, Nr 1. Sztabińska J., Oiara mobbingu musi udowodnić szykany, Rzeczposp. z r. Śmiszek K., Jak zdiagnozować dyskryminację pośrednią w zatrudnieniu, Rzeczposp. z r. Świątkowski A., Zasady prawa pracy, Warszawa Świątkowski A. M., Kodeks pracy. Komentarz, Warszawa tenże, Kodeks pracy. Komentarz, Warszawa Wacławska P. K., Rekrutacja w drodze ogłoszeń charakterystyka prawna, PiZS 2004, Nr 4. XVIII

20 Literatura Waddington L., Protection for Family and Friends: Addressing Discrimination by Association, European Anti-Discrimination Law Review 2007, Nr 5. Wandzel M., Równe traktowanie mężczyzn i kobiet. Prawo socjalne Unii Europejskiej i Rady Europy, Kraków Warylewski J., Molestowanie seksualne w miejscu pracy, Sopot Wojteczek J., Praca kobiet w Unii Europejskiej, GP z r. Wratny J., Kodeks pracy. Komentarz, Warszawa tenże, Problem ochrony pracowników w elastycznych formach zatrudnienia, PiZS 2007, Nr 7. Zalewski T., Badania trzeba wykonać, nawet gdy religia zabrania, Rzeczposp. z r. tenże, Można się umówić na dłuższe wypowiedzenie, Rzeczposp. z r. Zielińska E., Polityka równego traktowania kobiet i mężczyzn podstawy prawne, Przewodnik dobrych praktyk. Firma równych szans, Warszawa Zieliński T. (red.), Kodeks pracy. Komentarz, Warszawa XIX

Rozdział I. Źródła prawa pracy

Rozdział I. Źródła prawa pracy Kodeks pracy Rozdział I. Źródła prawa pracy Tabl. 1. Hierarchia źródeł prawa pracy Hierarchia źródeł prawa pracy (art. 9 1 KP) Kodeks pracy przepisy innych ustaw przepisy aktów wykonawczych postanowienia

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy. 1) (tekst jednolity) Preambuła (skreślona). DZIAŁ PIERWSZY PRZEPISY OGÓLNE.

USTAWA. z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy. 1) (tekst jednolity) Preambuła (skreślona). DZIAŁ PIERWSZY PRZEPISY OGÓLNE. Dz.U.98.21.94 1998.09.01 zm. Dz.U.98.113.717 art. 5 1999.01.01 zm. Dz.U.98.106.668 art. 31 2000.01.01 zm. Dz.U.99.99.1152 art. 1 2000.04.06 zm. Dz.U.00.19.239 art. 2 2001.01.01 zm. Dz.U.00.43.489 art.

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA DLA PRACOWNIKÓW DOTYCZĄCA RÓWNEGO TRAKTOWANIA W ZATRUDNIENIU

INFORMACJA DLA PRACOWNIKÓW DOTYCZĄCA RÓWNEGO TRAKTOWANIA W ZATRUDNIENIU ...... (oznaczenie pracodawcy) INFORMACJA DLA PRACOWNIKÓW DOTYCZĄCA RÓWNEGO TRAKTOWANIA W ZATRUDNIENIU Zgodnie z obowiązkiem wynikającym z art. 94 1 k.p., udostępniam pracownikom zatrudnionym w tekst przepisów

Bardziej szczegółowo

PRZEPISY O RÓWNYM TRAKTOWANIU KOBIET I MĘŻCZYZN W ZATRUDNIENIU

PRZEPISY O RÓWNYM TRAKTOWANIU KOBIET I MĘŻCZYZN W ZATRUDNIENIU Załącznik nr 1 do Regulaminu pracy w Uniwersytecie Śląskim PRZEPISY O RÓWNYM TRAKTOWANIU KOBIET I MĘŻCZYZN W ZATRUDNIENIU 1. KONSTYTUCJA RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Art. 33. 1. Kobieta i mężczyzna w Rzeczypospolitej

Bardziej szczegółowo

Aneks Nr 1. z dnia 26 czerwca 2009 r. do Regulaminu Pracy Szkoły Podstawowej z Oddziałami Integracyjnymi Nr 342 w Warszawie

Aneks Nr 1. z dnia 26 czerwca 2009 r. do Regulaminu Pracy Szkoły Podstawowej z Oddziałami Integracyjnymi Nr 342 w Warszawie Aneks Nr 1 z dnia 26 czerwca 2009 r. do Regulaminu Pracy Szkoły Podstawowej z Oddziałami Integracyjnymi Nr 342 w Warszawie dotyczy: 1. Równego traktowania w zatrudnieniu na podstawie ustawy z dnia 21 listopada

Bardziej szczegółowo

DYSKRYMINACJA W ZATRUDNIENIU

DYSKRYMINACJA W ZATRUDNIENIU PRACA ZBIOROWA DYSKRYMINACJA W ZATRUDNIENIU JAK MOŻNA JEJ UNIKNĄĆ ISBN 978-83-7440-810-3 Spis treści WSTĘP... 4 1. ZAKAZ DYSKRYMINACJI W ZATRUDNIENIU... 5 2. ZASADA RÓWNEGO TRAKTOWANIA W ZATRUDNIENIU A

Bardziej szczegółowo

Postępowanie cywilne

Postępowanie cywilne Kinga Flaga-Gieruszyńska Postępowanie cywilne pytania 7. wydanie REPETYTORIA C H BECK Postępowanie cywilne W sprzedaży: E. Marszałkowska-Krześ (red.) POSTĘPOWANIE CYWILNE, wyd. 2 Podręczniki Prawnicze

Bardziej szczegółowo

5. Przepisy 1 4 nie naruszają przepisów art Rozdzia II. Podstawowe zasady prawa pracy

5. Przepisy 1 4 nie naruszają przepisów art Rozdzia II. Podstawowe zasady prawa pracy DZIA I Rozdzia II 2. Porozumienie, o którym mowa w 1, zawiera pracodawca i reprezentująca pracowników organizacja związkowa, a jeżeli pracodawca nie jest objęty działaniem takiej organizacji, porozumienie

Bardziej szczegółowo

Ustawa z dnia 3 grudnia 2010 r. o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania. Dz.U. Nr 254, poz.

Ustawa z dnia 3 grudnia 2010 r. o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania. Dz.U. Nr 254, poz. Ustawa z dnia 3 grudnia 2010 r. o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania Dz.U. Nr 254, poz. 1700 Ustawa implementuje dyrektywy: dyrektywę Rady 86/613/EWG z dnia

Bardziej szczegółowo

Dz.U (U) Kodeks pracy. zmiany: Dz.U art. 1. Dz.U art. 1. Dz.U wynik. z art. 6

Dz.U (U) Kodeks pracy. zmiany: Dz.U art. 1. Dz.U art. 1. Dz.U wynik. z art. 6 Dz.U.1998.21.94 (U) Kodeks pracy. zmiany: 1998-09-01 Dz.U.1998.113.717 art. 5 1998-09-11 Dz.U.1996.24.110 art. 1 1999-01-01 Dz.U.1998.106.668 art. 31 2000-01-01 Dz.U.1999.99.1152 art. 1 2000-04-06 Dz.U.2000.19.239

Bardziej szczegółowo

Europejskie post powanie nakazowe i w sprawie drobnych roszczeƒ

Europejskie post powanie nakazowe i w sprawie drobnych roszczeƒ Agata Harast-Sidowska Europejskie post powanie nakazowe i w sprawie drobnych roszczeƒ Komentarz praktyczny Wzory pism procesowych i orzeczeƒ sàdowych PRAWO SÑDOWE PRAWO SÑDOWE PRAWO SÑDOWE Agata Harast-Sidowska

Bardziej szczegółowo

Informacja o przepisach odnoszących się do równego traktowania oraz zakazu dyskryminacji

Informacja o przepisach odnoszących się do równego traktowania oraz zakazu dyskryminacji Informacja o przepisach odnoszących się do równego traktowania oraz zakazu dyskryminacji I. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483, z późn. zm.):

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA. Ustawa z 02.04.1997r. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. nr 78, poz. 483 z późn. zm);

INFORMACJA. Ustawa z 02.04.1997r. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. nr 78, poz. 483 z późn. zm); INFORMACJA dla pracowników Instytutu Fizyki Jądrowej im. H. Niewodniczańskiego Polskiej Akademii Nauk w Krakowie zawierająca informacje o przepisach dotyczących równego traktowania w zatrudnieniu Wypisy

Bardziej szczegółowo

Najczęściej mamy do czynienia z mobbingiem i dyskryminacją w miejscu pracy.

Najczęściej mamy do czynienia z mobbingiem i dyskryminacją w miejscu pracy. Najczęściej mamy do czynienia z mobbingiem i dyskryminacją w miejscu pracy. Mobbing jest rodzajem terroru psychicznego, stosowanym przez jedną lub kilka osób przeciwko przeważnie jednej osobie. Trwa wiele

Bardziej szczegółowo

Zatrudnianie osób niepełnosprawnych. Regulacje prawne Autor: redakcja naukowa Aneta Giedrewicz-Niewińska, Marzena Szabłowska-Juckiewicz

Zatrudnianie osób niepełnosprawnych. Regulacje prawne Autor: redakcja naukowa Aneta Giedrewicz-Niewińska, Marzena Szabłowska-Juckiewicz Zatrudnianie osób. Regulacje prawne Autor: redakcja naukowa Aneta Giedrewicz-Niewińska, Marzena Szabłowska-Juckiewicz Podstawowym celem i założeniem niniejszej publikacji jest ukazanie sytuacji prawnej

Bardziej szczegółowo

MONOGRAFIE PRAWNICZE

MONOGRAFIE PRAWNICZE MONOGRAFIE PRAWNICZE Instytucja wadium w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego Małgorzata Sieradzka Wydawnictwo C.H.Beck MONOGRAFIE PRAWNICZE MAŁGORZATA SIERADZKA INSTYTUCJA WADIUM W POSTĘPOWANIU

Bardziej szczegółowo

Kształtowanie się prawa antydyskryminacyjnego w UE

Kształtowanie się prawa antydyskryminacyjnego w UE Kształtowanie się prawa antydyskryminacyjnego w UE dr Adam Bodnar Wydział Prawa i Administracji UW Helsińska Fundacja Praw Człowieka Poznań, 19 kwietnia 2013 r. Zasada niedyskryminacji ze względu na płeć

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Rozdział II. Pojęcia związane z dyskryminacją pośrednią i ich regulacja w prawie UE

Spis treści. Rozdział II. Pojęcia związane z dyskryminacją pośrednią i ich regulacja w prawie UE Spis treści Wykaz skrótów... 11 Wstęp... 13 Rozdział I Pojęcia związane z dyskryminacją pośrednią i ich regulacja w prawie UE 1. Uwagi wstępne... 25 2. Równość... 27 2.1. Koncepcje równości... 27 2.2.

Bardziej szczegółowo

Ochrona prawna pracowników ujawniających określone informacje w interesie publicznym

Ochrona prawna pracowników ujawniających określone informacje w interesie publicznym Ochrona prawna pracowników ujawniających określone informacje w interesie publicznym Autorka: r.pr. Karolina Kędziora Wstęp Jak wynika z referatu sekretariatu Grupy Państw Przeciwko Korupcji - GRECO (http://www.batory.org.pl/doc/whistleblowing_mechanisms_rev2_for_

Bardziej szczegółowo

Firma szkoleniowa 2014 roku. TOP 3 w rankingu firm szkoleniowych zaprasza na szkolenie: SZKOLENIE ZAMKNIĘTE

Firma szkoleniowa 2014 roku. TOP 3 w rankingu firm szkoleniowych zaprasza na szkolenie: SZKOLENIE ZAMKNIĘTE Firma szkoleniowa 2014 roku. TOP 3 w rankingu firm szkoleniowych zaprasza na szkolenie: SZKOLENIE ZAMKNIĘTE Dyskryminacja, mobbing i molestowanie w zatrudnieniu aspekt prawny - warsztaty Ekspert: Łukasz

Bardziej szczegółowo

NADZÓR BANKOWY W PRAKTYCE

NADZÓR BANKOWY W PRAKTYCE MONOGRAFIE PRAWNICZE NADZÓR BANKOWY W PRAKTYCE FUNKCJONOWANIE NADZORU Z PERSPEKTYWY SPORÓW SĄDOWYCH MAŁGORZATA FRYSZTAK Wydawnictwo C. H. Beck Polecamy nasze publikacje z tej serii: Marek Świątkowski

Bardziej szczegółowo

1. Kodeks pracy 1. z dnia 26 czerwca 1974 r. (Dz.U. Nr 24, poz. 141) Tekst jednolity z dnia 23 grudnia 1997 r. (Dz.U. 1998, Nr 21, poz.

1. Kodeks pracy 1. z dnia 26 czerwca 1974 r. (Dz.U. Nr 24, poz. 141) Tekst jednolity z dnia 23 grudnia 1997 r. (Dz.U. 1998, Nr 21, poz. KP 1 1. Kodeks pracy 1 z dnia 26 czerwca 1974 r. (Dz.U. Nr 24, poz. 141) Tekst jednolity z dnia 23 grudnia 1997 r. (Dz.U. 1998, Nr 21, poz. 94) 2 (zm.: Dz.U. 1998, Nr 106, poz. 668, Nr 113, poz. 717; 1999,

Bardziej szczegółowo

ISBN Redakcja i korekta Aneta Dąbrowska-Korzus. Redakcja techniczna Czesław Rygielski. Redaktor prowadząca Monika Frąckowiak

ISBN Redakcja i korekta Aneta Dąbrowska-Korzus. Redakcja techniczna Czesław Rygielski. Redaktor prowadząca Monika Frąckowiak Redakcja i korekta Aneta Dąbrowska-Korzus Redakcja techniczna Czesław Rygielski Redaktor prowadząca Monika Frąckowiak Projekt okładki Zdzisław Ptak Copyright by Maciej Chakowski 2010 Copyright by Oficyna

Bardziej szczegółowo

Spis treści Wykaz skrótów Bibliografia Przedmowa Rozdział I. Traktatowe podstawy regulacji stosunków pracy i polityki społecznej w Unii Europejskiej

Spis treści Wykaz skrótów Bibliografia Przedmowa Rozdział I. Traktatowe podstawy regulacji stosunków pracy i polityki społecznej w Unii Europejskiej Wykaz skrótów... XI Bibliografia... XV Przedmowa... XXXV Rozdział I. Traktatowe podstawy regulacji stosunków pracy i polityki społecznej w Unii Europejskiej... 1 1. Wprowadzenie... 1 2. Traktat Rzymski...

Bardziej szczegółowo

Ustawa o czasie pracy kierowców

Ustawa o czasie pracy kierowców Krótkie Komentarze Becka Łukasz Prasołek Ustawa o czasie pracy kierowców Komentarz C. H. Beck KRÓTKIE KOMENTARZE BECKA Ustawa o czasie pracy kierowców Polecamy nasze publikacje z serii Krótkie Komentarze

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 3 grudnia 2010 r. Rozdział 1. Przepisy ogólne

USTAWA. z dnia 3 grudnia 2010 r. Rozdział 1. Przepisy ogólne Kancelaria Sejmu s. 1/18 USTAWA z dnia 3 grudnia 2010 r. o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania 1),2) Opracowano na podstawie: Dz. U. z 2010 r. Nr 254, poz. 1700,

Bardziej szczegółowo

Ramy prawne UE w zakresie równości

Ramy prawne UE w zakresie równości Ramy prawne UE w zakresie równości dr Adam Bodnar Uniwersytet Warszawski, Wydział Prawa i Administracji Helsińska Fundacja Praw Człowieka Trewir, dnia 19 maja 2014 r. Równe traktowanie kobiet i mężczyzn

Bardziej szczegółowo

Podręczniki Prawnicze. Prawo pracy. Ludwik Florek. 17. wydanie. C.H.Beck

Podręczniki Prawnicze. Prawo pracy. Ludwik Florek. 17. wydanie. C.H.Beck Podręczniki Prawnicze Prawo pracy Ludwik Florek 17. wydanie C.H.Beck PODRĘCZNIKI PRAWNICZE Ludwik Florek Prawo pracy W sprzedaży: L. Florek (wprow.) PRAWO PRACY, wyd. 2 Zbiory Orzecznictwa Becka M. Barzycka-Banaszczyk

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 3 grudnia 2010 r. o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania 1),2) Rozdział 1 Przepisy ogólne

USTAWA z dnia 3 grudnia 2010 r. o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania 1),2) Rozdział 1 Przepisy ogólne Kancelaria Sejmu s. 1/15 USTAWA z dnia 3 grudnia 2010 r. o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania 1),2) Opracowano na podstawie: Dz. U. z 2010 r. Nr 254, poz. 1700,

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 3 grudnia 2010 r. o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania 1),2) Rozdział 1 Przepisy ogólne

USTAWA z dnia 3 grudnia 2010 r. o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania 1),2) Rozdział 1 Przepisy ogólne Kancelaria Sejmu s. 1/14 USTAWA z dnia 3 grudnia 2010 r. o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania 1),2) Opracowano na podstawie: Dz. U. z 2010 r. Nr 254, poz. 1700.

Bardziej szczegółowo

Międzynarodowe prawo pracy

Międzynarodowe prawo pracy Andrzej Marian Świątkowski Międzynarodowe prawo pracy Tom I Międzynarodowe publiczne prawo pracy standardy międzynarodowe Wolumen 2 STUDIA PRAWNICZE Międzynarodowe prawo pracy W sprzedaży: A. M. Świątkowski

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 3 grudnia 2010 r. o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania 1),2)

USTAWA. z dnia 3 grudnia 2010 r. o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania 1),2) Dziennik Ustaw Nr 254 17574 Poz. 1700 1700 USTAWA z dnia 3 grudnia 2010 r. o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania 1),2) Rozdział 1 Przepisy ogólne Art. 1. Ustawa

Bardziej szczegółowo

http://www.ohchr.org/documents/hrbodies/hrcouncil/regularsession/session21/a-hrc-21-14_en.pdf

http://www.ohchr.org/documents/hrbodies/hrcouncil/regularsession/session21/a-hrc-21-14_en.pdf UZASADNIENIE Celem ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania (Dz. U. Nr 254, poz. 1700) była implementacja przepisów unijnych dyrektyw

Bardziej szczegółowo

Równe traktowanie w odniesieniu do zatrudnienia pracowniczego oraz niepracowniczego

Równe traktowanie w odniesieniu do zatrudnienia pracowniczego oraz niepracowniczego Równe traktowanie w odniesieniu do zatrudnienia pracowniczego oraz niepracowniczego Autorka: Katarzyna Bogatko Przepisy prawa - Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 roku (Dz. U.

Bardziej szczegółowo

MOBBING, DYSKRYMINACJA, MOLESTOWANIE- PRZECIWDZIAŁANIE NIEPOŻĄDANYM ZJAWISKOM W MIEJSCU PRACY

MOBBING, DYSKRYMINACJA, MOLESTOWANIE- PRZECIWDZIAŁANIE NIEPOŻĄDANYM ZJAWISKOM W MIEJSCU PRACY MOBBING, DYSKRYMINACJA, MOLESTOWANIE- PRZECIWDZIAŁANIE NIEPOŻĄDANYM ZJAWISKOM W MIEJSCU PRACY Od 1 stycznia 2004 r. Pracodawcy są zobowiązani do stosowania polityki antymobbingowej, a od 1 stycznia 2011

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 9 do zarządzenia nr 12 Rektora UJ z 15 lutego 2012 r. Sylabus modułu kształcenia na studiach podyplomowych. zabezpieczenia społecznego

Załącznik nr 9 do zarządzenia nr 12 Rektora UJ z 15 lutego 2012 r. Sylabus modułu kształcenia na studiach podyplomowych. zabezpieczenia społecznego Nazwa modułu kształcenia Nazwa jednostki prowadzącej moduł Kod modułu Język modułu kształcenia Efekty kształcenia dla modułu kształcenia Typ modułu kształcenia (obowiązkowy/fakultatywny) Semestr Imię i

Bardziej szczegółowo

KOMENTARZE BECKA. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

KOMENTARZE BECKA. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością KOMENTARZE BECKA Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Polecamy nasze publikacje z serii Komentarze Becka: Zygmunt Niewiadomski (red.) PLANOWANIE I ZAGOSPODAROWANIE PRZESTRZENNE. KOMENTARZ, wyd. 5 Marzena

Bardziej szczegółowo

PRAWO PRACY I UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH

PRAWO PRACY I UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH PLANSZE BECKA Karolina Gonet PRAWO PRACY I UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH Wydawnictwo C. H. BECK PLANSZE BECKA Prawo pracy i ubezpieczeń społecznych W sprzedaży: K. Gonet PRAWO PRACY I UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH

Bardziej szczegółowo

ZESPÓŁ DS. PROBLEMATYKI ZJAWISKA NĘKANIA I PRZEMOCY W MIEJSCU PRACY

ZESPÓŁ DS. PROBLEMATYKI ZJAWISKA NĘKANIA I PRZEMOCY W MIEJSCU PRACY ZESPÓŁ DS. PROBLEMATYKI ZJAWISKA NĘKANIA I PRZEMOCY W MIEJSCU PRACY Mobbing Polityka Antymobbingowa I. Obowiązki Pracodawcy Pracownicy czyli osoby wykonujące działalność gospodarczą lub zawodową, w tym

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 21 listopada 2008 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy 1) (Dz. U. z dnia 18 grudnia 2008 r.)

USTAWA. z dnia 21 listopada 2008 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy 1) (Dz. U. z dnia 18 grudnia 2008 r.) Dz.U.08.223.1460 USTAWA z dnia 21 listopada 2008 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy 1) (Dz. U. z dnia 18 grudnia 2008 r.) Art. 1. W ustawie z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczno-społeczne przesłanki regulacji zwolnień grupowych

Ekonomiczno-społeczne przesłanki regulacji zwolnień grupowych Regulacja zwolnień pracowników. Autor: Lena Krysińska-Wnuk Wykaz skrótów Wstęp Rozdział I Ekonomiczno-społeczne przesłanki regulacji zwolnień 1. Uwagi ogólne 2. Bezrobocie w krajach Europy Zachodniej 3.

Bardziej szczegółowo

Międzynarodowe prawo pracy

Międzynarodowe prawo pracy Andrzej Marian Świątkowski Międzynarodowe prawo pracy Tom II Międzynarodowe prywatne prawo pracy STUDIA PRAWNICZE Międzynarodowe prawo pracy W sprzedaży: T. Zieliński, L. Florek PRAWO PRACY, wyd. 11 Podręczniki

Bardziej szczegółowo

Z A R Z Ą D Z E N I E Nr 117/2016 Wójta Gminy P I E R Z C H N I C A z dnia 11 lutego 2016 roku

Z A R Z Ą D Z E N I E Nr 117/2016 Wójta Gminy P I E R Z C H N I C A z dnia 11 lutego 2016 roku Z A R Z Ą D Z E N I E Nr 117/2016 Wójta Gminy P I E R Z C H N I C A z dnia 11 lutego 2016 roku w sprawie zmian w Regulaminie Pracy Urzędu Gminy Pierzchnica Na podstawie art. 104 2 kodeksu pracy i art.

Bardziej szczegółowo

Mobbing. CHAKOWSKI Maciej - Mobbing. Aspekty prawno-organizacyjne. Wyd. 2. Bydgoszcz 2011.

Mobbing. CHAKOWSKI Maciej - Mobbing. Aspekty prawno-organizacyjne. Wyd. 2. Bydgoszcz 2011. Mobbing CHAKOWSKI Maciej - Mobbing. Aspekty prawno-organizacyjne. Wyd. 2. Bydgoszcz 2011. CHAKOWSKI Maciej - Problem mobbingu w orzecznictwie polskich sądów pracy. Monitor Prawa Pracy 2011 nr 2 s. 80-82.

Bardziej szczegółowo

POLITYKA ANTYMOBBINGOWA WSAP IM. S. STASZICA W BIAŁYMSTOKU. Rozdział I Postanowienia ogólne

POLITYKA ANTYMOBBINGOWA WSAP IM. S. STASZICA W BIAŁYMSTOKU. Rozdział I Postanowienia ogólne Załącznik nr 1 do Zarządzenia 03/04/2015 POLITYKA ANTYMOBBINGOWA WSAP IM. S. STASZICA W BIAŁYMSTOKU Rozdział I Postanowienia ogólne 1 Polityka Antymobbingowa, zwana dalej również P.A., ustala zasady zapobiegania

Bardziej szczegółowo

Dyskryminacja, mobbing i molestowanie seksualne w pracy

Dyskryminacja, mobbing i molestowanie seksualne w pracy Dyskryminacja, mobbing i molestowanie seksualne w pracy ewidencja spraw o odszkodowania w sądach pracy w 2013 roku w ujęciu retrospektywnym 2009 2012 MINISTERSTWO SPRAWIEDLIWOŚCI DEPARTAMENT STRATEGII

Bardziej szczegółowo

ZAWODOWA ODNOWA! AKTYWIZACJA OSÓB 50+ nr RPWP /16

ZAWODOWA ODNOWA! AKTYWIZACJA OSÓB 50+ nr RPWP /16 ZAWODOWA ODNOWA! AKTYWIZACJA OSÓB 50+ nr RPWP.08.02-00-02-0028/16 termin realizacji 01.03.2017 r. 31.01.2018 r. Regionalny Program Operacyjny Województwa Dolnośląskiego 2014-2020. Oś priorytetowa 8: Rynek

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Część A. Pytania egzaminacyjne. Wykaz skrótów

Spis treści. Część A. Pytania egzaminacyjne. Wykaz skrótów Spis treści Wykaz skrótów XI Część A. Pytania egzaminacyjne Dział I. Przepisy ogólne 1 Pytanie 1 13 Dział II. Stosunek pracy 8 Pytanie 14 78 Dział III. Wynagrodzenie za pracę i inne świadczenia 40 Pytanie

Bardziej szczegółowo

1. Kodeks pracy 1. z dnia 26 czerwca 1974 r. (Dz.U. Nr 24, poz. 141) Tekst jednolity z dnia 23 grudnia 1997 r. (Dz.U. 1998, Nr 21, poz.

1. Kodeks pracy 1. z dnia 26 czerwca 1974 r. (Dz.U. Nr 24, poz. 141) Tekst jednolity z dnia 23 grudnia 1997 r. (Dz.U. 1998, Nr 21, poz. 1. Kodeks pracy 1 z dnia 26 czerwca 1974 r. (Dz.U. Nr 24, poz. 141) Tekst jednolity z dnia 23 grudnia 1997 r. (Dz.U. 1998, Nr 21, poz. 94) 2 (zm.: Dz.U. 1998, Nr 106, poz. 668, Nr 113, poz. 717; 1999,

Bardziej szczegółowo

Wdrażanie polityk równościowych w zakładzie pracy

Wdrażanie polityk równościowych w zakładzie pracy Wdrażanie polityk równościowych w zakładzie pracy Paweł Galec Dyskryminacja Pracownicy powinni być równo traktowani w zakresie: o nawiązania i rozwiązania stosunku pracy, o warunków zatrudnienia, o awansowania

Bardziej szczegółowo

Zatrudnianie i zwalnianie pracowników praktyczny poradnik

Zatrudnianie i zwalnianie pracowników praktyczny poradnik rekomenduje Serwis PP P r a w n o - P r a c o w n i c z y PRACA ZBIOROWA Zatrudnianie i zwalnianie pracowników praktyczny poradnik PRACA ZBIOROWA Zatrudnianie i zwalnianie pracowników praktyczny poradnik

Bardziej szczegółowo

Stanowisko Koalicji na Rzecz Równych Szans z dnia 1 kwietnia 2010 r.

Stanowisko Koalicji na Rzecz Równych Szans z dnia 1 kwietnia 2010 r. Stanowisko Koalicji na Rzecz Równych Szans z dnia 1 kwietnia 2010 r. Przedstawiamy stanowisko Koalicji na Rzecz Równych Szans w sprawie toczących się prac legislacyjnych odnośnie zmiany Rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

PRAWO PRACY PO ZMIANACH W 2016 R. rozwiązywanie praktycznych zadań związanych ze zmianą przepisów, orzecznictwo Sądu oraz planowane zmiany

PRAWO PRACY PO ZMIANACH W 2016 R. rozwiązywanie praktycznych zadań związanych ze zmianą przepisów, orzecznictwo Sądu oraz planowane zmiany Co druga osoba 19-20 maja Warszawa 12 13 maja Poznań Co druga osoba PRAWO PRACY PO ZMIANACH W 2016 R. Umowy terminowe po nowelizacji kodeksu pracy Zmiany w zakresie uprawnień rodzicielskich Planowane zmiany

Bardziej szczegółowo

Witam serdecznie na cyklu wykładów z podstaw prawa ustrojowego UE.

Witam serdecznie na cyklu wykładów z podstaw prawa ustrojowego UE. EUROPEISTYCZNE PODYPLOMOWE STUDIA UNIWERSYTECKIE CENTRUM EUROPEJSKIE UNIWERSYTET WARSZAWSKI EDYCJA XX 2009/2010 DR PATRYCJA DĄBROWSKA WYKŁAD PODSTAWY PRAWA USTROJOWEGO (INSTYTUCJONALNEGO) UNII EUROPEJSKIEJ

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Wykaz skrótów... Przedmowa...

SPIS TREŚCI. Wykaz skrótów... Przedmowa... SPIS TREŚCI Wykaz skrótów... Przedmowa... XIII XIX Rozdział I. Źródła prawa pracy... 1 1. Zagadnienia ogólne... 2 2. Charakter prawny norm prawa pracy... 4 3. Źródła prawa pracy... 4 I. Źródła powszechnego

Bardziej szczegółowo

Stosowanie prawa antydyskryminacyjnego Poszukiwanie skuteczności: środki prawne i sankcje

Stosowanie prawa antydyskryminacyjnego Poszukiwanie skuteczności: środki prawne i sankcje Stosowanie prawa antydyskryminacyjnego Poszukiwanie skuteczności: środki prawne i sankcje Kevin Duffy Przewodniczący Irlandzki Sąd Pracy Trewir, 10-11 czerwca 2013 Prawo do równości jest podstawowym prawem

Bardziej szczegółowo

KODEKS PRACY KOMENTARZ. Praca zbiorowa pod redakcją dr. Janusza Żołyńskiego. Wydanie I uzupełnione

KODEKS PRACY KOMENTARZ. Praca zbiorowa pod redakcją dr. Janusza Żołyńskiego. Wydanie I uzupełnione Edyta Bielak-Jomaa Andrzej Jabłoński Joanna Jasiewicz Małgorzata Mędrala Paweł Pettke Piotr Prusinowski Ewa Wronikowska Marcin Wujczyk Janusz Żołyński KODEKS PRACY KOMENTARZ Praca zbiorowa pod redakcją

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 21 listopada 2008 r. o zmianie ustawy Kodeks pracy 1)

USTAWA z dnia 21 listopada 2008 r. o zmianie ustawy Kodeks pracy 1) Kancelaria Sejmu s. 1/6 USTAWA z dnia 21 listopada 2008 r. Opracowano na podstawie: Dz.U. z 2008 r. Nr 223, poz. 1460. o zmianie ustawy Kodeks pracy 1) Art. 1. W ustawie z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Przedmowa... XI Wprowadzenie... XVII Wykaz skrótów... XIX

Spis treści. Przedmowa... XI Wprowadzenie... XVII Wykaz skrótów... XIX Przedmowa........................................... XI Wprowadzenie........................................ XVII Wykaz skrótów........................................ XIX Część I. Kodeks pracy Rozdział

Bardziej szczegółowo

Uprawnienia Rzecznika Praw Obywatelskich w świetle Konstytucji RP

Uprawnienia Rzecznika Praw Obywatelskich w świetle Konstytucji RP Uprawnienia Rzecznika Praw Obywatelskich w świetle Konstytucji RP Anna Błaszczak Zespół Prawa Konstytucyjnego i Międzynarodowego Biuro Rzecznika Praw Obywatelskich Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Bardziej szczegółowo

Wpływ prawa UE na krajowe porządki prawne w dziedzinie zwalczania dyskryminacji

Wpływ prawa UE na krajowe porządki prawne w dziedzinie zwalczania dyskryminacji Wpływ prawa UE na krajowe porządki prawne w dziedzinie zwalczania dyskryminacji dr Przemysław Mikłaszewicz 1. Zakres zastosowania prawa Unii 1.1.Kiedy równość wyrażona w Karcie praw podstawowych UE ma

Bardziej szczegółowo

WSZYSCY LUDZIE SĄ RÓWNI - Jan Jakub Rousseau

WSZYSCY LUDZIE SĄ RÓWNI - Jan Jakub Rousseau WSZYSCY LUDZIE SĄ RÓWNI - Jan Jakub Rousseau CZYM JEST DYSKRYMINACJA? Sytuacja, w której osoba fizyczna ze względu na płeć, rasę, pochodzenie etniczne, narodowość, religię, wyznanie, światopogląd, niepełnosprawność,

Bardziej szczegółowo

ZESTAWIENIE OPINII DO PROJEKTU USTAWY O ZMIANIE USTAWY KODEKS PRACY ORAZ NIEKTÓRYCH INNYCH USTAW (projekt z dnia 21 listopada 2016 r.) Art.

ZESTAWIENIE OPINII DO PROJEKTU USTAWY O ZMIANIE USTAWY KODEKS PRACY ORAZ NIEKTÓRYCH INNYCH USTAW (projekt z dnia 21 listopada 2016 r.) Art. Zespół problemowy ds. prawa pracy ZESTAWIENIE OPINII DO PROJEKTU USTAWY O ZMIANIE USTAWY KODEKS PRACY ORAZ NIEKTÓRYCH INNYCH USTAW (projekt z dnia 21 listopada 2016 r.) Art. 1 1) art. 11 3 otrzymuje brzmienie:

Bardziej szczegółowo

Kodeks spółek handlowych

Kodeks spółek handlowych Zbiory Orzecznictwa Becka Kodeks spółek handlowych Orzecznictwo Aleksandra Gawrysiak-Zabłocka Ewa Skibińska 3. wydanie C.H.Beck ZBIORY ORZECZNICTWA BECKA Kodeks spółek handlowych. Orzecznictwo Polecamy

Bardziej szczegółowo

ANNA BIERNACKA-RYGIEL TEAM EUROPE

ANNA BIERNACKA-RYGIEL TEAM EUROPE ANNA BIERNACKA-RYGIEL TEAM EUROPE OBYWATELSTWO UNII EUROPEJSKIEJ Każda osoba będąca obywatelem państwa członkowskiego Unii Europejskiej jest obywatelem europejskim. Obywatelstwo Unii Europejskiej uzupełnia

Bardziej szczegółowo

Prawo pracy i ubezpieczeń społecznych

Prawo pracy i ubezpieczeń społecznych APLIKACJE PRAWNICZE Karolina Gonet Prawo pracy i ubezpieczeń społecznych 2. wydanie Wydawnictwo C.H. Beck APLIKACJE PRAWNICZE Prawo pracy i ubezpieczeñ spo³ecznych Karolina Gonet 2. wydanie Stan prawny:

Bardziej szczegółowo

Edukacja antydyskryminacyjna w działalności Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury

Edukacja antydyskryminacyjna w działalności Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury Edukacja antydyskryminacyjna w działalności Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury Krajowa Szkoła Sądownictwa i Prokuratury od momentu swego powstania w 2009r. zaangażowała się w prowadzenie szkoleń

Bardziej szczegółowo

Dyskryminacja jest zjawiskiem stale obecnym we współczesnym świecie.

Dyskryminacja jest zjawiskiem stale obecnym we współczesnym świecie. Dyskryminacja. Przyczyny - przejawy - sposoby zapobiegania, pod red. Magdaleny Lesińskiej-Staszczuk, Justyny Wasil, Wydawnictwo UMCS, Lublin 2016 Równość w ludzkiej godności i wynikająca stąd równość praw

Bardziej szczegółowo

Ciężar dowodu w sprawach dotyczących dyskryminacji ze względu na płeć

Ciężar dowodu w sprawach dotyczących dyskryminacji ze względu na płeć Katarzyna Gonera sędzia Sądu Najwyższego Ciężar dowodu w sprawach dotyczących dyskryminacji ze względu na płeć Seminarium dla przedstawicieli wymiaru sprawiedliwości organizowane przez ERA, Kraków 28 listopada

Bardziej szczegółowo

KOMENTARZ. Ustawa o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary. Dorota Habrat WYDANIE 1

KOMENTARZ. Ustawa o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary. Dorota Habrat WYDANIE 1 KOMENTARZ Ustawa o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary Dorota Habrat WYDANIE 1 Warszawa 2014 Redaktor prowadzący: Anna Popławska Opracowanie redakcyjne: Wojciech

Bardziej szczegółowo

Spis treści. II. Odszkodowanie z tytułu umowy o zakazie konkurencji. zawartej na czas trwania stosunku pracy

Spis treści. II. Odszkodowanie z tytułu umowy o zakazie konkurencji. zawartej na czas trwania stosunku pracy Wstęp... Wykaz skrótów... Wykaz literatury... XI XVII Rozdział I. Polskie prawo pracy w ujęciu historycznym... 1 1. Uwagi ogólne... 1 2. Prawo pracy na ziemiach polskich w okresie zaborów... 3 3. Prawo

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Str. Nb. Wykaz skrótów... XV Wstęp do piątego wydania... XVII

Spis treści. Str. Nb. Wykaz skrótów... XV Wstęp do piątego wydania... XVII Wykaz skrótów... XV Wstęp do piątego wydania... XVII Rozdział I. Wprowadzenie... 1 1 1. Pojęcie prawa europejskiego i prawa Unii Europejskiej... 1 1 2. Proces integracji państw europejskich po II wojnie

Bardziej szczegółowo

Spis treści. 11 Wprowadzenie. 13 Wykaz skrótów

Spis treści. 11 Wprowadzenie. 13 Wykaz skrótów Prawo pracy 2017 / Prawo pracy dwa tysiące siedemnaście [redaktor merytoryczny Kazimierz Jaśkowski ; autorzy Maciej Ambroziewicz, Sylwia Gołaś-Olszak, Adrianna Jasińska-Cichoń, Urszula Jelińska, Luiza

Bardziej szczegółowo

Program szkolenia dla osób wykonujących zawody prawnicze. Organizator: Polskie Towarzystwo Prawa Antydyskryminacyjnego

Program szkolenia dla osób wykonujących zawody prawnicze. Organizator: Polskie Towarzystwo Prawa Antydyskryminacyjnego Ochrona ofiar przestępstw w świetle standardów Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/29/UE z dnia 25 października 2012 r. ustanawiającej normy minimalne w zakresie praw, wsparcia i ochrony ofiar

Bardziej szczegółowo

Spis treści WYKAZ SKRÓTÓW SŁOWO WSTĘPNE WPROWADZENIE CZĘŚĆ I. PRZECIWDZIAŁANIE I ZWALCZANIE PRZESTĘPCZOŚCI W UNII EUROPEJSKIEJ

Spis treści WYKAZ SKRÓTÓW SŁOWO WSTĘPNE WPROWADZENIE CZĘŚĆ I. PRZECIWDZIAŁANIE I ZWALCZANIE PRZESTĘPCZOŚCI W UNII EUROPEJSKIEJ Spis treści WYKAZ SKRÓTÓW SŁOWO WSTĘPNE WPROWADZENIE CZĘŚĆ I. PRZECIWDZIAŁANIE I ZWALCZANIE PRZESTĘPCZOŚCI W UNII EUROPEJSKIEJ Rozdział 1. Ewolucja III filaru Unii 1.1. Uwagi ogólne 1.2. Grupa TREVI i

Bardziej szczegółowo

Dział pierwszy. Przepisy ogólne

Dział pierwszy. Przepisy ogólne Preambuła (skreś lona) Dział pierwszy. Przepisy ogólne Rozdział I. Przepisy wstępne Zakres przedmiotowy ustawy Art. 1. Kodeks pracy okreś.la prawa i obowiązki pracowników i pracodawców. Pracownik definicja

Bardziej szczegółowo

Prawo pracy. Wydanie 16. Autor: Małgorzata Barzycka-Banaszczyk

Prawo pracy. Wydanie 16. Autor: Małgorzata Barzycka-Banaszczyk Prawo pracy. Wydanie 16. Autor: Małgorzata Barzycka-Banaszczyk Wykaz skrótów Przedmowa Rozdział I. Źródła prawa pracy 1. Zagadnienia ogólne 2. Charakter prawny norm prawa pracy 3. Źródła prawa pracy I.

Bardziej szczegółowo

Kontrola pracownika przez pracodawcę

Kontrola pracownika przez pracodawcę MONOGRAFIE PRAWNICZE Kontrola pracownika przez pracodawcę Magdalena Stępak-Miczek Wydawnictwo C.H.Beck MONOGRAFIE PRAWNICZE MAGDALENA STĘPAK-MICZEK KONTROLA PRACOWNIKA PRZEZ PRACODAWCĘ Polecamy nasze publikacje

Bardziej szczegółowo

Europejska Inicjatywa Obywatelska. w obronie Małżeństwa i Rodziny. Tytuł przedkładanej inicjatywy obywatelskiej: Europejska Inicjatywa Obywatelska

Europejska Inicjatywa Obywatelska. w obronie Małżeństwa i Rodziny. Tytuł przedkładanej inicjatywy obywatelskiej: Europejska Inicjatywa Obywatelska Europejska Inicjatywa Obywatelska w obronie Małżeństwa i Rodziny I. Proponowany wniosek do Komisji Europejskiej Tytuł przedkładanej inicjatywy obywatelskiej: Europejska Inicjatywa Obywatelska w obronie

Bardziej szczegółowo

1. Kodeks pracy 1. z dnia 26 czerwca 1974 r. (Dz.U. Nr 24, poz. 141) Tekst jednolity z dnia 23 grudnia 1997 r. (Dz.U. 1998, Nr 21, poz.

1. Kodeks pracy 1. z dnia 26 czerwca 1974 r. (Dz.U. Nr 24, poz. 141) Tekst jednolity z dnia 23 grudnia 1997 r. (Dz.U. 1998, Nr 21, poz. KP 1 1. Kodeks pracy 1 z dnia 26 czerwca 1974 r. (Dz.U. Nr 24, poz. 141) Tekst jednolity z dnia 23 grudnia 1997 r. (Dz.U. 1998, Nr 21, poz. 94) 2 (zm.: Dz.U. 1998, Nr 106, poz. 668, Nr 113, poz. 717; 1999,

Bardziej szczegółowo

REPETYTORIA BECKA. Prawo pracy

REPETYTORIA BECKA. Prawo pracy REPETYTORIA BECKA Prawo pracy Polecamy w tej serii: POSTĘPOWANIE ADMINISTRACYJNE POSTĘPOWANIE CYWILNE POSTĘPOWANIE KARNE PRAWO CYWILNE CZĘŚĆ OGÓLNA, wyd. 5 PRAWO HANDLOWE I GOSPODARCZE PRAWO KARNE PRAWO

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Str. Nb. Wprowadzenie... XXI Wykaz skrótów... XXXXV Wykaz literatury... XXXXVII. Część I. Ogólna

Spis treści. Str. Nb. Wprowadzenie... XXI Wykaz skrótów... XXXXV Wykaz literatury... XXXXVII. Część I. Ogólna Wprowadzenie... XXI Wykaz skrótów... XXXXV Wykaz literatury... XXXXVII Część I. Ogólna Rozdział I. Przedmiot międzynarodowego prywatnego prawa pracy... 3 1 1. Rodzaje kolizji norm prawa pracy... 3 1 2.

Bardziej szczegółowo

MIĘDZY ROZWIĄZANIAMI MOP, RE I UE W ZAKRESIE ZABEZPIECZENIA SPOŁECZNEGO

MIĘDZY ROZWIĄZANIAMI MOP, RE I UE W ZAKRESIE ZABEZPIECZENIA SPOŁECZNEGO ZWIĄZKI I ZALEŻNOŚCI MIĘDZY ROZWIĄZANIAMI MOP, I UE W ZAKSIE ZABEZPIECZENIA SPOŁECZNEGO Gertruda Uścińska Instytut Pracy i Spraw Socjalnych SCHEMAT 1. ZWIĄZKI I ZALEŻNOŚCI Międzynarodowa Organizacja Pracy

Bardziej szczegółowo

Część I. Elastyczne formy zatrudnienia (zagadnienia ogólne) Rozdział I. Zatrudnienie elastyczne - uwagi ogólne

Część I. Elastyczne formy zatrudnienia (zagadnienia ogólne) Rozdział I. Zatrudnienie elastyczne - uwagi ogólne Spis treści Wykaz skrótów Przedmowa Wprowadzenie Część I. Elastyczne formy zatrudnienia (zagadnienia ogólne) Rozdział I. Zatrudnienie elastyczne - uwagi ogólne 1.2. Płaszczyzny uelastyczniania zatrudnienia

Bardziej szczegółowo

Krzysztof Walczak* Wp³yw fuzji i przejêæ na zatrudnienie pracowników wybrane zagadnienia 1

Krzysztof Walczak* Wp³yw fuzji i przejêæ na zatrudnienie pracowników wybrane zagadnienia 1 Krzysztof Walczak* Wp³yw fuzji i przejêæ na zatrudnienie pracowników wybrane zagadnienia 1 Krzysztof Wp³yw fuzji Walczak i przejêæ uzje i przejêcia na zatrudnienie zak³adów pracowników... pracy maj¹ bardzo

Bardziej szczegółowo

RÓWNOŚCIOWE ZARZĄDZANIE ZESPOŁEM

RÓWNOŚCIOWE ZARZĄDZANIE ZESPOŁEM RÓWNOŚCIOWE ZARZĄDZANIE ZESPOŁEM Kwestia przestrzegania zasady równości wewnątrz organizacji ma kluczowe znaczenie dla powodzenia procesu włączania perspektywy równościowej i antydyskryminacyjnej w organizacji.

Bardziej szczegółowo

Mobbing w stosunkach pracy. Zagadnienia prawne

Mobbing w stosunkach pracy. Zagadnienia prawne Mobbing w stosunkach pracy Zagadnienia prawne Książkę tę poświęcam pamięci mojej ciotki Heleny B., bestialsko zamordowanej w wieku 18 lat przez niemieckich okupantów w pamiętnym dniu 5 sierpnia 1944 roku,

Bardziej szczegółowo

Prawo pracy dla menedżerów

Prawo pracy dla menedżerów Firma szkoleniowa 2015 roku. TOP 3 w rankingu firm szkoleniowych zaprasza na szkolenie: Prawo pracy dla menedżerów rozwiązywanie praktycznych zadań związanych ze zmianą przepisów, orzecznictwo sądu oraz

Bardziej szczegółowo

Prawo zatrudnienia. Małgorzata Gersdorf. Wydanie 1

Prawo zatrudnienia. Małgorzata Gersdorf. Wydanie 1 Prawo zatrudnienia Małgorzata Gersdorf Wydanie 1 Warszawa 2013 Redaktor prowadzący: Joanna Choroszczak-Magiera Redakcja techniczna: Krzysztof Koziarek Projekt okładki i stron tytułowych: Michał Piotrowski

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. www.meritum-prawo-pracy.abc.com.pl 5. 11 Wprowadzenie. 13 Wykaz skrótów. 17 Rozdział I. Przyjęcie pracownika do pracy

SPIS TREŚCI. www.meritum-prawo-pracy.abc.com.pl 5. 11 Wprowadzenie. 13 Wykaz skrótów. 17 Rozdział I. Przyjęcie pracownika do pracy SPIS TREŚCI 11 Wprowadzenie 13 Wykaz skrótów 17 Rozdział I. Przyjęcie pracownika do pracy 18 1. Katalog danych osobowych uregulowania prawne... 1 24 2. Wstępne badania lekarskie... 7 26 3. Przyjęcie pracownika

Bardziej szczegółowo

Prawo pracy i ubezpieczeń społecznych

Prawo pracy i ubezpieczeń społecznych Justyna Czerniak-Swędzioł (red.) Weronika Frankowska Sebastian Kleszyk Piotr Sekulski Dominika Zielińska Prawo pracy i ubezpieczeń społecznych wykłady tablice REPETYTORIA C H BECK Prawo pracy i ubezpieczeń

Bardziej szczegółowo

Podróże służbowe Komentarz do przepisów z przykładami rozliczeń. Marek Rotkiewicz

Podróże służbowe Komentarz do przepisów z przykładami rozliczeń. Marek Rotkiewicz Podróże służbowe Komentarz do przepisów z przykładami rozliczeń Marek Rotkiewicz Wydawnictwo C. H. Beck, Beck Info Biznes ul. Bonifraterska 17 00-203 Warszawa tel.: (22) 311 22 22; faks (22) 33 77 601

Bardziej szczegółowo

Sylabus Prawo pracy i ubezpieczeń społecznych

Sylabus Prawo pracy i ubezpieczeń społecznych Instytut Stosowanych Nauk Społecznych Uniwersytet Warszawski Sylabus Prawo pracy i ubezpieczeń społecznych Prowadzący: dr Magdalena Arczewska Rok akademicki: 2010/2011 Semestr: letni Tok studiów: studia

Bardziej szczegółowo

Firma szkoleniowa 2014 roku. TOP 3 w rankingu firm szkoleniowych zaprasza na szkolenie:

Firma szkoleniowa 2014 roku. TOP 3 w rankingu firm szkoleniowych zaprasza na szkolenie: Firma szkoleniowa 2014 roku. TOP 3 w rankingu firm szkoleniowych zaprasza na szkolenie: Zawieranie i rozwiązywanie umów o pracę planowane zmiany w umowach terminowych oraz praktyczne seminarium Ekspert:

Bardziej szczegółowo

Wykaz skrótów Literatura. Kodeks pracy 1

Wykaz skrótów Literatura. Kodeks pracy 1 Przedmowa Wykaz skrótów Literatura XIII XV XVII Kodeks pracy 1 Rozdział I. Źródła prawa pracy 3 Tabl. 1. Hierarchia źródeł prawa pracy 3 Tabl. 2. Zasada uprzywilejowania pracownika 4 Tabl. 3. Zawieszenie

Bardziej szczegółowo

Prawo pracy 2016/2017 (III rok prawa dziennego) Zagadnienia obowiązujące na egzaminie. Wykład

Prawo pracy 2016/2017 (III rok prawa dziennego) Zagadnienia obowiązujące na egzaminie. Wykład Prawo pracy 2016/2017 (III rok prawa dziennego) Zagadnienia obowiązujące na egzaminie Wykład Zagadnienia ogólne 1. Pojęcie prawa pracy 2. Stosunek prawa pracy do innych gałęzi prawa 3. Ogólna charakterystyka

Bardziej szczegółowo

Zakładowy układ zbiorowy pracy w... (wybrane artykuły)

Zakładowy układ zbiorowy pracy w... (wybrane artykuły) Zakładowy układ zbiorowy pracy w... (wybrane artykuły) Deklaracja współdziałania stron (dobrej woli) Strony zobowiązują się do przestrzegania zasady dobrej wiary i poszanowania słusznych interesów stron,

Bardziej szczegółowo

Dyskryminacja z powodu niepełnosprawności w prawie UE

Dyskryminacja z powodu niepełnosprawności w prawie UE Niepełnosprawność i zatrudnienie podstawowe definicje, obowiązujące przepisy unijnego prawa antydyskryminacyjnego i orzecznictwo: niedyskryminacja, dyskryminacja bezpośrednia i pośrednia, racjonalne usprawnienia,

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Spis treści

Spis treści. Spis treści Spis treści Spis treści Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy...11 Preambuła (skreślona)...13 Dział pierwszy. Przepisy ogólne...13 Rozdział I. Przepisy wstępne...13 Rozdział II. Podstawowe zasady

Bardziej szczegółowo

Polityka społeczna a sytuacja bezrobotnych osób niepełnosprawnych: kierunki działań i perspektywy rozwoju

Polityka społeczna a sytuacja bezrobotnych osób niepełnosprawnych: kierunki działań i perspektywy rozwoju Polityka społeczna a sytuacja bezrobotnych osób niepełnosprawnych: kierunki działań i perspektywy rozwoju Danuta Orzeszyna Główny Specjalista w Wydziale ds. Osób Niepełnosprawnych UMWD we Wrocławiu SKALA

Bardziej szczegółowo