Odpowiedzialność za szkody w środowisku: niezgodność polskiego prawa z ustawodawstwem unijnym

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Odpowiedzialność za szkody w środowisku: niezgodność polskiego prawa z ustawodawstwem unijnym"

Transkrypt

1 Do: Szanowny Pan Prof. Andrzej Kraszewski Minister Środowiska ul. Wawelska 52/ Warszawa Od: ClientEarth Poland Al. Ujazdowskie 39/ Warszawa Warszawa, [ ] kwietnia 2011 r. Szanowny Panie Ministrze, Odpowiedzialność za szkody w środowisku: niezgodność polskiego prawa ClientEarth jest międzynarodową organizacją skupiającą prawników działających na rzecz ochrony środowiska. Nasze działania, prowadzone przez biura w Londynie, Brukseli i Warszawie, koncentrują się głównie na sprawach polityki klimatycznej oraz ochrony różnorodności biologicznej. Szczególnie ważnym obszarem naszego działania jest wspieranie skutecznej implementacji unijnego prawa ochrony środowiska. Stąd, przedmiotem naszej troski są przypadki niewłaściwego czy niepełnego wdrożenia przepisów dyrektyw kluczowych dla zapewnienia odpowiednich standardów ochrony środowiska w Polsce. Przeprowadzona przez nas analiza wykazała, że poważny i praktycznie niezwykle doniosły problem dotyczy przepisów ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie (dalej jako: ustawa szkodowa) 1 1 Dz.U. z 2007 r., Nr 75, poz. 493 z późn. zm. 1

2 implementującej przepisy dyrektywy 2004/35/WE 2. Pragniemy zwrócić uwagę Pana Ministra na istotną niezgodność ustawy szkodowej z przywołanym aktem prawa unijnego. Obejmuje ona bezzasadne w naszej ocenie wyłączenie od odpowiedzialności gospodarki leśnej prowadzonej zgodnie z zasadami trwale zrównoważonej gospodarki leśnej, o której mowa w ustawie z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2005 r. Nr 45, poz. 435, z późn. zm.) (art. 5 pkt 2 ustawy szkodowej). W dalszej części naszego wystąpienia prezentujemy szczegółową analizę prawną tego zagadnienia. Już w tym miejscu sygnalizujemy jednak, że wyłączenie gospodarki leśnej spod reżimu ustawy szkodowej nie znajduje oparcia w przepisach dyrektywy 2004/35/WE i powinno zostać usunięte z polskiego prawa w celu zapewnienia jego zgodności. Analiza prawna Odpowiedzialność za szkody w środowisku. Informacje ogólne Dyrektywa 2004/35/WE, a w ślad za nią ustawa szkodowa wprowadza szczególny typ odpowiedzialności prawnej związanej z niepodjęciem działań zapobiegających szkodom w środowisku, bądź prowadzących do naprawienia szkody. Jest to odpowiedzialność o charakterze mieszanym, cywilno-administracyjnym 3, jako że zawiera w sobie obowiązek fizycznego naprawienia wywołanej szkody oraz cywilnoprawne zasady odpowiedzialności (zasada winy, zasada ryzyka), a jednocześnie przewiduje administracyjnoprawny tryb określania obowiązków podmiotu odpowiedzialnego za naprawienie szkody. Jednym z podstawowych celów przyjęcia nowego reżimu odpowiedzialności za działania szkodliwe dla środowiska było zapewnienie pełnej realizacji zasady zanieczyszczający płaci, zgodnie z którą na podmiotach, które przyczyniły się do powstania szkody, ciąży obowiązek jej naprawienia 4. Odpowiedzialność określona przepisami dyrektywy 2004/35/WE i ustawy szkodowej uzupełnia inne formy odpowiedzialności, w szczególności odpowiedzialność karną za przestępstwa przeciwko środowisku uregulowaną w szczególności przepisami rozdziału XXII Kodeksu karnego. Dopuszczalne wyłączenia odpowiedzialności za szkody w środowisku Odpowiedzialności za szkody w środowisku podlegają podmioty dopuszczające się zasadniczo wszelkiego rodzaju działań zagrażających bądź wywołujących szkodę 2 Dyrektywa 2004/35/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 21 kwietnia 2004 r. w sprawie odpowiedzialności za środowisko w odniesieniu do zapobiegania i zaradzania szkodom wyrządzonym środowisku naturalnemu, Dz.U. UE z 2004 r., L 143, poz. 56 z późn. zm. 3 Bartosz Draniewicz, Odpowiedzialnośd za szkodę w środowisku w ustawie o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie wybrane zagadnienia, Monitor Prawniczy 2008, nr 5; Paulina Kupczyk, Diana Trzcioska, Ustawa o zapobieganiu i naprawie szkód w środowisku, 4 Tak Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyrokach: z dnia 24 czerwca 2008 r. w sprawie C-188/07 Commune de Mesquer, pkt 77; z dnia 9 marca 2010 r. w sprawie C-378/08 Raffinerie Mediterranee (ERG) SpA i inni, pkt 57. 2

3 rozumianą jako negatywną, mierzalną zmianę stanu lub funkcji elementów przyrodniczych, ocenioną w stosunku do stanu początkowego, która została spowodowana bezpośrednio lub pośrednio przez działalność prowadzoną przez podmiot korzystający ze środowiska (art. 6 pkt 11 ustawy szkodowej). Obejmuje to szkody w gatunkach chronionych lub chronionych siedliskach przyrodniczych, w wodach, w powierzchni ziemi. Jedynie w ograniczonym zakresie dopuszczalne jest odstąpienie od zastosowania reżimu odpowiedzialności za szkody w środowisku. Przepisy dyrektywy 2004/35/WE zawierają enumeratywne wyliczenia przesłanek egzoneracyjnych. Mechanizmu odpowiedzialności przewidzianego w dyrektywie nie stosuje się bowiem jedynie w odniesieniu do szkód wywołanych przez: konflikt zbrojny, akty wrogości, wojnę domową lub insurekcję; zjawisko naturalne o wyjątkowym, nieuchronnym i niekontrolowanym charakterze. zdarzenia, za które odpowiedzialność jest objęta zakresem stosowania międzynarodowych konwencji działalność, której głównym celem jest służba na rzecz obrony narodowej lub bezpieczeństwa międzynarodowego, oraz działalność, której jedynym celem jest zapobieganie klęskom żywiołowym. zdarzenia, których następstwem są tzw. szkody jądrowe, za które odpowiedzialność uregulowana jest odrębnymi przepisami 5. Ustawa szkodowa w art. 4 6 i art. 5 7 zasadniczo powiela rozwiązania przyjęte w dyrektywie 2004/35/WE. Wyjątek stanowi wyłączenie zastosowania ustawy do gospodarki leśnej prowadzonej zgodnie z zasadami trwale zrównoważonej gospodarki leśnej, o której mowa w ustawie (...) o lasach. Należy dodać, że wyłączenie to wprowadzono do projektu ustawy szkodowej dopiero na etapie prac legislacyjnych w Senacie i nie było ono zawarte w przedłożeniu rządowym. Autorem oryginalnej poprawki była Generalna Dyrekcja Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe 8. Poprawkę przejął Senat w osobie senatora Pawła Michalaka. Podczas 5 Art. 4 dyrektywy 2004/35/WE. 6 Art. 4. Przepisów ustawy nie stosuje się: 1) jeżeli od emisji lub zdarzenia, które spowodowały bezpośrednie zagrożenie szkodą w środowisku lub szkodę w środowisku, upłynęło więcej niż 30 lat; 2) jeżeli bezpośrednie zagrożenie szkodą w środowisku lub szkoda w środowisku zostały spowodowane przez: a) konflikt zbrojny, działania wojenne, wojnę domową lub powstanie zbrojne, b) katastrofę naturalną w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 18 kwietnia 2002 r. o stanie klęski żywiołowej (Dz. U. Nr 62, poz. 558 i Nr 74, poz. 676 oraz z 2006 r. Nr 50, poz. 360 i Nr 191, poz. 1410), c) działalnośd, której głównym celem jest obrona narodowa, bezpieczeostwo międzynarodowe lub której celem jest ochrona przed klęską żywiołową. 7 Art. 5. Przepisów ustawy nie stosuje się do: 1) szkód jądrowych w zakresie uregulowanym w ustawie z dnia 29 listopada 2000 r. - Prawo atomowe (Dz. U. z 2007 r. Nr 42, poz. 276); 2) gospodarki leśnej prowadzonej zgodnie z zasadami trwale zrównoważonej gospodarki leśnej, o której mowa w ustawie z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2005 r. Nr 45, poz. 435, z późn. zm.). 8 Zapis stenograficzny (664) z 71. Posiedzenia Komisji Rolnictwa i Ochrony Środowiska z dnia 15 marca 2007, Senat RP VI Kadencji, str. 7. 3

4 posiedzenia Komisji Rolnictwa i Ochrony Środowiska z dnia 15 marca poprawka wprowadzająca wyłączenie gospodarki leśnej przegłosowana została w stosunku 5 (za) do 1 (przeciw) przy 2 głosach wstrzymujących się. Dnia 25 marca 2007 Magdalena Bar z Centrum Prawa Ekologicznego na zlecenie Biura Analiz i Dokumentacji przygotowała opinię 10, w której negatywnie odniosła się do proponowanej przez Senat poprawki argumentując, że wprowadzenie proponowanego rozwiązania byłoby rażąco i w sposób ewidentny sprzeczne z dyrektywą i jako takie niedopuszczalne. W dniu 29 marca 2007 Komisja Rolnictwa i Ochrony Środowiska przedstawiła Senatowi swoje stanowisko, w którym jednak wnioskowała o przyjęcie poprawki dotyczącej wyłączenia gospodarki leśnej spod obowiązywania ustawy 11. Drukiem nr 1581 z dnia 3 kwietnia 2007 Senat zwrócił się o przyjęcie wyżej wymienionej poprawki przez Sejm RP. Poprawka stała się przedmiotem analizy Urzędu Komitetu Integracji Europejskiej a następnie sejmowej Komisji Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa. W piśmie 12 do Waldemara Starosty, Przewodniczącego Komisji Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa Sejmu RP z dnia 11 kwietnia 2007, Tadeusz Kozek z Komitetu Integracji Europejskiej przedstawił pozytywne stanowisko Komitetu, potwierdzając zgodność proponowanych poprawek Senatu, w tym poprawki dotyczącej wyłączenia gospodarki leśnej, z prawem Unii Europejskiej. Drukiem nr 1609 Komisja Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa, relacjonującym wnioski z posiedzenia Komisji, które odbyło się dnia 12 kwietnia 2007, wniosła o przyjęcie przez Sejm poprawki dotyczącej gospodarki leśnej. W konsekwencji Sejm na posiedzeniu w dniu 13 kwietnia 2007 przegłosował część proponowanych przez Senat poprawek, w tym poprawkę dotyczącą wyłączenia stosowania ustawy szkodowej do gospodarki leśnej prowadzonej zgodnie z zasadami trwale zrównoważonej gospodarki leśnej, o której mowa w ustawie z dnia 28 września 1991 r. o lasach. Ocena zgodności ustawy szkodowej z dyrektywą 2004/35/WE Zestawienie art. 5 pkt 2 ustawy szkodowej z przepisami dyrektywy 2004/35/WE prowadzi do wniosku, że polski ustawodawca zawęził zakres zastosowania odpowiedzialności za szkody w środowisku w stosunku do reżimu ukształtowanego przepisami prawa unijnego. Ustawa szkodowa wyłącza spod mechanizmu odpowiedzialności działania w zakresie gospodarki leśnej. Z definicji zawartej w art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o lasach wynika, że gospodarka leśna obejmuje działalność leśną w zakresie urządzania, ochrony i zagospodarowania lasu, utrzymania i powiększania zasobów i upraw leśnych, gospodarowania zwierzyną, pozyskiwania - z wyjątkiem skupu - drewna, żywicy, choinek, karpiny, kory, igliwia, zwierzyny oraz 9 Ibidem. 10 Opinie i Ekspertyzy nr 72, OE-72/ Druk nr 384 Z, Senat Rzeczypospolitej Polskiej VI Kadencja, 29 marca 2007 r. 12 Pismo z 11 kwietnia 2007, nr: Min.EOT/ 863/DP/ 2007/ jk. 4

5 płodów runa leśnego, a także sprzedaż tych produktów oraz realizację pozaprodukcyjnych funkcji lasu. Działalność ta niewątpliwie wiąże się z ingerencją w stan środowiska naturalnego i może prowadzić do negatywnego oddziaływania w szczególności dotyczącej gatunków chronionych i chronionych siedlisk przyrodniczych. Drugim elementem wyłączenia zapisanego w art. 5 pkt 2 ustawy szkodowej jest prowadzenie gospodarki leśnej w zgodzie z zasadami trwale zrównoważonej gospodarki leśnej. Trwale zrównoważoną gospodarkę leśną zdefiniowano w ustawie o lasach jako działalność zmierzającą do ukształtowania struktury lasów i ich wykorzystania w sposób i tempie zapewniającym trwałe zachowanie ich bogactwa biologicznego, wysokiej produkcyjności oraz potencjału regeneracyjnego, żywotności i zdolności do wypełniania, teraz i w przyszłości, wszystkich ważnych ochronnych, gospodarczych i socjalnych funkcji na poziomie lokalnym, narodowym i globalnym, bez szkody dla innych ekosystemów (art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy o lasach). Można przyjąć, że trwale zrównoważona gospodarka leśna nawiązująca do zasady zrównoważonego rozwoju 13 - z założenia nie powinna prowadzić do powstawania szkód w środowisku, w szczególności w gatunkach chronionych lub chronionych siedliskach przyrodniczych. Niemniej jednak, nie da się wykluczyć, że pewne działania mieszczące się w zakresie gospodarki leśnej, w szczególności pozyskiwanie drewna, mogą wywołać negatywne zmiany w stanie środowiska, o których mowa w ustawie szkodowej. Jak się wydaje, treść art. 5 pkt 2 ustawy szkodowej może zamykać drogę do naprawienia tego rodzaju szkód w trybie opisanym ustawą. Dochodzi zatem do wyłączenia określonego typu działalności, o bardzo szerokim zakresie spod reżimu odpowiedzialności opisanego w ustawie szkodowej. Nie oznacza to oczywiście wyłączenia jakiejkolwiek odpowiedzialności prawnej. Wciąż zastosowanie mogą mieć bowiem odpowiednie przepisy ustawy o ochronie przyrody 14 czy Kodeksu karnego 15. Ponadto, należy wziąć pod uwagę przepisy ustawy o lasach, która w art. 11 przewiduje, że: Jednostka organizacyjna, osoba fizyczna lub prawna odpowiedzialna za powstanie szkody w lasach jest obowiązana do jej naprawienia według zasad określonych w Kodeksie cywilnym. Jest to zatem typowa odpowiedzialność cywilna. Abstrahując od szczegółowych zasad naprawienia szkody w lasach 16, należy wyraźnie wskazać, że jest to instrument nastawiony na odmienne cele i realizujący inne interesy niż odpowiedzialność za szkody w środowisku uregulowana w dyrektywie 2004/35/WE oraz ustawie szkodowej. Odpowiedzialność cywilna ma na celu ochronę interesów poszkodowanego (właściciela lasu) i zrekompensować jego straty majątkowe. Nie jest natomiast celem reżimu odpowiedzialności uregulowanego przepisami Kodeksu cywilnego ochrona zasobów przyrodniczych. Cele ekologiczne w tym przypadku mogą być realizowane jedynie niejako przy okazji i w ograniczonym 13 Bartosz Rakoczy, Ustawa o lasach. Komentarz, LEX Por. art. art. 127 ustawy o ochronie przyrody. 15 Por. w szczególności art. art. 181 Kodeksu karnego. 16 Szerzej zob. Bartosz Rakoczy, Wybrane problemy prawa leśnego, Oficyna

6 zakresie. Odpowiedzialność cywilna nie może służyc zatem jako substytut czy też równoważna formuła odpowiedzialności w stosunku do reżimu odpowiedzialności za szkody w środowisku. Oba te mechanizmy prawne winny koegzystować w polskim prawodawstwie i być dostępne niezależnie od siebie. W takim stanie rzeczy, wyłączenie odpowiedzialności za szkody w środowisku w stosunku do działań mieszczących się w ramach gospodarki leśnej tworzy istotną lukę. Nie sposób przy tym wskazać w dyrektywie 2004/35/WE przepisu, którego nawet najbardziej ekstensywna interpretacja pozwalałaby na sformułowanie w prawie krajowym tego rodzaju wyłączenia 17. Nie znajduje ono również oparcia w innych przesłankach. Ustawodawca nie wskazał argumentów, które przemawiałaby za odmiennym, uprzywilejowanym traktowaniem gospodarki leśnej w stosunku do innych rodzajów działalności. W tym świetle, należy się przychylić do poglądu wskazującego na niezgodność art. 5 pkt 2 ustawy szkodowej z dyrektywą 2004/35/WE, w szczególności przewidzianego w niej katalogu wyłączeń od odpowiedzialności za szkody w środowisku 18. Należy przy tym wskazać, że problem ten ma również istotny wymiar praktyczny. Jak zwrócono uwagę w opinii ClientEarth z lutego 2011 r. 19, przedmiotem poważnej troski środowisk ekologicznych w Polsce jest pozyskiwanie drewna w okresie lęgowym ptaków, co może prowadzić do ich płoszenia, niepokojenia czy niszczenia gniazd. Taka działalność, która w świetle opinii organizacji ekologicznych była prowadzona w ostatnich latach, winna być oceniana z punktu widzenia odpowiedzialności za szkody w środowisku (ściśle: w gatunkach chronionych). Wyłączenie zawarte w art. 5 pkt 2 ustawy szkodowej zdaje się to wykluczać. Konkluzje W ocenie ClientEarth, wyłączenie z odpowiedzialności uregulowanej w ustawie szkodowej działalności określonej jako gospodarka leśna prowadzona zgodnie z zasadami trwale zrównoważonej gospodarki leśnej, o której mowa w ustawie (...) o lasach jest niezgodne z przepisami dyrektywy 2004/35/WE. Uchylenie art. 5 pkt 2 ustawy szkodowej wydaje się w tej sytuacji nieodzowne dla zapewnienia spójności polskiego systemu odpowiedzialności za szkody w środowisku z regulacją unijną. W przeciwnym razie, skuteczność mechanizmu odpowiedzialności za szkody w środowisku pozostanie istotnie ograniczona. Należy również wziąć pod 17 Taki pogląd wyrażają również: Jerzy Jendrośka, Magdalena Bar, Transposition of the Directive 2004/35/EC in Poland. Artykuł dostępny jest na stronie internetowej: Poland%20_ _.pdf. 18 Taki pogląd wyrażają również: Jerzy Jendrośka, Magdalena Bar, Transposition of the Directive 2004/35/EC in Poland. Artykuł dostępny jest na stronie internetowej: Poland%20_ _.pdf; Andrzej Kepel, Niezauważona rewolucja. Dyrektywa Odpowiedzialnościowa już obowiązuje, Salamandra 2007, nr ClientEarth, Ograniczenia w prowadzeniu gospodarki leśnej w okresie lęgowym ptaków. Opinia prawna, luty

7 uwagę ewentualne pociągnięcie Polski do odpowiedzialności w związku z wadliwą implementacją dyrektywy 2004/35/WE. Z poważaniem, Dr Marcin Stoczkiewicz Starszy prawnik, ClientEarth Poland Dawid Sześciło Prawnik, ClientEarth Poland

Plan Urządzenia Lasu

Plan Urządzenia Lasu - podstawa prawna opracowania oraz cel i znaczenie PUL Ustroń Jaszowiec 24-25 marca 2010r. Tematy: 1. Ogólnie o Planie Urządzenia Lasu, 2. Podstawa prawna opracowania, 3. Cel i znaczenie PUL Plan Urządzenia

Bardziej szczegółowo

Szkody na obszarach Natura 2000

Szkody na obszarach Natura 2000 Szkody na obszarach Natura 2000 Paulina Kupczyk kancelaria Ochrona Środowiska i działalno inwestycyjna Konsulting Szkolenie Interwencje ekologiczne w obronie ostoi Natura 2000 w ramach projektu Ogólnopolskiego

Bardziej szczegółowo

USTAWA O ZAPOBIEGANIU I NAPRAWIE SZKÓD W ŚRODOWISKU

USTAWA O ZAPOBIEGANIU I NAPRAWIE SZKÓD W ŚRODOWISKU PAULINA KUPCZYK Dr DIANA TRZCIŃSKA USTAWA O ZAPOBIEGANIU I NAPRAWIE SZKÓD W ŚRODOWISKU Źródła prawa Dyrektywa 2004/35/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21 kwietnia 2004 r. w sprawie odpowiedzialności

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym

USTAWA z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym Kancelaria Sejmu s. 1/1 USTAWA z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym Art. 1. 1. Opodatkowaniu podatkiem leśnym podlegają określone w ustawie lasy, z wyjątkiem lasów zajętych na wykonywanie innej

Bardziej szczegółowo

Dz.U pokaż informacje o zmianach (10) zm. art

Dz.U pokaż informacje o zmianach (10) zm. art Dz.U.2002.200.1682 pokaż informacje o zmianach (10) zm. art. 5 2011.01.01 Dz.U.2010.226.1475 USTAWA z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym. (Dz. U. z dnia 30 listopada 2002 r.) monografie Art.

Bardziej szczegółowo

Dz.U USTAWA. z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym. (Dz. U. z dnia 30 listopada 2002 r.)

Dz.U USTAWA. z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym. (Dz. U. z dnia 30 listopada 2002 r.) Dz.U.02.200.1682 Dz.U.02.200.1682 2003.01.01 zm. Dz.U.02.216.1826 2005.09.01 zm. Dz.U.05.164.1365 2006.01.01 zm. Dz.U.05.179.1484 USTAWA z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym. (Dz. U. z dnia

Bardziej szczegółowo

Dz.U. 2002 Nr 200 poz. 1682. USTAWA z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym

Dz.U. 2002 Nr 200 poz. 1682. USTAWA z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym Kancelaria Sejmu s. 1/5 Dz.U. 2002 Nr 200 poz. 1682 USTAWA z dnia 30 października 2002 r. Opracowano na podstawie: t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 465. o podatku leśnym Art. 1. 1. Opodatkowaniu podatkiem leśnym

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy Kodeks cywilny (druk nr 880).

- o zmianie ustawy Kodeks cywilny (druk nr 880). SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ V kadencja Prezes Rady Ministrów DMPiA - 140-19 (2) /07 Warszawa, 1 lutego 2007 r. Pan Marek Jurek Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Uprzejmie przekazuję stanowisko

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy - Kodeks karny.

- o zmianie ustawy - Kodeks karny. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Marszałek Senatu Druk nr 3207 Warszawa, 15 czerwca 2010 r. Pan Bronisław Komorowski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Szanowny Panie Marszałku! Zgodnie

Bardziej szczegółowo

Opinia do (druk nr 155) zapewnienie. ciążącym r. przepisy. kontroli. z dnia

Opinia do (druk nr 155) zapewnienie. ciążącym r. przepisy. kontroli. z dnia Warszawa, dnia 23 lipca 2012 r. Opinia do ustawy o zmianie ustawy o ochronie przyrody oraz niektórych n innych ustaw (druk nr 155) I. Cel i przedmiot ustawy Przedmiotowa ustawaa ma na celuu prawidłową

Bardziej szczegółowo

Druk nr 580 Warszawa, 12 maja 2006 r.

Druk nr 580 Warszawa, 12 maja 2006 r. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ V kadencja Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Druk nr 580 Warszawa, 12 maja 2006 r. Pan Marek Jurek Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Na podstawie art. 235 ust.

Bardziej szczegółowo

UWARUNKOWANIA PRAWNE REMEDIACJI GLEB W POLSCE

UWARUNKOWANIA PRAWNE REMEDIACJI GLEB W POLSCE UWARUNKOWANIA PRAWNE REMEDIACJI GLEB W POLSCE Joanna Kwapisz Główny specjalista Tel. 22 57 92 274 Departament Gospodarki Odpadami Obowiązujące Ochrona powierzchni regulacje ziemi prawne Poziom UE: Dyrektywa

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy o Policji, ustawy o Straży Granicznej oraz ustawy o Służbie Więziennej.

- o zmianie ustawy o Policji, ustawy o Straży Granicznej oraz ustawy o Służbie Więziennej. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Marszałek Senatu Druk nr 4147 Warszawa, 14 stycznia 2011 r. Pan Grzegorz Schetyna Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Szanowny Panie Marszałku Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Druk nr 2089 Warszawa, 31 lipca 2007 r.

Druk nr 2089 Warszawa, 31 lipca 2007 r. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ V kadencja Marszałek Senatu Druk nr 2089 Warszawa, 31 lipca 2007 r. Pan Ludwik Dorn Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Szanowny Panie Marszałku Zgodnie z art. 118

Bardziej szczegółowo

Dz.U. 2002 Nr 200 poz. 1682 USTAWA. z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym

Dz.U. 2002 Nr 200 poz. 1682 USTAWA. z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym Kancelaria Sejmu s. 1/7 Dz.U. 2002 Nr 200 poz. 1682 USTAWA z dnia 30 października 2002 r. Opracowano na podstawie: t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 465, z 2015 r. poz. 1045. o podatku leśnym Art. 1. 1. Opodatkowaniu

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy - Kodeks postępowania karnego.

- o zmianie ustawy - Kodeks postępowania karnego. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ V kadencja Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Druk nr 581 Warszawa, 12 maja 2006 r. Pan Marek Jurek Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Na podstawie art. 118 ust.

Bardziej szczegółowo

Druk nr 4355 Warszawa, 10 czerwca 2011 r.

Druk nr 4355 Warszawa, 10 czerwca 2011 r. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Druk nr 4355 Warszawa, 10 czerwca 2011 r. Pan Grzegorz Schetyna Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Szanowny Panie Marszałku

Bardziej szczegółowo

Zapis stenograficzny (2153) 191. posiedzenie Komisji Rodziny i Polityki Społecznej w dniu 13 kwietnia 2011 r.

Zapis stenograficzny (2153) 191. posiedzenie Komisji Rodziny i Polityki Społecznej w dniu 13 kwietnia 2011 r. ISSN 1643-2851 SENAT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Zapis stenograficzny (2153) 191. posiedzenie Komisji Rodziny i Polityki Społecznej w dniu 13 kwietnia 2011 r. VII kadencja Porządek obrad: 1. Rozpatrzenie

Bardziej szczegółowo

Opinia do ustawy o zmianie ustawy Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw (druk nr 656)

Opinia do ustawy o zmianie ustawy Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw (druk nr 656) Warszawa, dnia 25 czerwca 2014 r. Opinia do ustawy o zmianie ustawy Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw (druk nr 656) I. Cel i przedmiot ustawy Opiniowana ustawa ma na celu przede wszystkim

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy - Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw.

- o zmianie ustawy - Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Marszałek Senatu Druk nr 2211 Warszawa, 25 czerwca 2009 r. Pan Bronisław Komorowski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Szanowny Panie Marszałku Zgodnie

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XLIV/472/2014 RADY GMINY PODEGRODZIE. z dnia 26 sierpnia 2014 r.

UCHWAŁA NR XLIV/472/2014 RADY GMINY PODEGRODZIE. z dnia 26 sierpnia 2014 r. UCHWAŁA NR XLIV/472/2014 RADY GMINY PODEGRODZIE z dnia 26 sierpnia 2014 r. w sprawie ustalenia wzoru deklaracji na podatek leśny i wzoru informacji o lasach Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 8, art. 40 ust.

Bardziej szczegółowo

Zasady kształtowania i ochrony lasów

Zasady kształtowania i ochrony lasów Zasady kształtowania i ochrony lasów Las jako naturalny element środowiska jest zasobem przyrodniczym warunkującym utrzymanie równowagi ekologicznej w skali lokalnej i na dużych obszarach - regionów, krajów

Bardziej szczegółowo

Opinia do ustawy o zmianie ustawy Kodeks cywilny, ustawy Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze (druk nr 900)

Opinia do ustawy o zmianie ustawy Kodeks cywilny, ustawy Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze (druk nr 900) Warszawa, dnia 30 czerwca 2010 r. Opinia do ustawy o zmianie ustawy Kodeks cywilny, ustawy Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze (druk nr 900) I. Cel i przedmiot ustawy

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy - Kodeks cywilny.

- o zmianie ustawy - Kodeks cywilny. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ V kadencja Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Druk nr 880 Warszawa, 16 sierpnia 2006 r. Pan Marek Jurek Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Na podstawie art. 118 ust.

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. Sygn. akt III CZP 14/13. Dnia 5 kwietnia 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie :

POSTANOWIENIE. Sygn. akt III CZP 14/13. Dnia 5 kwietnia 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie : Sygn. akt III CZP 14/13 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 5 kwietnia 2013 r. SSN Krzysztof Strzelczyk (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Anna Owczarek SSN Maria Szulc w sprawie z powództwa

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy - Kodeks karny skarbowy.

- o zmianie ustawy - Kodeks karny skarbowy. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Marszałek Senatu Druk nr 3858 Warszawa, 22 grudnia 2010 r. Pan Grzegorz Schetyna Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Szanowny Panie Marszałku! Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Przepisy o ochronie przyrody

Przepisy o ochronie przyrody Przepisy o ochronie przyrody Paulina Kupczyk kancelaria Ochrona Środowiska i działalno inwestycyjna Konsulting Szkolenie Interwencje ekologiczne w obronie ostoi Natura 2000 w ramach projektu Ogólnopolskiego

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 19 maja 2009 r.

Warszawa, dnia 19 maja 2009 r. Warszawa, dnia 19 maja 2009 r. Opinia do ustawy o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu wprowadzaniu do obrotu finansowego wartości majątkowych pochodzących z nielegalnych lub nieujawnionych źródeł oraz o

Bardziej szczegółowo

Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa

Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa A A 1. Wstęp Prawo ochrony środowiska tworzą akty prawne o różnej randze. Najwyższym z nich jest Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej, uchwalona w 1997

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia 2008 r. w sprawie kryteriów oceny, czy w danym przypadku wystąpiła szkoda w środowisku

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia 2008 r. w sprawie kryteriów oceny, czy w danym przypadku wystąpiła szkoda w środowisku ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia 2008 r. w sprawie kryteriów oceny, czy w danym przypadku wystąpiła szkoda w środowisku Na podstawie art. 10 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu

Bardziej szczegółowo

wyrok, w którym orzekł, że Rzeczypospolita Polska uchybiła zobowiązaniom ciążącym na niej na mocy art. 31 ust. 3 lit. b) tej dyrektywy.

wyrok, w którym orzekł, że Rzeczypospolita Polska uchybiła zobowiązaniom ciążącym na niej na mocy art. 31 ust. 3 lit. b) tej dyrektywy. UZASADNIENIE Projekt ustawy o zmianie ustawy o mikroorganizmach i organizmach genetycznie zmodyfikowanych oraz niektórych innych ustaw dokonuje nowelizacji obowiązującej obecnie ustawy z dnia 22 czerwca

Bardziej szczegółowo

FORUM DEBATY PUBLICZNEJ SPRAWNE I SŁUŻEBNE PAŃSTWO VII SEMINARIUM EKSPERCKIE SYSTEM STANOWIENIA PRAWA SYSTEM ŹRÓDEŁ PRAWA

FORUM DEBATY PUBLICZNEJ SPRAWNE I SŁUŻEBNE PAŃSTWO VII SEMINARIUM EKSPERCKIE SYSTEM STANOWIENIA PRAWA SYSTEM ŹRÓDEŁ PRAWA FORUM DEBATY PUBLICZNEJ SPRAWNE I SŁUŻEBNE PAŃSTWO VII SEMINARIUM EKSPERCKIE SYSTEM STANOWIENIA PRAWA SYSTEM ŹRÓDEŁ PRAWA Prof. zw. dr hab. Piotr Winczorek Prof. UW dr hab. Tomasz Stawecki System źródeł

Bardziej szczegółowo

www.ergohestia.pl EKO Hestia

www.ergohestia.pl EKO Hestia EKO Hestia Ubezpieczenie odpowiedzialności za szkody w środowisku - nowy zakres z myślą o jeszcze szerszej ochronie 30 kwietnia 2007 roku weszła w życie Ustawa o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 7 maja 1999 r.

USTAWA z dnia 7 maja 1999 r. Kancelaria Sejmu s. 1/5 USTAWA z dnia 7 maja 1999 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy Policji, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Więziennej i Agencji

Bardziej szczegółowo

Dz.U Nr 53 poz. 548 USTAWA. z dnia 7 maja 1999 r.

Dz.U Nr 53 poz. 548 USTAWA. z dnia 7 maja 1999 r. Dz.U. 1999 Nr 53 poz. 548 USTAWA Opracowano na podstawie t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 620. z dnia 7 maja 1999 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy Policji, Straży Granicznej, Służby Celnej,

Bardziej szczegółowo

Zapis stenograficzny (882) 93. posiedzenie Komisji Rolnictwa i Ochrony Środowiska w dniu 4 września 2007 r.

Zapis stenograficzny (882) 93. posiedzenie Komisji Rolnictwa i Ochrony Środowiska w dniu 4 września 2007 r. ISSN 1643-2851 SENAT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Zapis stenograficzny (882) 93. posiedzenie Komisji Rolnictwa i Ochrony Środowiska w dniu 4 września 2007 r. VI kadencja Porządek obrad: 1. Rozpatrzenie ustawy

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 7 maja 1999 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy Policji,

USTAWA. z dnia 7 maja 1999 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy Policji, Odpowiedzialność majątkowa funkcjonariuszy Policji, Straży Granicznej, Służby Celnej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Więziennej, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu,

Bardziej szczegółowo

Planowanie przestrzenne jako instrument ochrony środowiska. Aspekty prawne

Planowanie przestrzenne jako instrument ochrony środowiska. Aspekty prawne Planowanie przestrzenne jako instrument ochrony środowiska. Aspekty prawne Kraków 27 stycznia 2010 r. Źródła prawa Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (2003); Ustawa o ochronie przyrody

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 26 maja 2015 r.

Warszawa, dnia 26 maja 2015 r. Warszawa, dnia 26 maja 2015 r. Opinia do ustawy o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi oraz ustawy o wspieraniu przedsiębiorców dotkniętych skutkami powodzi

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 25 maja 2001 r. o odpowiedzialności majątkowej żołnierzy. Rozdział 1 Przepisy ogólne

USTAWA z dnia 25 maja 2001 r. o odpowiedzialności majątkowej żołnierzy. Rozdział 1 Przepisy ogólne Kancelaria Sejmu s. 1/6 USTAWA z dnia 25 maja 2001 r. Opracowano na podstawie: Dz.U. z 2001 r. Nr 89, poz. 967 o odpowiedzialności majątkowej żołnierzy Rozdział 1 Przepisy ogólne Art. 1. 1. Ustawa określa

Bardziej szczegółowo

Zagospodarowanie wód opadowych na terenach miejskich w świetle planowanych zmian legislacyjnych. Michał Behnke

Zagospodarowanie wód opadowych na terenach miejskich w świetle planowanych zmian legislacyjnych. Michał Behnke Zagospodarowanie wód opadowych na terenach miejskich w świetle planowanych zmian legislacyjnych Michał Behnke 20.01.2017 1 Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne Rozporządzenie Ministra Środowiska

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy - Prawo budowlane.

- o zmianie ustawy - Prawo budowlane. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Marszałek Senatu Druk nr 2950 Warszawa, 13 marca 2010 r. Pan Bronisław Komorowski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Szanowny Panie Marszałku Zgodnie z

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego

- o zmianie ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Marszałek Senatu Druk nr 1745 Warszawa, 5 lutego 2009 r. Pan Bronisław Komorowski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Szanowny Panie Marszałku! Zgodnie

Bardziej szczegółowo

Ekologiczna ścieżka edukacyjna

Ekologiczna ścieżka edukacyjna Ekologiczna ścieżka edukacyjna Lp. Treści ogólne Treści szczegółowe Osiągnięcia przedmiot klasa 1. Ekonomiczne i społeczne aspekty Uczeń potrafi: związków między człowiekiem i jego działalnością a środowiskiem.wartość

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy - Prawo zamówień publicznych oraz ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych.

- o zmianie ustawy - Prawo zamówień publicznych oraz ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Druk nr 3158 Warszawa, 9 czerwca 2010 r. Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Na podstawie art. 118 ust. 1 w zw. z art.

Bardziej szczegółowo

Dr Anna Fogel. Instytut Gospodarki Przestrzennej i Mieszkalnictwa Warszawa

Dr Anna Fogel. Instytut Gospodarki Przestrzennej i Mieszkalnictwa Warszawa Dr Anna Fogel Instytut Gospodarki Przestrzennej i Mieszkalnictwa Warszawa Prawne uwarunkowania poddawania terenów ochronie instrumenty odszkodowawcze i roszczenie o wykup nieruchomości Przyroda a teren

Bardziej szczegółowo

Klub Przyrodników. Świebodzin, 19 sierpnia 2011 r. wg rozdzielnika

Klub Przyrodników. Świebodzin, 19 sierpnia 2011 r. wg rozdzielnika Klub Przyrodników ul. 1 Maja 22, 66-200-Świebodzin Konto: BZ WBK SA o/świebodzin nr 28 1090 1593 0000 0001 0243 0645 tel./fax 068 3828236, e-mail: kp@kp.org.pl, http:// www.kp.org.pl Świebodzin, 19 sierpnia

Bardziej szczegółowo

Opinia do ustawy o zmianie ustawy o organizmach genetycznie zmodyfikowanych oraz niektórych innych ustaw. (druk nr 782)

Opinia do ustawy o zmianie ustawy o organizmach genetycznie zmodyfikowanych oraz niektórych innych ustaw. (druk nr 782) Warszawa, dnia 10 grudnia 2014 r. Opinia do ustawy o zmianie ustawy o organizmach genetycznie zmodyfikowanych oraz niektórych innych ustaw (druk nr 782) I. Cel i przedmiot ustawy Zasadniczym celem ustawy

Bardziej szczegółowo

Opinia do ustawy o zmianie ustawy Kodeks karny oraz ustawy o Policji (druk nr 1009)

Opinia do ustawy o zmianie ustawy Kodeks karny oraz ustawy o Policji (druk nr 1009) Warszawa, dnia 29 października 2010 r. Opinia do ustawy o zmianie ustawy Kodeks karny oraz ustawy o Policji (druk nr 1009) I. Cel i przedmiot ustawy Przedłożona Senatowi ustawa zmierza do zrealizowania

Bardziej szczegółowo

Obsługa prawniczych baz danych Zajęcia nr 2

Obsługa prawniczych baz danych Zajęcia nr 2 Obsługa prawniczych baz danych Zajęcia nr 2 http://www.dziennikiurzedowe.gov.pl/ Prace legislacyjne Polski System Prawny semestr zimowy 2015/2016 Dr Sylwia Kotecka CBKE WPAiE, UWr System źródeł prawa Wejdź

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 6 maja 2015 r. Poz. 620 OBWIESZCZENIE MARSZAŁKA SEJMU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia 23 kwietnia 2015 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu

Bardziej szczegółowo

Druk nr 4254 Warszawa, 25 maja 2011 r.

Druk nr 4254 Warszawa, 25 maja 2011 r. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Prezes Rady Ministrów RM 10-46-11 Druk nr 4254 Warszawa, 25 maja 2011 r. Pan Grzegorz Schetyna Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Szanowny Panie Marszałku

Bardziej szczegółowo

PRAWO. mgr Anna Kuchciak 2015/2016

PRAWO. mgr Anna Kuchciak 2015/2016 PRAWO KONSTYTUCYJNE mgr Anna Kuchciak 2015/2016 Art. 228 Konstytucji RP S TA N Y N A D Z W Y C Z A J N E Rozdział XI Konstytucji RP Stany nadzwyczajne 1. W sytuacjach szczególnych zagrożeń, jeżeli zwykłe

Bardziej szczegółowo

Kancelaria Senatu Biuro Analiz i Dokumentacji

Kancelaria Senatu Biuro Analiz i Dokumentacji Prezentacja Danuta Małgorzata Korzeniowska Kierownik Działu Analiz i Opracowań Tematycznych Wsparcie eksperckie Biur Senatorskich przez Prace biura oraz elektroniczny dostęp do prac jest przygotowane

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy o wykonywaniu inicjatywy ustawodawczej przez obywateli.

- o zmianie ustawy o wykonywaniu inicjatywy ustawodawczej przez obywateli. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Marszałek Senatu Druk nr 926 Warszawa, 27 czerwca 2008 r. Szanowny Panie Marszałku Pan Bronisław Komorowski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Zgodnie

Bardziej szczegółowo

STUDIA PODYPLOMOWE "OCHRONA ŚRODOWISKA W PRAWIE UNII EUROPEJSKIEJ I W PRAWIE POLSKIM

STUDIA PODYPLOMOWE OCHRONA ŚRODOWISKA W PRAWIE UNII EUROPEJSKIEJ I W PRAWIE POLSKIM 1 2 1 2 ODPOWIEDZIALNOŚĆ W PRAWIE OCHRONY ŚRODOWISKA Prof. dr hab. Bartosz Rakoczy 15 listopada 2014 r. 1. Pojęcie i rodzaje odpowiedzialności prawnej Odpowiedzialność prawna jest to ponoszenie konsekwencji

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej.

- o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Druk nr 1293 Warszawa, 1 października 2008 r. Pan Bronisław Komorowski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Na podstawie art. 118 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej

Bardziej szczegółowo

PARLAMENT EUROPEJSKI

PARLAMENT EUROPEJSKI PARLAMENT EUROPEJSKI 2004 Komisja Petycji 2009 25.11.2008 KOMUNIKAT DLA POSŁÓW Dotyczy: Petycji 0653/2005, którą złożyła Marion Locker (Niemcy) w imieniu Austriackiego Stowarzyszenia Obrony Praw Zwierząt,

Bardziej szczegółowo

31 ZARZĄDZENIE NR 429 KOMENDANTA GŁÓWNEGO POLICJI

31 ZARZĄDZENIE NR 429 KOMENDANTA GŁÓWNEGO POLICJI 31 ZARZĄDZENIE NR 429 KOMENDANTA GŁÓWNEGO POLICJI z dnia 17 kwietnia 2009 r. zmieniające zarządzenie w sprawie metodyki wykonywania przez Policję czynności administracyjno-porządkowych w zakresie wykrywania

Bardziej szczegółowo

Zasady gospodarki leśnej a zasada zrównoważonego rozwoju

Zasady gospodarki leśnej a zasada zrównoważonego rozwoju Martyna Walas Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu Zasady gospodarki leśnej a zasada zrównoważonego rozwoju Zgodnie z zasadą 1 Deklaracji Konferencji Narodów Zjednoczonych Środowisko i Rozwój przyjętej

Bardziej szczegółowo

Jerzy Jendrośka Polityka energetyczna i ochrona środowiska w Unii Europejskiej:

Jerzy Jendrośka Polityka energetyczna i ochrona środowiska w Unii Europejskiej: Jerzy Jendrośka Polityka energetyczna i ochrona środowiska w Unii Europejskiej: uwarunkowania prawne Efektywność energetyczna w budownictwie i przemyśle Wrocław, 14-15 listopada 2012 Zagadnienia Prawo

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 17 kwietnia 2013 r. Poz. 465

Warszawa, dnia 17 kwietnia 2013 r. Poz. 465 Warszawa, dnia 17 kwietnia 2013 r. Poz. 465 OBWIESZCZENIE MARSZAŁKA SEJMU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia 20 lutego 2013 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o podatku leśnym 1. Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Opinia do ustawy o zmianie ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. (druk nr 913)

Opinia do ustawy o zmianie ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. (druk nr 913) Warszawa, dnia 18 maja 2015 r. Opinia do ustawy o zmianie ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne (druk nr 913) I. Cel i przedmiot ustawy Ustawa z dnia 15 maja o zmianie ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne

Bardziej szczegółowo

Bibliografia. Akty prawne

Bibliografia. Akty prawne Bibliografia Akty prawne 1. Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska Dz. U. Nr 62, poz. 627; 2. Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. O ochronie przyrody Dz. U. Nr 92, poz. 880; 3. Ustawa

Bardziej szczegółowo

Opinia o ustawie o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi. (druk nr 354)

Opinia o ustawie o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi. (druk nr 354) Warszawa, dnia 22 maja 2013 r. Opinia o ustawie o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (druk nr 354) I. Cel i przedmiot ustawy Opiniowana ustawa zastępuje dotychczas obowiązującą ustawę z

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz ustawy o transporcie drogowym.

- o zmianie ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz ustawy o transporcie drogowym. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Marszałek Senatu Druk nr 1304 Warszawa, 17 października 2008 r. Pan Bronisław Komorowski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Szanowny Panie Marszałku Zgodnie

Bardziej szczegółowo

Konstytucja wk r. Prezydent cd

Konstytucja wk r. Prezydent cd Konstytucja wk 8 10.05.2009r. Prezydent cd Prezydent RP pełni funkcję arbitra. Przyjęcie tej koncepcji oznacza, że w przypadku zakłócenia wzajemnych stosunków między rządem a Sejmem, Prezydent powinien

Bardziej szczegółowo

Opinia do ustawy o zmianie ustawy o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec

Opinia do ustawy o zmianie ustawy o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec Warszawa, dnia 15 lipca 2015 r. Opinia do ustawy o zmianie ustawy o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego (druk

Bardziej szczegółowo

Zapis stenograficzny (334) 18. posiedzenie Komisji Obrony Narodowej w dniu 10 lipca 2008 r.

Zapis stenograficzny (334) 18. posiedzenie Komisji Obrony Narodowej w dniu 10 lipca 2008 r. ISSN 1643-2851 SENAT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Zapis stenograficzny (334) 18. posiedzenie Komisji Obrony Narodowej w dniu 10 lipca 2008 r. VII kadencja Porządek obrad: 1. Rozpatrzenie wniosków zgłoszonych

Bardziej szczegółowo

Spis treści. 3. Prace nad regulacjami ustawowymi po wejściu w życie

Spis treści. 3. Prace nad regulacjami ustawowymi po wejściu w życie Spis treści 1. WPROWADZENIE...................................................... 13 1.1. Uwagi wstępne...................................................... 13 1.2. Dyskusje konstytucjonalistów (2003

Bardziej szczegółowo

Marek Michalak. RZECZPOSPOLITA POLSKA Warszawa, września 2013 roku Rzecznik Praw Dziecka. ZSR SOO/l 3/2013/ER

Marek Michalak. RZECZPOSPOLITA POLSKA Warszawa, września 2013 roku Rzecznik Praw Dziecka. ZSR SOO/l 3/2013/ER Kodeks S RZECZPOSPOLITA POLSKA Warszawa, września 2013 roku Rzecznik Praw Dziecka Marek Michalak ul. Przemysłowa 30132, 00-450 Warszawa ZSR SOO/l 3/2013/ER Pan Marek Biernacki Minister Sprawiedliwości

Bardziej szczegółowo

Druk nr 1645 Warszawa, 6 czerwca 2013 r.

Druk nr 1645 Warszawa, 6 czerwca 2013 r. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VII kadencja Marszałek Senatu Druk nr 1645 Warszawa, 6 czerwca 2013 r. Pani Ewa Kopacz Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Szanowna Pani Marszałek Zgodnie z art. 118

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie 1) Rozdział 1 Przepisy ogólne

USTAWA z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie 1) Rozdział 1 Przepisy ogólne Kancelaria Sejmu s. 1/21 USTAWA z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie 1) Opracowano na podstawie: Dz.U. z 2007 r. Nr 75, poz. 493. Rozdział 1 Przepisy ogólne Art.

Bardziej szczegółowo

ZAPIS STENOGRAFICZNY. Posiedzenie Komisji Budżetu i Finansów Publicznych (103.) w dniu 8 sierpnia 2013 r. VIII kadencja

ZAPIS STENOGRAFICZNY. Posiedzenie Komisji Budżetu i Finansów Publicznych (103.) w dniu 8 sierpnia 2013 r. VIII kadencja ZAPIS STENOGRAFICZNY Posiedzenie Komisji Budżetu i Finansów Publicznych (103.) w dniu 8 sierpnia 2013 r. VIII kadencja Porządek obrad: 1. Rozpatrzenie wniosków zgłoszonych na 38. posiedzeniu Senatu do

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy o Banku Gospodarstwa Krajowego oraz niektórych innych ustaw (druk nr 3479).

- o zmianie ustawy o Banku Gospodarstwa Krajowego oraz niektórych innych ustaw (druk nr 3479). SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Prezes Rady Ministrów DSPA-140 143(5)/10 Warszawa, 23 listopada 2010 r. Pan Grzegorz Schetyna Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Przekazuję przyjęte przez

Bardziej szczegółowo

Bibliografia. Akty prawne

Bibliografia. Akty prawne Bibliografia Akty prawne 1. Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska Dz. U. Nr 62, poz. 627; 2. Ustawa z dnia 18 lipca 2001 roku Prawo wodne. Dz. U. Nr 115, poz. 1229; 3. Ustawa z dnia

Bardziej szczegółowo

Data odniesienia. Wpisany przez Andrzej Okrasiński

Data odniesienia. Wpisany przez Andrzej Okrasiński Polskie instytucje podatkowe nie są zobowiązane do zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych operacji polegającej na podniesieniu kapitału zakładowego. Dotyczy to tzw. metody aportowej. Polskie

Bardziej szczegółowo

ŚRODOWISKA NATURALNEGO I OCHRONY PRZYRODY Termin: 24 czerwca 2014 r. SESJA 1

ŚRODOWISKA NATURALNEGO I OCHRONY PRZYRODY Termin: 24 czerwca 2014 r. SESJA 1 Panel Ekspertów OCHRONA LASY I GOSPODARKA LEŚNA JAKO NARZĘDZIA KSZTAŁTOWANIA ŚRODOWISKA NATURALNEGO I OCHRONY PRZYRODY Termin: 24 czerwca 2014 r. SESJA 1 MIEJSCE LASÓW I LEŚNICTWA W POLSKIM SYSTEMIE OCHRONY

Bardziej szczegółowo

U C H W A Ł A SENATU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. z dnia 7 lutego 2008 r.

U C H W A Ł A SENATU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. z dnia 7 lutego 2008 r. U C H W A Ł A SENATU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia 7 lutego 2008 r. w sprawie wniesienia do Sejmu projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych Na podstawie art. 118 ust.

Bardziej szczegółowo

Zobowiązania z zakresu ochrony środowiska jako ryzyko w działalności instytucji finansowych

Zobowiązania z zakresu ochrony środowiska jako ryzyko w działalności instytucji finansowych Zobowiązania z zakresu ochrony środowiska jako ryzyko w działalności instytucji finansowych 16.03.2005 Waleria Szczuka-Skarżyńska Ryzyka z zakresu ochrony środowiska 1. Zobowiązania z zakresu ochrony środowiska

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 9 kwietnia 1999 r.

USTAWA z dnia 9 kwietnia 1999 r. Kancelaria Sejmu s. 1/6 USTAWA z dnia 9 kwietnia 1999 r. o zmianie ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach

Bardziej szczegółowo

W Biurze Rzecznika Praw Obywatelskich zostały przeanalizowane obowiązujące. przepisy normujące zasady porozumiewania się podejrzanego i oskarżonego

W Biurze Rzecznika Praw Obywatelskich zostały przeanalizowane obowiązujące. przepisy normujące zasady porozumiewania się podejrzanego i oskarżonego RZECZPOSPOLITA POLSKA Rzecznik Praw Obywatelskich Irena LIPOWICZ RPO-662364-II-10/ST 00-090 Warszawa Tel. centr. 22 551 77 00 Al. Solidarności 77 Fax 22 827 64 53 Pan Krzysztof Kwiatkowski Minister Sprawiedliwości

Bardziej szczegółowo

Druk nr 1299 Warszawa, 31 stycznia 2003 r.

Druk nr 1299 Warszawa, 31 stycznia 2003 r. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ IV kadencja Prezes Rady Ministrów RM 10-9-03 Druk nr 1299 Warszawa, 31 stycznia 2003 r. Pan Marek Borowski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Na podstawie art. 118

Bardziej szczegółowo

Powiązanie z ustawodawstwem krajowym

Powiązanie z ustawodawstwem krajowym Powiązanie z ustawodawstwem krajowym Strona 2 z 8 Powiązanie z ustawodawstwem krajowym Opracowano w Instytucie Nafty i Gazu System KZR INiG-PIB/3 2 Powiązanie z ustawodawstwem krajowym Strona 3 z 8 Spis

Bardziej szczegółowo

Uwagi do ustawy o prawach konsumenta. (druk nr 632)

Uwagi do ustawy o prawach konsumenta. (druk nr 632) Warszawa, 20 maja 2014 r. Uwagi do ustawy o prawach konsumenta (druk nr 632) 1) Art. 2 pkt 4 ustawy zawiera definicję trwałego nośnika. Jest to przeniesienie brzmienia definicji z dyrektywy w sprawie praw

Bardziej szczegółowo

WYKAZ AKTÓW PRAWNYCH Z PRAWA KONSTYTUCYJNEGO. 2. Ustawa z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim (Dz.U. z 2011 r. Nr 43, poz. 224 ze zm.

WYKAZ AKTÓW PRAWNYCH Z PRAWA KONSTYTUCYJNEGO. 2. Ustawa z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim (Dz.U. z 2011 r. Nr 43, poz. 224 ze zm. WYKAZ AKTÓW PRAWNYCH Z PRAWA KONSTYTUCYJNEGO 1. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483 ze 2. Ustawa z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim (Dz.U.

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Przedmowa... XI

Spis treści. Przedmowa... XI Przedmowa...................................................... XI Wykaz skrótów................................................... XIII Rozdział I. Konstytucyjne zasady prawa i ich znaczenie dla interpretacji

Bardziej szczegółowo

INFO NOWE PZP. Komentarz do art. 17 nowe Pzp. Autor komentarza: Józef Edmund Nowicki

INFO NOWE PZP. Komentarz do art. 17 nowe Pzp. Autor komentarza: Józef Edmund Nowicki INFO NOWE PZP Komentarz do art. 17 nowe Pzp Autor komentarza: Józef Edmund Nowicki Wyłączenie z postępowania osób wykonujących czynności w związku z prowadzeniem postępowania o udzielenie zamówienia publicznego

Bardziej szczegółowo

OCHRONA ŚRODOWISKA W POLSCE

OCHRONA ŚRODOWISKA W POLSCE Projekt jest współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego oraz środków budżetu państwa przy wsparciu Euroregionu Nysa OCHRONA ŚRODOWISKA W POLSCE (aktualny

Bardziej szczegółowo

5) intensywność lub wartość pomocy już udzielonej w związku z kosztami, o których mowa w pkt 3:

5) intensywność lub wartość pomocy już udzielonej w związku z kosztami, o których mowa w pkt 3: FORMULARZ INFORMACJI O POMOCY PUBLICZNEJ DLA PODMIOTÓW UBIEGAJĄCYCH SIĘ O POMOC INNĄ NIŻ POMOC W ROLNICTWIE I RYBOŁÓSTWIE, POMOC DE MINIMIS LUB POMOC DE MINIMIS W ROLNICTWIE LUB RYBOŁÓSTWA Informacje dotyczące

Bardziej szczegółowo

Druk nr 2119 Warszawa, 9 stycznia 2014 r.

Druk nr 2119 Warszawa, 9 stycznia 2014 r. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VII kadencja Druk nr 2119 Warszawa, 9 stycznia 2014 r. Pani Ewa Kopacz Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Na podstawie art. 118 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej

Bardziej szczegółowo

Sz. P. Leszek Świętochowski Prezes Agencji Nieruchomości Rolnych ul. Inflancka 4 00-189 Warszawa. Szanowny Panie Prezesie

Sz. P. Leszek Świętochowski Prezes Agencji Nieruchomości Rolnych ul. Inflancka 4 00-189 Warszawa. Szanowny Panie Prezesie B IURO R ZE C ZN IKA PRAW O B YWATE LSKICH Warszawa, dnia 13 sierpnia 2015 r. Zastępca Rzecznika Praw Obywatelskich Stanisław Trociuk IV.7005.23.2014.JP Sz. P. Leszek Świętochowski Prezes Agencji Nieruchomości

Bardziej szczegółowo

GENERALNY INSPEKTOR OCHRONY DANYCH OSOBOWYCH

GENERALNY INSPEKTOR OCHRONY DANYCH OSOBOWYCH GENERALNY INSPEKTOR OCHRONY DANYCH OSOBOWYCH DOLiS 035 711/15/BG Warszawa, dnia 2 marca 2015 r. Pani Joanna Kluzik-Rostkowska Minister Edukacji Narodowej Aleja Szucha 25 00 918 Warszawa WYSTĄPIENIE Na

Bardziej szczegółowo

Do druku nr 891. Warszawa, 20 listopada 2012 r. BAS WAPEiM 2994/12 TRYB PILNY. Pani Ewa Kopacz Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej

Do druku nr 891. Warszawa, 20 listopada 2012 r. BAS WAPEiM 2994/12 TRYB PILNY. Pani Ewa Kopacz Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Do druku nr 891 BAS WAPEiM 2994/12 TRYB PILNY Warszawa, 20 listopada 2012 r. Pani Ewa Kopacz Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Opinia w sprawie zgodności z prawem Unii Europejskiej poselskiego

Bardziej szczegółowo

o zmianie ustawy Kodeks postępowania cywilnego.

o zmianie ustawy Kodeks postępowania cywilnego. SENAT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VII KADENCJA Warszawa, dnia 2 listopada 2008 r. Druk nr 346 KOMISJA USTAWODAWCZA Pan Bogdan BORUSEWICZ MARSZAŁEK SENATU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Na podstawie art. 85a ust.

Bardziej szczegółowo

Aspekty formalne sporządzania planu ochrony dla Świętokrzyskiego Parku Narodowego

Aspekty formalne sporządzania planu ochrony dla Świętokrzyskiego Parku Narodowego PLAN OCHRONY ŚWIĘTOKRZYSKIEGO PARKU NARODOWEGO z uwzględnieniem zakresu planu ochrony dla obszaru Natura 2000 Łysogóry Aspekty formalne sporządzania planu ochrony dla Świętokrzyskiego Parku Narodowego

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 13 kwietnia 2007 r. Rozdział 1 Przepisy ogólne

USTAWA z dnia 13 kwietnia 2007 r. Rozdział 1 Przepisy ogólne Kancelaria Sejmu s. 1/19 USTAWA z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie 1) Rozdział 1 Przepisy ogólne Art. 1. Ustawa określa zasady odpowiedzialności za zapobieganie

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie 1) (Dz. U. z dnia 26 kwietnia 2007 r.

USTAWA. z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie 1) (Dz. U. z dnia 26 kwietnia 2007 r. Dz.U.07.75.493 2008.08.15 zm. Dz.U.2008.138.865 art. 52 2008.11.15 zm. Dz.U.2008.199.1227 art. 152 USTAWA z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie 1) (Dz. U. z dnia

Bardziej szczegółowo

S T R E S Z C Z E N I E

S T R E S Z C Z E N I E INSTYTUT BADAWCZY LEŚNICTWA Zakład Ekonomiki i Polityki Leśnej S T R E S Z C Z E N I E opracowania pt. Systematyka prawnych rozwiązań ochrony przyrody w lasach (temat nr BLP-316) Autorzy: mgr inŝ. Adam

Bardziej szczegółowo

Szkoła Główna Służby Pożarniczej w Warszawie Państwowa Straż Pożarna i Ochotnicza Straż Pożarna nieodzownym elementem systemu Obrony Cywilnej

Szkoła Główna Służby Pożarniczej w Warszawie Państwowa Straż Pożarna i Ochotnicza Straż Pożarna nieodzownym elementem systemu Obrony Cywilnej Szkoła Główna Służby Pożarniczej w Warszawie Państwowa Straż Pożarna i Ochotnicza Straż Pożarna nieodzownym elementem systemu Obrony Cywilnej st. bryg. mgr inż. Stanisław Sulenta Zadania Zgodnie z art.

Bardziej szczegółowo