Załącznik 3 Autoreferat na temat dorobku i osiągnięć w pracy naukowo-badawczej wersja w języku polskim. Dr Jerzy Surma

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Załącznik 3 Autoreferat na temat dorobku i osiągnięć w pracy naukowo-badawczej wersja w języku polskim. Dr Jerzy Surma"

Transkrypt

1 Załącznik 3 Autoreferat na temat dorobku i osiągnięć w pracy naukowo-badawczej wersja w języku polskim Dr Jerzy Surma Życiorys naukowy Pracę naukową rozpocząłem podczas studiów na Wydziale Informatyki i Zarządzania Politechniki Wrocławskiej w zespole prof. Zdzisława Bubnickiego w zakresie statystycznych metod rozpoznawania obiektów oraz rozwoju teorii systemów ekspertowych. Jako członek zespołu badawczego otrzymałem w 1989 roku nagrodę rektora Politechniki Wrocławskiej oraz obroniłem pracę magisterską na temat modelu systemu z bazą wiedzy dla rozwiązywania problemu klasyfikacji. Na podstawie badań empirycznych przedstawionych w tej pracy powstała moja pierwsza publikacja naukowa opublikowana w Pracach Naukowych Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu w 1990 roku. W 1990 roku rozpocząłem pracę na Wydziale Zarządzania i Informatyki Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu na stanowisku asystenta. Pracę naukową prowadziłem pod kierownictwem prof. Andrzeja Baborskiego w Instytucie Informatyki Ekonomicznej. Moje zainteresowania badawcze na początku lat 90tych XX wieku koncentrowały się na teorii i praktyce budowy systemów ekspertowych dla wspierania procesów decyzyjnych w zarządzaniu. Moją wiedzę w zakresie zarządzania przedsiębiorstwem pogłębiłem na studiach w Hasselt University (Belgia) w ramach programu Intensive Programme in Business Management, który jako stypendysta programu Tempus ukończyłem w 1992 roku. Po studiach w Belgii uczestniczyłem w pracach zespołu badawczego powołanego w celu zbudowania prototypu systemu doradczego dla analizy kondycji finansowej przedsiębiorstw. Podsumowaniem moich prac badawczych w zakresie metodyki budowy systemów ekspertowych było 5 publikacji naukowych (w tym jedna zagraniczna na konferencji Expert Systems Applications). W 1993 roku otrzymałem tytuł doktora nauk ekonomicznych w zakresie ekonomii na Uniwersytecie Ekonomicznym we Wrocławiu na podstawie rozprawy doktorskiej pod tytułem: Metoda wspomagania akwizycji wiedzy dla systemów ekspertowych w zarządzaniu. Moim promotorem był prof. dr hab. Andrzej

2 Baborski 1. Za pracę doktorską otrzymałem nagrodę Rektora. W tym też okresie byłem zaproszony na krótki staż naukowy w Universite de Louis Pasteur w Strasburgu w zespole badawczym prof. Jerzego Korczaka. Jednym z osiągnięć naukowych mojej rozprawy doktorskiej było sformułowanie problemu akwizycji wiedzy i w tym kontekście krytyka systemów ekspertowych jako realnego narzędzia wsparcia procesu podejmowania decyzji u menedżerów. Poszukiwanie alternatywnych metod wspomagania decyzji skierowało moją uwagę na rodzący się w tamtym okresie nowy nurt badań w zakresie informatycznych systemów wspomagania decyzji wykorzystujących wnioskowanie na podstawie podobieństwa CBR (ang. casebased reasoning). Ten etap rozpoznania nowych paradygmatów w budowie systemów wspomagania decyzji zaowocował wydaniem w 1996 roku pionierskiej na rynku krajowym monografii Efektywne zarządzanie a sztuczna inteligencja pod redakcją profesora Andrzeja Baborskiego, gdzie opublikowałem pierwsze w Polsce naukowe opracowanie na temat Case-Based Reasoning. Moje zaangażowanie się w badania w zakresie rozwoju teorii i zastosowań systemów wnioskujących na podstawie podobieństwa zaowocowało publikacjami artykułów w ramach Second European Conference on Case-Based Reasonig w 1994 roku oraz First International Conference on Case-Based Reasoning w 1995 roku (monografia opublikowana przez wydawnictwo Springer Verlag). W efekcie międzynarodowego rozpoznania mojego dorobku badawczego zaproszono mnie do komitetów programowych europejskich i światowych konferencji w zakresie Case-Based Reasoning, gdzie od 1995 roku pełnię regularnie funkcję członka komitetu programowego odpowiedzialnego za recenzję nadesłanych artykułów naukowych. W tym okresie otrzymałem stypendium ACE Unii Europejskiej w Hasselt University (Wydział Ekonomii i Zarządzania) na prowadzenie badań naukowych w zakresie zastosowań systemów analitycznych w problemach biznesowych. Pracując w zespole prof. Koena Vanhoofa opracowałem pionierskie rozwiązania w zakresie reprezentacji wiedzy zarządczej w postaci reguł i przypadków oraz brałem udział w badaniach nad wykorzystaniem metod eksploracji danych (ang. data mining) dla analizy kondycji finansowej przedsiębiorstw oraz prognozowania bankructw. Jesienią 1995 rozpocząłem na roczny staż post doktorancki w Institue Francaise du Petrole (laboratorium zastosowań Sztucznej Inteligencji) w Rueil Malmaison pod Paryżem. W ramach tego pobytu uczestniczyłem w pracach zespołu Bertranda Braunschweiga, gdzie pracowałem nad zagadnieniem projektowania procesów technologicznych z wykorzystaniem metod Case-Based Design. Wynikiem tych prac badawczych było 1 Recenzentami w przewodzie doktorskim byli prof. dr hab. Andrzej Gospodarowicz oraz prof. dr hab. Witold Abramowicz

3 opracowanie metody podobieństwa strukturalnego dla reprezentacji wiedzy w postaci hierarchii obiektowych i sieci semantycznych, którą opublikowałem m.in. w czasopiśmie Engineering Applications of Artificial Intelligence 2. W 1997 otrzymałem stypendium European Science Foundation i w ramach programu Learning in Humans and Machines prowadziłem badania naukowe z prof. Maarten van Someren z University of Amsterdam oraz prof. Pietro Torraso z Università di Torino. Wynikiem tej współpracy naukowej były publikacje na temat integracji metod wnioskowania dla systemów wspomagania decyzji opublikowane w ramach dwóch monografii wydanych przez Springer Verlag oraz Pergamon & Elsevier Science. W tym okresie pracowałem też jako visiting professor w Hasselt University na Wydziale Ekonomii i Zarządzania, gdzie prowadziłem badania naukowe w zakresie zastosowań metod eksploracji danych w analizach finansowych i marketingowych. Wyniki tych prac były prezentowane i opublikowane m.in. w ramach AAAI sympozjum organizowanym przez Stanford University w 1998 roku. Po powrocie do Polski rozpocząłem pracę na wydziale Informatyki i Zarządzania Politechniki Wrocławskiej. Nieco później podjąłem też równolegle pracę w konsultingu biznesowym (T-Systems, SAS Institute, Information Management Group) gdzie uczestniczyłem m.in. w kilkunastu wdrożeniach systemów Business Intelligence (BI) w polskich przedsiębiorstwach. Kontakt z praktyką biznesową w takich branżach jak: handel detaliczny (Żabka), produkcja i dystrybucja produktów szybko zbywalnych (Cadbeury Wedel), telekomunikacja (Polkomtel), energetyka (EnergiaPro), rynek paliwowy (Lotos), oraz produkcja (Amica) pozwolił mi na dogłębne zrozumienie zagadnień re-inżynierii procesów biznesowych, roli technologii informatycznych w zarządzaniu wartością przedsiębiorstwa. Znajomość aktualnych badań naukowych, praktyki zarządczej oraz najnowszych rozwiązań informatycznych (SAS, SAP) m.in. zakresie: kontrolingu finansowego, analizy rentowności, zarządzanie procesami biznesowymi, zarządzanie strategią przedsiębiorstwa z wykorzystaniem zrównoważonej karty wyników, analizy wartości klienta z wykorzystaniem metod eksploracji danych dało mi podstawy do napisania monografii na temat systemów wspomagania decyzji biznesowych klasy Business Intelligence. Monografia została opublikowana przez wydawnictwo naukowe PWN. W ramach tej książki udało mi się nie tylko przedstawić aktualny stan wiedzy w tym nowatorskim obszarze zastosowań technologii informatycznych w biznesie, ale również przedstawić autorskie podejście w zakresie wpływu użycia systemów klasy BI na wartość ekonomiczną przedsiębiorstwa. Poprawiona wersja książki została wydana w 2011 roku przez wydawnictwo Business Expert Press z Nowego Jorku specjalizujące się w wydawaniu 2 Czasopismo to figuruje w CZĘŚĆ A WYKAZU CZASOPISM NAUKOWYCH NIISW.

4 książek w zakresie biznesu i zarządzania. W tym obszarze jestem też autorem programu i kierownikiem pierwszych w Polsce studiów podyplomowych w zakresie Business Intelligence organizowanych w Szkole Głównej Handlowej (osiem edycji do roku 2013). Wprowadzenie w obszar moich zainteresowań naukowych zagadnień zarządzania wartością ekonomiczną przedsiębiorstwa jest związane ze studiami w ramach programu Management w Canadian International Institute, Balance Score Card we Francuskim Instytucie Gospodarki oraz ukończeniem z wynikiem celującym studiów podyplomowych Zarządzanie Wartością Firmy organizowanych przez Szkołę Główna Handlową. W 2006 rozpocząłem pracę w Kolegium Nauk o Przedsiębiorstwie (KNOP) Szkoły Głównej Handlowej w Katedrze Zarządzania Wartością. Mój udział w pracach badawczych Katedry znalazł odzwierciedlenie w opublikowaniu rozdziału monografii Metody wyceny spółki. Perspektywa klienta i inwestora nagrodzonej nagrodą pierwszego stopnia Rektora SGH. Moje ówczesne badania dotyczyły wpływu kapitału informacyjnego, jako aktywów niematerialnych, na wartość ekonomiczną przedsiębiorstwa. W kolejnych latach uczestniczyłem w zespołach badawczych KNOP w ramach badań statutowych, w tym m.in.: Rozwój przedsiębiorstw i przedsiębiorczości w sferze usług oraz Najlepsze Praktyki Biznesowe. W tym okresie opublikowałem m.in. rozdziały w monografiach Value Based Management i Value Creation in the Era of Service Economy (książka nagrodzona nagrodą Rektora pierwszego stopnia) oraz utrzymywałem kontakt z praktyka biznesową poprzez członkostwo w radach nadzorczych polskich przedsiębiorstw notowanych na GPW. Obecnie jestem członkiem rady nadzorczej w BZWBK S.A. oraz Grupa Kety S.A. Byłem tez kierownikiem zespołu, który opracował ekspertyzę na temat rynku usług i rozwiązań Business Intelligence zrealizowanej na zlecenie firmy SmartCon oraz przeprowadziłem audyt BI Governance i strategii rozwoju BI dla PZU S.A. Analiza użycia rozwiązań systemów Business Intelligence w praktyce biznesowej wskazuje wyraźnie na powodzenie tych systemów w zakresie wspomagania rozwiązywania tzw. dobrze strukturalizowanych problemów zarządczych. W sytuacji kiedy decyzje mają charakter słabo strukturalizowany i podejmowane są w warunkach dużej niepewności, wtedy użycie systemów informatycznych jest bardzo ograniczone. Podjąłem badania naukowe w tym istotnym obszarze badawczym, kiedy okazało się, że istnieją wiarygodne naukowo przesłanki na rzecz wspierania decyzji strategicznych (przykład problemów źle strukturalizowanych) poprzez odwołanie się do podobieństwa. Moje wieloletnie doświadczenie badawcze w zakresie Case-Based Reasoning pozwoliło mi na sformułowanie projektu badawczego, którego celem było zbudowanie modelu teoretycznego i prototypu systemu który pozwolił na zbadanie możliwości wpierania decyzji strategicznych przez systemy informatyczne. W tym obszarze badawczym nauk o zarządzaniu otrzymałem z MNiSW w 2008 roku grant badawczy habilitacyjny 3. W wyniku realizacji grantu 3 Grant badawczy habilitacyjny MNiSW nr N N Wsparcie strategicznych decyzji zarządczych z wykorzystaniem technik Business Intelligence

5 przeprowadziłem z powodzeniem badania empiryczne w kilkudziesięciu małych i średnich przedsiębiorstwach (MŚP). Wnioski z tych badań prezentowałem zarówno na międzynarodowej konferencji w zakresie zarządzania strategicznego (SMS 29th Annual International Conference, 2009) jak i na międzynarodowej konferencji w zakresie metod wnioskowania przez podobieństwo (sesja poświęcona zastosowaniom w ramach International Conference on Case-Based Reasoning, 2010). W roku 2010 grant habilitacyjny został odebrany przez recenzentów powołanych przez MNiSW. Końcowym efektem tego grantu była monografia, pozytywnie oceniona przez recenzentów wydawniczych i opublikowana przez Oficynę Wydawniczą Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie w Całościowym podsumowaniem tego projektu badawczego, jest artykuł Case-based approach for supporting strategy decision making, który zostanie opublikowany w czasopiśmie Expert Systems 5 w roku 2013 (artykuł w druku, od jesieni 2012 dostępna jest wersja on-line na stronie wydawnictwa 6 ). Badania naukowe to również refleksja nad metodologią nauki, zwłaszcza kiedy dotyczy to nauki w fazie wczesnego rozwoju w jakiej są obecnie nauki o zarządzaniu. To zainteresowanie aspektem metodologicznym zaowocowało w roku 2008 zainicjowaniem przeze mnie cyklu seminariów metodologicznych w Kolegium Nauk o Przedsiębiorstwie SGH. Jestem sekretarzem tego seminarium, a opiekę naukową sprawuje profesor Kazimierza Kuciński. Podsumowaniem pierwszych dwóch lat tego cyklu seminariów jest opublikowana, pod redakcja naukową profesora Kucińskiego, monografia Metodologia 4 Monografię Rola analogii w podejmowaniu decyzji w zarządzaniu strategicznym małym i średnim przedsiębiorstwem przedłożyłem jako rozprawę habilitacyjną w Kolegium Nauk o Przedsiębiorstwie Szkoły Głównej Handlowej (Surma 2010). W marcu 2011 Rada Kolegium wszczęła mój przewód habilitacyjny w dziedzinie nauk ekonomicznych w dyscyplinie nauki o zarządzaniu. Powołano następujących recenzentów: prof. zw. dr hab. Czesław Domański (recenzent powołany przez CK, ocena pozytywna), prof. dr hab. Rafał Krupski (recenzent powołany przez CK, ocena pozytywna), prof. dr hab. Marek Gruszczyński (recenzent powołany przez Radę Kolegium, ocena pozytywna), prof. zw. dr hab. Krzysztof Obłój (recenzent powołany przez Radę Kolegium, ocena monografii negatywna, ocena dorobku pozytywna, w tym też kontekście został zaproszony na Radzę Kolegium w celu złożenia wyjaśnień, gdzie poparł wniosek o dopuszczenie mnie do kolokwium habilitacyjnego). Na podstawie recenzji Rada Kolegium dopuściła mnie do kolokwium habilitacyjnego. W styczniu 2012 odbyło się moje kolokwium habilitacyjne i po jego zakończeniu w głosowaniu tajnym (13 za, 9 przeciw, 4 wstrzymujących się) nie uzyskałem bezwzględnej większości oddanych głosów. W efekcie tego głosowania Rada Kolegium odmówiła podjęcia uchwały przyjmującej kolokwium habilitacyjne. 5 Czasopismo to figuruje w CZĘŚĆ A WYKAZU CZASOPISM NAUKOWYCH NIISW 6

6 Nauk Ekonomicznych. W tek książce opublikowano mój rozdział poświęcony dylematom metodologicznym w kontekście aktualnego rozwoju nauk o zarządzaniu. W ostatnich latach uczestniczyłem w programie International Faculty Program w zakresie rozwoju kompetencji dydaktycznych pracowników naukowych, który został zorganizowany przez IESE Business School. Ukończyłem również, organizowany przez MIT Sloan School of Management program edukacyjny w zakresie Management and Leadership. Obecnie kontynuuję zainteresowania naukowe w szeroko rozumianym Business Intelligence, m.in. w zakresie biznesowych zastosowań wyników metod eksploracji śladów cyfrowych klientów (ang. digital footprints mining). W tym obszarze badawczym byłem m.in. organizatorem w 2011 roku International Workshop on Business Applications of Social Network Analysis and Mining i od 2012 jestem członkiem komitetu programowego kolejnych edycji International Conference on Social Computing organizowanych przez IEEE. W roku 2011 otrzymałem grant badawczy Narodowego Centrum Nauki w obszarze nauki o zarządzaniu i ekonomi behawioralnej 7. W roku akademickim zostałem zaproszony do Harvard Business School jako Visiting Scholar, gdzie pracowałem nad analizą zachowań użytkowników portalu społecznościowego Facebook oraz zostałem współautorem harwardzkiego studium przypadku na temat modeli biznesowych w gospodarce cyfrowej (Tequila Mobile HBS Case nr ). Obecnie kontynuuję pracę na SGH w Katedrze Systemów Zarządzania. 7 Projekt badawczy NCN nr UMO-2011/01/B/HS4/ Marketing interaktywny z wykorzystaniem eksploracji internetowych sieci społecznych

7 Jednotematyczny cykl publikacji: Wspomaganie podejmowania decyzji strategicznych w przedsiębiorstwie z wykorzystaniem wnioskowania na podstawie podobieństwa Wprowadzenie Współczesne zarządzanie przedsiębiorstwem w coraz szerszym zakresie wykorzystuje możliwości systemów informatycznych. Rozwój systemów klasy Business Intelligence pozwolił na wsparcie procesu podejmowania dobrze ustrukturalizowanych problemów zarządczych. W tym kontekście coraz bardziej istotne staje się zagadnienie, jakie sformułował Herbert Alexander Simon w kontekście możliwości komputerowego wspomagania rozwiązywania problemów określanych mianem źle ustrukturalizowanych (Simon 1973). Tego typu problemy decyzyjne są zwykle niepowtarzalne, złożone, nie posiadają algorytmów rozwiązania, są podejmowane w warunkach niepełnej informacji oraz ograniczeń czasowych. Podejmując tę tematykę zawęziłem ją do problemu wspierania podejmowania decyzji strategicznych w małych i średnich przedsiębiorstwach (MŚP). Istotne jest zatem rozpoznanie jak właściwie zarządzający podejmują takie decyzje. Zarządzanie strategiczne w MŚP jest szczególnie drażliwym tematem. Prezesi takich firm są najczęściej osamotnieni w kreowaniu strategii i nie mają możliwości budowania formalnych modeli planistycznych, czy wsparcia przez renomowane firmy konsultingowe. Niejednokrotnie działają oni w silnym przekonaniu o wyjątkowości prowadzonej działalności, co determinuje brak zaufania i niechęć do edukacji w zakresie zarządzania strategicznego. Przekonanie to pogłębia, tak charakterystyczne dla współczesnej gospodarki, działanie w warunkach turbulencji i dużej niepewności. Zjawisko to jest szczególnie widoczne w sektorze nowych technologii, teleinformatyki i mediów, gdzie rozwój firm i zmiany otoczenia konkurencyjnego są bardzo intensywne. Rola intuicji oraz odwoływania się do doświadczenia jest w tym kontekście kluczowa. Pojawia się zatem zagadnienie wnioskowania odwołującego się do analogii oraz możliwość komputerowego wspierania tego typu wnioskowań. W czwartym wydaniu Administrative Behavior, Herbert Simon poświęca inteligentnym systemom wspomagania decyzji (systemom ekspertowym) cały podrozdział, w sytuacji kiedy ich realne zastosowania biznesowe są bardzo ograniczone. Popularność teorii ograniczonej racjonalności przerosła pierwotną intuicję twórcy. Z czasem dostrzeżono wyraźnie, że problem leży nie tylko w słabości intelektualnej człowieka, ale i w niezwykłym skomplikowaniu zagadnień zarządczych, które niejednokrotnie nie poddają się formalizacji. Dzisiaj nauki o zarządzaniu traktują z należną pokorą te trudne zagadnienia, wyciągając wnioski z niepowodzeń przewidywań Simona i jednocześnie przyjmując jego teorię jako

8 powszechnie akceptowany paradygmat badawczy. Simon pod koniec życia napisał: Szczegółowy opis zastosowania procesów intuicyjnych i analitycznych w rozwiązywaniu problemów i podejmowaniu decyzji przez ekspertów powinien stać się jednym z priorytetów w badaniach zarządzania (Simon 2007). Prezentowany w dalszej części jednotematyczny cykl publikacji (zawierający w sumie 7 pozycji) jest próbą zmierzenia się z tym problemem badawczym. Wkład do nauki przedstawiony w omawianym cyklu publikacji jest pochodną moich wcześniejszych wieloletnich badań w zakresie: Business Intelligence oraz wnioskowanie na podstawie podobieństwa. Postanowiłem zatem omówić dodatkowo trzy publikacje pomocnicze aby pokazać mój rozwój naukowy i jego wpływ na prezentowane osiągnięcia naukowe. Prezentacja jednotematycznego cyklu publikacji Na jednotematyczny cykl publikacji składa się 7 publikacji w zakresie nauki o zarządzaniu (kryterium doboru było wyróżnienie oryginalnego wkładu do nauki związanego z problematyką podejmowania źle ustrukturalizowanych decyzji w zarządzaniu strategicznym w MŚP z wykorzystaniem wnioskowania na podstawie podobieństwa): 1. Surma J. (2013). Case-based approach for supporting strategy decision making, Expert Systems, 2013, w druku, artykuł jest obecnie dostępny: onlinelibrary.wiley.com/doi/ /exsy.12003/abstract [wkład własny 100%] 2. Surma, J. (2010). Case-Based Reasoning for Supporting Strategy Decision Making in Small and Medium Enterprises, in Successful Case-based Reasoning Applications, edited by L. Jain, S. Montani, Springer Verlag, Berlin, 83-96, [wkład własny 100%] 3. Surma J. (2010). Wybrane problemy wspierania decyzji strategicznych w małych i średnich przedsiębiorstwach, Ekonomika i Organizacja Przedsiębiorstwa, nr 9, 86-93, [wkład własny 100%] 4. Surma J. (2010). Niepewność i rola analogii w zarządzaniu strategicznym MŚP, Organizacja i Kierowanie, nr 4 (142), , [wkład własny 100%] 5. Surma J. (2010). Analogia w zarządzaniu strategicznym, Przedsiębiorstwo Przyszłości, nr 3(4), 22-31, [wkład własny 100%] 6. Surma, J. (2010). Supporting strategic decision making with case-based reasoning, International Journal of Business Insights and Transformation, vol. 3, issue 1 (October 09 March 10), 5-9, [wkład własny 100%] 7. Surma J (2007). Business Intelligence dla wsparcia strategicznych decyzji zarządczych w Ukierunkowania wzrostu wartości przedsiębiorstwa pod redakcją E. Urbańczyk, Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego, , [wkład własny 100%]

9 Dodatkowo na publikacje pomocnicze składają się trzy publikacje w obszarze: Business Intelligence - najważniejsza publikacja zawierającą wkład do nauki w zakresie Business Intelligence (kryterium doboru było wyróżnienie oryginalnego wkładu do nauki związanego z propozycją metodyki wdrożeń systemów wspomagania dobrze ustrukturalizowanych decyzji zarządczych ukierunkowanej na wzrost wartości przedsiębiorstwa): 8. Surma J.(2011). Business Intelligence. Making Decisions Through Data Analytics, Business Expert Press, New York, [wkład własny 100%] (pierwsze wydanie w języku polskim zostało opublikowane przez WN PWN w roku 2009). Wnioskowanie na podstawie podobieństwa - kluczowe publikacje wykazujące wkład do nauki w zakresie Case Based Reasoning (kryterium doboru był wysoki wskaźnik cytowań według Google Scholar): 9. Surma J., Braunschweig B. (1996). Case-Based Retrieval in Process Engineering: Supporting Design by Reusing Flowsheets. International Journal of Engineering Applications in Artificial Intelligence, vol. 9(4), , [wkład własny 75 %, liczba cytowań = 42 zgodnie z Google Scholar na dzień 02/03/2013] 10. Surma J., Vanhoof K. (1995). Integrating Rules and Cases for the Classification Task, Case-Based Reasoning: Research and Development. Proceedings of the First International Case-Based Reasoning Conference, ICCBR'95, Springer Verlag, , [wkład własny 90%, liczba cytowań = 51 zgodnie z Google Scholar na dzień 02/03/2013] Osiągnięcia naukowe wynikające z jednotematycznego cyklu publikacji Osiągnięcia naukowe wynikające z jednotematycznego cyklu publikacji oraz publikacji pomocniczych zostaną omówione chronologicznie zgodnie z moim rozwojem naukowym i obejmują okres 19 lat pracy badawczej po uzyskaniu stopnia naukowego doktora (od 1994 do 2013) patrz rysunek 1. Publikacje pomocnicze 8-10 ilustrują mój rozwój naukowy i wkład do nauki, który w efekcie zaowocował powstaniem oryginalnej idei naukowej, na pograniczu informatycznych systemów zarządzania i zarządzania strategicznego (publikacje 1-7 opublikowane w ostatnich 6 latach). Ta właśnie część dorobku składa się na jednotematyczny cykl publikacji,

10 Wnioskowanie na podstawie podobieństwa Publikacje pomocnicze: 9-10 Business Intelligence Publikacja pomocnicze: 8 Wspomaganie podejmowania decyzji strategicznych w przedsiębiorstwie z wykorzystaniem wnioskowania na podstawie podobieństwa Jednotematyczny cykl publikacji: 1-7 Rysunek 1. Zależności pomiędzy publikacjami pomocniczymi a jednotematycznym cyklem publikacji Wnioskowanie na podstawie podobieństwa (opis publikacji pomocniczych) Jednym z podstawowych osiągnięć naukowych mojej rozprawy doktorskiej było sformułowanie problemu akwizycji wiedzy i w tym kontekście krytyka systemów ekspertowych jako realnego narzędzia wsparcia procesu podejmowania decyzji

11 zarządczych. Problem akwizycji wiedzy może być częściowo rozwiązany z powodzeniem poprzez budowanie informatycznych systemów wspomagania decyzji wykorzystujących wnioskowanie na podstawie podobieństwa, gdzie wiedza eksperta jest reprezentowana w postaci konkretnych przypadków rozwiązanych w przeszłości. Moje prace badawcze po doktoracie w tym obiecującym obszarze nauki przyczyniły się do publikacji kilkunastu artykułów naukowych (patrz załącznik 5), co zaowocowało dobrą rozpoznawalnością w środowisku naukowym i zaproszeniami do komitetów programowych wszystkich najważniejszych konferencji naukowych w tej dziedzinie (patrz załącznik 8). Dwie ważne publikacje, mające istotny wpływ na badania jakie prowadziłem w ostatnich latach, zostaną omówione szerzej. Oba te artykuły napisałem we współautorstwie, niemniej w każdym przypadku moja rola była kluczowa zarówno w zakresie sformułowania idei, jak i przeprowadzenia badań empirycznych oraz ich analizy. Pierwszym zagadnieniem nad jakim pracowałem było przedstawienie oryginalnej heurystyki rozwiązywania problemów zarządczych, gdzie w przypadku napotkania zagadnienia standardowego następuje odwoływanie się do systemów z regułową reprezentacją wiedzy (ang. rule-based problem solving), natomiast w sytuacji niestandardowej do wnioskowania na podstawie podobieństwa. Omówienie tej idei i badania empiryczne zostały przedstawione podczas pierwszej międzynarodowej konferencji na temat Case-Based Reasoning i opublikowane w artykule w ramach monografii wydanej przez wydawnictwo Springer Verlag: Surma J., Vanhoof K. (1995). Integrating Rules and Cases for the Classification Task, Case-Based Reasoning: Research and Development. Proceedings of the First International Case-Based Reasoning Conference, ICCBR'95, Springer Verlag, Praca ta była cytowana dotychczas 51 razy i jest uznawana obecnie za jeden z podstawowych tekstów w zakresie hybrydowych systemów wnioskowania odwołujących sie do podobieństwa. Podstawowy problem związany z cyklem wnioskowania na podstawie podobieństwa to zagadnienie miary podobieństwa pomiędzy aktualnym przypadkiem decyzyjnym a przypadkami składowanymi w bazie przypadków. Szczególnie trudnym zagadnieniem jest określenie miary podobieństwa dla przypadków o złożonej strukturze, reprezentowanych np. z wykorzystaniem sieci semantycznej. Nad tą tematyką pracowałem w ramach stażu podoktoranckiego (postdoc) w IFP Artificial Intelligence Laboratory w Rueil Mailmaison, gdzie obszarem aplikacyjnym było projektowanie procesów petrochemicznych. W wyniku tych prac sformułowałem oryginalną miarę podobieństwa dla przypadków o złożonej strukturze, która została opublikowana w czasopiśmie znajdującym się części A wykazu czasopism MNiSW (impact factor = 1.665):

12 Surma J., Braunschweig B. (1996). Case-Based Retrieval in Process Engineering: Supporting Design by Reusing Flowsheets. International Journal of Engineering Applications in Artificial Intelligence, vol. 9(4), Praca ta była cytowana dotychczas 42 razy i jest wymieniana jako jeden ze standardowych przykładów w zakresie zastosowań systemów CBR dla zadania projektowania (Watson 1997). Wymienione artykuły stanowią realny wkład do nauki w zakresie wnioskowania odwołującego się do podobieństwa. Te badania pozwoliły mi ponadto dogłębnie poznać teorie systemów CBR, podstawowe zagadnienia badawcze i zakres możliwości zastosowań. Ten ostatni kontekst jest niezwykle ważny, gdyż po kilku latach prac teoretycznych i wdrożeniowych nad informatycznymi systemami wspomagania decyzji biznesowych BI (ang. Business Intelligence), umożliwiły mi na sformułowanie nowatorskiej koncepcji wpierana rozwiązywania źle ustrukturalizowanych problemów zarządczych. Business Intelligence (opis publikacji pomocniczej) Kontakt z praktyką gospodarczą w zakresie wdrożeń informatycznych systemów zarządzania pozwoliło mi dobrze zrozumieć zarządzanie przedsiębiorstwem w turbulentnym otoczeniu rynkowym oraz naturę realnych problemów decyzyjnych. W wyniku połączenia doświadczeń biznesowych, wiedzy teoretycznej na temat informatycznych systemów wspomagania decyzji oraz związków pomiędzy wartością ekonomiczną a inwestycjami w zaawansowane technologie informatyczne powstała monografia: Surma J. (2011). Business Intelligence. Making Decisions Through Data Analytics, Business Expert Press, New York, (pierwsze wydanie książki zostało opublikowane przez WN PWN w roku 2009 w języku polskim). Oryginalny wkład do nauki stanowi w szczególności szósty rozdział tej monografii pod tytułem: Business Intelligence and Value Based Management, gdzie udało mi się przedstawić autorski model prowadzenia analizy wymagań biznesowych ukierunkowy na wzrost wartości ekonomicznej przedsiębiorstwa. Kluczowym elementem mojego podejścia jest dokładne wyspecyfikowanie w jaki sposób wdrożenia systemu klasy BI jest powiązane z automatyzacją, usprawnianiem, bądź możliwością wprowadzenia nowego procesu biznesowego w przedsiębiorstwie. Omawiana monografia zawiera całościowy i systematyczny opis wykorzystania metod analitycznych w zarządzaniu przedsiębiorstwem. Praca nad tą książką uświadomiła mi fundamentalne ograniczenie tej klasy systemów, którym jest ograniczenie swojego działania do rozwiązywania problemów dobrze ustrukturalizowanych. W rozdziale o informacji strategicznej podkreśliłem, że kluczowe decyzje w zarządzaniu przedsiębiorstwem związane są najczęściej z rozwiązywaniem

13 zadań źle strukturalizowanych. Taki właśnie charakter mają decyzje strategiczne, o których pisze Krzysztof Obłój w następujący sposób: Strategiczne decyzje [ ] są najczęściej: słabo ustrukturalizowane, podejmowane w warunkach dużej niepewności, kosztowne, ponieważ wymagają jednoznacznych i często nieodwracalnych decyzji inwestycyjnych, oraz kaskadowe, tzn. wymuszają dla swej skuteczności całą sekwencję spójnych decyzji taktycznych i operacyjnych (Obłój 2007). W obliczu takiej złożoności zagadnień strategicznych menedżerowie często odwołują się do nieformalnych zachowań, takich jak wykorzystanie analogii w procesie podejmowania decyzji strategicznych (Courtney 2001). Ta właśnie konstatacja Courtney a w powiązaniu z moim wieloletnim doświadczeniem w badaniach naukowych nad wnioskowaniem odwołującym się do podobieństwa, stała się początkiem krystalizacji idei możliwości zbudowania nowej klasy informatycznych systemów wspomagani decyzji strategicznych decyzji w przedsiębiorstwie. Wspomaganie podejmowania decyzji strategicznych w przedsiębiorstwie z wykorzystaniem wnioskowania na podstawie podobieństwa (opis jednotematycznego cyklu publikacji) Powstanie idei i budowa prototypu systemu wspomagania decyzji strategicznych Ogólnie można wyróżnić dwa przeciwstawne podejścia w zachowaniach menedżerskich: racjonalny wybór (dedukcja) oraz metoda prób i błędów. Oba podejścia znajdują zastosowanie w odmiennych sytuacjach. Dedukcja opiera się na analizie dużej ilości danych i sprawdza się najlepiej w dojrzałych i stabilnych sektorach. Alternatywna metoda prób i błędów jest niejednokrotnie skutecznym podejściem w sytuacjach nowych, niepewnych i bardzo złożonych, gdzie próby formalnej analizy skazane są z góry na niepowodzenie. Na pograniczu tych dwóch skrajnych podejść pojawia się pytanie o rzeczywiste zachowania menedżerów, zwłaszcza w obliczu narastającej niepewności oraz złożoności współczesnej rzeczywistości gospodarczej. Objawia się to szczególnie w przypadku małych i średnich przedsiębiorstw, gdzie istnieje relatywnie duża możliwość kształtowania firmy (plastyczność) i jednocześnie niski poziom racjonalności zachowań. W trakcie rozwoju firma staje się coraz mniej podatna na zmianę przy jednoczesnym wzroście racjonalności zachowań (Gavetti, Rivkin 2007). Obserwacje zachowań decyzyjnych pokazują, że w sytuacji nowego problemu, kiedy wnioskowanie dedukcyjne jest ograniczone, to odwołanie się do doświadczenia jest jak najbardziej racjonalnym zachowaniem. Zgodnie z badaniami Thagarda analogie mogą być obliczeniowo użyteczne w sytuacji kiedy konceptualna i oparta na regułach wiedza nie jest dostępna (Thagard 1996). W zakresie zarządzania strategicznego w tym duchu wypowiadała się grupa badawcza z Harvard Business School, twierdząc, że wnioskowanie przez analogię jest powszechną formą wnioskowania w środowisku strategów biznesowych. Stając przed wyzwaniami nowych szans czy trudnych sytuacji, stratedzy wracają myślami do podobnych sytuacji ze swojego życia lub do tych o których słyszeli i wykorzystują tę lekcję wziętą z przeszłych doświadczeń (Gavetti,

14 Levinthal, Rivkin 2005). Jest to rodzaj generalizacji, a następnie transferu doświadczeń z obszaru znanego na aktualną niepewną sytuację. Moja pierwsza publikacja w tym obszarze, napisana jeszcze bez świadomości prac wspomnianych wcześniej, zawiera ogólna prezentację idei systemu wspierania decyzji strategicznych: Surma J. (2007). Business Intelligence dla wsparcia strategicznych decyzji zarządczych w Ukierunkowania wzrostu wartości przedsiębiorstwa pod redakcją E. Urbańczyk, Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego, Omówiłem w tym artykule istotę źle ustrukturalizowanych problemów zarządczych i w tym kontekście przedstawiłem problem formalizacji i akwizycji wiedzy, które uniemożliwiają realne budowanie informatycznych systemów zarządzania dla wspierania decyzji strategicznych. W tym artykule pojawia się też pierwsza sugestia rozwiązania tego dylematu poprzez zastosowania wnioskowania odwołującego się do podobieństwa 8. Było to możliwe w kontekście mojej wiedzy eksperckiej w zakresie CBR. Tak narodziła się idea zbudowania prototypu badawczego aby w ramach badania naukowego zweryfikować możliwość wspierania decyzji strategicznych. Taki nowatorski prototyp informatycznego systemu wspomagani decyzji strategicznych powstał w ramach grantu badawczego habilitacyjnego i wyniki jego wstępnej ewaluacji zostały przedstawione w artykule 9 : Surma, J. (2010). Supporting strategic decision making with case-based reasoning, International Journal of Business Insights and Transformation, vol. 3, issue 1 (October 09 March 10), 5-9 Ewaluację prototypu (system Strategos) zrealizowałem z użyciem przypadków testowych opracowanych na podstawie publicznie dostępnych danych 22 spółek branży IT notowanych na GPW. Wyniki przeprowadzonych testów potwierdziły użyteczność proponowanego podejścia i dały podstawę do głębszej refleksji nad rolą analogii 10 w podejmowaniu decyzji strategicznych oraz metodyki dalej prowadzonych badań naukowych. 8 W omawianym artykule, używałem nazwy wnioskowania na podstawie przypadków, które jest bezpośrednim tłumaczeniem wyrażenia case-based reasoning 9 Tę koncepcję prezentowałem m.in. na 29th Annual International Conference (Strategies in an Uncertain World) zorganizowanej w Washingtonie przez Strategic Management Society w 2009 roku. 10 W mojej monografii (Surma 2010) przedstawiłem szczegółową analizę pojęcia analogia, pojęcia podobieństwo oraz ich związku.

15 Teoria analogii w zarządzaniu strategiczny W 2005 roku został sformułowany zarys teorii analogii w zarządzaniu strategicznym przedsiębiorstwem (Gavetti, Levinthal, Rivkin 2005). Według tej teorii menedżerowie, stając przed nowymi problemami decyzyjnymi, wracają myślami do podobnych sytuacji ze swojego życia lub do tych, o których słyszeli. Wykorzystując lekcję wziętą z przeszłych doświadczeń, wyciągają na jej podstawie wnioski i następnie odnoszą je do bieżącej sytuacji. Istotne w tych zachowaniach jest posiadane doświadczenie (podobne sytuacje decyzyjne przeżyte w przeszłości) oraz niejednokrotnie nieświadome odwoływanie się do analogii z całym bagażem pułapek jakie to podejście implikuje. Zgodnie z tą teorią istnieją dwa główne czynniki determinujące jakość wpływu analogii na proces podejmowania decyzji: wszechstronność doświadczenia menedżera (liczba branż, w których dany menedżer wcześniej pracował), oraz głębokość doświadczenia (okres czasu jaki menedżer przepracował w danej branży). Zachowania zgodne z teorią analogii są szczególnie powszechne dla prezesów MŚP ze względu na nieformalne podejście do podejmowania decyzji w obliczu niepewności. W ramach badań deskryptywnych postanowiłem to zweryfikować w kontekście poszukiwania odpowiedzi na m.in. następujące pytania badawcze: 1) jak przebiega proces wnioskowania odwołującego się do analogii w decyzjach strategicznych? i 2)jakie zagrożenia są związane z użyciem analogii?. To zagadnienie badałem za pomocą studiów przypadku (ang. case study research), które zostały opracowane w celu poznania jak prezesi odwołują się do doświadczenia i analogii oraz jaki to ma wpływ na sytuację rynkową firm. Studium przypadku, zgodnie z definicją Yina (2003), jest empirycznym badaniem współcześnie występującego zjawiska, funkcjonującego w określonym kontekście. Badanie tego typu jest szczególnie użyteczne, kiedy granica pomiędzy zjawiskiem a jego kontekstem nie jest klarownie wytyczona. Studia przypadków są niejednokrotnie jedyną dostępną metodą badawczą, kiedy badający może jedynie obserwować badane zjawisko jako zewnętrzny obserwator, bez wpływu na jego przebieg w znaczeniu ustalenia warunków badania. Jak widać, ta charakterystyka studium przypadku dobrze pasuje do badania przedsiębiorstwa w złożonym otoczeniu rynkowym. Istotnym zagadnieniem jest problem generalizacji. W ramach studium przypadku mówimy o tzw. analitycznej generalizacji, gdzie wcześniej przyjęta teoria jest traktowana jako wzorzec, z którym konfrontowane są wyniki otrzymane w studium przypadku. Przypadek zatem jest traktowany jako eksperyment (a nie próba badawcza), który może teorię potwierdzić (czyli zwiększyć przekonanie o jej prawdziwości) albo ją sfalsyfikować (Eisenhardt 1989).

16 W ramach badań studiów przypadków dokonałem analizy wykorzystania analogii w podejmowaniu decyzji strategicznych w MŚP. Opracowałem trzy studia przypadków, aby poprzez ten typ badań jakościowych zbadać zarówno pozytywne aspekty, jak i zagrożenia wnioskowań odwołujących się do analogii. Zrealizowane badania dotyczą młodych i innowacyjnych przedsiębiorstw rozwijających działalność na turbulentnym rynku nowych technologii. Przypadki te wyraziście odzwierciedlają sytuacje firm MŚP na progu działalności i w fazie intensywnego rozwoju, kiedy można dobrze zaobserwować proces podejmowania decyzji strategicznych. Wszystkie trzy badane MŚP były zmuszone formalizować swoje działania za przyczyną funduszy inwestycyjnych wysokiego ryzyka, które wymagały określenia modeli biznesowych i racjonalnego uzasadnienia podejmowanych decyzji strategicznych. Przypadek pierwszy (E-znajomi) dotyczy małej firmy nowych technologii we wczesnej fazie rozwoju, która poprzez naśladownictwo budowała swoją strategię rozwoju. Następne dwa przypadki pokazują bardziej złożone sposoby odwoływania się do analogii. Drugie studium przypadku (One-2-One) pokazuje udany rozwój firmy od momentu założenia do wejścia w fazę dojrzałości. Trzecie studium przypadku (Lycos) dotyczy rozwoju przedsiębiorstwa od pomysłu biznesowego do pełnej dojrzałości i ostatecznie osiągnięcia statusu dużej firmy. W każdym badanym studium warunkiem sine qua non była zgodność podobieństwa w zakresie: 1. Dziedziny dla wszystkich badanych przypadków (prywatne przedsiębiorstwo działające w gospodarce rynkowej). 2. Celów biznesowych stawianych przed porównywanymi organizacjami (wzrost wartości ekonomicznej przedsiębiorstwa). 3. Zewnętrznych warunków działania (otoczenie konkurencyjne oraz makro otoczenie). 4. Modeli biznesowych przedsiębiorstwa. 5. Zdolności organizacyjnych i kapitału ludzkiego w zakresie realizacji strategii firmy. Reprezentatywny dla tych badań jest studium przypadkuone-2-one opisane w artykule 11 : Surma J. (2010). Analogia w zarządzaniu strategicznym, Przedsiębiorstwo Przyszłości, nr 3(4), W tym artykule przedstawiłem ponadto pełny schemat wnioskowania zgodny z teorią analogii w zarządzaniu strategicznym. 11 Wszystkie studia przypadków są omówione w mojej monografii (Surma 2010).

17 Dla pełnego obrazu sytuacji, w omawianym obszarze badawczym, oprócz oczywistych ograniczeń formalnych wnioskowań odwołujących się do analogi (Beardsley 1950), warto przytoczyć najpoważniejszą krytykę związaną problemem innowacyjności. Odwoływanie się do analogii budzi uzasadnione wątpliwości w sytuacji działania firmy na zupełnie nowym rynku, kiedy trudno znaleźć adekwatne przypadki (Farjoun 2008). Użycie analogii w zarządzaniu strategicznym zakłada podejście pozycyjne (ang. strategy as matching), gdzie dla ustalonej pozycji firmy ustala się odpowiednie działania strategiczne. Takie podejście wymaga relatywnie dużej stabilności kontekstu, czyli sytuacji konkurencyjnej wokół firmy. Całkowicie nowe branże wymagają podejścia kreatywnego (ang. strategy as constructing), gdzie poprzez niekonwencjonalne zachowania strategiczne istnieje możliwość wpływu na modele biznesowe w danej branży czy nawet przekształcenia jej struktury. Niepewność a analogia w zarządzaniu strategicznym Istotnym wkładem do nauki w rozwój teorii analogii są moje badania w zakresie wpływu niepewności na decyzje strategiczne. Zarządzający firmami działającymi w turbulentnym otoczeniu mogą redukować niepewność poprzez przeniesienie doświadczeń na aktualną sytuację decyzyjną. Takie podejście, naturalne dla zachowań człowieka niemal w każdej sytuacji decyzyjnej, nie wymaga odwoływania się do wyrafinowanych teorii zarządzania strategicznego (zwłaszcza w przypadku MŚP) i jest relatywnie łatwe do zastosowania. Mając to na uwadze, dokonałem identyfikacji związku pomiędzy stopniem niepewności w działaniu firmy, a radzeniem sobie w takiej sytuacji poprzez odwoływanie się do doświadczeń innych podobnych przedsiębiorstw w zbliżonych sytuacjach decyzyjnych. W tym kontekście została podjęta próba weryfikacji następującej hipotezy badawczej: Wzrost niepewności w prowadzeniu działalności gospodarczej jest dodatnio skorelowany z uwzględnianiem w decyzjach strategicznych doświadczeń innych przedsiębiorstw poprzez odwołanie się do analogii. Aby zweryfikować tą hipotezę wykorzystałem w badaniu wywiady z celowo dobraną grupą kilkudziesięciu osób zarządzających małymi i średnimi przedsiębiorstwami 12. Wywiady z prezesami uzupełniłem informacjami o sytuacji finansowej zarządzanych przez nich przedsiębiorstw. W pełni świadomie zrezygnowałem z badań ankietowych. Badania tego typu są w stanie zapewnić dane z odpowiednio licznej statystycznie grupy badawczej, ale niejednokrotnie poprzez swoją powierzchowność i brak kontroli nad rzeczywistym autorstwem otrzymywanych odpowiedzi nie są zwykle w stanie zapewnić odpowiedniej 12 Spotkania z prezesami były również wykorzystane do ewaluacji prototypu badawczego (system Strategos).

18 jakości badań w zakresie zarządzania strategicznego. Wywiady przeprowadzone bezpośrednio z prezesami umożliwiły wykonanie badań o odpowiedniej jakości. Każdy wywiad składał się z części strukturalizowanej, częściowo strukturalizowanej oraz opcjonalnie części otwartej (niestrukturalizowanej). Pytania zostały opracowane m.in. na podstawie wiedzy z wcześniej przeprowadzonych studiów przypadków, tak aby możliwie precyzyjnie zidentyfikować źródła decyzji strategicznych oraz rodzaj używanej analogii. Tak zebrany materiał badawczy został wykorzystany do wykonania analizy ilościowej i jakościowej. Przeprowadzanie wywiadu zawsze ogranicza element stronniczości (ang. bias) w badaniu, tj. deklaratywność, chęć pokazania się z dobrej strony, uzależnienie od reakcji pytającego itp. W rezultacie zawsze otrzymuje się wynik na pograniczu prawdy obiektywnej oraz deklaratywnej wypowiedzi badanej osoby. Trudno jest oczywiście zmierzyć wpływ tych zachowań na wiarygodność wyników końcowych. Niemniej kluczowa jest świadomość, że omawiana metoda badawcza wykorzystuje dane otrzymane nie z działań rzeczywistych, tylko deklarowanych, co istotnie osłabia wiarygodność wyprowadzanych wniosków. Korzystne w tym kontekście jest, że badanie to dotyczyło prezesów, którzy najczęściej są jednostkami o silnej osobowości i dużej niezależności w sądach, tak więc ich inklinacja jest relatywnie niska w stosunku do przeciętnych społeczności. Wymóg udziału w badaniu prezesa firmy zawęził badanie do ograniczonej grupy celowej. Przy takim podejściu, kluczowym zagadnieniem jest odpowiedni dobór badanych przedsiębiorstw (Ragin 1992). Dobór badanych decydentów do wywiadów zrealizowałem poprzez tzw. celowy dobór przypadków krytycznych (ang. critical case). Przypadki tego typu są najczęściej identyfikowane poprzez odpowiedź m.in. na pytanie (Patton 2002): Jeśli pewne zjawisko występuje dla tych przypadków, to czy również występuje dla pozostałych?. Przypadek krytyczny jest więc przypadkiem mającym kluczowe znaczenie w kontekście związku z ogólnym zjawiskiem, tj. zawiera informacje umożliwiające nieformalne wnioskowanie w następującej postaci: jeśli jest to prawdziwe dla tego przypadku, to stosuje się do pozostałych 13 (Flyvbjerg 2006). Na przykład, jeśli w badanym studium przypadku zarząd innowacyjnej firmy nowych technologii, złożony z absolwentów renomowanych szkół biznesu, ma problem ze zrozumieniem analiz wyrafinowanych modeli ekonometrycznych, to jest uzasadnione, że prezesi innych firm będę mieli nie mniejszą trudność. Przypadki krytyczne mogą być typu najbardziej prawdopodobny (ang. most likely) oraz najmniej prawdopodobny (ang. least likely). Krytyczny przypadek typu najbardziej prawdopodobny jest idealny do przeprowadzenia falsyfikacji danej teorii, czyli identyfikacji tzw. czarnego łabędzia 14. Takie podejście 13 Negatywna generalizacja dla przypadku krytycznego miałaby postać: jeśli to nie jest prawdziwe dla tego przypadku, to nie stosuje się również do pozostałych przypadków. 14 Wystarczy stwierdzenie istnienia jednego czarnego łabędzia, aby sfalsyfikować teorię mówiącą o tym, że wszystkie łabędzie są białe - przykład z książki Poppera (2002).

19 umożliwia relatywnie niski koszt badań ukierunkowanych na odrzucenie teorii. Natomiast badanie najmniej prawdopodobnych przypadków jest najbardziej wiarygodnym podejściem mającym na celu pozytywną weryfikację teorii 15. Oczywiste jest, że taki dobór grupy badawczej, zgodnie z zasadą przypadków krytycznych, nie uzasadnia wnioskowania statystycznego na całą populację, niemniej stanowi podstawę do wiarygodnych stwierdzeń o zachowaniach strategicznych prezesów w szerszym zakresie. Kluczowym zagadnieniem jest zasadność generalizacji z przypadków krytycznych. dobranych celowo, a nie losowo. W tym kontekście wnioskowanie statystyczne nie jest możliwe. Natomiast poprawny dobór przypadków krytycznych pozwala na dokonanie potencjalnie prawdziwych wnioskowań uogólniających rezultaty na obszerniejszy zbiór przypadków. Grupa badawcza poprzez swoją ponadprzeciętną charakterystykę (m.in. sytuacja finansowa badanych firm) w porównaniu z ogółem MŚP spełnia definicję przypadków krytycznych. Zatem wcześniej opisane zasady wyciągania wniosków badawczych, z użyciem przypadków krytycznych, są możliwe do zastosowania. Sprowadzają się one do następującej tezy metodologicznej: jeśli jakiś problem występuje w przypadkach krytycznych przedsiębiorstw, to wysoce uzasadnione jest domniemanie, że wystąpi też w pozostałych przedsiębiorstwach. Takie podejście umożliwia ograniczenie zakresu badania do przypadków krytycznych i dokonanie wysoce uprawdopodobnionych uogólnień na inne przedsiębiorstwa. Tego typu podejście przyjąłem, przy pełnej świadomości, że tak przeprowadzone badania nie są bezwzględnie poprawne od strony formalnej. Pozwoliło to jednak na przeprowadzanie badania w złożonym obszarze zarządzania strategicznego przedsiębiorstwem. Zgodnie z tą dygresją metodologiczną wynik weryfikacji hipotezy badawczej o wpływie niepewności jest przedstawiony w artykule: Surma J. (2010). Niepewność i rola analogii w zarządzaniu strategicznym MŚP, Organizacja i Kierowanie, nr 4 (142), Wyniki otrzymane na podstawie przeprowadzonych badań potwierdzają prawdziwość hipotezy, że wzrost niepewności w prowadzeniu działalności gospodarczej jest dodatnio skorelowany z uwzględnianiem w decyzjach strategicznych doświadczeń innych przedsiębiorstw poprzez odwołanie się do analogii. Uzyskana z analogii wiedza umożliwia zarządzającym subiektywną redukcję niepewności. Otrzymane wartości współczynnika korelacji oraz sposób estymacji niepewności pozwalają jedynie na wnioskowanie o 15 Dobrym przykładem najmniej prawdopodobnego przypadku może być badanie oligarchii w organizacjach studium przypadku dla organizacji o płaskiej/horyzontalnej strukturze i o silnie demokratycznej kulturze. Jeśli one są oligarchiczne, to jest wysoce prawdopodobne, że te pozostałe typy organizacji są również takie (Michels 1962). Należy podkreślić, że pozytywna weryfikacja teorii nie jest dowodem jej prawdziwości, zwiększa jedynie przekonanie, że badana teoria jest prawdziwa.

20 potwierdzeniu hipotezy w badanej grupie, natomiast nie jej dowodzie. Należy pamiętać, że badanie korelacyjne nie implikuje wniosków o zależnościach przyczynowo-skutkowych oraz nie wyklucza istnienia innych zmiennych niezależnych. Strategos system wspomagania decyzji strategicznych Moje dalsze prace badawcze były związane z pogłębieniem badań w zakresie wspierania decyzji strategicznych odwołując się do wspomnianej już teorii analogii w zarządzaniu strategicznym oraz teorii podejmowania decyzji na podstawie analizy przypadków (ang. case-based decisons) Itzhaka Gilboa i i Davida Schmeidler a (2001). W tym podejściu analiza przypadków jest próbą aproksymacji teorii użyteczności w celu możliwości analizy rzeczywistych problemów decyzyjnych. Teoria teorii podejmowania decyzji na podstawie analizy przypadków stała się dla mnie bazowym modelem budowanego prototypu badawczego dla zadania wspierania podejmowania decyzji strategicznych w MŚP (system Strategos). Cele związane z tak powstałym prototypem badawczym były następujące: 1. Zbudowanie narzędzia badawczego ilustrującego w trakcie badań proces odwoływania się do analogii w podejmowaniu decyzji strategicznych. 2. Wsparcie procesu podejmowania decyzji menedżerów MŚP systemem doradczym, które metodycznie wspomaga naturalny dla nich proces wnioskowania. 3. Wskazanie kierunku rozwoju informatycznych systemów doradczych dla problemów źle ustrukturalizowanych. W następującym artykule przedstawiłem zarys modelu teoretycznego i wynik ewaluacji prototypu systemu na ograniczonej do 33 prezesów grupie badawczej 16 : Surma, J. (2010). Case-Based Reasoning for Supporting Strategy Decision Making in Small and Medium Enterprises, in Successful Case-based Reasoning Applications, edited by L. Jain, S. Montani, Springer Verlag, Berlin, Użycie prototypu badawczego w trakcie badań pozwoliło na pogłębienie wiedzy o wykorzystaniu analogii przez kadrę zarządzającą. Ponadto dokonałem oceny użycia systemu Strategos w zakresie jego przydatności we wspomaganiu pracy zarządu w rozwiązywaniu rzeczywistych problemów decyzyjnych. Podsumowanie wyników badań, związanych z jakościową oceną systemu Strategos, przedstawiłem w artykule: 16 Te wyniki i pokaz funkcjonowania systemu Strategos był przedmiotem specjalnej prezentacji podczas sesji poświęcona zastosowaniom CBR w ramach International Conference on Case-Based Reasoning, która odbyła się na Uniwersytecie Sesimbria w roku 2010.

Helena Tendera-Właszczuk Kraków, 15.04.2013 Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie

Helena Tendera-Właszczuk Kraków, 15.04.2013 Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie Helena Tendera-Właszczuk Kraków, 15.04.2013 Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie Recenzja dorobku naukowego, dydaktycznego i organizacyjnego dr Krzysztofa Wacha w postępowaniu habilitacyjnym w dziedzinie

Bardziej szczegółowo

INWESTYCJE HYBRYDOWE - NOWE UJĘCIE OCENY EFEKTYWNOŚCI

INWESTYCJE HYBRYDOWE - NOWE UJĘCIE OCENY EFEKTYWNOŚCI INWESTYCJE HYBRYDOWE - NOWE UJĘCIE OCENY EFEKTYWNOŚCI Autor: Stanisław Kasiewicz, Waldemar Rogowski, Wstęp Po ukazaniu się książek Płaski świat Thomasa L. Friedmana i Wędrujący świat Grzegorza Kołodki

Bardziej szczegółowo

Program kształcenia na Studiach Doktoranckich Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Warszawskiego w roku 2014/2015

Program kształcenia na Studiach Doktoranckich Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Warszawskiego w roku 2014/2015 Program kształcenia na Studiach Doktoranckich Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Warszawskiego w roku 201/2015 Wydział Zarządzania UW posiada uprawnienia do nadawania stopnia doktora w dwóch dyscyplinach:

Bardziej szczegółowo

Ustawa z dnia 14 marca 2003 roku o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki

Ustawa z dnia 14 marca 2003 roku o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki Ustawa z dnia 14 marca 2003 roku o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki Rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 1 września 2011 roku w sprawie

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZANIE MARKĄ. Doradztwo i outsourcing

ZARZĄDZANIE MARKĄ. Doradztwo i outsourcing ZARZĄDZANIE MARKĄ Doradztwo i outsourcing Pomagamy zwiększać wartość marek i maksymalizować zysk. Prowadzimy projekty w zakresie szeroko rozumianego doskonalenia organizacji i wzmacniania wartości marki:

Bardziej szczegółowo

SIECI BIZNESOWE A PRZEWAGA KONKURENCYJNA PRZEDSIĘBIORSTW ZAAWANSOWANYCH TECHNOLOGII NA RYNKACH ZAGRANICZNYCH

SIECI BIZNESOWE A PRZEWAGA KONKURENCYJNA PRZEDSIĘBIORSTW ZAAWANSOWANYCH TECHNOLOGII NA RYNKACH ZAGRANICZNYCH Milena Ratajczak-Mrozek SIECI BIZNESOWE A PRZEWAGA KONKURENCYJNA PRZEDSIĘBIORSTW ZAAWANSOWANYCH TECHNOLOGII NA RYNKACH ZAGRANICZNYCH WYDAWNICTWO UNIWERSYTETU EKONOMICZNEGO W POZNANIU POZNAŃ 2010 SIECI

Bardziej szczegółowo

mgr Karol Marek Klimczak KONCEPCJA I PLAN ROZPRAWY DOKTORSKIEJ

mgr Karol Marek Klimczak KONCEPCJA I PLAN ROZPRAWY DOKTORSKIEJ mgr Karol Marek Klimczak KONCEPCJA I PLAN ROZPRAWY DOKTORSKIEJ Tytuł: Zarządzanie ryzykiem finansowym w polskich przedsiębiorstwach działających w otoczeniu międzynarodowym Ostatnie dziesięciolecia rozwoju

Bardziej szczegółowo

Streszczenie pracy doktorskiej Autor: mgr Wojciech Wojaczek Tytuł: Czynniki poznawcze a kryteria oceny przedsiębiorczych szans Wstęp W ciągu

Streszczenie pracy doktorskiej Autor: mgr Wojciech Wojaczek Tytuł: Czynniki poznawcze a kryteria oceny przedsiębiorczych szans Wstęp W ciągu Streszczenie pracy doktorskiej Autor: mgr Wojciech Wojaczek Tytuł: Czynniki poznawcze a kryteria oceny przedsiębiorczych szans Wstęp W ciągu ostatnich kilku dekad diametralnie zmienił się charakter prowadzonej

Bardziej szczegółowo

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Płocku Instytut Nauk Ekonomicznych i Informatyki KARTA PRZEDMIOTU. Część A

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Płocku Instytut Nauk Ekonomicznych i Informatyki KARTA PRZEDMIOTU. Część A Przedmiot: Seminarium dyplomowe Wykładowca odpowiedzialny za przedmiot: Cele zajęć z przedmiotu: Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Płocku Instytut Nauk Ekonomicznych i Informatyki KARTA PRZEDMIOTU Wykładowcy

Bardziej szczegółowo

Badania marketingowe

Badania marketingowe Badania marketingowe Dr hab. prof. SGH Katedra Rynku i Marketingu SGH teresataranko@o2.pl Konsultacje pokój 302 Madalińskiego 6/8 Wtorek -15.00-16.00 Struktura problematyki 1. Definicja i funkcje badań

Bardziej szczegółowo

KIERUNKOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA

KIERUNKOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA WYDZIAŁ INFORMATYKI I ZARZĄDZANIA Kierunek studiów: INFORMATYKA Stopień studiów: STUDIA II STOPNIA Obszar Wiedzy/Kształcenia: OBSZAR NAUK TECHNICZNYCH Obszar nauki: DZIEDZINA NAUK TECHNICZNYCH Dyscyplina

Bardziej szczegółowo

Proces badawczy schemat i zasady realizacji

Proces badawczy schemat i zasady realizacji Proces badawczy schemat i zasady realizacji Agata Górny Zaoczne Studia Doktoranckie z Ekonomii Warszawa, 14 grudnia 2014 Metodologia i metoda badawcza Metodologia Zadania metodologii Metodologia nauka

Bardziej szczegółowo

Wstęp... 7. 3. Technologie informacyjne wpływające na doskonalenie przedsiębiorstwa

Wstęp... 7. 3. Technologie informacyjne wpływające na doskonalenie przedsiębiorstwa Spis treści Wstęp.............................................................. 7 1. Przedsiębiorstwo w dobie globalizacji.............................. 11 1.1. Wyzwania globalnego rynku....................................

Bardziej szczegółowo

Badania Marketingowe. Zajęcia 1 Wprowadzenie do badań marketingowych

Badania Marketingowe. Zajęcia 1 Wprowadzenie do badań marketingowych Badania Marketingowe Zajęcia 1 Wprowadzenie do badań marketingowych Definicje badań marketingowych Badanie marketingowe to systematyczne i obiektywne identyfikowanie, gromadzenie, analizowanie i prezentowanie

Bardziej szczegółowo

Kierunki rozwoju firmy Decyzje o wyborze rynków Decyzje inwestycyjne Rozwój nowych produktów Pozycjonowanie. Marketing strategiczny

Kierunki rozwoju firmy Decyzje o wyborze rynków Decyzje inwestycyjne Rozwój nowych produktów Pozycjonowanie. Marketing strategiczny Badania marketingowe dr Grzegorz Mazurek Istota badań Podejmowanie decyzji odbywa się na bazie doświadczenia, wiedzy oraz intuicji. Podejmowanie decyzji wiąże się automatycznie z ryzykiem poniesienia porażki

Bardziej szczegółowo

Relacja z sesji plenarnej Komitetu Nauk o Finansach PAN

Relacja z sesji plenarnej Komitetu Nauk o Finansach PAN prof. dr hab. Małgorzata Zaleska Szkoła Główna Handlowa Relacja z sesji plenarnej Komitetu Nauk o Finansach PAN W ramach konferencji Katedr Finansowych Nauka finansów dla rozwoju gospodarczego i społecznego,

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie symulacji Monte Carlo do zarządzania ryzykiem przedsięwzięcia z wykorzystaniem metod sieciowych PERT i CPM

Zastosowanie symulacji Monte Carlo do zarządzania ryzykiem przedsięwzięcia z wykorzystaniem metod sieciowych PERT i CPM SZKOŁA GŁÓWNA HANDLOWA w Warszawie STUDIUM MAGISTERSKIE Kierunek: Metody ilościowe w ekonomii i systemy informacyjne Karol Walędzik Nr albumu: 26353 Zastosowanie symulacji Monte Carlo do zarządzania ryzykiem

Bardziej szczegółowo

30 2 Zal. z oc. Język obcy nowożytny 60/4 30 30 4 Zal z oc. 8 Psychologia 15/1 15 1 Zal z oc. 9 Pedagogika 30/2 30 2 Zal z oc.

30 2 Zal. z oc. Język obcy nowożytny 60/4 30 30 4 Zal z oc. 8 Psychologia 15/1 15 1 Zal z oc. 9 Pedagogika 30/2 30 2 Zal z oc. Lp. Przedmiot Załącznik Nr 1 do Uchwały nr XX Rady Wydziału Nauk Technicznych z dnia 29 maja 2013 roku Program i plan kształcenia dla studiów doktoranckich - stacjonarnych w dyscyplinie inżynieria rolnicza.

Bardziej szczegółowo

Studia podyplomowe Metody Statystycznej Analizy Danych Społeczno-Ekonomicznych

Studia podyplomowe Metody Statystycznej Analizy Danych Społeczno-Ekonomicznych Studia podyplomowe Metody Statystycznej Analizy Danych Społeczno-Ekonomicznych Zwięzły opis Studia są odpowiedzią na zapotrzebowanie istniejące na rynku pracowników sektora administracyjnego na poszerzanie

Bardziej szczegółowo

INFORMACJE OGÓLNE O PROGRAMIE KSZTAŁCENIA. Na Studiach Doktoranckich Psychologii prowadzonych przez Instytut Psychologii UG

INFORMACJE OGÓLNE O PROGRAMIE KSZTAŁCENIA. Na Studiach Doktoranckich Psychologii prowadzonych przez Instytut Psychologii UG UNIWERSYTET GDAŃSKI Wydział Nauk Społecznych Załącznik nr 1 (wymagany do wniosku do Senatu UG w sprawie zatwierdzenia programu studiów) INFORMACJE OGÓLNE O PROGRAMIE KSZTAŁCENIA Na Studiach Doktoranckich

Bardziej szczegółowo

RAPORT Z POLSKIEGO BADANIA PROJEKTÓW IT 2010

RAPORT Z POLSKIEGO BADANIA PROJEKTÓW IT 2010 RAPORT Z POLSKIEGO BADANIA PROJEKTÓW IT 2010 Odpowiada na pytania: Jaka część projektów IT kończy się w Polsce sukcesem? Jak wiele projektów sponsorowanych jest przez instytucje publiczne? Czy kończą się

Bardziej szczegółowo

Systemy zarządzania wiedzą w strategiach firm. Prof. dr hab. Irena Hejduk Szkoła Głowna Handlowa w Warszawie

Systemy zarządzania wiedzą w strategiach firm. Prof. dr hab. Irena Hejduk Szkoła Głowna Handlowa w Warszawie Systemy zarządzania wiedzą w strategiach firm Prof. dr hab. Irena Hejduk Szkoła Głowna Handlowa w Warszawie Wprowadzenie istota zarządzania wiedzą Wiedza i informacja, ich jakość i aktualność stają się

Bardziej szczegółowo

Znaczenie badania due diligence w transakcjach fuzji i przejęć 1 7. 0 4. 2 0 1 2

Znaczenie badania due diligence w transakcjach fuzji i przejęć 1 7. 0 4. 2 0 1 2 Znaczenie badania due diligence w transakcjach fuzji i przejęć D Z I E Ń M Ł O D E G O N A U K O W C A 1 7. 0 4. 2 0 1 2 E W A W R Ó B E L Istota badania due diligence Definicja Due diligence = należyta

Bardziej szczegółowo

MATRYCA EFEKTÓW KSZTAŁCENIA

MATRYCA EFEKTÓW KSZTAŁCENIA ZAŁĄCZNIK NR 2 MATRYCA EFEKTÓW KSZTAŁCENIA Studia podyplomowe ZARZĄDZANIE FINANSAMI I MARKETING Przedmioty OPIS EFEKTÓW KSZTAŁCENIA Absolwent studiów podyplomowych - ZARZĄDZANIE FINANSAMI I MARKETING:

Bardziej szczegółowo

POTĘGUJEMY BIZNES. strategie marketingowe. www.rubikom.pl

POTĘGUJEMY BIZNES. strategie marketingowe. www.rubikom.pl POTĘGUJEMY BIZNES ) ) strategie marketingowe warsztaty i treningi konsultacje stategiczne Właśnie upływa 10 rok naszej działalności, choć Zarządzający Rubikom Strategy Consultants mają za sobą ponad 15

Bardziej szczegółowo

Przegląd problemów doskonalenia systemów zarządzania przedsiębiorstwem

Przegląd problemów doskonalenia systemów zarządzania przedsiębiorstwem Przegląd problemów doskonalenia systemów zarządzania przedsiębiorstwem Przegląd problemów doskonalenia systemów zarządzania przedsiębiorstwem pod redakcją Adama Stabryły Kraków 2011 Książka jest rezultatem

Bardziej szczegółowo

Transformacja wiedzy w budowie i eksploatacji maszyn

Transformacja wiedzy w budowie i eksploatacji maszyn Uniwersytet Technologiczno Przyrodniczy im. Jana i Jędrzeja Śniadeckich w Bydgoszczy Wydział Mechaniczny Transformacja wiedzy w budowie i eksploatacji maszyn Bogdan ŻÓŁTOWSKI W pracy przedstawiono proces

Bardziej szczegółowo

Badania Marketingowe. Zajęcia 1 Wprowadzenie do badao marketingowych

Badania Marketingowe. Zajęcia 1 Wprowadzenie do badao marketingowych Badania Marketingowe Zajęcia 1 Wprowadzenie do badao marketingowych Definicje badao marketingowych Badanie marketingowe to systematyczne projektowanie, zbieranie, prezentowanie danych i wyników badao istotnie

Bardziej szczegółowo

Efekty kształcenia wymagane do podjęcia studiów 2 stopnia na kierunku Informatyka

Efekty kształcenia wymagane do podjęcia studiów 2 stopnia na kierunku Informatyka Efekty kształcenia wymagane do podjęcia studiów 2 stopnia na kierunku Informatyka Test kwalifikacyjny obejmuje weryfikację efektów kształcenia oznaczonych kolorem szarym, efektów: K_W4 (!), K_W11-12, K_W15-16,

Bardziej szczegółowo

Program kształcenia i plan studiów podyplomowych: Zarządzanie projektami

Program kształcenia i plan studiów podyplomowych: Zarządzanie projektami Program kształcenia i plan studiów podyplomowych: Zarządzanie projektami edycja 15 opracowany zgodnie z Zarządzeniami Wewnętrznymi PWr nr 1/2012 i 15/2012 organizowanego przez Wydział Informatyki i Zarządzania

Bardziej szczegółowo

Reguły kształcenia na studiach doktoranckich w wieloobszarowym uniwersytecie przykład Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu

Reguły kształcenia na studiach doktoranckich w wieloobszarowym uniwersytecie przykład Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu Reguły kształcenia na studiach doktoranckich w wieloobszarowym uniwersytecie przykład Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu SEMINARIUM BOLOŃSKIE STUDIA DOKTORANCKIE W ŚWIETLE NOWYCH REGULACJI PRAWNYCH

Bardziej szczegółowo

Badania rynku turystycznego

Badania rynku turystycznego Badania rynku turystycznego Kontakt 2 Konsultacje: Środa 8.15 9.45 Czwartek 9.30 12.30 Miejsce: Rektorat UMCS, p. 506, tel. 81-537 51 55 E-mail: rmacik@hektor.umcs.lublin.pl Witryna z materiałami dydaktycznymi:

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr 28/2013/IV Senatu Politechniki Lubelskiej z dnia 26 kwietnia 2013 r.

Uchwała Nr 28/2013/IV Senatu Politechniki Lubelskiej z dnia 26 kwietnia 2013 r. Uchwała Nr 28/2013/IV Senatu Politechniki Lubelskiej z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie określenia efektów kształcenia dla studiów podyplomowych Zarządzanie Logistyką w Przedsiębiorstwie, prowadzonych

Bardziej szczegółowo

Dynamiczna zdolność przedsiębiorstwa do tworzenia wartości wspólnej jako nowego podejścia do społecznej odpowiedzialności biznesu

Dynamiczna zdolność przedsiębiorstwa do tworzenia wartości wspólnej jako nowego podejścia do społecznej odpowiedzialności biznesu Dynamiczna zdolność przedsiębiorstwa do tworzenia wartości wspólnej jako nowego podejścia do społecznej odpowiedzialności biznesu Rozprawa doktorska napisana pod kierunkiem naukowym prof. dr hab. Tomasz

Bardziej szczegółowo

Cele kluczowe W dziedzinie inwestowania w zasoby ludzkie W zakresie wzmacniania sfery zdrowia i bezpieczeństwa

Cele kluczowe W dziedzinie inwestowania w zasoby ludzkie W zakresie wzmacniania sfery zdrowia i bezpieczeństwa Cele kluczowe Idea społecznej odpowiedzialności biznesu jest wpisana w wizję prowadzenia działalności przez Grupę Kapitałową LOTOS. Zagadnienia te mają swoje odzwierciedlenie w strategii biznesowej, a

Bardziej szczegółowo

Zakres wniosku o przyznanie stypendium dla doktorantek/doktorantów w ramach projektu DoktoRIS program stypendialny na rzecz innowacyjnego Śląska

Zakres wniosku o przyznanie stypendium dla doktorantek/doktorantów w ramach projektu DoktoRIS program stypendialny na rzecz innowacyjnego Śląska Strona1 nik nr 1 do Uchwały nr 2914/198/IV/2012 Zarządu Województwa Śląskiego z dnia 23 października 2012 r. Zakres wniosku o przyznanie stypendium dla doktorantek/doktorantów w ramach projektu DoktoRIS

Bardziej szczegółowo

Cel warsztatu: Wypracowanie metod oceny zwrotu z inwestycji i sprzedaży w mediach społecznościowych i technologiach mobilnych

Cel warsztatu: Wypracowanie metod oceny zwrotu z inwestycji i sprzedaży w mediach społecznościowych i technologiach mobilnych workshops Return on investment (ROI) i Return on sales (ROS) w mediach społecznościowych i technologiach mobilnych. Dedykowany workshop wg metodologii TRUE prowadzi dr Albert Hupa. Cel warsztatu: Wypracowanie

Bardziej szczegółowo

Przedmowa... 7 1. System zarządzania jakością w przygotowaniu projektów informatycznych...11

Przedmowa... 7 1. System zarządzania jakością w przygotowaniu projektów informatycznych...11 Spis treści Przedmowa... 7 1. System zarządzania jakością w przygotowaniu projektów informatycznych...11 1.1. Wprowadzenie...11 1.2. System zarządzania jakością...11 1.3. Standardy jakości w projekcie

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWY TRYB PRZEPROWADZANIA CZYNNOŚCI W PRZEWODACH DOKTORSKICH

SZCZEGÓŁOWY TRYB PRZEPROWADZANIA CZYNNOŚCI W PRZEWODACH DOKTORSKICH Załącznik do Uchwały nr 28 Rady Wydziału Inżynierii Lądowej i Środowiska z dn. 22.04.2009 r. SZCZEGÓŁOWY TRYB PRZEPROWADZANIA CZYNNOŚCI W PRZEWODACH DOKTORSKICH w dziedzinie: nauki techniczne w dyscyplinach:

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE REKTORA ZACHODNIOPOMORSKIEJ SZKOŁY BIZNESU W SZCZECINIE 4/2013. 30 kwietnia 2013 r.

ZARZĄDZENIE REKTORA ZACHODNIOPOMORSKIEJ SZKOŁY BIZNESU W SZCZECINIE 4/2013. 30 kwietnia 2013 r. ZARZĄDZENIE REKTORA ZACHODNIOPOMORSKIEJ SZKOŁY BIZNESU W SZCZECINIE 4/2013 30 kwietnia 2013 r. W sprawie: korekty do Regulaminu procedur dyplomowych dla I i II stopnia studiów na Wydziale Ekonomii i Informatyki,

Bardziej szczegółowo

TEMATYKA PRAC. Zarządzanie Studia stacjonarne II stopień I rok

TEMATYKA PRAC. Zarządzanie Studia stacjonarne II stopień I rok TEMATYKA PRAC Zapisy dnia 18.02.2015 r. o godz. 9.45 Zarządzanie Studia stacjonarne II stopień I rok Prof.nzdz. dr hab. Agnieszka Sitko-Lutek pok. 1018 1. Uwarunkowania i zmiana kultury organizacyjnej

Bardziej szczegółowo

Badania eksploracyjne Badania opisowe Badania wyjaśniające (przyczynowe)

Badania eksploracyjne Badania opisowe Badania wyjaśniające (przyczynowe) Proces badawczy schemat i zasady realizacji Agata Górny Demografia Wydział Nauk Ekonomicznych UW Warszawa, 4 listopada 2008 Najważniejsze rodzaje badań Typy badań Podział wg celu badawczego Badania eksploracyjne

Bardziej szczegółowo

Projekty badawcze finansowane przez Narodowe Centrum Nauki

Projekty badawcze finansowane przez Narodowe Centrum Nauki Projekty badawcze finansowane przez Narodowe Centrum Nauki TYPY KONKURSÓW Konkursy na finansowanie projektów badawczych Konkursy na finansowanie projektów badawczych dla osób nieposiadających stopnia doktora

Bardziej szczegółowo

2.3.5. Umiejętności związane z wiedzą 2.4. Podsumowanie analizy literaturowej

2.3.5. Umiejętności związane z wiedzą 2.4. Podsumowanie analizy literaturowej Spis treści 1. Przesłanki dla podjęcia badań 1.1. Wprowadzenie 1.2. Cel badawczy i plan pracy 1.3. Obszar badawczy 1.4. Znaczenie badań dla teorii 1.5. Znaczenie badań dla praktyków 2. Przegląd literatury

Bardziej szczegółowo

BADANIA RYNKOWE I MARKETINGOWE

BADANIA RYNKOWE I MARKETINGOWE 1.1.1 Badania rynkowe i marketingowe I. OGÓLNE INFORMACJE PODSTAWOWE O PRZEDMIOCIE BADANIA RYNKOWE I MARKETINGOWE Nazwa jednostki organizacyjnej prowadzącej kierunek: Kod przedmiotu: P15 Wydział Zamiejscowy

Bardziej szczegółowo

Społeczna odpowiedzialność biznesu podejście strategiczne i operacyjne. Maciej Bieńkiewicz

Społeczna odpowiedzialność biznesu podejście strategiczne i operacyjne. Maciej Bieńkiewicz 2012 Społeczna odpowiedzialność biznesu podejście strategiczne i operacyjne Maciej Bieńkiewicz Społeczna Odpowiedzialność Biznesu - istota koncepcji - Nowa definicja CSR: CSR - Odpowiedzialność przedsiębiorstw

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZANIE I INŻYNIERIA PRODUKCJI

ZARZĄDZANIE I INŻYNIERIA PRODUKCJI ZARZĄDZANIE I INŻYNIERIA PRODUKCJI STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI Załącznik nr 2 Odniesienie efektów kierunkowych do efektów obszarowych i odwrotnie Załącznik nr 2a - Tabela odniesienia

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE. I. KARTA PRZEDMIOTU: Metodyka seminarium licencjackie Rok III, stopień I

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE. I. KARTA PRZEDMIOTU: Metodyka seminarium licencjackie Rok III, stopień I PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE I. KARTA PRZEDMIOTU: Metodyka seminarium licencjackie Rok III, stopień I CEL PRZEDMIOTU C1 Zapoznanie się z metodami prowadzenia badań w dziedzinie dydaktyki nauczania języka

Bardziej szczegółowo

MIĘDZYNARODOWE STOSUNKI GOSPODARCZE

MIĘDZYNARODOWE STOSUNKI GOSPODARCZE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW MIĘDZYNARODOWE STOSUNKI GOSPODARCZE studia pierwszego stopnia profil ogólnoakademicki studia drugiego stopnia profil ogólnoakademicki Objaśnienie oznaczeń: S1A obszar

Bardziej szczegółowo

Specjalizacja: Zarządzanie projektami (I)

Specjalizacja: Zarządzanie projektami (I) Specjalizacja: Zarządzanie projektami (I) Osoba koordynująca: dr inż. Tomasz Pieciukiewicz Tomasz.Pieciukiewicz1@pjwstk.edu.pl Czego uczymy. Umiejętności po ukończeniu specjalizacji. Celem specjalizacji

Bardziej szczegółowo

ZASADY PRZYZNAWANIA ŚRODKÓW FINANSOWYCH

ZASADY PRZYZNAWANIA ŚRODKÓW FINANSOWYCH REGULAMIN KONKURSU na finansowanie w ramach celowej części dotacji na działalność statutową działalności polegającej na prowadzeniu badań naukowych lub prac rozwojowych oraz zadań z nimi związanych, służących

Bardziej szczegółowo

WYTYCZNE DOTYCZĄCE REALIZACJI PRAC DYPLOMOWYCH W INSTYTUCIE ORGANIZACJI SYSTEMÓW PRODUKCYJNYCH NA KIERUNKU ZARZĄDZANIE I INŻYNIERIA PRODUKCJI

WYTYCZNE DOTYCZĄCE REALIZACJI PRAC DYPLOMOWYCH W INSTYTUCIE ORGANIZACJI SYSTEMÓW PRODUKCYJNYCH NA KIERUNKU ZARZĄDZANIE I INŻYNIERIA PRODUKCJI Wersja z dnia 1 kwietnia 2015 r. WYTYCZNE DOTYCZĄCE REALIZACJI PRAC DYPLOMOWYCH W INSTYTUCIE ORGANIZACJI SYSTEMÓW PRODUKCYJNYCH NA KIERUNKU ZARZĄDZANIE I INŻYNIERIA PRODUKCJI stanowiące uzupełnienie Zasad

Bardziej szczegółowo

Analityk i współczesna analiza

Analityk i współczesna analiza Analityk i współczesna analiza 1. Motywacje 2. Analitycy w IBM RUP 3. Kompetencje analityka według IIBA BABOK Materiały pomocnicze do wykładu z Modelowania i Analizy Systemów na Wydziale ETI PG. Ich lektura

Bardziej szczegółowo

SZKOLENIE BADANIE SATYSFAKCJI KLIENTA I ZARZĄDZANIE SATYSFAKCJĄ KLIENTA W PRZEDSIĘBIORSTWIE

SZKOLENIE BADANIE SATYSFAKCJI KLIENTA I ZARZĄDZANIE SATYSFAKCJĄ KLIENTA W PRZEDSIĘBIORSTWIE SZKOLENIE ROZWIĄZANIA W ZAKRESIE ROZWOJU KAPITAŁU LUDZKIEGO PRZEDSIĘBIORSTW BADANIE SATYSFAKCJI KLIENTA I ZARZĄDZANIE SATYSFAKCJĄ KLIENTA W WPROWADZENIE W dobie silnej konkurencji oraz wzrastającej świadomości

Bardziej szczegółowo

Lista pracowników naukowo - dydaktycznych i obszary tematyczne prac doktorskich na Wydziale Zarządzania Politechniki Warszawskiej 1

Lista pracowników naukowo - dydaktycznych i obszary tematyczne prac doktorskich na Wydziale Zarządzania Politechniki Warszawskiej 1 Lista pracowników naukowo - dydaktycznych i obszary tematyczne prac doktorskich na Wydziale Zarządzania Politechniki Warszawskiej 1 Lp. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 Dokt. Dokt.

Bardziej szczegółowo

Dr inż. Jerzy Korczak

Dr inż. Jerzy Korczak Dr inż. Jerzy Korczak Wydział Studiów Stosowanych Instytut Ekonomii i Zarządzania Zakład TSL Adres email: korczak1@gazeta.pl 1. Wykształcenie: wyższe 2. Stopnie i tytuły naukowe: dr inż. 3. Zainteresowania

Bardziej szczegółowo

Wartość audytu wewnętrznego dla organizacji. Warszawa, 11.03.2013

Wartość audytu wewnętrznego dla organizacji. Warszawa, 11.03.2013 Wartość audytu wewnętrznego dla organizacji Warszawa, 11.03.2013 Informacje o Grupie MDDP Kim jesteśmy Jedna z największych polskich firm świadczących kompleksowe usługi doradcze 6 wyspecjalizowanych linii

Bardziej szczegółowo

RECENZJA. rozprawy doktorskiej Jolanty GRZEBIELUCH nt. "Znaczenie strategii marketingowej w

RECENZJA. rozprawy doktorskiej Jolanty GRZEBIELUCH nt. Znaczenie strategii marketingowej w Prof. zw. dr hab. Marian Noga Wyższa Szkota Bankowa we Wrocławiu RECENZJA rozprawy doktorskiej Jolanty GRZEBIELUCH nt. "Znaczenie strategii marketingowej w zarządzaniu podmiotem leczniczym będącym spółką

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr 69 /2012. Senatu Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach. z dnia 31 maja 2012 roku

Uchwała Nr 69 /2012. Senatu Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach. z dnia 31 maja 2012 roku Uchwała Nr 69 /2012 Senatu Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach z dnia 31 maja 2012 roku w sprawie określenia efektów kształcenia dla kierunku zarządzanie na poziomie drugiego stopnia o profilu

Bardziej szczegółowo

STUDIA I MONOGRAFIE NR

STUDIA I MONOGRAFIE NR STUDIA I MONOGRAFIE NR 21 WYBRANE ZAGADNIENIA INŻYNIERII WIEDZY Redakcja naukowa: Andrzej Cader Jacek M. Żurada Krzysztof Przybyszewski Łódź 2008 3 SPIS TREŚCI WPROWADZENIE 7 SYSTEMY AGENTOWE W E-LEARNINGU

Bardziej szczegółowo

Stacjonarne Wszystkie Katedra Informatyki Stosowanej Dr inż. Marcin Detka. Podstawowy Obowiązkowy Polski Semestr pierwszy. Semestr letni Brak Nie

Stacjonarne Wszystkie Katedra Informatyki Stosowanej Dr inż. Marcin Detka. Podstawowy Obowiązkowy Polski Semestr pierwszy. Semestr letni Brak Nie KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Kod modułu Nazwa modułu Nazwa modułu w języku angielskim Obowiązuje od roku akademickiego 202/203 Z-ZIP2-0452 Informatyczne Systemy Zarządzania Produkcją Manufacturing Management

Bardziej szczegółowo

Zestawy zagadnień na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia)

Zestawy zagadnień na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia) Zestawy zagadnień na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia) Obowiązuje od 01.10.2014 Zgodnie z Zarządzeniem Rektora ZPSB w sprawie Regulaminu Procedur Dyplomowych, na egzaminie magisterskim

Bardziej szczegółowo

ZARYS WYTYCZNYCH/REKOMENDACJI

ZARYS WYTYCZNYCH/REKOMENDACJI ZARYS WYTYCZNYCH/REKOMENDACJI dotyczących realizacji działania: Budowanie kompetencji w zakresie matematyki, informatyki i nauk przyrodniczych jako podstawy do uczenia się przez cale życie (w tym wspieranie

Bardziej szczegółowo

WNIOSEK O FINANSOWANIE PROJEKTU BADAWCZEGO - DOTACJA STATUTOWA

WNIOSEK O FINANSOWANIE PROJEKTU BADAWCZEGO - DOTACJA STATUTOWA Załącznik nr 1 do uchwały Nr 45/2013/2014 z dnia 15 kwietnia 2014 r. w sprawie zasad wydatkowania środków przyznanych przez MNiSW podstawowym jednostkom organizacyjnym AWF Warszawa na finansowanie działalności

Bardziej szczegółowo

Program studiów podyplomowych

Program studiów podyplomowych Program studiów podyplomowych Wydział prowadzący studia podyplomowe: Nazwa studiów podyplomowych: Nazwa studiów podyplomowych w j. angielskim: Umiejscowienie studiów w obszarze kształcenia: Ogólna charakterystyka

Bardziej szczegółowo

EKONOMIKA I FINANSOWANIE DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ

EKONOMIKA I FINANSOWANIE DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ Program specjalności dla studentów studiów stacjonarnych I stopnia Wydziału Ekonomiczno-Socjologicznego UŁ nt. EKONOMIKA I FINANSOWANIE DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ Opiekun specjalności: dr Artur Sajnóg Katedra

Bardziej szczegółowo

Program studiów doktoranckich

Program studiów doktoranckich I. INFORMACJE OGÓLNE Program studiów doktoranckich Zał. nr 2b uchwała nr 54/836/2015 Rady Wydziału Inżynierii Kształtowania Środowiska i Geodezji Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu zatwierdzono w

Bardziej szczegółowo

PROGRAM OPERACYJNY KAPITAŁ LUDZKI. WNIOSEK 1 Nr../ 2011

PROGRAM OPERACYJNY KAPITAŁ LUDZKI. WNIOSEK 1 Nr../ 2011 PROGRAM OPERACYJNY KAPITAŁ LUDZKI Priorytet IV: Działanie 4.1: Szkolnictwo wyższe i nauka Wzmocnienie i rozwój potencjału dydaktycznego uczelni oraz zwiększenie liczby absolwentów kierunków o kluczowym

Bardziej szczegółowo

1. Konkurs jest prowadzony w dwóch kategoriach: granty doktorskie,

1. Konkurs jest prowadzony w dwóch kategoriach: granty doktorskie, Konkurs grantów doktorskich i habilitacyjnych w roku 2015 na Wydziale Inżynierii Kształtowania Środowiska i Geodezji Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu finansowanych z dotacji celowej na prowadzenie

Bardziej szczegółowo

FREE ARTICLE. www.research-pmr.com. Świadomość marki a lojalność konsumentów. Autor: Maciej Koniewski

FREE ARTICLE. www.research-pmr.com. Świadomość marki a lojalność konsumentów. Autor: Maciej Koniewski FREE ARTICLE Świadomość marki a lojalność konsumentów Autor: Maciej Koniewski Luty 2012 Świadomość marki to najniższy poziom znajomości marki. Jest to początek kontinuum znajomości marki, które rozciąga

Bardziej szczegółowo

Regulamin Wydziałowej Komisji ds. Doktoratów

Regulamin Wydziałowej Komisji ds. Doktoratów Niniejszy regulamin został zatwierdzony przez Radę WIZ PP na posiedzeniu w dniu 2009-03-31. Wydziałowa Komisja ds. Doktoratów Wydział Informatyki i Zarządzania Politechnika Poznańska Regulamin Wydziałowej

Bardziej szczegółowo

TEMATYKA PRAC. Zarządzanie Studia stacjonarne II stopień I rok

TEMATYKA PRAC. Zarządzanie Studia stacjonarne II stopień I rok TEMATYKA PRAC Zapisy dnia 18.02.2015 r. o godz. 9.45 Prof.nzdz. dr hab. Agnieszka Sitko-Lutek Zapisy pok. 309 Zarządzanie Studia stacjonarne II stopień I rok 1. Uwarunkowania i zmiana kultury organizacyjnej

Bardziej szczegółowo

Podstawy prawne: I. Zasady ogólne

Podstawy prawne: I. Zasady ogólne Regulamin przewodów doktorskich na Wydziale Historii i Dziedzictwa Kulturowego Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie przyjęty przez Radę Wydziału Historii i Dziedzictwa Kulturowego dnia 22

Bardziej szczegółowo

Ekonomia II stopień ogólnoakademicki stacjonarne Ekonomia menedżerska Katedra Ekonomii i Zarządzania Prof. dr hab. Oleksandr Oksanych.

Ekonomia II stopień ogólnoakademicki stacjonarne Ekonomia menedżerska Katedra Ekonomii i Zarządzania Prof. dr hab. Oleksandr Oksanych. KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Kod modułu Z-EKO2-690 Nazwa modułu Marketing Międzynarodowy Nazwa modułu w języku angielskim International Marketing Obowiązuje od roku akademickiego 2012/2013 A. USYTUOWANIE

Bardziej szczegółowo

Rzeczywistość rozszerzona w edukacji w świetle piśmiennictwa

Rzeczywistość rozszerzona w edukacji w świetle piśmiennictwa IS-1/068/NCBR/2014: EduAR Opracowanie systemu komputerowego Rzeczywistości Rozszerzonej przeznaczonego do zastosowania w oprogramowaniu dydaktycznym dedykowanym przedmiotom ścisłym Rzeczywistość rozszerzona

Bardziej szczegółowo

SPECJALNOŚĆ: Menedżer finansowy

SPECJALNOŚĆ: Menedżer finansowy SPECJALNOŚĆ: Menedżer finansowy Nowa sytuacja gospodarki polskiej i europejskiej po kryzysie: Bussines as usual is impossible ( generuje nierównowagi finansowe, gospodarcze, środowiskowe i społeczne) Nowe

Bardziej szczegółowo

1. Złożenie wniosku - wykaz dokumentów: Osoba ubiegająca się o nadanie stopnia doktora sztuki, przedstawia dziekanowi następujące dokumenty:

1. Złożenie wniosku - wykaz dokumentów: Osoba ubiegająca się o nadanie stopnia doktora sztuki, przedstawia dziekanowi następujące dokumenty: Regulamin przeprowadzania przewodów doktorskich, w postępowaniu habilitacyjnym oraz w postępowaniu o nadanie tytułu profesora w zakresie sztuki na Wydziale Sztuki Uniwersytetu Pedagogicznego im. KEN w

Bardziej szczegółowo

Wdrożenie nowych proinnowacyjnych usług sprzyjających dyfuzji innowacji w sektorze MSP nr umowy: U- POIG.05.02.00-00-016/10-00

Wdrożenie nowych proinnowacyjnych usług sprzyjających dyfuzji innowacji w sektorze MSP nr umowy: U- POIG.05.02.00-00-016/10-00 Regulamin usługi Wdrożenie nowych proinnowacyjnych usług sprzyjających dyfuzji innowacji w sektorze MSP nr umowy: U- POIG.05.02.00-00-016/10-00 Projekt realizowany jest w ramach Działania 5.2 Wsparcie

Bardziej szczegółowo

Spis treści WSTĘP... 13

Spis treści WSTĘP... 13 WSTĘP... 13 Rozdział I MODEL ZRÓWNOWAŻONEGO BIZNESU PRZEDSIĘBIORSTWA A KREACJA WARTOŚCI... 15 (Adam Jabłoński) Wstęp... 15 1. Konkurencyjność przedsiębiorstwa a model zrównoważonego biznesu... 16 2. Ciągłość

Bardziej szczegółowo

INNOWACYJNY MODUŁ PROGRAMOWY DLA PRZEDMIOTU PODSTAWY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI

INNOWACYJNY MODUŁ PROGRAMOWY DLA PRZEDMIOTU PODSTAWY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI INNOWACYJNY MODUŁ PROGRAMOWY DLA PRZEDMIOTU PODSTAWY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI Nazwa innowacji: Ekonomia i finanse - innowacyjny moduł programowy dla przedmiotu Podstawy przedsiębiorczości Rodzaj innowacji: programowa

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN postępowania w przewodach doktorskich prowadzonych na Wydziale Chemicznym Politechniki Rzeszowskiej

REGULAMIN postępowania w przewodach doktorskich prowadzonych na Wydziale Chemicznym Politechniki Rzeszowskiej Załącznik nr 4 do Uchwały Nr 32/2013 RWCh z dnia 18.12.2013 r. REGULAMIN postępowania w przewodach doktorskich prowadzonych na Wydziale Chemicznym Politechniki Rzeszowskiej Podstawą niniejszego postępowania

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp... 9

Spis treści. Wstęp... 9 Wstęp... 9 Rozdział 1 ZARYS TEORII STEROWANIA PROCESAMI PRZEDSIĘBIORSTWA... 11 1. Zakres i potencjalne zastosowania teorii... 11 2. Opis szkieletowego systemu EPC II... 12 2.1. Poziomy organizacyjne, warstwy

Bardziej szczegółowo

Matryca efektów kształcenia dla programu studiów podyplomowych ZARZĄDZANIE I SYSTEMY ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ

Matryca efektów kształcenia dla programu studiów podyplomowych ZARZĄDZANIE I SYSTEMY ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ Podstawy firmą Marketingowe aspekty jakością Podstawy prawa gospodarczego w SZJ Zarządzanie Jakością (TQM) Zarządzanie logistyczne w SZJ Wymagania norm ISO serii 9000 Dokumentacja w SZJ Metody i Techniki

Bardziej szczegółowo

CFO Knowledge Exchange Temat przewodni: Praktyczne podejście do optymalizacji procesów biznesowych

CFO Knowledge Exchange Temat przewodni: Praktyczne podejście do optymalizacji procesów biznesowych zapraszają na kolejne spotkanie z cyklu CFO Knowledge Exchange Temat przewodni: Praktyczne podejście do optymalizacji procesów biznesowych siedziba MDDP Business Consulting, Warszawa, 6 lutego 2015 r.

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie technologii informacyjnych do zarządzania łańcuchami i sieciami dostaw w warunkach globalizacji rynku żywności

Wykorzystanie technologii informacyjnych do zarządzania łańcuchami i sieciami dostaw w warunkach globalizacji rynku żywności Zarządzanie łańcuchami dostaw żywności w Polsce. Kierunki zmian. Wacław Szymanowski Książka jest pierwszą na naszym rynku monografią poświęconą funkcjonowaniu łańcuchów dostaw na rynku żywności w Polsce.

Bardziej szczegółowo

Audyt efektywności działań społecznościowych i mobilnych. Dedykowany workshop wg metodologii TRUE prowadzi dr Albert Hupa.

Audyt efektywności działań społecznościowych i mobilnych. Dedykowany workshop wg metodologii TRUE prowadzi dr Albert Hupa. workshops. Dedykowany workshop wg metodologii TRUE prowadzi dr Albert Hupa. Cel warsztatu: Przekazanie wiedzy i umiejętności potrzebnych do wypracowywania optymalnego sposobu pomiaru efektywności kampanii

Bardziej szczegółowo

TRYB PRZEPROWADZANIA POSTĘPOWANIA O NADANIE TYTUŁU PROFESORA W WOJSKOWYM INSTYTUCIE MEDYCZNYM

TRYB PRZEPROWADZANIA POSTĘPOWANIA O NADANIE TYTUŁU PROFESORA W WOJSKOWYM INSTYTUCIE MEDYCZNYM TRYB PRZEPROWADZANIA POSTĘPOWANIA O NADANIE TYTUŁU PROFESORA W WOJSKOWYM INSTYTUCIE MEDYCZNYM 1. Rada Naukowa WIM posiada uprawnienia do przeprowadzania postępowania o nadanie tytułu profesora w dziedzinie

Bardziej szczegółowo

ZDZISŁAW PIĄTKOWSKI, ANNA KUŁAKOWSKA WSTĘP... 7 BEATA MIELIŃSKA-LASOTA ROZDZIAŁ I ISTOTA I PRZEDMIOT ORGANIZACJI I ZARZĄDZANIA...9

ZDZISŁAW PIĄTKOWSKI, ANNA KUŁAKOWSKA WSTĘP... 7 BEATA MIELIŃSKA-LASOTA ROZDZIAŁ I ISTOTA I PRZEDMIOT ORGANIZACJI I ZARZĄDZANIA...9 SPIS TREŚCI ZDZISŁAW PIĄTKOWSKI, ANNA KUŁAKOWSKA WSTĘP........................................................... 7 BEATA MIELIŃSKA-LASOTA ROZDZIAŁ I ISTOTA I PRZEDMIOT ORGANIZACJI I ZARZĄDZANIA.............9

Bardziej szczegółowo

KARTA KURSU. Seminarium dziedzinowe 2: Badanie mediów społecznościowych i marketingu internetowego

KARTA KURSU. Seminarium dziedzinowe 2: Badanie mediów społecznościowych i marketingu internetowego KARTA KURSU Nazwa Nazwa w j. ang. Seminarium dziedzinowe 2: Badanie mediów społecznościowych i marketingu internetowego Discipline seminar 2: Social media and internet marketing research Kod Punktacja

Bardziej szczegółowo

ZACHODNIOPOMORSKI UNIWERSYTET TECHNOLOGICZNY w Szczecinie WYDZIAŁ BUDOWNICTWA I ARCHITEKTURY PROGRAM KSZTAŁCENIA

ZACHODNIOPOMORSKI UNIWERSYTET TECHNOLOGICZNY w Szczecinie WYDZIAŁ BUDOWNICTWA I ARCHITEKTURY PROGRAM KSZTAŁCENIA ZACHODNIOPOMORSKI UNIWERSYTET TECHNOLOGICZNY w Szczecinie WYDZIAŁ BUDOWNICTWA I ARCHITEKTURY PROGRAM KSZTAŁCENIA na studiach trzeciego stopnia w dyscyplinie architektura i urbanistyka 1. Koncepcja kształcenia

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie sztucznych sieci neuronowych w prognozowaniu szeregów czasowych (prezentacja 2)

Zastosowanie sztucznych sieci neuronowych w prognozowaniu szeregów czasowych (prezentacja 2) Zastosowanie sztucznych sieci neuronowych w prognozowaniu szeregów czasowych (prezentacja 2) Ewa Wołoszko Praca pisana pod kierunkiem Pani dr hab. Małgorzaty Doman Plan tego wystąpienia Teoria Narzędzia

Bardziej szczegółowo

METODY WSPOMAGANIA DECYZJI MENEDŻERSKICH

METODY WSPOMAGANIA DECYZJI MENEDŻERSKICH PREZENTACJA SEPCJALNOŚCI: METODY WSPOMAGANIA DECYZJI MENEDŻERSKICH WYDZIAŁ INFORMATYKI I KOMUNIKACJI KIERUNEK INFORMATYKA I EKONOMETRIA SEKRETARIAT KATEDRY BADAŃ OPERACYJNYCH Budynek D, pok. 621 e-mail

Bardziej szczegółowo

High School Business Challenge

High School Business Challenge High School Business Challenge ORGANIZATOR Studenckie Koło Naukowe Biznesu Szkoła Główna Handlowa w Warszawie SKN Biznesu jest jedną z najmłodszych, ale i najszybciej rozwijających się organizacji studenckich

Bardziej szczegółowo

Wykaz haseł identyfikujących prace dyplomowe na Wydziale Nauk Ekonomicznych i Zarządzania

Wykaz haseł identyfikujących prace dyplomowe na Wydziale Nauk Ekonomicznych i Zarządzania Kierunek Analityka Gospodarcza Analiza ryzyka działalności gospodarczej Business Intelligence Ekonometria Klasyfikacja i analiza danych Metody ilościowe na rynku kapitałowym Metody ilościowe w analizach

Bardziej szczegółowo

Program kształcenia na studiach doktoranckich Wydziału Fizyki

Program kształcenia na studiach doktoranckich Wydziału Fizyki Program kształcenia na studiach doktoranckich Wydziału Fizyki dla doktorantów rozpoczynających studia w roku akad. 2014/2015 1. Studia doktoranckie na Wydziale Fizyki prowadzone są w formie indywidualnych

Bardziej szczegółowo

Mieczysław Prystupa. WYCENA NIERUCHOMOŚCI I PRZEDSIĘBIORSTW w podejściu kosztowym

Mieczysław Prystupa. WYCENA NIERUCHOMOŚCI I PRZEDSIĘBIORSTW w podejściu kosztowym Mieczysław Prystupa WYCENA NIERUCHOMOŚCI I PRZEDSIĘBIORSTW w podejściu kosztowym Warszawa 2012 Recenzenci prof. zw. dr hab. Stanisław Kasiewicz prof. nadzw. dr hab. Elżbieta Mączyńska Korekta Paulina Chmielak

Bardziej szczegółowo

Ewaluacja własnej pracy w opiniach nauczycieli

Ewaluacja własnej pracy w opiniach nauczycieli Polska edukacja w świetle diagnoz prowadzonych z różnych perspektyw badawczych dr Jakub Kołodziejczyk Instytut Spraw Publicznych, Uniwersytet Jagielloński Ewaluacja własnej pracy w opiniach nauczycieli

Bardziej szczegółowo

Załącznik Nr 5 do Zarz. Nr 33/11/12 KARTA PRZEDMIOTU. 2. Kod przedmiotu ZP-Z1-19

Załącznik Nr 5 do Zarz. Nr 33/11/12 KARTA PRZEDMIOTU. 2. Kod przedmiotu ZP-Z1-19 Załącznik Nr 5 do Zarz. Nr 33/11/12 (pieczęć wydziału) KARTA PRZEDMIOTU Z1-PU7 WYDANIE N1 Strona 1 z 5 1. Nazwa przedmiotu: BADANIA MARKETINGOWE 3. Karta przedmiotu ważna od roku akademickiego: 2014/2015

Bardziej szczegółowo

MBA Zarządzanie Strategiczne. Politechnika Gdańska oferuje i zaprasza do uczestnictwa w programie MBA: Zarządzanie Strategiczne.

MBA Zarządzanie Strategiczne. Politechnika Gdańska oferuje i zaprasza do uczestnictwa w programie MBA: Zarządzanie Strategiczne. Zaproszenie na studia MBA MBA Zarządzanie Strategiczne Politechnika Gdańska oferuje i zaprasza do uczestnictwa w programie MBA: Zarządzanie Strategiczne. Prowadzony w języku angielskim Program MBA Politechniki

Bardziej szczegółowo