MIKRORETENCJA JAKO ELEMENT OBIEGU WODY W ROLNICTWIE, SADOWNICTWIE I HODOWLI

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "MIKRORETENCJA JAKO ELEMENT OBIEGU WODY W ROLNICTWIE, SADOWNICTWIE I HODOWLI"

Transkrypt

1 MIKRORETENCJA JAKO ELEMENT OBIEGU WODY W ROLNICTWIE, SADOWNICTWIE I HODOWLI Waldemar Mioduszewski Instytut Technologiczno-Przyrodniczy 1 października 2015 r.

2 ZAKRES WYSTĄPIENIA 1. Wprowadzenie nowe wyzwania w gospodarce wodnej 2. Zasoby wodne Polski 3. Co to jest mała (mikro, naturalna) retencja 4. Zbiorniki wodne, systemy melioracyjne 5. Zarządzanie małą retencją 6. Podsumowanie

3 BILANS I POBÓR WODY ZASOBY WODNE POLSKI Współczynnik zasobów wodnych Średnia europejska Egipt ZASOBY 1680 m3 /rok/mieszkańca 4000 m 3 /rok/mieszkańca 400 m 3 /rok/mieszkańca BILANS WODNY POLSKI P = Q + H Przychód Opad P = 192,4 mld m 3 Odpływ rzeczny (roczny) Rozchód Q = 58,6 mld m 3 Odpływ rzeczny (okres wegetacji) Q = 10 mld m 3 Ewapotranspiracja H = 133,8 mld m w tym: użytki rolne H u = 65,0 mld m 3 lasy H l = 50,0 mldm 3 pozostałe H p = 18,8 mld m 3 POBÓR WODY [mld m 3 ] Wyszczególnienie Pobór Zużycie bezzwrotne Przemysł 7,501 2,250 Sieć wodociągowa 1,522 0,304 Ujęcia ze studni 0,420 0,336 Stawy rybne 1,002 0,100 Nawodnienia rolnicze i lasy 0,081 0,073 Razem 10,526 3,970 Potrzeby nawodnień (bezzwrotne) przy prawdopodobieństwie wystąpienia suszy 20% Uprawy Uprawy polowe Sady i warzywa Użytki zielone Pełne pokrycie potrzeb Częściowe pokrycie potrzeb 5,640 2% 0,112 0,820 60% 0,492 2,115 20% 0,423 Razem 8,575 1,027

4 SYSTEMY I METODY RETENCJONOWANIA ZASOBÓW WODY Zasoby wodne Retencja krajobrazowa (siedliskowa) Retencja glebowa Wody gruntowe i podziemne Wody powierzchniowe Systemy i metody Systemy kształtujące właściwą strukturę użytkowania gruntów poprzez: 1. układ pól ornych, użytków zielonych, lasów, użytków ekologicznych, oczek wodnych 2. zalesienia, tworzenie pasów ochronnych, zadrzewień, zakrzaczeń, tworzenie bruzd i tarasów 3. zwiększenie powierzchni mokradeł, torfowisk, bagien Systemy uprawowe kształtujące gospodarowanie wodą w profilu gleby: 1. poprawa struktury gleby, zabiegi agromelioracyjne, wapnowanie, prawidłowa agrotechnika, odpowiedni płodozmian, zwiększenie zawartości próchnicy w glebie Systemy uprawowo - melioracyjne ograniczające odpływ powierzchniowy: 1. ograniczenie spływu powierzchniowego 2. zwiększenie przepuszczalności gleb 3. zabiegi przeciwerozyjne, fitomelioracyjne i agromelioracyjne 4. regulowanie odpływu z sieci drenarskiej 5. stawy i studnie infiltracyjne, w tym dla odprowadzania wód deszczowych uszczelnionych powierzchni Hydrotechniczne systemy rozrządu i magazynowanie wód: 1. małe zbiorniki wodne 2. regulacja odpływu ze stawów, oczek wodnych 3. gromadzenie wody w rowach melioracyjnych, kanałach, itp. 4. retencjonowanie odpływów z systemów drenarskich 5. zwiększenie retencji dolinowej

5 Naturalne (nietechniczne) metody I Opolskie Forum Mikroretencji Techniczne elementy Mała (naturalna, mikro) retencja wodna Zagospodarowanie przestrzenne, użytkowanie zlewni, zalesienia, roślinne strefy buforowe, renaturyzacja terenów mokradłowych, Odtwarzanie dolin rzecznych, przebudowa wałów przeciwpowodziowych, poldery Zwiększenie retencji glebowej, poprawa struktury gleb, rotacja roślin, zwiększenie części organicznych w glebie, rolnictwo ekologiczne Retencjonowanie wód podziemnych poprzez ograniczanie spływu powierzchniowego stosując metody nietechniczne Retencja wód powierzchniowych: odbudowa naturalnych zbiorników wodnych(stawy, oczka wodne), rewitalizacja rzek, Mikro- i małe zbiorniki wodne, sztuczne stawy, podpiętrzanie jezior Budowa stopni i jazów dla podwyższenia poziomu wody w rzece Gospodarka wodna na systemach melioracyjnych regulacja odpływu z systemów odwadniających Sztuczne uzupełnianie warstw wodonośnych budowa stawów i rowów infiltracyjnych Ograniczanie lub przechwytywanie spływów z powierzchni szczelnych

6 WATER HARVESTING ZBIÓR WODY Conceptualization of water harvesting (example in Tunisia) Source: Toshisuke Maruyama, Mashahiko Tomita et al., 1996 (Asakura Shoten)

7 RETENCJONOWANIE WÓD W SYSTEMACH MELIORACYJNYCH Schemat urządzeń do regulacji odpływu wody w sieci drenarskiej (...) Nader więc ważną jest kwestya, aby te błota zamienić na łąki, a przez to podnieść bogactwo krajowe. (...) Encyklopedia rolnicza, 1899

8 SCHEMAT BIOFILTRA ZLOKALIZOWANEGO W ROZSZERZENIU CIEKU a) Plan sytuacyjny b) Przekrój poprzeczny A A c) Widok ogólny 1. Rzeka 2. Wykop (biofiltr)

9 SCHEMAT BIOFILTRA ZLOKALIZOWANEGO W POBLIŻU ODBIORNIKA WÓD DRENARSKICH a) Plan sytuacyjny b) Przekrój poprzeczny A A 1. Ciek (odbiornik wód drenarskich) 2. Staw kopany porośnięty roślinnością 3. Wylot wód drenarskich 4. Odprowadzenie oczyszczonych wód do cieku (rów otwarty lub rurociąg)

10 ZBIORNIKI WODNE PROPOZYCJA KLASYFIKACJI

11 ZBIORNIKI KOPANE

12 RENATURYZACJA TERENÓW BAGIENNYCH

13 BUDOWLE PIĘTRZĄCE Przykładowe konstrukcje bystrotoków: a) typowy, b) ze zwiększoną szorstkością, c) tworzący mikrobaseny Przykłady budowli piętrzących wykonanych z gabionów i ścianek szczelnych: a) prosta budowla piętrząca, b) budowla tworząca kaskadę basenów

14 ZBIORNIKI KRAJOBRAZOWE (PRZYRODNICZE)

15 INSTYTUCJE A MAŁA RETENCJA INSTYTUCJA ADMINISTRACJA RZĄDOWA, SAMORZĄD, RZGW, WZMiUW, PLANOWANIE SPOŁECZEŃSTWO, ORGANIZACJE EKOLOGICZNE SPOŁECZNOŚĆ LOKALNA, GMINY, MIASTA OSOBY PRYWATNE I FIZYCZNE (ROLNICY) ZAKRES ZADAŃ Tworzenie prawa, stymulowanie działań Planowanie przestrzenne, zalesienia, utrzymanie obiektów państwowych Bilansowanie zasobów wodnych w granicach zlewni Odbudowa mokradeł, bagien Renaturyzacja cieków, regulacja odpływu, odbudowa oczek itp. Zabiegi przeciwerozyjne Urządzanie przestrzeni, ograniczanie spływu powierzchniowego, małe i mikro zbiorniki wodne Układ pól, zabiegi agrotechniczne, agromelioracja, eksploatacja systemów melioracyjnych (regulowanie odpływu z sieci drenarskiej i rowów) małe i mikro zbiorniki

16 ZARZADZANIE MAŁĄ RETENCJĄ 1. Zlewniowe bilansowanie zasobów wodnych, z uwzględnieniem małej retencji, natomiast utrzymanie obiektów jest obowiązkiem właścicieli 2. Program rozwoju małej retencji powinien być oparty na tworzeniu warunków prawnych, ekonomicznych, merytorycznych stymulujących podejmowanie określonych działań. 3. Zwiększenie odpowiedzialności administracji państwowej i samorządowej w sterowaniu działaniami na rzecz małej retencji. Na przykład pomoc przy uzyskiwaniu niezbędnych pozwoleń dla podjęcia realizacji inwestycji. 4. Nowe zadania dla ośrodków doradztwa rolniczego przy współpracy z zarządami melioracji. Na przykład pomoc merytoryczna w wyborze konstrukcji obiektu i technologii wykonania.

17 PODSUMOWANIE 1. Mała retencja jest jednym z ważniejszych elementów gospodarki wodnej jako działanie ograniczające skutki suszy i powodzi, zwiększające biologiczna różnorodność i chroniącą jakość wody. 2. Programy rozwoju małej retencji muszą opierać się na stymulowaniu podejmowania przez różne organizacje i osoby prywatne, określonych działań dla poprawy bilansu wodnego. 3. Należy wprowadzać zlewniowe zarządzanie wodą Urząd władza, która będzie panowała nad wszystkimi aspektami gospodarki wodnej, w tym działaniami dla zwiększenia zdolności retencyjnej zlewni. 4. Prawo wodne powinno być dostosowane do nowych warunków. Prawo nie może utrudniać (uniemożliwiać) pożytecznych działań podejmowanych dla ochrony zasobów wodnych.

18 DZIĘKUJĘ ZA UWAGĘ

MAŁA RETENCJA EWOLUCJA IDEI

MAŁA RETENCJA EWOLUCJA IDEI MAŁA RETENCJA EWOLUCJA IDEI Waldemar Mioduszewski Instytut Technologiczno-Przyrodniczy, Falenty e-mail: w.mioduszewski@itp.edu.pl PLAN WYSTĄPIENIA 1. Wprowadzenie 2. Co to jest mała retencja? 3. Ewolucja

Bardziej szczegółowo

Waldemar Mioduszewski ITP Falenty POWODZIE I SUSZE WYSTĘPOWANIE, SKUTKI, ZAPOBIEGANIE

Waldemar Mioduszewski ITP Falenty POWODZIE I SUSZE WYSTĘPOWANIE, SKUTKI, ZAPOBIEGANIE Waldemar Mioduszewski ITP Falenty POWODZIE I SUSZE WYSTĘPOWANIE, SKUTKI, ZAPOBIEGANIE Nie starczy ust do wymówienia przelotnych imion twych, wodo. Wisława Szymborska Stawku posypać i nowy gdzie możesz,

Bardziej szczegółowo

Program Mikroretencji

Program Mikroretencji Program Mikroretencji 1 Klimatyczny Bilans Wodny - 2015; okres 1.VI-31.VIII. 2 Dawne mapy pokazują nam dobitnie jak wiele obiektów mikroretencji utraciliśmy na przestrzeni ostatnich lat. Na zdjęciu mapa

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY MELIORACYJNE A WDRAŻANIE DYREKTYW UNIJNYCH

SYSTEMY MELIORACYJNE A WDRAŻANIE DYREKTYW UNIJNYCH Polski Komitet GLOBALNEGO PARTNERSTWA DLA WODY Walne Zgromadzenie 29 marzec 2011 r. SYSTEMY MELIORACYJNE A WDRAŻANIE DYREKTYW UNIJNYCH Edward Pierzgalski Katedra Kształtowania Środowiska SGGW PLAN PREZENTACJI

Bardziej szczegółowo

Założenia mikroretencji Województwa Małopolskiego

Założenia mikroretencji Województwa Małopolskiego Projekt Założenia mikroretencji Województwa Małopolskiego SADZAWKA Kraków 2016 Spis treści: 1. Informacje ogólne... 3 1.1. Diagnoza... 3 2. Uwarunkowania formalno prawne... 6 2.1 Podstawy prawne opracowania...

Bardziej szczegółowo

Ochrona przyrody a melioracje

Ochrona przyrody a melioracje Ochrona przyrody a melioracje Wiesław Dembek Gospodarowanie zasobami wodnymi w rolnictwie 27 X 2011 www.sp162krakow.republika.pl Paradygmaty ochrony przyrody Czym się zajmuje ochrona przyrody? gatunkami,

Bardziej szczegółowo

KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ. Wybrane zagadnienia i metody ochrony zasobów wodnych w Polsce. Informacja. Nr 9

KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ. Wybrane zagadnienia i metody ochrony zasobów wodnych w Polsce. Informacja. Nr 9 KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ Wybrane zagadnienia i metody ochrony zasobów wodnych w Polsce Grudzień 1991 Elżbieta Berkowska Informacja Nr 9 - 1 - Rozwój przemysłu, intensyfikacja rolnictwa

Bardziej szczegółowo

ROLA URZĄDZEŃ MELIORACJI SZCZEGÓŁOWYCH W ROLNICTWIE I ŚRODOWISKU PRZYRODNICZYM

ROLA URZĄDZEŃ MELIORACJI SZCZEGÓŁOWYCH W ROLNICTWIE I ŚRODOWISKU PRZYRODNICZYM prof. dr hab. inż. Krzysztof Ostrowski ROLA URZĄDZEŃ MELIORACJI SZCZEGÓŁOWYCH W ROLNICTWIE I ŚRODOWISKU PRZYRODNICZYM 1. WSTĘP 2. ZAKRES POTRZEB I EFEKTY MELIORACJI W POLSCE 3. ZNACZENIE WODY W GLEBIE

Bardziej szczegółowo

Plan referatu. województwa śląskiego

Plan referatu. województwa śląskiego Działania ania zwiększaj kszające retencję wodną w zlewni dr inż. Ewa Owczarek-Nowak Wydział Terenów Wiejskich Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego Plan referatu 1. Co to jest retencja wody i

Bardziej szczegółowo

Mapa działań technicznych i nietechnicznych (Narzędzie nr 8)

Mapa działań technicznych i nietechnicznych (Narzędzie nr 8) Mapa działań technicznych i nietechnicznych (Narzędzie nr 8) Praca koncentrowała się na opracowaniu i przedstawieniu kompleksu działań technicznych i nietechnicznych (przyrodniczych), których wykonanie

Bardziej szczegółowo

Zjawiska ekstremalne w przyrodzie susze i powodzie

Zjawiska ekstremalne w przyrodzie susze i powodzie Współczesne Problemy Kształtowania i Ochrony Środowiska, Monografie nr 3p, 2012 Zjawiska Wybrane ekstremalne problemy w przyrodzie ochrony susze mokradeł i powodzie Rozdział 3 Waldemar Mioduszewski Zjawiska

Bardziej szczegółowo

ADMINISTRACJA OCHRONY PRZYRODY WOBEC ZMIAN KLIMATU - kierunki działań

ADMINISTRACJA OCHRONY PRZYRODY WOBEC ZMIAN KLIMATU - kierunki działań ADMINISTRACJA OCHRONY PRZYRODY WOBEC ZMIAN KLIMATU - kierunki działań Prof. dr hab. Andrzej Mizgajski Seminarium w MŚ, Warszawa, 25.11.2010 r. Cel referatu Wprowadzenie do dyskusji na temat działań (prawnych,

Bardziej szczegółowo

Program Operacyjny Rozwój Obszarów Wiejskich na lata 2007 2013

Program Operacyjny Rozwój Obszarów Wiejskich na lata 2007 2013 Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Departament Rozwoju Obszarów Wiejskich Program Operacyjny Rozwój Obszarów Wiejskich na lata 2007 2013 Program rolnośrodowiskowy FINANSOWANIE WSPÓLNEJ POLITYKI ROLNEJ

Bardziej szczegółowo

Na p Na ocząt ą e t k

Na p Na ocząt ą e t k Program Ochrony Jezior Polski Północnej prezentacja nowego programu Krzysztof Mączkowski Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Poznaniu Na początek Woda jest jednym z komponentów

Bardziej szczegółowo

Warta. Problemy gospodarki wodnej

Warta. Problemy gospodarki wodnej Warta Problemy gospodarki wodnej Region wodny Warty Powierzchnia : 54,5 tys. km (ok. 17,4% obszaru Polski) Położenie : długość geograficzna: 14 32 25 E; 19 42 56 E szerokość geograficzna: 50 28 34 N;

Bardziej szczegółowo

Susze i deficyty wody w rolnictwie w warunkach zmieniającego się kimatu. wybrane zagadnienia i perspektywy

Susze i deficyty wody w rolnictwie w warunkach zmieniającego się kimatu. wybrane zagadnienia i perspektywy Susze i deficyty wody w rolnictwie w warunkach zmieniającego się kimatu wybrane zagadnienia i perspektywy Prof. dr. hab. inż. Leszek Łabędzki Instytut Technologiczno-Przyrodniczy, Falenty, Polska Priorytety

Bardziej szczegółowo

Uwaga: Ubiegający się o dofinansowanie projektu nie wypełnia pól zaciemnionych

Uwaga: Ubiegający się o dofinansowanie projektu nie wypełnia pól zaciemnionych WNIOSEK O DOFINANSOWANIE REALIZACJI PROJEKTU W ZAKRESIE DZIAŁANIA GOSPODAROWANIE ROLNICZYMI ZASOBAMI WODNYMI Uwaga: Ubiegający się o dofinansowanie projektu nie wypełnia pól zaciemnionych Data wpływu wniosku

Bardziej szczegółowo

Lista pytań ogólnych na egzamin inżynierski

Lista pytań ogólnych na egzamin inżynierski Lista pytań ogólnych na egzamin inżynierski numer Pytanie 1 Trzy podstawowe rodzaje przestrzeni, podstawowe cechy przestrzeni 2 Funkcje zagospodarowania przestrzeni i zależność między nimi 3 Przestrzenne

Bardziej szczegółowo

charakterystyka uzyskiwanych kosztów i korzyści przyrodniczych i/lub społeczno-gospodarczych

charakterystyka uzyskiwanych kosztów i korzyści przyrodniczych i/lub społeczno-gospodarczych Tab. 3. Katalog alernatyw funkcjonalnych Zał. nr 3 identyfikacja sposobów użytkowania wód identyfikacja alternatyw funkcjonalnych przyczyny niemożliwości osiągnięcia DSE w zakresie hydromorfologii (istniejące

Bardziej szczegółowo

Zasady i dobre praktyki nawożenia na glebach podmokłych oraz na terenie o dużym nachyleniu

Zasady i dobre praktyki nawożenia na glebach podmokłych oraz na terenie o dużym nachyleniu DOBRE PRAKTYKI ROLNICZE NA OBSZARACH SZCZEGÓLNIE NARAŻONYCH NA AZOTANY POCHODZENIA ROLNICZEGO, TZW. OSN Zasady i dobre praktyki nawożenia na glebach podmokłych oraz na terenie o dużym nachyleniu Opracowała:

Bardziej szczegółowo

Rola urządzeń melioracji szczegółowych w rolnictwie i środowisku przyrodniczym

Rola urządzeń melioracji szczegółowych w rolnictwie i środowisku przyrodniczym Prof. dr hab. KRZYSZTOF OSTROWSKI Uniwersytet Rolniczy w Krakowie ARTYKUŁY NAUKOWE I INŻYNIERSKIE Rola urządzeń melioracji szczegółowych w rolnictwie i środowisku przyrodniczym Słowa kluczowe: melioracje

Bardziej szczegółowo

Warsztaty 3: Konsekwencje zmian klimatycznych i użytkowania ziemi dla systemu wód powierzchniowych i wielkości odpływu.

Warsztaty 3: Konsekwencje zmian klimatycznych i użytkowania ziemi dla systemu wód powierzchniowych i wielkości odpływu. Warsztaty 3: Konsekwencje zmian klimatycznych i użytkowania ziemi dla systemu wód powierzchniowych i wielkości odpływu. Zadania grupy: 1.Analiza wpływu zmian klimatycznych na bilans wodny zlewni i wielkość

Bardziej szczegółowo

Metodyka przygotowania Programu Bezpieczeństwa Powodziowego w Regionie Wodnym Wisły Środkowej

Metodyka przygotowania Programu Bezpieczeństwa Powodziowego w Regionie Wodnym Wisły Środkowej Metodyka przygotowania Programu Bezpieczeństwa Powodziowego w Regionie Wodnym Wisły Środkowej prof. dr hab. inż. Jan Żelazo Analiza wielokryterialna możliwości realizacji obiektów małej retencji w Regionie

Bardziej szczegółowo

Kodeks Dobrej Praktyki Rolniczej - 2002 -

Kodeks Dobrej Praktyki Rolniczej - 2002 - Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Ministerstwo Środowiska Kodeks Dobrej Praktyki Rolniczej - 2002 - Zespół redakcyjny: Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa 1. Doc. dr hab. Irena Duer 2. Prof.

Bardziej szczegółowo

Wyzwania dla Podlasia Zielonej Krainy

Wyzwania dla Podlasia Zielonej Krainy Wyzwania dla Podlasia Zielonej Krainy Przemysław Nawrocki Projekt współfinansowany przez Szwajcarię w ramach SZWAJCARSKIEGO PROGRAMU WSPÓŁPRACY Z NOWYMI KRAJAMI CZŁONKOWSKIMI UNII EUROPEJSKIEJ 1 Województwo

Bardziej szczegółowo

OGÓLNOPOLSKA KONFERENCJA INNOWACYJNE METODY GOSPODAROWANIA ZASOBAMI WODY W ROLNICTWIE

OGÓLNOPOLSKA KONFERENCJA INNOWACYJNE METODY GOSPODAROWANIA ZASOBAMI WODY W ROLNICTWIE OGÓLNOPOLSKA KONFERENCJA INNOWACYJNE METODY GOSPODAROWANIA ZASOBAMI WODY W ROLNICTWIE pod patronatem honorowym Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi Konferencja organizowana przez: Centrum Doradztwa Rolniczego

Bardziej szczegółowo

Operat zagospodarowania przestrzennego STREFA EKOTONOWA (wersja projektowa) V spotkanie konsultacyjne Bodzentyn, 02 czerwca 2014 r.

Operat zagospodarowania przestrzennego STREFA EKOTONOWA (wersja projektowa) V spotkanie konsultacyjne Bodzentyn, 02 czerwca 2014 r. Operat zagospodarowania przestrzennego STREFA EKOTONOWA (wersja projektowa) V spotkanie konsultacyjne Bodzentyn, 02 czerwca 2014 r. POIS.05.03.00-00-284/10 Plan ochrony Świętokrzyskiego Parku Narodowego

Bardziej szczegółowo

Lasy Państwowe partnerem dla Aglomeracji Opolskiej. Opole 28.03.2014 r.

Lasy Państwowe partnerem dla Aglomeracji Opolskiej. Opole 28.03.2014 r. Lasy Państwowe partnerem dla Aglomeracji Opolskiej Opole 28.03.2014 r. Cele prezentacji 1. Znaczenie lasów dla prawidłowego gospodarowania wodami 2. Możliwości minimalizowania zagrożeń od powodzi oraz

Bardziej szczegółowo

Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Ochrona wód i gospodarka wodna

Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Ochrona wód i gospodarka wodna Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej Ochrona wód i gospodarka wodna Warszawa 2013 Skutecznie i efektywnie wspieramy działania na rzecz środowiska. NFOŚiGW lider systemu finansowania

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie systemu wymiany informacji PLUSK jako narzędzia bilansowania zasobów wodnych

Wykorzystanie systemu wymiany informacji PLUSK jako narzędzia bilansowania zasobów wodnych Wykorzystanie systemu wymiany informacji PLUSK jako narzędzia bilansowania zasobów wodnych dr inż. Rafał Kokoszka Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Krakowie PLAN PREZENTACJI 1. Informacje o Projekcie

Bardziej szczegółowo

Politechnika Krakowska im. Tadeusza Kościuszki. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2015/2016

Politechnika Krakowska im. Tadeusza Kościuszki. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2015/2016 Politechnika Krakowska im. Tadeusza Kościuszki Karta przedmiotu Wydział Architektury obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2015/2016 Kierunek studiów: Architektura Krajobrazu

Bardziej szczegółowo

Programu małej retencji dla województwa śląskiego

Programu małej retencji dla województwa śląskiego WOJEWÓDZTWO ŚLĄSKIE PROJEKT Programu małej retencji dla województwa śląskiego Katowice, wrzesień 2005 Opracowanie: inż. Leszek Galiński mgr inż. Józef Górnicki mgr inż. Agata Goc Konsultacje: dr Jerzy

Bardziej szczegółowo

Projekt Planu przeciwdziałania skutkom suszy w regionie wodnym Czarnej Orawy

Projekt Planu przeciwdziałania skutkom suszy w regionie wodnym Czarnej Orawy REGIONALNY ZARZĄD GOSPODARKI WODNEJ W KRAKOWIE UL. MARSZAŁKA JÓZEFA PIŁSUDSKIEGO 22 31-109 KRAKÓW Temat: OPRACOWANIE PLANÓW PRZECIWDZIAŁANIA SKUTKOM SUSZY W REGIONACH WODNYCH W OBSZARZE DZIAŁANIA RZGW

Bardziej szczegółowo

Poznań, dnia 2 kwietnia 2014 r. Poz ROZPORZĄDZENIE DYREKTORA REGIONALNEGO ZARZĄDU GOSPODARKI WODNEJ W POZNANIU. z dnia 2 kwietnia 2014 r.

Poznań, dnia 2 kwietnia 2014 r. Poz ROZPORZĄDZENIE DYREKTORA REGIONALNEGO ZARZĄDU GOSPODARKI WODNEJ W POZNANIU. z dnia 2 kwietnia 2014 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA WIELKOPOLSKIEGO Poznań, dnia 2 kwietnia 2014 r. Poz. 2129 ROZPORZĄDZENIE DYREKTORA REGIONALNEGO ZARZĄDU GOSPODARKI WODNEJ W POZNANIU z dnia 2 kwietnia 2014 r. w sprawie warunków

Bardziej szczegółowo

ZWYKŁA DOBRA PRAKTYKA ROLNICZA IRENA DUER

ZWYKŁA DOBRA PRAKTYKA ROLNICZA IRENA DUER ZWYKŁA DOBRA PRAKTYKA ROLNICZA IRENA DUER Zakres prezentacji Definicja ZDPR Podstawy prawne ZDPR Jaki jest cel upowszechniania ZDPR Kto ma obowiązek przestrzegać ZDPR Zakres ZDPR Kto kontroluje ZDPR Definicja

Bardziej szczegółowo

DAŃSKI E. sp. z o.o. MELI ORACJE

DAŃSKI E. sp. z o.o. MELI ORACJE DAŃSKI E sp. z o.o. MELI ORACJE OCHRONA PRZECIWPOWODZIOWA MIASTA GDAŃSKA Andrzej Chudziak Obszar Żuław Gdańskich z lewej koniec XIII w; z prawej stan obecny Powodzie o katastrofalnych skutkach dla Gdańska

Bardziej szczegółowo

GOSPODAROWANIE ZASOBAMI WODNYMI W ASPEKCIE WIELOFUNKCYJNEGO ROZWOJU OBSZARÓW WIEJSKICH

GOSPODAROWANIE ZASOBAMI WODNYMI W ASPEKCIE WIELOFUNKCYJNEGO ROZWOJU OBSZARÓW WIEJSKICH WODA-ŚRODOWISKO-OBSZARY WIEJSKIE 2004: t. 4 z. 1 (10) WATER-ENVIRONMENT-RURAL AREAS s. 11 29 www.imuz.edu.pl Instytut Melioracji i Użytków Zielonych w Falentach, 2004 GOSPODAROWANIE ZASOBAMI WODNYMI W

Bardziej szczegółowo

Ochrona przed powodzią Wykład 5 - Podział środków stosowanych w ochronie przed powodzią

Ochrona przed powodzią Wykład 5 - Podział środków stosowanych w ochronie przed powodzią Ochrona przed powodzią Wykład 5 - Podział środków stosowanych w ochronie przed powodzią Środki ochrony przed powodzią dzielimy na: administracyjno-organizacyjne ekonomiczne techniczne Środki administracyjno-organizacyjne:

Bardziej szczegółowo

Działania ograniczające odpływ azotu ze źródeł rolniczych w Polsce

Działania ograniczające odpływ azotu ze źródeł rolniczych w Polsce Działania ograniczające odpływ azotu ze źródeł rolniczych w Polsce Tamara Jadczyszyn Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa Państwowy Instytut Badawczy w Puławach Konferencja Rolnicze i pozarolnicze

Bardziej szczegółowo

Podsumowanie III Krajowego Forum Wodnego Iwona Koza Zastępca Prezesa, KZGW

Podsumowanie III Krajowego Forum Wodnego Iwona Koza Zastępca Prezesa, KZGW Podsumowanie III Krajowego Forum Wodnego Iwona Koza Zastępca Prezesa, KZGW Konferencja prasowa Warszawa, 31 marca 2009 r. III Krajowe Forum Wodne 25-26 marca 2009 r. Ossa k. Rawy Mazowieckiej Temat przewodni:

Bardziej szczegółowo

10 zasad Błękitnej Strategii Wrocławia

10 zasad Błękitnej Strategii Wrocławia Autor: Sebastian Wypych 1 10 zasad Błękitnej Strategii Wrocławia 1.WODA JEST ŹRÓDŁEM ŻYCIA I ZASOBEM STRATEGICZNYM W KAŻDEJ POSTACI, W JAKIEJ WYSTĘPUJE NA TERENIE MIASTA. DLATEGO. Alina Drapella- Hermansdorfer,

Bardziej szczegółowo

Konsultacje Przeglądu istotnych problemów gospodarki wodnej dla obszarów dorzeczy

Konsultacje Przeglądu istotnych problemów gospodarki wodnej dla obszarów dorzeczy Podsumowanie spotkania konsultacyjnego na temat istotnych problemów gospodarki wodnej w dniu 23 kwietnia 2008 r. w Starostwie Powiatowym w Suchej Beskidzkiej zlewnia Skawy W spotkaniu konsultacyjnym, na

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZKI ZARZĄD MELIORACJI I URZĄDZEŃ WODNYCH w BIAŁYMSTOKU 15-399 Białystok, ul. Handlowa 6 tel. (085) 74 81 200 fax (085) 74 81 201

WOJEWÓDZKI ZARZĄD MELIORACJI I URZĄDZEŃ WODNYCH w BIAŁYMSTOKU 15-399 Białystok, ul. Handlowa 6 tel. (085) 74 81 200 fax (085) 74 81 201 WOJEWÓDZKI ZARZĄD MELIORACJI I URZĄDZEŃ WODNYCH w BIAŁYMSTOKU 15-399 Białystok, ul. Handlowa 6 tel. (085) 74 81 200 fax (085) 74 81 201 UPROSZCZONA DOKUMENTACJA W ZAKRESIE UTRZYMANIA WÓD I URZĄDZEŃ MELIORACJI

Bardziej szczegółowo

DYREKTYWA AZOTANOWA. Małgorzata Badowska RZGW w Warszawie 12 maja 2011 rok

DYREKTYWA AZOTANOWA. Małgorzata Badowska RZGW w Warszawie 12 maja 2011 rok DYREKTYWA AZOTANOWA Obszary szczególnie narażone na zanieczyszczenie azotem pochodzenia rolniczego wyznaczone w Regionalnym Zarządzie Gospodarki Wodnej w Warszawie Małgorzata Badowska RZGW w Warszawie

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIK 5 Obszary chronione na obszarze objętym Programem Żuławskim a plany ochronne

ZAŁĄCZNIK 5 Obszary chronione na obszarze objętym Programem Żuławskim a plany ochronne ZAŁĄCZNIK 5 Obszary chronione na obszarze objętym Programem Żuławskim a plany ochronne Forma Ptasi Raj Mewia Łacha Ujście Nogatu Zatoka Elbląska Jezioro Druzno W trakcie opracowania - X/XI 2009 W trakcie

Bardziej szczegółowo

Potrzeba prowadzenia mikroretencji do programów strategicznych Opolszczyzny oraz do priorytetów WFOŚiGW w Opolu na rzecz małej i mikroretencji.

Potrzeba prowadzenia mikroretencji do programów strategicznych Opolszczyzny oraz do priorytetów WFOŚiGW w Opolu na rzecz małej i mikroretencji. Potrzeba prowadzenia mikroretencji do programów strategicznych Opolszczyzny oraz do priorytetów WFOŚiGW w Opolu na rzecz małej i mikroretencji. dr inż. Jerzy Ryszard Dobosz doradca wojewody opolskiego

Bardziej szczegółowo

(Ustawa z dnia 10 lipca 2007 r. o nawozach i nawożeniu Art. 17 ust. 3)

(Ustawa z dnia 10 lipca 2007 r. o nawozach i nawożeniu Art. 17 ust. 3) Załącznik nr 9 Minimalne wymogi dotyczące nawozów i środków ochrony roślin 1. Pakiet 1. Rolnictwo zrównoważone - Wymóg 4 - dotyczy 8.2.10.5.1.4.1.2. Minimum requirements for fertilisers and pesticides

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZKI ZARZĄD MELIORACJI I URZĄDZEŃ WODNYCH w BIAŁYMSTOKU Białystok, ul. Handlowa 6 tel. (085) fax.

WOJEWÓDZKI ZARZĄD MELIORACJI I URZĄDZEŃ WODNYCH w BIAŁYMSTOKU Białystok, ul. Handlowa 6 tel. (085) fax. WOJEWÓDZKI ZARZĄD MELIORACJI I URZĄDZEŃ WODNYCH w BIAŁYMSTOKU 15-399 Białystok, ul. Handlowa 6 tel. (085) 74 81 200 fax. (085) 74 81 201 UPROSZCZONA DOKUMENTACJA W ZAKRESIE UTRZYMANIA WÓD I URZĄDZEŃ MELIORACJI

Bardziej szczegółowo

PLANY ZARZĄDZANIA RYZYKIEM POWODZIOWYM DLA OBSZARÓW DORZECZY I REGIONÓW WODNYCH

PLANY ZARZĄDZANIA RYZYKIEM POWODZIOWYM DLA OBSZARÓW DORZECZY I REGIONÓW WODNYCH PLANY ZARZĄDZANIA DLA OBSZARÓW DORZECZY I REGIONÓW WODNYCH część II 2012-10-26 TYTUŁ 1 Sfinansowano ze środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej CO CHCEMY OSIĄGNĄĆ I JAKIMI METODAMI?

Bardziej szczegółowo

Adaptacja miasta do skutków zmian klimatu przykład Bydgoszczy

Adaptacja miasta do skutków zmian klimatu przykład Bydgoszczy Adaptacja miasta do skutków zmian klimatu przykład Bydgoszczy Izba Gospodarcza Wodociągi Polskie Forum Ochrony Środowiska Warszawa, 15-16 lutego 2016 Działania inicjujące realizację polityki ochrony klimatu

Bardziej szczegółowo

LISTA PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH PLANOWANYCH DO DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA IGOSPODARKI WODNEJ W KATOWICACH

LISTA PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH PLANOWANYCH DO DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA IGOSPODARKI WODNEJ W KATOWICACH PLANOWANYCH DO DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA IGOSPODARKI WODNEJ W KATOWICACH NA 2015 ROK I. Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach,

Bardziej szczegółowo

Monitoringu krajobrazu prace realizowane w roku 2013

Monitoringu krajobrazu prace realizowane w roku 2013 Monitoringu krajobrazu prace realizowane w roku 2013 Marek Rycharski, Zuzanna Oświecimska-Piasko Instytut Technologiczno-Przyrodniczy www.itep.edu.pl PLAN 1. Krajobraz obszarów wiejskich 2. Założenia ogólne

Bardziej szczegółowo

Wstęp. Rozwój obszarów wiejskich w Bawarii kompetencje. Dr inż. Barbara Prus Prof. dr hab. inż. Krzysztof Gawroński

Wstęp. Rozwój obszarów wiejskich w Bawarii kompetencje. Dr inż. Barbara Prus Prof. dr hab. inż. Krzysztof Gawroński Rola planowania przestrzennego w zabezpieczeniu wymagań ochrony środowiska, gospodarowania wodami oraz ochrony gruntów rolnych i leśnych na przykładzie kompleksowego postępowania Środkowy bieg rzeki Rezat

Bardziej szczegółowo

KRAJOWE FORUM WODNE Warszawa, 15-16.11.2010 r.

KRAJOWE FORUM WODNE Warszawa, 15-16.11.2010 r. KRAJOWE FORUM WODNE Warszawa, 15-16.11.2010 r. Podsumowanie dyskusji panelowej: Planowanie przestrzenne w kontekście ochrony przeciwpowodziowej Moderator: Paneliści: dr hab. inż. Zbigniew Popek, prof.

Bardziej szczegółowo

dr inż. Ireneusz Dyka pok. 3.34 [ul. Heweliusza 4] http://pracownicy.uwm.edu.pl/i.dyka e-mail: i.dyka@uwm.edu.pl

dr inż. Ireneusz Dyka pok. 3.34 [ul. Heweliusza 4] http://pracownicy.uwm.edu.pl/i.dyka e-mail: i.dyka@uwm.edu.pl Katedra Geotechniki i Budownictwa Drogowego WYDZIAŁ NAUK TECHNICZNYCH Uniwersytet Warmińsko-Mazurski Budowle hydrotechniczne Wykład 12 Budowle hydrotechniczne w ochronie przeciwpowodziowej dr inż. Ireneusz

Bardziej szczegółowo

Wielkopolski Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w Poznaniu. Realizacja programu małej retencji wodnej w woj. wielkopolskim

Wielkopolski Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w Poznaniu. Realizacja programu małej retencji wodnej w woj. wielkopolskim Wielkopolski Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w Poznaniu Realizacja programu małej retencji wodnej w woj. wielkopolskim (w latach 2000-2012) Poznań, 14 maja 2013r. GOSPODAROWANIE WODĄ W WIELKOPOLSCE

Bardziej szczegółowo

WSPÓŁCZESNE FUNKCJE INFRASTRUKTURY WODNEJ W LASACH. Edward Pierzgalski, Jan Tyszka

WSPÓŁCZESNE FUNKCJE INFRASTRUKTURY WODNEJ W LASACH. Edward Pierzgalski, Jan Tyszka WSPÓŁCZESNE FUNKCJE INFRASTRUKTURY WODNEJ W LASACH Edward Pierzgalski, Jan Tyszka VIII Szkoła Zimowa 1 ZAKRES PREZENTACJI 1. Wprowadzenie 2. Dokumenty prawne związane z gospodarką wodną w lasach 3. Interakcje

Bardziej szczegółowo

Program wodno-środowiskowy kraju

Program wodno-środowiskowy kraju Program wodno-środowiskowy kraju Art. 113 ustawy Prawo wodne Dokumenty planistyczne w gospodarowaniu wodami: 1. plan gospodarowania wodami 2. program wodno-środowiskowy kraju 3. plan zarządzania ryzykiem

Bardziej szczegółowo

Projekt Kompleksowe zabezpieczenie przeciwpowodziowe Żuław Etap I Miasto Elbląg

Projekt Kompleksowe zabezpieczenie przeciwpowodziowe Żuław Etap I Miasto Elbląg Projekt Kompleksowe zabezpieczenie przeciwpowodziowe Żuław Etap I Miasto Elbląg współfinansowany ze środków Funduszu Spójności w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko Beneficjent: Gmina

Bardziej szczegółowo

BYDGOSKI OBSZAR FUNKCJONALNY Inwestycje kluczowe do realizacji do roku 2020

BYDGOSKI OBSZAR FUNKCJONALNY Inwestycje kluczowe do realizacji do roku 2020 BYDGOSKI OBSZAR FUNKCJONALNY Inwestycje kluczowe do realizacji do roku 2020 Zespół nr III Gospodarka Komunalna i Ochrona Środowiska Grzegorz Boroń -Z-ca Dyrektora Wydziału Gospodarki Komunalnej i Ochrony

Bardziej szczegółowo

Dyrektywa Azotanowa w województwie kujawsko-pomorskim

Dyrektywa Azotanowa w województwie kujawsko-pomorskim Dyrektywa Azotanowa w województwie kujawsko-pomorskim Jacek Goszczyński Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w Bydgoszczy wykorzystano materiały: Gdańsk Dyrektywa Rady 91/676/EWG ( azotanowa ) i jej

Bardziej szczegółowo

4 Podstawy odwodnienia powierzchni dróg i ulic 69 4.1 Powierzchnie komunikacyjne 69 4.2 Pobocze 71 4.3 Pas dzielący 72 4.

4 Podstawy odwodnienia powierzchni dróg i ulic 69 4.1 Powierzchnie komunikacyjne 69 4.2 Pobocze 71 4.3 Pas dzielący 72 4. Odwodnienie dróg. Spis treści: Przedmowa 9 l Wprowadzenie do problematyki odwodnienia dróg 11 1.1 Wiadomości wstępne 11 1.2 Analiza wstępna do projektu odwodnienia 13 1.3 Założenia wstępne w planowaniu

Bardziej szczegółowo

Temat: Zielona Infrastruktura. Zespół: Andrzej Mizgajski Iwona Zwierzchowska Damian Łowicki

Temat: Zielona Infrastruktura. Zespół: Andrzej Mizgajski Iwona Zwierzchowska Damian Łowicki Temat: Zielona Infrastruktura Zespół: Andrzej Mizgajski Iwona Zwierzchowska Damian Łowicki Zielona infrastruktura Istota podejścia Zielona infrastruktura - strategicznie zaplanowana sieć obszarów naturalnych

Bardziej szczegółowo

Tematyczna giełda współpracy: Ochrona środowiska na polsko-saksońskim pograniczu. www.sn-pl.eu

Tematyczna giełda współpracy: Ochrona środowiska na polsko-saksońskim pograniczu. www.sn-pl.eu Tematyczna giełda współpracy: Ochrona środowiska na polsko-saksońskim pograniczu www.sn-pl.eu Cele główne Ochrona i poprawa stanu środowiska, w tym: Poprawa ochrony przeciwpowodziowej Stworzenie ukierunkowanej

Bardziej szczegółowo

SKŁAD PROJEKTU WYKONAWCZEGO:

SKŁAD PROJEKTU WYKONAWCZEGO: SKŁAD PROJEKTU WYKONAWCZEGO: 1. UPRAWNIENIA PROJEKTANTA I SPRAWDZAJĄCEGO WRAZ Z ZAŚWIADCZENIEM O PRZYNALEŻNOŚCI DO OKRĘGOWEJ IZBY INŻYNIERÓW BUDOWNICTWA 2. OPINIA ZUD 3. OŚWIADCZENIA PROJEKTANTA I SPRAWDZAJĄCEGO

Bardziej szczegółowo

Susza z 2015 r. ocena zjawiska i jego skutków. Jak przeciwdziałać skutkom suszy? Warszawa, 24 lutego 2016 r.

Susza z 2015 r. ocena zjawiska i jego skutków. Jak przeciwdziałać skutkom suszy? Warszawa, 24 lutego 2016 r. Susza z 2015 r. ocena zjawiska i jego skutków. Jak przeciwdziałać skutkom suszy? Warszawa, 24 lutego 2016 r. Małe elektrownie wodne jako element tworzenia małej retencji i zapobiegania skutkom suszy Ewa

Bardziej szczegółowo

Rok akademicki: 2015/2016 Kod: DIS-1-704-n Punkty ECTS: 2. Poziom studiów: Studia I stopnia Forma i tryb studiów: -

Rok akademicki: 2015/2016 Kod: DIS-1-704-n Punkty ECTS: 2. Poziom studiów: Studia I stopnia Forma i tryb studiów: - Nazwa modułu: Gospodarka terenami rolnymi Rok akademicki: 2015/2016 Kod: DIS-1-704-n Punkty ECTS: 2 Wydział: Geodezji Górniczej i Inżynierii Środowiska Kierunek: Inżynieria Środowiska Specjalność: - Poziom

Bardziej szczegółowo

Tab. I Lp. Wymogi dotyczące stosowania nawozów. Niezgodności dotyczące stosowania nawozów. Naruszenia dotyczące stosowania nawozów

Tab. I Lp. Wymogi dotyczące stosowania nawozów. Niezgodności dotyczące stosowania nawozów. Naruszenia dotyczące stosowania nawozów ZAŁACZNIK nr 2 Minimalne wymogi dotyczące stosowania nawozów i środków ochrony roślin, wraz z liczbą punktów jaką przypisuje się każdej stwierdzonej niezgodności oraz wysokością zmniejszeń, a także inne

Bardziej szczegółowo

Model monitorowania zasobności gmin w biomasę możliwą do wykorzystania w instalacjach OZE i jego weryfikacja 27

Model monitorowania zasobności gmin w biomasę możliwą do wykorzystania w instalacjach OZE i jego weryfikacja 27 Rok powstania produktu 2012 ZESTAWIENIE PRODUKTÓW PROGRAMU WIELOLETNIEGO 2011-2015 Standaryzacja i monitoring przedsięwzięć środowiskowych, techniki rolniczej i rozwiązań infrastrukturalnych na rzecz bezpieczeństwa

Bardziej szczegółowo

Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Warszawie

Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Warszawie w Warszawie Program prac związanych z opracowaniem planów przeciwdziałania skutkom suszy w regionie wodnym Łyny i Węgorapy zgodnie z art. 88s ust. 3 pkt. 1 ustawy Prawo wodne. Zakres planowania w gospodarowaniu

Bardziej szczegółowo

epartament Kontroli na Miejscu ontrola w zakresie ONW

epartament Kontroli na Miejscu ontrola w zakresie ONW epartament Kontroli na Miejscu ontrola w zakresie ONW 2 Podstawy prawne działań kontroli na miejscu w ramach ONW w prawie polskim Ustawa z dnia 28 listopada 2003 roku o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich

Bardziej szczegółowo

7. ZARZĄDZANIE I MONITORING REALIZACJI PROGRAMU. 7.1. Zarządzanie programem ochrony środowiska

7. ZARZĄDZANIE I MONITORING REALIZACJI PROGRAMU. 7.1. Zarządzanie programem ochrony środowiska 7. ZARZĄDZANIE I MONITORING REALIZACJI PROGRAMU 7.1. Zarządzanie programem ochrony środowiska Podstawową zasadą realizacji Programu Ochrony Środowiska dla Powiatu Pińczowskiego powinna być zasada wykonywania

Bardziej szczegółowo

Program małej retencji dla Województwa Mazowieckiego Tom III

Program małej retencji dla Województwa Mazowieckiego Tom III Samorząd Województwa Mazowieckiego Program małej retencji dla Województwa Mazowieckiego Tom III PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO PROGRAMU MAŁEJ RETENCJI WODNEJ WARSZAWA, luty 2008 r. Na zlecenie Urzędu

Bardziej szczegółowo

wodna Po ukończeniu studiów pierwszego stopnia na kierunku inżynieria i gospodarka wodna absolwent:

wodna Po ukończeniu studiów pierwszego stopnia na kierunku inżynieria i gospodarka wodna absolwent: Efekty kształcenia dla kierunku studiów inżynieria i gospodarka wodna studia pierwszego stopnia profil ogólnoakademicki Kierunek studiów inżynieria i gospodarka wodna jest unikatowym kierunkiem łączącym

Bardziej szczegółowo

Stan obiektów melioracji wodnych w aspekcie

Stan obiektów melioracji wodnych w aspekcie Stan obiektów melioracji wodnych w aspekcie wdrażania dyrektywy INSPIRE Prof.dr hab. inż. Szczepan Ludwik Dąbkowski, mgr inż. Magdalena Gugała, lic. Anna Kula Instytut Technologiczno-Przyrodniczy www.itp.edu.pl

Bardziej szczegółowo

Projekt planu przeciwdziałania skutkom suszy etap II

Projekt planu przeciwdziałania skutkom suszy etap II Projekt planu przeciwdziałania skutkom suszy etap II Praca została wykonana na zlecenie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we Wrocławiu w ramach umowy nr S/1/7140/DZ/2012/2013 z dnia 17.01.2013

Bardziej szczegółowo

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE MONTER BUDOWNICTWA WODNEGO

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE MONTER BUDOWNICTWA WODNEGO Załącznik nr 2 PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE MONTER BUDOWNICTWA WODNEGO SYMBOL CYFROWY 712[03] I. OPIS ZAWODU 1. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien umieć: 1) posługiwać się

Bardziej szczegółowo

FORMULARZ OCENY GOSPODARSTWA W KATEGORII Ochrona środowiska i ekologia* Ekologiczna produkcja towarowa

FORMULARZ OCENY GOSPODARSTWA W KATEGORII Ochrona środowiska i ekologia* Ekologiczna produkcja towarowa Załącznik nr do Regulaminu FORMULARZ OCENY GOSPODARSTWA W KATEGORII Ochrona środowiska i ekologia* Ekologiczna produkcja towarowa Imię.... Nazwisko... Nazwa gospodarstwa... Numer ewidencyjny gospodarstwa

Bardziej szczegółowo

Prof.dr hab. Andrzej Kowalczyk. Dr Sylwia Kulczyk Wydział Geografii i Studiów Regionalnych Uniwersytet Warszawski

Prof.dr hab. Andrzej Kowalczyk. Dr Sylwia Kulczyk Wydział Geografii i Studiów Regionalnych Uniwersytet Warszawski Ochrona i konserwacja wartości przyrodniczych Polski Wschodniej jako podstawa trwałego rozwoju Prof.dr hab. Andrzej Kowalczyk Wydział Geografii i Studiów Regionalnych, Uniwersytet Warszawski Dr Sylwia

Bardziej szczegółowo

Racjonalna gospodarka wodami opadowymi i powierzchniowymi na terenie miasta Podkowa Leśna

Racjonalna gospodarka wodami opadowymi i powierzchniowymi na terenie miasta Podkowa Leśna Racjonalna gospodarka wodami opadowymi i powierzchniowymi na terenie miasta Podkowa Leśna uwzględniająca zlewnie rzek i cieków przepływających przez Trójmiasto Ogrodów i część gminy Nadarzyn Artur Tusiński

Bardziej szczegółowo

DLA PRZYRODY DLA CZŁOWIEKA. Gospodarka wodna nie musi dzielić. dr hab. Wiktor Kotowski

DLA PRZYRODY DLA CZŁOWIEKA. Gospodarka wodna nie musi dzielić. dr hab. Wiktor Kotowski DLA PRZYRODY DLA CZŁOWIEKA Gospodarka wodna nie musi dzielić dr hab. Wiktor Kotowski 1) Centrum Ochrony Mokradeł 2) Zakład Ekologii Roślin i Ochrony Środowiska, Wydział Biologii, Uniwersytet Warszawski

Bardziej szczegółowo

PROBLEMY GOSPODAROWANIA WODĄ W ROLNICTWIE WIELKOPOLSKI

PROBLEMY GOSPODAROWANIA WODĄ W ROLNICTWIE WIELKOPOLSKI WODA-ŚRODOWISKO-OBSZARY WIEJSKIE 2004: t. 4 z. 2a (11) WATER-ENVIRONMENT-RURAL AREAS s. 25 38 www.imuz.edu.pl Instytut Melioracji i Użytków Zielonych w Falentach, 2004 PROBLEMY GOSPODAROWANIA WODĄ W ROLNICTWIE

Bardziej szczegółowo

Wodochronne funkcje lasów Dr Marek Kot Centrum Edukacji Przyrodniczej TPN

Wodochronne funkcje lasów Dr Marek Kot Centrum Edukacji Przyrodniczej TPN Wodochronne funkcje lasów Dr Marek Kot Centrum Edukacji Przyrodniczej TPN Konferencja Lasy Tatr i Podtatrza przeszłość i teraźniejszość Zakopane, 12 kwietnia 2012 Las i jego funkcje Funkcje lasu Biotyczne,

Bardziej szczegółowo

Projekt aktualizacji Programu wodnośrodowiskowego. - programy działań dotyczące Regionu Wodnego Środkowej Odry. 11 czerwca 2015 r.

Projekt aktualizacji Programu wodnośrodowiskowego. - programy działań dotyczące Regionu Wodnego Środkowej Odry. 11 czerwca 2015 r. Projekt aktualizacji Programu wodnośrodowiskowego kraju - - programy działań dotyczące Regionu Wodnego Środkowej Odry 11 czerwca 2015 r. Wałbrzych PLAN PREZENTACJI 1. Aktualizacja Programu Wodno-środowiskowego

Bardziej szczegółowo

Aktualizacja Planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza Niemna wyniki prac

Aktualizacja Planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza Niemna wyniki prac Aktualizacja Programu wodno-środowiskowego kraju i Planów gospodarowania wodami na obszarach dorzeczy Aktualizacja Planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza Niemna wyniki prac Monika Kłosowicz -

Bardziej szczegółowo

SEKTOROWY PROGRAM OPERACYJNY Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004-2006

SEKTOROWY PROGRAM OPERACYJNY Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004-2006 SEKTOROWY PROGRAM OPERACYJNY Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004-2006 Podsumowanie wdrażania ania działania ania 2.3 Odnowa wsi oraz zachowanie i ochrona

Bardziej szczegółowo

Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich: Europa inwestująca w obszary wiejskie

Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich: Europa inwestująca w obszary wiejskie Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich: Europa inwestująca w obszary wiejskie Ekspertyza pt. Ocena skuteczności i efektywności

Bardziej szczegółowo

Informacja Zabezpieczenie przeciwpowodziowe powiatu nowodworskiego - zagrożenia i plany inwestycyjne

Informacja Zabezpieczenie przeciwpowodziowe powiatu nowodworskiego - zagrożenia i plany inwestycyjne Informacja Zabezpieczenie przeciwpowodziowe powiatu nowodworskiego - zagrożenia i plany inwestycyjne 1. Stan ewidencyjny urządzeń melioracji wodnych podstawowych na terenie powiatu nowodworskiego to:.

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 6 Mapa sozologiczna

Ćwiczenie 6 Mapa sozologiczna Przyrodnicze uwarunkowania gospodarki przestrzennej Ćwiczenie 6 Mapa sozologiczna analiza uwarunkowań sozologicznych zagospodarowania i użytkowania terenu czyli stan i ochrona środowiska, formy, obiekty

Bardziej szczegółowo

Jak wygląda budowa programu rolnośrodowiskowego?

Jak wygląda budowa programu rolnośrodowiskowego? z serwisu: AGRO.EKO.ORG.PL Strona 1 z 5 Programy te jako jedyne są obowiązkowe dla wszystkich krajów członkowskich i pełnią kluczową rolę w realizacji planów ochrony przyrody. Mają one za zadanie pomóc

Bardziej szczegółowo

Zasady gospodarowania na obszarach NATURA 2000 w dolinach rzecznych.

Zasady gospodarowania na obszarach NATURA 2000 w dolinach rzecznych. Zasady gospodarowania na obszarach NATURA 2000 w dolinach rzecznych. Etap I Część I Uwarunkowania gospodarki wodnej. Autor: prof. dr hab. Inż. Szczepan Ludwik Dąbkowski przy współpracy mgr inż. Andrzeja

Bardziej szczegółowo

KIK/37 TARLISKA GÓRNEJ RABY UTRZYMANIE RZEK GÓRSKICH

KIK/37 TARLISKA GÓRNEJ RABY UTRZYMANIE RZEK GÓRSKICH KIK/37 TARLISKA GÓRNEJ RABY UTRZYMANIE RZEK GÓRSKICH UTRZYMANIE RZEK W ŚWIETLE PRAWA WODNEGO PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ SZWAJCARIĘ W RAMACH SZWAJCARSKIEGO PROGRAMU WSPÓŁPRACY Z NOWYMI KRAJAMI CZŁONKOWSKIMI

Bardziej szczegółowo

Zasoby leśne Polski funkcje lasów / zadrzewień

Zasoby leśne Polski funkcje lasów / zadrzewień Zasoby leśne Polski funkcje lasów / zadrzewień czym jest las? Las (biocenoza leśna) kompleks roślinności swoistej dla danego regionu geograficznego, charakteryzujący się dużym udziałem drzew rosnących

Bardziej szczegółowo

Program rolnośrodowiskowy. rodowiskowy dziś i jutro. Anna Klisowska. Falenty, grudnia 2010 r.

Program rolnośrodowiskowy. rodowiskowy dziś i jutro. Anna Klisowska. Falenty, grudnia 2010 r. Program rolnośrodowiskowy rodowiskowy dziś i jutro Anna Klisowska Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Departament PłatnoP atności Bezpośrednich Falenty, 8-98 9 grudnia 2010 r. Zawartość prezentacji Programy

Bardziej szczegółowo

OCHRONA WÓD PRZED ZANIECZYSZCZENIAMI POWODOWANYMI PRZEZ AZOTANY POCHODZENIA ROLNICZEGO Program działań

OCHRONA WÓD PRZED ZANIECZYSZCZENIAMI POWODOWANYMI PRZEZ AZOTANY POCHODZENIA ROLNICZEGO Program działań OCHRONA WÓD PRZED ZANIECZYSZCZENIAMI POWODOWANYMI PRZEZ AZOTANY POCHODZENIA ROLNICZEGO Program działań Dotyczy rolników, których działki położone są na obszarach szczególnie narażonych na zanieczyszczenia

Bardziej szczegółowo

1. Udoskonalenie sposobu zarządzania gospodarką wodną i ochroną zasobów wodnych na Ukrainie w oparciu o System Informacji Przestrzennej

1. Udoskonalenie sposobu zarządzania gospodarką wodną i ochroną zasobów wodnych na Ukrainie w oparciu o System Informacji Przestrzennej PROJEKTY REALIZOWANE PRZEZ INSTYTUT TECHNOLOGICZNO-PRZYRODNICZY W FALENTACH W LATACH 2009-2011 W RAMACH PROGRAMU POLSKIEJ WSPÓŁPRACY ROZWOJOWEJ MINISTERSTWA SPRAW ZAGRANICZNYCH RP www.polskapomoc.gov.pl.

Bardziej szczegółowo

Weryfikacja OSN oraz wymogi Programu działań mających na celu ograniczenie odpływu azotu ze źródeł rolniczych 2012-2016

Weryfikacja OSN oraz wymogi Programu działań mających na celu ograniczenie odpływu azotu ze źródeł rolniczych 2012-2016 Weryfikacja OSN oraz wymogi Programu działań mających na celu ograniczenie odpływu azotu ze źródeł rolniczych 2012-2016 1. Wymogi Dyrektywy Azotanowej 2. Weryfikacja wód wrażliwych i OSN 3. Program działań

Bardziej szczegółowo

Przyczyny oraz sposoby zapobiegania eutrofizacji wód przez gospodarstwa prowadzące produkcję roślinną, zwierzęcą oraz mieszaną

Przyczyny oraz sposoby zapobiegania eutrofizacji wód przez gospodarstwa prowadzące produkcję roślinną, zwierzęcą oraz mieszaną DOBRE PRAKTYKI ROLNICZE NA OBSZARACH SZCZEGÓLNIE NARAŻONYCH NA AZOTANY POCHODZENIA ROLNICZEGO, TZW. OSN Przyczyny oraz sposoby zapobiegania eutrofizacji wód przez gospodarstwa prowadzące produkcję roślinną,

Bardziej szczegółowo

Możliwości finansowania zadań inwestycyjnych z zakresu gospodarowania wodami opadowymi i roztopowymi

Możliwości finansowania zadań inwestycyjnych z zakresu gospodarowania wodami opadowymi i roztopowymi Możliwości finansowania zadań inwestycyjnych z zakresu gospodarowania wodami opadowymi i roztopowymi System finansowania ochrony środowiska w Polsce 50% 20% 40% 70% 10% 10% Nadwyżka 35% 100% 65% 2 Działalność

Bardziej szczegółowo

Projekt Planu przeciwdziałania skutkom suszy w regionie wodnym Górnej Wisły

Projekt Planu przeciwdziałania skutkom suszy w regionie wodnym Górnej Wisły REGIONALNY ZARZĄD GOSPODARKI WODNEJ W KRAKOWIE UL. MARSZAŁKA JÓZEFA PIŁSUDSKIEGO 22 31-109 KRAKÓW Temat: OPRACOWANIE PLANÓW PRZECIWDZIAŁANIA SKUTKOM SUSZY W REGIONACH WODNYCH W OBSZARZE DZIAŁANIA RZGW

Bardziej szczegółowo