Badanie MR w obrazowaniu wad oœrodkowego uk³adu nerwowego p³odu

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Badanie MR w obrazowaniu wad oœrodkowego uk³adu nerwowego p³odu"

Transkrypt

1 ARTYKU REDAKCYJNY Izabela HERMAN-SUCHARSKA Andrzej URBANIK Badanie MR w obrazowaniu wad oœrodkowego uk³adu nerwowego p³odu MRI of fetal Central Nervous System malformations Katedra Radiologii Uniwersytetu Jagielloñskiego Collegium Medicum, Kraków Kierownik Katedry: Dr hab. n. med. Andrzej Urbanik Dodatkowe s³owa kluczowe: badanie MR p³odu wady oœrodkowy uk³ad nerwowy Additional key words: fetal MR malformation central nervous system Badanie ultrasonograficzne jest metod¹ z wyboru w diagnostyce prenatalnej wad p³odu, jednak nie zawsze dostarcza informacji wystarczaj¹cych do postawienia prawid³owego rozpoznania i pe³nej oceny nieprawid³owoœci. Badanie p³odu przy zastosowaniu rezonansu magnetycznego (MR) jest znakomit¹ metod¹ potwierdzaj¹c¹, uzupe³niaj¹c¹ lub koryguj¹c¹ wyniki ultrasonografii. Udowodniono szczególn¹ przydatnoœæ badania MR p³odu w diagnostyce wad oœrodkowego uk³adu nerwowego. Pozwala ono nie tylko na potwierdzenie lub wykluczenie obecnoœci wady, ale równoczeœnie na okreœlenie pe³nego zakresu nieprawid³owoœci i jej stopnia zaawansowania oraz zobrazowanie wad towarzysz¹cych. Artyku³ opisuje najbardziej typowe wady rozwojowe oœrodkowego uk³adu nerwowego, które mo na zobrazowaæ przy pomocy badania MR p³odu. Ultrasonography is the method of choice for prenatal malformation screening, but it does not always provide sufficient information for correct diagnosis or adequate abnormality evaluation. Fetal magnetic resonance imaging (MRI) is considered a valuable second line imaging tool for confirmation, completion and correction of complex fetal ultrasonography findings. Fetal MRI has proven its value in pathologies of the central nervous system. MR imaging's role includes nor only confirming or excluding possible lesions, but also defining their full extent, aiding in their characterization, and demonstrating other associated abnormalities. The article describes the most common anomalies of CNS discover by fetal MR. Adres do korespondencji: Dr med. Izabela Herman-Sucharska Pracownia MR Katedry Radiologii UJ CM Kraków, ul. Kopernika 50 Tel.: (+48 12) Wstêp Wady rozwojowe to wszystkie przypadki nieprawid³owego rozwoju p³odu. Czêstoœæ ich wystêpowania w Polsce waha siê od 2-3%, a 30% z nich jest zwi¹zana z zaburzeniami genetycznymi. Wady rozwojowe uk³adu nerwowego nale ¹ do najciê szych schorzeñ oœrodkowego uk³adu nerwowego (OUN). S¹ one przyczyn¹ 40% wszystkich zgonów w pierwszym roku ycia, a u dzieci, które prze yj¹ powoduj¹ wystêpowanie zaburzeñ neurologicznych o ró nym stopniu nasilenia, upoœledzenia umys³owego lub opornej na leczenie padaczki. Najwa niejsz¹ metod¹ w diagnostyce obrazowej wad p³odu jest badanie ultrasonograficzne. Jest nieinwazyjne, ogólnie dostêpne, bezpieczne dla matki i dziecka. Jednak przydatnoœæ badanie USG w ocenie wad p³odu jest uzale niona od jakoœci sprzêtu do badañ ultrasonograficznych i doœwiadczenia osoby badaj¹cej, co znacznie ró nicuje czu³oœæ metody w wykrywaniu zaburzeñ rozwojowych. Dodatkowo metoda ta, bez wzglêdu na jakoœæ posiadanego sprzêtu i doœwiadczenie badaj¹cego, jest znacznie mniej przydatna w przypadkach ma³owodzia, znacznej oty- ³oœci matki, a tak e w diagnostyce z³o onych wad p³odu zw³aszcza, jeœli badanie przeprowadza siê w póÿnym okresie ci¹ y. Przy biernym systemie rozpoznawania, USG pozwala na rozpoznanie du ych wad rozwojowych u 2-3% noworodków. W aktywnych systemach wykrywania (specjalnie szkoleni lekarze przeprowadzaj¹ wed³ug jednolitego, standardowego schematu systematyczne badania USG p³odów), w USG rozpoznaje siê wady rozwojowe u 7,3% noworodków. Ten wzrost skutecznoœci mo e byæ jeszcze zwiêkszony przy wprowadzeniu badania MR, coraz szerzej stosowanej, nowoczesnej, nieinwazyjnej metody obrazowania. Badanie MR p³odu metodyka i przeciwwskazania Badanie MR p³odu wykonuje siê najczêœciej przy zastosowaniu systemów MR o natê eniu sta³ego pola magnetycznego 1,5 T. Najczêœciej stosowane s¹ szybkie sekwencje T2-zale ne [6]. Nale y do nich sekwencja szybkiego echa spinowego, pozwalaj¹ca na akwizycjê jednej warstwy w czasie oko³o 1 sekundy, co zmniejsza artefakty zwi¹zane z ruchem p³odu. Sygna³ p³ynu (w tym p³ynu owodniowego, p³ynu mózgowordzeniowego i innych p³ynów ustrojowych) jest wówczas bardzo wysoki (jasny), co umo liwia uzyskanie odpowiedniego kontrastu pomiêdzy tkankami i znakomite uwidocznienie szczego³ów anatomii p³odu [1,5,12]. Obrazowanie wykonuje siê w p³aszczyznach ortogonalnych, osiowych, strza³kowych i czo³owych dla p³odu, ró nych w stosunku do cia³a matki w zale noœci od u³o enia p³odu [10]. Standardowa gruboœæ warstwy badanej w zale noœci od oœrodka waha siê od Przegl¹d Lekarski 2007 / 64 /

2 3 do 8 mm, a odstêp miêdzy kolejnymi warstwami od 1 do 2 mm. Badania p³odu wykonuje siê zwykle bez podawania do ylnych œrodków kontrastuj¹cych matce, bowiem wykrywanie wiêkszoœci obserwowanych patologii p³odu nie wymaga badania z zastosowaniem œrodka kontrastuj¹cego. Poza tym chelaty gadoliny przenikaj¹ przez ³o ysko do kr¹ enia p³odowego. Badanie wykonuje siê w pozycji le ¹cej na plecach, a w trzecim trymestrze w celu unikniêcia ucisku na y³ê pró n¹ doln¹ mo na zastosowaæ badanie w pozycji sko- œnej na lewym boku. Czas badania w zale - noœci od iloœci i stopnia skomplikowania obserwowanych wad waha siê od 20 do 40 minut. Przeciwskazaniem do wykonania badania MR jest obecnoœæ u matki klaustrofobii, rozrusznika serca, ferromagnetycznego klipsu naczyniowego na têtnicach mózgowych lub w ich bezpoœrednim s¹siedztwie, od³amka metalowego w oku lub okolicy narz¹dów wa nych dla ycia, nieusuwalnego neurostymulatora oraz metalowy lub elektroniczny implant uszny, a tak e podskórne miniaturowe aparaty s³uchowe. Wskazania do badania MR p³odu Podstawowym wskazaniem do wykonania badania MR p³odu jest podejrzenie wady oœrodkowego uk³adu nerwowego [2,9]. Wady oœrodkowego uk³adu nerwowego stanowi¹ du ¹ grupê wad wrodzonych (stwierdzanych u oko³o 3% wszystkich urodzonych dzieci) wykrywanych w okresie ci¹ y. Wiêkszoœæ z nich jest wykrywana w czasie badania USG. Prawie wszystkie opracowania poœwiêcone zaburzeniom rozwojowym oœrodkowego uk³adu nerwowego wykaza³y wy szoœæ MR nad USG [3,4], zw³aszcza w Rycina 1 Badanie MR p³odu, sekwencja SST2, p³aszczyzna strza³kowa. Anencefalia. Fetal MR, SST2 sequence, sagittal plane, Anencephaly. Rycina 2 Badanie MR p³odu, sekwencja SST2, p³aszczyzna strza³kowa. Encefalocele potyliczne. Fetal MR, SST2 sequence, sagittal plane, Occipital encefalocoele. Rycina 3 Badanie MR p³odu, sekwencja SST2, p³aszczyzna strza³kowa. Zespó³ Arnold- Chiari. Fetal MR, SST2 sequence, sagittal plane, Arnold-Chiari malformation. Rycina 4 Badanie MR p³odu, sekwencja SST2, p³aszczyzna poprzeczna. Przepuklina oponowa w odcinku krzy owym. Fetal MR, SST2 sequence, axial plane, Sacral meningocoele. 918 Przegl¹d Lekarski 2007 / 64 / 11 I. Herman-Sucharska i A. Urbanik

3 Rycina 5 Badanie MR p³odu, sekwencja SST2, p³aszczyzna czo³owa. Holoprosencefalia bezpó³kulowa. Alobar holoprosencephaly. Rycina 6 Badanie MR p³odu, sekwencja SST2, p³aszczyzna poprzeczna. Zespó³ Dandy- Walker. Fetal MR, SST2 sequence, axial plane, Dandy-Walker syndrome. Rycina 7 Badanie MR p³odu, sekwencja SST2, p³aszczyzna poprzeczna. Ma³oocze jednostronne. Fetal MR, SST2 sequence, axial plane, Microphtalmus. Rycina 8 Badanie MR p³odu, sekwencja SST2, p³aszczyzna strza³kowa. Hydranencefalia. Fetal MR, SST2 sequence, sagittal plane, Hydranencephaly. ocenie wad tylnej jamy czaszki, agenezji cia- ³a modzelowatego, ocenie z³o onych wad mózgowia i rdzenia, wykrywaniu przyczyn poszerzenia przestrzeni p³ynowych mózgowia, wykrywaniu guzów mózgu i czaszki, ocenie stopnia dysplazji i dojrzewania kory mózgowej, anomaliach zwi¹zanych z nieprawid³ow¹ migracj¹ komórek nerwowych, zmian niedokrwiennych, krwawienia do tkanki mózgowej oraz w ocenie zawartoœci przepuklin mózgowych i rdzeniowych [7,8, 13]. Dlatego, mimo wczeœniejszej diagnostyki USG, wykonanie badania MR jest konieczne w celu wy³onienia grupy p³odów, u których mo liwy jest korekcyjny zabieg neurochirurgiczny. Klasyfikacja wad rozwojowych OUN Rozwój uk³adu nerwowego jest z³o onym procesem, który mo e byæ zaburzony przez dzia³anie wielu ró nych czynników egzogennych, uwarunkowanie genetyczne lub ujawnienie siê obci¹ enia genetycznego pod wp³ywem czynnika zewnêtrznego. W zale noœci od momentu zadzia³ania, d³ugoœci i natê enia nara enia na czynnik uszkadzaj¹cy powstaj¹ ró ne zmiany morfologiczne. W oparciu o kolejne fazy formowania siê i dojrzewania oœrodkowego uk³adu nerwowego powsta³a klasyfikacja wad rozwojowych [11]. Poni ej zamieszczono podzia³ wad rozwojowych oœrodkowego uk³adu nerwowego z uwzglêdnieniem czasu powstawania anomalii oraz z przyk³adami obrazów uzyskanych w trakcie badania MR wybranych z wymienionych wad (zaznaczonych w tekœcie kursyw¹). Zaburzenia indukcji grzbietowej Dotycz¹ okresu pierwotnej i wtórnej neurulacji, w czasie której dochodzi do powstania cewy nerwowej, struny grzbietowej, krê- Przegl¹d Lekarski 2007 / 64 /

4 Rycina 9 Badanie MR p³odu, sekwencja SST2, p³aszczyzna strza³kowa. Dolichocefalia. Fetal MR. SST2 sequence, sagittal plane. Dolichocephaly. Rycina 10 Badanie MR p³odu, sekwencja SST2, p³aszczyzna poprzeczna. Torbiel okolicy wciêcia namiotu. Fetal MR, SST2 sequence, axoal plane. Tent incissura region subarachnoid cyst. Rycina11 Badanie MR p³odu, sekwencja SST2, p³aszczyzna poprzeczna. Torbiel pajêczynówki. Fetal MR, SST2 sequence, axial plane. Subarachnoid cyst. Rycina12 Badanie MR p³odu, sekwencja SST2, p³aszczyzna czo³owa. Schizencefalia otwarta. Fetal MR, SST2 sequence, coronal plane. Open-lip schisencephaly. gos³upa i czaszki. Okres ten obejmuje pierwsze 4-5 tygodni ycia p³odu, a zaburzenia rozwojowe powstaj¹ce w czasie jego trwania nosz¹ nazwê zaburzeñ indukcji grzbietowej. Wœród nich mo na wyró niæ wady dysraficzne mózgowia i czaszki oraz wady dysraficzne rdzenia i kana³u krêgowego. Do najczêœciej obserwowanych wad z tej grupy zalicza siê: bezmózgowie (rycina 1), przepuklinê oponow¹, przepuklinê oponowomózgow¹ (rycina 2), malformacje Chiariego (I-III) (rycina 3), przepuklinê oponowordzeniow¹ (rycina 4), przepuklinê rdzeniow¹, wodordzenie, przepuklinê torbieli hydro- mielicznej, przepuklinê t³uszczowo-oponowo-rdzeniow¹, t³uszczaka nad-, podtwardówkowego, zatokê skórn¹, torbiel skórzast¹ i naskórzast¹, zaburzenia rozwoju nici koñcowej, dysrafie przednie torbiel neurenteryczn¹, zaburzenia regresji ogonowej. Zaburzenia indukcji brzusznej Dotycz¹ kolejnego okresu organogenezy, który obejmuje czas od 5 do 10 tygodnia ycia p³odu. W tym czasie z cewy nerwowej powstaj¹ pêcherzyki mózgowe, a z nich zawi¹zki poszczególnych czêœci mózgowia (g³ównie przodomózgowie), struktury twarzy, pêcherzyki oczne, wêchomózgowie. Œwiat³o cewy nerwowej daje pocz¹tek przysz³ym strukturom uk³adu komorowego. Zaburzeniom uk³adu nerwowego towarzysz¹ wady czaszki i twarzoczaszki. Wszystkie obserwowane w tym okresie anomalie nosza nazwê zaburzeñ indukcji brzusznej. Do najczêœciej spotykanych wad z tej grupy zalicza siê: rozszczep podniebienia i szczêki, niedorozwój i wady nosa, hiperteloryzm, hipoteloryzm, mikrognatiê, ma³y lub zbyt du y tylny dó³ czaszki, przodomózgowie jednokomorowe holoprosencefaliê (rycina 5), dysplazjê przegrodowo-wzrokow¹, anoma- 920 Przegl¹d Lekarski 2007 / 64 / 11 I. Herman-Sucharska i A. Urbanik

5 Rycina13 Badanie MR p³odu, sekwencja SST2, p³aszczyzna czo³owa. Agenezja cia³a modzelowatego. Fetal MR, SST2 sequence, coronal plane. Corpus callosum agenesis. Rycina 14 Badanie MR p³odu, sekwencja SST2, p³aszczyzna poprzeczna. Encefalopatia jamista mózgu. Fetal MR, SST2 sequence, axial plane. Porencephalic encephalopathy. lie przegrody przeÿroczystej i sklepienia, aplazje/hipoplazjê mó d ku, zespó³ Dandy'ego-Walkera (rycina 6). Rzadziej obserwuje siê macroglosjê, czy ma³oocze (rycina 7). Ka da z tych wad mo e wystêpowaæ oddzielnie lub wspó³istnieæ z innymi. Oprócz badania MR, w celu jednoznacznej oceny, nale y zawsze wykonaæ badanie kariotypu w celu wykluczenia lub potwierdzenia obecnoœci zaburzeñ chromosomalnych. W przypadku holoprosencafalii istnieje wiele typów tej anomalii, wœród których najbardziej typowa jest holoprosencefalia bezpó³kulowa. Anomalia ta jest ³atwa do zdiagnozowania zarówno w obrazach USG jak i MR. Natomiast pozosta³e typy holoprosencefalii w obrazach USG mog¹ byæ interpretowane jedynie jako wodog³owie w tych przypadkach badanie MR wnosi dodatkowe, istotne informacje diagnostyczne. Podobna sytuacja wystepuje w przypadku zespo³u Dandy-Walkera i jego wariantów. Badanie MR, które znakomicie obrazuje kszta³t i wielkoœæ wszystkich struktur tylnej jamy czaszki (w tym robaka mó d ku i IV komory), jest znacznie przydatniejsze od USG w ocenie tych malformacji. Zaburzenia podzia³u i ró nicowania siê komórek Kolejny etap rozwoju OUN obejmuje okres pomiêdzy 5 tygodniem a 4 miesi¹cem ycia p³odu i dotyczy g³ównie podzia³u i ró - nicowania siê neuroblastów, rozwoju macierzy zarodkowej (germinal matrix) i p³ynu mózgowo-rdzeniowego. Wady tej grupy mo na podzieliæ na zaburzenia podzia³u komórek i histogenezy, do których mog¹ siê do³¹czyæ zaburzenia cytogenezy. Do najczêœciej obserwowanych wad zalicza siê: ma- ³omózgowie [rycina 8], wielkomózgowie [rycina 9], nerwiakow³ókniakowatoœæ, stwardnienie guzowate, naczyniakowatoœæ (twarzowo-mózgowa, siatkówkowo-mó d kowa, skórno-oponowo-rdzeniowa), ataksja-teleangiektazjê, melanozê nerwowo-skórn¹, niedro noœæ i zwê enie wodoci¹gu, wrodzone malformacje naczyniowe i guzy. Najczêœciej spotykane niez³oœliwe procesy nowotworowe to torbiele splotu naczyniówkowego oraz torbiele pajêczynówki (ryciny 10 i 11). Te ostatnie mog¹ rozwin¹æ siê wszêdzie tam gdzie istniej¹ opony i przestrzeñ podpajêczynówkowa, ale najczêœciej zlokalizowane s¹ w linii poœrodkowej w obrêbie zbiorników nadsiod³owych lub w tylnej jamie czaszki. Malformacje naczyniowe dotycz¹ zwykle obszaru y³y Galena. Prawdziwe guzy nowotworowe mózgu s¹ bardzo rzadkie. Maj¹ obraz du ych, litych, niejednorodnych, dobrze unaczynionych zmian. W ró nicowaniu nale y uwzglêdniæ oko³omodzelowatego t³uszczaka i krwotok œródmi¹ szowy w obu tych przypadkach badanie MR jest badaniem diagnostycznym z wyboru. Zaburzenia migracji komórkowej Kolejn¹ grupê wad stanowi¹ zaburzenia okresu migracji komórkowej, która ma miejsce miêdzy 2 a 5 miesi¹cem ycia p³odu. Migracja neuronów zachodzi wzd³u w³ókien glejowych od warstwy zarodkowej do powierzchni mózgu. W tym czasie dochodzi do wykszta³cenia siê bruzd i zakrêtów mózgowych, spoid³a mózgu kory nerwowej. Do najczêœciej spotykanych wad z tej grupy zalicza siê: bezzakrêtowoœæ, szerokozakrêtowoœæ, drobnozakrêtowoœæ, heterotopiê istoty szarej, szczelinê mózgu [rycina 12], agenezjê lub dysgenezjê cia³a modzelowatego [rycina 13]. W przypadkach ca³kowitej agenezji cia³a modzelowatego badanie USG jest ca³kowicie wystarczaj¹ce, jednak u p³odów z czêœciow¹ agenezj¹ lub hipoplazj¹ badanie MR wnosi dodatkowe informacje i pozwala na jednoznaczn¹ ocenê rozleg³oœci i stopnia zaawansowania wady oraz ewentualnych wad wspó³istniej¹cych. Równie w przypadkach szczeliny mózgu jednoznaczna ocena rodzaju patologii, potwierdzenie lub wykluczenie istnienia po³¹czenia szczeliny z uk³adem komorowym, a tak e rozró - nienie szczeliny od torbieli pajêczynówki jest mo liwe jedynie w badaniu MR. Zaburzenia mielinizacji Okres od 6 miesi¹ca ci¹ y do ukoñczenia 2 roku ycia dziecka to faza rozwoju i dojrzewania mieliny. Zaburzenia dotycz¹ce tego okresu obejmuj¹: opóÿnienie mielinizacji, przyspieszenie mielinizacji, dysmielinizacjê, demielinizacjê i prowadz¹ do nieprawid³owego metabolizmu tkanki nerwowej i nastêpowego zaburzenia przewodnictwa nerwowego. Dzia³anie czynników zewnêtrznych Dodatkow¹ grupê zmian wrodzonych, które mo na zaobserwowaæ u noworodka, a które mog¹ powstawaæ na ka dym etapie rozwoju p³odu, stanowi¹ wady powstaj¹ce wskutek uszkodzenia dot¹d prawid³owo tworz¹cych siê struktur OUN. Mo e je spowodowaæ ka dy czynnik zewnêtrzny: infekcyjny, toksyczny, niedokrwienny, niedotlenieniowy, uraz lub choroba metaboliczna matki. Dwa najczêœciej spotykane czynniki infekcyjne to zaka enie cytomegalowirusem i toksoplazmoz¹. W przypadkach wyst¹pienia infekcji CMV w czasie ci¹ y u 55% p³odów obserwuje siê trwa³e zmiany w obrêbie OUN. Do najczêœciej spotykanych zaliczamy: wodog³owie, zwapnienia w tkance mózgowej, zaburzenia w tworzeniu zakrêtów mózgowych lub obszary niedokrwienia. Trudniejsza do zobrazowania w Przegl¹d Lekarski 2007 / 64 /

6 USG, ale znakomicie widoczna w obrazach MR jest wieloogniskowa encefalopatia jamista (rycina 14). Badanie MR pozwala w tych przypadkach równie na ca³oœciow¹ ocenê p³odu, co ma bardzo istotne znaczenie, gdy w nadka eniu CMV spotyka siê u p³odu patologie w obrêbie innych narz¹dów (zwapnienia w sercu, w¹trobie, zawa³y w¹troby, hydrops). Zaka enie toksoplazmoz¹ mo e spowodowaæ u p³odu atrofiê mózgu, zwapnienia oko³okomorowe lub œródmi¹ - szowe, wentrikulomegaliê, mikrocefaliê. Kolejna grupa zmian obserwowanych u p³odów, a spowodowanych przez czynniki zewnêtrzne, to niedokrwienia i krwotoki. Ryzyko wyst¹pienia niedotlenienia/niedokrwienia lub krwotoku do mózgu p³odu wzrasta w przypadkach ci¹ y bliÿniaczej, urazu matki lub p³odu, odwarstwienia ³o yska, hipotensji u matki, cukrzycy matki. Na podstawie badania MR mo liwe jest wykrycie szeregu zmian, które s¹ niewidoczne w badaniu USG, takich jak: uszkodzenia korowo-podkorowe w okolicy centralnej, obustronne uszkodzenia przystrza³kowe oraz uszkodzenia pnia mózgu, wzgórza, mó d ku lub hipokampa oraz ogniska krwotoczne w ró - nych stadiach rozpadu hemoglobiny. Podsumowanie Rezonans magnetyczny jest nieinwazyjnym i bezpiecznym badaniem obrazowym, które mo na wykonaæ jako badanie uzupe³niaj¹ce przy podejrzeniu anomalii rozwojowych stwierdzonych u p³odu na podstawie badania ultrasonograficznego. Jest badaniem, które w sposób kompleksowy pozwala na wykrycie i pe³n¹ ocenê wady, jej zasiêgu, stopnia nasilenia i obecnoœci ewentualnych wad wspó³towarzysz¹cych. Obecnie po przeprowadzeniu pe³nej, kompleksowej diagnostyki prenatalnej podejmuje siê próby leczenia czêœci wykrytych zaburzeñ in utero lub te planuje przeprowadzenie korekcyjnego lub terapeutycznego zabiegu chirurgicznego bezpoœrednio po urodzeniu siê dziecka. W takich przypadkach dodatkowe informacjie diagnostyczne uzyskane na podstawie badania MR mog¹ w diametralny sposób zmieniæ postêpowanie w czasie trwania ci¹ y (np. operacje œródmaciczne przepuklin oponowo-rdzeniowych krêgos³upa) lub po jej zakoñczeniu. Zarówno dane z piœmiennictwa jak i w³asne doœwiadczenia potwierdzaj¹ pozytywny wp³yw we wszystkich przypadkach stwierdzenia w prenatalnym USG wady p³odu lub jej podejrzenia wprowadzenia badania MR, jako rutynowej metody diagnostycznej, do diagnostyki prenatalnej wad centralnego systemu nerwowego, na jakoœæ opieki nad matk¹ i jej dzieckiem. Piœmiennictwo 1. Amin R.S., Nikolaidis P., Kawashima A. et al.: Normal anatomy of the fetus at MR imaging, Radiographics 1999, 19, S Bekker M.N., van Vugt J.M.G.: The role of MR imaging in prenatal diagnosis of fetal anomalies. Eur. J. Obstet. Gynaecol. Reprod. Biol. 2001, 965, Breysem L., Bosmans H., Dymarkowski S. et al.: The value of fast MR imaging as an adjunct to ultrasound in prenatal diagnosis. Eur. Radiol. 2003, 13, Frates M.C., Kumar A.J., Benson C.B. et al.: Fetal anomalies: comparison of MR imaging and US for diagnosis. Radiology 2004, 323, Huppert B.J., Brandt K.R., Ramin K.D. et al.: SSFSE MR imaging of the fetus:a pictorial essay. Radiographics 1999, 19, S Kubik-Huch R.A., Huisman T.A., Wisser J. et al.: Ultrafast MR imaging of the fetus. Am. J. Roentgenol. 2000,174, Oh K.Y., Kennedy A.M., Frias A.E., Byrne J.L.B.: Fetal schizencephaly: pre- and postnatal imaging with a review of the clinical manifestation. Radiographics 2005, 25, Raybaud C., Levrier O., Brunel H., Girard N., Farnarier P.: MR imaging of fetal brain malformations Childs Nerv. Syst. 2003, 19, Rubod C., Robert Y., Tillouche N. et al.: Role of fetal ultrasound and magnetic resonance imaging in the prenatal diagnosis of migration disorders. Prenat. Diagn. 2005, 25, Sandrasegaran K., Lall C., Aisen A.A. et al.: Fast fetal magnetic resonance imaging. J. Comput. Assist. Tomogr. 2005, 29, Sikorska J., S¹siadek M., Kluczewska E.: Zaburzenia rozwojowe oœrodkowego uk³adu nerwo-wego. [w]: Neuroradiologia. Walecki J. (red.), Wyd. Lek. PZWL, Warszawa Yamashita Y., Namimoto T., Abe Y. et al.: MR imaging of the fetus by a HASTE sequence. Am. J. Roentgenol. 1997, 168, Yuh W.T.C., Nguyen H.D., Fisher D.J. et al.: MRI of fetal CSN abnormalities. AJNR Am. J. Neuraradiol. 1994, 15, Przegl¹d Lekarski 2007 / 64 / 11 I. Herman-Sucharska i A. Urbanik

Badanie ultrasonograficzne między 11 a 14 tc. ocena kształtu czaszki, sierpu mózgu, splotów naczyniówkowych komór bocznych ocena kręgosłupa

Badanie ultrasonograficzne między 11 a 14 tc. ocena kształtu czaszki, sierpu mózgu, splotów naczyniówkowych komór bocznych ocena kręgosłupa Ocena układu nerwowego u płodu w świetle Rekomendacji Sekcji USG PTG Wykonanie trzech przesiewowych badań ultrasonograficznych w ciąży: przed 10 tygodniem ciąży 11 14 tydzień ciąży 18 24 tydzień ciąży

Bardziej szczegółowo

... (oznaczenie jednostki przeprowadzaj¹cej badanie) KARTA BADANIA LEKARSKIEGO Data badania. dzieñ miesi¹c rok

... (oznaczenie jednostki przeprowadzaj¹cej badanie) KARTA BADANIA LEKARSKIEGO Data badania. dzieñ miesi¹c rok ... (oznaczenie jednostki przeprowadzaj¹cej badanie) KARTA BADANIA LEKARSKIEGO Data badania dzieñ miesi¹c rok 1. DANE IDENTYFIKACYJNE OSOBY BADANEJ Imiê i nazwisko Data urodzenia Dzieñ Miesi¹c Rok P³eæ

Bardziej szczegółowo

Czym naprawdę jest picie alkoholu w czasie ciąŝ

Czym naprawdę jest picie alkoholu w czasie ciąŝ Czym naprawdę jest picie alkoholu w czasie ciąŝ ąŝy? Anna Dobrzańska Warszawa 2008 CZYM JES FAS? (Fetal Alcohol Syndrom) FAS to skutek spustoszeń,, jakie czyni alkohol przyjmowany przez cięŝ ęŝarną kobietę,,

Bardziej szczegółowo

Dziennik Ustaw Nr 276 19536 Poz. 2740 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 21 grudnia 2004 r.

Dziennik Ustaw Nr 276 19536 Poz. 2740 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 21 grudnia 2004 r. Dziennik Ustaw Nr 276 19536 Poz. 2740 2740 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 21 grudnia 2004 r. w sprawie zakresu Êwiadczeƒ opieki zdrowotnej, w tym badaƒ przesiewowych, oraz okresów, w których

Bardziej szczegółowo

Zespó³ Dandy-Walkera bez tajemnic

Zespó³ Dandy-Walkera bez tajemnic Zespó³ Dandy-Walkera bez tajemnic www.fundacja.dandy-walker.org.pl Fundacja chorych na zespó³ Dandy-Walkera 64-100 Leszno ul. Bu³garska 5/10 tel./fax +48 65 520 02 33 mob. +48 662 015 362 fundacja@dandy-walker.org.pl

Bardziej szczegółowo

Koszty obciążenia społeczeństwa. Ewa Oćwieja Marta Ryczko Koło Naukowe Ekonomiki Zdrowia IZP UJ CM 2012

Koszty obciążenia społeczeństwa. Ewa Oćwieja Marta Ryczko Koło Naukowe Ekonomiki Zdrowia IZP UJ CM 2012 Koszty obciążenia społeczeństwa chorobami układu krążenia. Ewa Oćwieja Marta Ryczko Koło Naukowe Ekonomiki Zdrowia IZP UJ CM 2012 Badania kosztów chorób (COI Costof illnessstudies) Ekonomiczny ciężar choroby;

Bardziej szczegółowo

BADANIA LABORATORYJNE WYKONYWANE W PRZYPADKU NIEDOKRWIENNEGO UDARU MÓZGU

BADANIA LABORATORYJNE WYKONYWANE W PRZYPADKU NIEDOKRWIENNEGO UDARU MÓZGU 442 Część II. Neurologia kliniczna BADANIA LABORATORYJNE WYKONYWANE W PRZYPADKU NIEDOKRWIENNEGO UDARU MÓZGU Badania neuroobrazowe Badanie tomografii komputerowej głowy Zasadniczym rozróżnieniem wydaje

Bardziej szczegółowo

Wyzwania wynikające z rozwoju metod obrazowania

Wyzwania wynikające z rozwoju metod obrazowania Wyzwania wynikające z rozwoju metod obrazowania Konferencja w ramach projektu Wykorzystywanie nowych metod i narzędzi w kształceniu studentów UMB w zakresie ochrony radiologicznej Uniwersytet Medyczny

Bardziej szczegółowo

VADEMECUM. Rehabilitacja. Rehabilitacja w warunkach ambulatoryjnych. Rehabilitacja w warunkach domowych

VADEMECUM. Rehabilitacja. Rehabilitacja w warunkach ambulatoryjnych. Rehabilitacja w warunkach domowych Rehabilitacja Rehabilitacja to kompleksowe post powanie, które ma na celu przywrócenie pe nej lub mo liwej do osi gni cia sprawno ci zycznej i psychicznej, zdolno ci do pracy i zarobkowania oraz zdolno

Bardziej szczegółowo

Patomorfologia wykład 28. Patomorfologia. wady cewy nerwowej 25.04.2015. rozwój ośrodkowego układu nerwowego. rozwój ośrodkowego układu nerwowego

Patomorfologia wykład 28. Patomorfologia. wady cewy nerwowej 25.04.2015. rozwój ośrodkowego układu nerwowego. rozwój ośrodkowego układu nerwowego Patomorfologia wykład 28 wady rozwojowe układu nerwowego Patomorfologia Wykład 28 prof hab. n. med. Andrzej Marszałek Ø Wady są trwałymi uszkodzeniami całego ciała lub jego części. Ø Wady powstają w wyniku

Bardziej szczegółowo

Techniki korekcyjne wykorzystywane w metodzie kinesiotapingu

Techniki korekcyjne wykorzystywane w metodzie kinesiotapingu Techniki korekcyjne wykorzystywane w metodzie kinesiotapingu Jak ju wspomniano, kinesiotaping mo e byç stosowany jako osobna metoda terapeutyczna, jak równie mo e stanowiç uzupe nienie innych metod fizjoterapeutycznych.

Bardziej szczegółowo

Zmiany pozycji techniki

Zmiany pozycji techniki ROZDZIAŁ 3 Zmiany pozycji techniki Jak zmieniać pozycje chorego w łóżku W celu zapewnienia choremu komfortu oraz w celu zapobieżenia odleżynom konieczne jest m.in. stosowanie zmian pozycji ciała chorego

Bardziej szczegółowo

Oddział Neurologii z Pododdziałem Udarowym mieści się na II piętrze Szpitala. Dysponuje 32 łóżkami, a w tym 16 tworzącymi Pododdział Udarowy.

Oddział Neurologii z Pododdziałem Udarowym mieści się na II piętrze Szpitala. Dysponuje 32 łóżkami, a w tym 16 tworzącymi Pododdział Udarowy. Oddział Neurologii oraz Oddział Udarowy Oddział Neurologii z Pododdziałem Udarowym mieści się na II piętrze Szpitala. Dysponuje 32 łóżkami, a w tym 16 tworzącymi Pododdział Udarowy. W skład Oddziału Udarowego

Bardziej szczegółowo

Tomograficzne obrazowanie zmian ogniskowych w nerkach

Tomograficzne obrazowanie zmian ogniskowych w nerkach Tomograficzne obrazowanie zmian ogniskowych w nerkach Zmiany ogniskowe w nerkach torbielowate łagodne guzy lite złośliwe guzy lite Torbielowate Torbiel prosta (niepowikłana) 50% populacji powyżej 50 r.ż.

Bardziej szczegółowo

Odkrywanie wiedzy z danych przy użyciu zbiorów przybliżonych. Wykład 3

Odkrywanie wiedzy z danych przy użyciu zbiorów przybliżonych. Wykład 3 Odkrywanie wiedzy z danych przy użyciu zbiorów przybliżonych Wykład 3 Tablice decyzyjne Spójnośd tablicy decyzyjnej Niespójna tablica decyzyjna Spójnośd tablicy decyzyjnej - formalnie Spójnośd TD a uogólniony

Bardziej szczegółowo

Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności wydaje:

Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności wydaje: Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności wydaje: orzeczenia o niepełnosprawności dla osób, które nie ukończyły 16 roku życia, orzeczenia o stopniu niepełnosprawności dla osób, które ukończyły

Bardziej szczegółowo

Zasady racjonalnego dokumentowania systemu zarządzania

Zasady racjonalnego dokumentowania systemu zarządzania Jerzy Kowalczyk Zasady racjonalnego dokumentowania systemu zarządzania Zasady doskonalenia systemu zarządzania oraz podstawowe procedury wspomagające Zarządzanie jakością VERLAG DASHÖFER Wydawnictwo VERLAG

Bardziej szczegółowo

PODNOŚNIK KANAŁOWY WWKR 2

PODNOŚNIK KANAŁOWY WWKR 2 Zastosowanie Dźwignik kanałowy, jeżdżący po obrzeżach kanału samochodowego, dzięki łatwości manewrowania poziomego (stosunkowo mały ciężar) i pionowego, znajduje szerokie zastosowanie w pracach obsługowo-naprawczych

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAUCZANIA CHORÓB DZIECI DLA IV ROKU WYDZIA U LEKARSKIEGO

PROGRAM NAUCZANIA CHORÓB DZIECI DLA IV ROKU WYDZIA U LEKARSKIEGO PROGRAM NAUCZANIA CHORÓB DZIECI DLA IV ROKU WYDZIA U LEKARSKIEGO Zajêcia odbywaj¹ siê w II Klinice Chorób Dzieci w formie seminariów, wyk³adów i æwiczeñ. Cele kszta³cenia Podstawowym celem jest po³¹czenie

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA OCENY RYZYKA ZAWODOWEGO. w Urzędzie Gminy Mściwojów

PROCEDURA OCENY RYZYKA ZAWODOWEGO. w Urzędzie Gminy Mściwojów I. Postanowienia ogólne 1.Cel PROCEDURA OCENY RYZYKA ZAWODOWEGO w Urzędzie Gminy Mściwojów Przeprowadzenie oceny ryzyka zawodowego ma na celu: Załącznik A Zarządzenia oceny ryzyka zawodowego monitorowanie

Bardziej szczegółowo

ZAKRES OBOWIĄZKÓW I UPRAWNIEŃ PRACODAWCY, PRACOWNIKÓW ORAZ POSZCZEGÓLNYCH JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH ZAKŁADU PRACY

ZAKRES OBOWIĄZKÓW I UPRAWNIEŃ PRACODAWCY, PRACOWNIKÓW ORAZ POSZCZEGÓLNYCH JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH ZAKŁADU PRACY ZAKRES OBOWIĄZKÓW I UPRAWNIEŃ PRACODAWCY, PRACOWNIKÓW ORAZ POSZCZEGÓLNYCH JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH ZAKŁADU PRACY Szkolenia bhp w firmie szkolenie wstępne ogólne 8 Obowiązki pracodawcy Podstawowy obowiązek

Bardziej szczegółowo

Bogusław K. Gołąb. A natom ia CZYNNOŚCIOWA OŚRODKOWEGO UKŁADU NERWOWEGO PZWL

Bogusław K. Gołąb. A natom ia CZYNNOŚCIOWA OŚRODKOWEGO UKŁADU NERWOWEGO PZWL Bogusław K. Gołąb A natom ia CZYNNOŚCIOWA OŚRODKOWEGO UKŁADU NERWOWEGO PZWL A natomia CZYNNOŚCIOWA OŚRODKOW EGO UKŁADU NERWOWEGO prof. zw. dr hab. med. Bogusław K. Gołąb współautor prof. u m, dr hab. med.

Bardziej szczegółowo

Wniosek o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności

Wniosek o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności Miejscowość:...dnia..r. DO POWIATOWEGO ZESPOŁU DO SPRAW ORZEKANIA O NIEPEŁNOSPRAWNOŚCI W GOSTYNINIE Wniosek o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności Nr sprawy:... Dane osoby zainteresowanej: Imię

Bardziej szczegółowo

Urząd Miasta Bielsko-Biała - um.bielsko.pl Wygenerowano: 2016-06-30/02:29:36. Wpływ promieni słonecznych na zdrowie człowieka

Urząd Miasta Bielsko-Biała - um.bielsko.pl Wygenerowano: 2016-06-30/02:29:36. Wpływ promieni słonecznych na zdrowie człowieka Wpływ promieni słonecznych na zdrowie człowieka Światło słoneczne jest niezbędne do trwania życia na Ziemi. Dostarcza energii do fotosyntezy roślinom co pomaga w wytwarzaniu tlenu niezbędnego do życia.

Bardziej szczegółowo

Teleradiologia-techniki informatyczne, przetwarzaniu, przesyłaniu i archiwizacji obrazów medycznych.

Teleradiologia-techniki informatyczne, przetwarzaniu, przesyłaniu i archiwizacji obrazów medycznych. Teleradiologia-techniki informatyczne, przetwarzaniu, przesyłaniu i archiwizacji obrazów medycznych. Stefańczyk L.,Grzelak P., Gajewicz W., Szeler T.* Zakład Radiologii-Diagnostyki Obrazowej UM w Łodzi.

Bardziej szczegółowo

Krzysztof Spodaryk Patologia. narządu mchu. Wydawnictwo Lekarskie PZWL

Krzysztof Spodaryk Patologia. narządu mchu. Wydawnictwo Lekarskie PZWL Krzysztof Spodaryk Patologia narządu mchu Wydawnictwo Lekarskie PZWL Prof. dr hab. med. Krzysztof Spodaryk Patologia narządu ruchu Warszawa Wydawnictwo Lekarskie PZWL Spis treści Układ szkieletow y...

Bardziej szczegółowo

Kifoplastyka i wertebroplastyka

Kifoplastyka i wertebroplastyka Opracowanie zawiera opis przebiegu operacji wraz ze zdjęciami śródoperacyjnymi. Zawarte obrazy mogą być źle tolerowane przez osoby wrażliwe. Jeśli nie jesteście Państwo pewni swojej reakcji, proszę nie

Bardziej szczegółowo

TEST dla stanowisk robotniczych sprawdzający wiedzę z zakresu bhp

TEST dla stanowisk robotniczych sprawdzający wiedzę z zakresu bhp TEST dla stanowisk robotniczych sprawdzający wiedzę z zakresu bhp 1. Informacja o pracownikach wyznaczonych do udzielania pierwszej pomocy oraz o pracownikach wyznaczonych do wykonywania działań w zakresie

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa. Dz. U. z 2015 r. poz. 613 1

USTAWA. z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa. Dz. U. z 2015 r. poz. 613 1 USTAWA z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa Dz. U. z 2015 r. poz. 613 1 (wybrane artykuły regulujące przepisy o cenach transferowych) Dział IIa Porozumienia w sprawach ustalenia cen transakcyjnych

Bardziej szczegółowo

Harmonogram naboru wniosków o dofinansowanie w trybie konkursowym na rok 2016

Harmonogram naboru wniosków o dofinansowanie w trybie konkursowym na rok 2016 Harmonogram naboru wniosków o dofinansowanie w trybie konkursowym na rok 2016 Regionalny Program Operacyjny Województwa Podlaskiego na lata 2014-2020 (RPOWP 2014-2020) Numer i nazwa działania/poddziałania

Bardziej szczegółowo

Lekcja 173, 174. Temat: Silniki indukcyjne i pierścieniowe.

Lekcja 173, 174. Temat: Silniki indukcyjne i pierścieniowe. Lekcja 173, 174 Temat: Silniki indukcyjne i pierścieniowe. Silnik elektryczny asynchroniczny jest maszyną elektryczną zmieniającą energię elektryczną w energię mechaniczną, w której wirnik obraca się z

Bardziej szczegółowo

rezonans magnetyczny informacje dla pacjentów

rezonans magnetyczny informacje dla pacjentów rezonans magnetyczny informacje dla pacjentów MR 1 najważniejsze jest zdrowie Dla wygody naszych pacjentów stworzyliśmy portal Wyniki Online, gdzie, bez wychodzenia z domu, można odebrać wyniki badania

Bardziej szczegółowo

Promieniowanie podczerwone

Promieniowanie podczerwone Promieniowanie podczerwone Charakterystyka czynnika Dla okreêlenia promieni podczerwonych cz sto u ywa si skrótu angielskiego terminu Infra Red IR. Promieniowaniem podczerwonym nazywamy promieniowanie

Bardziej szczegółowo

4.1. Transport ISK SKIERNIEWICE, PL

4.1. Transport ISK SKIERNIEWICE, PL TRANSPORT 18 4.1. Transport Transport, w szczególności towarów niebezpiecznych, do których należą środki ochrony roślin, jest zagadnieniem o charakterze przygotowawczym nie związanym ściśle z produkcją

Bardziej szczegółowo

KARTA BADANIA PROFILAKTYCZNEGO (numer kolejny badania.. )

KARTA BADANIA PROFILAKTYCZNEGO (numer kolejny badania.. ) Pieczęć podmiotu przeprowadzającego badanie profilaktyczne I. Dane identyfikacyjne osoby objętej badaniami Imię i nazwisko KARTA BADANIA PROFILAKTYCZNEGO (numer kolejny badania.. ) Rodzaj badania profilaktycznego

Bardziej szczegółowo

Steelmate - System wspomagaj¹cy parkowanie z oœmioma czujnikami

Steelmate - System wspomagaj¹cy parkowanie z oœmioma czujnikami Steelmate - System wspomagaj¹cy parkowanie z oœmioma czujnikami Cechy: Kolorowy i intuicyjny wyœwietlacz LCD Czujnik wysokiej jakoœci Inteligentne rozpoznawanie przeszkód Przedni i tylni system wykrywania

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN Programu Pakiet dietetyczny badania z konsultacją dietetyczną i zaleceniami

REGULAMIN Programu Pakiet dietetyczny badania z konsultacją dietetyczną i zaleceniami REGULAMIN Programu Pakiet dietetyczny badania z konsultacją dietetyczną i zaleceniami DANE NABYWCY Imię i Nazwisko:...... PESEL:... Data ur.:... Dokument tożsamości:... Seria i numer:...... Adres zamieszkania:...

Bardziej szczegółowo

Wrodzone wady wewnątrzkanałowe

Wrodzone wady wewnątrzkanałowe Wrodzone wady wewnątrzkanałowe Występują one w przebiegu wad tworzenia się tzw. struny grzbietowej ( rozwoju kręgosłupa i rdzenia). Określane są inaczej terminem dysrafii. Wady te przyjmują postać: rozszczepu

Bardziej szczegółowo

Procedury TK i MR - zalecenia PLTR

Procedury TK i MR - zalecenia PLTR Procedury TK i MR - zalecenia PLTR ZALECENIA POLSKIEGO LEKARSKIEGO TOWARZYSTWA RADIOLOGICZNEGO DOTYCZĄCE MIMINAMLNYCH WYMAGAŃ DLA PRACOWNI TOMOGRAFII KOMUPTEROWEJ (TK) I REZONANSU MAGNETYCZNEGO (MR) DO

Bardziej szczegółowo

Fetal Alcohol Syndrome

Fetal Alcohol Syndrome Stowarzyszenie Zastêpczego Rodzicielstwa Fetal Alcohol Syndrome Debra Evensen Cechy charakterystyczne i objawy Program FAStryga Stowarzyszenie Zastêpczego Rodzicielstwa Oddzia³ Œl¹ski Ul. Ho³dunowska 39

Bardziej szczegółowo

Bojszowy, dnia 22.02.2010r. Znak sprawy: GZOZ/P1/2010 WYJAŚNIENIE TREŚCI SIWZ

Bojszowy, dnia 22.02.2010r. Znak sprawy: GZOZ/P1/2010 WYJAŚNIENIE TREŚCI SIWZ Bojszowy, dnia 22.02.2010r. Znak sprawy: GZOZ/P1/2010 WYJAŚNIENIE TREŚCI SIWZ Dotyczy: przetargu nieograniczonego na Zakup wraz z dostawą i instalacją aparatu USG dla potrzeb Gminnego Zakładu Opieki Zdrowotnej

Bardziej szczegółowo

ZAK AD DIAGNOSTYKI OBRAZOWEJ Informacje dla Pacjenta

ZAK AD DIAGNOSTYKI OBRAZOWEJ Informacje dla Pacjenta ZAK AD DIAGNOSTYKI OBRAZOWEJ Informacje dla Pacjenta Centrum Onkologii Ziemi Lubelskiej im. œw. Jana z Dukli Lublin, 2013 Przygotowanie do badañ RTG Badania RTG s¹ przeprowadzane przy u yciu promieniowania

Bardziej szczegółowo

Laboratoryjnej Genetyki Medycznej. Diagnostyka przedurodzeniowa. Koszt kursu: 335zł koszt dla wszystkich uczestników

Laboratoryjnej Genetyki Medycznej. Diagnostyka przedurodzeniowa. Koszt kursu: 335zł koszt dla wszystkich uczestników Oddział Kształcenia Podyplomowego Uprzejmie informuje, iż planowany jest kurs z zakresu: Laboratoryjnej Genetyki Medycznej w terminie 15-17 listopada 2010 r. Diagnostyka przedurodzeniowa Koszt kursu: 335zł

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie niepo àdanych odczynów poszczepiennych.

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie niepo àdanych odczynów poszczepiennych. Dziennik Ustaw Nr 241 15978 Poz. 2097 2097 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie niepo àdanych odczynów poszczepiennych. Na podstawie art. 19 ust. 3 ustawy z dnia 6 wrzeênia

Bardziej szczegółowo

ZASADY REALIZACJI PROGRAMU BADAŃ PRENATALNYCH

ZASADY REALIZACJI PROGRAMU BADAŃ PRENATALNYCH Załącznik nr 5 do zarządzenia nr 66/2007/DSOZ ZASADY REALIZACJI PROGRAMU BADAŃ PRENATALNYCH 1. Opis problemu zdrowotnego W ostatnich latach wzrasta systematycznie średni wiek kobiet rodzących. Szacuje

Bardziej szczegółowo

Promocja i identyfikacja wizualna projektów współfinansowanych ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego

Promocja i identyfikacja wizualna projektów współfinansowanych ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego Promocja i identyfikacja wizualna projektów współfinansowanych ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego Białystok, 19 grudzień 2012 r. Seminarium współfinansowane ze środków Unii Europejskiej w ramach

Bardziej szczegółowo

1. Studia Doktoranckie Uniwersytet Medyczny w Łodzi, Zakład Genetyki Klinicznej i Laboratoryjnej w Łodzi, UM w Łodzi

1. Studia Doktoranckie Uniwersytet Medyczny w Łodzi, Zakład Genetyki Klinicznej i Laboratoryjnej w Łodzi, UM w Łodzi Płód w płodzie fetus in fetu. Hanna Moczulska 1, Maria Respondek-Liberska 2 1. Studia Doktoranckie Uniwersytet Medyczny w Łodzi, Zakład Genetyki Klinicznej i Laboratoryjnej w Łodzi, UM w Łodzi 2. Zakład

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŒCI. Przedmowa przewodnicz¹cego Rady Naukowej Czasopisma Aptekarskiego... 13. Od Autora... 15. Rozdzia³ 1

SPIS TREŒCI. Przedmowa przewodnicz¹cego Rady Naukowej Czasopisma Aptekarskiego... 13. Od Autora... 15. Rozdzia³ 1 SPIS TREŒCI Przedmowa przewodnicz¹cego Rady Naukowej Czasopisma Aptekarskiego........................... 13 Od Autora........................................... 15 Rozdzia³ 1 ROLA I ZNACZENIE FARMAKOEKONOMIKI

Bardziej szczegółowo

ZASADY REALIZACJI PROGRAMU BADAŃ PRENATALNYCH

ZASADY REALIZACJI PROGRAMU BADAŃ PRENATALNYCH Załącznik nr 5 do zarządzenia nr 81/2008/DSOZ ZASADY REALIZACJI PROGRAMU BADAŃ PRENATALNYCH 1. Opis problemu zdrowotnego W ostatnich latach wzrasta systematycznie średni wiek kobiet rodzących. Szacuje

Bardziej szczegółowo

WZORU UŻYTKOWEGO EGZEMPLARZ ARCHIWALNY. d2)opis OCHRONNY. (19) PL (n)62894. Centralny Instytut Ochrony Pracy, Warszawa, PL

WZORU UŻYTKOWEGO EGZEMPLARZ ARCHIWALNY. d2)opis OCHRONNY. (19) PL (n)62894. Centralny Instytut Ochrony Pracy, Warszawa, PL RZECZPOSPOLITA POLSKA Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej d2)opis OCHRONNY WZORU UŻYTKOWEGO (21) Numer zgłoszenia: 112772 (22) Data zgłoszenia: 29.11.2001 EGZEMPLARZ ARCHIWALNY (19) PL (n)62894 (13)

Bardziej szczegółowo

Ankieta dotycząca leczenia nowotworów kości w Polsce. W razie wątpliwości lub braku danych proszę nie wypełniać wątpliwego punktu.

Ankieta dotycząca leczenia nowotworów kości w Polsce. W razie wątpliwości lub braku danych proszę nie wypełniać wątpliwego punktu. Ankieta dotycząca leczenia nowotworów kości w Polsce Wypełniając formę papierową, proszę zaznaczyć czytelnie według uznania (podkreślenie, krzyżyk, zakreślenie wybranego podpunktu). W formie elektronicznej

Bardziej szczegółowo

UMOWA korzystania z usług Niepublicznego Żłobka Pisklęta w Warszawie nr../2013

UMOWA korzystania z usług Niepublicznego Żłobka Pisklęta w Warszawie nr../2013 UMOWA korzystania z usług Niepublicznego Żłobka Pisklęta w Warszawie nr../2013 zawarta w dniu...r. pomiędzy: Niepublicznym Żłobkiem Pisklęta w Warszawie reprezentowanym przez właściciela Roksanę Czyszanowską,

Bardziej szczegółowo

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Chirurgia i onkologia 1/2

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Chirurgia i onkologia 1/2 S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne Kod NKO(nz)ChirOnk modułu Rodzaj modułu Wydział PUM Kierunek studiów Specjalność Poziom studiów Nazwa modułu Chirurgia i onkologia 1/2 Obowiązkowy Lekarsko-Stomatologiczny

Bardziej szczegółowo

ROZPORZ DZENIE MINISTRA GOSPODARKI z dnia 11 sierpnia 2000 r. w sprawie przeprowadzania kontroli przez przedsiêbiorstwa energetyczne.

ROZPORZ DZENIE MINISTRA GOSPODARKI z dnia 11 sierpnia 2000 r. w sprawie przeprowadzania kontroli przez przedsiêbiorstwa energetyczne. ROZPORZ DZENIE MINISTRA GOSPODARKI z dnia 11 sierpnia 2000 r. w sprawie przeprowadzania kontroli przez przedsiêbiorstwa energetyczne. (Dz. U. Nr 75, poz. 866, z dnia 15 wrzeœnia 2000 r.) Na podstawie art.

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA BHP PRZY RECZNYCH PRACACH TRANSPORTOWYCH DLA PRACOWNIKÓW KUCHENKI ODDZIAŁOWEJ.

INSTRUKCJA BHP PRZY RECZNYCH PRACACH TRANSPORTOWYCH DLA PRACOWNIKÓW KUCHENKI ODDZIAŁOWEJ. INSTRUKCJA BHP PRZY RECZNYCH PRACACH TRANSPORTOWYCH DLA PRACOWNIKÓW KUCHENKI ODDZIAŁOWEJ. I. UWAGI OGÓLNE. 1. Dostarczanie posiłków, ich przechowywanie i dystrybucja musza odbywać się w warunkach zapewniających

Bardziej szczegółowo

Nie racjonalnych powodów dla dopuszczenia GMO w Polsce

Nie racjonalnych powodów dla dopuszczenia GMO w Polsce JANUSZ WOJCIECHOWSKI POSEŁ DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO WICEPRZEWODNICZĄCY KOMISJI ROLNICTWA I ROZWOJU WSI Tekst wystąpienia na Konferencji: "TRADYCYJNE NASIONA - NASZE DZIEDZICTWO I SKARB NARODOWY. Tradycyjne

Bardziej szczegółowo

SUMMIT INTERNATIONAL ANESTHESIOLOGY. 7 marca 2009, Marakesz,, Maroko

SUMMIT INTERNATIONAL ANESTHESIOLOGY. 7 marca 2009, Marakesz,, Maroko INTERNATIONAL ANESTHESIOLOGY SUMMIT 7 marca 2009, Marakesz,, Maroko GŁÓWNE TEMATY Znieczulenie ogólne anestezja wziewna. Intensywna terapia zastosowanie levosimendanu. Levobupivacaina zastosowanie w ortopedii

Bardziej szczegółowo

ZGONY NIEMOWLĄT W WOJEWÓDZTWIE KATOWICKIM W 1991 R.

ZGONY NIEMOWLĄT W WOJEWÓDZTWIE KATOWICKIM W 1991 R. » WOJEWÓDZKI URZĄD STATYSTYCZNY W KATOWICACH ZGONY NIEMOWLĄT W WOJEWÓDZTWIE KATOWICKIM W 1991 R. MARZEC. 1992 Opracowała mgr Małgorzata WIOUCH Celem opracowania jest przedstawienie poziomu timieralności

Bardziej szczegółowo

Pułapki (bardzo) wczesnej diagnostyki nowotworów układu rozrodczego

Pułapki (bardzo) wczesnej diagnostyki nowotworów układu rozrodczego Pułapki (bardzo) wczesnej diagnostyki nowotworów układu rozrodczego Radosław Mądry i Janina Markowska Katedra i Klinika Onkologii Uniwersytet Medyczny im. K. Marcinkowskiego w Poznaniu Poznań 17-10-2014

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 4 WZÓR - UMOWA NR...

Załącznik nr 4 WZÓR - UMOWA NR... WZÓR - UMOWA NR... Załącznik nr 4 zawarta w dniu we Wrocławiu pomiędzy: Wrocławskim Zespołem Żłobków z siedzibą we Wrocławiu przy ul. Fabrycznej 15, 53-609 Wrocław, NIP 894 30 25 414, REGON 021545051,

Bardziej szczegółowo

Warto wiedzieæ - nietypowe uzale nienia NIETYPOWE UZALE NIENIA - uzale nienie od facebooka narkotyków czy leków. Czêœæ odciêtych od niego osób wykazuje objawy zespo³u abstynenckiego. Czuj¹ niepokój, gorzej

Bardziej szczegółowo

Wyznaczanie współczynnika sprężystości sprężyn i ich układów

Wyznaczanie współczynnika sprężystości sprężyn i ich układów Ćwiczenie 63 Wyznaczanie współczynnika sprężystości sprężyn i ich układów 63.1. Zasada ćwiczenia W ćwiczeniu określa się współczynnik sprężystości pojedynczych sprężyn i ich układów, mierząc wydłużenie

Bardziej szczegółowo

NUMER WNIOSKU Wypełnia PUP Wolsztyn

NUMER WNIOSKU Wypełnia PUP Wolsztyn .... pieczęć firmowa wnioskodawcy..., dnia... NUMER WNIOSKU Wypełnia PUP Wolsztyn WNIOSEK o przyznanie środków z Krajowego Funduszu Szkoleniowego Podstawa prawna: 1) Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004r.o promocji

Bardziej szczegółowo

Komunikat 16 z dnia 2015-05-07 dotyczący aktualnej sytuacji agrotechnicznej

Komunikat 16 z dnia 2015-05-07 dotyczący aktualnej sytuacji agrotechnicznej Komunikat 16 z dnia 2015-05-07 dotyczący aktualnej sytuacji agrotechnicznej www.sad24.com Wszystkie poniższe informacje zostały przygotowane na podstawie obserwacji laboratoryjnych oraz lustracji wybranych

Bardziej szczegółowo

Producent P.P.F. HASCO-LEK S.A nie prowadził badań klinicznych mających na celu określenie skuteczności produktów leczniczych z ambroksolem.

Producent P.P.F. HASCO-LEK S.A nie prowadził badań klinicznych mających na celu określenie skuteczności produktów leczniczych z ambroksolem. VI.2 Podsumowanie danych o bezpieczeństwie stosowania produktów leczniczych z ambroksolem VI.2.1 Omówienie rozpowszechnienia choroby Wskazania do stosowania: Ostre i przewlekłe choroby płuc i oskrzeli

Bardziej szczegółowo

W n i o s e k o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności

W n i o s e k o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności W n i o s e k o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności Nr sprawy................................ data............. Imię i nazwisko.............................................................

Bardziej szczegółowo

Umowy Dodatkowe. Przewodnik Ubezpieczonego

Umowy Dodatkowe. Przewodnik Ubezpieczonego Umowy Dodatkowe Przewodnik Ubezpieczonego Umowy dodatkowe sà uzupe nieniem umowy ubezpieczenia na ycie. Za cz sto niewielkà sk adk mo esz otrzymaç dodatkowà ochron. Dzi ki temu Twoja umowa ubezpieczenia

Bardziej szczegółowo

KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH. Wniosek DECYZJA RADY

KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH. Wniosek DECYZJA RADY KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH Bruksela, dnia 13.12.2006 KOM(2006) 796 wersja ostateczna Wniosek DECYZJA RADY w sprawie przedłużenia okresu stosowania decyzji 2000/91/WE upoważniającej Królestwo Danii i

Bardziej szczegółowo

warsztató OMNM ar n medk oafał ptaszewskii mgr goanna tieczorekjmowiertowskai mgr Agnieszka jarkiewicz

warsztató OMNM ar n medk oafał ptaszewskii mgr goanna tieczorekjmowiertowskai mgr Agnieszka jarkiewicz warsztató OMNM ar n medk oafał ptaszewskii mgr goanna tieczorekjmowiertowskai mgr Agnieszka jarkiewicz } Pacjent w badaniu klinicznym a NFZ } Kalkulacja kosztów } Współpraca z zespołem badawczym jak tworzyć

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie: "Ruch harmoniczny i fale"

Ćwiczenie: Ruch harmoniczny i fale Ćwiczenie: "Ruch harmoniczny i fale" Opracowane w ramach projektu: "Wirtualne Laboratoria Fizyczne nowoczesną metodą nauczania realizowanego przez Warszawską Wyższą Szkołę Informatyki. Zakres ćwiczenia:

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŒCI. Przedmowa przewodnicz¹cego Rady Naukowej Czasopisma Aptekarskiego... 21

SPIS TREŒCI. Przedmowa przewodnicz¹cego Rady Naukowej Czasopisma Aptekarskiego... 21 SPIS TREŒCI Przedmowa przewodnicz¹cego Rady Naukowej Czasopisma Aptekarskiego........................... 21 Przedmowa sekretarza Naczelnej Rady Aptekarskiej przedstawiciela NRA w EuroPharm Forum................

Bardziej szczegółowo

1. Od kiedy i gdzie należy złożyć wniosek?

1. Od kiedy i gdzie należy złożyć wniosek? 1. Od kiedy i gdzie należy złożyć wniosek? Wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego będzie można składać w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w Puławach. Wnioski będą przyjmowane od dnia

Bardziej szczegółowo

Opracowanie: Hanna Moczulska, Sebastian Foryś, Maria Respondek-Liberska

Opracowanie: Hanna Moczulska, Sebastian Foryś, Maria Respondek-Liberska Agenezja nerek, zalecenia postępowania luty 2011 Opracowanie: Hanna Moczulska, Sebastian Foryś, Maria Respondek-Liberska Agenezja nerek może byd jedno lub obustronna. Rokowanie dla obu przypadków jest

Bardziej szczegółowo

UNIWERSYTET MEDYCZNY IM. PIASTÓW ŚLĄSKICH WE WROCŁAWIU. Lek. med. Ali Akbar Hedayati

UNIWERSYTET MEDYCZNY IM. PIASTÓW ŚLĄSKICH WE WROCŁAWIU. Lek. med. Ali Akbar Hedayati UNIWERSYTET MEDYCZNY IM. PIASTÓW ŚLĄSKICH WE WROCŁAWIU Lek. med. Ali Akbar Hedayati starszy asystent Oddziału Chirurgii Ogólnej i Onkologicznej Szpitala Wojewódzkiego w Zielonej Górze Analiza wyników operacyjnego

Bardziej szczegółowo

W N I O S E K O PRZYZNANIE ŚRODKÓW Z KRAJOWEGO FUNDUSZU SZKOLENIOWEGO NA DOFINANSOWANIE KOSZTÓW KSZTAŁCENIA USTAWICZNEGO PRACOWNIKÓW I PRACODAWCY ...

W N I O S E K O PRZYZNANIE ŚRODKÓW Z KRAJOWEGO FUNDUSZU SZKOLENIOWEGO NA DOFINANSOWANIE KOSZTÓW KSZTAŁCENIA USTAWICZNEGO PRACOWNIKÓW I PRACODAWCY ... ... (pieczęć wnioskodawcy) Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy w Gryficach W N I O S E K O PRZYZNANIE ŚRODKÓW Z KRAJOWEGO FUNDUSZU SZKOLENIOWEGO NA DOFINANSOWANIE KOSZTÓW KSZTAŁCENIA USTAWICZNEGO PRACOWNIKÓW

Bardziej szczegółowo

Klasyfikacja i oznakowanie substancji chemicznych i ich mieszanin. Dominika Sowa

Klasyfikacja i oznakowanie substancji chemicznych i ich mieszanin. Dominika Sowa Klasyfikacja i oznakowanie substancji chemicznych i ich mieszanin Dominika Sowa Szczecin, 8 maj 2014 Program prezentacji: 1. Definicja substancji i mieszanin chemicznych wg Ustawy o substancjach chemicznych

Bardziej szczegółowo

LECZENIE NIEDOKRWISTOŚCI W PRZEBIEGU PRZEWLEKŁEJ NIEWYDOLNOŚCI

LECZENIE NIEDOKRWISTOŚCI W PRZEBIEGU PRZEWLEKŁEJ NIEWYDOLNOŚCI Załącznik nr 14 do Zarządzenia Nr 41/2009 Prezesa NFZ z dnia 15 września 2009 roku Nazwa programu: LECZENIE NIEDOKRWISTOŚCI W PRZEBIEGU PRZEWLEKŁEJ NIEWYDOLNOŚCI NEREK ICD-10 N 18 przewlekła niewydolność

Bardziej szczegółowo

FIZJOLOGIA I PATOLOGIA SUTKÓW U DZIECI I MŁODZIEŻY W DIAGNOSTYCE ULTRASONOGRAFICZNEJ

FIZJOLOGIA I PATOLOGIA SUTKÓW U DZIECI I MŁODZIEŻY W DIAGNOSTYCE ULTRASONOGRAFICZNEJ FIZJOLOGIA I PATOLOGIA SUTKÓW U DZIECI I MŁODZIEŻY W DIAGNOSTYCE ULTRASONOGRAFICZNEJ A.JAKUBOWSKA, M.BRZEWSKI, M.GRAJEWSKA-FERENS, A.MARCIŃSKI, J.MĄDZIK ZAKŁAD RADIOLOGII PEDIATRYCZNEJ I KLINIKA ENDOKRYNOLOGII

Bardziej szczegółowo

Regulamin przeprowadzania rokowań na sprzedaż lub oddanie w użytkowanie wieczyste nieruchomości stanowiących własność Gminy Wałbrzych

Regulamin przeprowadzania rokowań na sprzedaż lub oddanie w użytkowanie wieczyste nieruchomości stanowiących własność Gminy Wałbrzych Załącznik nr 2 do Zarządzenia nr 901/2012 Prezydenta Miasta Wałbrzycha z dnia 19.11.2012 r. Regulamin przeprowadzania rokowań na sprzedaż lub oddanie w użytkowanie wieczyste nieruchomości stanowiących

Bardziej szczegółowo

Laboratorium analityczne ZAPRASZA. do skorzystania

Laboratorium analityczne ZAPRASZA. do skorzystania Laboratorium analityczne ZAPRASZA do skorzystania z promocyjnych PAKIETÓW BADAŃ LABORATORYJNYCH Pakiet I Pakiet II Pakiet III Pakiet IV Pakiet V Pakiet VI Pakiet VII Pakiet VIII Pakiet IX Pakiet X "CUKRZYCA"

Bardziej szczegółowo

Cennik wynajmu agregatów Horus-Energia ważny od 01.10.2011.

Cennik wynajmu agregatów Horus-Energia ważny od 01.10.2011. Cennik wynajmu agregatów Horus-Energia ważny od 01.10.2011. Moc zespołu w kva 1 dzień z obsługą od 1 do 2 dni bez obsługi od 3 do 6 dni Standard dobowa (1) Non-Stop Opłata dobowa (2) Rezerwa dobowa (3)

Bardziej szczegółowo

Michał Brzewski, Andrzej Marciński, Agnieszka Biejat Zakład Radiologii Pediatrycznej Akademii Medycznej w Warszawie

Michał Brzewski, Andrzej Marciński, Agnieszka Biejat Zakład Radiologii Pediatrycznej Akademii Medycznej w Warszawie DIAGNOSTYKA CHORÓB NARZĄDÓW MIEDNICY MNIEJSZEJ U DZIEWCZĄT Michał Brzewski, Andrzej Marciński, Agnieszka Biejat Zakład Radiologii Pediatrycznej Akademii Medycznej w Warszawie 1 2 2 Cele wykładu Zaprezentowanie

Bardziej szczegółowo

U M O W A. zwanym w dalszej części umowy Wykonawcą

U M O W A. zwanym w dalszej części umowy Wykonawcą U M O W A zawarta w dniu pomiędzy: Miejskim Centrum Medycznym Śródmieście sp. z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Próchnika 11 reprezentowaną przez: zwanym dalej Zamawiający a zwanym w dalszej części umowy

Bardziej szczegółowo

Młodzieńcze spondyloartropatie/zapalenie stawów z towarzyszącym zapaleniem przyczepów ścięgnistych (mspa-era)

Młodzieńcze spondyloartropatie/zapalenie stawów z towarzyszącym zapaleniem przyczepów ścięgnistych (mspa-era) www.printo.it/pediatric-rheumatology/pl/intro Młodzieńcze spondyloartropatie/zapalenie stawów z towarzyszącym zapaleniem przyczepów ścięgnistych (mspa-era) Wersja 2016 1. CZYM SĄ MŁODZIEŃCZE SPONDYLOARTROPATIE/MŁODZIEŃCZE

Bardziej szczegółowo

p o s t a n a w i a m

p o s t a n a w i a m ZARZĄDZENIE NR ON.0050.2447.2013.PS PREZYDENTA MIASTA BIELSKA-BIAŁEJ Z DNIA 7 CZERWCA 2013 R. zmieniające zarządzenie w sprawie wprowadzenia Regulaminu przyznawania karty Rodzina + oraz wzoru karty Rodzina

Bardziej szczegółowo

BEZPIECZE STWO PRACY Z LASERAMI

BEZPIECZE STWO PRACY Z LASERAMI BEZPIECZE STWO PRACY Z LASERAMI Szkodliwe dzia anie promieniowania laserowego dotyczy oczu oraz skóry cz owieka, przy czym najbardziej zagro one s oczy. Ze wzgl du na kierunkowo wi zki zagro enie promieniowaniem

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA MONTAŻU, UŻYTKOWANIA. i KONSERWACJI. Sp. z o.o. System mocowań: Uwaga: ul. Ziejkowa 5, 09 500 Gostynin,

INSTRUKCJA MONTAŻU, UŻYTKOWANIA. i KONSERWACJI. Sp. z o.o. System mocowań: Uwaga: ul. Ziejkowa 5, 09 500 Gostynin, Sp. z o.o. ul. Ziejkowa 5, 09 500 Gostynin, www.energy5.pl INSTRUKCJA MONTAŻU, UŻYTKOWANIA i KONSERWACJI System mocowań: Dach płaski układ paneli poziomo, system mocowań AERO S wykonania: Aluminium 6005

Bardziej szczegółowo

Stan prac w zakresie wdrożenia systemów operacyjnych: NCTS2, AIS/INTRASTAT, AES, AIS/ICS i AIS/IMPORT. Departament Ceł, Ministerstwo Finansów

Stan prac w zakresie wdrożenia systemów operacyjnych: NCTS2, AIS/INTRASTAT, AES, AIS/ICS i AIS/IMPORT. Departament Ceł, Ministerstwo Finansów Stan prac w zakresie wdrożenia systemów operacyjnych: NCTS2, AIS/INTRASTAT, AES, AIS/ICS i AIS/IMPORT Departament Ceł, Ministerstwo Finansów Usługa e-tranzyt System NCTS 2 Aktualny stan wdrożenia Ogólnopolskie

Bardziej szczegółowo

ŁOKIEĆ GOLFISTY, OSZCZEPNIKA (epicondylis radii, Medial Epicondylitis)

ŁOKIEĆ GOLFISTY, OSZCZEPNIKA (epicondylis radii, Medial Epicondylitis) ŁOKIEĆ GOLFISTY, OSZCZEPNIKA (epicondylis radii, Medial Epicondylitis) Łokieć golfisty - (zapalenie nadkłykcia przyśrodkowego kości ramiennej) Zespół bólowy tkanek miękkich położonych bocznie w stosunku

Bardziej szczegółowo

Załączniki do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 lutego 2011 r. Załącznik nr 1

Załączniki do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 lutego 2011 r. Załącznik nr 1 Załączniki do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 lutego 2011 r. Załącznik nr 1 2. Program profilaktyki raka szyjki macicy Program profilaktyki raka szyjki macicy - etap podstawowy - pobranie materiału

Bardziej szczegółowo

POWIATOWY URZĄD PRACY

POWIATOWY URZĄD PRACY POWIATOWY URZĄD PRACY ul. Piłsudskiego 33, 33-200 Dąbrowa Tarnowska tel. (0-14 ) 642-31-78 Fax. (0-14) 642-24-78, e-mail: krda@praca.gov.pl Załącznik Nr 3 do Uchwały Nr 5/2015 Powiatowej Rady Rynku Pracy

Bardziej szczegółowo

Migotanie przedsionków problemem wieku podeszłego. Umiarawiać czy nie w tej populacji? Zbigniew Kalarus

Migotanie przedsionków problemem wieku podeszłego. Umiarawiać czy nie w tej populacji? Zbigniew Kalarus Migotanie przedsionków problemem wieku podeszłego. Umiarawiać czy nie w tej populacji? Zbigniew Kalarus Katedra Kardiologii, Wrodzonych Wad Serca i Elektroterapii Śląskie Centrum Chorób Serca w Zabrzu

Bardziej szczegółowo

Implant ślimakowy wszczepiany jest w ślimak ucha wewnętrznego (przeczytaj artykuł Budowa ucha

Implant ślimakowy wszczepiany jest w ślimak ucha wewnętrznego (przeczytaj artykuł Budowa ucha Co to jest implant ślimakowy Implant ślimakowy to bardzo nowoczesne, uznane, bezpieczne i szeroko stosowane urządzenie, które pozwala dzieciom z bardzo głębokimi ubytkami słuchu odbierać (słyszeć) dźwięki.

Bardziej szczegółowo

Prenatalna diagnostyka obrazowa torbieli pajęczynówki Prenatal imaging diagnostics of the arachnoid cysts

Prenatalna diagnostyka obrazowa torbieli pajęczynówki Prenatal imaging diagnostics of the arachnoid cysts Maria Respondek-Liberska 1,2, Paweł P. Liberski 3 Aktualn Neurol 2009, 9 (3), p. 183-193 Received: 29.06.2009 Accepted: 29.06.2009 Published: 30.09.2009 Prenatalna diagnostyka obrazowa torbieli pajęczynówki

Bardziej szczegółowo

Podstawowe działania w rachunku macierzowym

Podstawowe działania w rachunku macierzowym Podstawowe działania w rachunku macierzowym Marcin Detka Katedra Informatyki Stosowanej Kielce, Wrzesień 2004 1 MACIERZE 1 1 Macierze Macierz prostokątną A o wymiarach m n (m wierszy w n kolumnach) definiujemy:

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN PRAKTYKI PEDAGOGICZNEJ NA STUDIACH PODYPLOMOWYCH Z ZAKRESU SOCJOTERAPII PEDAGOGICZNEJ 1 1. Niniejszy Regulamin praktyk pedagogicznych

REGULAMIN PRAKTYKI PEDAGOGICZNEJ NA STUDIACH PODYPLOMOWYCH Z ZAKRESU SOCJOTERAPII PEDAGOGICZNEJ 1 1. Niniejszy Regulamin praktyk pedagogicznych REGULAMIN PRAKTYKI PEDAGOGICZNEJ NA STUDIACH PODYPLOMOWYCH Z ZAKRESU SOCJOTERAPII PEDAGOGICZNEJ 1 1. Niniejszy Regulamin praktyk pedagogicznych (zwany dalej Regulaminem), określa organizację i tok praktyk

Bardziej szczegółowo

Zapytaj swojego lekarza.

Zapytaj swojego lekarza. Proste, bezpieczne badanie krwi, zapewniające wysoką czułość diagnostyczną Nieinwazyjne badanie oceniające ryzyko wystąpienia zaburzeń chromosomalnych, takich jak zespół Downa; opcjonalnie umożliwia również

Bardziej szczegółowo

I B. EFEKT FOTOWOLTAICZNY. BATERIA SŁONECZNA

I B. EFEKT FOTOWOLTAICZNY. BATERIA SŁONECZNA 1 OPTOELEKTRONKA B. EFEKT FOTOWOLTACZNY. BATERA SŁONECZNA Cel ćwiczenia: 1.Zbadanie zależności otoprądu zwarcia i otonapięcia zwarcia od natężenia oświetlenia. 2. Wyznaczenie sprawności energetycznej baterii

Bardziej szczegółowo