Zajęcia. Zaliczenie przedmiotu (1) 2/15/2015. Metody badania aktywności leków in vitro

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Zajęcia. Zaliczenie przedmiotu (1) 2/15/2015. Metody badania aktywności leków in vitro"

Transkrypt

1 Artur Wnorowski Zakład Biofarmacji Uniwersytet Medyczny w Lublinie Wersja: 1.0 Rok: 2015 Metody badania aktywności leków in vitro organizacja zajęć Zajęcia Zajęcia seminaryjne omówienie technik badania leków Zajęcia pokazowe demonstracja sprzętu laboratoryjnego Zajęcia zaliczeniowe Występy studentów Zaliczenie przedmiotu (1) Prezentacja publikacje naukowe dotyczące techniki badania aktywności leków: (i) opis metody/protokół, (ii) publikacja przedstawiająca praktyczne zastosowanie krótkie przedstawienie techniki (5-10 slajdów, 7 minut) cel pomiaru, zasadza działania metody, wady i zalety, wymagania, wynik pomiaru (wyznaczana wartość), przykładowe zastosowanie (z publikacji), możliwość automatyzacji, warianty metody, przebieg eksperymentu, bez technicznych szczegółów ocena prezentacji: czas prezentacji (prezentacja zostanie przerwana po przekroczeniu czasu!) wartość merytoryczna czytelność przekazu (konkretne informacje, ilustracje, brak zbędnych szczegółów, take-home message) skuteczność przekazu informacji (czy grupa przyswoiła sobie kluczowe dane o danej technice: na czym polega? do czego służy?) 1

2 Zaliczenie przedmiotu (2) Egzamin pisemny (a.k.a. zaliczenie) termin: ostatnie zajęcia zaproponuj metodę pomiaru aktywności leku oceń aktywność leków na podstawie rzeczywistych danych eksperymentalnych opisz, wymień, porównaj metody służące do pomiaru aktywności leków nacisk na zadania testowe i półotwarte Zaliczenie przedmiotu (3) Zaliczenie pisemne powyżej 50% maksymalnej liczby punktów oceny: 10% najlepszych prac 5.0 kolejne 25% prac 4.5 dalsze 30% prac 4.0 jeszcze dalsze 25% prac 3.5 ostatnie 10% prac 3.0 Ocena końcowa: Ocena za prezentację: 25% oceny końcowej Ocena za zaliczenie pisemne: 75% oceny końcowej Jak zweryfikować czy nowy związek działa? Jak sprawdzić, który za związków działa? 2

3 Poszukiwanie podobieństw Rezus Caenorhabditis elegans Królik Danio pręgowany Szczur Mysz 3

4 Układy modelowe do badań in vitro komórki hodowane in vitro frakcje komórkowe błony komórkowe frakcja lizosomalna, endosomalna mitochondria, jądra komórkowe białka izolowane z tkanek (np.: z krwi) rekombinowane Komórki ludzie lub zwierzęce: normalne/zdrowe nowotworowe Źródła: pierwotne nieśmiertelne (1) izolacja od pacjenta (2) zakup zamrożonych komórek pożywki/media hodowlane MEM (minimal essential medium) lub EMEM (Eagle s minimal essential medium) jedna z podstawowych pożywek skład opracował Harry Eagle zawiera sole nieorganiczne, aminokwasy, pirogronian sodu oraz taką zawartość jonów węglanowych, która wymaga prowadzenia hodowli w atmosferze 5% dwutlenku węgla po odpowiedniej suplementacji nadaje się do hodowli wielu typów komórek ssaczych DMEM (Dulbecco s modified Eagle s medium) zawiera 4-krotnie więcej witamin i 2-krotnie więcej aminokwasów niż MEM wzbogacona pod względem zawartości pirogronianu i glukozy (4500 mg/l) zwykle suplementowana jest dodatkiem 5-10% płodowej surowicy bydlęcej RPMI-1640 opracowane w Roswell Park Memorial Institute modyfikacja pożywki McCoy s 5A nieco bardziej zasadowa niż inne popularne media (ph 8) do hodowli wielu rodzajów komórek ssaczych w zawiesinie oraz komórek adherentnych do hodowli komórek hematopoetycznych i limfocytów Ham s Nutrient Mixture. Kolor? do hodowli komórek jajnika chomika chińskiego (CHO, ang. Chinese hamster ovary) najpopularniejsza modyfikacja to Ham s F-12 4

5 pożywki/media hodowlane Suplementacja bydlęca surowica płodowa (FBS, ang. fetal bovine serum) lub surowica końska (HoS, ang. horse serum) źródło białek, czynników wzrostu oraz hormonów niezbędna do wydajnej hodowli większości typów komórek w przeciwieństwie do pożywek podstawowych nie ma ustalonego składu chemicznego różnice pomiędzy partiami produktu możliwa obecność składników interferujących z badanymi lekami inaktywacja cieplna (ang. heat inactivation): 30 min, 56 C inaktywacja układu dopełniacza często z przyzwyczajenia pożywki/media hodowlane Suplementacja L-glutamina źródło azotu drugorzędowe źródło energii niestabilna, szybko się rozkłąda (dostępne substytuty o zwiększonej stabilności) HEPES bufor penicylina i streptomycyna (P/S) ochrona przed zakażeniami bakteryjnymi/grzybami ryzyko wyidukowania oporności Pirogronian sodu (ang. sodium pyruvate) dodatkowe źródło węgla rekombinowane białka, hormony i inne osprzęt Inkubator + butla CO 2 : - Kontrola temperatury (37 C) - Atmosfera (95% powietrza, 5% CO 2 ) - Wilgotność Komora z laminarnym przepływem powietrza (laminar flow hood, laminar flow cabinet): - Jałowe powietrze (filtry HEPA) - Bariera powietrzna - Dodatkowe wyjaławianie (lampa UV) 5

6 naczynia hodowlane Szalki Petriego Butelki do hodowli Płytki wielodołkowe - Plastikowe i jednorazowe - Sterylne [promieniowanie gamma; strumień wysokoenergetycznych elektronów (E-bram); tlenek etylenu (EO, ethylene oxide)] - Możliwość modyfikacji powierzchni - Uwaga na korek (z filtrem lub bez) - Możliwość układania jedna na drugiej (stacks) - Czystość (alkohol, rękawiczki) - Oznakowanie i czytelność (niezmywalny marker) rutynowe czynności hodowlane (cell maintenance) Zakładanie hodowli Pasażowanie Liczenie komórek Mrożenie i bankowanie HeLa to najsłynniejsza chyba linia komórkowa wywodząca się z komórek raka szyjki macicy, pobranych od 31-letniej Murzynki z Baltimore, Henrietty Lacks. To pierwsze nieśmiertelne komórki ludzkie, jakie kiedykolwiek wyhodowano w laboratorium. Wykorzystano je w badaniach nad genami powodującymi raka, i nad tymi, które hamują jego rozwój; za ich pomocą opracowano leki na opryszczkę, białaczkę, grypę, hemofilię i chorobę Parkinsona; używano ich w badaniach nad wchłanianiem laktozy, chorobami przenoszonymi drogą płciową oraz zapaleniem wyrostka robaczkowego. O ich znaczeniu w rozwoju medycyny i nieocenionej roli badawczej można by mówić bez końca. A jednak o kobiecie, która ich dostarczyła nie wiadomo wiele więcej ponad to, że zmarła w 1951 roku z powodu wyjątkowo złośliwego raka szyjki macicy. Kim była Henrietta Lacks? Nieśmiertelne życie Henrietty Lacks to historia jej życia, jej komórek oraz jej rodziny. Czyta się ją jak tekst popularnonaukowy, historyczną biografię oraz powieść detektywistyczną w jednym. 6

7 popularne/znane/modelowe linie komórkowe HeLa najstarsza i najczęściej używana linia komórkowa (1951) komórki raka szyjki macicy (HPV18) bardzo inwazyjna oddzielny gatunek? (Helacyton gartleri od Stanley a M. Gartlera, który zwrócił uwagę na wszędobylskość komórek HeLa) nisza ekologiczna niekompatybilność chromosomowa z Homo sapiens (około chromosomów) własny kariotyp wzrost poza miejscami wyznaczonymi (zakażenia) Lista zakażonych oraz źle opisanych linii komórkowych (Database of Cross-contaminated or Misidentified Cell Lines) popularne/znane/modelowe linie komórkowe HEK-293 (human embryonic kidney 293) ludzkie embrionalne komórki wyizolowane z nerki abortowanego płodu; wytworzone w 1973 roku charakter komórek nauronalnych unieśmiertelnione na drodze transfekcji adenowirusowej łatwe w hodowli i transfekcji (garbage eaters) CHO (Chinese hamster ovary) przemysłowa produkcja białek (w tym leków) brak ekspresji EGFR i wielu innych receptorów (idealne do badań receptorowych) HepG2 komórki raka wątrobokomórkowego MCF-7 komórki raka piersi (1970) Migracja i inwazja metody badania zdolności komórek do migracji oraz inwazji ocena potencjały antymetastatycznego leków 7

8 Cechy charakterystyczne komórek nowotworowych hallmark capabilities of cancer cells Insensitivity to immune destruction Ucieczka przed działaniem układu odpornościowego Sustained proliferative signaling Utrzymywanie aktywności szlaków przekazywania sygnałów stymulujących podziały komórkowe Growth suppressors evasion Oporność na programowaną śmierć komórki Resistance to cell death Niewrażliwość na czynniki hamujące podziały komórek Invasion and metastasis Indukcja angiogenezy Zdolność do inwazji oraz tworzenia przerzutów Induction of angiogenesis Nieograniczony potencjał proliferacyjny Limitless replicative potential Zaburzona równowaga energetyczna Deregulation of cellular energetics Hallmarks of cancer: the next generation. Cell Mar 4;144(5): doi: /j.cell Pomiar zdolności komórek do ruchu Cellular motility assessment (scratch assay, monolayer wound healing assay) Komora Boydena (Boyden chamber) System xcelligence (xcelligence microelectrodes) Eksperymenty in vivo z wykorzystaniem modeli zwierzęcych (animal models of metastasis) Prosta i tania metoda pomiaru zdolności komórek do migracji in vitro (straightforward and economical method to study cell migration in vitro) Zasada metody: wytworzenie monowarstwy przez komórki hodowane w warunkach in vitro wytworzenie rany (zeskrobanie fragmentu monowarstwy) obserwacja ruchu komórek do środka rany w celu załatania wyrwy (upon creation of a new artificial gap, so called scratch, on a confluent cell monolayer, the cells on the edge of the newly created gap will move toward the opening to close the scratch until new cell cell contacts are established again) Odczyt: mikroskopowa fotografia poklatkowa analiza obrazu (capture of images at the beginning and regular intervals during cell migration to close the scratch, and comparison of the images to determine the rate of cell migration) In vitro scratch assay: a convenient and inexpensive method for analysis of cell migration in vitro. Nat Protoc. 2007;2(2):

9 Zasada działania (principle) Wytworzenie monowarstwy Culture until confluence Wytworzenie rany Inflict the wound Ograniczenia w stosunku do komórek, które mogą zostać użyte w teście: Adherentne Tworzące monowarstwę Cześć! Jestem ludzką komórką czerniaka linii UACC-647. Posiadam zdolność do adhezji. Potrafię przykleić się do powierzchni naczynia hodowlanego. Będę się dzielić aż cała powierzchnia naczynia hodowlanego nie zostanie pokryta przez komórki takie jak ja! Stan, w którym cała dostępna powierzchnia naczynia hodowlanego pokryta jest przez komórki nazywany jest stuprocentową konfluencją. Jeżeli naczynie pokryte jest pojedynczą warstwą komórek mówimy wtedy o monowarstwie. Przebieg eksperymentu (timeline) Założenie hodowli komórkowej seeding out the cells Uzyskanie konfluentnej monowarstwy monolayer formation Wytworzenie rany wound formation Podanie leku treatment Wizualizacja image acquisition Analiza obrazu oraz analiza statystyczna otrzymanych wyników image analysis and statistical analysis < h ----> 0 h 3 h 6 h 9 h 12 h 15 h 18 h 21 h x h Wytworzenie rany (wound formation) Końcówka do pipety automatycznej (pipette tip) Widok pojedynczego dołka po zeskrobaniu fragmentu monowarstwy wybarwionych komórek przy użyciu końcówki do pipety. Skrobak do komórek (cell scraper) 9

10 Akwizycja obrazu (image acquisition) Skomputeryzowany mikroskop do obrazowania żywych komórek (Microscope for Time Lapse Microscopy with Live Cell Imaging) Mikroskop odwrócony wraz z komorą pozwalającą na kontrolę temperatury (37 C) i składu atmosfery (5% CO 2 ) Komputer z oprogramowaniem do akwizycji obrazu (mikroskopia poklatkowa) Digitalizacja Jak wydobyć z obrazu (zdjęcia) dane liczbowe Digitalization How to extract numerical data from image 71.76% analiza obrazu darmowe oprogramowanie free software for scratch assay-oriented image analysis ImageJ (http://imagej.nih.gov/ij/) pakiet narzędzie do przetwarzania obrazu image processing package Fiji Fiji Is Just ImageJ (http://fiji.sc/fiji) wydanie pakietu ImageJ wzbogacone o dodatkowe funkcjonalności "batteries-included" distribution of ImageJ bundling a lot of plugins 10

11 Open wound area [%] 2/15/2015 analiza obrazu darmowe oprogramowanie free software for scratch assay-oriented image analysis TScratch automatyczna analiza obrazów mikroskopowych oraz możliwość ręcznego korygowania pracy programu automated analysis with an option for manual editing algorytm automatycznej detekcji krawędzi algorithm for measuring the open image area based on a method which uses the recently developed edge-detection algorithm TScratch: a novel and simple software tool for automated analysis of monolayer wound healing assays. Biotechniques Apr;46(4): doi: / analiza obrazu darmowe oprogramowanie free software for scratch assay-oriented image analysis TScratch - Graficzny interfejs użytkownika (GUI, graphical user interface): (1) Wybór folderu, w którym znajdują się analizowane pliki. First, a directory is specified, in which all the images to be analyzed are located. (2) Główna część okna programu zawiera podgląd zdjęć analizowanych w danym momencie. Then the analysis is started. The analyzed images are shown together with their name and the computed percentage of open image area. (3) Przyciski do nawigacji pomiędzy zdjęciami. The buttons are used to navigate through the analyzed images. (4) Narzędzia do ręcznej korekcji wyników. The tools in the toolbar may be used to manually modify the measured open area, and parameters affecting the analysis may be adjusted in the settings menu. TScratch: a novel and simple software tool for automated analysis of monolayer wound healing assays. Biotechniques Apr;46(4): doi: / efekt czasu fotografia poklatkowa time-course time-lapse photography Veh. (S,S')-MNF (R,S')-MNF(S,R')-MNF (R,R')-MNF Time [h] 11

12 Open wound area [%] 24 h 0 h 2/15/2015 Testowany związek: Tested compound: Testowane komórki: Tested cell line: (R,R )-4 -metoksy-1-naftyfenoterol [(R,R )-MNF] (R,R )-4 -methoxy-1-naphtylfenoterol [(R,R )-MNF] komórki ludzkiego czerniaka linii UACC647 UACC647 human melanoma cell line 0 nm 0.1 nm 1 nm 10 nm 100 nm 1000 nm (R,R')-MNF Testowany związek: Tested compound: Testowane komórki: Tested cell line: (R,R )-4 -metoksy-1-naftyfenoterol [(R,R )-MNF] (R,R )-4 -methoxy-1-naphtylfenoterol [(R,R )-MNF] komórki szczurzego glejaka linii C6 C6 rat glioma cell line Rozwiązywanie problemów związanych z eksperymentem (Troubleshooting) Problem Komórki nie przyczepiły się do powierzchni naczynia hodowlanego lub łatwo ulegają odklejeniu. Problem Krawędź rany jest postrzępiona, a część monowartswy komórek się odkleiła. Problem Komórki są martwe lub uszkodzone. Rozwiązanie Niektóre typy komórek wykazują adherencję tylko w niewielkim stopniu. Pokryj powierzchnię naczynia hodowlanego odpowiednim ECM (ang. extracellular matrix), np.: fibronektyną, poli-d-lizyną lub żelatyną. Rozwiązanie Zwiększ prędkość z jaką zdrapujesz komórki. Przemyj kilkukrotnie komórki świeżą pożywką w celu odpłukania oderwanych komórek. Rozwiązanie Długotrwałe oświetlanie tego samego pola widzenia podczas akwizycji obrazu (w szczególności w trakcie wykonywania zdjęć poklatkowych) może prowadzić do wytworzenia dużych ilości ciepła, a w efekcie do uszkodzenia komórek. Zmniejsz intensywność światła lub użyj przysłony, która otwiera się tylko podczas wykonywania zdjęcia. In vitro scratch assay: a convenient and inexpensive method for analysis of cell migration in vitro. Nat Protoc. 2007;2(2):

13 Automatyzacja oraz zwiększenie przepustowości (high throughput screening) płytki 384-dołkowe badanie kilkuset związków jednocześnie 96-pinowy replikator równomierne rany akwizycja i analiza obrazu duża gęstość danych pojedynczy eksperyment generuje dużo informacji A high-throughput cell migration assay using scratch wound healing, a comparison of image-based readout methods. BMC Biotechnol Sep 9;4:21. Komora Boydena Boyden chamber Komora Boydena Boyden chamber Wielkość porów ma znaczenie: In a standard Boyden assay, the pore diameter of the membrane is typically 3 to 12 μm, and is selected to suit the subject cells. Smaller pore size results in a greater challenge for the migrating cell. Most cells range in size from μm and can migrate efficiently through 3-12 μm pores, whereas, lymphocytes (10 μm) can migrate through pores as small as 0.3 μm. Detekcja komórek, które przemigrowały przez błonę barwienie konwencjonalne (fiolet krystaliczny, hematoksylina-eozyna) i liczenie ręczne barwienie fluorescencyjne (możliwość autumatyzacji odczytu) Pomiar inwazji: > możliwość pokrycia membrany półprzepuszczalnej MatriGelem [macierzą zewnątrzkomórkową wydzielaną przez komórki mysiej sarkomy (mięsaka) Engelbretha-Holma-Swarma (EHS)] 13

14 Komora Boydena wyniki System xcelligence składniki analiza w czasie rzeczywistym (real-time analysis) metoda bezznacznikowa (label-free) niezależny odczyt dla każdej z płytek/dołków analiza ilościowa System xcelligence CIM plate https://www.youtube.com/watch?v=6f7484dy6hm 14

15 normalized ET 50 (h) migration Cell index - UACC Migration Cell index - UACC Migration 2/15/2015 System xcelligence zasada działania The presence of the cells on top of the electrodes will affect the local ionic environment at the electrode/solution interface, leading to an increase in the electrode impedance. The more cells are attached on the electrodes, the larger the increases in electrode impedance. In addition, the impedance depends on the quality of the cell interaction with the electrodes. For example, increased cell adhesion or spreading will lead to a larger change in electrode impedance. Thus, electrode impedance, which is displayed as cell index (CI) values, can be used to monitor cell viability, number, morphology, and adhesion degree in a number of cell-based assays. System xcelligence wyniki Veh. 1 Neg Time [h] System xcelligence wyniki nm pm 1 µm nm 10 µm 100 nm Time [h] Veh log[(r,r')-mnf] 15

16 Migracja i inwazja Jakiej metody użyto do oceny aktywności antymigracyjnej leku w podanym przypadku? Czy badany związek ograniczał zdolność komórek do inwazji/migracji? Porównanie technik służących do pomiaru zdolności komórek do migracji i inwazji. Wybór odpowiedniej metody we wskazanych warunkach laboratoryjnych. 16

Techniki zakładania i prowadzenia hodowli. Andrzej Wójcik awojcik@gmx.net

Techniki zakładania i prowadzenia hodowli. Andrzej Wójcik awojcik@gmx.net Techniki zakładania i prowadzenia hodowli Andrzej Wójcik awojcik@gmx.net Zakładanie hodowli Hodowla narządu Hodowla wycinka tkanki Hodowla komórek dysocjowanych Hodowla narządopodobna Zachowanie struktury

Bardziej szczegółowo

Zakładanie hodowli komórek nowotworowych in vitro

Zakładanie hodowli komórek nowotworowych in vitro Wydział Chemiczny Politechniki Gdańskiej Katedra Technologii Leków i Biochemii Kultury tkankowe i komórkowe roślin i zwierząt Zakładanie hodowli komórek nowotworowych in vitro 1. Wstęp Linią komórkową

Bardziej szczegółowo

BIOLOGIA KOMÓRKI KOMÓRKI EUKARIOTYCZNE W MIKROSKOPIE ŚWIETLNYM JASNEGO POLA I KONTRASTOWO- FAZOWYM; BARWIENIA CYTOCHEMICZNE KOMÓREK

BIOLOGIA KOMÓRKI KOMÓRKI EUKARIOTYCZNE W MIKROSKOPIE ŚWIETLNYM JASNEGO POLA I KONTRASTOWO- FAZOWYM; BARWIENIA CYTOCHEMICZNE KOMÓREK BIOLOGIA KOMÓRKI KOMÓRKI EUKARIOTYCZNE W MIKROSKOPIE ŚWIETLNYM JASNEGO POLA I KONTRASTOWO- FAZOWYM; BARWIENIA CYTOCHEMICZNE KOMÓREK KOMÓRKI EUKARIOTYCZNE W MIKROSKOPIE ŚWIETLNYM JASNEGO POLA I KONTRASTOWO-FAZOWYM;

Bardziej szczegółowo

Różnicowanie = Tworzenie wyspecjalizowanych komórek

Różnicowanie = Tworzenie wyspecjalizowanych komórek Różnicowanie = Tworzenie wyspecjalizowanych komórek Czym są komórki macierzyste? Na zdjęciu widzimy Grudkę metalu i dużo różnych rodzajów śrub. Zastanów się Grudki metalu mogą zostać zmienione w wiele

Bardziej szczegółowo

FORMULARZ RZECZOWO-CENOWY

FORMULARZ RZECZOWO-CENOWY Gdańsk, dnia 21.02.2013r. Wykonawcy biorący udział w postępowaniu ogłoszonym w Biuletynie UZP w dniu 14.02.2013r nr ogłoszenia 62698-2013 i na stronie internetowej www.dzp.pg.gda.pl oraz w siedzibie Zamawiającego

Bardziej szczegółowo

Wpływ zdeklastrowanego medium hodowlanego RPMI na żywotność i zdolność proliferacji komórek nowotworowych układu hematopoetycznego człowieka.

Wpływ zdeklastrowanego medium hodowlanego RPMI na żywotność i zdolność proliferacji komórek nowotworowych układu hematopoetycznego człowieka. Wpływ zdeklastrowanego medium hodowlanego RPMI na żywotność i zdolność proliferacji komórek nowotworowych układu hematopoetycznego człowieka. Anna Och 1,2, Marek Och 1,2, Igor Elkin 3, Zdzisław Oszczęda

Bardziej szczegółowo

Prezentacja Pracowni Ekologii Drobnoustrojów w Katedry Mikrobiologii UJCM

Prezentacja Pracowni Ekologii Drobnoustrojów w Katedry Mikrobiologii UJCM Prezentacja Pracowni Ekologii Drobnoustrojów w Katedry Mikrobiologii UJCM Informacja o Katedrze Rozwój j naukowy młodej kadry naukowców w w kontekście priorytetów badawczych: W 2009 roku 1 pracownik Katedry

Bardziej szczegółowo

REFERAT PRACY DYPLOMOWEJ

REFERAT PRACY DYPLOMOWEJ REFERAT PRACY DYPLOMOWEJ Temat pracy: Projekt i implementacja środowiska do automatyzacji przeprowadzania testów aplikacji internetowych w oparciu o metodykę Behavior Driven Development. Autor: Stepowany

Bardziej szczegółowo

PL 213132 B1. POLITECHNIKA WROCŁAWSKA, Wrocław, PL 14.11.2005 BUP 23/05

PL 213132 B1. POLITECHNIKA WROCŁAWSKA, Wrocław, PL 14.11.2005 BUP 23/05 PL 213132 B1 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 213132 (13) B1 Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (21) Numer zgłoszenia: 367760 (22) Data zgłoszenia: 06.05.2004 (51) Int.Cl.

Bardziej szczegółowo

Biomechanika pojedynczej komórki w aspekcie zmian nowotworowych. Małgorzata Lekka NZ52, IFJ PAN

Biomechanika pojedynczej komórki w aspekcie zmian nowotworowych. Małgorzata Lekka NZ52, IFJ PAN Biomechanika pojedynczej komórki w aspekcie zmian nowotworowych Małgorzata Lekka NZ52, IFJ PAN O czym będzie mowa: Powstawanie przerzutów Rozpoznawanie pojedynczej komórki rakowej Oddziaływanie komórek

Bardziej szczegółowo

Dane mikromacierzowe. Mateusz Markowicz Marta Stańska

Dane mikromacierzowe. Mateusz Markowicz Marta Stańska Dane mikromacierzowe Mateusz Markowicz Marta Stańska Mikromacierz Mikromacierz DNA (ang. DNA microarray) to szklana lub plastikowa płytka (o maksymalnych wymiarach 2,5 cm x 7,5 cm) z naniesionymi w regularnych

Bardziej szczegółowo

Ocena ekspresji genów proangiogennych w komórkach nowotworowych OVP-10 oraz transfektantach OVP-10/SHH i OVP-10/VEGF

Ocena ekspresji genów proangiogennych w komórkach nowotworowych OVP-10 oraz transfektantach OVP-10/SHH i OVP-10/VEGF Agnieszka Gładysz Ocena ekspresji genów proangiogennych w komórkach nowotworowych OVP-10 oraz transfektantach OVP-10/SHH i OVP-10/VEGF Katedra i Zakład Biochemii i Chemii Klinicznej Akademia Medyczna Prof.

Bardziej szczegółowo

Mikroskopia konfokalna: techniki obrazowania i komputerowa analiza danych.

Mikroskopia konfokalna: techniki obrazowania i komputerowa analiza danych. Mikroskopia konfokalna: techniki obrazowania i komputerowa analiza danych. Pracownia Mikroskopii Konfokalnej Instytut Biologii Doświadczalnej PAN Jarosław Korczyński, Artur Wolny Spis treści: Co w konfokalu

Bardziej szczegółowo

Co nas chroni przed UV?

Co nas chroni przed UV? 1 Co nas chroni przed UV? Czas trwania zajęć: 2 x 45 minut (rzeczywisty czas pracy uczniów). Eksperyment wymaga odparowania rozpuszczalnika organicznego. Z tego względu całe doświadczenie zajmuje dwa dni.

Bardziej szczegółowo

Komputerowe przetwarzanie obrazu Laboratorium 5

Komputerowe przetwarzanie obrazu Laboratorium 5 Komputerowe przetwarzanie obrazu Laboratorium 5 Przykład 1 Histogram obrazu a dobór progu binaryzacji. Na podstawie charakterystyki histogramu wybrano dwa różne progi binaryzacji (120 oraz 180). Proszę

Bardziej szczegółowo

WIZUALIZACJA DANYCH POMIAROWYCH MIERNIKA ZAPYLENIA POWIETRZA AMIZ 2000 PRZY UŻYCIU PROGRAMU LabVIEW

WIZUALIZACJA DANYCH POMIAROWYCH MIERNIKA ZAPYLENIA POWIETRZA AMIZ 2000 PRZY UŻYCIU PROGRAMU LabVIEW WIZUALIZACJA DANYCH POMIAROWYCH MIERNIKA ZAPYLENIA POWIETRZA AMIZ 2000 PRZY UŻYCIU PROGRAMU LabVIEW Adrian Jakowiuk Instytut Chemii i Techniki Jądrowej, Warszawa CM CM O CM O Abstract APPLICATION OF THE

Bardziej szczegółowo

Kierunek i poziom studiów: Biologia, poziom pierwszy

Kierunek i poziom studiów: Biologia, poziom pierwszy Uniwersytet Śląski w Katowicach str. 1 Kierunek i poziom studiów: Biologia, poziom pierwszy Sylabus modułu: Techniki mikroskopowe modułu: 1BL_49 1. Informacje ogólne koordynator modułu Prof. dr hab. Ewa

Bardziej szczegółowo

Adrian Jakowiuk, Bronisław Machaj, Jan Pieńkos, Edward Świstowski

Adrian Jakowiuk, Bronisław Machaj, Jan Pieńkos, Edward Świstowski BEZPRZEWODOWE SIECI MONITORINGU Z RADIOIZOTOPOWYMI CZUJNIKAMI ZAPYLENIA POWIETRZA AMIZ 2004G Adrian Jakowiuk, Bronisław Machaj, Jan Pieńkos, Edward Świstowski Instytut Chemii i Techniki Jądrowej a_jakowiuk@ichtj.waw.pl

Bardziej szczegółowo

prof. Joanna Chorostowska-Wynimko Zakład Genetyki i Immunologii Klinicznej Instytut Gruźlicy i Chorób Płuc w Warszawie

prof. Joanna Chorostowska-Wynimko Zakład Genetyki i Immunologii Klinicznej Instytut Gruźlicy i Chorób Płuc w Warszawie prof. Joanna Chorostowska-Wynimko Zakład Genetyki i Immunologii Klinicznej Instytut Gruźlicy i Chorób Płuc w Warszawie Sekwencyjność występowania zaburzeń molekularnych w niedrobnokomórkowym raku płuca

Bardziej szczegółowo

Michał Strzelecki Metody przetwarzania i analizy obrazów biomedycznych (3)

Michał Strzelecki Metody przetwarzania i analizy obrazów biomedycznych (3) Michał Strzelecki Metody przetwarzania i analizy obrazów biomedycznych (3) Prezentacja multimedialna współfinansowana przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego w projekcie Innowacyjna

Bardziej szczegółowo

Seminarium Wpływ realizacji pobytów stażowych (szkoleniowych) na rozwój potencjału dydaktycznego postdoców i doktorantów

Seminarium Wpływ realizacji pobytów stażowych (szkoleniowych) na rozwój potencjału dydaktycznego postdoców i doktorantów Seminarium Wpływ realizacji pobytów stażowych (szkoleniowych) na rozwój potencjału dydaktycznego postdoców i doktorantów 7 wrzesień 2011 roku sala Rady Wydziału, ul. Oczapowskiego 1A Projekt POKL. 04.01.01-00-178/09

Bardziej szczegółowo

KOŁO NAUKOWE IMMUNOLOGII. Mikrochimeryzm badania w hodowlach leukocytów in vitro

KOŁO NAUKOWE IMMUNOLOGII. Mikrochimeryzm badania w hodowlach leukocytów in vitro KOŁO NAUKOWE IMMUNOLOGII Mikrochimeryzm badania w hodowlach leukocytów in vitro Koło Naukowe Immunolgii kolo_immunologii@biol.uw.edu.pl kolo_immunologii.kn@uw.edu.pl CEL I PRZEDMIOT PROJEKTU Celem doświadczenia

Bardziej szczegółowo

Polska-Lublin: Aparatura kontrolna i badawcza 2015/S 059-103111

Polska-Lublin: Aparatura kontrolna i badawcza 2015/S 059-103111 1/5 Niniejsze ogłoszenie w witrynie TED: http://ted.europa.eu/udl?uri=ted:notice:103111-2015:text:pl:html Polska-Lublin: Aparatura kontrolna i badawcza 2015/S 059-103111 Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej,

Bardziej szczegółowo

3M Infection Prevention Solutions. Monitorowanie procesu sterylizacji. Benek Civelek

3M Infection Prevention Solutions. Monitorowanie procesu sterylizacji. Benek Civelek Monitorowanie procesu sterylizacji Benek Civelek Warunki sterylizacji Warunki sterylizacji parą wodną: 100 % nasyconej pary wodnej Zadana temperatura, na przykład 134 C Odpowiednio długi czas procesu,

Bardziej szczegółowo

OCENA WYBRANYCH CECH JAKOŚCI MROŻONEK ZA POMOCĄ AKWIZYCJI OBRAZU

OCENA WYBRANYCH CECH JAKOŚCI MROŻONEK ZA POMOCĄ AKWIZYCJI OBRAZU Inżynieria Rolnicza 4(129)/2011 OCENA WYBRANYCH CECH JAKOŚCI MROŻONEK ZA POMOCĄ AKWIZYCJI OBRAZU Katarzyna Szwedziak, Dominika Matuszek Katedra Techniki Rolniczej i Leśnej, Politechnika Opolska Streszczenie:

Bardziej szczegółowo

USB firmware changing guide. Zmiana oprogramowania za przy użyciu połączenia USB. Changelog / Lista Zmian

USB firmware changing guide. Zmiana oprogramowania za przy użyciu połączenia USB. Changelog / Lista Zmian 1 / 12 Content list / Spis Treści 1. Hardware and software requirements, preparing device to upgrade Wymagania sprzętowe i programowe, przygotowanie urządzenia do aktualizacji 2. Installing drivers needed

Bardziej szczegółowo

System optymalizacji produkcji energii

System optymalizacji produkcji energii System optymalizacji produkcji energii Produkcja energii jest skomplikowanym procesem na który wpływa wiele czynników, optymalizacja jest niezbędna, bieżąca informacja o kosztach i możliwościach wykorzystania

Bardziej szczegółowo

Biologiczna ocena wyrobów medycznych Testy in vitro

Biologiczna ocena wyrobów medycznych Testy in vitro Specjalistyczne metody badań materiałów, 2014 Biologiczna ocena wyrobów medycznych Testy in vitro Bogdan Walkowiak Zakład Biofizyki IIM PŁ in vitro vs in vivo i ex vivo http://sexymammy.fotolog.pl/in-vitro-wedlug-disy,1370470

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie oprogramowania Proficy (ifix, Historian oraz Plant Applications) w laboratoryjnym stanowisku monitoringu systemów produkcyjnych in-line

Zastosowanie oprogramowania Proficy (ifix, Historian oraz Plant Applications) w laboratoryjnym stanowisku monitoringu systemów produkcyjnych in-line Zastosowanie oprogramowania Proficy (ifix, Historian oraz Plant Applications) w laboratoryjnym stanowisku monitoringu systemów produkcyjnych in-line Dr inż. Grzegorz Ćwikła Stanowisko do monitoringu systemów

Bardziej szczegółowo

Kraków, 14 marca 2013 r.

Kraków, 14 marca 2013 r. Scenariusze i trendy rozwojowe wybranych technologii społeczeństwa informacyjnego do roku 2025 Antoni Ligęza Perspektywy rozwoju systemów eksperckich do roku 2025 Kraków, 14 marca 2013 r. Dane informacja

Bardziej szczegółowo

Dyrektywa 98/79/WE. Polskie Normy zharmonizowane opublikowane do 31.12.2013 Wykaz norm z dyrektywy znajduje się również na www.pkn.

Dyrektywa 98/79/WE. Polskie Normy zharmonizowane opublikowane do 31.12.2013 Wykaz norm z dyrektywy znajduje się również na www.pkn. Dyrektywa 98/79/WE Załącznik nr 23 Załącznik nr 23 Polskie Normy zharmonizowane opublikowane do 31.12.2013 Wykaz norm z dyrektywy znajduje się również na www.pkn.pl Według Dziennika Urzędowego UE (2013/C

Bardziej szczegółowo

Proposal of thesis topic for mgr in. (MSE) programme in Telecommunications and Computer Science

Proposal of thesis topic for mgr in. (MSE) programme in Telecommunications and Computer Science Proposal of thesis topic for mgr in (MSE) programme 1 Topic: Monte Carlo Method used for a prognosis of a selected technological process 2 Supervisor: Dr in Małgorzata Langer 3 Auxiliary supervisor: 4

Bardziej szczegółowo

Przykłady analizy płynów z jam ciała na analizatorze XE-5000

Przykłady analizy płynów z jam ciała na analizatorze XE-5000 Przykłady analizy płynów z jam ciała na analizatorze XE-5000 Jeśli pacjent ma być leczony szybko i skutecznie, laboratorium musi w krótkim czasie dostarczać wiarygodnych wyników, o ile to możliwe przez

Bardziej szczegółowo

Czym jest medycyna personalizowana w kontekście wyzwań nowoczesnej onkologii?

Czym jest medycyna personalizowana w kontekście wyzwań nowoczesnej onkologii? Czym jest medycyna personalizowana w kontekście wyzwań nowoczesnej onkologii? Wykorzystanie nowych technik molekularnych w badaniach nad genetycznymi i epigenetycznymi mechanizmami transformacji nowotworowej

Bardziej szczegółowo

Zapytaj swojego lekarza.

Zapytaj swojego lekarza. Proste, bezpieczne badanie krwi, zapewniające wysoką czułość diagnostyczną Nieinwazyjne badanie oceniające ryzyko wystąpienia zaburzeń chromosomalnych, takich jak zespół Downa; opcjonalnie umożliwia również

Bardziej szczegółowo

Akademia Morska w Szczecinie. Wydział Mechaniczny

Akademia Morska w Szczecinie. Wydział Mechaniczny Akademia Morska w Szczecinie Wydział Mechaniczny ROZPRAWA DOKTORSKA mgr inż. Marcin Kołodziejski Analiza metody obsługiwania zarządzanego niezawodnością pędników azymutalnych platformy pływającej Promotor:

Bardziej szczegółowo

Instalacja i konfiguracja SAS PC Files Server

Instalacja i konfiguracja SAS PC Files Server , SAS Institute Polska listopad 2013 Szanowni Państwo! Niniejszy dokument stanowi opis procesu pobierania, instalacji oraz konfiguracji programu SAS PC Files Server. Program instalowany jest na komputerach

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIK NR 1. Cena jedn. brutto. netto

ZAŁĄCZNIK NR 1. Cena jedn. brutto. netto PAKIET NR 1 Odczynniki hematologiczne do aparatu ABX MICROS 60 Lp. Nazwa/postać/stężenie Opakowanie Ilość do 1. Roztwór roboczy ( diluent) /8-866/ 1 opakowanie 7 = 20 l. 2. Roztwór roboczy ( diluent) /8-866/

Bardziej szczegółowo

BADANIA SYMULACYJNE PROCESU HAMOWANIA SAMOCHODU OSOBOWEGO W PROGRAMIE PC-CRASH

BADANIA SYMULACYJNE PROCESU HAMOWANIA SAMOCHODU OSOBOWEGO W PROGRAMIE PC-CRASH BADANIA SYMULACYJNE PROCESU HAMOWANIA SAMOCHODU OSOBOWEGO W PROGRAMIE PC-CRASH Dr inż. Artur JAWORSKI, Dr inż. Hubert KUSZEWSKI, Dr inż. Adam USTRZYCKI W artykule przedstawiono wyniki analizy symulacyjnej

Bardziej szczegółowo

1.MEDIA BEZSUROWICZE... 7 1.1.WSTĘP... 7 1.2 NOWE TECHNOLOGIE... 9 1.3 SPIS MEDIÓW... 11 1.4. MEDIA O ZDEFINIOWANYM SKŁADZIE CHEMICZNYM...

1.MEDIA BEZSUROWICZE... 7 1.1.WSTĘP... 7 1.2 NOWE TECHNOLOGIE... 9 1.3 SPIS MEDIÓW... 11 1.4. MEDIA O ZDEFINIOWANYM SKŁADZIE CHEMICZNYM... Spis treści 1.MEDIA BEZSUROWICZE... 7 1.1.WSTĘP... 7 1.2 NOWE TECHNOLOGIE... 9 1.3 SPIS MEDIÓW... 11 1.4. MEDIA O ZDEFINIOWANYM SKŁADZIE CHEMICZNYM... 13 1.4.1. PANEXIN NTA... 13 1.4.2. PANEXIN NTS...

Bardziej szczegółowo

Materiał i metody. Wyniki

Materiał i metody. Wyniki Abstract in Polish Wprowadzenie Selen jest pierwiastkiem śladowym niezbędnym do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Selen jest wbudowywany do białek w postaci selenocysteiny tworząc selenobiałka (selenoproteiny).

Bardziej szczegółowo

SHP / SHP-T Standard and Basic PLUS

SHP / SHP-T Standard and Basic PLUS Range Features ErP compliant High Pressure Sodium Lamps Long life between 24,000 to 28,000 hours, T90 at 16,000 hours Strong performance with high reliability Car park, Street and Floodlighting applications

Bardziej szczegółowo

I ROK WYDZIAŁ LEKARSKI BIOLOGIA MEDYCZNA ROK AKAD. 2015/2016

I ROK WYDZIAŁ LEKARSKI BIOLOGIA MEDYCZNA ROK AKAD. 2015/2016 Ćwiczenie 9 Temat: Genetyka medyczna cz. I Wybrane cechy allelomorficzne i układy grupowe krwi 1. Rodowody niektórych cech człowieka rys. drzewa genealogicznego i oznaczenie genotypów 2. Wybrane cechy

Bardziej szczegółowo

UWAGA: poniższe procedury przygotowane zostały w oparciu o program HiTi PhotoDesiree 2 w wersji 2.4.11.12.

UWAGA: poniższe procedury przygotowane zostały w oparciu o program HiTi PhotoDesiree 2 w wersji 2.4.11.12. Drukowanie zdjęć do nowych paszportów biometrycznych (format zdjęcia 35mm x 45mm) przy użyciu fotograficznych drukarek termosublimacyjnych HiTi i programu HiTi PhotoDesiree 2. UWAGA: poniższe procedury

Bardziej szczegółowo

PRACA DYPLOMOWA Magisterska

PRACA DYPLOMOWA Magisterska POLITECHNIKA WARSZAWSKA Wydział Samochodów i Maszyn Roboczych PRACA DYPLOMOWA Magisterska Studia stacjonarne dzienne Semiaktywne tłumienie drgań w wymuszonych kinematycznie układach drgających z uwzględnieniem

Bardziej szczegółowo

Oferta przetargu. Poland Tender. Nazwa. Miejscowość. Warszawa Numer ogłoszenia. Data zamieszczenia 2011-09-28. Typ ogłoszenia

Oferta przetargu. Poland Tender. Nazwa. Miejscowość. Warszawa Numer ogłoszenia. Data zamieszczenia 2011-09-28. Typ ogłoszenia Poland Tender Oferta przetargu Nazwa Dostawa oprogramowania komputerowego umożliwiającego tworzenie opracowań statystycznych obrazujących gospodarowanie Zasobem Własności Rolnej Skarbu Państwa Miejscowość

Bardziej szczegółowo

Tworzenie modeli ciała ludzkiego dla potrzeb modelowania pola elektromagnetycznego. Bartosz Sawicki, Politechnika Warszawska

Tworzenie modeli ciała ludzkiego dla potrzeb modelowania pola elektromagnetycznego. Bartosz Sawicki, Politechnika Warszawska Tworzenie modeli ciała ludzkiego dla potrzeb modelowania pola elektromagnetycznego Wprowadzenie Cel: wirtualny człowiek Motywacja: problemy z rzeczywistymi pomiarami wizualizacja wewnętrznej budowy zrozumienie

Bardziej szczegółowo

Mapa Znamion Barwnikowych. to najprostsza droga do wczesnego wykrycia zmian nowotworowych skóry.

Mapa Znamion Barwnikowych. to najprostsza droga do wczesnego wykrycia zmian nowotworowych skóry. Mapa Znamion Barwnikowych to najprostsza droga do wczesnego wykrycia zmian nowotworowych skóry. Czerniak to złośliwy nowotwór skóry, błon śluzowych bądź błon naczyniowych gałki ocznej, wywodzący się z

Bardziej szczegółowo

Przemysłowe zastosowania technologii generatywnych

Przemysłowe zastosowania technologii generatywnych Industrial applications of additive manufacturing technologies Przemysłowe zastosowania technologii generatywnych Edward Chlebus, Bogdan Dybała, Tomasz Boratyoski, Mariusz Frankiewicz, Tomasz Będza CAMT

Bardziej szczegółowo

Układ pracy. Wstęp i cel pracy. Wyniki. 1. Ekspresja i supresja Peroksyredoksyny III w stabilnie transfekowanej. linii komórkowej RINm5F

Układ pracy. Wstęp i cel pracy. Wyniki. 1. Ekspresja i supresja Peroksyredoksyny III w stabilnie transfekowanej. linii komórkowej RINm5F The influence of an altered Prx III-expression to RINm5F cells Marta Michalska Praca magisterska wykonana W Zakładzie Medycyny Molekularnej Katedry Biochemii Klinicznej Akademii Medycznej w Gdańsku Przy

Bardziej szczegółowo

Chemia kryminalistyczna

Chemia kryminalistyczna Chemia kryminalistyczna Wykład 2 Metody fizykochemiczne 21.10.2014 Pytania i pomiary wykrycie obecności substancji wykazanie braku substancji identyfikacja substancji określenie stężenia substancji określenie

Bardziej szczegółowo

Materiałowe i technologiczne uwarunkowania stanu naprężeń własnych i anizotropii wtórnej powłok cylindrycznych wytłaczanych z polietylenu

Materiałowe i technologiczne uwarunkowania stanu naprężeń własnych i anizotropii wtórnej powłok cylindrycznych wytłaczanych z polietylenu POLITECHNIKA ŚLĄSKA ZESZYTY NAUKOWE NR 1676 SUB Gottingen 7 217 872 077 Andrzej PUSZ 2005 A 12174 Materiałowe i technologiczne uwarunkowania stanu naprężeń własnych i anizotropii wtórnej powłok cylindrycznych

Bardziej szczegółowo

Metody badania aktywności leków in vitro

Metody badania aktywności leków in vitro Artur Wnorowski Zakład Biofarmacji Uniwersytet Medyczny w Lublinie Wersja: 1.2 Rok: 2016 Metody badania aktywności leków in vitro Cytotoksyczność związków i żywotność komórek Oznaczanie żywotności komórek

Bardziej szczegółowo

OCENA MOśLIWOŚCI WYKORZYSTANIA HODOWLI ŚWIŃ RASY ZŁOTNICKIEJ

OCENA MOśLIWOŚCI WYKORZYSTANIA HODOWLI ŚWIŃ RASY ZŁOTNICKIEJ ASSESSMENT OF POTENTIAL FOR ZŁOTNICKA SPOTTED PIG BREEDING IN ORGANIC FARMS OCENA MOśLIWOŚCI WYKORZYSTANIA HODOWLI ŚWIŃ RASY ZŁOTNICKIEJ PSTREJ W GOSPODARSTWACH EKOLOGICZNYCH Janusz Tomasz Buczyński (1),

Bardziej szczegółowo

Biotechnologia jest dyscypliną nauk technicznych, która wykorzystuje procesy biologiczne na skalę przemysłową. Inaczej są to wszelkie działania na

Biotechnologia jest dyscypliną nauk technicznych, która wykorzystuje procesy biologiczne na skalę przemysłową. Inaczej są to wszelkie działania na Biotechnologia jest dyscypliną nauk technicznych, która wykorzystuje procesy biologiczne na skalę przemysłową. Inaczej są to wszelkie działania na żywych organizmach prowadzące do uzyskania konkretnych

Bardziej szczegółowo

PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ UNIĘ EUROPEJSKĄ Z EUROPEJSKIEGO FUNDUSZU ROZWOJU REGIONALNEGO 1 z 7

PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ UNIĘ EUROPEJSKĄ Z EUROPEJSKIEGO FUNDUSZU ROZWOJU REGIONALNEGO 1 z 7 Poznań, dnia 28.04.2014 r. BioVentures Institute Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością ul. Promienista 83 60 141 Poznań Zapytanie ofertowe nr 01/2014 Projekt Nowa technologia wytwarzania szczepionek

Bardziej szczegółowo

FastReporter 2 OPROGRAMOWANIE DO KOŃCOWEGO PRZETWARZANIA DANYCH

FastReporter 2 OPROGRAMOWANIE DO KOŃCOWEGO PRZETWARZANIA DANYCH OPROGRAMOWANIE DO KOŃCOWEGO PRZETWARZANIA DANYCH Narzędzie do skonsolidowanego zarządzania oraz końcowego przetwarzania danych, zaprojektowane po to, aby zwiększyć wydajność raportowania inspekcji zakończeń

Bardziej szczegółowo

USPRAWNIANIE, DORADZTWO, KONSULTING

USPRAWNIANIE, DORADZTWO, KONSULTING USPRAWNIANIE, DORADZTWO, KONSULTING LEAN MANAGEMENT All we are doing is looking at a time line from the moment the customer gives us an order to the point when we collect the cash. And we are reducing

Bardziej szczegółowo

Rozmnażanie i wzrost komórek sąściśle kontrolowane. Genetyczne podłoże nowotworzenia

Rozmnażanie i wzrost komórek sąściśle kontrolowane. Genetyczne podłoże nowotworzenia Rozmnażanie i wzrost komórek sąściśle kontrolowane Genetyczne podłoże nowotworzenia Rozmnażanie i wzrost komórek sąściśle kontrolowane Rozmnażanie i wzrost komórek sąściśle kontrolowane Połączenia komórek

Bardziej szczegółowo

Nanotechnologie w diagnostyce

Nanotechnologie w diagnostyce Nanotechnologie w diagnostyce Diagnostyka endoskopowa Nanotechnologie mogą być przydatne w diagnostyce niedostępnych miejsc w badaniach endoskopowych. Temu mogą służyć mikrokamery wielkości antybiotyku,

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie zjawiska rezonansu magnetycznego w medycynie. Mariusz Grocki

Wykorzystanie zjawiska rezonansu magnetycznego w medycynie. Mariusz Grocki Wykorzystanie zjawiska rezonansu magnetycznego w medycynie. Mariusz Grocki [1] WYŚCIG DO TYTUŁU ODKRYWCY. JĄDRO ATOMU W ZEWNĘTRZNYM POLU MAGNETYCZNYM. Porównanie do pola grawitacyjnego. CZYM JEST ZJAWISKO

Bardziej szczegółowo

System monitoringu jakości energii elektrycznej

System monitoringu jakości energii elektrycznej System monitoringu jakości energii elektrycznej Pomiary oraz analiza jakości energii elektrycznej System Certan jest narzędziem pozwalającym na ciągłą ocenę parametrów jakości napięć i prądów w wybranych

Bardziej szczegółowo

KATOWICE SPECIAL ECONOMIC ZONE GLIWICE SUBZONE and its influence on local economy KATOWICE SPECIAL ECONOMIC ZONE - GLIWICE SUBZONE

KATOWICE SPECIAL ECONOMIC ZONE GLIWICE SUBZONE and its influence on local economy KATOWICE SPECIAL ECONOMIC ZONE - GLIWICE SUBZONE KATOWICE SPECIAL ECONOMIC ZONE GLIWICE SUBZONE and its influence on local economy Definition: WHAT DOES THE SPECIAL ECONOMIC ZONE MEAN? THE SPECIAL ECONOMIC ZONE IS THE SEPERATED AREA WITH ATTRACTIVE TAX

Bardziej szczegółowo

Komputerowa obróbka zdjęć. Komputerowa obróbka zdjęć

Komputerowa obróbka zdjęć. Komputerowa obróbka zdjęć Komputerowa obróbka zdjęć. Komputerowa obróbka zdjęć. Nawet najlepsi fotograficy czasami korzystają z komputera, aby poprawić drobne niedociągnięcia na swoich zdjęciach. Obecnie retusz fotografii to czynność

Bardziej szczegółowo

AmpliTest Salmonella spp. (Real Time PCR)

AmpliTest Salmonella spp. (Real Time PCR) AmpliTest Salmonella spp. (Real Time PCR) Zestaw do wykrywania sekwencji DNA specyficznych dla bakterii z rodzaju Salmonella techniką Real Time PCR Nr kat.: BAC01-50 Wielkość zestawu: 50 oznaczeń Objętość

Bardziej szczegółowo

Oznaczanie aktywności cytotoksycznej chemoterapeutyków wobec komórek nowotworowych

Oznaczanie aktywności cytotoksycznej chemoterapeutyków wobec komórek nowotworowych Wydział Chemiczny Politechniki Gdańskiej Katedra Technologii Leków i Biochemii Kultury tkankowe i komórkowe roślin i zwierząt Oznaczanie aktywności cytotoksycznej chemoterapeutyków wobec komórek nowotworowych

Bardziej szczegółowo

Klasyfikacja filtrów powietrza

Klasyfikacja filtrów powietrza W celu zmniejszenia ilości zanieczyszczeń napływających wraz z powietrzem atmosferycznym do pomieszczeń poprzez instalacje klimatyzacyjne, projektuje się, zależnie od wymagań dotyczących czystości powietrza

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ LEKARSKI II. Poziom i forma studiów. Osoba odpowiedzialna (imię, nazwisko, email, nr tel. służbowego) Rodzaj zajęć i liczba godzin

WYDZIAŁ LEKARSKI II. Poziom i forma studiów. Osoba odpowiedzialna (imię, nazwisko, email, nr tel. służbowego) Rodzaj zajęć i liczba godzin WYDZIAŁ LEKARSKI II Nazwa kierunku Nazwa przedmiotu Jednostka realizująca Rodzaj przedmiotu Obszar nauczania Cel kształcenia Biotechnologia, specjalność Biotechnologia medyczna Poziom i forma studiów I

Bardziej szczegółowo

2011 InfraTec. Aktywna termografia w badaniach nieniszczących przy użyciu oprogramowania IRBIS 3 active

2011 InfraTec. Aktywna termografia w badaniach nieniszczących przy użyciu oprogramowania IRBIS 3 active 2011 InfraTec Aktywna termografia w badaniach nieniszczących przy użyciu oprogramowania IRBIS 3 active Termografia aktywna a termografia pasywna 1 Termografia pasywna (statyczna): materiał niepoddany działaniu

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIEINA, znak sprawy DG-2501/22228/1791/08

OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIEINA, znak sprawy DG-2501/22228/1791/08 OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIEINA, znak sprawy DG-50/8/79/08 zadanie w katalogu Gibco lub jedn. jed. płyn do hodowli DMEM :F, BRL, nr kat 00-08,op/500 ml op 4 antybiotyk 00 U/L penicilline /00 g/l streptomycin,

Bardziej szczegółowo

03 April 2015 03 kwietnia 2015 r. Zmiana satelity dostarczającego sygnał Animal Planet HD. Change of Delivery Satellite for Animal Planet HD

03 April 2015 03 kwietnia 2015 r. Zmiana satelity dostarczającego sygnał Animal Planet HD. Change of Delivery Satellite for Animal Planet HD 03 April 2015 03 kwietnia 2015 r. Dear Sirs, Change of Delivery Satellite for Animal Planet HD We refer to the Affiliation Agreement with a Commencement Date of 01/11/2009 between ( DCEL / we ) and you,

Bardziej szczegółowo

CENTRUM BADAŃ KLINICZNYCH DERMSCAN BADANIA PRODUKTÓW KOSMETYCZNYCH

CENTRUM BADAŃ KLINICZNYCH DERMSCAN BADANIA PRODUKTÓW KOSMETYCZNYCH CENTRUM BADAŃ KLINICZNYCH DERMSCAN BADANIA PRODUKTÓW KOSMETYCZNYCH Natalia Litka Iwona Sokołowska Tel. +48 58 732 02 93 Fax +48 58 732 02 91 mail : biuro@dermscan.p CENTRUM BADAŃ KLINICZNYCH DERMSCAN Pracownie

Bardziej szczegółowo

tel. (+48 81) 538 47 21 tel. (+48 81) 538 42 91 Wykład 30 21 Ćwiczenia Laboratorium 30 21 Projekt

tel. (+48 81) 538 47 21 tel. (+48 81) 538 42 91 Wykład 30 21 Ćwiczenia Laboratorium 30 21 Projekt tel. (+48 8) 538 47 tel. (+48 8) 538 4 9 ul. Nadbystrzycka 40, 0-68 Lublin fax (+48 8) 538 4580 Przedmiot: Rok: 3 INF I st. Projektowanie interfejsu i ergonomia systemów Semestr: VII Rodzaj zajęć i liczba

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do hodowli in vitro dowolnej rośliny

Wprowadzenie do hodowli in vitro dowolnej rośliny Wydział Chemiczny Politechniki Gdańskiej Katedra Technologii Leków i Biochemii Kultury tkankowe i komórkowe roślin i zwierząt Wprowadzenie do hodowli in vitro dowolnej rośliny WSTĘP Metoda kultury in vitro,

Bardziej szczegółowo

1. Lista publikacji wchodzących w skład rozprawy

1. Lista publikacji wchodzących w skład rozprawy 1. Lista publikacji wchodzących w skład rozprawy a) Toma A, Widłak W, Vydra N (2012) Rola czynnika transkrypcyjnego HSF1 w procesie nowotworzenia. Postępy Biologii Komórki 39(2):269 288 b) Vydra N, Toma

Bardziej szczegółowo

Laboratorium 10. Odkrywanie cech i algorytm Non-Negative Matrix Factorization.

Laboratorium 10. Odkrywanie cech i algorytm Non-Negative Matrix Factorization. Laboratorium 10 Odkrywanie cech i algorytm Non-Negative Matrix Factorization. 1. Uruchom narzędzie Oracle Data Miner i połącz się z serwerem bazy danych. 2. Z menu głównego wybierz Activity Build. Na ekranie

Bardziej szczegółowo

Dokumentacja Końcowa

Dokumentacja Końcowa Metody Sztucznej Inteligencji 2 Projekt Prognozowanie kierunku ruchu indeksów giełdowych na podstawie danych historycznych. Dokumentacja Końcowa Autorzy: Robert Wojciechowski Michał Denkiewicz Wstęp Celem

Bardziej szczegółowo

Laboratorium 8. Zarządzanie ryzykiem.

Laboratorium 8. Zarządzanie ryzykiem. Laboratorium 8 Zarządzanie ryzykiem. Zarządzanie ryzykiem: wyszukiwanie ryzyka, szacowanie ryzyka. Diagram Ishikawy nazwany tak od nazwiska japońskiego ekonomisty Karou Ishikawy jest popularnym narzędziem

Bardziej szczegółowo

Tester oprogramowania 2014/15 Tematy prac dyplomowych

Tester oprogramowania 2014/15 Tematy prac dyplomowych Tester oprogramowania 2014/15 Tematy prac dyplomowych 1. Projekt i wykonanie automatycznych testów funkcjonalnych wg filozofii BDD za pomocą dowolnego narzędzia Jak w praktyce stosować Behaviour Driven

Bardziej szczegółowo

Bank pytań na egzamin magisterski 2013/2014- kierunek Zdrowie Publiczne. Zdrowie środowiskowe

Bank pytań na egzamin magisterski 2013/2014- kierunek Zdrowie Publiczne. Zdrowie środowiskowe Bank pytań na egzamin magisterski 2013/2014- kierunek Zdrowie Publiczne Zdrowie środowiskowe 1. Podaj definicję ekologiczną zdrowia i definicję zdrowia środowiskowego. 2. Wymień znane Ci czynniki fizyczne

Bardziej szczegółowo

5.4. Tworzymy formularze

5.4. Tworzymy formularze 5.4. Tworzymy formularze Zastosowanie formularzy Formularz to obiekt bazy danych, który daje możliwość tworzenia i modyfikacji danych w tabeli lub kwerendzie. Jego wielką zaletą jest umiejętność zautomatyzowania

Bardziej szczegółowo

Kontrola dostępu do kodu i własności intelektualnej w Zintegrowanej Architekturze. Copyright 2012 Rockwell Automation, Inc. All rights reserved.

Kontrola dostępu do kodu i własności intelektualnej w Zintegrowanej Architekturze. Copyright 2012 Rockwell Automation, Inc. All rights reserved. Kontrola dostępu do kodu i własności intelektualnej w Zintegrowanej Architekturze Rev 5058-CO900C 2 Agenda Co możemy zrobić aby chronić nasz system? Logix Security FactoryTalk Security Partners 3 Security

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie systemu EGNOS w nawigacji lotniczej w aspekcie uruchomienia serwisu Safety-of-Life

Wykorzystanie systemu EGNOS w nawigacji lotniczej w aspekcie uruchomienia serwisu Safety-of-Life UNIWERSYTET WARMIŃSKO-MAZURSKI w Olsztynie Wydział Geodezji i Gospodarki Przestrzennej Katedra Geodezji Satelitarnej i Nawigacji Wyższa Szkoła Oficerska Sił Powietrznych w Dęblinie Wykorzystanie systemu

Bardziej szczegółowo

Stem Cells Spin S.A. Debiut na rynku NewConnect 24 sierpnia 2011

Stem Cells Spin S.A. Debiut na rynku NewConnect 24 sierpnia 2011 Stem Cells Spin S.A. Debiut na rynku NewConnect 24 sierpnia 2011 Spółka biotechnologiczna zawiązana w lutym 2009r. Cel Spółki - komercjalizacja wynalazków wyprowadzanie, sposób hodowli i zastosowanie komórek

Bardziej szczegółowo

Onkogeneza i zjawisko przejścia nabłonkowomezenchymalnego. Gabriel Wcisło Klinika Onkologii Wojskowego Instytutu Medycznego, CSK MON, Warszawa

Onkogeneza i zjawisko przejścia nabłonkowomezenchymalnego. Gabriel Wcisło Klinika Onkologii Wojskowego Instytutu Medycznego, CSK MON, Warszawa Onkogeneza i zjawisko przejścia nabłonkowomezenchymalnego raka jajnika Gabriel Wcisło Klinika Onkologii Wojskowego Instytutu Medycznego, CSK MON, Warszawa Sześć diabelskich mocy a komórka rakowa (Gibbs

Bardziej szczegółowo

Analiza Sieci Społecznych Pajek

Analiza Sieci Społecznych Pajek Analiza Sieci Społecznych Pajek Dominik Batorski Instytut Socjologii UW 25 marca 2005 1 Wprowadzenie Regularności we wzorach relacji często są nazywane strukturą. Analiza sieci społecznych jest zbiorem

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie spektroskopii EPR do badania wolnych rodników generowanych termicznie w drotawerynie

Zastosowanie spektroskopii EPR do badania wolnych rodników generowanych termicznie w drotawerynie Zastosowanie spektroskopii EPR do badania wolnych rodników generowanych termicznie w drotawerynie Paweł Ramos, Barbara Pilawa, Maciej Adamski STRESZCZENIE Katedra i Zakład Biofizyki Wydziału Farmaceutycznego

Bardziej szczegółowo

Domy inaczej pomyślane A different type of housing CEZARY SANKOWSKI

Domy inaczej pomyślane A different type of housing CEZARY SANKOWSKI Domy inaczej pomyślane A different type of housing CEZARY SANKOWSKI O tym, dlaczego warto budować pasywnie, komu budownictwo pasywne się opłaca, a kto się go boi, z architektem, Cezarym Sankowskim, rozmawia

Bardziej szczegółowo

Analiza zmienności czasowej danych mikromacierzowych

Analiza zmienności czasowej danych mikromacierzowych Systemy Inteligencji Obliczeniowej Analiza zmienności czasowej danych mikromacierzowych Kornel Chromiński Instytut Informatyki Uniwersytet Śląski Plan prezentacji Dane mikromacierzowe Cel badań Prezentacja

Bardziej szczegółowo

Zdalny dostęp do Statystycznych Baz Danych a bezpieczeństwo danych jednostkowych.

Zdalny dostęp do Statystycznych Baz Danych a bezpieczeństwo danych jednostkowych. Zdalny dostęp do Statystycznych Baz Danych a bezpieczeństwo danych jednostkowych. Przegląd zastosowanych rozwiązań urzędów statystycznych na świecie. mgr inż. Jarosław Butanowicz mgr inż. Łukasz Ślęzak

Bardziej szczegółowo

DIAMENTOWY PLATYNOWY ZŁOTY

DIAMENTOWY PLATYNOWY ZŁOTY PAKIETY REKRUTACYJNE LIFEWAVE Zapisz się jeszcze dzisiaj, kontaktując się z lokalnym dystrybutorem. NAJLEPSZA WARTOŚĆ DIAMENTOWY PLATYNOWY ZŁOTY Nasz najbardziej obszerny i kompleksowy pakiet. Przeznaczony

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 3. Amplifikacja genu ccr5 Homo sapiens wykrywanie delecji Δ32pz warunkującej oporność na wirusa HIV

Ćwiczenie 3. Amplifikacja genu ccr5 Homo sapiens wykrywanie delecji Δ32pz warunkującej oporność na wirusa HIV Ćwiczenie 3. Amplifikacja genu ccr5 Homo sapiens wykrywanie delecji Δ32pz warunkującej oporność na wirusa HIV Cel ćwiczenia Określenie podatności na zakażenie wirusem HIV poprzez detekcję homo lub heterozygotyczności

Bardziej szczegółowo

(Publikacja tytułów i odniesień do norm zharmonizowanych na mocy prawodawstwa harmonizacyjnego Unii) (Tekst mający znaczenie dla EOG) (2015/C 226/03)

(Publikacja tytułów i odniesień do norm zharmonizowanych na mocy prawodawstwa harmonizacyjnego Unii) (Tekst mający znaczenie dla EOG) (2015/C 226/03) 10.7.2015 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej C 226/43 Komunikat Komisji w ramach wdrażania dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nr 98/79/WE z dnia 27 października 1998 r. w sprawie wyrobów medycznych

Bardziej szczegółowo

Programowanie Urządzeń Mobilnych. Laboratorium nr 7, 8

Programowanie Urządzeń Mobilnych. Laboratorium nr 7, 8 Programowanie Urządzeń Mobilnych Laboratorium nr 7, 8 Android Temat 1 tworzenie i uruchamianie aplikacji z użyciem Android SDK Krzysztof Bruniecki 1 Wstęp Platforma Android jest opartym na Linuxie systemem

Bardziej szczegółowo

WYBRANE SKŁADNIKI POKARMOWE A GENY

WYBRANE SKŁADNIKI POKARMOWE A GENY WYBRANE SKŁADNIKI POKARMOWE A GENY d r i n ż. Magdalena Górnicka Zakład Oceny Żywienia Katedra Żywienia Człowieka WitaminyA, E i C oraz karotenoidy Selen Flawonoidy AKRYLOAMID Powstaje podczas przetwarzania

Bardziej szczegółowo

Laboratorium modelowania oprogramowania w języku UML. Ćwiczenie 1 Wprowadzenie do narzędzia CASE. Materiały dla nauczyciela

Laboratorium modelowania oprogramowania w języku UML. Ćwiczenie 1 Wprowadzenie do narzędzia CASE. Materiały dla nauczyciela Zakład Elektrotechniki Teoretycznej i Informatyki Stosowanej Wydział Elektryczny, Politechnika Warszawska Laboratorium modelowania oprogramowania w języku UML Ćwiczenie 1 Wprowadzenie do narzędzia CASE

Bardziej szczegółowo

Projektowanie baz danych za pomocą narzędzi CASE

Projektowanie baz danych za pomocą narzędzi CASE Projektowanie baz danych za pomocą narzędzi CASE Metody tworzenia systemów informatycznych w tym, także rozbudowanych baz danych są komputerowo wspomagane przez narzędzia CASE (ang. Computer Aided Software

Bardziej szczegółowo

e-sprawdzian instrukcja programu do sprawdzania wiedzy ucznia przy pomocy komputera (WINDOWS & LINUX)

e-sprawdzian instrukcja programu do sprawdzania wiedzy ucznia przy pomocy komputera (WINDOWS & LINUX) instrukcja programu do sprawdzania wiedzy ucznia przy pomocy komputera (WINDOWS & LINUX) Spis treści: 1. Wstęp. 2. Prawne aspekty używania programu. 3. Jak zdobyć e-sprawdzian. 4. Uruchomienie programu.

Bardziej szczegółowo