KOMPLEKSOWY PROGRAM HIGIENY DLA POMIESZCZEŃ I PERSONELU

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "KOMPLEKSOWY PROGRAM HIGIENY DLA POMIESZCZEŃ I PERSONELU"

Transkrypt

1

2 KOMPLEKSOWY PROGRAM HIGIENY DLA POMIESZCZEŃ I PERSONELU Zapewniamy optymalne rozwiązania dla pomieszczeń w różnych klasach czystości powietrza Oferujemy szeroką paletę produktów chemicznych dostosowaną do systemu rotacji oraz specjalistyczny sprzęt do utrzymania higieny Gwarantujmy szkolenia personelu w miejscu pracy Posiadamy wieloletnie doświadczenie w przemyśle farmaceutycznym Jesteśmy liderem profesjonalnych rozwiązań. Ecolab Sp. z o.o. ul. Opolska 100, Kraków tel Ecolab AUGUST All rights reserved.

3 Spis treści Powrót do korzeni w kosmetyce XXI wieku...4 Środki konserwujące w kosmetykach konieczność czy zbędny balast...6 Kolagen czy peptydy - zadanie dla współczesnej kosmetologii...14 Kosmeceutyki...18 Bezpieczny kosmetyk, niekoniecznie EKO...22 Normalizacja w kosmetologii...28 Wytwarzanie kosmetyków zgodnie z GMP...32 Testy konserwacji produktów kosmetycznych...38 Czy dobry HPLC musi być drogi?...42 Działania niepożądane kosmetyków zdefiniowane w Rozporządzeniu 1223/ Szkolenie pracowników w świetle nowych przepisów unijnych...48 Adres redakcji i skład osobowy Lipopharm.pl ul. Kościelna 16A Zblewo tel fax Słowo wstępne Z dobrodziejstw przemysłu kosmetycznego korzystamy wszyscy. Mydła, szampony, żele pod prysznic, pasty do zębów, płyny do kąpieli to produkty codziennego użytku, higieny i pielęgnacji. Salony fryzjerskie, kosmetyczne, gabinety odnowy biologicznej, spa to miejsca przyjemnego spędzenia czasu, odpoczynku i relaksu połączonego z szeregiem profesjonalnych zabiegów upiększających, modelujących i regenerujących ciało. A wszystko to dzięki kremom, balsamom, oliwkom, odżywkom, maseczkom, peelingom i innym. Producenci kosmetyków prześcigają się w ofertach coraz to nowszych, lepszych i skuteczniejszych wyrobów. W całym tym wyścigu muszą jednak pamiętać o podstawowej zasadzie, że każdy produkt kosmetyczny musi być bezpieczny dla użytkownika. Na straży tego bezpieczeństwa stoi prawo i ustawodawstwo. Rok 2013 jest przełomowy w tym zakresie dla branży kosmetycznej. Z dniem przestało obowiązywać prawo krajowe Ustawa o kosmetykach, a weszło w życie ustawodawstwo europejskie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1223/2009 dotyczące produktów kosmetycznych. Niesie ono ze sobą szereg zmian w zakresie wytwarzania, kontroli jakości, dystrybucji, notyfikacji i oceny bezpieczeństwa kosmetyków. A wszystko to w celu ochrony konsumenta i zwiększenia bezpieczeństwa stosowania kosmetyków, redukując do minimum ryzyko wystąpienia działań niepożądanych po ich zastosowaniu. Obecny numer czasopisma w dużej części poświęcamy przedstawieniu najważniejszych zmian, które dotknęły w ostatnim czasie branżę kosmetyczną. Redaktor naczelny: Redaktor techniczny: dr hab. Wojciech Kamysz mgr Bartłomiej Kraska Partner wydania: dr hab. Wojciech Kamysz redaktor naczelny 3

4 Laborant Nr 6/2013 Powrót do korzeni w kosmetyce XXI wieku Maja Haczyk Dział Kosmetologia, Portal Biotechnologia.pl Rozmowa z prof. UAM Marcinem Molskim Współczesna kosmetyka w poszukiwaniu nowych substancji aktywnych sięga do wielu źródeł. Jednym z nich jest etnochemia, bazująca na wiekowych doświadczeniach różnych kultur w zakresie zastosowania roślin w niwelowaniu symptomów procesu starzenia oraz poprawianiu stanu skóry i jej przydatków. Na temat etnochemii oraz jej odniesienia do kosmetyki XXI wieku rozmawiamy z profesorem UAM Marcinem Molskim. Zdaje się, że jest to nowa dziedzina wiedzy? Raczej nowa nazwa dotycząca chemii naturalnych substancji aktywnych, o znaczeniu kosmetycznym. Etnochemia kosmetyczna bazuje na wiekowych doświadczeniach różnych kultur w zakresie zastosowania roślin w niwelowaniu symptomów procesu starzenia oraz poprawianiu stanu skóry i jej przydatków (włosów, zębów, paznokci). Analogicznie, etnofarmakologia wykorzystuje wiedzę w zakresie ziołolecznictwa, dotyczącą leczniczych właściwości roślin. Założenie jest następujące: zamiast szukać po omacku nowych substancji aktywnych, o potencjalnym znaczeniu kosmetycznym, zapoznajemy się z tym, co oferuje medycyna chińska, indyjska, Indian Ameryki Północnej i Południowej, rdzennych mieszkańców Afryki, a następnie weryfikujemy poglądy pierwotne przy zastosowaniu metod analitycznych i wdrażamy technologicznie, substancje, o potwierdzonym działaniu kosmetycznym. Z doświadczenia jakich kultur korzysta etnochemia? Praktycznie wszystkich kultur, które mają wiekowe doświadczenie w zakresie stosowania produktów pochodzenia naturalnego w obszarze kosmetycznym 4

5 i leczniczym. Przykładowe wymieniłem powyżej, ale nie są one kompletne. Również wiedza w zakresie stosowania ziół europejskich, z włączeniem tych, które rosną w Polsce, jest wartościowa. Która kultura miała największy wpływ na rozwój tej dziedziny wiedzy? Nie jestem w stanie wskazać kultury dominującej, ale największe wrażenie zrobił na mnie dorobek kultury chińskiej i indyjskiej, w ostatnim przypadku związany z medycyną ajurwedyjską. Jak współczesna kosmetologia może zyskać na korzystaniu z dóbr innych kultur? Poprzez odkrywanie i wprowadzanie nowych substancji aktywnych, wykazujących silniejsze działanie, a w konsekwencji umożliwiające osiągnięcie szybszych efektów estetycznych, co jest jednym z kryteriów nowoczesnego kosmetyku. Duża dynamika życia zwiększa wymagania w tym względzie i firmy produkujące kosmetyki muszą się do tego trendu dostosować. Naukowcy od tysięcy lat poszukują skutecznego sposobu na opóźnienie procesów starzenia się organizmu, jak Pan sądzi czy etnochemia może pomóc w odnalezieniu eliksiru młodości? Do tej pory naukowo potwierdzono skuteczność tylko jednego czynnika opóźniającego proces starzenia to niskoenergetyczna dieta śródziemnomorska w wersji DASH (Dietary Approach to Stop Hypertension) tzn. z ograniczoną podażą mięsa, tłuszczy nasyconych i soli. Zewnętrznie możemy stosować kosmetyki, które co najwyżej niwelują symptomy procesu starzenia, wpływając na jakość, ale nie na długość naszego życia. Nadzieje związane np. z białkami sirtuin i substancjami je aktywizującymi (np. resweratrolem) nie potwierdziły ich działania opóźniającego proces starzenia się organizmów ssaków. Opóźniają - co najwyżej - proces starzenia się prostych układów takich jak: muszka owocówka, nicień z gatunku Elegans czy też drożdże. Dlatego nie wierzę, by przyszły eliksir młodości miał formę tabletki lub kremu. Które z roślin omówionych w Pana książce pt. Nowoczesne składniki kosmetyków wykazują największy potencjał przeciwstarzeniowy i mogłyby stać się w przyszłości składnikami takiego eliksiru młodości? Największy potencjał w niwelowaniu symptomów procesu starzenia mają substancje aktywne zawarte w ziołach i grzybach adaptogenicznych. W tej klasie znajdują się m.in.: atraktylod wielkogłówkowy, eleuterokok kolczysty, aralia mandżurska, szczodrak krokoszowy, cytryniec chiński, tarczyca bajkalska, bazylia poświęcona, szałwia czerwonokorzeniowa, przewiercień sierpowaty, dzięgiel chiński, wąkrota azjatycka, witania ospała, Gynostemma pentaphyllum, traganek błoniasty, rdest wielokwiatowy, dzwonkowiec kosmaty, żeń-szeń. Na razie, kosmetyczne zastosowanie znalazły: wąkrotka, cytryniec, lakownica, żeń-szeń, inne są dopiero badane pod kątem zastosowania w tym względzie. Również rośliny andyjskie i amazońskie wykazują duży potencjał przeciwstarzeniowy i były od wieków stosowane przez rdzennych mieszkańców Ameryki Południowej. Jako przykład wymienię mało znaną roślinę (drzewo) Wiñay-wayna (Guaiacum officinale), które w języku Inków (keczua), oznacza źródło wiecznej młodości. Dla fitoterapii zostało odkryte w latach trzydziestych przez peruwiańskiego badacza Mariano Moscozo Castilla, którego na trop wiñay-wayna naprowadzili Indianie z plemienia Chipayów. Powiedzieli mu, że używając tej rośliny, będzie mógł zachować młodość przez długie lata. W czasach imperium Inków uznawano ją za świętą roślinę, podobnie jak vilcacorę, a stosowanie kory tego drzewa było zarezerwowane tylko dla arystokracji inkaskiej. Z prof. UAM Marcinem Molskim rozmawiała Maja Haczyk, Redaktor Działu Kosmetologia, Portal Biotechnologia.pl Biotechnologia.pl Łączymy wszystkie strony BioBiznesu 5

6 Laborant Nr 6/2013 Środki konserwujące w kosmetykach konieczność czy zbędny balast Katarzyna Greber Gdański Uniwersytet Medyczny W ostatnich latach pojawiło się wiele doniesień i opinii dotyczących stosowania konserwantów w kosmetykach. Coraz częściej wykorzystywanie środków konserwujących spotyka się z brakiem akceptacji oraz negatywną opinią zwolenników kosmetyków naturalnych. Związane jest to głównie z nieracjonalnymi tezami dotyczącymi toksyczności konserwantów. Kosmetyki bogate w wodę i związki organiczne stanowią atrakcyjne środowisko do wzrostu i rozwoju drobnoustrojów, w tym patogenów chorobotwórczych. Rozwijające się mikroorganizmy w znacznym stopniu powodują obniżenie stabilno- ści, jakości i właściwości preparatu m.in. rozdzielenie faz, zmiany zapachu, koloru i konsystencji. O trwałości kosmetyku, a w tym o jego odporności na rozwój mikroflory decydują głównie: skład, zawartość wody, wartość ph, wielkość i typ opakowania oraz zawartość składników ograniczających rozwój mikroorganizmów. Wykluczenie środków konserwujących z przemysłu nie jest więc możliwe, ze względu na wysokie ryzyko zakażeń drobnoustrojowych oraz znaczne pogorszenie jakości wyprodukowanych preparatów. Substancje konserwujące stanowią więc niezbędny składnik receptur kosmetycznych. Z reguły są to 6

7 związki o właściwościach toksycznych, dlatego ich stosowanie podlega ścisłym regulacjom prawnym w formie listy substancji konserwujących dozwolonych do stosowania w produktach kosmetycznych. Wykaz takich substancji stanowi załącznik do Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1223/2009, obowiązującego na terenie całej Unii Europejskiej od dnia 11 lipca 2013 r. Podstawowym zadaniem środka konserwującego jest utrzymanie kosmetyku w czystości mikrobiologicznej zgodnej z wymaganiami prawnymi gwarantującymi bezpieczeństwo jego stosowania przez określony okres czasu. Do zanieczyszczenia mikrobiologicznego preparatu może dojść już podczas produkcji lub w czasie użytkowania przez konsumenta. Szczególnie niebezpieczne jest wtórne zanieczyszczenie wyrobu kosmetycznego drobnoustrojami chorobotwórczymi głównie Staphylococcus aureus i Pseudomonas aeruginosa odpowiedzialnymi za infekcje skórne. Poważnym problemem jest również wzrastający odsetek alergii na substancje konserwujące, wynikający z powszechnej ich obecności w środkach do pielęgnacji ciała, farmaceutykach, czy produktach spożywczych. Wyniki badań alergologicznych wskazują, że przyczyną 30-45% ogólnej liczby uczuleń na kosmetyki są środki konserwujące, tuż obok składników zapachowych. Przeciwdrobnoustrojowe właściwości konserwantów przedłużają trwałość mikrobiologiczną kosmetyku i zapobiegają powstawaniu produktów przemiany materii drobnoustrojów, które mogą wywoływać podrażnienia skóry i błon śluzowych. Dobry konserwant powinien charakteryzować się: brakiem toksyczności, działania alergizującego i drażniącego, brakiem zdolności przenikania przez skórę, odpornością na światło i tlen, aktywnością przeciwdrobnoustrojową w niskich stężeniach, szerokim spektrum aktywności przeciwdrobnoustrojowej odpornością na dezaktywujące działanie innych składników kosmetyku. Te wysokie wymagania sprawiają, że wybór środka konserwującego nie jest rzeczą łatwą. Pamiętać należy, że kosmetyk nakładany na skórę, na której występuje naturalna saprofityczna mikroflora bakteryjna, nie powinien w żaden sposób zaburzać równowagi jej składu. Mechanizm działania konserwującego polega na denaturacji białek drobnoustrojowych lub dezaktywacji ich układów enzymatycznych i związany jest z występowaniem w strukturze konserwantów ugrupowań chemicznych odpowiedzialnych za tę aktywność. Dlatego bardzo ważnym czynnikiem decydującym o wyborze odpowiedniego środka konserwującego jest ph preparatu kosmetycznego. Przykładowo związki zawierające grupy kwasowe tj. kwas sorbowy, kwas benzoesowy, ale także pochodne fenolowe parabeny, wykazują aktywność przeciwdrobnoustrojową w ph poniżej 7, które zapobiega ich dysocjacji. Brak ładunku sprawia, że cząsteczka staje się bardziej lipofilowa, co w efekcie zwiększa jej powinowactwo do warstwy lipidowej komórki mikroorganizmu. Ich jonowa postać pozostaje nieaktywna. rozpuszczalnością w preparacie kosmetycznym wystarczającą do właściwej jego konserwacji, właściwościami hydrofilowymi i lipofilowymi, brakiem zapachu, smaku, barwy, trwałością i aktywnością biobójczą w środowisku o różnym ph i temperaturze, 7

8 Laborant Nr 6/2013 W przypadku gdy konserwowany preparat kosmetyczny zawiera surfaktanty, możliwym jest, że związek, którego zadaniem jest ochrona fazy wodnej przed rozwojem drobnoustrojów, ulegnie dystrybucji do fazy olejowej, międzyfazy lub zostanie zamknięty w strukturach formowanych przez te surfaktanty. Konsekwencją jest spadek stężenia środka konserwującego w fazie wodnej i jej niewłaściwa ochrona. Obawa przed wystąpieniem działania toksycznego dla użytkownika powoduje, że zwiększenie stężenia konserwantu nie jest możliwe. PARABENY W oparciu o dane zawarte na opakowaniach (składy INCI) do najczęściej stosowanych konserwantów w recepturach preparatów kosmetycznych należą parabeny, czyli estry kwasu p-hydroksybenzoesowego (PHBA). Parabeny są związkami, które naturalnie występują w niektórych owocach. Wykorzystywane są jako środki konserwujące w produktach spożywczych, farmaceutycznych, jak również licznych produktach do pielęgnacji skóry i włosów. Parabeny zabezpieczają kosmetyk przed rozwojem mikroorganizmów - również tych chorobotwórczych, jak gronkowiec złocisty (Staphylococcus aureus), czy pałeczki ropy błękitnej (Pseudomonas aeruginosa). Mimo wprowadzenia lub syntezy nowych substancji konserwujących częstotliwość stosowania parabenów nie uległa znacznej zmianie w ciągu ostatniego ćwierćwiecza. Do grupy parabenów zalicza się m.in. metyloparaben, etyloparaben, butylopa- Tabela 2. Aktywność przeciwdrobnoustrojowa wybranych środków konserwujących Aktywność Bakterie Grupa Środek konserwujący Gram dodatnie Gram ujemne Grzyby Związki fenolowe Parabeny (etylowy, metylowy, propylowy, butylowy, izobutylowy) Alkohole Fenoksyetanol +/- + +/- Alkohol benzylowy Formaldehyd Formaldehyd + + +/- Donory Imidazolidynomocznik formaldehydu Diazolidynomocznik + + +/- Metylochloroizotiazolina i Halogenopochodne metyloizotiazolina (MCI/MI) Bronopol Triclosan Niehalogenowane Metyloizotiazolina izotiazoliny Benzoizotiazolina + +/- +/- Kwasy organiczne Sorbowy, benzoesowy, mrówkowy +/- +/- + 8

9 raben, izobutyloparaben, propyloparaben. Najczęściej używane w produktach kosmetycznych pochodne: metylowa, etylowa, propylowa i butylowa mogą zostać wchłonięte przez skórę i z krwiobiegiem penetrować do tkanek ciała. Zdolność przenikania przez skórę zależy od ich wartości współczynnika podziału oktanol/woda. Należy podkreślić, że parabeny stosowane w dopuszczalnych stężeniach są całkowicie bezpieczne i nie wykazują działania toksycznego, kancerogennego, genotoksycznego ani teratogennego. Odnotowano, że czasami mogą powodować reakcje uczuleniowe, mimo to jak dotąd są najczęściej stosowanymi środkami konserwującymi. Jest to związane z ich wysoką skutecznością przeciwdrobnoustrojową, brakiem toksyczności oraz stabilnością chemiczną. Parabeny stanowią jedną z najlepiej przebadanych pod względem bezpieczeństwa grupę konserwantów. Szczegółową analizę bezpieczeństwa stosowania parabenów w kosmetykach wielokrotnie przeprowadzał Komitet Naukowy ds. Produktów Konsumenckich przy Komisji Europejskiej. Stosowanie parabenów jest dozwolone i regulowane przepisami prawa. Parabeny znajdują się na liście konserwantów dozwolonych do stosowania w kosmetykach zawartej w Rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 30 marca 2005 roku. Maksymalne dopuszczalne stężenie wynosi 0,4% dla pojedynczego związku i 0,8% jeśli stosowana jest mieszanina kilku różnych parabenów. Amerykańska agencja FDA zaklasyfikowała dwa parabeny: metyloparaben i propyloparaben jako tzw. GRAS (Generally Recognized as Safe) substancje uznane za bezpieczne do stosowania w żywności. DONORY FORMALDEHYDU Pierwszą grupę substancji konserwujących stosowaną w przemyśle kosmetycznym stanowiły tzw. Tabela 1. Ogólna charakterystyka drobnoustrojów spotykanych w zainfekowanych kosmetykach Grzyby Drożdże Bakterie Temperatura C C C sprzyjająca rozwojowi Preferowane składniki odżywcze Skrobia i inne składniki pochodzenia roślinnego Cukry i inne składniki pochodzenia roślinnego Białka, aminokwasy i inne składniki pochodzenia zwierzęcego Optymalne ph kwaśne kwaśne Słabo kwaśne i słabo zasadowe Warunki tlenowe/beztlenowe tlenowe Tlenowe/beztlenowe Najczęściej tlenowe, czasami beztlenowe Produkty przemiany materii kwasy Alkohole, kwasy, dwutlenek węgla Aminy, dwutlenek węgla Gatunki najczęściej spotykane w zainfekowanych kosmetykach Penicillium Aspergillus Rhisopus Saccharomyces Candida albicans Bacillus subtilis Staphylococcus aureus Escherichia coli Pseudomonas aeruginosa 9

10 Laborant Nr 6/2013 donory formaldehydu. Pochodne formaldehydu w kosmetykach to m.in.: 2-Bromo-2-Nitropropane-1,3-Diol; Diazolidinyl Urea; Imidazolidinyl Urea; DMDM Hydantoin, Quaternium 15. Związki te należą do donorów formaldehydu ponieważ w miarę upływu czasu mogą uwalniać silnie toksyczny i alergenny formaldehyd. Związek ten łatwo reaguje z grupami aminowymi i amidowymi białek bakteryjnych, tworząc w ten sposób mostki metylenowe między łańcuchami peptydowymi. Prowadzi to do obkurczania błon komórkowych oraz wzrostu ciśnienia wewnątrzkomórkowego co w konsekwencji powoduje destrukcję komórki patogenu. Formaldehyd hamuje aktywność wydzielniczą gruczołów potowych, dlatego stosowany jest głównie w preparatach dezodorujących. Aktywność przeciwdrobnoustrojową wykazuje w zakresie ph od 3 do 9. Grupa tych związków odpowiedzialna jest za podrażnienia i uczulenia skóry. Na szczególną uwagę w tej grupie zasługuje popularny w latach 70-tych: 2-Bromo-2-Nitropropane-1,3-Diol, występujący pod nazwami handlowymi Bronopol, Gropol. Stosowany w połączeniu z parabenami wykazuje skuteczne działanie w stosunku do opornych szczepów z rodzaju Pseudomonas. Jednak ze względu na jego silne toksyczne i drażniące właściwości zaprzestano jego stosowania jako środka konserwującego. Kolejnym popularnym konserwantem jest mieszanina metylochloroizotiazoliny (MCI) i metyloizotiazoliny (MI) występująca głównie w szamponach i emulsjach. Układ ten wykazuje stosunkowo wysoki procent uczuleń w stosunku do częstości stosowania i dopuszczony jest do stosowania w maksymalnym stężeniu 0,1%. Do grupy tych związków należy też Kathon CG - wodny roztwór mieszaniny MCI i MI stabilizowany azotanem magnezu, wykazujący efektywne działanie przeciwdrobnoustrojowe w niskim zakresie stężeń (0,02 0,1 %). POCHODNE FENOLU Głównym przedstawicielem tej grupy konserwantów jest triclosan, syntetyczny związek o szerokim działaniu przeciwdrobnoustrojowym. Wykazuje działanie bakteriostatyczne (w wyższych stężeniach nawet bakteriobójcze), przeciwgrzybicze, a w niektórych przypadkach także przeciwwirusowe. Receptura preparatywna została opracowana w latach 60-tych XX wieku, a od początku lat 70-tych jest wykorzystywany jako skuteczny konserwant w kosmetykach, produktach do dezynfekcji, a także w wyrobach chemii gospodarczej w celu zapewnienia działania antyseptycznego. Triclosan skutecznie zapobiega nadmiernemu rozwojowi bakterii na skórze ludzkiej, zmniejsza ryzyko infekcji, zapobiega przykremu zapachowi, chroni przed infekcjami po zabiegach dentystycznych, stanowi więc dodatek preparatów do higieny jamy ustnej, mydeł i dezodorantów. Stężenie triclosanu oraz warunki jego stosowania w kosmetykach są w krajach Unii Europejskiej regulowane Dyrektywą Kosmetyczną 76/768/EEC (Aneks VI), a w prawie polskim Rozporządzeniem Ministra Zdrowia, zgodnie z którymi może być on stosowany w produktach kosmetycznych w stężeniu nie przekraczającym 0,3%. Zgodnie z opiniami Komitetu ds. Produktów Konsumenckich stosowanie triclosanu w kosmetykach w dopuszczalnym dotychczas zakresie stężeń jest bezpieczne i nie stanowi ryzyka dla zdrowia konsumentów. METALOORGANICZNE ZWIĄZKI ORGANICZNE Ważną grupą środków konserwujących są metaloorganiczne związki organiczne wykazujące efektywne działanie wobec szerokiego spectrum drobnoustrojów. Tiomersal jest środkiem zawierającym w swej budowie związki rtęci (sól sodowa kwasu etylortęciotiosalicylowego), które nadają mu wysoce toksyczne właściwości. Charakteryzuje go wysoka aktywność przeciwdrobnoustrojowa przy jednoczesnym braku działania drażniącego nawet na błony śluzowe. Tiomersal wzbudza wiele kontrowersji jako substancja konserwująca używana w starszych typach szczepionek (choć nadal występuje w niektórych szczepionkach dla dzieci), niektórych maściach i innych postaciach leku. Stosowany jest także jako środek konserwujący w produkcji kosmetyków 10

11 kolorowych do oczu. Istnieją doniesienia literaturowe, które wskazują tiomersal jako czynnik wywołujący alergię kontaktową u około 18% młodzieży. KONSERWANTY W PRODUKTACH NATURALNYCH Podobnie jak w przypadku wszystkich produktów konsumenckich tak i na rynku kosmetyków pojawił się nowy trend na tzw. produkty naturalne, organiczne, a nawet bez chemii. Tendencja ta opiera się na przekonaniu użytkowników, że substancje naturalne o określonej czystości mikrobiologicznej są bezpieczniejsze od syntetycznych substancji chemicznych. Do tego typu preparatów została opracowana ograniczona lista dopuszczonych konserwantów. Należą do nich: alkohol benzylowy, kwasy: dehydrooctowy, benzoesowy, salicylowy, soborowy oraz ich pochodne. Wyniki badań wskazują jednak, że związki uznane za bezpieczne: kwas benzoesowy, alkohol benzylowy lub benzoesan sodu także są przyczyną alergii kontaktowych. Reklama Czy to znaczy, że kosmetyki nie są dla nas bezpieczne? Aby naturalny kosmetyk pozostał bezpieczny, wymaga zastosowania środka konserwującego pochodzenia naturalnego. Mimo, że takie związki istnieją (kwasy, aldehyd mrówkowy) to na skalę przemysłową otrzymywane są na drodze syntezy chemicznej, żaden z nich nie jest oczyszczonym produktem pochodzenia naturalnego. Przemysł kosmetyczny coraz częściej wykorzystuje związki, które oprócz swoich głównych właściwości wykazują aktywność przeciwdrobnoustrojową. Częstą praktyką w przemyśle naturalnych kosmetyków jest wykorzystanie przeciwdrobnoustrojowych właściwości olejków eterycznych pochodzenia roślinnego. Wonne ekstrakty roślinne 11

12 Laborant Nr 6/2013 jako podstawowe składniki zapachowe kosmetyków okazały się skuteczne w wspomaganiu konserwacji kosmetyków. W zależności od zastosowanego stężenia mogą one zastępować lub poprzez działanie synergiczne ograniczać użycie zawartości konserwantów syntetycznych. Mieszaniny ekstraktów roślinnych m.in. z tymianku (Thymus Vulgaris), lawendy (Lavandula Augustifolia), cynamonu (Cinnamomum Zeylanicum Bark), rozmarynu (Rosmarinus Officinalis), oliwki (Olea Europaea), oregano (Origanum Vulgare), mięty (Mentha Piperita) w odpowiednim stężeniu (0,5 2,5%) wykazują efektywne działanie przeciwdrobnoustrojowe. Znamy szereg ekstraktów roślinnych i olejków eterycznych posiadających antybakteryjne właściwości ale ocena ich toksyczności nie jest jeszcze w pełni oznaczona. Poza tym w większości przypadków mają one intensywny zapach, barwę i ich pozyskanie jest znacznie droższe niż produkcja syntetycznych środków konserwujących. Jednakże ze względu na naturalne pochodzenie stanowią coraz bardziej cenioną grupą związków w produkcji,,naturalnych kosmetyków. Nowością na rynku kosmetycznym są nowoczesne preparaty zawierające nanocząstki srebra. Ze względu na swój rozmiar i co za tym idzie większą powierzchnię czynną, cechują się wyższą aktywnością biologiczną i chemiczną. Silne właściwości bakteriobójcze nanosrebra przy niskich stężeniach wskazują na potencjalne zastosowanie ich jako środków konserwujących w przemyśle. PEPTYDY AMP Nową alternatywą dla konwencjonalnych konserwantów jest zastosowanie syntetycznych peptydów przeciwdrobnoustrojowych (AMP). AMP są produkowane przez organizmy eukariotyczne celem ochrony przed patogenami. Wykazują właściwości przeciwdrobnoustrojowe wobec szerokiego spektrum mikroorganizmów, a mechanizm działania oparty na interakcjach z błoną komórkową pozwala spodziewać się niskiego ryzyka rozwoju oporności drobnoustrojów na te związki. Rola peptydów w wielu procesach fizjologicznych jest tematem badań wielu ośrodków naukowych, a obiecujące wyniki badań wskazują na możliwość wykorzystania tej grupy związków, jako potencjalnych aktywnych składników w kosmetykach. Konserwanty obok związków zapachowych zaliczane są do najbardziej kontrowersyjnych surowców kosmetycznych, gdyż są przyczyną najczęściej pojawiających się alergii u ich użytkowników. Stanowią poważny problem szczególnie dla osób o wrażliwej skórze, podatnej na alergie. Wywołując reakcje alergiczne prowadzą do przesuszenia i złuszczania naskórka oraz zmian atopowych skóry. Jednak ryzyko użycia kosmetyku zakażonego może prowadzić do dużo poważniejszych komplikacji, niż te wywołane negatywną reakcją na konserwant. Eliminacja konserwantów w przemyśle kosmetycznym nie jest więc zasadna. Ośrodki badawczo rozwojowe firm kosmetycznych opracowują nowe receptury z uwzględnieniem konieczności ograniczenia zawartości środków konserwujących do minimum, szczególnie w preparatach mających kontakt z błoną śluzową (np.: środki pielęgnacji okolic oczu). Z tego samego powodu nieustannie poszukuje się układów alternatywnych dla konserwantów syntetycznych. UWAGA! Stosowanie konserwantów jest regulowane ustawowo w większości krajów, a na terenie całej UE jednym, wspólnym rozporządzeniem, bez różnic pomiędzy poszczególnymi państwami. Określone są zarówno rodzaje substancji konserwujących dopuszczonych do stosowania w produktach kosmetycznych, jak też zakres ich bezpiecznych stężeń. Przestrzeganie dobrych praktyk w zakresie produkcji zapewnia ochronę kosmetyków od skażenia mikrobiologicznego przy zachowaniu bezpieczeństwa dla konsumenta. Należy pamiętać, że informacja na opakowaniu kosmetyku iż nie zawiera on konserwantów oznacza, że w jego składzie nie ma żadnego składnika znajdującego się w wykazie substancji konserwujących dopuszczonych w danym kraju do stosowania. Jeżeli kosmetyk zawiera składniki, których podstawowym zadaniem nie jest konserwowanie, a które dodatkowo wykazują takie właściwości, działanie to nie musi być deklarowane. 12

13

14 Laborant Nr 6/2013 Kolagen czy peptydy - zadanie dla współczesnej kosmetologii Beata Łubkowska Pracownia Chemii Polipeptydów, Uniwersytet Gdański Kosmetologia to dziedzina nauki, która w ostatnich latach wykazuje bardzo dynamiczny rozwój, zarówno w zakresie procesów biotechnologicznych, jak również wprowadzania coraz nowszych i bardziej skutecznych składników aktywnych kosmetyków. Do niedawna w kosmetyce popularnie stosowano polipeptydy, takie jak: hydrolizaty kolagenu oraz elastyny, które mają znane i wielokrotnie potwierdzone działania pielęgnacyjne [1]. Dużym jednak osiągnięciem w zakresie regulacji procesów komórkowych stało się wprowadzenie na polski rynek peptydów syntetycznych o małej masie molowej, działających aktywnie na komórki skóry. W wielu instytutach naukowo-badawczych na świecie opracowano sekwencje peptydów mających m.in. istotny wpływ na funkcje komórkowe fibroblastów. Z uwagi na ich istotny wpływ na funkcjonowanie skóry, zauważa się coraz większe zapotrzebowanie zarówno na naturalne, jak i syntetyczne oligo- oraz polipeptydy. Celem niniejszej pracy jest przedstawienie aktualnego stanu wiedzy na temat zastosowania kolagenu oraz niskocząsteczkowych peptydów syntetycznych w kosmetologii. 14

15 Kolagen Kolagen to strukturalne białko zewnątrzkomórkowe, stanowiące niemal 1/3 całkowitej masy białka w organizmie ludzkim. Jest to podstawowy składnik włóknistej tkanki łącznej, gdzie występuje w połączeniu z innymi białkami strukturalnymi (elastyną) i mukopolisacharydami (kwasem hialuronowym) [2,3]. Ze względu na swoje własności biologiczne oraz nietoksyczność, kolagen jest powszechnie stosowany jako biomateriał w farmacji oraz medycynie. Preparaty kolagenowe stosowane do celów kosmetycznych lub estetycznych stanowią grupę wypełniaczy tkankowych stosowanych w postaci iniekcji, suplementów oraz hydrolizatów stosowanych doustnie, a także preparatów do aplikowania na skórę w postaci kremów, żeli czy też masek [4]. Za najcenniejszy dla kosmetyki uważa się kolagen III, znany również jako kolagen natywny lub tropokolagen, będący rozpuszczalną w wodzie frakcją kolagenu tkanki łącznej, uzyskany ze skóry bardzo młodych cieląt metodą ekstrakcji enzymatycznej [5]. Kolagen jest doskonałym środkiem filmotwórczym, charakteryzującym się doskonałymi własnościami błonotwórczymi, a przy tym niewielką lepkością. Ze względu na wysoką masę cząsteczkową kolagen nie ma możliwości penetrowania przez naskórek, działa na powierzchni skóry ograniczając transepidermalną utratę wody poprzez tworzenie hydrofilowego filmu, bądź też wywierając działanie ochronne poprzez częściowe niwelowanie działania anionowych środków powierzchniowo czynnych. Mimo wielu zalet kolagenu, jako humektanty znacznie częściej stosowane są: gliceryny bądź glikole propylenowe [6]. Obecnie kolagen wykorzystuje się głównie w zabiegach modelowania struktury skóry. W ostatnich 30 latach nastąpiła znaczna ewolucja w produkcji preparatów zawierających kolagen - od preparatów zwierzęcych (bydlęcych), poprzez preparaty pochodzące od zmarłych dawców, kolageny uzyskiwane z hodowli ludzkich fibroblastów, aż po preparaty zawierające autologiczny kolagen. Nowsze badania pokazują, że preparatom kolagenowym brakuje aktywności regeneracyjnej lub biologicznej w odniesieniu do skóry, stąd też ich miejsce coraz częściej zastępują peptydy biologicznie czy- Reklama PEPTYDY.PL ZAOPATRUJEMY LABORATORIA PEPTYDOWE Naczynka do syntezy peptydów ze szkła oraz tworzyw sztucznych Naczynka do syntezy peptydów ze szkła oraz tworzyw sztucznych Przenośne dygestoria zapewniające bezpieczeństwo pracy Wysokiej jakości odczynniki do syntezy peptydów w najniższych cenach w Polsce! Dedykowane wytrząsarki laboratoryjne do syntezy na nośniku stałym Oprogramowanie komputerowe projektujące i wspomagające syntezę peptydów 15

16 Laborant Nr 6/2013 nne [7]. Szereg badań prowadzonych in vitro, a także in vivo wskazuje na aktywne działania peptydów już w naskórku, gdzie wpływają na aktywność komórek skóry m.in.: keratynocytów oraz melanocytów, przy czym kierunek i mechanizm działania są uzależnione od ich struktury [8]. Peptydy Peptydy to związki organiczne zbudowane z co najmniej dwóch reszt aminokwasowych połączonych wiązaniem peptydowym [9]. Pierwsze korzyści ze stosowania peptydów na skórę odkryto już w roku 1930, podczas badań wpływu ekstraktów drożdżowych na procesy gojenia się ran [10]. Zauważono wówczas, że związki te wytwarzają korzystne efekty poprzez działanie na komórki skóry, a w szczególności na fibroblasty [11,12-14]. W postępie technologicznym, ze sfermentowanego gatunku drożdży Sachcaromyces cerevisiae, wyodrębniono i zidentyfikowano ponad 500 frakcji protein [15]. Dzięki tym badaniom odkryto, że peptydy o niskiej masie molowej są enzymatycznymi katalizatorami wzrostu drożdży. Działanie lecznicze mogło być teoretycznie wywołane poprzez regulację komórkowych czynników wzrostu spowodowanych angiogenezą, pobudzanie granulacji tkanek i syntezę nowego kolagenu [11, 16]. Potencjał zwiększonej aktywności biologicznej peptydów w skórze właściwej szybko wykorzystano komercyjnie i rozpoczęto wprowadzanie wielu produktów w celu poprawy stanu starzejącej się skóry. Obecnie w kosmetologii znany jest podział peptydów na cztery podstawowe kategorie, według mechanizmu ich działania. Są to: peptydy sygnałowe, peptydowe inhibitory enzymów, peptydy neuroprzekaźników oraz peptydy transportujące [17]. Peptydy sygnałowe Peptydy sygnałowe to najczęściej fragmenty pochodzące z dekompozycji białek podporowych skóry. Są to związki syntetyczne o działaniu stymulującym, które dostarczone do żywych warstw skóry stanowią sygnał do biosyntezy nowych składników, takich jak: kolagen, kwas hialuronowy, elastyna i fibronektyna [18]. Pierwsze publikacje opisywały badania in vitro na liniach komórkowych i głównie dotyczyły wzmożonej syntezy kolagenu przez fibroblasty, a także wzrostu proliferacji komórek skóry. Jako efekt pośredni opisywano także wzrost poziomu nawilżenia skóry. Obecnie jest to najszerzej opisywana grupa wśród peptydów biomimetycznych stosowanych w kosmetologii. Najbardziej znanym i stosowanym peptydem sygnałowym w kosmetyce jest modyfikowany kwasem palmitynowym pentapeptyd o nazwie handlowej Matrixyl oraz sekwencji aminokwasowej: Lys-Thr-Thr-Lys-Ser (rys. 1). Rysunek 1. Chemiczna struktura peptydu KTTKS [19] Peptydowe inhibitory enzymów Stanowią grupę związków pochodzenia naturalnego, do których należą zarówno proteiny roślinne (soja, pszenica, ryż, kukurydza, migdał) oraz białka pochodzenia zwierzęcego (kazeiny, globuliny). Ich rola polega na hamowaniu działania enzymów biorących udział w procesach metabolicznych skóry [17]. Najczęściej są one stosowane w kosmeceutykach, preparatach nawilżających oraz niwelujących szkodliwe działanie promieni ultrafioletowych. Peptydy rozkurczające Inhibitory neurotransmiterów rozkurczają mięśnie twarzy odpowiadające za powstanie tzw. zmarszczek mimicznych. Ich specyficzna aktywność polega na blokowaniu przepływu impulsów wysyłanych z komórek nerwowych do komórek mięśni. Preparaty zawierające neuropeptydy nie służą do iniekcji podskórnych, jednakże są stosowane w okolicach zmarszczek [18]. Peptydy transportujące Peptydy nośnikowe zdolne są do tworzenia kompleksów m.in. z jonami miedzi (II) oraz ich transportu w głąb skóry [20]. Składniki te pobudzają 16

17 fibroblasty do syntezy białek podporowych skóry, co prowadzi do regeneracji, poprawy jędrności skóry oraz spłycenia drobnych zmarszczek. Podsumowanie W dotychczas opublikowanych badaniach naukowych, dotyczących roli oligo- oraz polipeptydów otrzymywanych na drodze chemicznej syntezy, przeprowadzonych in vitro oraz in vivo, wykazano, iż związki te są dobrze tolerowane przez skórę i mogą działać przeciwstarzeniowo. Stosowanie na skórę preparatów z kolagenem wskazuje na zmniejszenie aktywności enzymów odpowiadających za jego degradację, co może korzystnie wpływać na opóźnienie efektów chronologicznego starzenia się skóry. Niedawno przeprowadzone badania in vitro potwierdzają, że preparaty kolagenowe mogą mieć zdolność przenikania w głąb naskórka, jeśli podawane są w postaci liposomalnej. Wówczas mogą przenikać głębiej, aż do skóry właściwej i wiązać się tam z innymi elementami jej struktury. Przede wszystkim z nierozpuszczalnymi frakcjami włók- nistych białek, by w istotny sposób wpłynąć na zatrzymywanie wilgoci w przestrzeniach międzykomórkowych skóry właściwej [21]. Peptydy natomiast posiadają zdolność do hamowania impulsów nerwowo-mięśniowych, stymulacji komórek skóry do produkcji kolagenu i elastyny, a także dostarczania skórze niezbędnych jonów. Peptydy kosmetyczne stymulują naturalne procesy fizjologiczne w skórze, są aktywne w niewielkich stężeniach i spełniają światowe wymagania stawiane komponentom kosmetycznym, takie jak: doskonała czystość chemiczna i mikrobiologiczna oraz stabilność [22]. Ponadto, peptydy przeznaczone do zastosowania kosmetycznego nie wymagają zamykania ich w nośnikach transdermalnych, co znacznie zwiększa ich przewagę nad dużymi makromolekułami. Piśmiennictwo do niniejszego artykułu dostępne jest na stronie: Reklama.pl Niezależne opinie i TESTY odczynników oraz sprzętów laboratoryjnych Internetowa baza KALKULATORÓW laboratoryjnych Prezentacja NOWOŚCI produktowych Aktualności, artykuły, doniesienia branżowe Bio-Tech Media Sp. z o.o. 17

18 Laborant Nr 6/2013 Kosmeceutyki Wojciech Kamysz Gdański Uniwersytet Medyczny Zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1223/2009 kosmetykiem jest każda substancja lub ich mieszanina przeznaczona do kontaktu z zewnętrznymi częściami ciała ludzkiego (naskórkiem, owłosieniem, paznokciami, wargami oraz zewnętrznymi narządami płciowymi) lub z zębami oraz błonami śluzowymi jamy ustnej, którego wyłącznym lub głównym celem jest utrzymywanie ich w czystości, perfumowanie, zmiana ich wyglądu, ochrona, utrzymywanie w dobrej kondycji lub korygowanie zapachu ciała. Kosmetyki można więc wcierać, nakładać, rozpryskiwać na dowolną część ciała, jednak zawarte w nich związki chemiczne nie powinny ingerować w strukturę i procesy metaboliczne zachodzące w skórze. W odróżnieniu od kosmetyków, lekiem, zgodnie z prawem farmaceutycznym, jest substancja lub mieszanina substancji przeznaczona do zapobiegania lub leczenia chorób występujących u ludzi lub zwierząt, lub podawania człowiekowi lub zwierzęciu w celu postawienia diagnozy lub w celu przywrócenia, poprawienia lub modyfikacji fizjologicznych funkcji organizmu ludzkiego lub zwierzęcego. Leki mogą zmieniać stan funkcjonalny komórek organizmu, m.in. komórek skóry. 18

19 UŻYWANE ZESTAWY HPLC Z GWARANCJĄ Używane zestawy HPLC oferowane w sklepie internetowym HPLC.COM.PL to doskonały wybór zarówno dla firm jak i instytucji naukowych oraz uczelni. Izokratyczne oraz gradientowe Analityczne oraz preparatywne Większość dostępna w 24 godziny Gotowe do pracy zaraz po zakupie Gwarancja od HPLC.COM.PL Akcesoria gratis Nasz bestseller Beckman System Gold Kompletny zestaw HPLC analityczny, gradientowy Przepływ w zakresie 0,01-10 ml/min Detektor UV-VIs Oprogramowanie sterujące LP-chrom W zestawie dozownik, kolumna analityczna i rezerwuary eluentów Cena: PLN W OFERCIE TAKŻE UŻYWANE KOMPONENTY HPLC ZNANYCH FIRM Autosamplery Detektory Pompy Mieszalniki Inny sprzęt UNIWERSALNE OPROGRAMOWANIE CHROMATOGRAFICZNE LP-chrom chromatography software LP-chrom to prosty program do rejestrowania widma i sterowania systemami HPLC Najważniejsze zalety programu LP-chrom to: Zbieranie danych z dowolnego urządzenia wyposażonego w wyjście napięciowe Steruje systemami HPLC znanych firm Jest łatwy w obsłudze, szybki do opanowania Pozwala łączyć komponenty różnych firm Niewielkich rozmiarów przetwornik zasilany z portu USB Clarity chromatography software Clarity jest zaawansowanym oprogramowaniem chromatograficznym z opcjonalnymi modułami do zbierania i przetwarzania danych oraz z możliwością sterowania urządzeniami chromatograficznymi. Ze względu na zastosowane interfejsy do zbierania danych (przejściówki A/D, LAN, USB, RS232), możliwe jest podłączenie Clarity praktyczne do każdego systemu chromatograficznego Oprogramowanie dostępne także w wersji Lite Cena na zapytanie (zależna od konfiguracji oraz kursu euro) Od PLN

20 Laborant Nr 6/2013 Ponad 25 lat temu, amerykański dermatolog, dr Albert M. Kligman zdefiniował i wprowadził pojęcie jeszcze jednej grupy produktów, tzw. kosmeceutyków środków kosmetycznych o działaniu leczniczym, tj. preparatów o działaniu pielęgnacyjno-leczniczym, które oprócz właściwości pielęgnacyjnych i upiększających wykazują również zdolność wpływania na procesy fizjologiczne zachodzące w skórze oraz wspomagają leczenie niektórych dermatoz. Kosmeceutyki należy więc umieścić pomiędzy kosmetykami a lekami. Nie są one typowymi lekami, nie można o nich jednak też powiedzieć, że są typowymi kosmetykami. Porównanie właściwości kosmetyków, kosmeceutyków i leków przedstawia Tabela 1. Kosmeceutyki działają znacznie silniej niż kosmetyki. Mogą sprawić np.; że fibroblasty zwiększą produkcję młodych włókien elastycznych, zmniejszą się zmarszczki, znikną niektóre przebarwienia, unormuje się praca gruczołów łojowych lub zwiększy żywotność komórek skóry. Preparaty te pielęgnują, stymulują regenerację, zwiększają odporność skóry, opóźniają procesy starzenia. Mają szczególne znaczenie w redukcji defektów skóry, takich jak zmarszczki, cellulit, hiperpigmentacje, zaskórniki czy rozstępy. Są zalecane jako uzupełnienie zabiegów medycyny estetycznej, wzmacniają i przedłużają ich efekty, stosuje się je również jako uzupełnienie mezoterapii, terapii laserowych czy peelingów. Efektywność kosmeceutyku jest uwarunkowana z jednej strony rodzajem zastosowanej substancji czynnej, z drugiej strony jej odpowiednim, często wysokim, wyższym niż w kosmetyku, stężeniem. Kosmeceutyku nie należy jednak traktować jako leku, choć należy zawsze stosować konkretny preparat wg zaleceń i na określone dolegliwości. Głównymi składnikami aktywnymi kosmeceutyków są: Witaminy np.: witamina A, E, C, B. Wykazują skuteczność w zwalczaniu objawów trądziku, uszkodzeń słonecznych skóry i łuszczycy, działają przeciwzapalnie, przeciwbakteryjnie i przeciwłojotokowo. Oddziałują w skórze ludzkiej fotochronnie i antyoksydacyjnie, mogą powodować zwiększenie wytwarzania kolagenu, zapobiegać starzeniu się skóry, zmniejszać jej szorstkość i zwiększać elastyczność. Antyoksydanty np.: koenzym Q10, kwas α-lipopnowy, izoflawony roślinne. Stosowane miejscowo mogą zatrzymywać procesy starzenia się skóry, zmniejszać jej szorstkość, redukować plamki, bruzdy i głębokość zmarszczek. Mogą również powodować wzrost odporności skóry na czynniki zewnętrzne, redukować i zmniejszać obrzęk i rumień, zapobiegać i redukować istniejące zmarszczki wywołane promieniowaniem UV, wzmacniać skórę i jej elastyczność, zwiększać nawilżenie. Kwasy octowe (hydroksykwasy) np.: kwas migdałowy, kwas mlekowy, kwas jabłkowy, kwas cytrynowy, kwas winowy, kwas glikolowy. Są składnikami kosmeceutyków leczących trądzik i blizny potrądzikowe, złuszczają warstwę rogową, odblokowują ujścia gruczołów łojowych i regulują wydzielanie sebum. Ponadto, pielęgnują cerę dojrzałą i zniszczoną nadmiernym promieniowaniem UV niwelują plamy pigmentacyjne, rozjaśniają i wybielają przebarwienia oraz stymulują syntezę kolagenu i elastyny. Tabela 1. Porównanie właściwości kosmetyków, kosmeceutyków i leków 2 Kosmetyk Kosmeceutyk Lek Aktywność farmakologiczna Efektywność w dermatozach - (+) + Efektywność w kosmetologicznych defektach skóry - + (+) Objawy uboczne - (+) + 20

Nanocząstki metali w kosmetyce

Nanocząstki metali w kosmetyce IKiP P anocząstki metali w kosmetyce Elżbieta Sikora IChiT, Politechnika Krakowska Projektu nr PIG.01.01.02-12-028/09 unkcjonalne nano i mikrocząstki - synteza oraz zastosowania w innowacyjnych materiałach

Bardziej szczegółowo

BIOTECHNOLOGIA W KOSMETOLOGII SŁAWOMIR WIERZBA

BIOTECHNOLOGIA W KOSMETOLOGII SŁAWOMIR WIERZBA BIOTECHNOLOGIA W KOSMETOLOGII SŁAWOMIR WIERZBA TREŚĆ WYKŁADÓW Budowa i biologia skóry. Typy skóry. Funkcje skóry. Układ odpornościowy skóry. Starzenie się skóry. Przenikanie przez skórę. Absorpcja skórna.

Bardziej szczegółowo

Pielęgnacja cery dojrzałej 60+

Pielęgnacja cery dojrzałej 60+ Przyczyny starzenia się skóry oraz sposób pielęgnacji cery dojrzałej. Pielęgnacja cery dojrzałej 60+ JAK DBAĆ O SKÓRĘ PO SZEŚĆDZIESIĄTCE! Eliza Modzelewska 1 S t r o n a Przyczyny starzenia się sko ry

Bardziej szczegółowo

Soki 100% naturalne MALINA ARONIA

Soki 100% naturalne MALINA ARONIA Soki 100% naturalne MALINA Sok z malin 100 % jest doskonałym uzupełnieniem codziennej diety. Zawiera bogactwo witamin: C, E, B1, B2, B6, PP oraz minerały: magnez, potas, wapń i żelazo. W jego składzie

Bardziej szczegółowo

Koniec z przebarwieniami i piegami

Koniec z przebarwieniami i piegami INFORMACJA PRASOWA Warszawa, 24.09.2009 r. Koniec z przebarwieniami i piegami Koniec lata to czas, kiedy wiele osób rozpoczyna proces pozbycia się przebarwień będących efektem zbyt intensywnego korzystania

Bardziej szczegółowo

Nawilżanie, to absolutna podstawa codziennej pielęgnacji, odpowiednio nawilżona skóra wolniej się starzeje i zachowuje zdrowy, promienny wygląd.

Nawilżanie, to absolutna podstawa codziennej pielęgnacji, odpowiednio nawilżona skóra wolniej się starzeje i zachowuje zdrowy, promienny wygląd. Nawilżanie, to absolutna podstawa codziennej pielęgnacji, odpowiednio nawilżona skóra wolniej się starzeje i zachowuje zdrowy, promienny wygląd. www.lakon-maski.pl Od wielu lat zajmujemy się dystrybucją

Bardziej szczegółowo

Inteligentna technologia przeciwzmarszczkowa

Inteligentna technologia przeciwzmarszczkowa Inteligentna technologia przeciwzmarszczkowa 2 przeciw oznakom starzenia Inteligentna koncepcja pielęgnacji skóry: możesz pozytywnie wpłynąć na przyszłość skóry. Innowacyjna technologia pielęgnacji skóry

Bardziej szczegółowo

Już dziś odkryj z nami swoje piękno!

Już dziś odkryj z nami swoje piękno! Zespół Salonu Kosmetycznego Teresa przygotował dla wszystkich stałych i nowych Klientek i Klientów najskuteczniejsze zabiegi pielęgnacyjne, które są obecne na rynku kosmetologicznym w atrakcyjnych pakietach

Bardziej szczegółowo

Yasumi Hydrating nowa linia kosmetyków nawilżających

Yasumi Hydrating nowa linia kosmetyków nawilżających Yasumi Hydrating nowa linia kosmetyków nawilżających FACIAL TONER - nawilżający tonik do twarzy Delikatny tonik przeznaczony do każdego rodzaju cery. Zawiera naturalną betainę, która chroni błonę komórkową

Bardziej szczegółowo

Active SERUM 3 KROKI KOMPLEKSOWEJ PIELĘGNACJI SKÓRY

Active SERUM 3 KROKI KOMPLEKSOWEJ PIELĘGNACJI SKÓRY L biotica Active SERUM efektywne serum o działaniu przeciwzmarszczkowym i liftingującym, z wysoką zawartością składników aktywnych, ukierunkowane na zatrzymanie procesu starzenia się skóry, intensywną

Bardziej szczegółowo

Żel antycellulitowy ŻEL ANTYCELLULITOWY. Czym jest cellulit? INFORMACJE OGÓLNE

Żel antycellulitowy ŻEL ANTYCELLULITOWY. Czym jest cellulit? INFORMACJE OGÓLNE Czym jest cellulit? cellulit= skórka pomarańczowa = nierównomierne rozmieszczenie tkanki tłuszczowej, wody i produktów przemiany materii w tkankach skóry, widoczne wgłębienia i guzkowatość skóry, występująca

Bardziej szczegółowo

Power Duo Koktajl nawilżająco-lipidowy

Power Duo Koktajl nawilżająco-lipidowy Power Duo Koktajl nawilżająco-lipidowy Prosty i czysty powrót do źródeł pielęgnacji! Nowoczesny koktajl pielęgnacyjny bogaty w cenne witaminy i składniki odżywcze. Gruntowna pielęgnacja oparta na podstawowych

Bardziej szczegółowo

BIOTECHNOLOGIA W KOSMETOLOGII SŁAWOMIR WIERZBA

BIOTECHNOLOGIA W KOSMETOLOGII SŁAWOMIR WIERZBA BIOTECHNOLOGIA W KOSMETOLOGII SŁAWOMIR WIERZBA TREŚĆ WYKŁADÓW Budowa i biologia skóry. Typy skóry. Funkcje skóry. Układ odpornościowy skóry. Starzenie się skóry. Przenikanie przez skórę. Absorpcja skórna.

Bardziej szczegółowo

CIAŁO I ZDROWIE WSZECHŚWIAT KOMÓREK

CIAŁO I ZDROWIE WSZECHŚWIAT KOMÓREK CIAŁ I ZDRWIE WSZECHŚWIAT KMÓREK RGANIZM RGANY TKANKA SKŁADNIKI DŻYWCZE x x KMÓRKA x FUNDAMENT ZDRWEG ŻYCIA x PRZEMIANA MATERII WSZECHŚWIAT KMÓREK Komórki są budulcem wszystkich żywych istot, również nasze

Bardziej szczegółowo

WYBRANE ZABIEGI ZŁUSZCZANIA NASKÓRKA I ZWIAZANE Z NIMI NIEBEZPIECZEŃSTWA

WYBRANE ZABIEGI ZŁUSZCZANIA NASKÓRKA I ZWIAZANE Z NIMI NIEBEZPIECZEŃSTWA WYBRANE ZABIEGI ZŁUSZCZANIA NASKÓRKA I ZWIAZANE Z NIMI NIEBEZPIECZEŃSTWA KTÓRA PROCEDURA KOSMETYCZNA JEST NAJCZĘŚCIEJ STOSOWANA WSPÓŁCZEŚNIE? Peeling chemiczny najczęściej stosowana procedura medycznokosmetyczna

Bardziej szczegółowo

PLAN PREZENTACJI: Właściwości fizykochemiczne kwasu migdałowego. Otrzymywanie. Działanie. Zastosowanie kwasu w medycynie i produktach kosmetycznych

PLAN PREZENTACJI: Właściwości fizykochemiczne kwasu migdałowego. Otrzymywanie. Działanie. Zastosowanie kwasu w medycynie i produktach kosmetycznych KWAS MIGDAŁOWY PLAN PREZENTACJI: Właściwości fizykochemiczne kwasu migdałowego Otrzymywanie Działanie Zastosowanie kwasu w medycynie i produktach kosmetycznych CHARAKTERYSTYKA KWASU MIGDAŁOWEGO Odkryty

Bardziej szczegółowo

Specjalna Terapia Szyi i Dekoltu. DTS MG Co., Ltd.

Specjalna Terapia Szyi i Dekoltu. DTS MG Co., Ltd. Specjalna Terapia Szyi i Dekoltu DTS MG Co., Ltd. Objawy starzenia się skóry szyi i dekoltu Podwójny podbródek Głębokie zmarszczki Pigmentacja Fotostarzenie Odwodnienie i suchość Powody starzenia się okolic

Bardziej szczegółowo

Ochronna warstwa hydrolipidowa... 1

Ochronna warstwa hydrolipidowa... 1 V Przedmowa do wydania polskiego IX 1 Typ i stan skóry 1 Ochronna warstwa hydrolipidowa........................... 1 1.1 Aktualny stan skóry................................... 1 Skóra normalna.........................................

Bardziej szczegółowo

Nanotechnologiczna fotokatalityczna powłoka NanoSterile z dwutlenkiem tytanu i srebrem

Nanotechnologiczna fotokatalityczna powłoka NanoSterile z dwutlenkiem tytanu i srebrem Nanotechnologiczna fotokatalityczna powłoka NanoSterile z dwutlenkiem tytanu i srebrem NanoSterile powłoka fotokatalityczna NanoSterile to bezbarwna i bezzapachowa nanotechnologiczna powłoka stworzona

Bardziej szczegółowo

BIOTECHNOLOGIA W KOSMETOLOGII SŁAWOMIR WIERZBA

BIOTECHNOLOGIA W KOSMETOLOGII SŁAWOMIR WIERZBA BIOTECHNOLOGIA W KOSMETOLOGII SŁAWOMIR WIERZBA TREŚĆ WYKŁADÓW Budowa i biologia skóry. Typy skóry. Funkcje skóry. Układ odpornościowy skóry. Przenikanie przez skórę. Absorpcja skórna. Systemy nośnikowe

Bardziej szczegółowo

INFORMACJE TECHNICZNE

INFORMACJE TECHNICZNE POLYSOL KP PLUS Mieszanka środków konserwujących do kosmetyków spłukiwalnych i niespłukiwalnych. INCI: Aqua, Potassium Sorbate, Glycerin, Polyglyceryl-4 Caprate, Sodium Lactate 1. Opis produktu POLYSOL

Bardziej szczegółowo

!!!!!!!!! www.bioiq.eu!

!!!!!!!!! www.bioiq.eu! Kosmetyki naturalne W Europie brakuje jednoznacznej, oficjalnej i obowiązującej regulacji prawnej dotyczącej kosmetyku naturalnego czy też ekologicznego, organicznego. Oczywiście produkty te muszą spełniać

Bardziej szczegółowo

Opisy zabiegów. Zabieg nawilżająco-liftujący z DNA na okolice oczu

Opisy zabiegów. Zabieg nawilżająco-liftujący z DNA na okolice oczu Opisy zabiegów Zabieg nawilżająco-liftujący z DNA na okolice oczu Zabieg polecany dla skóry przesuszonej, zwiotczałej, z objawami starzenia. Stosowany w przypadku opadających powiek i sińców pod oczami.

Bardziej szczegółowo

Bloker Starzenia Art&Diamonds

Bloker Starzenia Art&Diamonds 2016-06-28 16:40 www.artofbeauty.com.pl 1/8 Bloker Starzenia Art&Diamonds 10.08.2014 kosmetyki detaliczne Art&Diamonds to ekskluzywna seria innowacyjnych kosmetyków, stworzona przez specjalistów z różnych

Bardziej szczegółowo

EXFOLDERM KOSMETYKA. NOWA DZIEDZINA, która rozwiązuje konkretne problemy. Profesjonalna linia preparatów kosmetycznych zawierająca kwas glikolowy.

EXFOLDERM KOSMETYKA. NOWA DZIEDZINA, która rozwiązuje konkretne problemy. Profesjonalna linia preparatów kosmetycznych zawierająca kwas glikolowy. EXFOLDERM KOSMETYKA. NOWA DZIEDZINA, która rozwiązuje konkretne problemy. Profesjonalna linia preparatów kosmetycznych zawierająca kwas glikolowy. LINIA PROFESJONALNYCH PEELINGOW CHEMICZNYCH Glikolowe

Bardziej szczegółowo

Certyfikat Systemu Zarządzania Jakością PN EN ISO 9001-2009. . Śrem, dnia 26 maja 2014 r. Wykonawcy którzy pobrali SIWZ

Certyfikat Systemu Zarządzania Jakością PN EN ISO 9001-2009. . Śrem, dnia 26 maja 2014 r. Wykonawcy którzy pobrali SIWZ ZAKŁAD PIELĘGNACYJNO OPIEKUŃCZY Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej 63 100 ŚREM, ul. Promenada 7 tel. ( 0-61 ) 283-52-67, fax ( 0-61 ) 283-77-38 www.zpo.srem.com.pl zpo@post.pl Certyfikat Systemu

Bardziej szczegółowo

*ampułka wystarczy na ostrzyknięcie skóry twarzy, szyi, dekoltu. Jeśli zostanie preparatu, na życzenie klientki można wykonać mezoterpię skóry dłoni

*ampułka wystarczy na ostrzyknięcie skóry twarzy, szyi, dekoltu. Jeśli zostanie preparatu, na życzenie klientki można wykonać mezoterpię skóry dłoni BOGATA OFERTA KOKTAJLI DO MEZOTERAPII IGŁOWEJ Każda z ampułek ma swoje konkretne działanie: liftingujące, nawilżające, przeciwzmarszczkowe, modelujące sylwetkę. Produkty te wykonane w sposób szczególny,

Bardziej szczegółowo

Nowa linia YsthéAL: Działanie ukierunkowane na główną przyczynę starzenia się skóry.

Nowa linia YsthéAL: Działanie ukierunkowane na główną przyczynę starzenia się skóry. Milowy krok ku lepszemu zrozumieniu procesu starzenia się skóry. Laboratoria Dermatologiczne Avène przedstawiają najnowszą generację dermokosmetyków do pielęgnacji przeciwstarzeniowej, przedłużających

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 13 września 2002 r. o produktach biobójczych. (Dz. U. z dnia 21 października 2002 r.) [wyciąg] Rozdział 1.

USTAWA. z dnia 13 września 2002 r. o produktach biobójczych. (Dz. U. z dnia 21 października 2002 r.) [wyciąg] Rozdział 1. Dz.U.02.175.1433 z późn. zm. USTAWA z dnia 13 września 2002 r. o produktach biobójczych. (Dz. U. z dnia 21 października 2002 r.) [wyciąg] Rozdział 1 Przepisy ogólne Art. 1. 1. Ustawa określa warunki wprowadzania

Bardziej szczegółowo

PEELING PRZYSZŁOŚCI JUŻ ISTNIEJE

PEELING PRZYSZŁOŚCI JUŻ ISTNIEJE PEELING PRZYSZŁOŚCI JUŻ ISTNIEJE ENERPEEL Wyroby medyczne ENERPEEL opracowane zostały w oddziale TEBITECH firmy GENERAL TOPICS zajmującym się tworzeniem nowoczesnych rozwiązań w dziedzinach dermatologii

Bardziej szczegółowo

Nowoczesna pielęgnacja twarzy i ciała

Nowoczesna pielęgnacja twarzy i ciała K L E K C J A Nowoczesna pielęgnacja twarzy i ciała Aktywny beta-glukan Kosmetyki z kolekcji β-glucan ACTIVE stworzone zostały w oparciu o innowacyjny i naturalny składnik aktywny: beta-glukan z ziaren

Bardziej szczegółowo

Transdermalny system 4-Code-Repair

Transdermalny system 4-Code-Repair KREM Twarz, szyja, dekolt, okolice oczu, biust, dłonie. MASKA 1 raz w okolice oczu obrzęki skóra tłusta skóra mieszana forte skóra podrażniona skóra zwiotczała skóra wymagająca nawilżenia skóra wrażliwa

Bardziej szczegółowo

CENNIK BADAŃ 2015. Badania przyśpieszonego starzenia próbki i kompatybilności masy kosmetycznej z opakowaniem

CENNIK BADAŃ 2015. Badania przyśpieszonego starzenia próbki i kompatybilności masy kosmetycznej z opakowaniem Strona 1/8 Szanowni Państwo, Przedstawiamy Państwu ofertę naszej firmy dotyczącą wykonania pakietu badań niezbędnego do wprowadzenia na rynek europejski produktów kosmetycznych Nasze laboratoria dysponują

Bardziej szczegółowo

Nauczycielski plan dydaktyczny z chemii klasa: 1 LO, I ZS, 2 TA, 2 TŻ1, 2 TŻ2, 2 TŻR, 2 TI,2 TE1, 2 TE2, zakres podstawowy

Nauczycielski plan dydaktyczny z chemii klasa: 1 LO, I ZS, 2 TA, 2 TŻ1, 2 TŻ2, 2 TŻR, 2 TI,2 TE1, 2 TE2, zakres podstawowy Nauczycielski plan dydaktyczny z chemii klasa: 1 LO, I ZS, 2 TA, 2 TŻ1, 2 TŻ2, 2 TŻR, 2 TI,2 TE1, 2 TE2, zakres podstawowy Temat lekcji Treści nauczania 1. Zapoznanie z przedmiotowym systemem oceniania

Bardziej szczegółowo

SELMED - sklep z produktami Dr. Nona http://www.selmed.sklep.pl/ Cennik z dnia 2016-06-10. Wszystkie podane ceny są cenami brutto.

SELMED - sklep z produktami Dr. Nona http://www.selmed.sklep.pl/ Cennik z dnia 2016-06-10. Wszystkie podane ceny są cenami brutto. SELMED - sklep z produktami Dr. Nona http://www.selmed.sklep.pl/ Cennik z dnia 2016-06-10. Wszystkie podane ceny są cenami brutto. Dla mężczyzn Dezodorant męski "Admiral" - działa Dezodorant męski "Lord"

Bardziej szczegółowo

Kilka słów na temat trucizn nas otaczających

Kilka słów na temat trucizn nas otaczających Kilka słów na temat trucizn nas otaczających Tlumaczenie Aleksandra Maciejewska Co jadłeś dzisiaj na śniadanie? Czy miałeś miskę owoców lub inne zdrowe jedzenie? Ludzie stają się bardziej świadomi tego,

Bardziej szczegółowo

SYSTEM 4 THERAPEUTIC HAIR SPA

SYSTEM 4 THERAPEUTIC HAIR SPA SYSTEM 4 THERAPEUTIC HAIR SPA Wyjątkowa seria produktów rozwiązująca liczne problemy nękające skórę głowy: Łupież, świąd, zaczerwienienia, przesuszona skóra, nadmierne wydzielanie sebum, przedwczesne wypadanie

Bardziej szczegółowo

TAF TEMPERATURE ADAPTED FEEDS. - Odpowiednia pasza na daną porę roku TEMPERATURE ADAPTED FEEDS TM

TAF TEMPERATURE ADAPTED FEEDS. - Odpowiednia pasza na daną porę roku TEMPERATURE ADAPTED FEEDS TM TEMPERATURE ADAPTED FEEDS - Odpowiednia pasza na daną porę roku TEMPERATURE ADAPTED FEEDS - Odpowiednia pasza na daną porę roku Ryby to organizmy zmiennocieplne. Temperatura środowiska wpływa na pobieranie

Bardziej szczegółowo

Substancje powierzchniowo czynne 24.10.2013

Substancje powierzchniowo czynne 24.10.2013 Substancje powierzchniowo czynne 24.10.2013 Budowa spc (surfaktant, tensyd) - są to cząsteczki amfifilowe ogon część hydrofobowa zwykle długi łańcuch alifatyczny (węglowodorowy) głowa część hydrofilowa

Bardziej szczegółowo

Podstawa doboru preparatów dezynfekcyjnych ocena ich skuteczności działania

Podstawa doboru preparatów dezynfekcyjnych ocena ich skuteczności działania Ewa Röhm-Rodowald, Bożenna Jakimiak Podstawa doboru preparatów dezynfekcyjnych ocena ich skuteczności działania Zakład Zwalczania Skażeń Biologicznych Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego - Państwowego

Bardziej szczegółowo

Temat pracy: Algorytm wdrażania inwazyjnych i nieinwazyjnych metod odmładzających skórę twarzy

Temat pracy: Algorytm wdrażania inwazyjnych i nieinwazyjnych metod odmładzających skórę twarzy KRAKOWSKA WYŻSZA SZKOŁA PROMOCJI ZDROWIA z siedzibą w Krakowie Monika Ciesiółkiewicz PRACA DYPLOMOWA Temat pracy: Algorytm wdrażania inwazyjnych i nieinwazyjnych metod odmładzających skórę twarzy PROMOTOR

Bardziej szczegółowo

Świat masaży w Wetlinie

Świat masaży w Wetlinie Świat masaży w Wetlinie Oferta obowiązuje po wcześniejszym umówieniu Nasze masaże to połączenie relaksu i aromatów wśród gór, lasów, połonin. *** W świecie klasyki Masaż klasyczny częściowy i całego ciała

Bardziej szczegółowo

SLIMXL. Trójfazowy system odchudzania: oczyszcza organizm i redukuje wahania nastroju

SLIMXL. Trójfazowy system odchudzania: oczyszcza organizm i redukuje wahania nastroju SLIMXL Trójfazowy system odchudzania: oczyszcza organizm i redukuje wahania nastroju GRUPA DOCELOWA SlimXL to suplement diety przeznaczony dla kobiet: - z nadwagą i otyłością - które chcą tygodniowo zrzucić

Bardziej szczegółowo

BALSAM DO CIAŁA olej z pestek winogron & olejek lawendowy nawilża i wygładza

BALSAM DO CIAŁA olej z pestek winogron & olejek lawendowy nawilża i wygładza Lawenda symbol francuskiej Prowansji, znana jest od tysięcy lat, jako roślina o działaniu odprężającym, antyseptycznym i łagodzącym. Aromatyczna esencja olejku lawendowego pozyskiwana z naturalnych kwiatów

Bardziej szczegółowo

PROGRAM KURSU KOSMETYKA DLA KAŻDEGO Online

PROGRAM KURSU KOSMETYKA DLA KAŻDEGO Online PROGRAM KURSU KOSMETYKA DLA KAŻDEGO Online Serdecznie zapraszam na kurs Kosmetyka online. Dzięki niemu wygodnie poznasz tajniki profesjonalnej kosmetyki. Kurs składa się z kilkunastu lekcji. Przerobienie

Bardziej szczegółowo

Zdobycze biotechnologii w medycynie i ochronie środowiska

Zdobycze biotechnologii w medycynie i ochronie środowiska Zdobycze biotechnologii w medycynie i ochronie środowiska InŜynieria genetyczna - badania biomedyczne Jednym z najbardziej obiecujących zastosowań nowych technologii opartych na przenoszeniu genów z jednego

Bardziej szczegółowo

Cennik. henna. regulacja + henna brwi. regulacja i henna brwi+ henna rzęs. Paznokcie i pielęgnacja dłoni. zdobienia ( 2 paznokcie gratis )

Cennik. henna. regulacja + henna brwi. regulacja i henna brwi+ henna rzęs. Paznokcie i pielęgnacja dłoni. zdobienia ( 2 paznokcie gratis ) Cennik henna regulacja brwi 5 zł- 8 zł regulacja + henna brwi 12 zł regulacja i henna brwi+ henna rzęs 17 zł henna rzęs 10 zł Paznokcie i pielęgnacja dłoni zdobienia ( 2 paznokcie gratis ) 2 zł Przedłużanie

Bardziej szczegółowo

CORSENTIALS prosta metoda na doskonałe zdrowie.

CORSENTIALS prosta metoda na doskonałe zdrowie. CORSENTIALS prosta metoda na doskonałe zdrowie. System CORSENTIALS korzysta z zastrzeżonej, zgłoszonej do opatentowania technologii firmy LifeWave, która odmieni stan Twojego zdrowia, przynosząc istotne

Bardziej szczegółowo

zna choroby dróg oddechowych i skóry o podłożu alergicznym, ich diagnostykę i terapię

zna choroby dróg oddechowych i skóry o podłożu alergicznym, ich diagnostykę i terapię KOSMETOLOGIA STUDIA II STOPNIA Lp. PRZEDMIOT ECTS Symbol efektu Kierunkowe efekty kształcenia Przedmioty podstawowe 1 Alergologia 4 KS_A.W01 posiada poszerzoną wiedzę z zakresu czynników warunkujących

Bardziej szczegółowo

PROGRAM KURSU KOSMETYKA DLA KAŻDEGO Online

PROGRAM KURSU KOSMETYKA DLA KAŻDEGO Online PROGRAM KURSU KOSMETYKA DLA KAŻDEGO Online Serdecznie zapraszam na kurs Kosmetyka online! Dzięki niemu wygodnie poznasz tajniki profesjonalnej kosmetyki. Dowiesz się, jak prawidłowo dbać o cerę i czym

Bardziej szczegółowo

BIOSTRADOM. Antybakteryjne wyroby firmy STRADOM S.A.

BIOSTRADOM. Antybakteryjne wyroby firmy STRADOM S.A. BIOSTRADOM Antybakteryjne wyroby firmy STRADOM S.A. Historia Spółki 1882 r. - powstanie firmy o nazwie - Częstochowskie Zakłady Przemysłu Lniarskiego "Stradom. Profil produkcji związany z przerobem surowca

Bardziej szczegółowo

Uniwersytet Śląski w Katowicach str. 1 Wydział

Uniwersytet Śląski w Katowicach str. 1 Wydział Uniwersytet Śląski w Katowicach str. 1 Kierunek i poziom studiów: Chemia, poziom kształcenia pierwszy Kierunek i poziom studiów: Sylabus modułu: Moduł A związany ze specjalnością 025 Nazwa wariantu modułu:

Bardziej szczegółowo

TRĄDZIK POSPOLITY PATOGENEZA, LECZENIE, PIELĘGNACJA

TRĄDZIK POSPOLITY PATOGENEZA, LECZENIE, PIELĘGNACJA TRĄDZIK POSPOLITY PATOGENEZA, LECZENIE, PIELĘGNACJA Kogo dotyczy? Trądzik jest bardzo rozpowszechnioną chorobą skóry Dotyczy niemal 100% osób b w wieku 12 20 lat. Z obserwacji lekarzy dermatologów w wynika,

Bardziej szczegółowo

Nowe produkty w palecie Ecolab

Nowe produkty w palecie Ecolab 1 Nowe produkty w palecie Ecolab Czy wiecie, że Personel medyczny dezynfekuje ręce nawet do 22 razy na godzinę* 2 TEST UŻYTKOWNIKA y Wybór preparatów do testu: y 3 4 produkty do dezynfekcji rąk 4 różnych

Bardziej szczegółowo

Cennik zabiegów zima 2015/2016

Cennik zabiegów zima 2015/2016 Cennik zabiegów zima 2015/2016 ZABIEGI FIRMOWE SKIN THERAPY Wszystkie zabiegi firmowe Skin Therapy wykonywane są w oparciu o kosmetyki firmy MALU WILZ. Zabieg na twarz obejmuje także szyje i dekolt. W

Bardziej szczegółowo

TWORZYWA BIODEGRADOWALNE

TWORZYWA BIODEGRADOWALNE TWORZYWA BIODEGRADOWALNE Opracowały: Joanna Grzegorzek kl. III a TE Katarzyna Kołdras kl. III a TE Tradycyjne tworzywa sztuczne to materiały składające się z polimerów syntetycznych. Większość z nich nie

Bardziej szczegółowo

(Tekst mający znaczenie dla EOG)

(Tekst mający znaczenie dla EOG) 10.4.2014 PL L 107/5 ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) NR 358/2014 z dnia 9 kwietnia 2014 r. zmieniające załączniki II i V do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1223/2009 dotyczącego produktów

Bardziej szczegółowo

Szpital Powiatowy w Wyrzysku Sp. z o.o. ul. 22 Stycznia 41, 89-300 Wyrzysk

Szpital Powiatowy w Wyrzysku Sp. z o.o. ul. 22 Stycznia 41, 89-300 Wyrzysk SP/ZP/04/2012 Odpowiedzi na pytania Wykonawców zadane w trakcie postępowania. Dotyczy: postępowania o udzielenie zamówienia publicznego dostawę środków dezynfekcyjnych dla Szpitala Powiatowego w Wyrzysku

Bardziej szczegółowo

BIOLOGICZNIE AKTYWNY SUPLEMENT DIETY. www.calivita.com.pl

BIOLOGICZNIE AKTYWNY SUPLEMENT DIETY. www.calivita.com.pl BIOLOGICZNIE AKTYWNY SUPLEMENT DIETY WOLNE RODNIKI TO AKTYWNE ATOMY LUB CZĄSTECZKI, KTÓRE ZGUBIŁY JEDEN ELEKTRON. PRÓBUJĄC GO ODZYSKAĆ, SZYBKO WCHODZĄ W REAKCJE Z RÓŻNYMI ELEMENTAMI KOMÓREK, USZKADZAJĄC

Bardziej szczegółowo

KOMPLEKSOWE PODEJŚCIE DO TERAPII

KOMPLEKSOWE PODEJŚCIE DO TERAPII KOMPLEKSOWE PODEJŚCIE DO TERAPII Ból PRZYWRACANIE ZDROWIA W SZCZEGÓLNY SPOSÓB 2 Krążenie Zapalenie Naprawa tkanek Większość z nas uważa zdrowie za pewnik. Zdarzają się jednak sytuacje, kiedy organizm traci

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. 1. Znaczenie nauki o żywieniu. 2. Gospodarka energetyczna organizmu człowieka. 3. Podstawowe składniki pokarmowe i ich rola

SPIS TREŚCI. 1. Znaczenie nauki o żywieniu. 2. Gospodarka energetyczna organizmu człowieka. 3. Podstawowe składniki pokarmowe i ich rola 3 SPIS TREŚCI 1. Znaczenie nauki o żywieniu 1.1. Cele i zadania nauki o żywieniu................................................8 1.2. Rozwój nauki o żywieniu człowieka.............................................9

Bardziej szczegółowo

Douglas Naturals Znacznie więcej niż skuteczna pielęgnacja

Douglas Naturals Znacznie więcej niż skuteczna pielęgnacja Douglas Naturals Znacznie więcej niż skuteczna pielęgnacja Douglas Naturals to nowa linia kosmetyków w rodzinie Douglas. Jest dowodem na to, że piękno i zaangażowanie społeczne mogą iść w parze. Wysoce

Bardziej szczegółowo

Ekstrakt z Chińskich Daktyli TIENS. Doskonałe odżywienie krwi i ukojenie nerwów

Ekstrakt z Chińskich Daktyli TIENS. Doskonałe odżywienie krwi i ukojenie nerwów Ekstrakt z Chińskich Daktyli TIENS Doskonałe odżywienie krwi i ukojenie nerwów Lekarze z Chin uważają, że owoce głożyny znane jako chińskie daktyle pomagają zachować sprawność, poprawiają odporność, wspomagają

Bardziej szczegółowo

WITAMINY DLA DIABETYKÓW

WITAMINY DLA DIABETYKÓW WITAMINY DLA DIABETYKÓW Witaminy dla diabetyków: zestaw witamin i składników mineralnych dostosowany ilościowo i jakościowo do potrzeb osób chorych na cukrzycę jako uzupełnienie codziennej diety. Energia

Bardziej szczegółowo

ZAPOTRZEBOWANIE NA NIEINWAZYJNĄ TERAPIĘ PROTÉGÉ INTIMA TO PRZEŁOMOWY, NIECHIRURGICZNEGO OBKURCZANIA SEKSUALNEJ.

ZAPOTRZEBOWANIE NA NIEINWAZYJNĄ TERAPIĘ PROTÉGÉ INTIMA TO PRZEŁOMOWY, NIECHIRURGICZNEGO OBKURCZANIA SEKSUALNEJ. ZAPOTRZEBOWANIE NA PROTÉGÉ INTIMA TO PRZEŁOMOWY, NIEINWAZYJNY SYSTEM dedykowany DO PRZEPROWADZANIA NIECHIRURGICZNEGO OBKURCZANIA i ujędrniania WARG SROMOWYCH ORAZ DO ZWIĘKSZENIA SATYSFAKCJI SEKSUALNEJ.

Bardziej szczegółowo

wydłużenia trwałości produktów zapewnienia łatwego i wygodnego użycia (dania gotowe, pojedyncze porcje) atrakcyjnej prezentacji produktu

wydłużenia trwałości produktów zapewnienia łatwego i wygodnego użycia (dania gotowe, pojedyncze porcje) atrakcyjnej prezentacji produktu ALIGAL klucz do uzyskania dłuższej trwałości produktu. Utrzymanie jakości i trwałości artykułów spożywczych jest najważniejszym zadaniem producentów i sprzedawców z branży spożywczej. Jakość dla konsumenta

Bardziej szczegółowo

MASAŻ MYCIE GŁOWY + STYLIZACJA STRZYŻENIE DAMSKIE STRZYŻENIE + MODELOWANIE

MASAŻ MYCIE GŁOWY + STYLIZACJA STRZYŻENIE DAMSKIE STRZYŻENIE + MODELOWANIE MASAŻ działa odprężająco, relaksująco, pobudza komórki 20 zł. MYCIE GŁOWY + STYLIZACJA 17 zł. Długie: 25 zł. 30 zł. STRZYŻENIE DAMSKIE Długie: 23 zł. 28 zł. 32 zł. STRZYŻENIE + MODELOWANIE 30 zł. 45 z.

Bardziej szczegółowo

Projekt Bądźmy zdrowi wiemy, więc działamy. ETYKIETA - źródło informacji o produkcie

Projekt Bądźmy zdrowi wiemy, więc działamy. ETYKIETA - źródło informacji o produkcie Projekt Bądźmy zdrowi wiemy, więc działamy ETYKIETA - źródło informacji o produkcie Zgodnie z polskim ustawodawstwem etykieta produktu spożywczego powinna mieć napisy w języku polskim, umieszczone w sposób

Bardziej szczegółowo

Substancje o Znaczeniu Biologicznym

Substancje o Znaczeniu Biologicznym Substancje o Znaczeniu Biologicznym Tłuszcze Jadalne są to tłuszcze, które może spożywać człowiek. Stanowią ważny, wysokoenergetyczny składnik diety. Z chemicznego punktu widzenia głównym składnikiem tłuszczów

Bardziej szczegółowo

Skóra Polek i Polaków w obiektywie praktyka

Skóra Polek i Polaków w obiektywie praktyka Nauka w służbie piękna Skóra Polek i Polaków w obiektywie praktyka Dr n. med. Danuta Nowicka, specjalista dermatolog Przedstawiamy Państwu cykl artykułów opartych na badaniach przeprowadzonych przez firmę

Bardziej szczegółowo

Saccharomyces cerevisiae 100% i preparaty na bazie tych drożdży

Saccharomyces cerevisiae 100% i preparaty na bazie tych drożdży Saccharomyces cerevisiae 100% i preparaty na bazie tych drożdży Ideą stworzenia marki AgroYeast było długotrwałe doświadczenie w pracy z drożdżami piwowarskimi Saccharomyces cerevisiae i ich oddziaływaniem

Bardziej szczegółowo

Uzdatnianie wody. Ozon posiada wiele zalet, które wykorzystuje się w uzdatnianiu wody. Oto najważniejsze z nich:

Uzdatnianie wody. Ozon posiada wiele zalet, które wykorzystuje się w uzdatnianiu wody. Oto najważniejsze z nich: Ozonatory Dezynfekcja wody metodą ozonowania Ozonowanie polega na przepuszczaniu przez wodę powietrza nasyconego ozonem O3 (tlenem trójatomowym). Ozon wytwarzany jest w specjalnych urządzeniach zwanych

Bardziej szczegółowo

SUBSTANCJE W ŚRODKACH KOSMETYCZNYCH I ICH WŁAŚCIWOŚCI - mini wykaz

SUBSTANCJE W ŚRODKACH KOSMETYCZNYCH I ICH WŁAŚCIWOŚCI - mini wykaz Fragment materiału kursu kosmetycznego online. Marta Pyrchała-Zarzycka www.astrosalus.pl www.sukces-biznes.pl www.astrosalus.pl/kursy-online/ SUBSTANCJE W ŚRODKACH KOSMETYCZNYCH I ICH WŁAŚCIWOŚCI - mini

Bardziej szczegółowo

www.california-fitness.pl www.calivita.com

www.california-fitness.pl www.calivita.com DRIVERADE branica.pl SKONCENTROWANA OCHRONA AKTYWNEGO CZŁOWIEKA Unikalny zestaw składników uwzględniający potrzeby współczesnego człowieka Ekstrakt z guarany Witamina C Lecytyna Witamina E Cholina Selen

Bardziej szczegółowo

Odkryj piękno swoich stóp

Odkryj piękno swoich stóp Odkryj piękno swoich stóp Odkryj piękno swoich stóp Codzienna praca i wysiłek, wielogodzinne przebywanie w niewygodnym, często niezdrowym obuwiu powoduje iż nasze stopy narażone są na działanie wielu szkodliwych

Bardziej szczegółowo

Zajmujemy się pięknem. Pięknem, które pozwala każdemu wyrażać siebie, budować poczucie własnej wartości i otwierać się na innych.

Zajmujemy się pięknem. Pięknem, które pozwala każdemu wyrażać siebie, budować poczucie własnej wartości i otwierać się na innych. Prezes Eko Snails Garden Mariola Piłat - Skalmowska Zajmujemy się pięknem. Pięknem, które pozwala każdemu wyrażać siebie, budować poczucie własnej wartości i otwierać się na innych. Piękno to uniwersalny

Bardziej szczegółowo

Depilacja laserowa laserowe usuwanie owłosienia

Depilacja laserowa laserowe usuwanie owłosienia Depilacja laserowa laserowe usuwanie owłosienia USTUPSKA-KUBECZEK Katarzyna Mechanizm działania światła lasera na mieszek włosowy i włos Laser stosowany do zabiegów depilacji działa powierzchownie, nie

Bardziej szczegółowo

Rewolucja bez skalpela PRZEŁOM W DZIEDZINIE KOSMETOLOGII I DERMOKOSMETOLOGII

Rewolucja bez skalpela PRZEŁOM W DZIEDZINIE KOSMETOLOGII I DERMOKOSMETOLOGII Rewolucja bez skalpela PRZEŁOM W DZIEDZINIE KOSMETOLOGII I DERMOKOSMETOLOGII Dermo Wash Face & Body 250ml Dermo płyn do mycia twarzy i ciała z kompleksem naturalnych peptydów. Receptura oparta na wodzie

Bardziej szczegółowo

Spotkanie prasowe wprowadzenie nowości w linii Pharmaceris M. Warszawa, 17 września 2008r.

Spotkanie prasowe wprowadzenie nowości w linii Pharmaceris M. Warszawa, 17 września 2008r. Spotkanie prasowe wprowadzenie nowości w linii Pharmaceris M Warszawa, 17 września 2008r. Kobieta a ciąża Dziewięć miesięcy oczekiwania na dziecko to piękny okres, pełen niespodzianek. Jest to też czas

Bardziej szczegółowo

RATOWNICTWO MEDYCZNE 2014/2015 Toksykologia niestacjonarne

RATOWNICTWO MEDYCZNE 2014/2015 Toksykologia niestacjonarne S t r o n a 1 RATOWNICTWO MEDYCZNE 2014/ Toksykologia niestacjonarne semestr letni Wykłady (4 x 5 godziny) Piątek godzina 7.45 11.30, ul. Żołnierska 14C, sala Katedry Farmakologii Lp. data temat Liczba

Bardziej szczegółowo

Fale radiowe w kosmetyce

Fale radiowe w kosmetyce Fale radiowe w kosmetyce Działanie kosmetyczne fal radiowych polega na termolizie (diatermii) przy pomocy prądu szybkozmiennego o wysokim napięciu. Zmiana energii powoduje wytwarzanie ciepła, które rozgrzewa

Bardziej szczegółowo

Dział 9. Węglowodory. Wymagania na ocenę. dopuszczającą dostateczną dobrą bardzo dobrą. Przykłady wymagań nadobowiązkowych

Dział 9. Węglowodory. Wymagania na ocenę. dopuszczającą dostateczną dobrą bardzo dobrą. Przykłady wymagań nadobowiązkowych Dział 9. Węglowodory rozumie pojęcia: chemia nieorganiczna, chemia organiczna; wie, w jakich postaciach występuje węgiel w przyrodzie; pisze wzory sumaryczne, zna nazwy czterech początkowych węglowodorów

Bardziej szczegółowo

Suplementy. Wilkasy 2014. Krzysztof Gawin

Suplementy. Wilkasy 2014. Krzysztof Gawin Suplementy Wilkasy 2014 Krzysztof Gawin Suplementy diety - definicja Suplement diety jest środkiem spożywczym, którego celem jest uzupełnienie normalnej diety, będący skoncentrowanym źródłem witamin lub

Bardziej szczegółowo

BROSZURA INFORMACYJNA DLA PACJENTA

BROSZURA INFORMACYJNA DLA PACJENTA BROSZURA INFORMACYJNA DLA PACJENTA Zastosowanie produktu BOTOX /Vistabel 4 jednostki Allergan/0,1 ml toksyna botulinowa typu A w leczeniu zmarszczek pionowych gładzizny czoła Spis treści Co to są zmarszczki

Bardziej szczegółowo

4 JUNIOR PHARMA PREZENTUJE. suplementy stworzone z myślą o najmłodszych sportowcach

4 JUNIOR PHARMA PREZENTUJE. suplementy stworzone z myślą o najmłodszych sportowcach 4 JUNIOR PHARMA PREZENTUJE suplementy stworzone z myślą o najmłodszych sportowcach JESTEŚ RODZICEM MŁODEGO SPORTOWCA? Czy Twoje dziecko uczęszcza na treningi minimum 2 razy w tygodniu? Zdarzyło się, że

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTY PODSTAWOWE

PRZEDMIOTY PODSTAWOWE PRZEDMIOTY PODSTAWOWE Anatomia człowieka 1. Które z białek występujących w organizmie człowieka odpowiedzialne są za kurczliwość mięśni? 2. Co to są neurony i w jaki sposób stykają się między sobą i efektorami?

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY SUBSTANCJI CZYNNYCH

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY SUBSTANCJI CZYNNYCH CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 1. NAZWA WŁASNA PRODUKTU LECZNICZEGO PIMAFUCORT (10 mg + 10 mg + 3500 I.U.)/g, maść 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY SUBSTANCJI CZYNNYCH Jeden gram maści zawiera 10

Bardziej szczegółowo

Zawiadomienie Prezesa UR z dnia 19.03.2015 CCDS March 2014

Zawiadomienie Prezesa UR z dnia 19.03.2015 CCDS March 2014 Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla pacjenta PEVISONE, (10 mg + 1,1 mg)/g, krem Econazoli nitras + Triamcinoloni acetonidum Należy zapoznać się z treścią ulotki przed zastosowaniem leku, ponieważ

Bardziej szczegółowo

WZORCOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW KOSMETOLOGIA STUDIA I STOPNIA PROFIL PRAKTYCZNY

WZORCOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW KOSMETOLOGIA STUDIA I STOPNIA PROFIL PRAKTYCZNY WZORCOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW KOSMETOLOGIA STUDIA I STOPNIA PROFIL PRAKTYCZNY Umiejscowienie kierunku w obszarze kształcenia Kierunek studiów kosmetologia należy do obszaru kształcenia

Bardziej szczegółowo

Samoodkażające się powierzchnie ceramiki sanitarnej. Biologicznie aktywne materiały polimerowe i ceramiczne

Samoodkażające się powierzchnie ceramiki sanitarnej. Biologicznie aktywne materiały polimerowe i ceramiczne Samoodkażające się powierzchnie ceramiki sanitarnej Biologicznie aktywne materiały polimerowe i ceramiczne Nowe standardy bezpieczeństwa, komfortu i higieny życia Innowacyjna technologia aplikacji nanosrebra,

Bardziej szczegółowo

Cennik. Gabinet ginekologii estetycznej i medycyny estetycznej Marek Kowalik

Cennik. Gabinet ginekologii estetycznej i medycyny estetycznej Marek Kowalik Cennik Strona 1 z 21 Wszystkie ceny ostatecznie ustalane są po konsultacji. Ginekologia Badanie ginekologiczne + porada 100,- USG ginekologiczne + porada 100,- Badanie + USG + porada 130,- Cytologia 20,-

Bardziej szczegółowo

TERAPIA FALAMI AKUSTYCZNYMI

TERAPIA FALAMI AKUSTYCZNYMI TERAPIA FALAMI AKUSTYCZNYMI zaawansowane, nieinwazyjne leczenie cellulitu pomaga osiągnąć gładką skórę w miejscach, gdzie zazwyczaj występują wgłębienia potwierdzona naukowo metoda zabiegów estetycznych

Bardziej szczegółowo

KARTA BEZPIECZEŃSTWA PRODUKTU

KARTA BEZPIECZEŃSTWA PRODUKTU KARTA BEZPIECZEŃSTWA PRODUKTU Zgodnie z normą 9 l/155/ecc (93/112/EC) Data wystawienia: 21.02.2003 Zmiany dnia: 16.01.2003 Podstawa: Rozporządzenie MZ, Dz. U. Nr 140, poz. 1171 z dnia 3 września 2002 z

Bardziej szczegółowo

Katalityczne uwodornienie glicerolu

Katalityczne uwodornienie glicerolu Katalityczne uwodornienie glicerolu 1. Wprowadzenie Postęp technologiczny oraz rosnące zapotrzebowanie na energię wymusza poszukiwanie nowych metod zagospodarowania łatwo dostępnych surowców, takich jak

Bardziej szczegółowo

ZASTOSOWANIE MD-TISSUE W TERAPII ANTI-AGING

ZASTOSOWANIE MD-TISSUE W TERAPII ANTI-AGING Starzenie się skóry jest rezultatem wpływu wielu czynników biologicznych, biochemicznych i genetycznych na indywidualne jednostki. Jednocześnie wpływ czynników zewnętrznych chemicznych i fizycznych determinują

Bardziej szczegółowo

TECHNOLOGIA ŻYWNOŚCI CZ. 1 PODSTAWY TECHNOLOGII ŻYWNOŚCI

TECHNOLOGIA ŻYWNOŚCI CZ. 1 PODSTAWY TECHNOLOGII ŻYWNOŚCI TECHNOLOGIA ŻYWNOŚCI CZ. 1 PODSTAWY TECHNOLOGII ŻYWNOŚCI Praca zbiorowa pod red. Ewy Czarnieckiej-Skubina SPIS TREŚCI Rozdział 1. Wiadomości wstępne 1.1. Definicja i zakres pojęcia technologia 1.2. Podstawowe

Bardziej szczegółowo

SWOICH ŻYWICIELI. = wirusy = priony = bakterie pasoŝytnicze = grzyby. = robaki = kleszcze = owady

SWOICH ŻYWICIELI. = wirusy = priony = bakterie pasoŝytnicze = grzyby. = robaki = kleszcze = owady Wszystkie prawa zastrzeżone CALIVITA INTERNATIONAL INTERNATIONAL--POLSKA 2006 ParaProteX OSOBISTY OCHRONIARZ www.calivita.com.pl PASOŻYTY ORGANIZMY ŻYJĄCE KOSZTEM SWOICH ŻYWICIELI Mikroparazyty = wirusy

Bardziej szczegółowo

...niespotykana efektywność...

...niespotykana efektywność... ...niespotykana efektywność... Q10UE tylko z 6 produktami konsekwentnie stawia na WYJĄTKOWĄ EFEKTYWNOŚD: NIESPOTYKANA EFEKTYWNOŚD! KOSMETYKA UZUPEŁNIAJĄCA do optymalizacji każdej serii kosmetyków SKONCENTROWANA

Bardziej szczegółowo

ACOUSTIC WAVE THEAPY X-WAVE TERAPIA FALAMI AKUSTYCZNYMI

ACOUSTIC WAVE THEAPY X-WAVE TERAPIA FALAMI AKUSTYCZNYMI ACOUSTIC WAVE THEAPY X-WAVE TERAPIA FALAMI AKUSTYCZNYMI TERAPIA FALAMI AKUSTYCZNYMI zaawansowane, nieinwazyjne leczenie cellulitu pomagające uzyskać gładką skórę w miejscach, gdzie zazwyczaj występują

Bardziej szczegółowo

PHARMA FREAK ANABOLIC FREAK - DAA

PHARMA FREAK ANABOLIC FREAK - DAA PHARMA FREAK ANABOLIC FREAK - DAA Bardzo silny booster testosteronu. Nowa, specjalnie zaprojektowana formuła suplementu diety zawiera składniki wspomagające powysiłkową produkcję naturalnych hormonów.

Bardziej szczegółowo