PISMO BRAN OWE PRACOWNIKÓW TURYSTYKI LIPCA 2007/140 (14) SKOKi kupujà Ecco

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "PISMO BRAN OWE PRACOWNIKÓW TURYSTYKI www.eurosys.pl 16-31 LIPCA 2007/140 (14) SKOKi kupujà Ecco"

Transkrypt

1 PISMO BRAN OWE PRACOWNIKÓW TURYSTYKI Wielka Brytania Koniec wakacji Rozmowa z Grzegorzem Baszczyƒskim Rainbow Tours wchodzi na gie d za funta 5 6 Prezentacja 16 Planner 2007 Informacja Turystyczna dodatek specjalny expressem Chorwaci kontrolujà Chorwacka inspekcja turystyczna rozpocz a na masowà skal sprawdzanie, czy organizatorzy wypoczynku w tym kraju przestrzegajà miejscowego prawa. Niestety okazuje si, e nie wszystkie polskie podmioty dzia- ajà bez zarzutu. Jak informuje Wydzia Promocji Handlu i Inwestycji Ambasady RP w Zagrzebiu, niektórzy rezydenci polskich biur podró y pracujà na czarno. Gro- à im za to wysokie kary, ale skutki nieuczciwych praktyk odczuje ca a polska bran a. Ka dy przypadek jest nag aêniany przez lokalne media. WPHI zwraca si do polskich firm turystycznych o post powanie zgodnie z chorwackimi przepisami. (w ) Nowy minister od turystyki spotyka si z PIT Wiceminister gospodarki Pawe Poncyljusz, który przejà od Marcina Korolca odpowiedzialnoêç w resorcie za kwestie turystyki, spotka si z prezesem PIT Janem Korsakiem. Godzinna rozmowa poêwi cona zagadnieniom organizacji VI Forum Turystyki oraz rozpatrywanych obecnie zmian prawnych dotykajàcych bran up yn a w dobrej atmosferze. Wiceminister Poncyljusz podkreêla, e zale y mu na wspó pracy ze Êrodowiskiem. Planowane sà ju kolejne, regularne spotkania tematyczne po- Êwi cone kluczowym dla polskiej turystyki sprawom. (w ) Gnatowska zastàpi a Wyrwicz Od 30 czerwca El bieta Wyrwicz nie kieruje ju Departamentem Turystyki w Ministerstwie Gospodarki. Do 28 wrzeênia pozostanie jednak w departamencie na stanowisku radcy ministra. Szef resortu na jej nast pczyni powo a El biet Gnatowskà. Nowa dyrektor ukoƒczy a prawo. Pe ni a poprzednio funkcj dyrektora generalnego Urz du Zamówieƒ Publicznych. (w ) ISSN INDEX cena: 12 z (0% VAT) SKOKi kupujà Ecco Rafa Ropa sprzeda wi kszoêciowe udzia y w spó kach Ecco Holiday i Ecco Travel. Nabywcà zosta a Asekuracja kontrolowana przez SKOK-i. Strony nie ujawni y kwoty transakcji. W zawartej 11 maja umowie cypryjska spó ka Mainco Company Ltd., której w aêcicielem jest Rafa Ropa, sprzeda a 51 proc. udzia ów w Ecco Autonomia POT jest minimalna. Je- Êli i taka jest sprzeczna z koncepcjà scentralizowanego paƒstwa, to mam jednà wàtpliwoêç. Czy to zamiar realizowania koncepcji rzàdzàcej koalicji, czy te ministra Woêniaka? Holiday oraz 94 proc. udzia ów w Ecco Travel. Kupi a je sopocka Asekuracja. Firma nale y do systemu spó dzielczych kas oszcz dno- Brytyjczycy zbyt ufni Wed ug badaƒ opublikowanych przez turystyczny portal Boo.com wi kszoêç Brytyjczyków i Irlandczyków ufa rezerwacjom online. Wskaênik zaufania (Travel Trust Index) pokazuje, e opinie zamieszczane przez internautów na portalach i forach (peer review) nabierajà coraz wi kszego znaczenia. A jeden na szeêciu internautów, którzy skorzystali z rezerwacji online, po powrocie zamieszcza w sieci swojà opini. Z tego êród a wiedzy korzysta a 71 proc. osób planujàcych podró. 90 proc. spoêród przepytanych pozytywnie oceni o planowanie wakacji przy pomocny internetu. Natomiast tylko 13 proc. przepytanych obdarzy o wi kszym zaufaniem agentów i katalogi. Ankiety wykaza y równie, e znaczna wi kszoêç klientów wybiera du o taƒsze oferty, które mo na zarezerwowaç przez internet, tym bardziej e zaufanie do agentów podró y z ka dym rokiem spada. Przedstawiciele Boo.com uwa ajà, e mo liwoêç zamieszczania w sieci opinii diametralnie wp yn o na liczb rezerwacji. Wed ug psychologów Zadekretowaç i podporzàdkowaç! Zespó ds. Opracowania Rozwiàzaƒ Instytucjonalnych Promocji Gospodarki i Turystyki przy ministrze gospodarki zakoƒczy prace. Wnioski atwo mo na je streêciç w jednym zdaniu: nale y wszystko podporzàdkowaç ministrowi gospodarki. Êciowo kredytowych (SKOK). Ile wy o y a na t transakcj? Informacje sà obj te tajemnicà handlowà informuje Rafa Ropa. Mniejszo- Êciowym udzia owcem Ecco Holiday zosta o Mainco Company, Ecco Travel Mainco Company i Ropa. Strona 5 nie trzeba spotykaç si z kimê twarzà w twarz, by nabraç do niego zaufania. Wystarczy przestudiowaç opinie jednego lub kilku recenzentów eby si zorientowaç, jakie majà priorytety. Ludzie sà bardziej sk onni zaufaç osobie o podobnych preferencjach ni agentowi, którego celem nadrz dnym jest sprzeda oferty. Opinia kogoê, kto ju sprawdzi ofert, jest bardzo pomocna. Dla wi kszej wiarygodnoêci w Boo.com recenzje napisane przez osoby znane przedstawicielom portalu oddzielane sà od pozosta ych opinii. Prezentowany jest równie wskaênik ocen zaufania, dzi ki któremu recenzenci mogà zdobyç zaufanie pozosta ych internautów. (kg) Znamienne jest, e zespó widzi koniecznoêç zadekretowania obowiàzkowej wspó pracy POT i nast pcy PAIiIZ, koordynowanej przez ministra gospodarki. Proponowane podporzàdkowanie Agencji Kancelarii Prezesa RM jest zdaniem zespo u, powo anego przez ministra Piotra Woêniaka nieuzasadnione merytorycznie i organizacyjnie. Wyglàda na to, e sprawa POT jest tylko odpryskiem wojny na górze, jednak i tak nie wyglàda ona najlepiej. Wnioski z prac zespo u zaczynajà si niewinnie. Z pewnoêcià nic nie mamy przeciwko utrzymaniu samodzielnoêci POT oraz wzmocnieniu roli Departamentu Turystyki. Piotr Woêniak Nowa Rada PART W sk ad wybranej pod koniec czerwca rady nadzorczej Polskiej Agencji Rozwoju Turystyki wesz y tylko osoby zg oszone przez POT. W g osowaniu przepad y kandydatury mniejszoêciowych udzia owców: Beaty Pawlak z Agencji Rozwoju Przemys u (1,58 proc. udzia- ów w PART) oraz Józefa Ratajskiego, wiceprezesa Polskiej Izby Turystyki (0,03 proc. udzia ów). Do Rady wybrano pi cioro kandydatów zg oszonych przez POT (98,11 proc. udzia ów). Troje z nich (Katarzyna We pa-draba, Bart omiej Domaga a i Marek Rusakiewicz) zasiada o w niej od roku. Analiza sk adu rady prowadzi do wniosku, i z wyjàtkiem prezesa POT dla pozosta ych osób udzia w niej jest wy àcznie dodatkowà gratyfikacjà oburza si pragnàcy zachowaç anonimowoêç przedstawiciel bran y. Jego zdaniem takich sytuacji mo na by uniknàç, gdyby praca w radzie mia a charakter spo eczny. Wówczas zasiadaliby tam fachowcy, a deficyt PART zmniejszy by si o zarobki cz onków rady dodaje. Strata PART w ubieg ym roku wynios a 1,8 mln z. Zgodnie z przyj tà przez walne zgromadzenie uchwa à wynagrodzenia cz onków rady wynoszà od 1,1 do 1,5 przeci tnego wynagrodzenia w podstawowych dzia ach gospodarki narodowej (w I kw. to 2709,14 z ). (w ) Cz onkowie Rady Nadzorczej PART: W adys aw Majka prezes POT Katarzyna We pa-draba rzecznik POT Bart omiej Domaga a rekomendowany przez POT Marek Rusakiewicz pracownik Ministerstwa Gospodarki Wojciech Kijowski dyrektor generalny Ministerstwa Gospodarki W koƒcu okroi go i zmarginalizowa sam minister Woêniak. Im dalej jednak, tym gorzej. PodkreÊlanie podporzàdkowania nast pcy PAIiIZ oraz POT ministrowi gospodarki w sytuacji gdy takie podporzàdkowanie jest faktem mo e oznaczaç tylko jedno. ÂciÊlejsze podporzàdkowanie, przez uczynienie z rady POT ozdobnej fasady. Strona 8

2 2 kalendarium III Forum Turystyczne, L bork, organizator: Lokalna Organizacja Turystyczna Ziemi L borskiej, Jarmark Êw. Dominika. Gdaƒski Jarmark, Gdaƒsk, organizator: Mi dzynarodowe Targi Gdaƒskie SA, The Tall Ships Races, Szczecin, organizator: Biuro ds. Organizacji Regat 2007, tel./faks (0 91) , Targi bran owe autobusowe RDA, Kolonia, Niemcy, organizator: RDA International Coach Tourism Federation, VII Ogólnopolski Turniej Rycerski O PierÊcieƒ Ksi nej Anny, Podzamcze i Galeria Wie a zamku w Liwie, organizator: Muzeum Zbrojowni na zamku w Liwie Jarmark Uniejowski i Wielki Turniej Rycerski, Uniejów, organizator: Urzàd Miasta w Uniejowie, Agrotur XIV Krajowe Targi Agroturystyczne, Cz stochowa, organizator: Âlàski OÊrodek Doradztwa Rolniczego w Cz stochowie, tel. (0 34) , POINFORMUJ BRAN O SWOJEJ IMPREZIE: Nordeuropaworkshop workshop Europy Pó nocnej, Gdaƒsk, zg oszenia: biuro Niemieckiej Centrali Turystyki DZT, tel. (0 22) , faks (0 22) , Targi handlowo-promocyjne JATA, Tokio, Japonia, organizator: Japan Association of Travel Agents, Jarmark Cysterski, Pelplin, organizator: Urzàd Miejski w Pelplinie, III Mi dzynarodowa Konferencja Naukowa Turystyka i rekreacja czynniki integracji mi dzynarodowej, Wy sza Szko a Informatyki i Zarzàdzania w Rzeszowie, TT Warsaw Tour & Travel, XV Mi dzynarodowe Targi Turystyczne, Warszawa, organizator: Mi dzynarodowe Targi Polska, IV Kulinaria B kitnej Krainy w ramach XXV Âwiatowego Dnia Turystyki L bork, organizator: Lokalna Organizacja Turystyczna Ziemia L borska, Âwiatowy Dzieƒ Turystyki, Sopot Mi dzynarodowa Konferencja Rozwój obszarów górskich w polsko-ukraiƒskiej strefie Karpat, Krosno, organizator: Paƒstwowa Wy sza Szko a Zawodowa w Kro- Ênie, tel. (013) , faks (013) , Konferencja naukowa Stan i perspektywy rozwoju turystyki w Tatrzaƒskim Parku Narodowym, Zakopane, organizator: Zak ad Geografii Turystyki Instytutu Turystyki i Rekreacji AWF w Krakowie Tour Salon Poznaƒ, organizator: Mi dzynarodowe Targi Poznaƒ, -salon.pl WTM World Travel Market, Londyn, Wielka Brytania, Konferencja naukowa Turystyka w rozwoju obszarów wiejskich, Warszawa; organizator: Szko a G ówna Gospodarstwa Wiejskiego, Wydzia Ekonomiczno-Rolniczy; Internetowe Targi Turystyczne Pragmatyzm zadziwia Z regu y si czepiam, cynicznie drwi niekiedy, wydziwiam, jàtrz, judz i grymasz. Przynajmniej na tej stronie WiadomoÊci Turystycznych. Przyzwyczai em si do porcji jadu wypluwanej co dwa tygodnie, przyzwyczai em te do tego Panià Redaktor, a mo e i co poniektórych Czytelników, którzy na Drugiej Stronie zawieszajà oko. Tym razem mia o byç podobnie i. nie b dzie. Wpad o mi bowiem w r ce rozsy ane przez PIT sprawozdanie delegacji. Delegacji Departamentu Turystyki MG pod przewodnictwem jednego z wiceministrów na Europejskà Konferencj Turystycznà w Berlinie dla przedstawicieli paƒstw Unii Europejskiej. Konferencja by a powa na, unijna, z udzia em ministrów i unijnego komisarza, a mimo to dotyczy- a zagadnieƒ wa nych i ciekawych. Cztery podstawowe wàtki prezentacji i dyskusji w panelach dotyczy y roli wielkich imprez sportowych w rozwoju turystyki, wspó pracy transgranicznej w promocji kultury i sztuki, turystyki biznesowej oraz zmian demograficznych i ich wp ywu na europejskà turystyk. Mo na uznaç, e ka dy, kto chce z po ytkiem i sensem funkcjonowaç w europejskim turystycznym biznesie w najbli szych latach, powinien zdawaç sobie z tego spraw, a przynajmniej coê o nich wiedzieç. Stàd, dobrze by by o, gdyby PIT prócz rozes anego sprawozdania móg jeszcze wszystkim cz onkom przekazaç te KOMENTARZE prezentacje i przynajmniej zarys dyskusji. Jednak jeszcze wi ksze moje zdziwienie wzbudzi a druga cz Êç sprawozdania, która dotyczy a Nieformalnego Spotkania Ministrów ds. Turystyki Paƒstw UE. Okaza o si, e wêród przedstawicieli 9 paƒstw, którzy zabierali g os prócz obligatoryjnego zaznaczenia obecnoêci g osem przez dwie przysz e prezydencje tylko w wystàpieniu polskim wyraênie dostrzec mo na by o istotne konkrety. Pierwsze dotyczy nieszcz snego VAT-u w przemyêle turystycznym, z którym UE wyraênie sobie nie radzi, a przynajmniej nie w zgodzie ze zdrowym rozsàdkiem. Drugà kwestià podniesionà przez delegacj z Polski by apel do pozosta ych krajów UE o poparcie kandydatury Wroc awia do organizacji Expo Przy czym argumentem na szcz Êcie nie by y chabrowe s owiaƒskie oczy, tylko fakt, e jest to jedyna kandydatura z Europy. A skoro Europie zale- y na odgrywaniu wi kszej roli turystycznej w Êwiecie, a przynajmniej utrzymaniu dotychczasowej pozycji, to wniosek jest z kategorii oczywistych i zdroworozsàdkowych. I trudno znaleêç kontrargument. Wystàpienia pozosta ych, niezale nie, czy wa nych turystycznie i du ych, jak W ochy, Hiszpania i Francja, czy mniejszych, jak Litwa, otwa i Luksemburg, mia y tego pragmatyzmu i zdrowego rozsàdku znacznie mniej. I jak tu si nie zadziwiaç? (ted) Trudny wybór: kasa czy klasa? Coraz g oêniej ostatnio o Brytyjczykach, a konkretnie o ich zachowaniu. Jak si mo na domyêlaç w negatywnym sensie. A e nie tylko w Polsce zachowujà si oni, tak jak si zachowujà, Êwiadczà wyniki ankiety przeprowadzonej wêród 15 tys. europejskich hotelarzy, opublikowanej niedawno przez notabene brytyjski portal Expedia. Inna sprawa, e turyêci z Wysp i tak nie sà jeszcze tacy najgorsi. WÊród 28 branych pod uwag nacji najmniej lubiani okazali si Francuzi, Brytyjczycy byli mimo wszystko pi ç oczek wy ej, a miejsca pomi dzy wype nili Hindusi, Chiƒczycy i Rosjanie. Z wyborem najbardziej lubianych klientów hotelarze wàtpliwoêci w sumie nie mieli bezkonkurencyjni (a 65 proc. g osów) okazali si mili i zawsze porzàdni Japoƒczycy. Drugie miejsce zaj li Amerykanie, których ceni si zw aszcza za to, e starajà si przyswoiç w lokalnych j zykach choçby podstawowe zwroty grzecznoêciowe. Trzecià pozycj przyznano spokojnym i grzecznym Szwajcarom, na czwartym miejscu uplasowali si Szwedzi, na piàtym Niemcy. A jak z nami? No có, dumni nie mamy z czego byç, bo najlepiej nie jest mamy dopiero 22 miejsce. Daje nieco do myêlenia, bo to zaledwie dwie pozycje przed Brytyjczykami (!) i a pi ç miejsc ni ej ni Czesi. Wracajàc do wspomnianych Brytyjczyków... Zarzuca si im brak kultury i ha aêliwoêç, a tak e unikanie dawania napiwków (!), choç pod tym wzgl dem za najbardziej skàpych uznano Niemców. Brytyjczyków krytykuje si te za bezguêcie w ubieraniu, choç za jeszcze gorszych w tej kwestii uznano Amerykanów. Przy okazji trzeba wspomnieç o Kanadyjczykach, którzy w rankingu hotelowych ulubieƒców zaj li dopiero dziewiàtà pozycj, ale odcinajà si od swoich amerykaƒskich sàsiadów, ch tnie eksponujàc flag z klonowym liêciem g oszàcà Nie mylcie nas z Amerykanami!. Inna sprawa, e i Brytyjczycy, jak i Rosjanie, i Amerykanie to trio wydajàce w hotelach najwi cej pieni dzy. Ciekawe, która dewiza przy doborze goêci zwyci a pieniàdze to nie wszystko czy business is business? Monika Witkowska od redakcji Cz sto mówimy na europejskim poziomie. Brzmi to tak, jakby Polska nie le a a w Europie i wcià musia a do niej aspirowaç. Nie zgadzam si, bo zawsze pokazywano mi mapy, na których granica Europy przebiega a na wschód od naszego kraju. Jednak nie da si ukryç, e pewne standardy niepr dko dogonimy... Zw aszcza jeêli przemieszczajà si z pr dkoêcià 360 km/h. Bo tak majà jeêdziç pociàgi sojuszu przewoêników z Francji, Niemiec, Austrii, Belgii, Holandii, Szwajcarii oraz Wielkiej Brytanii. Chcà konkurowaç z tanimi liniami lotniczymi. A u nas... nic nie wskazuje na to, eby Polsk nagle pokry y tory, którymi pociàgi b dà jeêdzi y z pr dkoêcià konkurencyjnà choçby wobec samochodów. e nie wspomn o samolotach... Ciekawe, e nikt nie pomyêla o zaproszeniu do kolejowego aliansu Polaków choçby przysz oêci. Czy by zachodni partnerzy nie wierzyli PKP, które zapewnia, e na Euro 2012 pojedziemy szybkimi pociàgami TGV? Agnieszka Mularczyk Polska zda a egzamin Wystawa, której nie by o Och on liêmy ju po decyzji przyznajàcej Polsce i Ukrainie organizacj Euro Nie wiadomo, czy zdà ymy zbudowaç dostatecznà liczb stadionów. Wiadomo, e nie zdà- ymy pokryç Polski siecià autostrad. Pewnym jest, e zdà ymy przygotowaç dostatecznie du o nowych hoteli, oêrodków odnowy biologicznej, restauracji. Boom ju si zaczà. Najbardziej zapyzia e oêrodki wczasowe, jeêli tylko le à w znoênej (do 100 km) odleg oêci od stadionowych miast sà rozchwytywane! B dà przekszta cane w hotele i oêrodki z zapleczem sportowo-rekreacyjnym. Bez rzàdowych komitetów, Êrodków z bud etu, a nawet strumienia euro. Wi kszoêç inwestorów to ludzie, którzy wiedzà, jak robiç du e pieniàdze. Stàd nale y wnosiç, e inwestycje w turystyk b dà doskona ym biznesem. Dr czy mnie jednak ponura myêl. Co b dzie, jeêli przez pomys y nazbyt przedsi biorczych dzia aczy sportowych oraz dzi ki amatorskiej twórczoêci naszej ekipy rzàdowej Euro 2012 w Polsce si sypnie? Miejsce, gdzie ma powstaç Stadion Narodowy, te jest pechowe. Ju prezydent Stefan Starzyƒski wiàza z terenami nad Wis à wspania e plany. Wys aliêmy dwójk dziennikarzy z bran owego pisma w kraj. Ich zadaniem by o przetestowanie kilku miast (Warszawa, ódê, Poznaƒ, Wroc aw, Kraków) jako produktu tzw. autotours. W wyniku tej podró y powstanie kilkustronicowy reporta, bardzo techniczny, opisujàcy stan produktu. Ma on s u yç agencjom podró y za poradnik przy sprzeda y indywidualnych podró y samochodowych po Polsce. Wsiedli do samochodu i pojechali. Nigdzie nie chcieli przewodnika ani jakiejkolwiek pomocy. Dostali tylko od nas list elazny z proêbà o udzielanie pomocy. By to test niekontrolowany i incognito. WiedzieliÊmy, e ocenie poddane zostanà oznakowanie miast i dróg, hotele, atrakcyjnoêç, muzea, informacja turystyczna i goêcinnoêç. Nie ukrywam, e nie byli- Êmy przekonani o pe nym sukcesie tego swoistego audytu. Wrócili! Przywieêli bardzo dobre wra enia. List elazny dzia a Êwietnie (dzi kujemy wszystkim), produkt ocenili bardzo dobrze. Dobre wra enia wywar y miejskie biura informacji turystycznej mi dzy innymi w zakresie kultury obs ugi i wachlarza materia ów promocyjnych. Natomiast dostanie nam si za autostrad, którà przejechaç nie mo na z powodu prac remontowych oraz Muzeum Powstania Warszawskiego za brak goêcinnoêci i grubiaƒstwo wobec odwiedzajàcych. Czekamy na publikacj. Mo e o minusach nie napiszà. Bart omiej Walas, Pary Przeznaczy je na rozleg e centrum wystawiennicze. Na mi dzynarodowà wystaw przemys owà, która mia a odbyç si w Warszawie, w 1944 roku. Odpukuj. Liliana Olchowik jednym zdaniem PLUS + - Pami tamy wszyscy kampanie skierowane przeciw biletom lotniczym za z otówk. Brytyjczycy poszli o krok dalej i domagajà si podawania pe nej ceny wyjazdów turystycznych. Klient nie b dzie ju zaskakiwany kolejnymi dop atami. Zwi kszy to przejrzystoêç rynku i zaufanie klientów do touroperatorów. Mo e wi c warto pomyêleç o wprowadzeniu podobnych regu w Polsce? MINUS Przewozy lotnicze w Polsce rozwijajà si niezwykle dynamicznie. Korzystajà z tego szczególnie regionalne porty. Nie sposób jednak ukryç niepokoju jaki budzà doniesienia o planach likwidacji baz SkyEurope w Krakowie czy ódzkiego oddzia u Centralwings. èle by si sta o gdyby wa ne polskie oêrodki przesta y korzystaç z lotniczego boomu na polskim rynku. PARTNER WiadomoÊci Turystycznych Wydawnictwo: Eurosystem Jaros aw Âleszyski, Wawelska 78, ap. 30 (wejêcie od ul. Glogera 1), Warszawa, tel.: (22) , fax: (22) , Redaktor prowadzàca: Agnieszka Mularczyk. Zespó : Tomasz Dziedzic, Ewa Maciejewska, Joanna Morawska, Liliana Olchowik, Ma gorzata Szerfer, Bart omiej Walas (Pary ), Agata WiÊniewska, Monika Witkowska, Iwona WrzeÊniewska-Wal. Reklama: Jagoda Walczak (dyrektor), Joanna Markowska, Dorota Ârednicka. Sk ad i amanie: ArtMad Studio. Druk: Taurus Dwutygodnik dost pny w PRENUMERACIE: Zamówienia przyjmujemy pod numerem tel.: (22) , Prenumerat mo na zamówiç równie w punktach RUCH S.A.. Nak ad 6000 egz.

3 BIURA 3 6 Rudolf Travel Debiut na polskim rynku 8Impas na Biebrzy 11 Za amanie ruchu turystycznego IT Pracownik kompetentny 15 Transport T uste lata lotnictwa 19 UE kontroluje Przewóz gotówki przez granice Niemiecki przepis na sukces Przed wakacjami na rynku pojawi si kolejny turystyczny portal internetowy. Jego twórcy chcà zaistnieç w ÊwiadomoÊci klientów dzi ki intensywnej akcji promocyjnej. Zarzàdzajàca projektem spó ka Comvel Polska chce powtórzyç sukces swojej firmy-matki Comvel GmbH, która przed dwoma laty uruchomi- a portal Obecnie jest on trzecim co do wielkoêci wirtualnym sprzedawcà w Niemczech, co bioràc pod uwag nasycenie tamtejszego rynku, nale y oceniç jako sukces. Kluczem do jego osiàgni cia by a intensywna kampania reklamowa. Dzi ki niej a 97 proc. ankietowanych Niemców deklaruje znajomoêç marki Weg.de wyja- Ênia Grzegorz Bosowski z Comvel Polska. Sukces niemieckiego portalu jest w du ym stopniu wynikiem wspó pracy z firmà outdoorowà Stroer. Zasiadajàcy w jej radzie nadzorczej Dirk Stroer jest udzia owcem Comvel GmbH. Niemiecki model ma zostaç zastosowany w Polsce, ale dopiero kilka tygodni po uruchomieniu strony. Klienci b dà mogli dokonywaç rezerwacji, ale poczàtkowo nie b dzie szerokiej kampanii reklamowej portalu Fly.pl t umaczy Grzegorz Bosowski. Ruszy ona dopiero po kilku tygodniach. Wa nà rol odegrajà billboardy. Portal ma wyró niaç technologia umo liwiajàca rezerwacje online, z której korzystajà najwi ksze europejskie portale turystyczne, m.in. Expedia, Opodo, Travelchannel. Wi kszoêç dzia ajàcych na polskim rynku stron wymaga kontaktu z call center. Rezerwacja jest de facto wys aniem maila z zapytaniem do call center wyjaênia Grzegorz Bosowski. Nasz system Korzystne przenosiny Centrum Aktywnej Rekreacji w ubieg ym roku zmieni o adres swojej strony internetowej. Zmiana okaza a si korzystna, bo sprzeda oferty firmy wzros a o 50 proc. Centrum Aktywnej Rekreacji specjalizuje si w organizacji wypoczynku dla dzieci i m odzie y. Choç jego geneza si ga roku 1994, pierwsze zimowe obozy narciarskie First Choice na minusie Wiodàcy brytyjski touroperator First Choice Holidays PLC og osi swoje wyniki finansowe za okres obejmujàcy listopad 2006 kwiecieƒ 2007 rok. Strata operacyjna wynios a 66,5 miliona funtów. Strata przed opodatkowaniem wynios a 82,5 miliona i jest to wynik gorszy od zesz orocznego o blisko 8 proc. Jak podaje firma, powodów takiej sytuacji jest kilka: wzrost kosztów obs ugi pasa erów udajàcych 66,5 mln straty operacyjne First Choice od listopada 2006 do kwietnia 2007 si na wakacje drogà lotniczà (spowodowane nowymi regulacjami rzàdu Wielkiej Brytanii), wzrost kosztów paliwa lotniczego, inwestycje w nowe oêrodki resortowe Holidays Village na Dominikanie, Cyprze, w Meksyku i Egipcie, wreszcie koszty zwiàzane z przygotowaniem do po àczenia z niemieckim TUI AG. Spory koszt, bo ok. 3 mln funtów to inwestycje w dalekie, egzotyczne destynacje. Ma to byç zwiàzane z d ugoterminowà strategià firmy. Dalekie wyjazdy w zimie 2006/2007 wzros y wzgl dem roku poprzedniego o 30 proc. i stanowi y 25 proc. wszystkich zimowych operacji biura. Wyjazdy takie generujà znacznie wi ksze zyski w przeliczeniu na jednego klienta i rekompensujà z nawiàzkà spadek sprzeda y na bli szych kierunkach. A spadek ten wyniós 7 proc. dla kierunków bliskich i 8 dla Êredniodystansowych. First Choice dysponuje w tej chwili szeêcioma samolotami dalekiego zasi gu Boeing 767, które b dà od 2009 r. zast powane modelem B 787. Zarzàd First Choice podkreêla, e zaprezentowane wyniki finansowe sà zgodne z wczeêniejszymi przewidywaniami i dotyczà okresu, który w bran y turystycznej zawsze jest gorszy w przeciwieƒstwie do pó rocza letniego generujàcego wi ksze zyski. PodkreÊla tak e skutecznoêç wprowadzanych przekszta ceƒ wewnàtrz firmy, które pozwoli o podnieêç rentownoêç na jednego klienta we wszystkich rodzajach destynacji tj. bliskich, Êrednich i dalekich odpowiednio o 4, 3 i 10 proc. Marek Paw owski jako pierwszy w Polsce umo liwi automatyczne pobranie miejsca z oferty touroperatora i zakupienie jej przez turyst w czasie rzeczywistym dodaje. Dotyczy to biur, których witryny oferujà takà opcj. Oferta pozosta ych b dzie sprzedawana tradycyjnie, czyli przez call center. Fly.pl ma szerokà ofert : wycieczki, hotele, samochody, bilety lotnicze, domy wakacyjne. B dzie ona modyfikowana zgodnie z oczekiwaniami klientów zapewnia Grzegorz Bosowski. Poczàtkowo dost pna b dzie oferta 20 touroperatorów, z czasem ta liczba si zwi kszy. Pojawià si te wycieczki z Niemiec. Z uwagi na przyzwyczajenia polskich klientów firma planuje jeszcze w tym roku otwarcie partnerskich biur podró y pod markà Fly.pl. Za t cz Êç przedsi wzi cia odpowiada nale àca do Comvela wesz y do oferty w roku 1997, póêniej dosz a równie oferta wypoczynku letniego. Poczàtki dzia alnoêci Centrum to proste formy rekreacyjne, takie jak np. narty i kajaki. Obecnie firma organizuje obozy paintballowe, paintballowo- -quadowe, windsurfingowe, a w zimie snowboardowe. W aêciciel biura Aleksander Okoƒski zdecydowa si na zmian nazwy domeny, gdy nazwa Centrum Aktywnej Rekreacji kojarzy a si bardziej z oêrodkiem rekreacyjnym ni biurem turystycznym. PrzenieÊliÊmy si na innà domen, jesteêmy pozycjonowani, w zwiàzku z czym na naszà stron trafia Grzegorz Bosowski: Nasz system umo liwi automatyczne pobranie miejsca z oferty touroperatora i zakupienie jej przez turyst w czasie rzeczywistym Grupa Travel Polska skupiajàca ok. 60 biur podró y. Ona tak e uruchomi a call center do obs ugi klientów Fly.pl. Firma planuje wydaç na promocj kilkanaêcie milionów z otych, by staç si liderem rynku w ciàgu roku, najdalej pó tora. (w ) Drugie biuro na drugie urodziny Wroc awskie biuro Bissole Travel dzia a od 2005 roku. Pod koniec kwietnia otworzy o nowy punkt w centrum handlowym Arkady. Biuro podró y Bissole Travel sprzedaje ofert w asnà, stanowiàcà ok. 30 proc. ca kowitej oferty, oraz innych biur podró y. Sà to zarówno wyjazdy krajowe, jak i zagraniczne. Ponadto biuro prowadzi sprzeda biletów lotniczych (ok miesi cznie), a w planach ma organizacj wyjazdów dla zak adów pracy. Dotychczas siedziba biura mie- Êci a si na wroc awskim rynku przy ul. Odrzaƒskiej. Teraz w a- Êciciele biura zainwestowali w kolejny punkt sprzeda y w dobrze wró àcym dochodom miejscu galerii handlowej Arkady we Wroc awiu. JesteÊmy bardzo zadowoleni z wyboru lokalizacji, a co za tym idzie, pierwszych wyników sprzeda y w naszym nowym biurze. Przez pierwszy miesiàc istnienia punktu w Arkadach sprzedaliêmy ok. 100 miejsc na wyjazdy zagraniczne komentuje prezes Bissole Izabela Abramowicz, Bissole Travel: Przez pierwszy miesiàc istnienia punktu w Arkadach sprzedaliêmy ok. 100 miejsc na wyjazdy zagraniczne wi cej osób. Sprzeda internetowa wzros a nam o 50 proc., przy czym kiedyê wynosi a zaledwie 5 proc. ca ej sprzeda y. Na obozy zimowe wysy amy teraz ok osób rocznie, a na letnie ok osób mówi Aleksander Okoƒski. Centrum Aktywnej Rekreacji przymierza si do sprzeda y swojej oferty przez agentów, których b dzie w najbli szym czasie poszukiwaç w wi kszych miastach. (jm) Travel Izabela Abramowicz. Czy nowe biuro przypadnie do gustu klientom? Wszystko wskazuje na to, e ju tak si sta o. Wp ynà na to nie tylko wystrój, nowoczesne urzàdzenie biura i wyposa enie w monitor LCD wyêwietlajàcy na bie àco aktualizowane oferty last minute, ale przede wszystkim dogodna lokalizacja. W Arkadach jest du o wi kszy przep yw ludzi. Poza tym lepszy dojazd i atwiejszy dost p do parkingu. Wszystko to sprawia, e nasi klienci cz Êciej wybierajà nowà lokalizacj. Na razie to zwykle osoby, które znajà biuro i wiedzà, e mamy dodatkowy punkt sprzeda y, a z wymienionych wy ej wzgl dów cz Êciej wybierajà na odwiedziny i zakup wycieczki w a- Ênie biuro w Arkadach mówi Izabela Abramowicz. (msz) notowania Kursy walut z 4 lipca 2007 dolar USA 1 USD = 2,7604 euro 1 EUR = 3,7577 3,8485 3,6312 3,4140 3,1967 2,9795 2,7622 baht tajlandzki 1 THB = 0,03170 USD 1 THB = 0,02329 EUR dinar tunezyjski 1 TND = 0,7761 USD 1 TND = 0,5701 EUR dolar australijski 1 AUD = 0,8580 USD 1 AUD = 0,6302 EUR dolar hongkoƒski 1 HKD = 0,1280 USD bz 1 HKD = 0,0940 EUR dolar kanadyjski 1 CAD = 0,9453 USD 1 CAD = 0,6944 EUR frank szwajcarski 1 CHF = 0,8219 USD 1 CHF = 0,6037 EUR funt egipski 1 EGP = 0,1754 USD 1 EGP = 0,1289 EUR funt brytyjski 1 GBP = 2,0172 USD 1 GBP = 1,4816 EUR jen japoƒski 1 JPY = 0, USD 1 JPY = 0, EUR juan chiƒski 1 CNY = 0,1317 USD 1 CNY = 0,09671 EUR bz korona duƒska 1 DKK = 0,1830 USD 1 DKK = 0,1344 EUR korona czeska 1 CZK = 0,04742 USD 1 CZK = 0,03483 EUR korona norweska 1 NOK = 0,1716 USD 1 NOK = 0,1260 EUR korona s owacka 1 SKK = 0,04067 USD 1 SKK = 0,02987 EUR korona szwedzka 1 SEK = 0,1486 USD 1 SEK = 0,1091 EUR kuna chorwacka 1 HRK = 0,1865 USD 1 HRK = 0,1370 EUR lir turecki 1 mln TRL = 0,7749 USD 1 mln TRL = 0,5692 EUR lir maltaƒski 1 MTL = 3,1153 USD 1 MTL = 2,1397 EUR peso argentyƒskie 1 ARS = 0,3235 USD 1 ARS = 0,2376 EUR peso meksykaƒskie 1 MXN = 0,09289 USD 1 MXN = 0,06822 EUR real brazylijski 1 BRL = 0,5247 USD 1 BRL = 0,3854 EUR rubel rosyjski 1 RUB = 0,03898 USD 1 RUB = 0,02863 EUR rupia indyjska 1 INR = 0,02474 USD 1 INR = 0,01817 EUR paliwa Ârednia cena paliw z 4 lipca Benzyna E 95 4,42 PLN / litr Olej nap dowy 3,67 PLN / litr Kurs ropy z 4 lipca 72,84 USD za bary k Cze 2007 pogoda EUR USD Lip na 16 lipca 2007 pd przelotny deszcz; b burze; s s onecznie; ch chmury; d deszcz; dê deszcz ze Êniegiem; Ê Ênieg; uz umiarkowane zachmurzenie Amman, Jordania 31 C, s Amsterdam, Holandia 19 C, pd Budapeszt, W gry 28 C, uz Calais, Francja 17 C, ch Callao, Peru 15 C, uz Capri, W ochy 29 C, b Jerozolima, Izrael 30 C, s Kalkuta, Indie 30 C, b Liege, Belgia 20 C, pd Lizbona, Portugalia 26 C, s Londyn, Anglia 22 C, ch Melbourne, Australia 15 C, ch Mombasa, Kenia 28 C, uz Pamukkale, Turcja 32 C, s Phuket, Tajlandia 28 C, b Rio de Janeiro, Brazylia 26 C, uz Ryga, otwa 22 C, uz Samos, Grecja 34 C, s Santiago, Chile 12 C, ch Sharm el Sheikh, Egipt, 38 C, s

4 4 INSTYTUCJE Krynica przyjazna bran y Jak zwykle goêcinnie, po raz siódmy z rz du, Krynica Morska przyj a goêci na majowych VII Spotkaniach Turystycznych. Ta niewielka, jedna z najmniejszych w Polsce, miejscowoêç na skraju Mierzei WiÊlanej w turystyce upatruje szans rozwoju. Baza noclegowa Krynicy Morskiej liczy ok. 8 tys. miejsc i znamiennym jest, e przy liczbie 1,2 tys. sta ych mieszkaƒców miasto przyjmuje tys. goêci rocznie. Kategoryzowane obiekty to dwa hotele i dwa pensjonaty, reszta to domy wczasowe, apartamenty, kwatery, pole namiotowe. Tegoroczne spotkania zbieg y si z konferencjà naukowà Âcie ki rowerowe i przekop Mierzei Wi- Êlanej. Perspektywa samorzàdowa. O ile trasy dla rowerów sà po àdane i powszechnie akceptowane, o tyle drugie zagadnienie, czyli przekop, budzi mnóstwo kontrowersji. Naukowcy i specjali- Êci podkreêlajà, e realizacja przekopu, poza wielkimi kosztami, przynios aby wi cej strat, tak w dziedzinie ekologii, jak gospodarki wodnej, a nie o ywi turystyki. W odarze terenu podkreêlajà, e wa niejsze jest u o enie dobrosàsiedzkich stosunków z Rosjà do niej wszak nale y 1/5 mierzei i to rosyjskie w adze decydujà o mo liwoêci wp ywania na zalew przez przesmyk. Druga sprawa to budowa infrastruktury turystycznej wokó Zalewu WiÊlanego, bo bez tego zwi kszanie ruchu turystycznego jest niecelowe. Uczestnicy krynickich Spotkaƒ Turystycznych mieli okazj przekonaç si, e oferta turystyczna wzbogaca si o nowe atrakcje. Miasto stara si o status uzdrowiska mówi burmistrz Andrzej Ostrowski. To powinno zdecydowanie przed u yç sezon, pomo e temu równie sieç Êcie ek rowerowych na ca ej mierzei. Pi kne pla e i s oƒce to atut na lato, a gdy skoƒczà si wakacje, Krynica Morska dysponuje oêrodkami odnowy biologicznej i rehabilitacji (Albatros, Posejdon). Spotkania by y okazjà do powa nych rozmów w swobodnej atmosferze. Nie tylko Krynica Morska, ale i Gdaƒsk zaprezentowa si uczestnikom Spotkaƒ Turystycznych, na których najwi ksze wra enie zrobi o Muzeum Bursztynu i podziwianie gdaƒskiego Starego Miasta ze smoczej odzi oraz kajaków z Klubu Wodnego abi Kruk. VII Spotkania Turystyczne, Krynica Morska, maja 2007 r. Elzbieta Tomczyk-Miczka Tarnów korzysta z unijnej kasy Tradycjà Tarnowskiego Centrum Informacji sà spotkania bran y turystycznej i samorzàdów lokalnych regionu. Tematem tegorocznego czerwcowego spotkania by a promocja turystyczna oraz kierunki rozwoju turystyki w Tarnowie i regionie. Marcin Pa ach, dyrektor TCI, podsumowujàc dzia alnoêç centrum w 2006 r., za najwi kszy sukces uzna zdobycie drugiego miejsca w konkursie POT na najlepsze centrum informacji turystycznej. Przedstawiciele Urz du Marsza kowskiego Województwa Ma opolskiego omówili kwestie zwiàzane z Ustawà o us ugach turystycznych oraz plany promocji województwa, w tym mo liwoêç wykorzystania funduszy unijnych. Dodajmy, e gminy regionu korzystajà z ró nych funduszy, np. z projektu Leader Plus Centrum Paderewskiego Tarnów-Kà- Êna Dolna odnawia zabytkowy kompleks dworsko-parkowy; z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego zrealizowano projekt Zwi kszenie atrakcyjno- Êci turystycznej powiatu tarnowskiego, rewitalizacj i iluminacj ska w Skamienia ym mieêcie w Ci kowicach oraz modernizacj zabytków w Tarnowie. Ponadto, region korzysta z programów unijnych na inwestycje, które poêrednio wp ywajà tak e na popraw infrastruktury turystycznej. Sà wêród nich np. budowy i remonty dróg, zak adanie kanalizacji, i budowa oczyszczalni Êcieków w gminach. Na spotkaniu by a te omawiana kwestia powstania Lokalnej Organizacji Turystycznej, ale jak twierdzi dyrektor Pa ach na razie nie pad y adne konkrety. Jednak przedstawiciele samorzàdów gminnych zadeklarowali, e porozmawiajà na ten temat z wójtami i burmistrzami. JeÊli uda oby si powo aç tarnowskà LOT, to by aby siódma tego typu organizacja w Ma opolsce. (ih) samorzàd Walne w OM PIT W dniu 15 czerwca br. cz onkowie Oddzia- u Mazowieckiego Polskiej Izby Turystyki spotkali si na walnym zebraniu programowym w oêrodku Promenada nad Zalewem Zegrzyƒskim. Zebranie by o po àczone ze zwiedzaniem lokalnych atrakcji turystycznych i odrobinà rozrywki. Zgodnie z za o- eniem nasze zebrania majà àczyç elementy edukacji ze sprawami Izby oraz integrowaç nasze Êrodowisko. Podczas ostatniego walnego g ównym tematem obrad by zbli ajàcy si II etap Forum Turystyki Polskiej i walne zgromadzenie PIT, które odb dzie si w listopadzie w Hiszpanii. Dyskusj zdominowa a jednak kwestia, jak zaktywizowaç naszych cz onków i zaanga- owaç ich w dzia ania naszej Izby. Zosta równie zatwierdzony bud et na obecny rok mówi Tadeusz Milik, prezes OM PIT. Walne zebrania sà okazjà nie tylko do przedyskutowania bie àcych problemów, ale tak e do podsumowania dotychczasowych dzia aƒ. Za nasz najwi kszy sukces uzna bym naszà wspó prac z Mazowieckà ROT. JesteÊmy aktywnie w àczeni w dzia- ania MROT i wnieêliêmy niema y wk ad w jej tworzenie dodaje Tadeusz Milik, który jest równie wiceprezesem MROT. Za rok regaty bran y wczeêniej? Jerzy Kamiƒski, prezes warmiƒsko-mazurskiego oddzia u PIT organizatora I eglarskich Mistrzostw Polski Bran y Turystycznej, rozmawia z prezydentem Olsztyna o pomyêle przeniesienia imprezy od przysz ego sezonu na poczàtek czerwca. Pojawi a si bowiem koncepcja po àczenia regat z Rotariaƒskà Majówkà Lotniczà organizowanà przez olsztyƒski Rotary Club. Tegoroczna, III edycja RML zosta a zorganizowana po raz pierwszy we wspó pracy z warmiƒsko-mazurskim oddzia em PIT i odby a si 27 maja. Podczas majówki swojà ofert, g ównie wypoczynku dla dzieci i m odzie y, prezentowa o 10 biur podró y. Po àczenie regat z majówkà by- oby okazjà dla mieszkaƒców do zapoznania si z propozycjami biur turystycznych, które w ten sposób wysz yby do ludzi. WczeÊniejszy termin regat by by równie korzystniejszy dla bran y, gdy ten obecny zbiega si z poczàtkiem wakacji, okresem szczególnie intensywnej pracy. We wcze- Êniejszym terminie by oby równie mo liwe Êciàgnàç m odzie szkolnà na towarzyszàce regatom pokazy Bezpieczna woda mówi Jerzy Kamiƒski. Bran a w trosce o bezpieczeƒstwo Na spotkaniu Wojewódzkiej Komisji Dialogu Spo ecznego 12 czerwca br. w odzi przedstawiciele ódzkiej bran y turystycznej poruszyli problem bezpieczeƒstwa turystów i szarej strefy. Na spotkaniu, którego tematem by o Zapewnienie bezpieczeƒstwa publicznego w woj. ódzkim, by a obecna prezes ódzkiego oddzia u PIT Jolanta Kondys-Sikora oraz prezes Konsorcjum Polskich Biur Podró y Artur Matiaszczyk. W tej chwili nie ma regulacji nakazujàcych kontrol autokarów. Taki wymóg mogà postawiç np. rodzice dzieci wyje d ajàcych na wakacje. Kontrole przeprowadza policja, ale system wymaga usprawnienia. MyÊlimy o zorganizowaniu spotkania z policjà dla omówienia problemu mówi Jolanta Kondys-Sikora. Artur Matiaszczyk poruszy problem szarej strefy. Dyrektor Departamentu Kultury Fizycznej, Sportu i Turystyki Urz du Marsza kowskiego Ryszard Kaliƒski obieca zorganizowanie spotkania poêwi conego istnieniu szarej strefy w województwie ódzkim. Przedstawiciel Wojewódzkiego Centrum Zarzàdzania Kryzysowego poda kontakt mailowy do WCZK oraz telefon interwencyjny Kontakty te PIT Oddzia ódzki rozsy a do wszystkich swoich cz onków. WIT: O roli lokalnej bran y w integracji W dniach czerwca Poznaƒ goêci przedstawicieli miast partnerskich Hanoweru i Rennes w ramach Europejskiego Forum Wspó pracy Poznaƒ Hanower Rennes. Podczas sesji na temat Samorzàd lokalny a Traktat ustanawiajàcy Konstytucj dla Europy w poznaƒskim Ratuszu uczestnicy Forum, z nadburmistrzem Hanoweru Stephanem Weilem, merem Rennes Edmondem Hervé i prezydentem Poznania Ryszardem Grobelnym na czele, dyskutowali o roli miast w procesie integracji europejskiej i znaczeniu integracji europejskiej dla miast. W dyskusjach wzi li udzia równie eurodeputowani, wielkopolscy parlamentarzyêci, radni oraz przedstawiciele zarzàdu Wielkopolskiej Izby Turystycznej. Uwaga uczestników koncentrowa a si na zagadnieniu roli miast w Unii Europejskiej i ich wk adu w kreowanie lokalnych produktów, w tym równie produktu turystycznego. WIT zg osi a swój udzia w pracach Forum, wychodzàc z za o enia, e w procesie kszta towania wizerunku miast istotnà rol mogà odegraç lokalni organizatorzy turystyki oraz gestorzy bazy hotelowej. WIT b dzie uczestniczyç w kolejnych spotkaniach, które sà platformà wymiany poglàdów i idei mówi Stanis aw H. Kaj, cz onek zarzàdu WIT. Kulminacyjnym punktem spotkania by o podpisanie Deklaracji Poznaƒskiej w sprawie debaty dotyczàcej integracji europejskiej. Nowe w adze Âlàskiej Izbie Turystyki W dniu 27 czerwca br. cz onkowie Âlàskiej Izby Turystyki oraz zaproszeni goêcie spotkali si w Hotelu Zamkowym w Pszczynie na walnym zebraniu. Najpierw uczestnicy zwiedzili wn trza pszczyƒskiego zamku, po czym wzmocnieni kawà i pocz stunkiem rozpocz li obrady. Podczas zebrania odby o si uroczyste wr czenie Certyfikatów Âlàskiej Izby Turystyki dla nowych cz onków ÂIT: Hotelu Zamkowego w Pszczynie oraz OÊrodka Êw. Jacka, prowadzonego przez Caritas Archidiecezji Katowickiej. Przedstawiono tak e sprawozdanie z dzia alnoêci Zarzàdu Izby za okres od czerwca 2006 do czerwca 2007 r., odczytano sprawozdanie finansowe Izby oraz przedstawiono preliminarz wydatków i plan pracy na rok Podj to równie uchwa y o udzieleniu absolutorium ca emu odchodzàcemu zarzàdowi ÂIT oraz o przeznaczeniu wypracowanego zysku na cz - Êciowe pokrycie straty wynikajàcej z bilansu roku ubieg ego informuje Miros awa Zawada-Safronow, dyrektor biura ÂIT. Izba zyska a tak e nowe w adze. Prezesem na kolejnà kadencj zosta a wybrana Krystyna Papiernik, nowym wiceprezesem zosta Pawe Sochacki, skarbnikiem Bernadeta Palowska, a cz onkami zarzàdu: Marcin Madeja (poprzednio by wiceprezesem), Krzysztof Siudziƒski, Henryk Sobieraj i Marian Zapa. W komisji rewizyjnej zasiadajà: Tomasz Kapkowski, Boles aw Osiecki i Jacek Ruszkowski. Zebranie zakoƒczy o si zwiedzaniem Hotelu Zamkowego i wykwintnym pocz stunkiem. Jubileusz pomorskiego oddzia u PIT Pomorski oddzia Polskiej Izby Turystyki obchodzi w tym roku 15-lecie dzia alnoêci. Jego historia si ga roku 1992, kiedy to po ponad dwóch latach od powstania Polskiej Izby Turystyki utworzono gdaƒski oddzia PIT i nadano mu oficjalnà nazw Gdaƒskiej Izby Turystyki. W 2001 r. w adze GIT postanowi y spróbowaç utworzyç jeden wspólnie dzia ajàcy oddzia PIT na terenie województwa pomorskiego i tak w dniu r. dosz o do zjednoczenia oddzia ów gdaƒskiego, s upskiego i elblàskiego, po czym zmieniono nazw na Pomorski Oddzia Polskiej Izby Turystyki. Obecnie oddzia liczy 65 cz onków (w tym 3 honorowych i 8 terenowych). Wa nym punktem jego dzia alnoêci jest organizowanie corocznych misji turystycznych do sàsiadujàcych z Polskà paƒstw. Misje te majà na celu poznanie mo liwoêci recepcyjnych i organizacyjnych oraz nowych atrakcji turystycznych odwiedzanych krajów, nawiàzaniu kontaktów z lokalnymi biurami podró y i prezentacji pomorskiej oferty turystycznej. Oddzia tak e organizuje liczne szkolenia, m.in. VAT w turystyce, ubezpieczenia w turystyce, fundusze UE dla turystyki oraz wiele innych. Oddzia b dzie Êwi towa swoje 15-lecie przy okazji obchodów Mi dzynarodowego Dnia Turystyki, które sà planowane w Sopocie w dniach wrzeênia. Podczas uroczystoêci naszym cz onkom zostanà wr czone medale 15-lecia oddzia u, wezmà oni te udzia w konferencji naukowej pt. Turystyka szansà zawodowà kobiet oraz w sejmiku przewodników PTTK mówi Marek Kowalski, sekretarz oddzia- u pomorskiego PIT. Statut PIT do poprawki Kwestie zmian w statucie Polskiej Izby Turystyki b dà przedmiotem najbli szego posiedzenia Rady Naczelnej PIT. Do przyj cia poprawek mia oby dojêç podczas walnego zgromadzenia Izby zaplanowanego na listopad do Kadyksu. Przyj cie harmonogramu przygotowaƒ do tego wydarzenia b dzie kolejnym punktem zaplanowanych na 18 lipca w Zakopanem obrad. Poruszone zostanà tak e kwestie dotyczàce VI Forum Turystyki i 15 edycji targów TT Warsaw.

5 BIURA 5 Koniec wakacji za funta Touroperatorzy nie b dà ju mogli wabiç klientów sztucznie zani- onymi cenami. Przynajmniej w Wielkiej Brytanii. Pod koniec zesz ego miesiàca w adze Stowarzyszenia Brytyjskich Touroperatorów (ABTA) ukara y 11 swoich cz onków za nieuwzgl dnienie w reklamowanych cenach dodatkowych kosztów. Chodzi tu o obowiàzkowe op aty lotniskowe oraz podatki w znaczàcy sposób wp ywajàce na cen wyjazdu. Jak t umaczy rzecznik AB- TA, wymóg przejrzystoêci zawsze znajdowa si w zasadach stowarzyszenia. Jednak w ciàgu ostatnich dwóch lat jego stosowanie by- o znaczàco utrudnione z powodu niepokojów na rynku paliw. Obecnie, po ustabilizowaniu sytuacji w adze ABTA zamierzajà przystàpiç do konsekwentnego egzekwowania przyj tych regu. Wspiera je w tym Office of Fair Trading (OFT). Brytyjski odpowiednik UOKiK ju w lutym zapowiedzia, e zacznie karaç biura podró y niepodajàce pe nych cen. Zdaniem OFT praktyki te godzà w firmy informujàce o koƒcowym koszcie wyjazdu. Wprowadzajà tak e w b àd klientów co do faktycznej ceny us ugi. Po trzech miesiàcach na dostosowanie urz dnicy przystàpili do dzia ania. Sprawa budzi jednak kontrowersje. ABTA nie udziela informacji na temat ukaranych firm i wysokoêci na o onych kar. Potwierdza jedynie, e maksymalna grzywna wynios a 5 tys. funtów. To kropla w morzu oburza si Alexander Stoyanov, dyrektor Balkan Holidays. Oskar one firmy (wiadomo, e sà wêród nich tacy giganci jak TUI i First Choice) bronià si, wskazujàc na przewoêników lotniczych, równie niepodajàcych cen koƒcowych. Touroperatorzy uwa- ajà, e karanie wy àcznie ich jest niesprawiedliwe. Rzecznik OFT uspokaja, e urzàd monitoruje sytuacj. Kolejne posiedzenie w adz ABTA zaplanowane na ten miesiàc mo e podjàç decyzje o ukaraniu kolejnych podmiotów. (w ) Za o ona w 1950 r. ABTA Association of British Travel Agents jest zrzeszeniem brytyjskich touroperatorów i agentów turystycznych. Obecnie skupia 1600 cz onków od ma ych rodzinnych firm po rynkowych gigantów. àcznie dysponujà oni 90 proc. udzia em w turystyce wyjazdowej z Wielkiej Brytanii. kalejdoskop Thomas Cook zwalnia pracowników Nawet do 2800 zwolni Thomas Cook na skutek fuzji z MyTravel. Zwiàzki zawodowe ju okrzykn y plany firmy mianem drakoƒskich i zapowiedzia y, e zrobià wszystko, by je zminimalizowaç. Z okazji chcà skorzystaç mniejsze firmy. Niektóre planujà zwi kszyç zatrudnienie, aby rozszerzyç dzia alnoêç. Jak przewidujà specjaliêci od rynku pracy najwi ksza cz Êç zwalnianych z Thomasa Cooka pracowników zasili agencje internetowe i call center. Eksperci spodziewajà si równie wojny p acowej pracownicy nie b dà mogli àdaç wysokich zarobków, poniewa o te same posady ubiegaç si b dzie wiele osób. (w ) SKOKi kupujà Ecco ciàg dalszy ze strony 1 Nowy w aêciciel obu firm jest generalnym poêrednikiem towarzystw ubezpieczeniowych (TUW SKOK oraz TU SKOK ycie) oraz nadzoruje kilkusetosobowà sieç agentów ubezpieczeniowych dzia ajàcych w wi kszoêci oddzia ów kas w ca ej Polsce. Wkrótce Asekuracja mo e dokupiç wi cej udzia ów. Zgodnie z umowà w 2008 r. przys uguje nam prawo do zakupu pozosta ych udzia ów w Ecco Holiday na zasadach pierwokupu, za wyjàtkiem 6 proc. udzia ów w obu spó kach, które zostanà przekazane na rzecz ich pracowników informuje Miko aj Iwaszkiewicz, odpowiedzialny za prawnà obs ug transakcji nabycia udzia ów przez Asekuracj. Obecnie udzia owcami Asekuracji sà: Krajowa Spó dzielcza Kasa Oszcz dnoêciowo-kredytowa (58 proc.), Fundacja na Rzecz Polskich Zwiàzków Kredytowych (23 proc.) oraz Towarzystwo Ubezpieczeƒ Wzajemnych Spó dzielczych Kas Oszcz dnoêciowo- -Kredytowych (19 proc.). Wspólne projekty Co wniesie sopocka firma do Ecco Holiday i Ecco Travel? (...) decyzja o wspó pracy z Asekuracjà powsta a po rozwa eniu mo liwoêci rozwoju wspólnych projektów rozbudowy sieci dystrybucji, zwi kszenia wolumenu sprzeda y us ug turystycznych, dotarcia do nowych klientów oraz tworzenia nowych i korzystnych rozwiàzaƒ w obszarze wzajemnego uzupe niania si oferty obu grup czytamy w komunikacie prasowym, który wyda y zarzàdy obu touroperatorów w odpowiedzi na pytania zadane przez WiadomoÊci Turystyczne. Planujemy wykorzystanie dobrze funkcjonujàcych i solidnych struktur i kontraktów spó ki do dalszego jej rozwoju i budowy pozycji rynkowej. W tym celu b dziemy wykorzystywaç po àczenie kompetencji i doêwiadczenia spó ek Ecco Holiday i Ecco Travel oraz potencja u sprzeda owego i kapita owego instytucji systemu SKOK dodaje z kolei Miko aj Iwaszkiewicz. Miliony na inwestycje 21 czerwca Interferie SA za 19 mln z kupi y oêrodek Eldorado w ÂwinoujÊciu. Tak zwi kszy y swà baz wypoczynkowà o 150 pokoi. Nie jest to jedyna inwestycja tej spó ki gie dowej w tym roku. Tak e w ÂwinoujÊciu jest finalizowana rozbudowa i rewitalizacja oêrodka wypoczynkowego Barbarka. W sierpniu, bo wtedy obiekt ma byç oddany do u ytku, goêcie b dà mieli do dyspozycji wyremontowane pokoje, doposa onà baz zabiegowà, m.in. w sprz t do leczenia i rehabilitacji. Na ukoƒczeniu jest tak e modernizacja oêrodka wypoczynkowego Argentyt w Dàbkach. Ponadto, lada moment rozpocznie si rozbudowa czterogwiazdkowego hotelu Bornit w Szklarskiej Por bie, zaplanowano te modernizacj hotelu Malachit w Âwieradowie. Ârodki na wi kszoêç inwestycji pochodzà ze sprzeda y akcji spó ki na GPW. Ubieg oroczna emisja przynios a firmie 30 mln z. Roszady w zarzàdach Ecco Holiday i Ecco Travel doczeka y si te nowych prezesów. Na poczàtku 2007 r. Rafa Ropa przesta kierowaç pierwszà ze spó ek, a Anna Kalinowska drugà. Przez kilka miesi cy stanowiska nie by y obsadzone. Po obj ciu udzia ów przez Asekuracj i ukonstytuowaniu si rady nadzorczej prezesem w Ecco Holiday zosta a Inga Rosiak, od dwóch lat cz onek zarzàdu firmy. Na czele Ecco Travel stanà Leszek Deneka, który przez ostatnie trzy lata by cz onkiem zarzàdu w spó kach Ecco. Do zarzàdu obu firm powo ano Krzysztofa Rudziƒskiego, odpowiedzialnego za finanse. Obowiàzki pe nià dotychczasowi cz onkowie zarzàdów, czyli Karol Marciƒczak w Ecco Holiday i Karolina P ociennik w Ecco Travel. Prace kierownictwa b dzie wspiera Rafa Ropa. Jako prokurent spó ek odpowiada m.in. za mi dzynarodowe i krajowe kontrakty handlowe. Od 2008 r. do àczy do rad nadzorczych. Sporny znak towarowy Do najwa niejszych zadaƒ kierownictwa Ecco Holiday niewàtpliwie b dzie nale a o odparcie ataku londyƒskiego Ecco World Travel, które chce uniewa niç prawo do pos ugiwania si znakiem towarowym przez poznaƒskà spó k. Prawo Ecco Holiday do znaku towarowego Ecco Holiday zosta o zarejestrowane przez Urzàd Patentowy RP i ochrona trwa niezmiennie od roku Wprawdzie brytyjska spó ka Ecco World Travel z o y a do urz du patentowego wniosek o uniewa nienie prawa ochronnego, jednak fakt, e instytucja ta zobowiàza a stron wnioskujàcà do przedstawienia ewentualnego sàdowego arbitra u w omawianej kwestii Aby nadà yç za turystycznym boomem, rozszerzamy naszà baz noclegowà. Konsekwentnie podnosimy standard wszystkich obiektów, w których oferujemy nowe us ugi, m.in. wyjazdy zdrowotno-rehabilitacyjne i wczasy z zabiegami SPA. Coraz wi cej goêci jest zainteresowanych nie samym noclegiem, ale równie mo liwoêcià regeneracji psychicznej i fizycznej podkreêla Waldemar Czechowski- -Jamroziƒski, prezes Interferii. Waldemar Czechowski-Jamroziƒski: Coraz wi cej goêci jest zainteresowanych równie mo liwoêcià regeneracji psychicznej i fizycznej Êwiadczy, e ochrona patentowa jest prawid owa i wa na informuje Sylwia Rozwadowska, dyrektor biura zarzàdu Ecco Holiday. Wyniki finansowe Rozwadowska dodaje, e obecnie Ecco Holiday to przede wszystkim organizator wakacji czarterowych g ównie do krajów basenu Morza Âródziemnego i na Wyspy Kanaryskie. Z kolei Ecco Travel oferuje g ównie wyjazdy dla klientów indywidualnych i grup, oparte na przelotach rejsowych, na dalekie egzotyczne kierunki takie jak: Chiny, Indie, Sri Lanka, Tajlandia, Indonezja, Meksyk, Kuba, Dominikana, Brazylia i inne. Obie spó ki w latach uzyskiwa y zyski. Sprzeda Ecco Holiday poprawi a si wówczas o 18 proc., a Ecco Travel o 80 proc. Prognoza na ten rok mówi o zwy ce odpowiednio o 22 proc. i 50 proc. W latach planowany jest dalszy wzrost obrotów i zysków informuje Rafa Ropa. Tomasz Furman Udzia owcy Ecco Holiday: Asekuracja 51 proc. Mainco Company 49 proc. Udzia owcy Ecco Travel: Asekuracja 94 proc. Mainco Company i Rafal Ropa 6 proc. ( àcznie) W 2005 r. z obiektów Interferii skorzysta o 112 tys. obcokrajowców, a w 2006 r. ju 152 tys. Sà to g ównie Niemcy, Skandynawowie, Czesi. Oprócz klientów zagranicznych Interferie obs ugujà oczywi- Êcie polskich goêci. Ich liczba w hotelach i oêrodkach spó ki nie maleje. Spó ka ma w asne biuro podró y i wspó pracuje z biurami zajmujàcymi si g ównie turystykà konferencyjno-szkoleniowà, integracyjno-wypoczynkowà. (ih) Podró e TV w Polsacie Od poczàtku miesiàca abonenci Cyfrowego Polsatu mogà oglàdaç kana Podró e TV. Do tej pory kana dost pny by na platformach cyfrowych Cyfra+ oraz N. Znajduje si równie w ofercie wielu sieci kablowych. Podró e TV to kana w ca oêci poêwi cony tematyce podró niczej. Ma on równie charakter sprzeda owy: umo liwia bowiem wykupienie prezentowanej wycieczki. (w ) Kuoni idzie na Wschód Szwajcarski touroperator Kuoni wykupi 80 proc. udzia ów w rosyjskim biurze UTE Megapolus. Przej ta firma dzia a od 1994 r. i specjalizuje si w organizacji wyjazdów narciarskich oraz wypoczynku w luksusowych kurortach Grecji i Chorwacji. UTE Megapolus zatrudnia 200 osób, a jego obroty wynios y w ubieg ym roku 51 mln franków szwajcarskich. Szefem firmy pozostanie dotychczasowy g ówny udzia owiec Edward Kuêniecow. Inwestycja Kuoni to cz Êç planu majàcego na celu rozwój dzia alnoêci firmy i wykorzystanie potencja u nieskonsolidowanego jeszcze rynku rosyjskiego. Rosyjski rynek wzrós w ostatnich latach o procent. (w ) Podlaskie targi odb dà w marcu Znana jest ju data nast pnych Podlaskich Targów Turystycznych. Odb dà si w dniach marca 2008r. w Bia ymstoku. Organizatorem jest Podlaska Regionalna Organizacja Turystyczna. Impreza zorganizowana zostanie w bia ostockiej Hali Akademii Medycznej. Przebieg targów b dzie podobny do tegorocznych, zostanie jednak uzupe niony o Festiwal Kuchni Podlaskiej. Dok adny program opracowany zostanie jesienià. (ph) Alfa Star ma nowà siedzib Nowy adres obowiàzuje od 19 czerwca br. Spó ka obecnie mieêci si przy ul. Warszawskiej 126, Radom, tel. (048)

6 6 BIURA Rainbow Tours: pierwsi na gie dzie Z Grzegorzem Baszczyƒskim, prezesem Rainbow Tours S.A., rozmawia Tomasz Furman. Tomasz Furman: Jak d ugo potrwa hossa w bran y turystycznej? Grzegorz Baszczyƒski: Wyniki polskiej gospodarki sà dobre. Równie prognozy na najbli sze 3-4 lata mówià o sta ym i stabilnym wzroêcie. Tymczasem bran a turystyczna jest bardzo czu a na sytuacj gospodarczà, a to oznacza, e przynajmniej przez te kilka najbli szych lat b dzie si bardzo dynamicznie rozwijaç. Co poza wzrostem gospodarczym b dzie decydowaç o popycie na us ugi turystyczne? Tak naprawd wszystkie inne czynniki sà pochodnà wzrostu gospodarczego. Mam tu na myêli m.in. optymizm konsumencki oraz stale rosnàcà zamo noêç spo eczeƒstwa. Poniewa powi ksza si rynek zbytu, powstajàca oferta staje si coraz szersza, coraz ciekawsza i coraz bardziej dostosowana do rosnàcych wymagaƒ konsumenckich. Ju dziê regularna oferta czarterowa obejmuje wiele egzotycznych miejsc, o których jeszcze kilka laty temu nie mog o byç mowy np. Wyspy Zielonego Przylàdka lub Goa w Indiach. Grzegorz Baszczyƒski: Liczymy, e umocni nasz wizerunek solidnego partnera w podró- ach Jakie miejsce na polskim rynku turystycznym zajmuje Rainbow Tours? JesteÊmy jednym z najwi kszych touroperatorów w Polsce. Szacujemy, e zarówno pod wzgl dem wartoêci obrotów, jak i liczby pozyskanych klientów zajmujemy 5-6 miejsce. Oferta Rainbow Tours jest bardzo szeroka i skierowana praktycznie do ka dego typu klienta. Naszà mocnà stronà sà wycieczki objazdowe i objazdowo-pobytowe, choç nie bagatelizujemy oferty stricte wypoczynkowej, której iloêç z roku na rok zwi kszamy zasadniczo. W 2008 r. chcemy osiàgnàç wzrost obrotów i liczby pozyskanych klientów o oko o 30 proc. Taki wzrost zamierzamy zrealizowaç m.in. dzi ki pieniàdzom pozyskanym z emisji akcji, co pozwoli na otworzenie wi kszej liczby salonów sprzeda y. Zwi kszymy równie znacznie nasz bud et reklamowy. Wkrótce ruszy publiczna sprzeda akcji. Czego firma po niej oczekuje? Liczymy, i gie da poza mo liwo- Êcià pozyskania niezb dnego do rozwoju kapita u, umocni nasz wizerunek solidnego partnera w podró ach i bardziej presti owe postrzeganie naszej marki. Firmy gie dowe postrzegane sà generalnie lepiej ni te niegie dowe. Wynika to chocia by z faktu, e stale muszà wykazywaç si dobrymi wynikami finansowymi, sensownym planem rozwoju i odpowiednià jakoêcià prowadzonej polityki informacyjnej podlegajà bowiem sta ej kontroli ze strony akcjonariuszy, rady nadzorczej, Komisji Nadzoru Finansowego oraz samej gie dy. Ile pieni dzy pozyskacie z emisji? Szacujemy, e b dzie to kwota od 18 do 24 mln z. Uzyskamy jà dzi ki emisji 2 mln nowych akcji. Na razie do obrotu nie wejdzie 10 mln dotychczas wyemitowanych akcji. Na co przeznaczycie te kwoty? Jeden z celów obejmuje rozwój spó ki zale nej Rainbow Tours Ukraina, gdzie 100 proc. kapita u nale y do Rainbow Polska. Powsta- a w marcu tego roku. Na dofinansowanie Rainbow Tours Ukraina przeznaczymy oko o 6-8 mln z. Reszt pieni dzy chcemy zainwestowaç w Polsce. Plan marketingowy dla krajowego rynku przewiduje wydatkowanie kolejnych 6-8 mln z w ciàgu najbli szych dwóch lat. W tej kwocie zawarte sà inwestycje dotyczàce powstania w latach nowych salonów sprzeda y. DziÊ mamy 22 oddzia y. Kilka milionów z otych przeznaczymy na rozwój dzia alnoêci internetowej, w tym zw aszcza naszego portalu turystycznego Wyruszamy.pl. Uwa amy, e sprzeda poprzez internet b dzie ros a szybciej ni tradycyjna sprzeda w oddzia- ach. Dlatego te chcemy rozwijaç ten kana dystrybucji. Portal Wyruszamy.pl b dzie sprzedawa zarówno produkty Rainbow Tours, jak i innych touroperatorów, absolutnie bez preferowania tego pierwszego. Ostatni cel to zakup firmy z bran y. MyÊlimy o jednym z niedu ych touroperatorów niszowych lub którymê ze Êredniej wielkoêci portali turystycznych. Co Paƒstwo planujecie na Ukrainie? Ten rynek jest z jednej strony m ody i dynamiczny, a z drugiej dzia a na nim ju silna konkurencja, której musimy stawiç czo a. Aby zajàç mocnà pozycj nad Dnieprem, planujemy zwi kszyç kapita Rainbow Tours Ukraina z 200 tys. z do kilku milionów z otych. Pozyskane pieniàdze majà zastaç przeznaczone na kampanie reklamowe, budow sieci biur sprzeda y oraz pokrycie nieuniknionych strat w pierwszym roku dzia alnoêci. Obecnie oferujemy tam Maroko, Egipt i Tunezje, zimà poszerzymy ofert m.in. o Keni, Kub i Indie, które nie by y dotàd dost pne na rynku ukraiƒskim. Czy mo e Pan powiedzieç coê wi cej na temat firmy, którà moglibyêcie przejàç? Interesujà nas tylko podmioty krajowe. Rozmowy na temat akwizycji majà charakter wst pny. Tym samym trudno cokolwiek konkretnego powiedzieç o potencjalnym nabytku. Trzeba te pami taç, e bran a turystyczna jest w fazie rozkwitu, a to oznacza, e nikt specjalnie nie Êpieszy si ze sprzeda à firmy z tego sektora. Ponadto àdane za nie ceny cz sto sà zbyt wygórowane. Jakie wyniki Paƒstwo osiàgali? W 2006 r. wypracowaliêmy 3,5 mln z zysku netto przy przychodach ze sprzeda y na poziomie 110 mln z. Rok wczeêniej by o to odpowiednio 1,5 mln z i 81 mln z. A jakie sà prognozy na ten rok? W stosunku do 2006 r. planujemy zwi kszyç zysk netto o 15 proc., a przychody o 30 proc. Czy równie dynamiczny b dzie wzrost liczby klientów? W roku 2006 r. firma pozyska a oko o 68 tys. klientów. W tym roku chcemy zwi kszyç t liczb o 30 proc., czyli osiàgnàç pu ap 88 tys. klientów. Kto jest w aêcicielem firmy? Rainbow Tours jest spó kà akcyjnà, w której jest pi ciu akcjonariuszy. Ja, S awomir Wysmyk, Remigiusz Talarek i Tomasz Czapla mamy po oko o proc. akcji. Reszta, czyli oko o 3 proc., nale y do funduszu inwestycyjnego Capitis. Co istotnego dzieje si jeszcze w Rainbow Tours? JesteÊmy w trakcie uzyskiwania certyfikatu zarzàdzania jakoêcià ISO PowinniÊmy go otrzymaç w czwartym kwartale 2007 r. Jest to o tyle istotne, e do dziê aden du y polski touroperator nie mo e poszczyciç si posiadaniem takiego certyfikatu. Wdro one procedury kontroli jakoêci z pewno- Êcià poprawià jeszcze wysoki standard oferowanych us ug i przyczynià si do wzrostu zaufania naszych klientów. Dzi kuj za rozmow. Touroperator Rainbow Tours rozpoczà dzia alnoêç w 1990 r. Kapita zak adowy firmy wynosi 1 mln z, a obroty w 2006 r. si gn y 109 mln z. Rainbow Tours posiada 19 w asnych oddzia ów, a liczba agentów si ga 900. Prowizja, jakà otrzymujà agenci, waha si w granicach 9-12 proc. G ówne kierunki wyjazdów to basen Morza Âródziemnego, Europa, Azja, Afryka. Dzia a równie w bran- y incentive, przygotowuje wyjazdy motywacyjne i lojalnoêciowe, prowadzi sprzeda biletów lotniczych i autokarowych. Nale y do organizacji turystycznych PIT i IATA. R E K L A M A Rudolf Travel w Polsce Od poczàtku czerwca na polskim rynku rozpoczà dzia alnoêç wy- àczny przedstawiciel touroperatora niemieckiego Rudolf Reisen. Rudolf Travel Polska, przedsi biorstwo joint venture, którego w aêcicielami sà Barbara Plebankiewicz i Thomas Rudolf, powsta o z po àczenia niemieckiego Rudolf Reisen Safpol Safaris z RPA. Pierwszy dzia a od 20 lat, ma biura m.in. w Niemczech, Afryce Po- udniowej, na Wyspach Kanaryjskich i w Czechach. Firma z RPA istnieje od 10 lat. Oferta Rudolf Reisen sprawdzi a si w Czechach, stàd pomys na wejêcie na zbli ony rynek polski. Liczymy, e i tu si przyjmie mówi dyrektor biura Rudolf Travel El bieta Kosim. Barbara Plebankiewicz wierzy w sukces Rudolf Travel. El bieta Kosim: rynek polski jest podobny do czeskiego. Thomasa Rudolfa cieszy wspó praca z Safpol Safaris. Biuro nastawia si na egzotyczne kierunki, zw aszcza Azj oraz kraje po udniowej Afryki (safari, wyprawy nurkowe i objazdowe, polowania), w których specjalizuje si Safpol. Nasz partner ma du y wk ad w ofert firmy, zapewniajàc ró norodne programy wypraw afrykaƒskich, w tym w niedost pne cz - Êci po udnia Afryki oraz imprezy tematyczne mówi Thomas Rudolf, partner ze strony niemieckiej. W ofercie sà te rejsy do niemal wszystkich zakàtków Êwiata. Wi kszoêç propozycji to last minute niemieckich touroperatorów. Klienci mogà wybieraç spoêród 21 mln ofert. Wyloty sà z Niemiec, jednak partnerzy niemieccy liczà, e nie zniech ci to do podró y z Rudolf Travel. Atutem firmy sà atrakcyjne ceny. Sprzyjajàca sytuacja gospodarcza i wzrost zamo noêci Polaków sprawiajà, e to odpowiedni moment na otwarcie biura w Polsce i pozwalajà dobrze wró yç rozwojowi firmy mówi Barbara Plebankiewicz reprezentujàca Safpol Safaris. Firma chce stworzyç sieç agencyjnà dzia ajàcà równolegle do sprzeda- y w jej siedzibie. Ju mamy wiele telefonów od potencjalnych partnerów, a to dopiero pierwsze tygodnie dzia alnoêci mówi El bieta Kosim. Ma gorzata Szerfer

7 REGIONY 7 Schrony czekajà na dofinansowanie Urzàd Miejski w Jastarni chcia by udost pniç turystom cztery schrony bojowe z 1939 r., ale na razie udost pniono tylko jeden Saba. Na renowacj czekajà trzy pozosta e: Saragossa, Sokó, S p. Niestety, w bud ecie nie ma na nià Êrodków finansowych. Ci kie schrony bojowe zosta y wzniesione w 1939 r. w ramach OÊrodka Oporu Jastarnia. W czasie wojny fortyfikacje przej y wojska niemieckie i s u y y za magazyny i kryjówki przeciwpancerne. Po wojnie nie by y wykorzystane i sta y si upem z odziei. Dopiero w 1999 r. wpisano je do rejestru zabytków militarnych, a w 2000 r. anulowano przepisy utrzymujàce Rejon Umocniony Hel, co pozwoli o na przekwalifikowanie fortyfikacji na mienie cywilne. Dzi ki projektowi Zagospodarowanie dla celów Turystycznych Polskiego OÊrodka Oporu»Jastarnia«oraz Êrodkom unijnym przystàpiono do Akcja ruszy a 23 czerwca i potrwa do 1 wrzeênia. Nocne spacery po browarze odbywajà si w ka dy piàtkowy i sobotni wieczór. Jak mówi Dorota Janas, koordynator ds. Tyskiego Muzeum Piwowarstwa W bud ecie Jastarni brakuje Êrodków na renowacj zabytkowych schronów. Noc, muzyka i duchy w Tychach Ju po raz trzeci Browary Tyskie organizujà Nocne Zwiedzanie. G ównym celem przedsi wzi cia jest popularyzacja Muzeum Piwowarstwa w Tychach. Zainteresowanie Nocnym Zwiedzaniem organizowanym przez Browary Tyskie przeros o oczekiwania organizatorów imprezy W regionalnym klimacie Przy pi knej pogodzie, na terenie pensjonatu Ogrodzisko w WiÊle Malince bawiono si na uroczystoêci z okazji 10-lecia NadwiÊlaƒskiej Agencji Turystycznej. Przybyli na nià przedstawiciele Kompanii W glowej, kopalƒ i spó ek powiàzanych, bran y turystycznej, pracownicy NAT. Prezes Piotr Wilchelm przypomnia histori spó ki, mówi o planach inwestycyjnych i perspektywach rozwoju. Wyjàtkowym momentem by o NAT Êwi tuje dziesiàte urodziny uhonorowanie pracowników zatrudnionych od powstania NAT oraz kierowników 19 oêrodków wypoczynkowych. Nie zabrak o akcentu z okazji Dnia Dziecka: wystàpi dzieci cy zespó wokalno-taneczny Przytup z Radlina, zaprezentowano te r kodzie a wychowanków cieszyƒskiego Domu Dziecka. Ponadto podziwiano, degustowano i kupowano regionalne sery, koniakowskie koronki, prace malarskie miejscowych artystów, próbowano te si w grze na tràbicie. By tort, pokaz laserów i zabawa do bia ego rana. Program prowadzi a Laura àcz, a gwiazdà wieczoru by a Agnieszka Fatyga. (ih) 10-lecie NadwiÊlaƒskiej Agencji Turystycznej, Wis a Malinka, 1 czerwca 2007 r. i pomys odawczyni akcji, po ubieg orocznym sukcesie, gdy ch tnych by o du o wi cej ni muzeum mog o przyjàç, w tym roku postanowiono og osiç konkurs SMS-owy dla wszystkich, którzy chcà zdobyç wej- Êciówki na nocne zwiedzanie. Konkurs zorganizowaliêmy po raz pierwszy. W ubieg ych dwóch edycjach osoby chcàce wygraç wej- Êciówk musia y o okreêlonej godzinie zadzwoniç do muzeum. Decydowa a kolejnoêç zg oszeƒ. W ka dy konkursowy dzieƒ odbieraliêmy kilkadziesiàt telefonów mówi Dorota Janas. Choç sama akcja nie jest tania, koszt obs ugi, sprz tu i samych aktorów to rzàd kilku tysi cy z otych za spektakl, ca oêç finansowana jest przez Public Affairs Kompanii Piwowarskiej S.A. Pomimo ograniczonej liczby miejsc, akcja wspierana jest przez dwóch du ych Bia ostockie jarmarki oczyszczania i odnawiania schronów. Na pierwszy ogieƒ poszed schron Saba a. Na jego renowacj dostaliêmy dofinansowanie z Unii Europejskiej. UE wy o y a ok. 85 tys. euro, a miasto oko o 25 tys. euro powiedzia nam Filip Budda, pe nomocnik burmistrza Jastarni ds. fortyfikacji. Na razie w schronie jest niewiele eksponatów, m.in. dekret prezydenta RP z 1936 r. w sprawie uznania Pó wyspu Helskiego za Rejon Umocniony Hel, ale stopniowym uzupe nianiem wyposa enia zajmuje si dzier awca schronu. Przewiduje si, e w ciàgu najbli szych dwóch lat Saba mo e zwiedziç oko o 20 tys. turystów. Zdaniem Filipa Buddy, militaria sà dziê poszukiwanym produktem turystycznym, ale trzeba wy o yç du e Êrodki na ich odrestaurowanie, a tych miasto nie posiada. Jednak uda si wygospodarowaç pieniàdze na przygotowanie szlaku militarnego, na który z o à si tablice z wizualizacjami, poczàwszy od miejsca wysadzenia pó wyspu przez Wojsko Polskie w 1939 r. po punkty pomiarowe zwane torpedowniami. Zostanie te wydana monografia OÊrodka Oporu Jastarnia. Irena Hamerska regionalnych partnerów medialnych, czyli Dziennik Zachodni oraz Polskie Radio Katowice. Promocja odbywa si kana ami Kompanii Piwowarskiej, czyli przez ulotki w wybranych lokalach, oraz we wspó pracy z biurami informacji turystycznej. To ogranicza potrzeb kampanii reklamowych w mediach, pomimo to informacje rozsy ane by y do wszystkich mediów regionalnych oraz bran owych t umaczy Janas. Akcja skierowana jest do klientów indywidualnych, a jedynym sposobem zdobycia wejêciówek jest konkurs SMS. Wed ug szacunków w trakcie tegorocznych nocy muzeum odwiedzi ok. tysiàc osób. Nie planujemy raczej zwi kszenia spektakli, chcemy zachowaç pewien czar niedost pnoêci i zachowaç Êwie oêç, równie aktorów, którzy grajà w tym sezonie dwa razy w tygodniu koƒczy Janas. (mw) Na tegoroczny Jarmark na Jana (24 czerwca), odbywajàcy si tradycyjnie na dziedziƒcach wokó bia ostockiego ratusza, przyby y tysiàce mieszkaƒców miasta. Przyciàgn y ich wykonywane metodami sprzed wieków produkty r kodzielnicze. Dzia Etnografii Muzeum Podlaskiego w Bia ymstoku od 15 lat organizuje Jarmarki na Jana nawiàzujàce do liczàcej 250 lat tradycji targów zapoczàtkowanej przez hetmana Jana Klemensa Branickiego. Podczas jarmarków sà prezentowane r kodzie a ludowe, wyroby tradycyjnego, regionalnego rzemios a. Na tegorocznym jarmarku swoje wyroby przedstawia o 80 r kodzielników. Byli wêród nich: wytwórcy grabi, kosik, kad ubów, drewnianych zabawek, y karze, bednarze, plecionkarze, garncarze, kowale, rymarze, tkaczki tkanin dwuosnowowych, koronczarki, hafciarki, rzeêbiarze. Przybyli te goêcinnie twórcy z regionów oêciennych: Kurpii Zielonych, Warmii i Mazur, Mazowsza, Litwy, Bia orusi. Na targowym placu licznie stan li najlepsi podlascy pszczelarze (uczestnicy Podlaskiej Biesiady Miodowej). Oprócz miodów ch tnie kupowano te inne produkty spo ywcze, z których s ynie region: pieczywo, swojskie w dliny, sery koryciƒskie, truskawki od producentów tradycyjnej ywnoêci. Podziwiano te wyst py kapeli i lokalnych muzyków. Impreza rozrasta si z roku na rok i wpisa a si w krajobraz kulturowy Bia egostoku. Coraz cz - Êciej przyje d ajà równie mi o- Ênicy sztuki z innych regionów kraju podsumowuje Wojciech Kowalczuk z Dzia u Etnografii Muzeum Podlaskiego. (ih) www. muzeum. bialystok. pl kalejdoskop Rejs nagrody wart W konkursie Teraz Polska laureatem w kategorii us ug turystycznych zosta m.in. Zak ad Komunikacji Miejskiej w Ostródzie za rejsy po zabytkowym kanale Ostródzko-Elblàskim. Od 1860 r. stosowane sà w nim urzàdzenia hydrotechniczne, co czyni go unikatowym na skale Êwiatowà. Rejsy cieszà si du ym zainteresowaniem, turyêci chwalà sobie wycieczki urozmaiconà przyrodniczo trasà. Mo liwoêç u ywania loga Teraz Polska jest du ym wyró nieniem dla eglugi ostródzko elblàskiej. Âwiadczy ono o wysokiej jakoêci produktu i przede wszystkim pozwala promowaç polskie regiony turystyczne. Wygrana w konkursie to dobra reklama województwa w kraju mówi Stanis aw Harajda, dyrektor Departamentu Turystyki i Promocji Regionu. (sch) Prezydenckie luksusy Po o ony w samym centrum Krynicy-Zdroju pi ciogwiazdkowy hotel Prezydent z luksusowym zapleczem odnowy biologicznej zostanie wkrótce otwarty. Hotel mieêci si nieca e sto metrów od stacji kolei na Gór Parkowà, tu przy krynickim deptaku. W budynku zaaran owanym na ekskluzywnà posiad oêç mieêci a si niegdyê Willa Prezydencka powsta a z inicjatywy prezydenta MoÊcickiego. Obiekt ma mieç charakter hotelowo-konferencyjno-rekreacyjny. Oprócz luksusowych pokojów i apartamentów goêcie b dà mieli do dyspozycji szeroki wybór zabiegów spa, basen, jacuzzi, sal do zaj ç fitness oraz bogate zaplecze us ugowo- -gastronomiczne. (msz) Pomorskie z nowym logo Pod koniec czerwca odby a si pierwsza publiczna prezentacja nowego logo województwa pomorskiego wy- onionego przez komisj pod przewodnictwem marsza ka Jana Koz owskiego z 243 prac konkursowych. Na wybór i ostatecznà decyzj wp yn y konsultacje i opinie ekspertów, ale przede wszystkim pozytywne odczucia, jakie wzbudza zwyci ski logotyp. Znak mia budziç dobre skojarzenia i tak w a- Ênie jest. Logo jest barwne i radosne, nawiàzuje do szeroko rozumianej dynamiki i pozytywnej energii regionu, a w aênie na tym nam zale a o mówi Beata Ligman, kierownik Biura Promocji Urz du Marsza kowskiego Województwa Pomorskiego. Logo zacznie byç wykorzystywane wkrótce, za oko o dwa miesiàce, kiedy zostanie wkomponowane w pozosta e elementy promocji regionu, tak, aby by o zgodne z zamys em i prezentowa o spójny wizerunek. (msz)

8 8 kalejdoskop OÊrodki JAT do sprzedania Jastrz bska Agencja Turystyczna Sp. z o.o. ma byç sprzedana w ca o- Êci. Tak zadecydowa w aêciciel 100 proc. udzia ów Jastrz bska Spó ka W glowa SA. JAT istnieje na rynku turystycznym 10 lat. Nale à do niej oêrodki wczasowe w atrakcyjnych miejscowoêciach: w górach, nad morzem, na Mazurach (w Pobierowie, Siano tach, Harszu, Zakopanem, Istebnej) oraz Centrum Szkoleniowo-Rekreacyjne Diament i Górnicze Centrum Kultury w Jastrz biu. JAT ma biuro turystyczne oferujàce wypoczynek równie poza granicami kraju (np. w Chorwacji, Hiszpanii). Roczne obroty spó ki wynoszà prawie 6 mln z. Decyzja o sprzeda y udzia ów JAT zosta a podj ta na skutek restrukturyzacji grupy kapita owej. Przetarg odb dzie si 30 lipca br. w siedzibie biura Zarzàdu Jastrz bskiej Spó ki W glowej SA przy ul. Armii Krajowej 56 w Jastrz biu Zdroju. Cen wywo awczà ustalono na 18,1 mln z. Nie dopuszcza si mo liwoêci sk adania ofert na zakup cz Êci udzia ów. (ih) Kolejà na Szyndzielni Pod koniec czerwca uruchomiono po trwajàcej ponad miesiàc przerwie kolej linowà na Szyndzielni na trasie liczàcej 1810 m. Przerwa w funkcjonowaniu kolei by a spowodowana awarià przek adni nap dowej. Teraz, po naprawie, zosta a znów oddana do u ytku komentuje Karol T awecki, kierownik Kolei Linowej na Szyndzielni. Wjazd na szczyt, choç trwa zaledwie 6 minut, gwarantuje wspania e widoki na Bielsko-Bia à i Beskidy. W pobli u znajdujà si wyciàgi narciarskie Klimczok oraz D bowiec, a tak e liczne szlaki turystyczne. Godziny otwarcia i ceny biletów pozosta y niezmienione. (msz) Warszawa jest Cool Po raz pierwszy w Polsce odby si internetowy konkurs Cool Brands, dobrze znany w innych krajach Europy. W plebiscycie internauci g osujà na marki, które ich zdaniem zas ugujà na wyró nienie za stylowoêç, innowacyjnoêç, oryginalnoêç, autentycznoêç i wyjàtkowoêç. Z tak powsta ej listy Rada Marek z o ona z autorytetów ze Êwiata mediów i artystów wy ania te najlepsze z najlepszych. W debiutanckiej edycji nagrod honorowà otrzyma- a Warszawa, która zosta a wyjàtkowo wysoko oceniona przez g osujàcych, a statuetk dla miasta podczas gali (27.06) odebra a dyrektor Biura Promocji Urz du Miasta Warszawa, Katarzyna Ratajczyk. To wa ne wyró nienie dla naszego miasta. Mam nadziej, e tytu Cool Brand, jaki otrzyma a Warszawa, b dzie nie tylko rozb yskiem pozytywnej energii i o ywieniem dla stolicy, ale po o y kres modzie na negatywne mówienie o Warszawie, stereotypowe i krzywdzàce mówi. (msz) Wizja stworzona przez samorzàdowców zak ada, e rozwini ta infrastruktura obiektów b dzie odpowiada a standardom UE oraz powstanie zintegrowany system informacji i promocji turystycznej. Widaç tu wyraênà zbie noêç z oczekiwaniami turystów wobec BPN-u; dotyczà g ównie zmian w zakresie informacji, promocji, obs ugi ruchu turystycznego, infrastruktury i rozwoju. Do 2005 roku ruch turystyczny na obszarze parku wykazywa sta à tendencj wzrostowà. W pierwszym roku istnienia REGIONY Impas na Biebrzy Wed ug przyj tego przez samorzàd programu turystyka w województwie podlaskim ma byç w 2010 roku jednà z wiodàcych dziedzin gospodarki. Tymczasem w 2006 roku nastàpi o za amanie ruchu turystycznego w Biebrzaƒskim Parku Narodowym, a oczekiwania turystów rosnà. Atrakcyjne po o enie Kleszczowa tu przy najwi kszej dziurze Europy, czyli przy kopalni odkrywkowej Be chatów sprawia, e ch tnych na odwiedzanie gminy nie brakuje. Ju teraz przy dwóch tarasach widokowych zatrzymujà si autokary wycieczkowe. Kiedy skoƒczy si wydobycie, obiekt zostanie wyp ycony, a nast pnie zalany. Powstanie tu sztuczne jezioro, w przysz oêci mo liwe równie do wykorzystania w celach rekreacyjnych. Gmina, która dzi ki statusowi Specjalnej Strefy Przemys owej, inwestowa a w rozwój gospodarczy, chce stworzyç ponadlokalny oêrodek turystyczno-rekreacyjny. Na razie istnieje tu tor saneczkowy, a na terenie sàsiedniej gminy dzia a wyciàg narciarski na górze Kamieƒsk. Kleszczów rozbudowuje sieç Êcie- ek rowerowych (do koƒca 2007 r. b dzie ich prawie 50 km), a teraz planuje powstanie kompleksu dydaktyczno-sportowego, który ma (1994) sprzedano prawie 5 tys. kart wst pu, w roku 2002 ok. 25 tys., w 2003 ponad 26 tys., w 2005 niemal 29 tys., natomiast w roku 2006 liczba sprzedanych kart spad a do niewiele ponad 26 tys. Znu enie ju nie bawi Katarzyna Ramotowska z agencji Biebrza Eco-Travel przyczyn za amania ruchu turystycznego upatruje m.in. w wyniku wysycenia rynku i znu enia klientów Biebrzà oraz zbierania pok osia paniki wywo anej ptasià grypà. Kleszczów inwestuje Kleszczów od lat najbogatsza gmina w Polsce stawia na turystyk. W lipcu rusza budowa kompleksu dydaktyczno-sportowego. Pod patronatem WiadomoÊci Turystycznych zgromadzeni w Licheniu naukowcy debatowali na temat wspó pracy mi dzy sanktuariami a w adzami lokalnymi. Przyk adem udanej wspó pracy jest funkcjonowanie sanktuarium Êw. Maksymiliana Kolbego w Gdyni. Samorzàd finansowa jego dzia alnoêç, a obecnie po powstaniu stowarzyszenia kulturalnego pozyskujàcego Êrodki finansowe na potrzeby sanktuarium wspó finansuje. Promocji miejsca przys u y a si zmiana nazwy dzielnicy na Wzgórza Êw. Maksymiliana. Z innà sytuacjà mamy do czynienia z Âwinicach Warskich. Gmina nie potrafi wykorzystaç potencja u przyciàgnàç jeszcze wi cej pieni dzy. Kompleks b dzie si sk ada z cz Êci ogólnej, basenu sportowego o d ugoêci 25 m, basenu rekreacyjnego z dwiema zje d alniami wodnymi, zewn trznego basenu krytego, hali sportowej, gimnazjum, liceum, centrum kultury, internatu, lodowiska sztucznego, boiska sportowego, kortów tenisowych. Koszt inwestycji to kwota rz du 200 milionów z otych. W planach jest przygotowanie projektu w celu pozyskania Êrodków z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego na lata Rozstrzygni cie przetargu nastàpi w najbli szym czasie. Prace majà si zakoƒczyç latem 2009 roku informuje Anna Szyd owska, sekretarz gminy Kleszczów. Prace nad budowà obiektu ruszajà w lipcu. (us) Sanktuaria to skarb regionów Przed polskimi sanktuariami stojà mo liwoêci rozwoju. Kluczem do sukcesu jest nowoczesne zarzàdzanie, dobre zagospodarowanie terenu wokó obiektu oraz wspó praca z samorzàdem. sanktuarium Êw. Faustyny i to pomimo rosnàcego zainteresowania kultem Mi osierdzia Bo ego. W strategii rozwoju znalaz si jedynie ogólny zapis dotyczàcy walorów turystycznych obiektu. Przy sanktuarium nie ma domu noclegowego, wi c odwiedzajàcy ograniczajà pobyt do kilku godzin. Jak zauwa y ks. Zbigniew Krochmal, rzecznik prasowy sanktuarium w Licheniu, tylko obiekty wpisane w lokalne strategie rozwoju mogà ubiegaç si o pomoc ze Êrodków unijnych. Osiàgni cie sukcesu wymaga zmiany sposobu myêlenia. Nie wszyscy zdajà sobie spraw z tego, i sanktuarium to nie tylko oêrodek Apatia i brak pomys ów Brakuje zdecydowanych dzia aƒ promocyjnych, a region nie pracuje nad nowymi produktami turystycznymi podnoszàcymi rang marki. Nikt te nie kontroluje, czy zwiedzajàcy kupili karty wst pu. Siedziba dyrekcji parku z ma à salkà muzealnà jest czynna tylko w dni robocze i w d ugie weekendy, znaki na drodze dojazdowej nie sà zbyt czytelne, brakuje biur informacyjnych, Êcie ki przyrodnicze i szlaki turystyczne sà s abo oznakowane i nie ma na nich stra ników, a foldery promocyjne dost pne tylko za op atà. Jako jednostka bud etowa mamy niewielkie mo liwoêci pozyskiwania Êrodków na budow wi kszego obiektu, który by by czynny równie w weekendy. W tej chwili na poziomie ministerialnym dopinane sà starania o stanie si partnerem Ogólnopolskiego Towarzystwa Ochrony Ptaków Brakuje zdecydowanych dzia aƒ promocyjnych, a region nie pracuje nad nowymi produktami turystycznymi podnoszàcymi rang marki w unijnym projekcie Life, a ich sfinalizowanie zaowocuje kwotà rz du miliona euro mówi po. dyrektor parku Wojciech Dudziuk. Urszula Smoktunowicz Zadekretowaç i podporzàdkowaç! ciàg dalszy ze strony 1 Okazji do zmiany statutu dostarczy podane w dalszych wnioskach statutowe zobligowanie prezesów obu instytucji do wspó pracy. Zespó wnioskuje te konsolidacj sieci zagranicznych placówek promocji Polski PAHI i POT. A wi c proponuje rozwiàzanie, przeciwko któremu bran a protestowa a: promowanie turystyki razem z zach caniem do inwestycji np. w przemys ci ki. Recenzujàc dzia alnoêç POT, zespó wyciàgnà powa ny argument: POT powinna mniej wydawaç na siebie, a wi cej na promocj. Koszty utrzymania samej centrali wzros y o 33 proc. podsumowa Andrzej Saja, sekretarz Izby Gospodarczej Hotelarstwa Polskiego. Zna si na rzeczy, bo to by y dyrektor POT. I rzeczywiêcie: koszty administracyjne w 2006 r. to 19,5 mln (ca- y bud et 41 mln) Samo biuro w Warszawie poch on o a 8,4 mln z wobec 6,3 mln z w roku Jest jednak drobne ale. Sta o si tak pod rzàdami obecnego ministra gospodarki (czyli w aêciwego ministra ds. turystyki), przy jego twórczym podejêciu do polityki kadrowej. Przez ten rok przewinà si przez POT korowód osób nieznajàcych si na turystyce, ale lubiàcych jà za paƒstwowe pieniàdze uprawiaç. Organizacji przyby o te zadaƒ tak e takich, do których nie by a powo ana ani przygotowana. Chodzi o wyznaczonà dla niej kluczowà rol przy wykorzystywaniu Êrodków unijnych. To wymaga o przyjmowania nowych specjalistów. Gdy minister gospodarki odstàpi od projektu po àczenia POT z PAIiIZ i postanowi powo aç ministerialny zespó, traktowaliêmy to jako sposób wyjêcia z honorem z konfliktu. Otuchy dodawa fakt, e zawarto kompromis w sprawach kadrowych POT ma prezesa. W Sejmie wznowiono prace nad powo aniem zamiast niewydolnego PAIiIZ-u nowej Polskiej Agnecji Handlu i Inwestycji (PAHI). Zdania co do roli ministerialnego zespo u by y jednak podzielone: obaw nie kry znany pesymista, prezes PIT, Jan Korsak. Liliana Olchowik Prof. dr. hab. Jan Pomorski uwa a, e trzeba zagospodarowaç jezioro przy licheƒskim sanktuarium kultu, ale i centrum us ugowo-ekonomiczne. Wzorem dla polskich oêrodków powinno staç si Lourdes. W tamtejszym sanktuarium sprzedawane sà bilety wst pu do grot, czyli obiektów typowo turystycznych. W swoim referacie prof. Jan Pomorski, rektor organizujàcej konferencj Wy szej Szko y Humanistyczno- -Ekonomicznej, wskaza na koniecznoêç zagospodarowania otaczajàcego licheƒskie sanktuarium jeziora, które umo liwia oby wypoczynek. Szansà jest te planowane na przysz y rok otwarcie muzeum ze zbiorami z oêrodka mariaƒskiego w Anglii. W przysz oêci konferencje zmienià formu. Planujemy nadaç im charakter praktyczno-warsztatowy. Chcemy, aby uczestniczyli w nich przede wszystkim kustosze sanktuariów i samorzàdowcy t umaczy organizujàcy konferencj dr Piotr Go dyn z wydzia u zamiejscowego WSHE w Koninie. Taka forma u atwi wspó prac i pozwoli na wymian doêwiadczeƒ. (w ) Konferencja Naukowa Obszary wspó pracy mi dzy samorzàdem terytorialnym a sanktuarium, organizatorzy: Wy sza Szko a Humanistyczno-Ekonomiczna w odzi, Sanktuarium Maryjne w Licheniu; Urzàd Miasta i Gminy w Âlesinie, Licheƒ, 13 czerwca 2007 r.

9 DESTYNACJE 9 Skandynawia na weekend Kombinacja rejsu przez Ba tyk i niewàtpliwych atrakcji nadba tyckich krajów to propozycja przybli ajàca uroki turystyki morskiej. Mo e nie na tak wielkà skal, jak modne cruise y, ale te nie na tak wypchanà kieszeƒ. Kopenhag najlepiej zwiedza si kana ami Szwedzki port, gdzie docierajà promy z Polski, nies usznie jest traktowany tylko jako miejsce przesiadki z promu do autokaru. Urocze Ystad z domkami z pruskiego muru i nieco sennà atmosferà miasta emerytów warte jest zwiedzenia dla swego kolorytu skandynawskiej prowincji i znakomicie zachowanej, wiekowej zabudowy. Bardziej dynamiczne jest Malmö, oêrodek uniwersytecki, o czym przypominajà d ugo w noc otwarte puby i kawiarnie przy zabytkowym rynku. Nad morzem wyrasta nowoczesna dzielnica, przypominajàca londyƒskie Docklands, z niebotycznym wie owcem skr conym wokó w asnej osi. Ekscentryczne Lund w g bi làdu àczy histori (miasto biskupów z pot nà XIII-wiecznà katedrà) i m odoêç liczba studentów (i nieod àcznych rowerów) jest tu przyt aczajàca. Ca a Skania jest zielona i p aska, urozmaicona agodnymi pagórkami, okolona piaszczystymi pla ami. D ugo (jeszcze po zerwaniu Unii Kalmarskiej) by a cz Êcià Danii, stàd ró ni si nieco od reszty kraju, tak e dialektem. To kraina Od lat, jednà z g ównych dziedzin gospodarki Egiptu jest turystyka. Dwa g ówne miejsca koncentracji ruchu turystycznego (a w aêciwie wypoczynkowego) to afrykaƒskie wybrze a Morza Czerwonego w okolicach Hurghady oraz po o- one na Synaju nad Zatokà Akaba kurorty skupione wokó Sharm el Sheikh. Prze ywajà one istne obl - enie turystów praktycznie przez ca y rok. Egipt chce dalszego zwi kszenia liczby przyje d ajàcych, a do tego potrzebne jest zwi kszenie bazy noclegowej typowo rolnicza, z porozrzucanymi wêród pól farmami i g sià w herbie. Program dla zapracowanych Szwecj z Danià àczy krótka przeprawa promowa: z Helsinborg do Helsingor p ynie si zaledwie 20 min. Ju z pok adu promu widaç s awny zamek Hamleta w Elsynorze. Twierdz Kronborg za o- y w latach 20. XV wieku Eryk Pomorski, wnuk Kazimierza Wielkiego, król Danii, Szwecji i Norwegii. Zrazu by a zamkiem koronnym (królewskim) co upami tnia nazwa. Obecny kszta t (holenderski manieryzm) nada jej w XVI wieku podczas rozbudowy Antoni van Opbergen. Ten sam, który zaprojektowa gdaƒski ratusz. Amled, którego losy zainspirowa y s ynnego dramaturga, z zamkiem Hamleta nie mia nic wspólnego. Podobnie jak jego charakter ze skomplikowanà osobowoêcià szekspirowskiego bohatera. Rozprawi si ze swoim stryjem bez hamletyzowania, szybko i okrutnie. Jednak sztuka Szekspira wystawiana na dziedziƒcu tego w aênie zamku zawsze mo e liczyç na licznà widowni. Zwiedza si tu tym samym konieczne sà nowe inwestycje. Wa nym krokiem ku temu jest nowe prawo u atwiajàce bezpoêrednie inwestycje budowlane zagranicznym firmom. Zmieniono równie prawo dotyczàce w asnoêci, dajàc obcokrajowcom mo liwoêç zakupu ziemi i mieszkaƒ na terenie Egiptu. Najnowsze plany inwestycji turystycznych Egiptu zak adajà rozwój nowych kurortów na wybrze- ach Morza Âródziemnego, które do tej pory by y praktycznie niezauwa ane przez zagranicznych przede wszystkim kaplic o niezwyk ym wystroju oraz kazamaty ponure lochy, w których nie tylko przechowywano zapasy, ale i zapomnianych przez Boga i ludzi wi êniów. Przy wejêciu drzemie pot ny wiking. Obudzi si, gdy Danii b dzie zagra aç niebezpieczeƒstwo. Z Kronborgiem o miano najpi kniejszego zamku duƒskiego rywalizuje Fredriksborg w Hillerod. Zbudowany przez Fryderyka II w 1560 roku, a przebudowany przez Christiana IV (warto pami taç o numeracji, bo królowie duƒscy zawsze nazywali si albo Fryderyk, albo Christian) zadziwia pi knem detali. Zosta poddany starannej renowacji dzi ki Carlowi Jacobsonowi, XIX-wiecznemu w aêcicielowi browaru Carlsberg. Mi dzy tymi dwiema wspania ymi budowlami znajduje si pa acyk Fredensborg, letnia rezydencja królowej Ma gorzaty. Królowa cz sto tu przebywa, a turystów przyciàgajà paradne zmiany warty. Egipt: 16 mln turystów w 2014 roku W najbli szych latach Egipt planuje otwarcie nowych, ekskluzywnych kurortów w afrykaƒskiej cz Êci kraju. Zarówno nad Morzem Âródziemnym, jak i Czerwonym. Ma to pozwoliç na zwi kszenie liczby turystów do 16 mln w 2014 roku. turystów. Inwestycje te umiejscowione w pobli u El Alamein w miejscowoêci Marassi kosztowaç b dà blisko 2 mld dol. Kolejne nowe pomys y to uatrakcyjnienie Kairu. Planuje si wybudowanie minimiasteczek w sercu miasta, gdzie znajdowaç si b dà hotele, prywatne apartamenty oraz centra rozrywkowe. Najwi ksza inwestycja ma jednak miejsce w okolicach Hurghady. Jest to budowany od podstaw niezwykle ekskluzywny kurort Gamsha Bay. WartoÊç inwestycji, to ponad 16 mld dol. Egipcjanie majà doêwiadczenie w budowaniu takich miejsc wystarczy wspomnieç o po o onej równie niedaleko Hurghady El Gounie. Do tego w trakcie realizacji Skr cony wie owiec w Malmö elazny punkt: Kopenhaga Najbardziej radosna, gwarna i barwna ze skandynawskich metropolii najbardziej zachwyca oglàdana z pok adu spacerowych odzi, kursujàcych z portu Nyhavn. Nowy Port to stary port kopenhaski, dziê przystaƒ dla jachtów z nabrze em zape nionym sto- ami licznych kawiarni i piwiarni. Tu kolejno pod trzema numerami (18, 20 i 67) mieszka Hans Christian Andersen. S oneczna strona (Sunny Side) jest oblegana przez m odzie siadajàcà wprost na murkach i sàczàcà piwo z butelek. Brukowany plac Amalienborg otacza zespó czterech rokokowych pa aców, zamieszka ych przez cz onków rodziny królewskiej. W g bi widaç wspania à kopu koêcio a Marmurowego, którego budowa mia a uczciç panowanie Fryderyka V, ale okaza a si przedsi wzi ciem tak kosztownym, e ukoƒczono jà dopiero pó tora wieku póêniej dzi ki pieniàdzom bankiera Tietgena. Kopenhaga szczyci si architekturà nowoczesnà: kontrowersyjne bry y Biblioteki Narodowej i Narodowej Opery, najwspanialej prezentuje si od strony wody. Nadmorskà stolic zdobià liczne fontanny, takie jak fontanna Gefion z boginià poganiajàcà byki obrazuje mit o powstaniu Zelandii. Taniej promem P tl zacz tà przeprawà promowà mi dzy Helsingborg a Helsingor zgrabnie zamyka powrót z Kopenhagi do Malmö przez s awny most Öresundsbron spinajàcy brzegi cie- Êniny. Jej nazwa Öresund wzi - a si od drobnej monety öre, którà trzeba by o uiêciç za przepraw. C o dla statków przep ywajàcych przez Sund wprowadzi Eryk Pomorski. Niestety, myto za przejazd niebywa ym morskim mostem, pod którym mieszczà si najpot niejsze statki, kosztuje znacznie wi cej (autokar w jednà stron 146 euro, samochód osobowy 34). To dwa razy tyle, ile za prom przez t cieênin. Wbrew kalkulacjom inwestycja nie zwraca si tak szybko, jak planowano na codzienne dojazdy do pracy (zwiàzki gospodarcze mi dzy Skanià i Szwecjà sà bardzo o ywione) to stanowczo zbyt drogo. Jednak turystycznie most choç w jednà stron warto przebyç jest imponujàcy. Liliana Olchowik sà projekty w po o onym na po udniu kraju Marsa Alam, które jest jednym z najciekawszych miejsc nurkowania w Egipcie. Po jakoêci nowych inwestycji wydaje si, e Egipt stawia nie tylko na iloêç, ale równie na gruboêç portfeli odwiedzajàcych. W ostatnich planach inwestycyjnych nie wspomina si o Synaju. Byç mo e rzeczywiêcie nie ma takiej potrzeby, jeêli chodzi o Sharm el Sheikh, który doskonale sobie radzi. Jednak takie miejscowoêci jak Taba czy Nuweiba dramatycznie potrzebujà doinwestowania. Po zamachach bombowych skoƒczy o si ich g ówne êród o dochodów ruch turystyczny z Izraela. Jedynie Dahab, cieszàcy si s awà kurortu dla nurków, funkcjonuje dosyç dobrze. Marek Paw owski kalejdoskop Szcz Êliwa siódemka Bie àcy rok okazuje si lepszy od przewidywaƒ. W okresie od stycznia do kwietnia przyjazdy wzros y o 6 proc. i osiàgn y wartoêç 252 mln. Najszybciej rosnà przyjazdy do Azji (o 9 proc.). Niewiele mniej wyniós wzrost przyjazdów do Afryki i na Bliski Wschód (po 8 proc.). Na dalszych pozycjach uplasowa y si Europa (wzrost o 6 proc.) i Ameryka (o 4 proc.). Jedynym podregionem, który odnotowa spadek turystyki przyjazdowej sà Karaiby (o 2 proc.). WÊród g ównych przyczyn wzrostu eksperci Âwiatowej Organizacji Turystyki (UNW- TO) wymieniajà popraw sytuacji gospodarczej szczególnie w Azji i Europie. (w ) Dubaj inwestuje w sektor lotniczy 82 mld dol. zamierzajà zainwestowaç w sektor lotniczy w adze Dubaju do 2015 r. W ich wyniku lotnisko ma potroiç przepustowoêç. Inwestycje te sà cz Êcià szerszego planu przewidujàcego wydanie 365 mld dol. na popraw infrastruktury sektora turystycznego. Szejk Ahmed Bin Saeed Al Maktoum, prezes Departamentu Lotnictwa Cywilnego, spodziewa si znacznego wzrostu turystów w najbli szych latach. W ubieg ym roku lotnisko w Dubaju obs u y o 28,8 mln pasa erów (o ponad 16 proc. wi cej ni w 2005 r.). W obecnym roku wzrost jest jeszcze bardziej dynamiczny: tylko w pierwszym kwartale przez lotnisko przewin o si 8 mln pasa erów. Prognozy na ca y rok mówià natomiast o 33 mln. Pozwoli to Dubajowi znaleêç si w pierwszej dziesiàtce najwi kszych pod wzgl dem ruchu pasa erskiego lotnisk na Êwiecie. (w ) Brzydka pogoda nap dza turystów Brytyjscy turyêci ruszyli do biur podró y. To skutek prognoz pogody przewidujàcych deszczowe lato. Paul Furner, dyrektor internetowej agencji TravelRepublic informuje o 22 proc. wzroêcie sprzeda y w pierwszym tygodniu lipca (w porównaniu z ostatnim tygodniem czerwca). Tak e tradycyjni touroperatorzy odnotowujà zwi kszone zainteresowanie klientów. Sprzeda w czerwcu wzros a o po ow w porównaniu z majem. Z a pogoda bardzo w tym pomog a ocenia Riccardo Benzo, dyrektor marketingu Libra Holidays. (w ) Galileo Leisure po polsku Ruszy a polska wersja j zykowa portalu rezerwacyjnego Galileo Leisure. Rezerwacji po polsku mo na dokonywaç od 25 czerwca br. Natomiast ju od 11 czerwca wprowadzono udogodnienia dla agentów, którzy p acàc kartà kredytowà lub przelewem otrzymujà prowizj w momencie uiszczenia op aty za rezerwacj. (kg)

10 10 DESTYNACJE kalejdoskop Roaming tanieje na wakacje 29 czerwca wesz o w ycie unijne rozporzàdzenie w sprawie obni enia cen roamingu operatorów komórkowych. Inicjatorkà ca ego przedsi wzi cia jest Viviane Reding, pe niàca funkcj komisarza ds. telekomunikacji Komisji Europejskiej. Ceny po àczeƒ okreêlono w tzw. eurotaryfach. 49 centów to maksymalna cena rozmowy mi dzynarodowej. Rozmowa odbierana mo e kosztowaç nie wi cej ni 24 centy. Po àczenia nie staniejà od razu, bowiem operator ma miesiàc na powiadomienie klienta. (ph) Nie b àdê spytaj W Chorwacji otwarto nowy punkt Informacji Turystycznej, który znajduje si za przejêciem granicznym Pasjak i Rupa, przy autostradzie Rupa Rijeka. Punkt jest czynny codziennie w godzinach (sch) Kostaryka bardziej dost pna W ciàgu ostatnich trzech miesi cy pi ç nowych linii lotniczych otworzy o po àczenia z Kostarykà. Sà to: amerykaƒskie Spirit oraz Frontier, brytyjski FirstChoice, a tak e hiszpaƒskie Iberia oraz Air Comet. Ponadto, jak informujà w adze Êrodkowoamerykaƒskiego kraju, ju latajàce linie zwi kszy y cz stotliwoêç lotów oraz obni y y ceny po àczeƒ. Jest to wynik rosnàcego zainteresowania turystów Amerykà Ârodkowà. Kostaryka, pozostajàc najpopularniejszà destynacjà w regionie, korzysta z tej tendencji. (w ) Hiszpanie podró ujà mniej W styczniu i lutym tego roku Hiszpanie odbyli 21,2 mln podró y. W porównaniu z analogicznym okresem ubieg ego roku liczba wyjazdów pad a a o 13,8 proc. Zdecydowana wi kszoêç (93,3 proc.) wyjazdów za cel mia a kraj ojczysty. Najpopularniejszymi destynacjami okaza y si Andaluzja i Katalonia. Jedynym regionem Hiszpanii, który nie odnotowa spadku liczby przyjazdów jest Kastylia i Leon. WÊród zagranicznych kierunków królujà kraje europejskie. Deklarowanym motywem podró y sà cele wypoczynkowe (40 proc.) oraz odwiedziny rodziny lub przyjació (30 proc.). (w ) Brytyjczycy pop ynà W ciàgu ostatnich szeêciu lat zainteresowanie Brytyjczyków rejsami ros o o 12 proc. rocznie. W tym samym okresie sprzeda wycieczek zwi kszy a si jedynie o 4 proc. Szacuje si, e w tym roku z turystyki morskiej skorzysta 1,2 mln mieszkaƒców wysp. W 2010 r. liczba ta ma si gnàç 2 mln. Zdaniem Petera Shanksa, dyrektora Ocean Village Holidays, rynek rejsów swój rozwój zawdzi cza zró nicowaniu oferty. Jednym z najszybciej rozwijajàcych si segmentów sà rejsy dooko a Êwiata. O dobrych perspektywach rynku Êwiadczy równie rosnàca liczba zamówieƒ na nowe statki. (w ) Bia oruê szuka inwestorów Na Bia orusi rewaloryzuje si zabytki, rozwija baz turystycznà, tworzy sprzyjajàce temu oraz zwi kszeniu liczby zagranicznych goêci podstawy prawne. Turystyka staje si powoli liczàcà si ga zià gospodarki narodowej. Dokonujàce si w tej dziedzinie zmiany przedstawi ambasador Bia orusi w Polsce Pawe atuszka podczas seminarium na temat mo liwoêci wspó pracy Bia orusi i Polski w zakresie turystyki. Kraj ten jest coraz ch tniej odwiedzany przez polskie grupy turystyczne oraz kuracjuszy bia oruskich sanatoriów. W maju br. oddano do u ytku zrewaloryzowanà na ca ej d ugoêci bia oruskà cz Êç Kana- u Augustowskiego. Niedawno zakoƒczono rewaloryzacj gotyckiego Zamku Gedymina w Lidzie. WczeÊniej zrekonstruowano m.in. rodzinny dworek Tadeusza KoÊciuszki. Dobiega koƒca odbudowa zamku w Mirze. Miliony dolarów paƒstwo przeznacza na przywrócenie dawnej ÊwietnoÊci pa acowi Radziwi ów w NieÊwie u. Wkrótce powstanie muzeum Micha a Kleofasa Ogiƒskiego. To oczywiêcie tylko przyk ady, do których móg bym na podstawie autopsji dorzuciç kilka kolejnych. Dyrektor Departamentu Turystyki Bia oruskiego Ministerstwa Sportu i Turystyki Wiktor Jankowienko doda, e w ub.r. Bia oruê odwiedzi o 3,5 mln zagranicznych turystów, nie liczàc 1,6 mln przeje d ajàcych tranzytem. Mniej wi cej tyle samo obywateli Bia orusi wyje d a co roku za granic. Od trzech lat paƒstwo przywiàzuje ogromnà wag do rozwoju turystyki. W 2005 r. przeznaczono na ten cel g ównie na promocj, udzia w wystawach, targach, wydawnictwa w kilku j zykach itp. Polacy ju nacieszyli si ciep ymi pla ami, hotelami wêród palm i magià egzotycznych nazw. Teraz w poszukiwaniu przygód i nowych krajobrazów askawszym okiem spoglàdajà na dotychczas niezbyt popularnà pó noc kontynentu. Âwiadczy o tym rosnàce zainteresowanie Norwegià. Obecnie a 84 proc. Polaków uznaje Norwegi za kraj niezwykle atrakcyjny turystycznie. W zesz ym roku Polska znalaz a si w ósemce krajów nap dzajàcych norweskà turystyk. Zdaniem ekspertów moda na Norwegi jest efektem boomu gospodarczego i ekspansji tanich linii lotniczych. Ceny w Norwegii wcià Pawe atuszka: rozmowy o wizach z Litwà i otwà sà ju zaawansowane. Wiktor Jankowienko: w ubieg ym roku Bia oruê odwiedzi o 3,5 mln zagranicznych turystów równowartoêç 600 tys. dolarów. W br. 1,2 mln, a na rok przysz y przewiduje si ju 2,1 mln dol. 619 podmiotów gospodarczych, w tym tylko 40 organizacji paƒstwowych posiada na Bia orusi licencj na prowadzenie dzia alnoêci turystycznej. Z ostrymi wymogami jakoêciowymi, a niestosowanie si do których oznacza cofni cie uprawnieƒ. Jednym ze s abych ogniw jest hotelarstwo, ale realizuje si ju plan jego rozwoju do 2010 roku. Od roku przysz ego rozpocznie si certyfikowanie obiektów hotelowych. Dzia aniom tym towarzyszà zmiany Norwegia tygrys pó nocy Polscy turyêci zmieniajà, choç powoli, zainteresowania. Ju nie Egipt ani Maroko rozpalajà wyobraêni. Teraz ciekawi nas ch odna pó noc Europy, a zw aszcza dziewicza Norwegia. sà wy sze ni w Polsce, ale tygodniowe wakacje nad fiordami, w Bergen ju nie rujnujà bud etu przeci tnej rodziny. Norwegia pozwala po àczyç zwiedzanie, turystyk aktywnà i spokojny wypoczynek, przyjazny latem klimat oraz cisz i spokój, o które trudno w popularnych kurortach. Norwedzy zaczynajà zabiegaç o turyst polskiego tak samo jak o niemieckiego albo francuskiego. O tym, e polski rynek staje si kluczowy, mo na si b dzie przekonaç na tegorocznych TT Warsaw. Norwegia pojawi si na nich pierwszy raz, za to od razu w roli kraju partnerskiego. (rd) Muzeum Adama Mickiewicza w Nowogródku w prawie. Zniesienie podatku VAT od us ug sanatoryjnych spowodowa o zwi kszenie liczby korzystajàcych z nich cudzoziemców z 8 tys. w roku 2005 do 28 tys. w ubieg ym i 17 tys. w ciàgu 5 miesi cy br. Wprowadzone w ub.r. ulgi dla agroturystyki szybko zaowocowa- y powstaniem kilkudziesi ciu zespo ów. Dodam, e by em niedawno w jednym z nich nad Niemnem i sà one na wysokim, europejskim poziomie. Inwestorzy, tak e zagraniczni, gotowi na tworzenie infrastruktury turystycznej wzd u dróg otrzymujà pod nià ziemi niemal za darmo. Kadry dla turystyki kszta ci 15 uczelni, z tego 5 jako g ówny kierunek. Bia oruê gotowa jest do tworzenia wspólnych produktów turystycznych z Polskà. Dotyczy to przede wszystkim Puszczy Bia owieskiej oraz Kana u Augustowskiego, ale mo liwe sà i inne propozycje. Niepokój budzi jednak brak odpowiedzi na pytanie o ceny wiz po wejêciu Polski do strefy Schengen. Z rozmów, jakie przeprowadzi em z ludzi z bran y turystycznej zarówno polskiej, jak i bia oruskiej, wynika jednoznacznie, e schengenowska cena 65 euro za wiz oznaczaç b dzie kres turystyki mi dzy Bia orusià i Polskà i to w obie strony. Ambasador Pawe atuszka stwierdzi, e strona bia oruska nie mo e przebiç si z tym tematem do w adz polskich. Tymczasem rozmowy o wizach z Litwà i otwà sà ju zaawansowane, uzgadniane sà szczegó y dotyczàce nie tylko taƒszych wiz, ale równie wprowadzenia dla mieszkaƒców pogranicza wieloletnich wiz u atwiajàcych wzajemne kontakty. Zapyta em dwu znaczàcych przedstawicieli bran y turystycznej Bia orusi i Polski, jak oceniajà perspektywy wspó pracy obu krajów w dziedzinie turystyki. Na razie wspó praca jest na poziomie spotkaƒ, wystaw, targów i kontaktów mi dzy firmami odpowiedzia Wiktor Jankowienko. Od 2005 r. organizujemy w Augustowie, wspólnie z w adzami tego miasta, spotkania nie tylko przedstawicieli administracji turystycznej oraz bran y z obu krajów, ale tak e szefów przygranicznych regionów. Od roku przysz ego chcemy, aby by y to konferencje z udzia em wszystkich zainteresowanych rozwojem turystyki, a wi c tak e firm transportowych, biznesmenów potencjalnych inwestorów itp. Równie Jan Korsak, prezes PIT, dostrzega du e mo liwoêci wspó pracy. Szansà mo e byç jej wsparcie i transgraniczne porozumienia regionalne oraz tworzenie dobrych wspólnych produktów turystycznych i ich promocja. Przyk adowo: tras po ca ej Puszczy Bia owieskiej, sp ywów przez trzy kraje np. szlakiem Czarnej Haƒczy, Kana u Augustowskiego i Niemna mówi Korsak. Bardzo atrakcyjnych tak e dla turystów z innych krajów Unii Europejskiej. Uwa am, e w spotkaniach w Augustowie powinni uczestniczyç przedstawiciele bran y turystycznej i regionów przygranicznych Bia orusi, Litwy i Polski. Perspektywy wspó pracy sà wi c dobre i konkretne. O ile tylko nie pogrzebià ich ceny wiz... Seminarium na temat mo liwoêci wspó pracy Bia orusi i Polski w zakresie turystyki, Wystawy Gospodarczej Bia orusi, 27 czerwca 2007 r. Cezary Rudziƒski Polacy wybierajà Chorwacj Najnowsze dane, dotyczàce przyjazdów Polaków do Chorwacji wskazujà na znaczny wzrost zainteresowania tym krajem. W ciàgu pierwszych pi ciu miesi cy tego roku do Chorwacji wybra o si prawie 26 tys. turystów z Polski, co oznacza wzrost o 63 proc. w stosunku do tego samego okresu w zesz ym roku. W samym maju tego roku Chorwacj odwiedzi o oko o 17 tys. Polaków (wzrost o 61 proc. w porównaniu z 2006 rokiem). Powodów takiego stanu jest kilka. Gospodarka w Polsce si rozwija, wi c Polacy mogà cz - Êciej pozwoliç sobie na wyjazdy Bojan Baketa: Gospodarka w Polsce rozwija si, wi c Polacy mogà cz Êciej pozwoliç sobie na wyjazdy zagraniczne. zagraniczne. Poza tym wielu polskich turystów, którzy ju byli w Chorwacji w 2006 roku, ch tnie tam wraca w 2007 roku podkre- Êla Bojan Baketa, dyrektor Narodowego OÊrodka Informacji Turystycznej Republiki Chorwacji. Warto równie podkreêliç, e liczba turystów, którzy odwiedzili nasz kraj od stycznia do maja to zaledwie 12 proc. zak adanej liczby przyjazdów z Polski szacowanej na 2007 rok. (kg)

11 INFORMACJA TURYSTYCZNA WszechstronnoÊç po àdana Podczas ubieg orocznej konferencji Informacja Turystyczna, zorganizowanej przez Wydzia Zarzàdzania i Ekonomiki Us ug Uniwersytetu Szczeciƒskiego pad argument, e kompetencje informatorów turystycznych powinny byç uregulowane prawnie tak jak kompetencje pilotów i przewodników. Postulat w pewnym stopniu popiera dr Piotr Gryszel z Katedry Marketingu i Zarzàdzania Gospodarkà Turystycznà Uniwersytetu Jeleniogórskiego. Przez kilka lat pracowa w Centrum Informacji Turystycznej w Jeleniej Górze jako zast pca kierownika, a nast pnie w DolnoÊlàskiej Organizacji Turystycznej odpowiada za koordynacj dzia ania systemu IT na Dolnym Âlàsku. Uwa am, e szkolenia informatorów turystycznych sà potrzebne. W latach 70. i 80. istnia w Polsce taki system. Powinny one byç dobrowolne, poniewa nie ma mo liwoêci prawnych do zmuszenia samorzàdów gminnych, aby kierowa y pracowników punktów IT na szkolenia. DobrowolnoÊç zdobywania uprawnieƒ traktowana by aby jako mo liwoêç podniesienia kwalifikacji zawodowych mówi ekspert. Za szkoleniami jest równie Jacek Idzikowski, specjalista ds. informacji turystycznej z POT. KiedyÊ by y takie szkolenia, po których informatorzy turystyczni byli dzieleni na grupy informatorzy I, II i III klasy. To by wystarczy o, egzaminy nie sà konieczne. W niektórych województwach takie szkolenia sà przeprowadzane, ale ich absolwenci nie otrzymujà certyfikatów. Staramy si o ich wprowadzenie, byç mo e ju pod koniec tego roku si pojawià mówi. Zdaniem ekspertów szkoleniem mog yby si zajmowaç Regionalne Organizacje Turystyczne jako jednostki, do zadaƒ których nale y koordynacja systemu IT. ROT- -y mog yby tak e wprowadziç system rekomendacji punktów IT i w swych informatorach zamieszczaç tylko te punkty, w których pracuje co najmniej jedna przeszkolona osoba z uprawnieniami dodaje Piotr Gryszel. POT ju planuje wystàpienie do ROT-ów o wytypowanie wzorcowych centrów informacji turystycznej. Jacek Idzikowski zaznacza jednak, e nale a- oby opracowaç jakiê wywa ony sposób oceniania, eby nie dosz o do sytuacji, e zostanà wytypowane wszystkie centra z danego regionu. Pomóc ma w tym tak e konkurs POT na najlepsze centrum IT. Wyró niajàce si centra zosta yby opatrzone logo POT, co by oby gwarancjà fachowoêci. Co zatem oznacza wzorcowe centrum IT? Praca informatora wymaga wszechstronnej wiedzy, poniewa pytania zadawane przez turystów sà czasami zaskakujàce. Program szkolenia powinien obejmowaç zagadnienia z zakresu historii regionu, geografii regionu, Polski i Europy, historii architektury i sztuki, budowania baz danych, wyszukiwania informacji w internecie i innych êród ach, technik obs ugi goêci, obs ugi stron internetowych oraz systemów informacyjnych, np. ISIT. Nacisk powinien byç po o ony na znajomoêç j zyków obcych. W lokalu powinien byç zapewniony komfort dla turystów dobrze, gdyby by wyposa- ony w stoliki, podjazd dla niepe nosprawnych, wygodny parking. Powinny byç organizowane tak e POT planuje wystàpienie do ROT-ów o wytypowanie wzorcowych centrów Informacji Turystycznej. Na zdj ciu Punkt IT w S upsku wycieczki terenowe w celu zapoznania si pracowników z atrakcjami turystycznymi. Osoby, które otrzyma y uprawnienia i pracujà na tym stanowisku, powinny uczestniczyç w szkoleniach uzupe niajàcych szczególnie terenowych co najmniej raz w roku. Natomiast osoby, które przez np. cztery lata nie wykonywa y zawodu, traci yby uprawnienia. Dr Gryszel jest jednak zdania, e wa niejszym od uprawnieƒ jest koniecznoêç zastrze enia znaku i nazwy Informacja turystyczna. W tej chwili nie ma przepisów regulujàcych funkcjonowanie punktów IT. Cz sto fakt ten wykorzystujà biura podró y, które wieszajà logo IT, by przyciàgnàç klientów, lecz takiej informacji nie udzielajà dodaje. POT si ju o to stara a, jednak, jak mówi Jacek Idzikowski, w Polsce nie ma takiej mo liwoêci. Informacja turystyczna jest powszechnie u ywanà nazwà i znakiem. Joanna Morawska Praca w IT tylko dla wykwalifikowanych SONDA Pracownicy punktów informacji turystycznej sà wizytówkà miasta. Powinni byç fachowcami. Jednak nie ma wymogu weryfikacji ich kompetencji. Zdarza si, e osoby tam pracujàce nie potrafià pomóc turystom. Dlatego zadaliêmy pytanie, czy pracownicy IT powinni zdobywaç specjalne uprawnienia. Wi kszoêç naszych rozmówców stwierdzi a, e by by to dobry pomys. Ewa Zera, Mràgowskie Centrum Informacji Turystycznej Jolanta Niedzielska- oê, Che mski OÊrodek Informacji Turystycznej Bartosz Lipiƒski z Informacji Turystycznej Kowary Katarzyna Mot awska, Informacja Turystyczna w Toruniu Magdalena Pisarska, Stowarzyszenie Turystyczne Sopot W informacji turystycznej muszà byç zatrudniane osoby kompetentne, których wiedz nale y potwierdzaç odpowiednim certyfikatem. Organizacjà szkoleƒ powinien zajàç si POT. Wa ne, by obejmowa y one cz Êç teoretycznà i praktycznà, w której organizowane by yby np. wycieczki. Potrzebna jest te weryfikacja umiej tnoêci j zykowych pracowników. Cz sto w adze wysy ajà do informacji turystycznych swoich ludzi, którzy w ogóle nie majà przygotowania, a pe ne wyszkolenie nowego pracownika trwa oko o roku, mo e 1,5. Teraz modne sà sta e, na które przyjmuje si np. osoby majàce problem ze zlokalizowaniem miejsc w najbli szej okolicy. Do pracy powinni byç przyjmowani ludzie po odpowiednich studiach, np. geografii. Dobrze by by o, eby te specjalne kursy by y podobne do szkoleƒ pilotów wycieczek, nie muszà one byç bardzo rygorystyczne. Ukoƒczenie specjalnego kursu nie powinno byç wymogiem przyj cia do pracy, jednak mo liwoêç zdobywania szczególnych uprawnieƒ by aby wskazana. Szczególnie dotyczy to osób starajàcych si o zatrudnienie w IT. OczywiÊcie informacje same organizujà specjalne kursy dla osób zatrudnionych. Niedawno prowadziliêmy du y projekt, w ramach którego szkoliliêmy pracowników naszego punktu. Pracownik Informacji Turystycznej jest zawodem zaufania spo- ecznego, dlatego musi byç dobrze wyszkolony. Osoba zatrudniona w IT powinna wiedzieç, o czym mówi. Bo przecie lepsza adna informacja ni b dna. Poza tym osoba pracujàca w punkcie IT jest wizytówkà miasta, kszta tuje opini na jego temat. Gdy przychodzi klient, pomagamy mu, t umaczymy teksty. Nie tylko przekazujemy informacje, ale tak e pomagamy turystom. Szkolenia nie sà warunkiem koniecznym do pracy w informacji turystycznej. Dobre szkolenie mo- e i powinno zostaç przeprowadzone przez pracodawc. W tej chwili pracodawcy cz sto je przeprowadzajà. Choç w du ej mierze zale y to od samego szefa. OczywiÊcie istnieje ryzyko, e pracodawcy b dà starali si oszcz dzaç na tego typu szkoleniach.

12 12 INFORMACJA TURYSTYCZNA kalejdoskop Pu tusk si rozwija Pu tuskie centrum informacji b dzie mia o drugà siedzib. Obecnie nie ma klasycznej Informacji Turystycznej mówi Jagoda Bednarczyk. Dotychczasowa znajduje si przy Muzeum Regionalnym. JesteÊmy w trakcie przygotowywania miejskiej informacji. MyÊl, e uda nam si wystartowaç jeszcze w wakacje zapewnia. W tej chwili lokal przy Placu Teatralnym jest urzàdzany. (ph) Aktywna Nysa Informacje na temat Nysy mo na znaleêç nowej stronie internetowej urz du miasta Na bie àco dystrybuujemy te materia y promocyjne miasta mówi Zbigniew Turkiewicz z IT Nysa.. W tej dziedzinie wspó pracujemy z miastami czeskimi, rozprowadzajàc ich materia y. Na 4 5 paêdziernika planujemy wielkà imprez integracyjnà z okazji przyj cia Bu garii i Rumunii do UE. Odb dà si panele dyskusyjne, wyst py zespo ów folkowych, jarmark dodaje. Informacja ca y czas si modernizuje, ostatnio przeprowadzony zosta remont fasady biura. (ph) W Szklarskiej Por bie zmieniajà si adresy Punkt IT ze Szklarskiej Por by zmieni adres, nigdzie si nie przenoszàc. Zmieni a si tylko nazwa ulicy, przy której mamy siedzib. Teraz mo na nas znaleêç pod adresem JednoÊci Narodowej 1a mówi Krystian Brombik, pracownik punktu. (ph) agaƒskie programy unijne Centrum Informacji Turystycznej w aganiu stara si jak najlepiej wykorzystaç mo liwoêci wynikajàce z przynale noêci Polski do Unii Europejskiej. Pracujemy nad nowymi programami unijnymi, dzi ki którym b dziemy mogli lepiej promowaç nasze miasto mówi Beata Pawlikowska z agaƒskiego CIT. JesteÊmy uczestnikiem programu partnerskiego Turystyka Wspólna Sprawa. Dzi ki niemu dostaliêmy pieniàdze np. na przygotowanie folderu promujàcego miasto (ph) Ceniony pracodawca Choç du o mówi si o lukach na turystycznym rynku pracy, sytuacja zatrudnienia w bran y it wydaje si stabilna. M odych nie odwodzà od podj cia pracy wizje wzbogacenia si za granicà, a pracodawcy nie narzekajà na brak ràk do pracy. Wi kszoêç punktów informacji turystycznej w kraju zdaje si oceniaç rynek pracy pozytywnie. Zespo y pracowników IT sà zwykle sta e i nie wykazujà potrzeby zmian w tym zakresie. Zgodnie jednak twierdzà, e gdyby taka potrzeba zaistnia a, nie by oby problemów ze znalezieniem odpowiednich pracowników wêród m odych ludzi posiadajàcych odpowiednie kwalifikacje i znajàcych j zyki. Niedaleko od nas, w Suchej Beskidzkiej, mieêci si szko a kszta càca pracowników bran y turystycznej. To na pewno korzystna dla nas sytuacja i choç Normy regulujàce dzia alnoêç informacji turystycznej sà doêç liberalne. Stwarza to pole do nadu yç. Polska Organizacja Turystyczna wspólnie z zarzàdem Forum Informacji Turystycznej chcà oddzieliç ziarno od plew. Lokal jest niewielki, ale dogodnie po o ony, w samym centrum miasta. Punkt filialny na pewno ucieszy turystów, którym teraz b dzie znacznie atwiej do nas dotrzeç po informacj i materia y. IT w Zielonej Górze si rozrasta Punkt informacji turystycznej dzia ajàcy w Zielonej Górze od 9 lipca ma drugà siedzib w ratuszu miejskim. Dotychczasowy punkt nie by dobrze oznakowany, trudniej by o do nas trafiç. Teraz staramy si byç widoczni, a dodatkowo przyzwyczajamy turystów, e w przysz oêci w ratuszu b dzie te dzia a w tej chwili mamy zamkni ty sk ad i nie planujemy rekrutacji, to spodziewam si, e znalezienie ch tnych spe niajàcych nasze wymogi nie stanowi oby problemu mówi Piotr Zyrowiec, dyrektor punktu IT w Wadowicach. Cieszy to, e pojawiajà si zapytania, gorzej, e w odpowiedzi kandydaci otrzymujà jedynie mo liwoêç odbycia praktyk. BliskoÊç specjalistycznych szkó kszta càcych pracowników turystyki sprzyja te sytuacji zatrudnieƒ w informacji turystycznej w Jeleniej Górze. Ch tnych nie brakuje, ale szanse na przyj cie nowych pracowników sà nik e. Ci, którzy decydujà si na podj cie pracy w tym sektorze, zostajà na d u ej, a niewielka liczba etatów nie pozwala na dodatkowe przyj cia. Co wi cej, obecni pracownicy sà zadowoleni z pracy i nie myêlà o przekwalifikowaniu si ani wi kszych zarobkach w innym kraju. Perspektywa wyjazdów do pracy za granicà kusi, ale trzyma nas zami owanie do wykonywanych zadaƒ i pe nionych obowiàzków. OczywiÊcie wy sze pensje by yby mile widziane, ale lubimy t prac i nie myêlimy o zmianie komentuje Barbara Ró ycka- -Jaskólska, kierownik Centrum Informacji Turystycznej i Kulturalnej w Jeleniej Górze, pe niàca swojà funkcj od poczàtków istnienia punktu, czyli od 10 lat. Ustabilizowany zespó jest równie w Biurze Promocji Bytomia, gdzie pod pieczà kierownika biura Dobre standardy potrzebne od zaraz W naszym kraju funkcjonuje oko o 380 punktów informacji turystycznej. Trzeba jednak pami taç, e ta liczba jest zmienna, choçby dlatego i w sezonie cz sto pojawiajà si dodatkowe lotne punkty. Ró nià si równie pod wzgl dem form organizacyjno-prawnych: obok informacji turystycznej prowadzonej przez samorzàdy lub lokalne organizacje turystyczne spotkaç mo na punkty zorganizowane przez PTTK i osoby prywatne. Zdarzajà si tak e przypadki nieuczciwego wykorzystywania okreêlenia informacja turystyczna. Traktowana ona bywa jako wabik majàcy przyciàgnàç turystów. Nie trzeba oczywiêcie dodawaç, e z prawdziwà informacjà turystycznà ma niewiele wspólnego. Nie jest ich du o, ale dzia ajà jak przys owiowa y ka dziegciu psujàca beczk miodu uwa a Stanis aw Turski, prezes zarzàdu Forum Informacji Turystycznej, cia a doradczego POT. Walka z takimi praktykami jest trudna. Mo emy jedynie tworzyç wytyczne. Nie mo emy niczego nakazaç t umaczy Jacek Idzikowski, specjalista ds. informacji turystycznej z POT. Promocjà dobrych praktyk ma si staç, oprócz planowanego stworzenia sieci rekomendowanych placówek, trzeci konkurs na najlepsze centrum informacji turystycznej. W przysz ym roku z okazji przypadajàcego 45-lecia IT w Polsce wydana ma zostaç z inicjatywy zarzàdu Forum Informacji Turystycznej przez POT nowa instrukcja dotyczàca informacji turystycznej. OkreÊli ona wymagania jakie powinny spe niaç punkty i centra (m.in. po o enie lokalu, godziny otwarcia, znajomoêç j zyków obcych przez pracowników). Sieç rekomendowanych przez POT placówek informacji ma powstaç na prze omie roku. Wa ne, aby nie ograniczy a si jedynie do eliminowania z rynku nieuczciwych podmiotów. Informacja turystyczna b dzie dzia aç dobrze tylko w przypadku zgodnej wi kszy lokal, b dàcy polsko-niemieckim centrum IT w tej chwili staramy si o Êrodki unijne mówi kierownik Zielonogórskiego Centrum Informacji i Promocji Turystyki Jaros aw Wnorowski. Planowany termin utworzenia w ratuszu g ównego centrum it w mieêcie i zawieszenie dzia alno- Êci obecnego przy ul. Kupieckiej 15 to lipiec przysz ego roku. W tym roku natomiast, w sezonie fachowà wiedzà s u y dwoje pracowników merytorycznych. To ludzie m odzi, majàcy wykszta cenie wy sze i kompetentni, pracujàcy ju od dwóch lat. OczywiÊcie zmiany personalne si zdarzajà, ale sà rzadkie i spowodowane osobistymi aspiracjami albo planami na przysz oêç. Jeszcze nie zdarzy o si, eby któryê z naszych pracowników zrezygnowa z pracy w IT i wyjecha za granic do pracy fizycznej mówi Ewa Petrymusz, kierownik biura IT w Bytomiu. Rozmówcy zgodnie zapewniajà, e praca w informacji turystycznej nie jest traktowana przez m odych jako z o konieczne ani etap przej- Êciowy. Zatrudnieni wià à si z miejscem pracy na d u ej, a pracodawcy jednog oênie twierdzà, e sytuacja na bran owym rynku pracy nie niepokoi. Ma gorzata Szerfer Sieç rekomendowanych przez POT placówek informacji ma powstaç na prze omie roku wspó pracy samorzàdów i bran y turystycznej uwa a Stanis aw Turski. Tak e w kwestii finansowania. Informacja bezpoêrednio nie przynosi zysków, tylko generuje koszty dodaje Jacek Idzikowski. (w ) letnim b dzie te funkcjonowa w Zielonej Górze punkt it pod chmurkà z dost pnymi dla turystów materia ami promocyjnymi. Punkt przy Kupieckiej wyd u y czas pracy o weekendy (czynne b dzie w godzinach 10-14). (msz) Adres nowej filii Zielonogórskiego Centrum Informacji i Promocji Turystyki: Stary Rynek 1 (Ratusz), Zielona Góra tel. (068) Zaproponuj temat Zadaj pytanie Poinformuj o bran owym wydarzeniu Zamów prenumerat WT Gratis otrzymasz niezb dne w pracy, aktualne Prawo w turystyce. Dzwoƒ! Tel. (22) ,

13 TARGI 13 Antalya stawia na turystów Targi Turystyczne Sun Partners Antalya 07, by y pierwszym tego typu wydarzeniem zorganizowanym na Riwierze Tureckiej. Mi dzynarodowe targi zgromadzi y reprezentantów 21 paƒstw, którzy organizujà przyjazdy na teren Turcji oraz czo owych przedstawicieli bran y hotelarskiej z regionu. WÊród wystawców dominowali hotelarze przedstawiajàcy najnowsze obiekty, w wi kszoêci pi ciogwiazdkowe hotele typu all inclusive. Swoje propozycje w szczególnoêci kierowali do klientów rosyjskich. Specjalnie dla nich ka de stoisko obs ugiwane by o przez pracowników znajàcych j zyk rosyjski. Taka organizacja wynika a z du ego zainteresowania wschodnich turystów Szefowie OTI Ayhan Betas i Coskun Yurt opowiadali o najwa niejszych dla Turcji rynkach Polski rynek nie jest obcy przedstawicielom Riva Hotel. Cihan Yildirim (po lewej) by goêciem tureckiego stoiska na warszawskich Targach Lato 07 Turcjà. 80 proc. goêci naszego hotelu to Rosjanie mówi Elena Alexeeva z hotelu Turan Prince. Do klientów docieramy za pomocà prezentacji organizowanych na terenie Rosji, g ównie w Murmaƒsku i Omsku dodaje Alexeeva. Kolejnymi rynkami, na których promuje si Turcja to Niemcy, Holandia, kraje nale àce do Wspólnoty Niepodleg ych Paƒstw, a tak e Polska, którà reprezentowa o biuro podró y Wezyr Holidays. Touroperator by tak e wspó organizatorem imprezy. Wydarzenie to przypomina jesienne targi TT Warsaw ze wzgl du na bran owy charakter. Reprezentantami biur podró y sà jedynie organizatorzy, czyli firmy Odeon, Coral i oczywiêcie Wezyr Holidays mówi Joanna Cordoba, zajmujàca si turystykà biznesowà w firmie Wezyr Holidays. Podczas dni targowych àcznie wystawi o si ok. 750 firm bran- owych, poêród nich by o 300 reprezentantów Turcji, natomiast odwiedzajàcych przyby o 2500 osób. Pomys odawcy wydarzenia Elena Alexeeva z Turan Prince chwali- a imprez, na której mo na bezpo- Êrednio przed sezonem zaprezentowaç klientom oferty Stoisko Wezyr Holidays, specjalizujàcego si w wyjazdach indywidualnych i grupowych do Turcji, cieszy o si du ym zainteresowaniem cieszàc si z osiàgni tego sukcesu, zapowiedzieli kolejnà edycj imprezy na przysz y rok. Na specjalnie zorganizowanej konferencji prasowej omówiono g ówne kierunki strategiczne zwiàzane z podbiciem ca ego rynku rosyjskiego. Do tej pory wspó praca Turcji koncentruje si na pi tnastu miastach Rosji. W zesz ym roku Rosjanie stanowili 60 proc. turystów przyby ych do Antalii. Turecka bran a chce te statystyki poprawiç. Prezes OTI Group Ayhan Betas, g ówny organizator targów i konferencji, zaprezentowa plany firmy zwiàzane z nowymi produktami turystycznymi skierowanymi do mniej zamo nych grup klientów. Twórcy dotychczasowych inwestycji przeêcigajà si w pomys ach i rozwiàzaniach architektonicznych, a wszystkie budowle sà luksusowe w typie all inclusive. Zdaniem prezesa Betasa hotele i pakiety turystyczne przeznaczone dla mniej zamo nych turystów nie b dà odbiegaç standardem od tych pi ciogwiazdkowych. TuryÊci z Polski sà dla nas równie wa ni jak rosyjscy, niemieccy czy holenderscy. W zesz ym roku zanotowaliêmy 200 tys. przyjezdnych z Polski. Najsilniejszym graczem jest tu Wezyr Holidays bowiem tylko to biuro przywioz o do nas 50 tys. turystów mówi Ayhan Betas. Dla wszystkich odwiedzajàcych przygotowano wyst py artystyczne oraz degustacje tureckiej kuchni, a wieczorem dla specjalnych goêci wystàpi Tarkan, najwi ksza gwiazda tureckiej muzyki pop. Targi OTI Sun Partners Antalya 07 Turcja, Antalya, kwietnia 2007 r. Wyjazd studyjny organizowany przez Wezyr Holidays Dni Podró y przed sezonem Druga edycja kiermaszu turystycznego Resedagarna w Sztokholmie przyciàgn a ponad 70 tys. Szwedów wypatrujàcych letnich nowoêci. Kiedy w 2006 roku szwedzka firma Utsikt wpad a na pomys, aby w centrum Sztokholmu zorganizowaç kiermasz turystyczny, nikt si nie spodziewa, e impreza odniesie tak du y sukces. Latem 2006 roku w Ogrodach Królewskich wyros o oko o 40 du ych, bia ych namiotów, w których narodowe biura turystyczne, przewoênicy i biura podró y mog y zaprezentowaç swojà ofert, zach cajàc do odwiedzenia ich krajów. Stoiska odwiedzi o wtedy ponad 70 tys. mieszkaƒców Sztokholmu, okolic i turystów ze statków wycieczkowych. Zach cony du à popularnoêcià, jakà impreza cieszy a si rok temu, tak e i w 2007 roku Utsikt zaprosi do udzia u w kiermaszu bran turystycznà. Impreza zwana po szwedzku Resedagarna, tzn. Dni Podró y odby a si tym razem w maju. W tym roku dopisa a zarówno pogoda, jak i goêcie kiermaszu. W centrum Sztokholmu wyros o w piàtek rano ma e miasteczko przypominajàce swym wyglàdem obóz armii tureckiej pod Wiedniem. Kilkadziesiàt bia ych namiotów ustawionych na placu zach ca o barwnà kolorystykà do fot. Monika Paw owska odwiedzin. Prawdziwy ruch zaczà si co prawda dopiero w piàtek po po udniu, ale t umy klientów przewija y si przez ogrody prawie nieustannie przez ca à sobot i niedziel. Na kiermaszu nie zabrak o te oczywiêcie polskiego akcentu. Polski OÊrodek Informacji Turystycznej w Sztokholmie wynajà jeden z namiotów i zaprosi do wspó pracy kilka polskich firm: LOT, Orbis Resor, Polferries i Kopalni Soli w Wieliczce. Dzi ki eleganckim banerom, tablicom z wizerunkami miast i folderom opiewajàcym uroki Polski osoby obs ugujàce nasze stoisko mia y przez ca e trzy dni pe ne r ce roboty. Najwi kszà popularnoêcià cieszy y si jednak rzeêby z soli wykonywane przez Marka z Wieliczki, który z wielkà cierpliwoêcià wyczarowywa z bry ek niezwyk e kszta ty. Du e wzi cie mia y nasze balony, które przez trzy dni otrzymywa y do r ki wszystkie dzieci przechodzàce przez plac. Polski artysta Mieszko Tyszkiewicz roz- Êmiesza zebranych przy naszym stoisku goêci rysowanymi przez siebie karykaturami. Jednà z atrakcji polskiego stoiska by konkurs o Polsce, w którym g ównà nagrod stanowi pobyt w Polsce dla dwóch osób. Bilety lotnicze ufundowa LOT, a o zakwaterowanie w hotelu zadba Orbis Resor. Swoje nagrody ufundowa y te Kopalnia Soli i POT. W konkursie wzi o udzia prawie tysiàc osób, a g ównà nagrod wygra a pani, która nigdy nie by a jeszcze w Polsce. W sumie by a to udana impreza: dla bran y, dla turystów, dla miasta. Zabrak o troch akcentów muzycznych z polskiej strony. Nie uda o nam si sprowadziç do stolicy Szwecji adnego z polskich artystów. Szkoda, ale mo e za rok udzia Polski w tej imprezie zostanie wzbogacony o wàtek muzyczny. Kiermasz Resedagarna, Szwecja, Sztokholm, maja 2007 r. Wojciech ygaê, dyrektor Polskiego OÊrodka Informacji Turystycznej w Sztokholmie Polska zdobywa Niemców Niemcy lubià si bawiç, lubià kolorowe festyny i wszelkie zgromadzenia uliczne. Wsz dzie tam, gdzie si gromadzà ludzie, mo na si spodziewaç zainteresowania tym, co zostanie zaprezentowane na ulicznych stoiskach. Szans t wykorzysta PO- IT w Berlinie, który zach ca Niemców do wybrania Polski jako celu podró y. U progu lata w Hamburgu i Kilonii odby y si dwie ciekawe imprezy, na których berliƒski POIT zadba o prezentacj walorów turystycznych Polski i zach ca do odwiedzania naszych goêcinnych progów. Pierwsza z nich to 125. Tydzieƒ Kiloƒski, wielki festiwal kultury, turystyki, eglarstwa i innych sportów. Impreza od 16 do 24 czerwca i zosta a odwiedzona przez trzy miliony osób oraz pi ç tysi cy eglarzy. W centrum miasta, przy ratuszu, zosta ustawiony du y namiot, do którego uczestnicy Tygodnia Kiloƒskiego ch tnie zaglàdali, aby zasi gnàç informacji o naszym kraju i pobraç prospekty. Bardzo szczegó owo pytano o województwa zachodniopomorskie, pomorskie oraz Mazury. Pada y równie pytania o baz noclegowà i mo liwoêci zwiedzania du ych miast, takich jak Gdaƒsk, Warszawa, Kraków, Poznaƒ, Toruƒ i Wroc aw mówi Karolina Balcerak z POIT w Berlinie. Polski namiot pojawi si równie na festynie ulicznym Altonale w Hamburgu, który si odby w dniach czerwca. Wystàpili w nim muzycy z regionu pomorskiego, by o te prezentowane rzemios o z Pomorza i Dolnego Âlàska, regionalne kaszubskie produkty i potrawy regionalne, oraz tradycyjnie prospekty i informacja oêrodka POT w Berlinie. Nie zabrak o oczywiêcie równie specjalnego, niemieckoj zycznego wydania WT, prezentujàcego nasze najwa niejsze atrakcje turystyczne i zawierajàcego praktyczne informacje. (jm) PrzygotowaliÊmy specjalne, targowe wydanie WiadomoÊci Turystycznych

14 14 RAPORT: DOKÑD JE D Ñ POLACY Z ziemi polskiej do w oskiej Tylko co piàty Polak sp dza dziê wakacje za granicà, ale ju 26 proc. z nas planuje taki wyjazd w przysz oêci. Pod trzema warunkami musi byç tanio, ciekawie i bez ruszania si poza kontynent. Coraz wi cej mieszkaƒców Polski sp dza urlop poza granicami kraju. Wybory miejsc wypoczynku opierajà na wielu czynnikach. Jednym z nich jest wizerunek poszczególnych regionów, miejsc. Który z krajów nale àcych do Unii Europejskiej wydaje si Polakom najatrakcyjniejszy? Czego oczekujà od miejsca, do którego chcieliby udaç si na zagraniczne wakacje? W sytuacji, kiedy turysta staje si coraz bardziej wybredny, a konkurencja w bran y turystycznej ro- Ênie, odpowiedê na te pytania jest kluczem do sukcesu. Wakacyjne preferencje i plany Polaków sprawdzi a firma On Board PR i instytut badawczy PBS DGA. Tylko co piàty Polak deklaruje, e w ciàgu ostatnich trzech lat sp dzi urlop poza Polskà. Jednocze- Ênie wi cej, bo a 26 proc., przyznaje, e planuje zagraniczne wakacje. Z punktu widzenia bran y to Êwietna wiadomoêç. Krajem UE, który Polacy uznajà za najatrakcyjniejszy turystycznie, sà W ochy. 49 proc. respondentów umieszcza je na liêcie najciekawszych krajów. Dalej plasujà si Grecja i Hiszpania. Na koƒcu listy znalaz y si otwa, Estonia i Rumunia. Na pytanie o cechy miejsca, do którego najch tniej pojechaliby za granic, Polacy wskazujà niskie koszty pobytu (48 proc.) i obecnoêç ciekawych miejsc, zabytków (33 proc.). Zró nicowanie oczekiwaƒ jest jednak spore i mo e stanowiç szans dla miejsc, które majà ambicj przygotowania oferty dla okre- Êlonego segmentu odbiorców. Czy w ciàgu ostatnich 3 lat by (a) Pani (Pan) na zagranicznym urlopie? Nie: 81% Tak: 19% Niskie koszty pobytu Miejsca warte obejrzenia, zabytki Sprzyjajàcy klimat, uwarunkowania geograficzne Komfort pobytu OryginalnoÊç, unikalnoêç miejsca Przyroda, parki narodowe Atmosfera miejsca, lokalna kultura Bezpieczeƒstwo dojazd (np. niska przest pczoêç) Dogodny dojazd, transport Mo liwoêç zabawy, rozrywka Zagraniczny urlop: przesz oêç Mimo otwartych granic i cz onkostwa w UE nadal wi kszoêç Polaków rzadko sp dza urlop poza krajem. Na pytanie o zagraniczny urlop w ciàgu ostatnich trzech lat zaledwie 19 proc. respondentów odpowiada twierdzàco. To mo e oznaczaç, e dla ponad 80 proc. Polaków takie wakacje sà luksusem, na który mogà sobie pozwoliç tylko raz na wiele lat lub wcale. Mo liwych przyczyn jest wiele od wcià niewielkiej zamo no- Êci, do ma ej mobilnoêci i ho dowania nawykom. Liczba wyjazdów za granic jest odwrotnie proporcjonalna do wieku. Najm odsi w wieku od 15 do 17 lat czterokrotnie cz Êciej ni najstarsi sp dzajà wakacje poza Polskà. Wyst pujà te wyraêne zale noêci mi dzy poziomem wykszta cenia, a deklaracjami wyjazdów (a 41 proc. respondentów z wykszta ceniem wy szym odpoczywa za granicà). Istnieje te zale noêç poziomu odpowiedzi twierdzàcych na pytanie o zagraniczny urlop i poziomem dochodów na cz onka rodziny, miejscem zamieszkania. Grup, która najcz Êciej deklaruje, e w ciàgu ostatnich lat sp dzi a urlop poza Polskà, stanowià osoby na kierowniczych stanowiskach. Tylko wêród nich odwiedzajàcy wy àcznie polskie oêrodki wypoczynkowe stanowià mniejszoêç tylko 45 proc. Nie wszyscy, którzy nie sp dzali wakacji za granicà, planujà nadal sp dzaç urlopy w kraju. Na pytanie: Czy w ciàgu najbli szych Czy w ciàgu najbli szych 2 lat planuje Pani (Pan) wyjechaç na zagraniczny urlop? Nie wiem: 12% Nie: 62% Miejsce zagranicznego urlopu: najwa niejsze cechy Tak: 26% 0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% Osoby planujàce urlop zagraniczny Ogó spo eczeƒstwa dwóch lat planujesz wyjechaç na zagraniczny urlop?, Polacy odpowiadajà twierdzàco zauwa alnie cz Êciej, ni na pytanie o zagraniczny urlop w przesz oêci. Odsetek odpowiedzi Tak, planuj to a 26 proc.. Zale noêci mi dzy udzielanymi odpowiedziami w ró nych grupach spo ecznych sà podobne do tych, które dotyczà pytania o urlopy w przesz oêci. Plany deklarujà najcz Êciej osoby ze Êrednim lub wy szym wykszta ceniem (odpowiednio 39 proc. i 51 proc.), mieszkaƒcy najwi kszych miast (33 proc.), kadra kierownicza (62 proc.). Najrzadziej plany snujà rolnicy (7 proc.), robotnicy niewykwalifikowani (5 proc.), osoby powy ej 59. roku ycia (11 proc.). Wakacje w UE: W ochy, Grecja i Hiszpania SkutecznoÊç marketingu terytorialnego, historia, uwarunkowania klimatyczne istnieje wiele czynników, które wp ywajà na lepsze lub gorsze postrzeganie poszczególnych krajów w kategoriach atrakcyjnoêci turystycznej. W walce o kieszeƒ turysty konkurujà paƒstwa wszystkich kontynentów próbujàc zaprezentowaç si w sposób, który skusi goêci. Szanse w takiej walce nie sà wyrównane. Cz Êç krajów, tak e ze wzgl du na od lat umiej tnie prowadzone dzia ania promocyjne, wpisa a si w ÊwiadomoÊç Polaków jako miejsca ciekawego wypoczynku. Badania opinii publicznej jednoznacznie wskaza y te kraje Unii Europejskiej, które Polacy uznajà za najatrakcyjniejsze. List otwierajà W ochy, które wed ug prawie po owy Polaków nale à do najciekawszych krajów UE. Wskazuje je a 49 proc. ogó u spo eczeƒstwa i ponad po owa (53 proc.) osób, które w ciàgu najbli szych dwóch lat planujà zagraniczny urlop. W ochy dzia ajà magnetycznie szczególnie na wyobraêni m odych Polaków wêród uczniów i studentów wskaza o je a 61 proc. respondentów, a wêród osób od 15 do 17. roku ycia a 66 proc.. Niedaleko za W ochami uplasowa y si Grecja i Hiszpania, które zdoby y po 41 proc. wskazaƒ. WÊród osób, które planujà zagraniczne wakacje, Hiszpania wyprzedzi a co prawda Grecj, ale przewaga jest bardzo niewielka. Zaraz za pierwszà trójkà (W ochami, Grecjà i Hiszpanià) na li- Êcie najatrakcyjniejszych turystycznie paƒstw znalaz y si kraje, które wskazuje od ok. 10 do 30 proc. osób. Sà wêród nich Francja (30 proc.), Cypr (21 proc.) i Wielka Brytania (14 proc.). G osy wêród Polaków, którzy planujà urlop zagraniczny, rozk adajà si bardzo podobnie jak wêród ogó u spo eczeƒstwa. W tym przedziale wskazaƒ, oprócz wymienionych ju krajów, znalaz y si dodatkowo Portugalia i Austria. Wskazania dotyczàce najatrakcyjniejszych paƒstw UE ró ni y si w poszczególnych grupach spo- ecznych. Istniejà np. kraje, których atrakcyjnoêç jest zauwa alnie wy sza wêród osób starszych. Nale y do nich m.in. Szwecja (10 proc. wskazaƒ w grupie lat) i Niemcy (12 proc. wskazaƒ w grupie powy ej 59 lat). Z drugiej strony sà kraje, które zdecydowanie przyciàgajà m odzie. Francj umieszcza na liêcie najatrakcyjniejszych turystycznie krajów UE po- owa (51 proc.) najm odszych (15-17 lat) respondentów. Podobnym uznaniem m odzie y cieszy si Wielka Brytania, którà wskazuje niemal co trzeci Polak w tym wieku. Rozbie noêci istniejà te mi dzy osobami, które cz sto podró- ujà, a tymi, które w ciàgu ostatnich trzech lat nie by y za granicà. Podró ujàcy znacznie cz Êciej deklarujà zainteresowanie Irlandià (12 proc.) i Portugalià (16 proc.). Kraje UE cieszà si ró nym zainteresowaniem polskich turystów. Wi kszoêç z nich uzyska a zaledwie kilka procent g osów. Oznacza to, e wàska grupa atrakcyjnych destynacji skupia na sobie uwag wi kszoêci turystów. Czy dla np. Estonii, Rumunii lub otwy to sytuacja bez wyjêcia? Z pewnoêcià nie, choç badanie pokazuje wizerunkowà przepaêç dzielàcà te kraje od Êcis ej czo ówki. Pozycja w rankingu nie odzwierciedla urody ani bogactwa turystycznego poszczególnych krajów, ale jest projekcjà spo ecznych wyobra eƒ o nich. PR i reklama terytorialna, dzia ania prowadzone przez ka dy z mniej docenianych krajów powinny skupiaç si na podkreêlaniu w asnych walorów, wydobywaniu ich tak, eby utrwalaç je w g owach potencjalnych goêci. Dobry PR mo e pomóc krajom takim jak otwa, Estonia czy Rumunia w awansie na listach najatrakcyjniejszych celów wakacyjnych wyjazdów Zwiedziç, najlepiej niedrogo TuryÊci dzielà si na ró ne grupy. Jedni poszukujà cichego zakàtka, w którym mogliby sp dziç z ksià kà dwutygodniowy urlop, inni marzà o codziennych wypadach na dyskotek i zabawie do bia ego rana. Segmentacja klientów nie zawsze odpowiada podzia om demograficznym i wymaga dok adnych studiów. Istnieje jednak dominujàcy nurt oczekiwaƒ turystów, który da si okreêliç za pomocà badania iloêciowego. Opinie Polaków zapytanych o cechy miejsca, w którym chcieliby sp dziç zagraniczny urlop, ró nià si znacznie. Istniejà jednak pozycje, które sà wskazywane najcz Êciej. Pierwsza to niskie koszty pobytu, które uzyska y a 48 proc. wskazaƒ. Druga i trzecia pozycja to obecnoêç miejsc godnych obejrzenia, zabytków (33 proc.) oraz sprzyjajàcy klimat i uwarunkowania geograficzne (29 proc.). Na przeciwleg ym koƒcu listy najwa niejszych cech znalaz y si pozycje takie jak np. obecnoêç miejsc kultu, sanktuariów (8 proc.), mo liwoêci uprawiania sportu (6 proc.), mo liwoêç porozumienia si (10 proc.). Bardzo ciekawie wyglàda sprawa rozk adu g osów w poszczególnych grupach spo ecznych. Jak mo na si by o domyêlaç, waga pewnych atrybutów roênie lub spada wraz z wiekiem. Mo liwoêci uprawiania sportu nie przyciàgnà wi c najstarszych, sà za to istotne dla m odzie y (19 proc. wskazaƒ w grupie lat i 14 proc. w grupie lata). Najwi ksze rozbie noêci dotyczà oczekiwania mo liwoêci zabawy i rozrywki (klubów, dyskotek). WÊród najm odszych turystów (15-17 lat) jako istotne wskazuje je prawie po- owa (44 proc.), a wêród starszych (40 lat) zaledwie kilka procent. Odwrotnie jest choçby w przypadku miejsc kultu lub dost pnoêci oêrodków sanatoryjnych tutaj zdecydowanie wi ksze zainteresowanie deklarujà najstarsi. Istniejà te grupy, które w swoich oczekiwaniach wyró niajà si na tle innych. Najm odsi sà najmniej spragnieni komfortu, choç z drugiej strony jest on istotny a dla 1/3 osób w wieku lat. Z kolei klimat miejsca, atmosfera, w której sp dza si urlop, pojawia si najcz - Êciej na liêcie oczekiwaƒ osób z wy szym wykszta ceniem. Podobnie oryginalnoêç, która jest atutem dla 34 proc. osób po studiach. Naturalnie nie nale y wyciàgaç z wyników badaƒ zbyt pochopnych wniosków. Z drugiej strony nawet kilka procent ogó u turystów to bioràc pod uwag skal wakacyjnych wydatków Polaków bardzo du o. Umiej tnoêç wykreowania wizerunku miejsca (kraju, regionu, miejscowoêci), który b dzie atrakcyjny nawet dla wàskiej grupy turystów, to konieczny warunek sukcesu. Oferta dla wszystkich to niestety tylko marketingowa utopia. Polak na wakacjach w UE raport On Board PR i PBS DGA Warszawa, czerwiec 2007 r. Raport opracowany na podstawie badaƒ opinii spo ecznej przeprowadzonych przez PBS DGA.

15 TRANSPORT 15 Ryanair ju drugi W pierwszym kwartale 2007 r. najwi cej pasa erów przewióz PLL LOT. Niespodziewanie na drugie miejsce dotychczas zarezerwowane dla Wizz Air awansowa Ryanair. Przewoênicy lotniczy obs ugujàcy ruch regularny tylko w pierwszych trzech miesiàcach tego roku odprawili w polskich portach lotniczych ponad 3,4 mln pasa erów. Dla porównania w analogicznym okresie 2006 r. by o to niespe na 2,6 mln osób, a w 2005 r. ponad 1,9 mln osób. Tradycyjnie ju liderem zosta PLL LOT, który z liczbà 1,12 mln odprawionych pasa erów uzyska a 32,6-proc. udzia w rynku. Na drugie miejsce awansowa Ryanair, z 15-proc. udzia em, a na trzecie spad Wizz Air, który mia 14,5 proc. Kolejne miejsca zaj li: Lufthansa, SkyEurope, Easy Jet, Norwegian i British Airways. Ich udzia kolejno mala z 5,5 proc. do niespe na 1,8 proc. Z dobrej sytuacji w bran y przede wszystkim powinni byç zadowoleni klienci linii lotniczych. Zwi kszenie liczby przewoêników operujàcych do/z naszego kraju i zwi kszenie konkurencji mi dzy nimi przynosi wymierne korzyêci dla pasa erów, a mianowicie spadek cen biletów lotniczych uwa- a Katarzyna Krasnod bska, rzecznik prasowy Urz du Lotnictwa Cywilnego. Szczególnie du à presj na ceny wywierajà przewoênicy niskokosztowi. Ich udzia w obs udze wszystkich pasa erów wzrós z 43,6 proc. w pierwszym kwartale 2006 r. do 48,5 proc. w 2007 r. Co wi cej taka tendencja powinna si utrzymaç. Sàdzimy, i przewoênicy niskokosztowi b dà si Katarzyna Krasnod bska jest przekonana, e tanie linie lotnicze jeszcze nie powiedzia y w Polsce ostatniego s owa. na polskim rynku nadal umacniaç, otwieraç nowe po àczenia, pozyskiwaç coraz wi kszà liczb klientów zainteresowanych lataniem dodaje Katarzyna Krasnod bska. Pozytywny wp yw na wzrost przelotów b dzie te wywiera rozwój portów regionalnych. DziÊ z lotniska warszawskiego korzysta 29 przewoêników. Z krakowskiego ju 17. Coraz wi ksze znaczenie odgrywajà te takie miasta jak: Gdaƒsk, Poznaƒ, Katowice, Rzeszów, ódê, Szczecin, Bydgoszcz i Wroc aw. Tomasz Furman Ksià ki niezb dne w Twojej pracy Zamów: tel. (022) , Rynek biur podró y 2007 Instytut Turystyki, WiadomoÊci Turystyczne ; M. Byszewska- Dawidek, K. opaciƒski; 14 z ; Warszawa 2007 NowoÊç! Pilota wycieczek turystycznych. Testy i pytania egzaminacyjne WSTH; A. Stasiak, R. WiluÊ; 22 z ; ódê 2007 NowoÊç! A to Polska w aênie... Przewodnik do çwiczeƒ z geografii turystycznej i krajoznawstwa WSTH; A. Stasiak; 59 z ; ódê 2006 Rynek lotniczy 2006 Instytut Turystyki, WiadomoÊci Turystyczne ; Tomasz Dziedzic; 14 z ; Warszawa 2006 Rynek hotelowy 2006 Instytut Turystyki, WiadomoÊci Turystyczne ; M. Byszewska-Dawidek, T. Dziedzic, K. opaciƒski; 14 z ; Warszawa 2006 Berlin dla Poznaniaków Organizowany co roku na Êw. Jana jarmark to tradycja nieod àcznie zwiàzana z Poznaniem. Lotniska Berliƒskie wykorzysta y t okazj do promocji swojej oferty wêród mieszkaƒców Wielkopolski. Podczas poznaƒskiego Jarmarku Âwi tojaƒskiego stoisko Lotnisk Berliƒskich przyciàga o dziennie kilkuset Poznaniaków. Najwi kszym zainteresowaniem cieszy y si konkursy, w których nagrod stanowi y loty dla dwóch osób nad Berlinem oraz vouchery na zakupy Komisja Europejska uzna a, e linie te nie spe niajà elementarnych zasad bezpieczeƒstwa. Umieszczenie przewoênika na takiej liêcie jest jednoznacznym ostrze eniem dla obywateli UE przed korzystaniem ze wszystkich linii danego kraju. Dla zwi kszenia bezpieczeƒstwa W maju linie lotnicze przewioz y o 5,5 proc. wi cej pasa erów ni w maju roku ubieg ego. W przypadku adunków wzrost si gnà 5 proc. Wskaênik przeci tnego zape nienia samolotów wzrós do 73,7 proc. Tak wynika z danych przedstawionych na poczàtku lipca przez Mi dzynarodowe Zrzeszenie Przewoêników Powietrznych (IATA). w berliƒskim centrum KaDeWe. To one w aênie by y magnesem do zapoznania si z siatkà po àczeƒ i ofertà lotnisk. Tylko nieliczni Poznaniacy wiedzieli, e ruch lotniczy w Berlinie b dzie obs ugiwany od 2011 r. przez nowo powstajàce lotnisko BBI. Ma o kto wie, e pasa erów, lista obejmuje te przewoêników wykonujàcych czartery. Obecnie adne indonezyjskie linie lotnicze nie prowadzà lotów do krajów Unii Europejskiej. Na pewno decyzja UE niekorzystnie wp ynie na rynek turystyczny Indonezji mówi Zelda W. Kartika, Berlin obs uguje najwi cej w Europie lotów low cost mówi Jerzy Królikowski, przedstawiciel Lotnisk Berliƒskich. Do naszego stoiska ludzie na ogó przychodzà z ciekawoêci po ogólne informacje o kierunkach po àczeƒ, ale zdarzajà si te osoby z konkretnymi zapytaniami dodaje Królikowski. Zwa ywszy dobry dojazd z Poznania Lotniska Berliƒskie muszà dostrzegaç potencja okolicznych mieszkaƒców jako klientów zw aszcza tanich linii. (mz) XXXII Jarmark Âwi tojaƒski, Poznaƒ, 9-17 czerwca 2007 r. Kolejne linie lotnicze na unijnej czarnej liêcie Komisja Europejska umieêci a na czarnej liêcie wszystkie linie lotnicze z Indonezji. Oznacza to, e adna linia z tego kraju nie mo e prowadziç przewozów w krajach Unii Europejskiej. Koreaƒska Republika Ludowo-Demokratyczna: Air Koryo; Sudan: Air West CO. LTD; Afganistan: Ariana Afghan Airlines; Surinam: Blue Wing Airlines; Rwanda: Silverback CargoFreighters; Demokratyczna Republika Konga: Africa One, African Air Services, Aigle Aviation, Air Beni, Air Boyoma, Air Infini, Air Kasai, Air Navette, Air Tropiques, Bel Glob Airlines, Blue Airlines, Bravo Air Congo, Business Aviation, Butembo Airlies, Cargo Bull Aviation, Cetraca Aviation Service, Chc Stellavia, Comair, Compaigne African D aviation, Doren Air Cogo, El Sam Airlift, Espace Aviation Service, Filair, Free Airlines, Galaxy Incorporation, Goma Express, Gomair, Great Lake Business Company, International Trans Air Business, Katanga Airways, Kivu Air, Lignes Aeriennes Congolasies, Malu Aviation, Malila Airlift, Mango Airlines, Piva Airlines, Rwakabika Bushi Express, Safari Logistics, Safe Air Company, Services Air, Sun Air Services, Tembo Air Services, Thom s Airways, Tmk Air Commuter, Tracep Congo, Trans Air Congo Service, Transports Aeriens Congolais, Virunga Air Charter, Wimi Dira Airways, drugi sekretarz ambasady Indonezji. Rzàd Indonezji pracuje ju nad reformami, które pozwolà na rozwiàzanie tego problemu. Podstawà stworzenia czarnej listy by o rozporzàdzenie Komisji Europejskiej z 20 czerwca 2006 r. ustanowione w celu sporzàdzenia wykazu przewoêników majàcych zakaz prowadzenia dzia alnoêci transportowej na terenie Unii Europejskiej. Przewoênicy podlegajàcy ca kowitemu zakazowi lotów do Unii Europejskiej Dobre niebo dla przemys u lotniczego Wracajà dobre czasy dla lotnictwa. Liczba pasa erów i przewo- onych adunków dynamicznie si zwi kszajà. Zaabu International; Gwinea Równikowa: Euroguineana De Aviacion Y Transportes, General Work Aviacion, Guinea Ecuatorial De Transportes Aereos, Guinea Airways, Union De Transport Aereo De Guinea Ecuatorial; Republika Kirgiska: Air Central Asia, Air Manas, Asia Alpha, Avia Traffic Company, Bistar Fez Bishkek, Botir Avia, British Gilf International Airlines Fez, Click Airways, Dames, Esen Air, Galaxy Air, Golden Rule Airlines, Intal Avia, Itek Air, Kirgyz General Aviation, Kyrgyztan Airlines, Max Avia, Ohs Avia, Jerzy Królikowski: Berlin obs uguje najwi cej w Europie lotów low cost. Lista publikowana jest w Dzienniku Urz dowym UE, a tak e na stronach internetowych Komisji Europejskiej. Pasa erowie majà prawo do odszkodowania, jeêli ju po dokonaniu rezerwacji biletu przewoênik zosta wpisany na czarnà list. Wi kszoêç linii lotniczych znajdujàcych si na takim wykazie pochodzi z krajów afrykaƒskich. Zakaz lotów do krajów UE otrzyma- y te ukraiƒskie linie Volare Aviation Enterprise oraz TAAG Angolan Airlines z Angoli. (ph) Sky Gate International Aviation, Sky Way, Tenir Airlines, Trast Aero, World Wing Aviation; Sierra Leone: Air Rum, Bellview Airlies, Destiny Air Services, Heavylift Cargo, Orange Air Sierra Leone, Paramount Airlines, Seven Four Eight Air Services, Teebah Airways; Suazi: Aero Africa, Jet Africa Swaziland, Royal Swazi, National Airways Corporation, Scan Air Charter, Swazi Express Airways, Swaziland Airlink Najwi kszy wzrost przewozów pasa erskich (o 19,6 proc.) odnotowano na Bliskim Wschodzie. W czo- ówce uplasowa a si Afryka, gdzie ze wzgl du na popraw sytuacji ekonomicznej i rosnàcà wspó prac gospodarczà wzrost wyniós 11,2 proc. Zwi kszy y si przewozy pasa erskie w Ameryce aciƒskiej o 4,2 proc. W trójce najwi kszych regionów najlepiej wypad a Azja (wzrost o 5,1 proc.). Liczba przewozów w Ameryce Pó nocnej zwi kszy a si o 4,2 proc. Region odnotowa najwy szy wskaênik zape nienia samolotów (80,4 proc.). W Europie wzrost by najwolniejszy (o 3,2 proc.). Bliski Wschód jest te liderem wzrostu przewozów adunków. Przetransportowano tam w maju o 10,5 proc. wi cej towarów ni rok wczeêniej. Dobrze wypad a Azja (7,6 proc.). W Ameryce Pó nocnej przewozy zwi kszy y si o 2,6 proc., w Europie o 1,6 proc. a w Ameryce aciƒskiej o 1,1 proc. Najgorzej sytuacja wyglàda w Afryce, gdzie przewieziono o 3,6 proc. adunków mniej. Komentujàc przedstawione dane, sekretarz generalny IATA Giovanni Bisignani nie ukrywa optymizmu. W 2007 r. zysk bran y powinien wynieêç miliard dolarów mówi. Jego zdaniem polityka ograniczania kosztów zaczyna przynosiç rezultaty. Bioràc pod uwag robiàce wra- enie inwestycje w flot zu ywajàcà mniej paliwa, mo na si spodziewaç spadku zu ycia paliwa o jednà czwartà do 2020 r. doda. (w ) Rynek biur podró y 2006 Instytut Turystyki, WiadomoÊci Turystyczne ; M. Byszewska-Dawidek, K. opaciƒski; 14 z ; Warszawa 2006 Prawo w Turystyce WiadomoÊci Turystyczne we wspó pracy z Departamentem Turystyki Ministerstwa Gospodarki; 20 z ; Warszawa 2006 Kompendium pilota wycieczek Proksenia; red. Z. Kruczka; 26,50 z ; Kraków 2005 Kraje pozaeuropejskie. Zarys geograffii Proksenia; red. Z. Kruczka; 23 z ; Kraków 2005 Polska geografia atrakcji turystycznych Proksenia; red. Z. Kruczka; 22 z ; Kraków 2005 Europa. Geografia turystyczna Proksenia; red. Z. Kruczka; 19 z ; Kraków 2005 Krajoznawstwo. Zarys teorii i metodyki Proksenia; red. Z. Kruczka, M. Nowacki; 20 z ; Kraków 2003 Obs uga ruchu turystycznego Proksenia; red. Z. Kruczka, Krakowska Szko a Hotelarska; 26,50 z ; Kraków 2004 Promocja i informacja. Proksenia; red. Z. Kruczka, B. Walas; 25 z ; Kraków 2004 Kompendium wiedzy o turystyce PWN; G. Go bski; 36 z ; Warszawa 2005 Marketing w turystyce PWN; J. Altkom; 26 z ; Warszawa 2004 Internet w turystyce i hotelarstwie PZH; J. Turakiewicz; 32 z ; Turystyka biznesowa POT; R. Davidson, B. Cope; 42 z ; Warszawa 2003 Marketing atrakcji, jak zwi kszyç frekwencj i dochody POT; B. Richards; 32 z ; Warszawa 2003 Turystyka PWE; W. Gaworeckis; 46,50 z ; Warszawa 2003 Marketing w turystyce PWE; S. Briggs; 35 z ; Warszawa 2003 Mi dzynarodowe organizacje turystyczne Albis; W. Alejziak, T. Marciniec; 45 z ; Kraków 2003 Organizacja i technika pracy biurowej Albis; W. Alejziak; 29 z ; Kraków 2002 Turystyka w obliczu wyzwaƒ XXI Albis; W. Alejziak; 35 z ; Kraków 2000 Planowanie marketingowe w przedsi biorstwach PWE; L. Mazurkiewicz; 42 z ; Warszawa 2002 Metody stymulowania rozwoju turystyki Akademia w Poznaniu; G. Go bski; 43 z ; Poznaƒ 2002 Przedsi biorstwo turystyczne w gospodarce wolnorynkowej WAE; G. Go bski; 43 z ; Poznaƒ 1998 Informacja turystyczna WAE; J. Merski; 35 z ; Warszawa 2002 Umowa o imprez turystycznà Lexis Nexis; P. Cubula; 34 z ; Warszawa 2005 Prawo turystyczne B. K.; M. Nestorowicz; 44 z ; Zakamycze 2003 Vademecum pilota grup B. K.; G. Go bski; 38 z ; Poznaƒ 2003 Geografia hotelarstwa B. K.; Kowalczyk; 54 z ; ódê 2001 Turystyka w Polsce w warunkach integracji europejskiej i globalizacji rynku Êwiatowego AWF; J. J drzejczyk, W. M ynarski; 42 z ; Katowice 2003 Biometeorologia turystyki i rekreacji AWF; J. Bogucki; 48 z ; Poznaƒ 1999 Rynek lotniczy 2005 Instytut Turystyki, WiadomoÊci Turystyczne ; M. Byszewska, K. opaciƒski; 14 z ; Warszawa 2004

16 16 PREZENTACJA Prezydium PIT: Prezes: Jan Korsak Skarbnik: Andrzej Szafruga Wiceprezes: Pawe Niewiadomski Wiceprezes: Stanis aw PiÊko Wiceprezes: Grzegorz Pràdzyƒski Wiceprezes, Sekretarz Generalny: Józef Ratajski Rada Naczelna Jan Korsak Prezes PIT Andrzej Szafruga Skarbnik AS Przedsi biorstwo Wielobran owe Józef Ratajski Wiceprezes PIT, Sekretarz Generalny Pawe Niewiadomski Wiceprezes PIT Stanis aw PiÊko Wiceprezes PIT Grzegorz Pràdzyƒski Wiceprezes PIT Krzysztof Sikora Prezes Oddzia u Kujawsko-Pomorskiego PIT Jolanta Kondys-Sikora Prezes Oddzia u ódzkiego PIT Ryszard Sikora Prezes Oddzia u Ma opolskiego PIT Tadeusz Milik Prezes Oddzia u Mazowieckiego PIT Eugeniusz awreniuk Prezes Oddzia u Podlaskiego PIT Remigiusz Dró d Prezes Oddzia u Pomorskiego PIT Grzegorz Chmielewski Prezes Oddzia u Âlàskiego PIT Jerzy Kamiƒski Prezes Oddzia u Warmiƒsko-Mazurskiego PIT Karolina Gnusowska-Weiss Prezes Oddzia u Wielkopolskiego PIT Roman Budzyƒski Prezes Zarzàdu OST Gromada Ma gorzata Chechliƒska Prezes BP TRIP Franciszek Ciemny Olimpijskie Biuro Podró y Warszawa Andrzej Dowgia o W aêciciel BP TRAVELAND Jaros aw Grabia BP Glob Olsztyn Piotr Hanusek BP Almatur Katowice Zdzis aw Koliƒski Kaszub Travel Anna KuÊ-Wiktorko W aêcicielka BP Polan Krzysztof Markocki Ol-Tour ATZ Olsztyn Urszula Pot ga Prezes Zarzàdu MT Polska Anna Somorowska Prezes PART SA Adam Urbaƒski Usteckie Forum Turystyczne Dariusz Wojtal Wiceprezes Mazowieckiego Oddzia u PIT S awomir Wysmyk Rainbow Tour ódê Romana Zajic Dyrektor ds. Sprzeda y i Marketingu NadwiÊlaƒskiej Agencji Turystycznej Komisja Rewizyjna PIT Przewodniczàcy: Artur Matiaszczyk Wiceprzewodniczàcy: Mieczys aw ukowski, Zbigniew LeÊniak Sekretarz: Anna astowska Cz onkowie: Piotr Palowski, Wojciech Âmieszek, Kazimierz eleszkiewicz Biuro Wykonawcze Hotel Gromada pok. 7 (V pi tro) pl. Powstaƒców Warszawy Warszawa, tel./faks (022) Biuro Wykonawcze Hotel Gromada pok. 7 (V pi tro) pl. Powstaƒców Warszawy Warszawa tel./faks (022) prezes: Jan Korsak Józef Ratajski: w ciàgu 17 lat istnienia by a inicjatorem wielu wa nych przedsi wzi ç na rzecz promocji turystyki w kraju oraz aktywnie uczestniczy a w rozwiàzywaniu najpilniejszych problemów bran y. Do najwa niejszych osiàgni ç minionego roku nale y organizacja Forum Polskiej Turystyki oraz wynikajàce z tego wnioski b dàce podsumowaniem pracy siedmiu zespo ów problemowych. Aktualnie przygotowujemy II etap Forum z udzia- em oko o 1200 reprezentantów bran y z ca ej Polski. Równie istotnym sukcesem PIT jest czynny udzia naszych ekspertów w pracach zespo u przygotowujàcego zmiany do Ustawy o us ugach turystycznych oraz sukces zwiàzany z obronà POT. Oddzia Mazowiecki pl. Powstaƒców Warszawy 2 lokal 8 (V pi tro), Warszawa tel./faks (022) prezes: Tadeusz Milik Tadeusz Milik: Do najwa niejszych dokonaƒ Oddzia u Mazowieckiego Tadeusz Milik Polskiej Izby Turystyki mo na zaliczyç: organizacj w roku 2006 i 2007 workshopów z udzia em francuskich biur podró y z Pary a i Alzacji we wspó pracy z POIT Pary, w których najistotniejsza by a prezentacja Warszawy i mo liwoêç spotkaƒ bilateralnych z zainteresowanymi biurami cz onkowskimi OM PIT, du y udzia OM PIT w procesie tworzenia i pracach Mazowieckiej Regionalnej Organizacji Turystycznej oraz walne zgromadzenie programowe OM PIT o charakterze wyjazdowo-edukacyjnym w czerwcu 2007 r. Oddzia ódzki ul. Piotrkowska 87 (w siedzibie Centrum Informacji Turystycznej), ódê tel prezes: Jolanta Kondys-Sikora Jolanta Kondys- -Sikora Jolanta Kondys-Sikora: Przez ostatni rok Oddzia ódzki PIT organizowa mnóstwo inicjatyw zwiàzanych z promocjà turystyki w regionie. Naszym sukcesem by o uczestnictwo w przygotowaniu VI Forum Turystyki w odzi. W styczniu 2007 r. zorganizowaliêmy Noworoczne Spotkanie ódzkie Bran y Turystycznej. Nasz oddzia objà równie patronat oraz wzià udzia w XIII Mi dzynarodowych Targach Na Styku Kultur. Oddzia Kujawsko-Pomorski ul. Dolina 2/ Bydgoszcz tel. (052) lub /8/9 prezes: Krzysztof Sikora Krzysztof Sikora: Dzia ania Oddzia u Kujawsko-Pomorskiego krà à wokó Krzysztof Sikora dwóch istotnych dla rozwoju regionu spraw. Mianowicie pragniemy, aby nasze bydgoskie lotnisko zaistnia o w ÊwiadomoÊci zachodnich turystów. W celu zaprezentowania atutów tego obiektu, który mo e rozruszaç turystyk przyjazdowà, zaprosiliêmy przedstawicieli OÊrodków Informacji Turystycznej z Londynu i Berlina, by wyg osili swojà opini na temat naszej strategii promocyjnej. Drugà kwestià jest udzia w projekcie Wspólna Sprawa, w jego ramach zorganizowaliêmy warsztaty w Wy szej Szkole Gospodarki. Oddzia Wielkopolski ul. MÊcibora 62/ Poznaƒ tel. (061) , faks (061) prezes Karolina Gnusowska-Weiss Karolina Gnusowska-Weiss Karolina Gnusowska- -Weiss: Najwa niejszym wydarzeniem dla Oddzia u Wielkopolskiego by a promocja polski na kongresie w Kolonii. Przygotowanie prezentacji oraz udzia naszego oddzia u w kongresie to du e wyró nienie. Oddzia Pomorski ul. Rajska Gdaƒsk tel. (058) prezes Remigiusz Dró d Remigiusz Dró d : Sukcesem Oddzia u Pomorskiego jest coroczna organizacja Remigiusz Dró d Misji Gospodarczych do paƒstw sàsiadujàcych z Polskà. Wyjazdy te promujà zarówno nasz kraj, jak i region, który mo e byç atrakcyjny turystycznie dla cudzoziemców. Oddzia Warmiƒsko-Mazurski ul. Dàbrowszczaków Olsztyn tel. (089) , faks (089) prezes Jerzy Kamiƒski Jerzy Kamiƒski: Chcia bym wyró niç dwa bardzo wa ne dla nas osiàgni cia, mianowicie w lu- Jerzy Kamiƒski tym tego roku otrzymaliêmy z ràk PIT nagrod im. Czes awa Or owicza za 11 letnià prac przy wydawaniu czasopisma Przeglàd Turystyczny, a tak e jako jedyni otrzymali- Êmy patent od Zwiàzku eglarstwa Polskiego umo liwiajàcy organizacj eglarskich Mistrzostw Bran y Turystycznej. Oddzia Podlaski ul. Jana Paw a II Bia ystok tel./faks (085) , prezes Eugeniusz awreniuk Eugeniusz awreniuk Eugeniusz awreniuk: Naszym najwi kszym osiàgni ciem, z którego jesteêmy niezwykle dumni jest stworzenie katalogu Podlaskie Zaprasza z ofertami wszystkich cz onków PIT z regionu. Publikujemy go w czterech j zykach oraz w oêmiu tysiàcach egzemplarzy. Zorganizowali- Êmy tak e pierwszy bran owy sp yw kajakowy w Augustowie, a tak e przygotowujemy liczne szkolenia m.in. z urz dem skarbowym o ochronie danych osobowych. Oddzia Ma opolski ul. Szpitalna Kraków tel. (012) , faks (012) prezes: Ryszard Sikora Ryszard Sikora: Ma opolska Izba Turystyki jest koordynatorem imprezy Tur-Gastro-Hotel, Ryszard Sikora która goêci w ró nych miastach Polski. JesteÊmy zadowoleni ze wspó pracy z w adzami samorzàdowymi, wspólnie organizujemy konferencje prasowe dla lokalnych mediów, by poinformowaç je o najwa niejszych wydarzeniach i nowoêciach regionu. Oddzia Âlàski ul. Dworcowa Katowice tel./faks (032) (032) prezes: Grzegorz Chmielewski Grzegorz Chmielewski Grzegorz Chmielewski: Jednà z najwa niejszych inicjatyw by udzia cz onków rady oddzia u w pracach zespo ów problemowych na Forum w odzi. Dobra wspó praca ze Âlàskà Organizacjà Turystycznà, w której poza mnà sà moje zast pczynie: Anna KuÊ-Wiktorko i Roma Zajic, zaowocowa a nie tylko lepszà promocjà Âlàska, ale te wp ywem bran y na wspó tworzenie nowych produktów turystycznych. Sukcesem jest tegoroczny wyjazd na W gry zorganizowany w ramach Âlàskiej Akademii Turystycznej, który pos u y poszerzeniu oferty naszych firm. Wa nym osiàgni ciem by o zorganizowanie stoiska PIT na targach Silesia Expo Glob.

17 PERSONALIA 17 Pokocha em Chiny od pierwszego wejrzenia Chiny zacz y byç modne jako cel podró y i prze ywajà wielki boom. Do tej pory osnute mgie kà tajemnicy i trudno dost pne, stajà si coraz bli sze tak e sercom polskich turystów. Chiƒskie szlaki pomaga im przetrzeç biuro podró y Orient Travel, którym kieruje Tomasz Pampuch, pe en werwy mi oênik Orientu. Tomasz Pampuch Obce kraje i kultury, a zw aszcza kraje Dalekiego Wschodu, pasjonowa y go od dawna. Dlatego wybra taki kierunek studiów a by- o to zarzàdzanie w turystyce który umo liwi by mu po àczenie pracy zawodowej i ulubionej formy sp dzania wolnego czasu. Egzotyczne wyprawy, nieznane làdy i przygody zacz y go fascynowaç ju w szkole podstawowej. Jego ulubionymi ksià kami by y te o tematyce przygodowej i podró niczej, jak na przyk ad Wyprawa Kon Tiki Thora Heyerdahla lub powieêci Alfreda Szklarskiego. Mo na powiedzieç, e z turystykà by em zwiàzany od poczàtku kariery zawodowej, jeszcze w czasie studiów stara em si pogodziç nauk z pilotowaniem autokarów do Anglii. Za o enie biura podró- y planowa em ju podczas studiów w Krakowie. Szczególnie pasjonujà mnie kraje Orientu, stàd nazwa biura. W tym czasie du o podró owa em, zw aszcza po Europie. Najmilej jednak wspominam wypraw do Chin kraju, który od pierwszego wejrzenia zrobi na mnie ogromne wra enie wspomina Tomasz Pampuch. Poznaj Kraj Ârodka od Êrodka Nic wi c dziwnego, e biuro Orient Travel, za o one pod koniec ubieg ego roku, obra o sobie w aênie taki kierunek dzia alnoêci. Powstanie i dynamiczny rozwój firmy napawa jego w aêciciela ogromnà dumà i jak sam przyznaje, jest to jego najwi kszy zawodowy sukces. Aktualnie Orient Travel oferuje 13 programów wyjazdów do Chin, DOT ma nowego prezesa Z dniem na stanowisku prezesa DolnoÊlàskiej Organizacji Turystycznej nastàpi a zmiana. Pe niàcego dotàd t funkcj Andrzeja Pawluszka zastàpi Piotr Borys. Piotr Borys jest absolwentem studiów na Wydziale Prawa i Administracji (kierunek: polityka gospodarcza) Uniwersytetu Wroc awskiego. W swojej dotychczasowej karierze zawodowej pe ni funkcj cz onka zarzàdu Urz du Marsza kowskiego Województwa DolnoÊlàskiego, prezesa zarzàdu Aquaparku Polkowice SA i Agencji Rozwoju Regionalnego Arleg SA, a tak e cz onka zarzàdu miasta Gminy Miejskiej Lubin. Do swoich najwi kszych osiàgni ç zawodowych prezes zalicza prowadzenie Zespo u Rekreacyjno-Turystycznego Aqua Park, Piotr Borys tworzy strategi rozwoju Turystyki Dolnego Âlàska wspó uczestnictwo w tworzeniu strategii rozwoju turystyki Dolnego Âlàska i dzia alnoêç w Wojewódzkim Funduszu Ochrony Ârodowiska w zakresie wspierania turystyki. Jest laureatem bràzowej odznaki ministra gospodarki za zas ugi dla polskiej turystyki oraz bràzowej odznaka ministra sportu za zas ugi dla sportu. Piotr Borys jest onaty, ma dwie córki Len i Pol oraz dwa rude koty. Interesuje si sportem, turystykà samochodowà i pieszà. Wolny czas sp dza z rodzinà i przyjació mi. (jm) ACIE pod greckimi rzàdami Dyrektor ateƒskiego lotniska Yiannis Paraschis zosta jednog oênie wybrany szefem Airports Council International Europe organizacji skupiajàcej 400 lotnisk w 45 krajach i obs ugujàcych ponad 90 proc. ruchu pasa erskiego w Europie. Za swoje g ówne zadanie nowy prezes uzna lobbowanie na rzecz korzystnych rozwiàzaƒ prawnych na forum unijnym. Do najwa niejszych dziedzin zaliczy kwestie zwiàzane z przepustowoêcià, finansowaniem i bezpieczeƒstwem. Cz onkami organizacji sà równie polskie porty: Ok cie, Balice oraz lotniska w Bydgoszczy, Wroc awiu i Katowicach. (w ) Andrzej Saja jest absolwentem Stosunków Mi dzynarodowych na Uniwersytecie Warszawskim. Ukoƒczy studia Executive MBA w Gdaƒskiej Fundacji Kszta cenia Mened erów pod auspicjami Uniwersytetu Gdaƒskiego. dostosowanych do ró nych potrzeb zwiedzajàcych: dla tych, którzy chcieliby w krótkim czasie poznaç mo liwie najwi cej tajemnic Paƒstwa Ârodka ( Wszystko o Chinach ), dla zainteresowanych filozofià ( Szlakiem Konfucjusza ) oraz dla tych, którzy chcà zwiedzaç Chiny komfortowo ( Trasa Cesarska ). A jeêli ktoê chce zobaczyç prze omy na rzece Jangcy, musi si pospieszyç, bowiem b dzie mo na je oglàdaç tylko do roku Póêniej, po ukoƒczeniu ogromnej Tamy Trzech Prze omów, okolice w ca o- Êci znajdà si pod wodà. W przysz oêci w ofercie biura pojawià si tak e inne regiony Êwiata. Moim marzeniem jest, aby Orient Travel sta si markà rozpoznawalnà na rynku jako solidny organizator ciekawych i komfortowych wyjazdów do krajów Dalekiego Wschodu, a tak e eby ka da osoba wyje d ajàca z nami wraca a zadowolona i z mi ymi wra eniami. Tworzàc Orient Travel chcia em, aby oferowane przez nas wycieczki wyró nia y si na rynku pod wzgl dem jakoêci i eby by y jak najciekawsze. Dbamy o bezpieczeƒstwo naszych klientów, jak równie o jak najwy szy standard organizowanego wypoczynku. Du à wag przywiàzujemy do doboru hoteli i zapewnienia opieki doskona ych i doêwiadczonych pilotów polskich i chiƒskich mówi w aêciciel biura. Zadbam o mark województwa W Urz dzie Marsza kowskim Województwa Kujawsko-Pomorskiego z Departamentu Edukacji, Kultury, Sportu i Turystyki wyodr bniono poszczególne komórki. Naczelnikiem Wydzia u Turystyki od kwietnia br. jest Marcin Habel. Marcin Habel chce zbudowaç mark województwa kujawsko-pomorskiego. Nowy sekretarz IGHP 12 czerwca sekretarzem Izby Gospodarczej Hotelarstwa Polskiego zosta Andrzej Saja, 33-letni zast pca dyrektora hotelu Novotel Airport Warszawa. Zastàpi Wojciecha D bskiego. Andrzej Saja ma du e doêwiadczenie w zarzàdzaniu Marcin Habel jest z wykszta cenia politologiem, ukoƒczy Akademi Bydgoskà oraz Podyplomowe Studium Public Relations na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Obecnie wyk ada public relations na Uniwersytecie Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy, wczeêniej prowadzi agencj PR i tworzy Biuro Promocji Akademii Bydgoskiej im. Kazimierza Wielkiego. W ramach Wydzia u Turystyki sà realizowanie zadania zwiàzane z jakoêcià w turystyce tj. nadzór nad biurami podró y i obiektami hotelowymi oraz promocja. Moje najpilniejsze zadania na najbli szà przysz oêç to zbudowanie to samoêci marki turystycznej województwa i integracja Êrodowiska wewn trznego wokó wspólnego celu, jakim jest promocja walorów turystycznych regionu mówi Marcin Habel. (jm) W latach by doradcà wiceprezesa Urz du Kultury Fizycznej i Turystyki, a potem doradcà podsekretarza stanu w Ministerstwie Transportu i Gospodarki Morskiej. Wspó tworzy projekt reformy zarzàdzania turystykà na Tomasz Pampuch Urodzi si 22 wrzeênia 1980 r. Jest absolwentem GórnoÊlàskiej Wy szej Szko- y Handlowej (kierunek: zarzàdzanie w turystyce) oraz Uniwersytetu Jagielloƒskiego (kierunek: kulturoznawstwo). Jego hobby to podró e, kultura, historia, sport i kuchnie Êwiata zw aszcza orientalna i w oska. Pod koniec ubieg ego roku za o y biuro podró y Orient Travel specjalizujàce si w organizowaniu wyjazdów do Chin. W przysz oêci planuje rozszerzenie oferty na inne destynacje. Podró e kszta cà Szef biura Orient Travel prywatnie bardzo lubi podró owaç, choç w najbli szym czasie jego podró e b dà raczej zwiàzane z rozwojem firmy ni z odpoczynkiem. W aêciwie nie mam jakiejê ulubionej wycieczki, poniewa ka da wyprawa jest inna i fascynujàca na swój sposób i nie mo na mierzyç ich tà samà miarà. Czas wolny, którego nie mam zbyt du o, staram si sp dzaç aktywnie, np. na treningach, jeêdzie na rowerze, zimà na nartach, no i oczywiêcie na podró owaniu mówi. Co daje podró owanie po Êwiecie? Ka dy wynosi inne prze ycia i nabiera innych doêwiadczeƒ, jednak wszystkich podró ujàcych àczy chyba jedno: fascynacja Êwiatem i ludêmi. W turystyce najbardziej pociàga mnie to, e poza poznawaniem kultury i historii, poznajemy ludzi, ich sposób ycia, mentalnoêç cz sto bardzo ró ne od naszej europejskiej, co bardzo mocno wp ywa na postrzeganie przez nas Êwiata, w którym yjemy, na co dzieƒ mówi Tomasz Pampuch. Choç turystyka ma tak wiele barw i daje du o przyjemno- Êci, praca w tej bran y, jak sam przyznaje, nie jest atwa. Dzi ki niej mo na jednak po àczyç pasj z zarabianiem na ycie. By o to jego marzeniem, odkàd zaczà planowaç karier zawodowà. Wydaje mi si, e najwa niejszymi cechami w pracy w turystyce sà: pasja, dzi ki której mo na stworzyç coê niebanalnego, odpowiedzialnoêç oraz pracowitoêç, bez której nawet najlepsza idea nie ma szans na realizacj dodaje. Pasji z pewnoêcià szefowi Orient Travel nie brakuje. A na drodze do realizacji zawodowych i yciowych celów towarzyszy mu maksyma: Kto dzieƒ w dzieƒ uêwiadamia sobie, czego jeszcze nie osiàgnà, a w ciàgu miesiàca nie zapomina tego, czego si nauczy, o tym rzec mo na, e nauk umi owa oczywiêcie autorstwa Konfucjusza. DoÊwiadczenia zdobyte w podró- ach na pewno pomogà mu nadaç dalszemu rozwojowi biura w aêciwy kierunek. Joanna Morawska Nowe w adze ROT w Kujawsko-Pomorskim Podczas nadzwyczajnego walnego zgromadzenia cz onków Kujawsko-Pomorskiej Organizacji Turystycznej wybrano nowe w adze organizacji. Prezesem zosta Maciej Eckardt (wicemarsza ek województwa), zaê jego zast pcami Artur Kasprowicz (Wy sza Szko a Gospodarki w Bydgoszczy) i Marcin Tokarski (uzdrowisko Solanki z Inowroc awia). Skarbnikiem wybrano natomiast Andrzeja Anszpergera (toruƒska LOT). Funkcj sekretarza pe niç b dzie Barbara Kubiak-Warzocha (urzàd miasta Bydgoszcz). Podczas obrad powi kszono i uzupe niono tak e komisj rewizyjnà. Obecnie w jej sk ad wchodzà: przewodniczàcy Czes aw ukomski (Pa- ucki Oddzia PTTK w ninie), zast pca Jacek Misio ek (powiat bydgoski), sekretarz Micha Ska ecki (Towarzystwo Rozwoju Regionalnego Promocja Borów Tucholskich ) oraz Agnieszka Sobaƒska (gmina W oc awek) i Jerzy Cieszyƒski (gmina Ciechocin). (w ) wzór krajów UE, którego efektem by o przeniesienie spraw turystyki do resortu gospodarki i utworzenie narodowej organizacji turystycznej. W latach by cz onkiem Rady POT, od 2000 do 2002 roku doradcà oraz dyrektorem gabinetu prezesa POT. Zasiada m.in. w radach nadzorczych Orbis SA, PART, Tarnowskiej Agencji Rozwoju Regionalnego i Centrum Edukacji Turystycznej. Interesuje si podró ami i zwiedzaniem. Jest onaty, ma dwóch synów. (jm)

18 18 PRAWO Zawieszenie dzia alnoêci gospodarczej W Sejmie trwajà prace nad projektem ustawy o zmianie Ustawy o swobodzie dzia alnoêci gospodarczej oraz o zmianie innych ustaw, które umo liwià przedsi biorcom zawieszanie dzia alnoêci gospodarczej. Obecnie poj cie zawieszenia dzia- alnoêci gospodarczej nie jest przewidziane ani w przepisach o podatkach dochodowych, ani w Ustawie o systemie ubezpieczeƒ spo ecznych. Tym samym przedsi biorca, który zawiesi wykonywanie dzia alnoêci gospodarczej traktowany jest obecnie przez organy podatkowe i ZUS jako osoba nadal prowadzàca t dzia alnoêç a do chwili jej likwidacji. Konstytucyjne zasady wolnoêci gospodarczej Powo ujàc si na brak odpowiedniej regulacji prawnej, organy administracji paƒstwowej w indywidualnych decyzjach dotyczàcych przedsi biorców twierdzà, e przedsi biorcy nie przys uguje prawo do zawieszania dzia alno- Êci, lecz jedynie prawo do jej likwidacji, a z o enie oêwiadczenia o zawieszeniu dzia alnoêci gospodarczej nie powoduje adnych skutków prawnych. Argumentacja ta narusza wyra onà w Konstytucji RP zasad praworzàdnoêci, wywodzàcà si z klasycznej zasady dobrego prawa wyra onej przez powiedzenie co nie jest zabronione przez prawo, jest dozwolone, a tak e narusza art. 22 Konstytucji RP: Ograniczenie wolnoêci dzia alnoêci gospodarczej jest dopuszczalne tylko w drodze ustawy i tylko ze wzgl du na wa ny interes publiczny, z którego wynika prawo do czasowego nieprowadzenia dzia alno- Êci. Indywidualne decyzje ZUS Zawieszenie wykonywania dzia alnoêci gospodarczej nie wyst puje na gruncie obowiàzujàcego prawa ubezpieczeniowego. Jest natomiast mo liwoêç niep acenia sk adek na podstawie uznaniowej decyzji ZUS. Stosownie do art. 13 pkt 4 Ustawy o systemie ubezpieczeƒ spo ecznych obowiàzkowi ubezpieczeniowemu podlegajà osoby prowadzàce dzia alnoêç pozarolniczà od dnia rozpocz cia wykonywania dzia alnoêci do dnia zaprzestania wykonywania tej dzia alnoêci (tj. wyrejestrowania z ubezpieczenia). Ubezpieczenia ustajà od dnia wskazanego we wniosku o wy àczenie z tych ubezpieczeƒ (art. 14 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy). Co do zasady Zak ad Ubezpieczeƒ Spo- ecznych nie kwestionuje pewnych przypadków wyrejestrowania z ubezpieczeƒ takich jak dzia alnoêç sezonowa, przewlek a ci ka choroba przedsi biorcy lub te jego nag y wyjazd za granic. Niemniej jednak, z uwagi na to, e zawieszenie wykonywania dzia alnoêci gospodarczej nie jest uregulowane prawnie, ka dy z takich przypadków jest rozpatrywany indywidualnie, a przedsi biorca ubiegajàcy si o zwolnienie nie ma pewnoêci co do ostatecznego rozstrzygni cia. Zawieszenie w rycza cie W aktualnie obowiàzujàcych przepisach prawa podatkowego termin zawieszenia dzia alnoêci funkcjonuje w bardzo ograniczonym zakresie w Ustawie o zrycza towanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiàganych przez osoby fizyczne (1). Samo poj cie zawieszenia dzia- alnoêci gospodarczej nie jest definiowane zarówno w przepisach Ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (2), jak i Ustawy o zasadach ewidencji podatników i p atników (3). W licznych interpretacjach wydawanych w indywidualnych sprawach podatników organy podatkowe podkreêlajà, e w prawie podatkowym informacj o zawieszeniu dzia alnoêci gospodarczej nale y przekazywaç jedynie wówczas, gdy istnieje prawny obowiàzek zg oszenia takiego faktu do urz du skarbowego. W praktyce taki obowiàzek wyst puje tylko przy op acaniu podatku w formie karty podatkowej, o czym stanowi Ustawa o zrycza towanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiàganych przez osoby fizyczne (4). Wynika to z celu, dla jakiego informacja taka ma byç przez przedsi biorc podawana w przypadku zg oszenia przez podatnika przerwy w wykonywaniu dzia alnoêci w danym roku podatkowym nie pobiera si podatku op acanego w formie karty podatkowej za ca y okres przerwy trwajàcej nieprzerwanie co najmniej 10 dni w wysokoêci 1/30 miesi cznej nale noêci za ka dy dzieƒ przerwy (art. 34 ww. ustawy). W obecnie obowiàzujàcym stanie prawnym przepis art. 34 Ustawy o zrycza towanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiàganych przez osoby fizyczne jest jedynà tego typu normà w polskim prawie podatkowym, na podstawie której ustawodawca dopuszcza mo liwoêç skorzystania z uprawnienia w postaci zg oszenia przerwy w prowadzeniu dzia alnoêci gospodarczej. Nowy przepis Rozpatrywana w Sejmie nowelizacja Ustawy o swobodzie dzia alno- Êci gospodarczej ma zmieniç przedstawione powy ej zasady. Pos owie planujà dodanie do tej regulacji art. 14a, wprowadzajàc tym samym ogólnà zasad, e przedsi biorca, który nie zatrudnia pracowników b dzie móg zawiesiç wykonywanie dzia alnoêci gospodarczej. Zdaniem autorów projektu nowelizacji proponowanych zmian nie nale y traktowaç jako wprowadzenie prawa do zawieszania dzia alnoêci gospodarczej, poniewa prawo to przys uguje przedsi biorcy zwyczajowo, z tà jednak ró nicà, i obecnie nie jest ono uj te w przepisach Ustawy o swobodzie dzia alnoêci gospodarczej. Proponowana przez Sejm zmiana ma zapobiec wydawaniu przez organy administracji paƒstwowej, w szczególnoêci przez ZUS, decyzji uznaniowych odmawiajàcych zwolnienia przedsi biorców w okresie zawieszenia z obowiàzku zap aty nale noêci publicznoprawnych i sk adania deklaracji. Przedsi biorca bez pracowników W projektowanej nowelizacji mo liwoêç zawieszenia dzia alno- Êci gospodarczej b dzie dotyczy a jedynie przedsi biorców, którzy nie zatrudniajà pracowników. Ograniczenie to wynika z faktu, i ogólne zwolnienie z obowiàzku op acania sk adek na ubezpieczenie spo eczne nie mo e dotyczyç sk adek p aconych przez pracodawców za pracowników. Tym samym powiàzanie instytucji zawieszenia z ca kowitym zwolnieniem z op acania sk adek w okresie zawieszenia jest mo liwe tylko w odniesieniu do przedsi biorców niezatrudniajàcych pracowników. W zwiàzku z tymi zmianami do Ustawy o systemie ubezpieczeƒ spo ecznych nowelizacja wprowadzi przepis art. 36a ust. 2 ustawy, zgodnie z którym zawieszenie wykonywania dzia alnoêci gospodarczej b dzie wywiera o skutki prawne w zakresie ubezpieczeƒ spo ecznych od pierwszego dnia miesiàca nast pujàcego po miesiàcu, w którym przedsi biorca przekaza informacj o zawieszeniu do w aêciwego organu ewidencyjnego. Przepis ten b dzie mia na celu techniczne u atwienie organom ZUS wprowadzenia zwolnienia z op acania sk adek na ubezpieczenie spo eczne, a tak e zapobie- enie ewentualnym nadu yciom. Okres zawieszenia dzia alnoêci Powy sze zmiany wymagajà wskazania okresu, na jaki przedsi biorca mo e zawiesiç dzia alnoêç. Zdaniem projektodawców nowy art. 14a Ustawy o swobodzie dzia alnoêci gospodarczej dotyczàcy ram czasowych zawieszenia uwzgl dnia typowe sytuacje, które wp ywajà na podj cie przez przedsi biorc decyzji o zawieszeniu wykonywania dzia alnoêci np. choroba, szkolenie za granicà. Tym nie mniej zawieszenie trwajàce d u ej ni 24 miesiàce jest zdaniem projektodawcy przes ankà do likwidacji dzia alnoêci, natomiast zawieszenie przez okres krótszy ni 1 miesiàc nie ma w praktyce ekonomicznego uzasadnienia. Zg oszenie przez przedsi biorc zawieszenia dzia alnoêci oznacza przerw w jej prowadzeniu, co równie b dzie wymaga o odpowiedniej zmiany w Krajowym Rejestrze Sàdowym. Obowiàzek dokonania takiego wpisu wprowadzi nowelizacja Ustawy o Krajowym Rejestrze Sàdowym (5). Inne przychody Ponadto nowelizacja do Ustawy o swobodzie dzia alnoêci gospodarczej wprowadza przepis art. 14a ust. 3, zgodnie z którym osiàgni cie przez przedsi biorc w okresie zawieszenia innych przychodów z pozarolniczej dzia alnoêci gospodarczej ni przychody finansowe powoduje takie skutki jak wznowienie dzia alnoêci. Uzasadnione jest przede wszystkim zwolnieniem przedsi biorcy z op acania zaliczek na podatki. Powstanie przychodu do opodatkowania b dzie równoznaczne z powstaniem obowiàzków w zakresie prawa podatkowego. Zatem jedynie ca kowita przerwa w prowadzeniu dzia alnoêci mo e uzasadniaç zwolnienie z zap aty zaliczek na podatki i sk adania deklaracji i zeznaƒ podatkowych. Zmiany w ustawach podatkowych Nowelizacja Ustawy o swobodzie dzia alnoêci gospodarczej wprowadzi równie zmiany w Ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz prawnych, a tak e w Ustawie o zrycza towanym podatku dochodowym. Zmiany b dà mia y na celu zwolnienie przedsi biorcy, który zg osi zawieszanie wykonywania dzia alnoêci gospodarczej z obowiàzku zap aty pewnego rodzaju zrycza towanych zaliczek na podatek dochodowy, które nie sà zwiàzane z osiàganiem bie àcego przychodu oraz ze sk adania miesi cznych deklaracji w okresie zawieszenia wykonywania dzia alnoêci gospodarczej. Podobne zmiany sà planowane w ustawie o podatku VAT. Inne zmiany w Ustawie o swobodzie dzia alnoêci gospodarczej Projekt ustawy o zmianie Ustawy o swobodzie dzia alnoêci gospodarczej oraz o zmianie niektórych innych ustaw oprócz umo liwienia przedsi biorcom zawieszania dzia alnoêci gospodarczej zak ada równie rozszerzenie i uszczegó owienie przepisów dotyczàcych interpretacji wydawanych przez organy administracji publicznej w indywidualnych sprawach przedsi biorców, z których wynika obowiàzek Êwiadczenia przez przedsi biorc daniny publicznej w innych sprawach ni podatkowe lub obowiàzek okreêlonego dzia- ania lub zaniechania. Ponadto nowelizacja wprowadzi zasady, e organy administracji publicznej nie mogà odmówiç przyj cia wniosku niekompletnego oraz nie mogà àdaç dokumentów, których obowiàzek z o enia nie wynika wprost z przepisów prawa. Istotnà nowoêcià nowelizacji Ustawy o swobodzie dzia alnoêci o gospodarczej ma byç mo liwoêç rozliczania kosztów zwiàzanych z podejmowaniem czynnoêci niezb dnych do rozpocz cia dzia alnoêci gospodarczej. Obecnie jest to uregulowane w kodeksie spó ek handlowych, ale jedynie w odniesieniu do spó ek kapita owych, tj. do spó ki z o.o. i spó ki akcyjnej. Projektowane zmiany b dà równie dotyczy y kontroli przedsi biorców. Proponuje si wprowadzenie do Ustawy o swobodzie dzia alnoêci gospodarczej osobnego rozdzia u dotyczàcego zasad ogólnych kontroli przedsi biorców. Iwona WrzeÊniewska-Wal 1. Ustawa z dnia 20 listopada 1998 r. o zrycza towanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiàganych przez osoby fizyczne (DzU Nr 144, poz. 930, z póên. zm.). 2. Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (DzU z 2000 r. Nr 14, poz. 176, z póên. zm.) 3. Ustawa z dnia 13 paêdziernika 1995 r. o zasadach ewidencji podatników i p atników (DzU z 2004 r. Nr 269, poz. 2681, z póên. zm.). 4. Ustawa z dnia 20 listopada 1998 r. o zrycza towanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiàganych przez osoby fizyczne (DzU z 1998 Nr 144 poz. 930 ze zmianami) 5. ustawa z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sàdowym Projektowane zmiany Projekt ustawy o swobodzie dzia alnoêci gospodarczej wprowadza mo liwoêç zawieszenia dzia alnoêci gospodarczej przez przedsi biorc nie zatrudniajàcego pracowników. Najwa niejsze postanowienia to: W zakresie ubezpieczeƒ spo ecznych zawieszenie obowiàzywaç b dzie od pierwszego dnia miesiàca nast pujàcego po miesiàcu, w którym przedsi biorca przekaza informacj o zawieszeniu dzia- alnoêci Zawieszenie nie mo e trwaç krócej ni 1 miesiàc ani d u ej ni 24 Nale y pami taç o obowiàzku dokonania stosownego wpisu w Krajowym Rejestrze Sàdowym Osiàgni cie przez przedsi biorc w okresie zawieszenia innych przychodów z pozarolniczej dzia alnoêci gospodarczej ni przychody finansowe oznacza wznowienie dzia alnoêci U atwienia w ustawach podatkowych (podatek dochodowy od osób fizycznych, prawnych, zrycza towany podatek dochodowy, VAT) Przepisy dotyczàce interpretacji wydawanych przez organy administracji publicznej w indywidualnych sprawach przedsi biorców zostanà rozszerzone i uszczegó owione Organy te, zgodnie z nowymi zasadami, nie b dà mog y ani odmówiç przyj cia wniosku, ani àdaç dokumentów, których z o enia przepisy prawa wprost nie wymagajà Wprowadzona zostanie mo liwoêç rozliczenia kosztów zwiàzanych z rozpocz ciem dzia alnoêci gospodarczej

19 PRAWO 19 Poselska nowelizacja Stanis aw PiÊko Pod koniec kwietnia bie àcego roku dr Marek Kolasiƒski, pracownik naukowy Wydzia u Prawa i Administracji Uniwersytetu Miko aja Kopernika w Toruniu, asystent spo eczny pos a na Sejm RP Tomasza Lenza, przygotowa projekt nowelizacji Ustawy o us ugach turystycznych. Celem tej nowelizacji jest wzmocnienie ochrony klientów biur podró y poprzez wprowadzenie obowiàzkowego ubezpieczenia odpowiedzialnoêci cywilnej dla organizatorów turystyki i poêredników turystycznych. Spróbujmy odpowiedzieç na pytania, jaka jest potrzeba wprowadzenia takiej nowelizacji i jakie mogà byç tego ewentualne konsekwencje. Obecnie ustawowà ochron klientom biur podró y zapewniajà przepisy art. 5 ust. 1 pkt 2 oraz art. 14 ust. 3 Ustawy o us ugach turystycznych. Zgodnie z tym pierwszym przepisem, organizatorzy turystyki i poêrednicy turystyczni majà obowiàzek zawarcia umowy gwarancji bankowej lub ubezpieczeniowej albo umowy ubezpieczenia na rzecz klientów na pokrycie kosztów powrotu klienta do kraju oraz na pokrycie zwrotu wp at wniesionych przez klientów w razie niewykonania zobowiàzaƒ umownych. Drugi przepis nak ada na organizatorów imprez turystycznych za granicà obowiàzek zawarcia na rzecz osób uczestniczàcych w tych imprezach umów ubezpieczenia od nast pstw nieszcz Êliwych wypadków i kosztów leczenia. Dzi ki ww. przepisom art. 5 ochronà obj te jest finansowanie koniecznoêci sprowadzenia klientów do kraju oraz zwrot wp at za Êwiadczenia, z których klienci nie zdà yli skorzystaç z powodu upad oêci organizatora. Ten system zabezpieczeƒ interesów finansowych klientów biur podró y wymaga na pewno zmian, a jego udoskonalenie jest przedmiotem dyskusji towarzyszàcej pracom przy planowanej ju wcze- Êniej nowelizacji Ustawy o us ugach turystycznych. Nie ulega jednak wàtpliwoêci, e klienci biur podró y, które jako formy zabezpieczenia finansowego wybierajà ubezpieczenie na rzecz klientów, sà w zakresie dwóch wymienionych zdarzeƒ (powrót do kraju i zwrot wp at) obj ci prawie 100-proc. ochronà. W Polsce nie zdarzy si chyba przypadek, by dla klientów upad ych biur posiadajàcych takie ubezpieczenie brak o Êrodków na zwrot wp at. Natomiast ubezpieczenie od nast pstw nieszcz Êliwych wypadków i kosztów leczenia pozwala mi dzy innymi na sfinansowanie pierwszej pomocy, àcznie z niezb dnà hospitalizacjà, w celu takiego ustabilizowania stanu zdrowia, aby by mo liwy powrót do miejsca zamieszkania lub do najbli szej krajowej placówki s u by zdrowia. Przy czym niezb dny okres hospitalizacji mo e wykraczaç poza okres, na który by a wystawiona polisa ubezpieczeniowa, jednak ograniczeniem finansowym jest wysokoêç sumy gwarancyjnej ubezpieczenia. W opinii przedstawicieli Êrodowiska turystycznego ten obecny omówiony system ustawowych zabezpieczeƒ i ubezpieczeƒ obejmuje oko o 80 proc. zdarzeƒ, w nast pstwie których turyêci sà poszkodowani. Szkody turystów, za które odpowiedzialnoêç ponoszà biura podró y w prawie wszystkich pozosta ych przypadkach finansowane sà ze Êrodków w asnych biur podró y lub zawartych przez nich dobrowolnie umów ubezpieczeƒ. Innego zdania sà autorzy projektu, którzy uwa ajà, e obecny ustawowy system ochrony klientów biur podró y obejmuje tylko oko o 50 proc. przypadków wymagajàcych takiej ochrony. W opracowanym projekcie proponujà oni wprowadzenie obowiàzkowego OC jako ubezpieczenia dodatkowego, niezale nego od okreêlonych ju w Ustawie o us ugach turystycznych ubezpieczeƒ. Âwiadczy o tym treêç ust. 1i2do- datkowego art. 5 1, którego wprowadzenie proponujà ww. ustawie, a który ma mieç treêç: 1. Niezale nie od obowiàzków przewidzianych w art. 5 przedsi biorca wykonujàcy dzia alnoêç w zakresie organizowania imprez turystycznych oraz poêredniczenia na zlecenie klientów w zawieraniu umów o Êwiadczenie us ug turystycznych jest zobowiàzany do zawarcia umowy ubezpieczenia odpowiedzialnoêci cywilnej z tytu u ka dej umowy Êwiadczenia us ug turystycznych. 2. WysokoÊç sumy gwarancyjnej z tytu u ka dej umowy ubezpieczenia odpowiedzialnoêci cywilnej nie mo e byç ni sza ni àczna wysokoêç wszelkich Êwiadczeƒ pieni nych, do uiszczenia których zobowiàzany jest klient w zwiàzku z zawarciem umowy o Êwiadczenie us ug turystycznych. Projekt nie zawiera jednak przepisów okreêlajàcych zakres odpowiedzialnoêci cywilnej, a poj cie to jest okreêleniem doêç pojemnym. Obowiàzek okreêlenia tego zakresu w ustawie wprowadzajàcej obowiàzkowe OC (w tym przypadku ma to byç Ustawa o us ugach turystycznych) wynika z przepisów art. 11 Ustawy o ubezpieczeniach obowiàzkowych Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczeƒ Komunikacyjnych, do której odwo ujà si autorzy projektu w dalszej jego treêci. Ten zakres obowiàzkowego OC musi byç na pewno dla organizatora turystyki inny ni dla po- Êrednika turystycznego, nieponoszàcego adnej odpowiedzialno- Êci za realizacj danej imprezy turystycznej. Ponadto z treêci przygotowanego projektu wynika, e wprowadzenie obowiàzkowego ubezpieczenia odpowiedzialnoêci cywilnej nie zwi kszy w adnym stopniu wielkoêci Êrodków przedsi biorcy z tytu u zawartych umów gwarancji lub ubezpieczenia na sfinansowanie powrotów klientów do kraju lub zwrot ich wp at za nieotrzymane Êwiadczenie. Mo e natomiast zwi kszyç zakres ochrony ubezpieczeniowej o np. uiszczone przez klienta op aty za hotele, za które nie zap aci o biuro lub inne op aty ponoszone przez niego w oczekiwaniu na przybycie samolotu lub innego Êrodka transportu. Trzeba jednak postawiç pytanie, jakà cen za rozciàgni ty ponad miar zakres OC ustalà ubezpieczyciele. Czy w tym kontekêcie àczne rozpatrywanie projektu Tomasza Lenza i Marka Kolasiƒskiego z dyskutowanymi ju propozycjami zmian w istniejàcym systemie zabezpieczeƒ finansowych organizatorów turystyki i poêredników turystycznych przy uwzgl dnieniu obowiàzujàcego ubezpieczenia od kosztów leczenia i nast pstw nieszcz Êliwych wypadków nie jest jedynym racjonalnym post powaniem. Sumowanie bowiem kolejnych nowych ubezpieczeƒ sprzyja na pewno rozwojowi towarzystw ubezpieczeniowych, ale nie sprzyja rozwojowi turystyki. Zwi ksza bezpieczeƒstwo potencjalnych turystów, ale zmniejsza ich faktycznà liczb. Prawdà jest, e w wielu krajach Unii Europejskiej ubezpieczenie OC jest dla biur podró y ubezpieczeniem obowiàzkowym, ale chyba w adnym z nich ubezpieczenie od kosztów leczenia i nast pstw nieszcz Êliwych wypadków takim ubezpieczeniem nie jest. W wielu te krajach Unii op aty za wymagane od organizatorów turystyki gwarancje finansowe malejà, co jest mo liwe dzi ki wypracowanym, sprawnie funkcjonujàcym systemom zabezpieczeƒ finansowych. W wielu krajach Unii op aty za wymagane od organizatorów turystyki gwarancje finansowe malejà, co jest mo liwe dzi ki wypracowanym sprawnie funkcjonujàcym systemom zabezpieczeƒ finansowych. Do samego projektu, niezale nie od ww. uwarunkowaƒ natury ogólnej mo na mieç te kilka uwag i pytaƒ natury merytorycznej. Jednym z nich mo e byç np. pytanie, dlaczego proponuje si sum gwarancyjnà z tytu u umowy OC nie ni szà ni àczna wysokoêç wszelkich Êwiadczeƒ pieni nych, do których zobowiàzany jest klient. Przecie ta àczna wysokoêç to bardzo nieprecyzyjna, trudna do ustalenia wielkoêç. Ponadto, dlaczego ubezpieczenie OC ma nie obejmowaç ochronà ubezpieczeniowà nawet ograniczonej do dwukrotnoêci ceny imprezy turystycznej odpowiedzialnoêci organizatora turystyki (o której mowa w art. 11 b ust. 3) za niewykonanie lub nienale yte wykonanie us ug w czasie imprezy. A tak b dzie w przypadku, gdy minimalna suma gwarancyjna obowiàzkowego OC b dzie ni sza od tej dwukrotnoêci ceny. Trudno zatem tylko w Êwietle wy- ej przedstawionych faktów dziwiç si, e propozycj tej poselskiej nowelizacji przyj to bez aplauzu w Êrodowisku turystycznym. Stanis aw PiÊko UE kontroluje przewóz gotówki Od 15 czerwca 2007 r. na obszarze UE zmieni y si zasady kontroli i przewozu gotówki przez granice. Zacz y obowiàzywaç nowe procedury majàce na celu zwalczanie prania brudnych pieni dzy i finansowania terroryzmu. Wynika to z rozporzàdzenia Komisji Europejskiej nr 1889/2005 w sprawie kontroli Êrodków pieni nych wwo onych do Wspólnoty lub wywo onych ze Wspólnoty, które wesz o w ycie 15 grudnia 2005 roku. Zgodnie z nim paƒstwa cz onkowskie od 15 czerwca 2007 r. na granicy Unii Europejskiej muszà wprowadziç nowe zasady kontroli Êrodków pieni nych przywo onych z krajów trzecich lub do nich wywo onych. Nowe procedury majà przeciwdzia aç transgranicznemu zjawisku prania brudnych pieni dzy poprzez monitorowanie transakcji dokonywanych za poêrednictwem instytucji kredytowych i finansowych oraz w okreêlonych grup zawodowych. Ograniczenia te wynikajà z dyrektywy nr 91/308 dotyczàcej transakcji dokonywanych przez instytucje finansowe i kredytowe oraz okreêlone grupy zawodowe, poprzez ustanowienie zharmonizowanych przepisów dotyczàcych kontroli przez w aêciwe organy Êrodków pieni nych wwo- onych do Wspólnoty lub wywo- onych ze Wspólnoty. Ponadto przepisy rozporzàdzenia uzupe niajà dzia ania innych gremiów mi dzynarodowych, w szczególnoêci Grupy Specjalnej ds. Przeciwdzia ania Praniu Pieni dzy (FATF), ustanowionej na szczycie G-7 w Pary u w 1989 r. IX Zalecenie Specjalne FATF z dnia 22 paêdziernika 2004 r. wzywa rzàdy do podj cia dzia aƒ majàcych na celu wykrywanie fizycznych przep ywów Êrodków pieni nych, w tym poprzez system deklaracji lub innych obowiàzków ujawniania. W zwiàzku z tym nowe przepisy obligujà podró nych wje d ajàcy lub wyje d ajàcy z terytorium Wspólnoty do zg aszania organom celnym posiadanych przez siebie Êrodków pieni nych w kwocie 10 tys. euro lub wy szej. Nale y tak e podkreêliç, e obowiàzek z o enia deklaracji dotyczy osoby fizycznej przewo àcej Êrodki pieni ne, bez wzgl du na to, czy jest ona ich w aêcicielem czy nie. Obowiàzek z o enia deklaracji nie jest spe niony, je eli przekazane informacje sà nieprawdziwe lub niekompletne. Warto zatem zwróciç uwag na znajdujàcà si w rozporzàdzeniu definicj, wed ug której Êrodki pieni ne oznaczajà: a) zbywalne papiery na okaziciela, w tym instrumenty p atnicze na okaziciela, takie jak czeki podró ne, instrumenty zbywalne (w tym czeki, weksle i przekazy pieni ne) na okaziciela, indosowane bez ograniczeƒ, wystawione na fikcyjnego odbiorc p atnoêci lub wyst pujàce w innej formie, która powoduje przejêcie tytu u do nich przy ich przekazaniu oraz instrumenty niekompletne (w tym czeki, weksle i przekazy pieni ne), które sà podpisane, lecz nie zawierajà nazwiska odbiorcy p atnoêci; b) gotówk (banknoty i monety b dàce w obiegu jako Êrodki p atnicze). Zdaniem Komisji obecnie limit ten jest wystarczajàcy, aby uchroniç pasa erów przed nieproporcjonalnymi ci arami zwiàzanymi ze sk adaniem deklaracji, a jednoczeênie umo liwiajà s u bom celnym zebranie informacji o przep ywach Êrodków pieni nych oraz, w miar potrzeby, przekazanie tych informacji innym organom. W celu realizacji tego obowiàzku s u by celne obecne na granicach Wspólnoty sà uprawnione, na warunkach okreêlonych w przepisach krajowych, do kontrolowania osób fizycznych, ich baga u oraz ich Êrodków transportu. W przypadku niedope nienia obowiàzku z o enia deklaracji Êrodki pieni ne mogà zostaç zatrzymane na mocy decyzji administracyjnej na warunkach okreêlonych w przepisach krajowych. Iwona WrzeÊniewska-Wal

20 20 KRONIKA Niespokojny Ukiel Tegoroczne czerwcowe regaty w Olsztynie przynios y zwyci stwo Âlàzakom z biura turystycznego Sport Vita. Dru yna obroni a swojà pozycj z zesz orocznych regat, równie i tym razem zdobywajàc tytu mistrza. CzternaÊcie za óg eglarskich przyby o do Olsztyna, aby wziàç udzia w trzecich ju bran owych regatach, które w tym roku zyska y rang Mistrzostw Polski Bran y Turystycznej. Zawodnicy reprezentujàcy biura podró y i oêrodki wypoczynkowe z ca ego kraju przygotowywa y si przez rok, by pokusiç si o zdobycie Muszli Êw. Jakuba oraz pucharu Prezesa Polskiej Izby Turystycznej. Konkurencja by a du a, wszyscy zastanawiali si czy Sport Vita znowu zatriumfuje podobnie jak w zesz ym roku. Pogoda pierwszego dnia zawodów by a askawa dla eglarzy, dzi ki dobrym wiatrom impreza rozpocz a si o czasie. Po odprawie sterników, zawodnicy rzucili si w wir przygotowaƒ chcàc zdà yç na start. Ubieg oroczni zwyci zcy pracowali w poêpiechu, gdy wszystko wskazywa o na to, e ku uciesze przeciwników, spóênià si na rozpocz cie wy- Êcigu. Ale uda o si! Wszyscy zdà yli na ustalonà godzin. Uczestnikom wyznaczono tras na jeziorze Ukiel. Wygrana g ównie zale a a od warunków atmosferycznych oraz dobrej strategii, ustalonej wczeêniej przez sternika. Trasa by a trudna, gdy usytuowano jà na ma ym akwenie, a wiatr by doêç zmienny raz s aby, a raz silny. By pokonaç te niedogodnoêci nale- a o si wykazaç du ym sprytem i umiej tnoêciami eglarskimi oraz organizacyjnymi. Zdobycie godnego miejsca w rankingu zale a o od dobrego startu. Linia startowa by a dosyç du a, zatem unikn liêmy Êcisku. Pierwsza ódka p yn a na Êwie- ym wietrze i mia a du e szanse na poprowadzenie wyêcigu, reszta za- óg kierowa a si za nià ju w gorszych warunkach pogodowych. JesteÊmy dumni z miejsca, które zdobyliêmy. P yn liêmy w nowym sk adzie, dlatego te mistrzostwa by y sprawdzianem dla naszych umiej tnoêci. Mimo wszystko by a to dla nas dobra zabawa mówi Micha Rumszewicz z Rumszewicz Sailing, zdobywca II miejsca. W przerwach pomi dzy kolejnymi etapami zawodów, dla zgromadzonej widowni i rozentuzjazmowanych kibiców, organizatorzy przygotowali liczne atrakcje, m.in. Koncerty szantowe, pokaz ratownictwa wodnego WOPR i wyst p Jerzego Kryszaka jako gwiazdy wieczoru. W tym roku przyêwieca nam has o Odwracamy Olsztyn do jezior. Jest to akcja promocyjna majàca na celu ukazania zarówno bran y turystycznej jak i mieszkaƒcom, e to miasto nie jest jedynie miejscem prowadzàcym do Wielkich Jezior Mazurskich, ale samo mo e poszczyciç si jedenastoma du ymi zbiornikami. Z okazji regat chcieliêmy uatrakcyjniç program pokazujàc Olsztyn z lotu ptaka. Dzi ki uprzejmoêci Aeroklubu Warmiƒsko Mazurskiego, dla uczestników przygotowano lot szybowcem i awionetkà mówi Jerzy Kamiƒski, prezes Warmiƒsko-Mazurskiego Oddzia u PIT. W trakcie drugiego dnia mistrzostw za ogi wzi y udzia w wyêcigu d ugodystansowym. By a to ostatnia konkurencja, po której sumowano punkty zdobyte we wszystkich etapach regat, wy aniajàc zwyci zców. Widownia z zapartym tchem obserwowa a zmagania eglarzy. I tak kolejno na mecie pojawili si faworyci regat, biuro podró y Sport Vita, a zaraz po nich Rumszewicz Sailing i OÊrodek Turystyczny Kukle. (sch, jm) I eglarskie Mistrzostwa Polski Bran y Turystycznej, Olsztyn, czerwca 2007 r., Organizatorzy: Urzàd Miasta Olsztyn, OÊrodek Sportu i Rekreacji oraz Opaleni i wypocz ci zawodnicy odebrali dyplomy ukoƒczenia mistrzostw bran y turystycznej z ràk prezydenta Olsztyna Czes awa Ma kowskiego Ostanie pouczenia przed wyêcigiem odprawa za óg Sport-Vita wiedzia a, e klucz do sukcesu to czysta ódka Dru yny po zaci tej walce znalaz y czas dla fotoreporterów Nasza za oga do samego koƒca regat mia a dobre nastroje Szcz Êciu eglarzy z Orbisu mia y sprzyjaç koszulki z nowym logo W nast pnym numerze: Produkt: turystyka aktywna

Charakterystyka krajowych i zagranicznych podróży mieszkańców Polski w 2014 roku

Charakterystyka krajowych i zagranicznych podróży mieszkańców Polski w 2014 roku Charakterystyka krajowych i zagranicznych podróży mieszkańców Polski w 2014 roku W 2014 r. badania statystyczne w zakresie zagranicznej turystyki przyjazdowej i wyjazdowej oraz krajowej prowadzone były

Bardziej szczegółowo

Wynagrodzenia i świadczenia pozapłacowe specjalistów

Wynagrodzenia i świadczenia pozapłacowe specjalistów Wynagrodzenia i świadczenia pozapłacowe specjalistów Wynagrodzenia i podwyżki w poszczególnych województwach Średnie podwyżki dla specjalistów zrealizowane w 2010 roku ukształtowały się na poziomie 4,63%.

Bardziej szczegółowo

GDZIE DZIEDZICZYMY, CO DZIEDZICZYMY, JAK DZIEDZICZYMY

GDZIE DZIEDZICZYMY, CO DZIEDZICZYMY, JAK DZIEDZICZYMY 08 kwietnia 2014 r. Od dziś, 1 kwietnia 2014 r., przez najbliższe cztery miesiące, ubezpieczeni płacący składki emerytalne będą mogli zdecydować gdzie chcą gromadzić kapitał na przyszłe emerytury: czy

Bardziej szczegółowo

Regulamin Zarządu Pogórzańskiego Stowarzyszenia Rozwoju

Regulamin Zarządu Pogórzańskiego Stowarzyszenia Rozwoju Regulamin Zarządu Pogórzańskiego Stowarzyszenia Rozwoju Art.1. 1. Zarząd Pogórzańskiego Stowarzyszenia Rozwoju, zwanego dalej Stowarzyszeniem, składa się z Prezesa, dwóch Wiceprezesów, Skarbnika, Sekretarza

Bardziej szczegółowo

Proces wprowadzania nowo zatrudnionych pracowników

Proces wprowadzania nowo zatrudnionych pracowników Proces wprowadzania nowo zatrudnionych pracowników poradnik dla bezpoêredniego prze o onego wprowadzanego pracownika WZMOCNIENIE ZDOLNOÂCI ADMINISTRACYJNYCH PROJEKT BLIèNIACZY PHARE PL03/IB/OT/06 Proces

Bardziej szczegółowo

Regulamin Obrad Walnego Zebrania Członków Stowarzyszenia Lokalna Grupa Działania Ziemia Bielska

Regulamin Obrad Walnego Zebrania Członków Stowarzyszenia Lokalna Grupa Działania Ziemia Bielska Załącznik nr 1 do Lokalnej Strategii Rozwoju na lata 2008-2015 Regulamin Obrad Walnego Zebrania Członków Stowarzyszenia Lokalna Grupa Działania Ziemia Bielska Przepisy ogólne 1 1. Walne Zebranie Członków

Bardziej szczegółowo

Regulamin Programu Ambasadorów Kongresów Polskich

Regulamin Programu Ambasadorów Kongresów Polskich Regulamin Programu Ambasadorów Kongresów Polskich 1. W oparciu o inicjatywę Stowarzyszenia Konferencje i Kongresy w Polsce (SKKP) oraz zadania statutowe Polskiej Organizacji Turystycznej (POT) i działającego

Bardziej szczegółowo

STOWARZYSZENIE PRODUCENTÓW RYB ŁOSOSIOWATYCH

STOWARZYSZENIE PRODUCENTÓW RYB ŁOSOSIOWATYCH STOWARZYSZENIE PRODUCENTÓW RYB ŁOSOSIOWATYCH REGULAMIN WALNEGO ZEBRANIA STOWARZYSZENIA PRODUCENTÓW RYB ŁOSOSIOWATYCH POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 1. Walne Zebranie Stowarzyszenia Producentów Ryb Łososiowatych

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Notatka informacyjna Warszawa 5.10.2015 r.

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Notatka informacyjna Warszawa 5.10.2015 r. GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Notatka informacyjna Warszawa 5.10.2015 r. Informacja o rozmiarach i kierunkach czasowej emigracji z Polski w latach 2004 2014 Wprowadzenie Prezentowane dane dotyczą szacunkowej

Bardziej szczegółowo

Aby powsta unikalny obiekt architektury potrzebna jest wizja i ludzie, którzy wcielà jà w ycie. HRK Real Estate & Construction

Aby powsta unikalny obiekt architektury potrzebna jest wizja i ludzie, którzy wcielà jà w ycie. HRK Real Estate & Construction LUDZIE TO FUNDAMENT Aby powsta unikalny obiekt architektury potrzebna jest wizja i ludzie, którzy wcielà jà w ycie. Misjà HRK Real Estate & Construction jest pozyskiwanie specjalistów, którzy stanà si

Bardziej szczegółowo

Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej na lata 2011-2017

Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej na lata 2011-2017 Załącznik Nr 2 do uchwały Nr V/33/11 Rady Gminy Wilczyn z dnia 21 lutego 2011 r. w sprawie uchwalenia Wieloletniej Prognozy Finansowej na lata 2011-2017 Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN WALNEGO ZEBRANIA STOWARZYSZENIA POLSKA UNIA UBOCZNYCH PRODUKTÓW SPALANIA

REGULAMIN WALNEGO ZEBRANIA STOWARZYSZENIA POLSKA UNIA UBOCZNYCH PRODUKTÓW SPALANIA REGULAMIN WALNEGO ZEBRANIA STOWARZYSZENIA POLSKA UNIA UBOCZNYCH PRODUKTÓW SPALANIA I. POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 1. Regulamin Walnego Zebrania Członków Stowarzyszenia Polska Unia Ubocznych Produktów Spalania

Bardziej szczegółowo

Projekty uchwał na Zwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy zwołane na dzień 10 maja 2016 r.

Projekty uchwał na Zwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy zwołane na dzień 10 maja 2016 r. Projekty uchwał na Zwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy zwołane na dzień 10 maja 2016 r. Uchwała nr.. Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy OEX Spółka Akcyjna z siedzibą w Poznaniu z dnia

Bardziej szczegółowo

SEKCJA III: INFORMACJE O CHARAKTERZE PRAWNYM, EKONOMICZNYM, FINANSOWYM I TECHNICZNYM

SEKCJA III: INFORMACJE O CHARAKTERZE PRAWNYM, EKONOMICZNYM, FINANSOWYM I TECHNICZNYM Jaraczewo: Dostawa i montaż mebli na potrzeby Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego w Cerekwicy. Numer ogłoszenia: 200094-2011; data zamieszczenia: 14.07.2011 OGŁOSZENIE O ZAMÓWIENIU - dostawy Zamieszczanie

Bardziej szczegółowo

Jak zostać przedsiębiorcą, czyli własna firma za unijne pieniądze Anna Szymańska Wiceprezes Zarządu DGA S.A. Poznań, 20 kwietnia 2016 r.

Jak zostać przedsiębiorcą, czyli własna firma za unijne pieniądze Anna Szymańska Wiceprezes Zarządu DGA S.A. Poznań, 20 kwietnia 2016 r. Jak zostać przedsiębiorcą, czyli własna firma za unijne pieniądze Anna Szymańska Wiceprezes Zarządu DGA S.A. Poznań, 20 kwietnia 2016 r. UWAGA w obecnej perspektywie UE maksymalna kwota dotacji nie przekracza

Bardziej szczegółowo

STATUT KOŁA NAUKOWEGO KLUB INWESTORA

STATUT KOŁA NAUKOWEGO KLUB INWESTORA STATUT KOŁA NAUKOWEGO KLUB INWESTORA 1 I. Postanowienia ogólne 1. Koło Naukowe KLUB INWESTORA, zwane dalej Kołem Naukowym, jest jednostką Samorządu Studenckiego działającą przy Wydziale Finansów i Bankowości

Bardziej szczegółowo

pilotażowe staże dla nauczycieli i instruktorów kształcenia zawodowego w przedsiębiorstwach

pilotażowe staże dla nauczycieli i instruktorów kształcenia zawodowego w przedsiębiorstwach pilotażowe staże dla nauczycieli i instruktorów kształcenia zawodowego w przedsiębiorstwach ROLA BIUR PODRÓŻY W OBSŁUDZE RUCHU TURYSTYCZNEGO DOROTA NAMIROWSKA-SZNYCER Szkolenia poprzedzające staż Moduł

Bardziej szczegółowo

Źródła pozyskiwania danych i problemy z tym związane. Bożena Radkowska

Źródła pozyskiwania danych i problemy z tym związane. Bożena Radkowska TURYSTYKA POLSKA W UKŁADZIE REGIONALNYM Źródła pozyskiwania danych i problemy z tym związane Bożena Radkowska Warszawa 2010 1 Pomysł stworzenia Turystyki polskiej w układzie regionalnym Wyrósł na gruncie

Bardziej szczegółowo

Na podstawie art.4 ust.1 i art.20 lit. l) Statutu Walne Zebranie Stowarzyszenia uchwala niniejszy Regulamin Zarządu.

Na podstawie art.4 ust.1 i art.20 lit. l) Statutu Walne Zebranie Stowarzyszenia uchwala niniejszy Regulamin Zarządu. Na podstawie art.4 ust.1 i art.20 lit. l) Statutu Walne Zebranie Stowarzyszenia uchwala niniejszy Regulamin Zarządu Regulamin Zarządu Stowarzyszenia Przyjazna Dolina Raby Art.1. 1. Zarząd Stowarzyszenia

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr 474/2015 Zarządu Województwa Wielkopolskiego z dnia 30 kwietnia 2015 r.

Uchwała Nr 474/2015 Zarządu Województwa Wielkopolskiego z dnia 30 kwietnia 2015 r. Uchwała Nr 474/2015 Zarządu Województwa Wielkopolskiego z dnia 30 kwietnia 2015 r. w sprawie: zmiany planu finansowego Wielkopolskiego Ośrodka Doradztwa Rolniczego w Poznaniu na 2015 r. Na podstawie art.

Bardziej szczegółowo

1 z 6 2011-10-31 08:31

1 z 6 2011-10-31 08:31 1 z 6 2011-10-31 08:31 Wczasy nad morzem Strona główna ; Targi turystyczne Targi z udziałem NadMorze.pl w latach 2003-2011 r. "GTT 2011" 14. ie Targi Turystyczne 15-17 kwietnia 2011 r. ie Targi Turystyczne

Bardziej szczegółowo

Finansowy Barometr ING

Finansowy Barometr ING Finansowy Barometr ING Międzynarodowe badanie ING na temat postaw i zachowań konsumentów wobec bankowości mobilnej Wybrane wyniki badania przeprowadzonego dla Grupy ING przez IPSOS O badaniu Finansowy

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR IV/20/2015 RADY GMINY PRZELEWICE. z dnia 24 lutego 2015 r.

UCHWAŁA NR IV/20/2015 RADY GMINY PRZELEWICE. z dnia 24 lutego 2015 r. UCHWAŁA NR IV/20/2015 RADY GMINY PRZELEWICE z dnia 24 lutego 2015 r. w sprawie zasad i standardów wzajemnego informowania się jednostek samorządu terytorialnego i organizacji pozarządowych o planach, zamierzeniach

Bardziej szczegółowo

Konferencja Monitoring Rynku Budowlanego 2012. Oferta sponsoringowa dla Partnerów. 25 października 2012 r. Hotel LORD Al. Krakowska 218, Warszawa

Konferencja Monitoring Rynku Budowlanego 2012. Oferta sponsoringowa dla Partnerów. 25 października 2012 r. Hotel LORD Al. Krakowska 218, Warszawa Konferencja Monitoring Rynku Budowlanego 2012 Oferta sponsoringowa dla Partnerów 25 października 2012 r. Hotel LORD Al. Krakowska 218, Warszawa Czym jest konferencja Monitoring Rynku Budowlanego 2012?

Bardziej szczegółowo

4.3. Struktura bazy noclegowej oraz jej wykorzystanie w Bieszczadach

4.3. Struktura bazy noclegowej oraz jej wykorzystanie w Bieszczadach 4.3. Struktura bazy noclegowej oraz jej wykorzystanie w Bieszczadach Baza noclegowa stanowi podstawową bazę turystyczną, warunkującą w zasadzie ruch turystyczny. Dlatego projektując nowy szlak należy ją

Bardziej szczegółowo

Stowarzyszenie Lokalna Grupa Działania EUROGALICJA Regulamin Rady

Stowarzyszenie Lokalna Grupa Działania EUROGALICJA Regulamin Rady Stowarzyszenie Lokalna Grupa Działania EUROGALICJA Regulamin Rady Rozdział I Postanowienia ogólne 1 1. Rada Stowarzyszenia Lokalna Grupa Działania Eurogalicja, zwana dalej Radą, działa na podstawie: Ustawy

Bardziej szczegółowo

Protokół Nr 15/2015 posiedzenia Zarządu Powiatu z dnia 8 września 2015 roku. Starosta Działdowski Marian Janicki

Protokół Nr 15/2015 posiedzenia Zarządu Powiatu z dnia 8 września 2015 roku. Starosta Działdowski Marian Janicki Protokół Nr 15/2015 posiedzenia Zarządu Powiatu z dnia 8 września 2015 roku W posiedzeniu udział wzięli wg załączonej listy obecności: Starosta Działdowski Wicestarosta Członkowie Zarządu: Ponadto uczestniczył:

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego ZAPYTANIE OFERTOWE

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego ZAPYTANIE OFERTOWE Legnica, dnia 22.05.2015r. ZAPYTANIE OFERTOWE na przeprowadzenie audytu zewnętrznego projektu wraz z opracowaniem raportu końcowego audytu w ramach projektu, współfinansowanego ze środków Unii Europejskiej

Bardziej szczegółowo

Segment detaliczny. Strategia

Segment detaliczny. Strategia P K N O R L E N R A P O R T R O C Z N Y 2 0 0 6 Segment detaliczny Dzia alnoêç detaliczna Grupy ORLEN obejmowa a rynki Polski, Niemiec oraz Republiki Czeskiej. Wraz z przej ciem AB Mažeikiu Nafta pod koniec

Bardziej szczegółowo

ORGANIZACJE POZARZĄDOWE A PROGRAM EUROPEJSKIEJ WSPÓŁPRACY TERYTORIALNEJ

ORGANIZACJE POZARZĄDOWE A PROGRAM EUROPEJSKIEJ WSPÓŁPRACY TERYTORIALNEJ NOWA www.nowa-amerika.net AMERIKA ORGANIZACJE POZARZĄDOWE A PROGRAM EUROPEJSKIEJ WSPÓŁPRACY TERYTORIALNEJ STANOWISKO ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH POLSKO-NIEMIECKIEGO REGIONU PRZYGRANICZNEGO 1 Przedstawiciele

Bardziej szczegółowo

DZIAŁALNOŚĆ SPÓŁEK Z UDZIAŁEM KAPITAŁU ZAGRANICZNEGO W WOJEWÓDZTWIE ŁÓDZKIM W 2009 R.

DZIAŁALNOŚĆ SPÓŁEK Z UDZIAŁEM KAPITAŁU ZAGRANICZNEGO W WOJEWÓDZTWIE ŁÓDZKIM W 2009 R. 93-176 Łódź ul. Suwalska 29 tel. 42 6839-100, 6839-101 Informacja sygnalna DZIAŁALNOŚĆ SPÓŁEK Z UDZIAŁEM KAPITAŁU ZAGRANICZNEGO W WOJEWÓDZTWIE ŁÓDZKIM W 2009 R. Prezentowane dane charakteryzują zbiorowość

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z działalności Rady Nadzorczej TESGAS S.A. w 2008 roku.

Sprawozdanie z działalności Rady Nadzorczej TESGAS S.A. w 2008 roku. Sprawozdanie z działalności Rady Nadzorczej TESGAS S.A. w 2008 roku. Rada Nadzorcza zgodnie z treścią Statutu Spółki składa się od 5 do 9 Członków powoływanych przez Walne Zgromadzenie w głosowaniu tajnym.

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.zsb.iq.pl

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.zsb.iq.pl Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.zsb.iq.pl Braniewo: Pełnienie funkcji Koordynatora Projektu Priorytet: IX Rozwój wykształcenia

Bardziej szczegółowo

1. Koło Naukowe Metod Ilościowych,zwane dalej KNMI, jest Uczelnianą Organizacją Studencką Uniwersytetu Szczecińskiego.

1. Koło Naukowe Metod Ilościowych,zwane dalej KNMI, jest Uczelnianą Organizacją Studencką Uniwersytetu Szczecińskiego. STATUT KOŁA NAUKOWEGO METOD ILOŚCIOWYCH działającego przy Katedrze Statystyki i Ekonometrii Wydziału Nauk Ekonomicznych i Zarządzania Uniwersytetu Szczecińskiego I. Postanowienia ogólne. 1. Koło Naukowe

Bardziej szczegółowo

biuro@cloudtechnologies.pl www.cloudtechnologies.pl Projekty uchwał dla Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia

biuro@cloudtechnologies.pl www.cloudtechnologies.pl Projekty uchwał dla Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Warszawa, 11 kwietnia 2016 roku Projekty uchwał dla Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia w sprawie przyjęcia porządku obrad Zwyczajne Walne Zgromadzenie przyjmuje następujący porządek obrad: 1. Otwarcie Zgromadzenia,

Bardziej szczegółowo

Satysfakcja pracowników 2006

Satysfakcja pracowników 2006 Satysfakcja pracowników 2006 Raport z badania ilościowego Listopad 2006r. www.iibr.pl 1 Spis treści Cel i sposób realizacji badania...... 3 Podsumowanie wyników... 4 Wyniki badania... 7 1. Ogólny poziom

Bardziej szczegółowo

T.C. DĘBICA S.A. (1) Firma Oponiarska DĘBICA S.A. Wyniki finansowe 2007 r. i perspektywy 2008 r. Warszawa, 15 lutego 2008 r. T.C. DĘBICA S.A. (2) Executive summary Przychody ze sprzedaży w 2007 r. wyniosły

Bardziej szczegółowo

Dlaczego warto inwestować w promocję projektu od chwili jego narodzin

Dlaczego warto inwestować w promocję projektu od chwili jego narodzin Dlaczego warto inwestować w promocję projektu od chwili jego narodzin Aneta Prymaka, Dorota Stojda Dział Informacji i Marketingu Centrum Nauki Kopernik W promocję projektu warto zainwestować w celu: znalezienia

Bardziej szczegółowo

Zebranie Mieszkańców Budynków, zwane dalej Zebraniem, działa na podstawie: a / statutu Spółdzielni Mieszkaniowej WROCŁAWSKI DOM we Wrocławiu,

Zebranie Mieszkańców Budynków, zwane dalej Zebraniem, działa na podstawie: a / statutu Spółdzielni Mieszkaniowej WROCŁAWSKI DOM we Wrocławiu, R E G U L A M I N Zebrania Mieszkańców oraz kompetencji i uprawnień Samorządu Mieszkańców Budynków Spółdzielni Mieszkaniowej WROCŁAWSKI DOM we Wrocławiu. ROZDZIAŁ I. Postanowienia ogólne. Zebranie Mieszkańców

Bardziej szczegółowo

CONSUMER CONFIDENCE WSKAŹNIK ZADOWOLENIA KONSUMENTÓW W POLSCE Q3 2015

CONSUMER CONFIDENCE WSKAŹNIK ZADOWOLENIA KONSUMENTÓW W POLSCE Q3 2015 CONSUMER CONFIDENCE WSKAŹNIK ZADOWOLENIA KONSUMENTÓW W POLSCE Q3 2015 Najwyższy wzrost od Q2 2005 Poziom zadowolenia polskich konsumentów w Q3 15 wyniósł 80 punktów, tym samym wzrósł o 10 punktów względem

Bardziej szczegółowo

Uchwała nr 608/2011. z dnia 19 maja 2011 roku

Uchwała nr 608/2011. z dnia 19 maja 2011 roku Uchwała nr 608/2011 Zarządu Województwa Wielkopolskiego z dnia 19 maja 2011 roku w sprawie: rozstrzygnięcia otwartego konkursu ofert na realizację, w formie wspierania, zadań publicznych Województwa Wielkopolskiego

Bardziej szczegółowo

STOWARZYSZENIE LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA JURAJSKA KRAINA REGULAMIN ZARZĄDU. ROZDZIAŁ I Postanowienia ogólne

STOWARZYSZENIE LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA JURAJSKA KRAINA REGULAMIN ZARZĄDU. ROZDZIAŁ I Postanowienia ogólne Załącznik do uchwały Walnego Zebrania Członków z dnia 28 grudnia 2015 roku STOWARZYSZENIE LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA JURAJSKA KRAINA REGULAMIN ZARZĄDU ROZDZIAŁ I Postanowienia ogólne 1 1. Zarząd Stowarzyszenia

Bardziej szczegółowo

Kto i gdzie inwestuje 2015-06-15 10:38:10

Kto i gdzie inwestuje 2015-06-15 10:38:10 Kto i gdzie inwestuje 2015-06-15 10:38:10 2 Wiele zagranicznych firm o zasięgu światowym wybiera Niderlandy jako swoją główną siedzibę. Decyduje o tym centralne położenie Holandii w Europie Zachodniej.

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr... Rady Miejskiej Będzina z dnia... 2016 roku

Uchwała Nr... Rady Miejskiej Będzina z dnia... 2016 roku Uchwała Nr... Rady Miejskiej Będzina z dnia... 2016 roku w sprawie określenia trybu powoływania członków oraz organizacji i trybu działania Będzińskiej Rady Działalności Pożytku Publicznego. Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Regulamin. Rady Nadzorczej Spółdzielni Mieszkaniowej "Doły -Marysińska" w Łodzi

Regulamin. Rady Nadzorczej Spółdzielni Mieszkaniowej Doły -Marysińska w Łodzi Regulamin Rady Nadzorczej Spółdzielni Mieszkaniowej "Doły -Marysińska" w Łodzi I. PODSTAWY I ZAKRES DZIAŁANIA 1 Rada Nadzorcza działa na podstawie: 1/ ustawy z dnia 16.09.1982r. Prawo spółdzielcze (tekst

Bardziej szczegółowo

Regulamin Obrad Walnego Zebrania Członków Stowarzyszenia Lokalna Grupa Rybacka Bielska Kraina Postanowienia Ogólne

Regulamin Obrad Walnego Zebrania Członków Stowarzyszenia Lokalna Grupa Rybacka Bielska Kraina Postanowienia Ogólne Tekst jednolity z dnia 10.10.2013 r. Regulamin Obrad Walnego Zebrania Członków Stowarzyszenia Lokalna Grupa Rybacka Bielska Kraina Postanowienia Ogólne 1 Regulamin Obrad Walnego Zebrania Członków Lokalnej

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN ORGANIZACJI KONFERENCJI NAUKOWYCH, SYMPOZJÓW I SEMINARIÓW W PODHALAŃSKIEJ PAŃSTWOWEJ WYŻSZEJ SZKOLE ZAWODOWEJ W NOWYM TARGU

REGULAMIN ORGANIZACJI KONFERENCJI NAUKOWYCH, SYMPOZJÓW I SEMINARIÓW W PODHALAŃSKIEJ PAŃSTWOWEJ WYŻSZEJ SZKOLE ZAWODOWEJ W NOWYM TARGU Załącznik do Uchwały nr 16/2013 Senatu PPWSZ z dnia 24 maja 2013 r. REGULAMIN ORGANIZACJI KONFERENCJI NAUKOWYCH, SYMPOZJÓW I SEMINARIÓW W PODHALAŃSKIEJ PAŃSTWOWEJ WYŻSZEJ SZKOLE ZAWODOWEJ W NOWYM TARGU

Bardziej szczegółowo

Nasz kochany drogi BIK Nasz kochany drogi BIK

Nasz kochany drogi BIK Nasz kochany drogi BIK https://www.obserwatorfinansowy.pl/tematyka/bankowosc/biuro-informacji-kredytowej-bik-koszty-za r Biznes Pulpit Debata Biuro Informacji Kredytowej jest jedyną w swoim rodzaju instytucją na polskim rynku

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE Z DZIAŁALNOŚCI RADY NADZORCZEJ SPÓŁKI PATENTUS S.A. ZA OKRES 01.01.2010 31.12.2010.

SPRAWOZDANIE Z DZIAŁALNOŚCI RADY NADZORCZEJ SPÓŁKI PATENTUS S.A. ZA OKRES 01.01.2010 31.12.2010. SPRAWOZDANIE Z DZIAŁALNOŚCI RADY NADZORCZEJ SPÓŁKI PATENTUS S.A. ZA OKRES 01.01.2010 31.12.2010. 1. Informacja dotycząca kadencji Rady Nadzorczej w roku 2010, skład osobowy Rady, pełnione funkcje w Radzie,

Bardziej szczegółowo

Formularz F-4.2.3-01-01-01 Druk firmowy Nr wydania: 03 Data wydania: 22-09-2014

Formularz F-4.2.3-01-01-01 Druk firmowy Nr wydania: 03 Data wydania: 22-09-2014 Instrument: Realizacja niektórych przedsięwzięć w zakresie promocji i wspierania eksportu lub sprzedaży na rynku wewnętrznym UE ( PRZEDSIĘWZIĘCIA PROMOCYJNE ). Cel główny wsparcia Wymagania Udzielanie

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z II warsztatów

Sprawozdanie z II warsztatów Sprawozdanie z II warsztatów 28 lutego 2015 roku odbyły się drugie warsztaty w ramach projektu realizowanego przez Stowarzyszenie Warnija w partnerstwie z Gminą Olsztyn, Forum Rozwoju Olsztyna OLCAMP,

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.teatrkto.pl

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.teatrkto.pl Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.teatrkto.pl Kraków: Usługi hotelowe związane z realizacją projektu ULICA 26 Street Art - XXVI

Bardziej szczegółowo

Jakie działania promocyjne/reklamowe prowadziło województwo w 201 r.? Jakie prowadzi w 2015.?

Jakie działania promocyjne/reklamowe prowadziło województwo w 201 r.? Jakie prowadzi w 2015.? URZĄD MARSZAŁKOWSKI WOJ. ŚLĄSKIEGO Jakie działania promocyjne/reklamowe prowadziło województwo w 201 r.? Jakie prowadzi w 2015.? UM: Województwo Śląskie prowadziło następujące kampanie promocyjne w 2014

Bardziej szczegółowo

POWIATOWY URZĄD PRACY

POWIATOWY URZĄD PRACY POWIATOWY URZĄD PRACY ul. Piłsudskiego 33, 33-200 Dąbrowa Tarnowska tel. (0-14 ) 642-31-78 Fax. (0-14) 642-24-78, e-mail: krda@praca.gov.pl Załącznik Nr 3 do Uchwały Nr 5/2015 Powiatowej Rady Rynku Pracy

Bardziej szczegółowo

Efektywna strategia sprzedaży

Efektywna strategia sprzedaży Efektywna strategia sprzedaży F irmy wciąż poszukują metod budowania przewagi rynkowej. Jednym z kluczowych obszarów takiej przewagi jest efektywne zarządzanie siłami sprzedaży. Jak pokazują wyniki badania

Bardziej szczegółowo

Walne Zgromadzenie Spółki, w oparciu o regulacje art. 431 1 w zw. z 2 pkt 1 KSH postanawia:

Walne Zgromadzenie Spółki, w oparciu o regulacje art. 431 1 w zw. z 2 pkt 1 KSH postanawia: Załącznik nr Raportu bieżącego nr 78/2014 z 10.10.2014 r. UCHWAŁA NR /X/2014 Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia WIKANA Spółka Akcyjna z siedzibą w Lublinie (dalej: Spółka ) z dnia 31 października 2014

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 16 grudnia 2009 r.

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ. z dnia 16 grudnia 2009 r. Dziennik Ustaw Nr 221 17453 Poz. 1744 1744 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 16 grudnia 2009 r. w sprawie nale noêci pieni nych o nierzy zawodowych za przeniesienia, przesiedlenia i podró

Bardziej szczegółowo

Polska-Warszawa: Usługi skanowania 2016/S 090-161398

Polska-Warszawa: Usługi skanowania 2016/S 090-161398 1 / 7 Niniejsze ogłoszenie w witrynie TED: http://ted.europa.eu/udl?uri=ted:notice:161398-2016:text:pl:html Polska-Warszawa: Usługi skanowania 2016/S 090-161398 Państwowy Instytut Geologiczny Państwowy

Bardziej szczegółowo

1. emisja akcji o wartości 2 mln PLN w trybie oferty prywatnej

1. emisja akcji o wartości 2 mln PLN w trybie oferty prywatnej PROJEKT INWESTYCYJNY Nazwa projektu: Forma projektu: TEVOR 1. emisja akcji o wartości 2 mln PLN w trybie oferty prywatnej 2. wprowadzenie akcji do obrotu na rynku NewConnect Podmiot: PL Consulting sp.

Bardziej szczegółowo

Waldemar Szuchta Naczelnik Urzędu Skarbowego Wrocław Fabryczna we Wrocławiu

Waldemar Szuchta Naczelnik Urzędu Skarbowego Wrocław Fabryczna we Wrocławiu 1 P/08/139 LWR 41022-1/2008 Pan Wrocław, dnia 5 5 września 2008r. Waldemar Szuchta Naczelnik Urzędu Skarbowego Wrocław Fabryczna we Wrocławiu WYSTĄPIENIE POKONTROLNE Na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy z

Bardziej szczegółowo

Warunki formalne dotyczące udziału w projekcie

Warunki formalne dotyczące udziału w projekcie Witaj. Interesuje Cię udział w projekcie Trener w rolach głównych. Zapraszamy więc do prześledzenia dokumentu, który pozwoli Ci znaleźć odpowiedź na pytanie, czy możesz wziąć w nim udział. Tym samym znajdziesz

Bardziej szczegółowo

Przybyło milionerów w Podlaskiem. Podsumowanie Kampanii PIT za 2014 rok

Przybyło milionerów w Podlaskiem. Podsumowanie Kampanii PIT za 2014 rok Przybyło milionerów w Podlaskiem. Podsumowanie Kampanii PIT za 2014 rok Rośnie popularność składania deklaracji przez internet, systematycznie przybywa osób zarabiających za granicą, a ulga na dzieci jest

Bardziej szczegółowo

I. 2) RODZAJ ZAMAWIAJĄCEGO:

I. 2) RODZAJ ZAMAWIAJĄCEGO: Wrocław: Sukcesywna dostawa odczynników chemicznych Numer ogłoszenia: 52649-2012; data zamieszczenia: 06.03.2012 OGŁOSZENIE O ZAMÓWIENIU - dostawy Zamieszczanie ogłoszenia: obowiązkowe. Ogłoszenie dotyczy:

Bardziej szczegółowo

Bilans członkostwa Polski w Unii Europejskiej 2004 2014. ZAMOŚĆ 11 lipca 2014 r.

Bilans członkostwa Polski w Unii Europejskiej 2004 2014. ZAMOŚĆ 11 lipca 2014 r. Bilans członkostwa Polski w Unii Europejskiej 2004 2014 ZAMOŚĆ 11 lipca 2014 r. Zmiany PKB obrazujące rozwój gospodarczy Polski od 2004 r. (wg danych Eurostatu) PKB Polski w 2004 r. 10900 Euro (51% średniej

Bardziej szczegółowo

21-22 października 2010, hotel Marriott, Warszawa OFERTA. dla sponsorów partnerów wystawców reklamodawców

21-22 października 2010, hotel Marriott, Warszawa OFERTA. dla sponsorów partnerów wystawców reklamodawców 21-22 października 2010, hotel Marriott, Warszawa OFERTA dla sponsorów partnerów wystawców reklamodawców Kongres Badaczy Rynku i Opinii Kongres organizowany przez Polskie Towarzystwo Badaczy Rynku i Opinii

Bardziej szczegółowo

Or.0012.7.2015 P R O T O K Ó Ł Nr 7/15 z posiedzenia Komisji Rewizyjnej w dniu 2 czerwca 2015 r.

Or.0012.7.2015 P R O T O K Ó Ł Nr 7/15 z posiedzenia Komisji Rewizyjnej w dniu 2 czerwca 2015 r. Or.0012.7.2015 P R O T O K Ó Ł Nr 7/15 z posiedzenia Komisji Rewizyjnej w dniu 2 czerwca 2015 r. 2 czerwca 2015 r. o godz. 11:00 w salce posiedzeń Urzędu Gminy Damasławek odbyło się posiedzenie Komisji

Bardziej szczegółowo

I. 1) NAZWA I ADRES: Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji, Skwer Ks. Kard. Wyszyńskiego 9, 01-015

I. 1) NAZWA I ADRES: Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji, Skwer Ks. Kard. Wyszyńskiego 9, 01-015 Strona 1 z 5 Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.krrit.gov.pl/krrit/bip/zamowienia-publiczne/ogloszenia-o-przetargach/ Warszawa:

Bardziej szczegółowo

WALNE ZGROMADZENIE CZŁONKÓW STOWARZYSZENIA POLSKI RUCH CZYSTSZEJ PRODUKCJI Jachranka 25-26 października 2007r.

WALNE ZGROMADZENIE CZŁONKÓW STOWARZYSZENIA POLSKI RUCH CZYSTSZEJ PRODUKCJI Jachranka 25-26 października 2007r. WALNE ZGROMADZENIE CZŁONKÓW STOWARZYSZENIA POLSKI RUCH CZYSTSZEJ PRODUKCJI Jachranka 25-26 października 2007r. W dniach 25-26 października 2007r. w Ośrodku Centrali PKP S.A. w Jachrance odbył się VII Krajowy

Bardziej szczegółowo

Bezpieczny wypoczynek w świetle Ustawy o usługach turystycznych. Katarzyna Hetman, Wielkopolska Izba Turystyczna

Bezpieczny wypoczynek w świetle Ustawy o usługach turystycznych. Katarzyna Hetman, Wielkopolska Izba Turystyczna Bezpieczny wypoczynek w świetle Ustawy o usługach turystycznych Katarzyna Hetman, Wielkopolska Izba Turystyczna 1 Podstawa prawna Ustawa o usługach turystycznych z dnia 29 sierpnia 1997 r. z późniejszymi

Bardziej szczegółowo

Szkolenia nie muszą być nudne! Kolejne szkolenie już w lutym wszystkie osoby zachęcamy do wzięcia w nich udziału!

Szkolenia nie muszą być nudne! Kolejne szkolenie już w lutym wszystkie osoby zachęcamy do wzięcia w nich udziału! Szkolenia nie muszą być nudne! W Spółce Inwest-Park odbyło się kolejne szkolenie w ramach projektu Akcelerator Przedsiębiorczości działania wspierające rozwój przedsiębiorczości poza obszarami metropolitarnymi

Bardziej szczegółowo

Wnioskodawcy. Warszawa, dnia 15 czerwca 2011 r.

Wnioskodawcy. Warszawa, dnia 15 czerwca 2011 r. Warszawa, dnia 15 czerwca 2011 r. My, niŝej podpisani radni składamy na ręce Przewodniczącego Rady Dzielnicy Białołęka wniosek o zwołanie nadzwyczajnej sesji Rady dzielnicy Białołęka. Jednocześnie wnioskujemy

Bardziej szczegółowo

ZWROT PODATKU VAT NALICZONEGO W INNYM PAŃSTWIE UNII EUROPEJSKIEJ

ZWROT PODATKU VAT NALICZONEGO W INNYM PAŃSTWIE UNII EUROPEJSKIEJ ZWROT PODATKU VAT NALICZONEGO W INNYM PAŃSTWIE UNII EUROPEJSKIEJ Informacje o usłudze Numer usługi 2016/01/12/8058/982 Cena netto 599,00 zł Cena brutto 599,00 zł Cena netto za godzinę 0,00 zł Cena brutto

Bardziej szczegółowo

Protokół Nr 19/07. Posiedzeniu przewodniczyła Małgorzata Biegajło Przewodnicząca ww. Komisji.

Protokół Nr 19/07. Posiedzeniu przewodniczyła Małgorzata Biegajło Przewodnicząca ww. Komisji. Protokół Nr 19/07 z posiedzenia Komisji Polityki Społecznej i Promocji Miasta, które odbyło się dnia 23.10.2007r. o godz. 9.00 11.00 w sali nr 4 Urzędu Miejskiego w Pabianicach, ul. Zamkowa 16 Obecni wg

Bardziej szczegółowo

U Z A S A D N I E N I E

U Z A S A D N I E N I E U Z A S A D N I E N I E Projektowana nowelizacja Kodeksu pracy ma dwa cele. Po pierwsze, zmianę w przepisach Kodeksu pracy, zmierzającą do zapewnienia pracownikom ojcom adopcyjnym dziecka możliwości skorzystania

Bardziej szczegółowo

KRAJOWY REJESTR SĄDOWY. Stan na dzień 19.01.2016 godz. 09:03:26 Numer KRS: 0000597098

KRAJOWY REJESTR SĄDOWY. Stan na dzień 19.01.2016 godz. 09:03:26 Numer KRS: 0000597098 Strona 1 z 6 CENTRALNA INFORMACJA KRAJOWEGO REJESTRU SĄDOWEGO KRAJOWY REJESTR SĄDOWY Stan na dzień 19.01.2016 godz. 09:03:26 Numer KRS: 0000597098 Informacja odpowiadająca odpisowi aktualnemu Z REJESTRU

Bardziej szczegółowo

2) Drugim Roku Programu rozumie się przez to okres od 1 stycznia 2017 roku do 31 grudnia 2017 roku.

2) Drugim Roku Programu rozumie się przez to okres od 1 stycznia 2017 roku do 31 grudnia 2017 roku. REGULAMIN PROGRAMU OPCJI MENEDŻERSKICH W SPÓŁCE POD FIRMĄ 4FUN MEDIA SPÓŁKA AKCYJNA Z SIEDZIBĄ W WARSZAWIE W LATACH 2016-2018 1. Ilekroć w niniejszym Regulaminie mowa o: 1) Akcjach rozumie się przez to

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie Rady Nadzorczej KERDOS GROUP Spółka Akcyjna

Sprawozdanie Rady Nadzorczej KERDOS GROUP Spółka Akcyjna Sprawozdanie Rady Nadzorczej KERDOS GROUP Spółka Akcyjna z oceny sprawozdania Zarządu z działalności KERDOS GROUP S.A. w roku obrotowym obejmującym okres od 01.01.2014 r. do 31.12.2014 r. oraz sprawozdania

Bardziej szczegółowo

Ogłoszenie o zamiarze udzielenia zamówienia nr 173/2016

Ogłoszenie o zamiarze udzielenia zamówienia nr 173/2016 DATA OGŁOSZENIA: 10 maja 2016 Szwajcarsko-Polski Program Współpracy Projekt Produkt Lokalny Małopolska Ogłoszenie o zamiarze udzielenia zamówienia nr 173/2016 Tytuł ogłoszenia: Realizacja usług w zakresie

Bardziej szczegółowo

RANKING ZAWODÓW DEFICYTOWYCH I NADWYśKOWYCH W POWIECIE GOŁDAPSKIM W 2012 ROKU

RANKING ZAWODÓW DEFICYTOWYCH I NADWYśKOWYCH W POWIECIE GOŁDAPSKIM W 2012 ROKU POWIATOWY URZĄD PRACY W GOŁDAPI ul. śeromskiego 18, 19-500 GOŁDAP (087) 615-03-95, www.goldap.pup.gov.pl, e-mail: olgo@praca.gov.pl RANKING ZAWODÓW DEFICYTOWYCH I NADWYśKOWYCH W POWIECIE GOŁDAPSKIM W 2012

Bardziej szczegółowo

TURYSTYKA W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM W 2014 ROKU

TURYSTYKA W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM W 2014 ROKU TURYSTYKA W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM W 2014 ROKU W opracowaniu prezentowane są wyniki stałego badania Głównego Urzędu Statystycznego prowadzonego z częstotliwością miesięczną na formularzu o symbolu

Bardziej szczegółowo

Numer ogłoszenia: 10132-2013; data zamieszczenia: 08.01.2013 OGŁOSZENIE O ZAMÓWIENIU - usługi

Numer ogłoszenia: 10132-2013; data zamieszczenia: 08.01.2013 OGŁOSZENIE O ZAMÓWIENIU - usługi 1 z 5 2013-01-08 09:04 Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.aotm.gov.pl Warszawa: Usługa rezerwacji i sprzedaży biletów lotniczych

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe za I kwartał 2015 roku. 13 maja 2015 r.

Wyniki finansowe za I kwartał 2015 roku. 13 maja 2015 r. Wyniki finansowe za I kwartał 2015 roku 13 maja 2015 r. Kim jesteśmy? Zakres oferowanych usług Spedycja Całopojazdowa Krajowa i Międzynarodowa Przesyłki Częściowe Krajowe i Międzynarodowe Przesyłki Drobnicowe

Bardziej szczegółowo

Najnowsze zmiany w prawie oświatowym. Zmiany w systemie oświaty

Najnowsze zmiany w prawie oświatowym. Zmiany w systemie oświaty Najnowsze zmiany w prawie oświatowym Zmiany w systemie oświaty Najnowsze zmiany w prawie oświatowym Ustawa przedszkolna Ustawa przedszkolna W dniu 13 czerwca 2013 r. Sejm RP uchwalił ustawę o zmianie ustawy

Bardziej szczegółowo

Dziennik Ustaw Nr 151 12369 Poz. 1720 i 1721

Dziennik Ustaw Nr 151 12369 Poz. 1720 i 1721 Dziennik Ustaw Nr 151 12369 Poz. 1720 i 1721 3. Na wniosek pracownika pracodawca mo e wyraziç zgod na przejazd w podró y samochodem osobowym, motocyklem lub motorowerem nieb dàcym w asnoêcià pracodawcy.

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR podjęta przez Zwyczajne Walne Zgromadzenie spółki pod firmą Europejski Fundusz Energii Spółka Akcyjna z siedzibą w Bydgoszczy w dniu roku

UCHWAŁA NR podjęta przez Zwyczajne Walne Zgromadzenie spółki pod firmą Europejski Fundusz Energii Spółka Akcyjna z siedzibą w Bydgoszczy w dniu roku w sprawie wyboru Przewodniczącego Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Działając na podstawie art. 409 Kodeksu spółek handlowych Zwyczajne Walne Zgromadzenie uchwala, co następuje: Zwyczajne Walne Zgromadzenie

Bardziej szczegółowo

Raport_Inter_2009_converted52:Layout 1 4/20/09 1:02 PM Page 18 Ubezpieczenia {

Raport_Inter_2009_converted52:Layout 1 4/20/09 1:02 PM Page 18 Ubezpieczenia { { Ubezpieczenia Klienci InterRisk SA Vienna Insurance Group to zarówno osoby fizyczne, jak firmy, przedsiębiorstwa i szkoły. Oferujemy im ponad 150 produktów ubezpieczeniowych. Nasze ubezpieczenia zapewniają

Bardziej szczegółowo

Ponad 13 mln zł przekazali Podlasianie na rzecz Organizacji Pożytku Publicznego

Ponad 13 mln zł przekazali Podlasianie na rzecz Organizacji Pożytku Publicznego Ponad 13 mln zł przekazali Podlasianie na rzecz Organizacji Pożytku Publicznego Już od kilku lat Podlasianie coraz hojniej dzielą się 1 proc. swojego podatku z Organizacjami Pożytku Publicznego (OPP).

Bardziej szczegółowo

Infrastruktura techniczna. Warunki mieszkaniowe

Infrastruktura techniczna. Warunki mieszkaniowe Daniela Szymańska, Jadwiga Biegańska Uniwersytet Mikołaja Kopernika, Instytut Geografii, Gagarina 9, 87-100 Toruń dostępne na: http://www.stat.gov.pl/cps/rde/xbcr/gus/rl_charakter_obszar_wiejskich_w_2008.pdf

Bardziej szczegółowo

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.mzo.tychy.pl

Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.mzo.tychy.pl 1 z 5 2014-12-09 12:31 Adres strony internetowej, na której Zamawiający udostępnia Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia: www.mzo.tychy.pl Tychy: Świadczenie usług w zakresie dowozu dzieci niepełnosprawnych

Bardziej szczegółowo

Polska-Warszawa: Usługi w zakresie napraw i konserwacji taboru kolejowego 2015/S 061-107085

Polska-Warszawa: Usługi w zakresie napraw i konserwacji taboru kolejowego 2015/S 061-107085 1/6 Niniejsze ogłoszenie w witrynie TED: http://ted.europa.eu/udl?uri=ted:notice:107085-2015:text:pl:html Polska-Warszawa: Usługi w zakresie napraw i konserwacji taboru kolejowego 2015/S 061-107085 Przewozy

Bardziej szczegółowo

BIZNES PLAN PRZEDSIĘWZIĘCIA (obowiązuje od dnia 28.11.2011 r.)

BIZNES PLAN PRZEDSIĘWZIĘCIA (obowiązuje od dnia 28.11.2011 r.) BIZNES PLAN PRZEDSIĘWZIĘCIA (obowiązuje od dnia 28.11.2011 r.) I. INFORMACJE OGÓLNE Pełna nazwa Wnioskodawcy/Imię i nazwisko II. OPIS DZIAŁALNOŚCI I PRZEDSIĘWZIĘCIA 1. KRÓTKI OPIS PROWADZONEJ DZIAŁALNOŚCI

Bardziej szczegółowo

Prospołeczne zamówienia publiczne

Prospołeczne zamówienia publiczne Prospołeczne zamówienia publiczne Przemysław Szelerski Zastępca Dyrektora Biura Administracyjnego Plan prezentacji Zamówienia publiczne narzędzie Zamówienia prospołeczne w teorii Zamówienia prospołeczne

Bardziej szczegółowo

Stan prac w zakresie wdrożenia systemów operacyjnych: NCTS2, AIS/INTRASTAT, AES, AIS/ICS i AIS/IMPORT. Departament Ceł, Ministerstwo Finansów

Stan prac w zakresie wdrożenia systemów operacyjnych: NCTS2, AIS/INTRASTAT, AES, AIS/ICS i AIS/IMPORT. Departament Ceł, Ministerstwo Finansów Stan prac w zakresie wdrożenia systemów operacyjnych: NCTS2, AIS/INTRASTAT, AES, AIS/ICS i AIS/IMPORT Departament Ceł, Ministerstwo Finansów Usługa e-tranzyt System NCTS 2 Aktualny stan wdrożenia Ogólnopolskie

Bardziej szczegółowo

Fed musi zwiększać dług

Fed musi zwiększać dług Fed musi zwiększać dług Autor: Chris Martenson Źródło: mises.org Tłumaczenie: Paweł Misztal Fed robi, co tylko może w celu doprowadzenia do wzrostu kredytu (to znaczy długu), abyśmy mogli powrócić do tego,

Bardziej szczegółowo

KRAJOWY REJESTR SĄDOWY. Stan na dzień 22.06.2016 godz. 12:16:24 Numer KRS: 0000428873

KRAJOWY REJESTR SĄDOWY. Stan na dzień 22.06.2016 godz. 12:16:24 Numer KRS: 0000428873 Strona 1 z 6 CENTRALNA INFORMACJA KRAJOWEGO REJESTRU SĄDOWEGO KRAJOWY REJESTR SĄDOWY Stan na dzień 22.06.2016 godz. 12:16:24 Numer KRS: 0000428873 Informacja odpowiadająca odpisowi aktualnemu Z REJESTRU

Bardziej szczegółowo