BADANIE PŁYNU MÓZGOWO-RDZENIOWEGO

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "BADANIE PŁYNU MÓZGOWO-RDZENIOWEGO"

Transkrypt

1 BADANIE PŁYNU MÓZGOWO-RDZENIOWEGO 1. Pobranie płynu mózgowo-rdzeniowego (PMR) Podstawowym sposobem uzyskania próbki do badania płynu mózgowo rdzeniowego jest punkcja lędźwiowa. Nakłucie lędźwiowe przeprowadza się najczęściej wprowadzając igłę punkcyjną do przestrzeni między 4 i 5 kręgiem lędźwiowym (L4 i L5), PMR pochodzi z tzw. worka lędźwiowego. Zwykle płyn mózgowo rdzeniowy pobierany jest do 3 probówek: 1. badania biochemiczne Do oceny parametrów biochemicznych w PMR obok próbki PMR należy również pobrad próbkę surowicy. 2. badania mikrobiologiczne 3. ocena liczby komórek i badania cytologiczne Najważniejsze przeciwskazania do wykonania punkcji lędźwiowej Objawy wzmożonego ciśnienia wewnątrzczaszkowego Zakażenie tkanek w okolicy nakłucia Wady rozwojowe kręgosłupa i rdzenia kręgowego Zaburzenia krzepnięcia krwi (nie jest to przeciwwskazanie bezwzględne) Niewydolnośd krążeniowa lub oddechowa u niemowląt 2. Przechowywanie i transport PMR Testy biochemiczne Badania mikrobiologiczne Ocena liczby komórek i badania cytologiczne Przechowywanie i transport w temp. 2-8 C W razie konieczności zamrażanie, temp. -15 do - 30 C Transport i przechowywanie w temp pokojowej (19-20 C) Przechowywanie i transport w temp. 2-8 C 3. Badanie laboratoryjne płynu mózgowo-rdzeniowego: A. Badania makroskopowe: ocena barwy oraz przejrzystości płynu Prawidłowy: wodojasny Prawidłowy: przejrzysty Patologiczny Patologiczny różna intensywnośd barwy czerwonej ksantochromiczny świeżo przebyte krwawienie obecnośd rozpadających się podpajęczynówkowe erytrocytów np. po przebytym płyn sztucznie skrwawiony w czasie krwawieniu podpajęczynówkowym nakłucia punkcja traumatyczna duże stężenie białka np. płyn (zranienie oponowych splotów żylnych zastoinowy (zespół Froina) ok. 20% wykonywanych punkcji w przebiegu żółtaczki lędźwiowych) (C bilirubiny sur μmol /L) Patologiczny mętny Zmętnienie oraz stopieo zmętnienia PMR zależy przede wszystkim od ilości obecnych w nim komórek 1

2 B. Badania mikroskopowe: ocena jakościowa oraz ilościowa elementów komórkowych płynu Do ilościowej oceny pleocytozy w płynie mózgowo- rdzeniowym służy komora Fuchsa-Rosenthala. Komórki liczone są na całej powierzchni komory, wynik przedstawiany jako liczba komórek w l PMR. Komórkami występującymi w prawidłowym PMR są limfocyty oraz monocyty. Stosunek limfocyty/ monocyty w prawidłowym PMR wynosi ok. 7/3 Preparaty wykonanie przy użyciu cytowirówki z następowym barwieniem możliwa ocena wzoru odsetkowego oraz morfologii komórek występujących w PMR. PMR ocena pleocytozy, przykłady: kilkaset-kilka tys. komórek/μl (zwykle >1000), >50% granulocytów ostry stan zapalny, najczęściej bakteryjne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych do ok komórek/μl (zwykle <100), >85% ostre zapalenie wirusowe opon lub proliferacyjna faza zapalenia bakteryjnego przewaga monocytów podrażnienie opon np. po krwotoku do przestrzeni wewnątrzoponowej C. Badania biochemiczne: Podstawowe: Glukoza norma: 2,7-4,8 mmol/l 50-60% stęż. w surowicy - choroby z hiperglikemią, przypadkowe skrwawienie (<1,1 mmol/l) - zapalenie opon mózgowo rdzeniowych bakteryjne, grzybicze, gruźlicze - nowotwory OUN Stężenie glukozy w PMR w warunkach prawidłowych odzwierciedla stężenie glukozy w surowicy ok min przed pobraniem 2

3 Mleczany norma: <2,1 mmol/l ; mg/dl - nasilony metabolizm beztlenowy w OUN (hipoksja, udar niedokrwienny mózgu, obrzęk mózgu, wodogłowie) - wirusowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych (< 30 mg/dl), nowotwory OUN - bakteryjne zapalenie opon (>30 mg/dl) Białko norma: 0,15-0,45 g/l - zmiany zapalne OUN, nowotwory OUN, krwawienie do przestrzeni wewnątrzoponowej - u chorych z guzem rdzenia kręgowego blokującym krążenie płynu mózgowo-rdzeniowego. W celu prawidłowej interpretacji wyników białek PMR konieczna jest również analiza białek surowicy pacjenta. Dodatkowe: o Ogniskowanie izoelektryczne: Technika elektroforetyczna wykorzystująca rozdział białek w polu elektrycznym w zależności od ich punktów izoelektrycznych. Technika ta umożliwia wykrycie w PMR pacjenta obecnośd tzw. prążków oligoklonalnych (immunoglobulin syntetyzowanych przez plazmocyty obecne w patologicznym PMR). Do prawidłowej interpretacji tego badania niezbędne jest wykonanie ogniskowania izoelektrycznego PMR oraz surowicy diagnozowanego pacjenta. Etapem wstępnym jest oznaczenie stężeo IgG w PMR oraz surowicy a następnie rozcieoczenie surowicy, by stężenie IgG w obu materiałach było porównywalne. Prążki w PMR Prążki w surowicy Interpretacja Brak brak PMR prawidłowy Brak Wewnątrzoponowa synteza immunoglobulin wzór różny od wzoru prążków obserwowanego w surowicy wzór prążków identyczny dla PMR i surowicy Zapalenie ogólnoustrojowe z zajęciem OUN Zapalenie ogólnoustrojowe, dyfuzja immunoglobulin z surowicy do PMR 3

4 o Oznaczanie wskaźnika Linka i Tiblinga Indeks IgG = [IgGpmr/IgGs]/[Albpmr/Albsur] IgG pmr stężenie IgG w PMR IgG s - stężenie IgG w surowicy Alb pmr stężenie albuminy w PMR Alb s stężenie albuminy w surowicy Indeks IgG (wskaźnik Linka i Tiblinga) > 0.7 świadczy o wewnątrzoponowej syntezie immunoglobulin Przykłady chorób, w których przebiegu stwierdzano obecnośd prążków oligoklonalnych w PMR: stwardnienie rozsiane (multiple sclerosis MS, u ok. 95% pacjentów ze zdiagnozowanym MS) kiła układu nerwowego ostre zakażenia wirusowe i bakteryjne OUN sarkoidoza toczeo rumieniowaty układowy (systemic lupus erythematosus SLE) zapalenie nerwu wzrokowego zespół Guillain-Barré chłoniak OUN inne choroby infekcyjne/ autoimmunologiczne (borelioza OUN, opryszczkowe zapalenie mózgu) 4

5 Prawidłowy płyn mózgowo rdzeniowy* : barwa : przejrzystośd : cytoza : wodojasny Pełna < 5/ μl <20 komórek/μl u noworodków rodzaj komórek : limfocyty/monocyty = 7/3 stężenie białka : ogólne : 0,15 0,45 g/l albuminy : 56 75% IgG : 0,01 0,04 g/l Indeks albuminy/ IgG: < 0,8 elektrolity : Na : mmol/l K : 2,7 3,9 mmol/l Cl : mmol/l ph : 7,31 7,34 glukoza : mleczany 2,22 4,16 mmol/l 50 60% stężenia we krwi <2,1 mmol/l mg/dl * podane zakresy norm mogą się nieznacznie różnid w zależności od laboratorium, gdzie jest wykonywane oznaczenie. Podane wartości dotyczą płynu pobranego z nakłucia lędźwiowego. Typowe wyniki badao PMR w zapaleniu opon mózgowo-rdzeniowych o różnej etiologii Test Gruźlica bakteryjna wirusowa grzybicza Ciśnienie PMR Zwykle Zwykle N różnie różnie Liczba krwinek >lub = 1000/ul < 100/ul różnie różnie białych Typ leukocytów komórek wielojądrzastych Białko Zwykle N/ Zwykle Zwykle glukoza Zwykle Zwykle N Zwykle Zwykle 5

STĘŻENIE CHEMOKINY CXCL13 W PŁYNIE MÓZGOWO-RDZENIOWYM CHORYCH Z NEUROBORELIOZĄ OBSERWACJE WŁASNE

STĘŻENIE CHEMOKINY CXCL13 W PŁYNIE MÓZGOWO-RDZENIOWYM CHORYCH Z NEUROBORELIOZĄ OBSERWACJE WŁASNE PRZEGL EPIDEMIOL 2015; 69: 851-855 Problemy zakażeń Lucjan Kępa, Barbara Oczko-Grzesik, Barbara Sobala-Szczygieł, Anna Boroń- Kaczmarska STĘŻENIE CHEMOKINY CXCL13 W PŁYNIE MÓZGOWO-RDZENIOWYM CHORYCH Z

Bardziej szczegółowo

Badanie płynów z jam ciała z wykorzystaniem analizatora Spotchem ez.

Badanie płynów z jam ciała z wykorzystaniem analizatora Spotchem ez. Badanie płynów z jam ciała z wykorzystaniem analizatora Spotchem ez. Dr nauk wet Janina Łukaszewska Przesięk Niskie stężenie białka całkowitego < 2,5 g/dl ; zawartość komórek jest

Bardziej szczegółowo

Grant NCN 2011/03/B/ST7/03649. Reguły systemu wsparcia decyzji: wskazania/przeciwskazania trombolizy

Grant NCN 2011/03/B/ST7/03649. Reguły systemu wsparcia decyzji: wskazania/przeciwskazania trombolizy Grant NCN 2011/03/B/ST7/03649 Reguły systemu wsparcia decyzji: wskazania/przeciwskazania trombolizy Kryterium Dane (jakie) Dane (źródło) Reguła Moduł wiek wiek pacjent/osoba > 18 lat (włączająca) kliniczne

Bardziej szczegółowo

(+) ponad normę - odwodnienie organizmu lub nadmierne zagęszczenie krwi

(+) ponad normę - odwodnienie organizmu lub nadmierne zagęszczenie krwi Gdy robimy badania laboratoryjne krwi w wyniku otrzymujemy wydruk z niezliczoną liczbą skrótów, cyferek i znaków. Zazwyczaj odstępstwa od norm zaznaczone są na kartce z wynikami gwiazdkami. Zapraszamy

Bardziej szczegółowo

JAK DZIAŁA WĄTROBA? Wątroba spełnia cztery funkcje. Najczęstsze przyczyny chorób wątroby. Objawy towarzyszące chorobom wątroby

JAK DZIAŁA WĄTROBA? Wątroba spełnia cztery funkcje. Najczęstsze przyczyny chorób wątroby. Objawy towarzyszące chorobom wątroby SPIS TREŚCI JAK DZIAŁA WĄTROBA? Wątroba spełnia cztery funkcje Wątroba jest największym narządem wewnętrznym naszego organizmu. Wątroba jest kluczowym organem regulującym nasz metabolizm (każda substancja

Bardziej szczegółowo

Nakłucie lędźwiowe u dzieci

Nakłucie lędźwiowe u dzieci 1 z 5 2013-06-23 23:56 Medycyna Praktyczna - portal dla lekarzy Nakłucie lędźwiowe u dzieci prof. dr hab. med. Jagna Czochańska - emer. Kierownik Kliniki Neurologii Dzieci i Młodzieży Instytutu Matki i

Bardziej szczegółowo

Tabela 1.1: Zakresy normy OB Kobiety w mm po 1 godz. Mê czyÿni w mm po 1 godz. < 50 r.ż. < 20 < 50 r.ż. < 15 > 50 r.ż. < 30 > 50 r.ż.

Tabela 1.1: Zakresy normy OB Kobiety w mm po 1 godz. Mê czyÿni w mm po 1 godz. < 50 r.ż. < 20 < 50 r.ż. < 15 > 50 r.ż. < 30 > 50 r.ż. Odczyn Biernackiego (OB) Wskazania i podstawy fizjologiczne Niespecyficzny test przesiewowy wykonywany w przypadku podejrzenia chorób zapalnych lub w celu monitorowania przebiegu procesów zapalnych. Istota

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 25 kwietnia 2006 r. w sprawie wymagań dla kandydata na dawcę komórek, tkanek lub narządu

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 25 kwietnia 2006 r. w sprawie wymagań dla kandydata na dawcę komórek, tkanek lub narządu Dz.U.06.79.556 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 25 kwietnia 2006 r. w sprawie wymagań dla kandydata na dawcę komórek, tkanek lub narządu Na podstawie art. 12 ust. 6 ustawy z dnia 1 lipca 2005

Bardziej szczegółowo

Albuminy. Agnieszka Jeleń. Pracownia Diagnostyki Molekularnej i Farmakogenomiki. Analityka medyczna rok II

Albuminy. Agnieszka Jeleń. Pracownia Diagnostyki Molekularnej i Farmakogenomiki. Analityka medyczna rok II Albuminy Agnieszka Jeleń Pracownia Diagnostyki Molekularnej i Farmakogenomiki Analityka medyczna rok II Synteza: wątroba Rozpad: przewód pokarmowy, nerki, wątroba Brak cech glikozylacji Czas półtrwania:

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Część I Choroby układu krążenia 1 Wendy A. Ware. Część II Choroby układu oddechowego 137 Eleanor C. Hawkins

Spis treści. Część I Choroby układu krążenia 1 Wendy A. Ware. Część II Choroby układu oddechowego 137 Eleanor C. Hawkins Spis treści Część I Choroby układu krążenia 1 Wendy A. Ware 1 Badanie układu krążenia 2 2 Badania dodatkowe stosowane w chorobach układu krążenia 8 3 Leczenie zastoinowej niewydolności serca 29 4 Zaburzenia

Bardziej szczegółowo

Oddział Chorób Wewnętrznych - ARION Szpitale sp. z o.o. Zespół Opieki Zdrowotnej w Biłgoraju

Oddział Chorób Wewnętrznych - ARION Szpitale sp. z o.o. Zespół Opieki Zdrowotnej w Biłgoraju Nazwa świadczenia A26 zabiegi zwalczające ból i na układzie współczulnym A31 choroby nerwów obwodowych A32 choroby mięśni A33 zaburzenia równowagi A34c guzy mózgu i rdzenia kręgowego < 4 dni A34d guzy

Bardziej szczegółowo

DIAGNOSTYKA LABORATORYJNA NORMY BADAŃ LABORATORYJNYCH

DIAGNOSTYKA LABORATORYJNA NORMY BADAŃ LABORATORYJNYCH DIAGNOSTYKA LABORATORYJNA NORMY BADAŃ LABORATORYJNYCH Ćw. 1 Badanie moczu w chorobach nerek i dróg moczowych BADANIE OGÓLNE MOCZU: 1. Badanie fizykochemiczne moczu (suchy test paskowy) Barwa - żółta/słomkowa

Bardziej szczegółowo

Szpiczak plazmocytowy. Grzegorz Helbig Klinika Hematologii i Transplantacji Szpiku Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach

Szpiczak plazmocytowy. Grzegorz Helbig Klinika Hematologii i Transplantacji Szpiku Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach Szpiczak plazmocytowy Grzegorz Helbig Klinika Hematologii i Transplantacji Szpiku Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach MM - epidemiologia 90% przypadków rozpoznaje się powyżej 50 r.ż., Mediana wieku

Bardziej szczegółowo

Tematy seminariów z Neurologii dla V roku Kierunku Lekarskiego realizowane w Klinice Neurochirurgii:

Tematy seminariów z Neurologii dla V roku Kierunku Lekarskiego realizowane w Klinice Neurochirurgii: Tematyka zajęć i zaliczenie z Neurologii - plik pdf do pobrania Neurochirurgia Do zajęć seminaryjnych student jest zobowiązany przygotować wiedzę teoretyczną zgodnie ze słowami kluczowymi do danego tematu.

Bardziej szczegółowo

Dr n. med. Iwona Jakubowska Oddział Chorób Wewnętrznych, Diabetologii, Endokrynologii i Reumatologii SP ZOZ Wojewódzki Szpital Zespolony im.

Dr n. med. Iwona Jakubowska Oddział Chorób Wewnętrznych, Diabetologii, Endokrynologii i Reumatologii SP ZOZ Wojewódzki Szpital Zespolony im. Dr n. med. Iwona Jakubowska Oddział Chorób Wewnętrznych, Diabetologii, Endokrynologii i Reumatologii SP ZOZ Wojewódzki Szpital Zespolony im. Jędrzeja Śniadeckiego w Białymstoku Płyn w jamach ciała Jamy

Bardziej szczegółowo

Kryteria kwalifikowania dawców do oddawania krwi pełnej i jej składników

Kryteria kwalifikowania dawców do oddawania krwi pełnej i jej składników Załączniki do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 kwietnia 2005 r. Załącznik nr 1 Kryteria kwalifikowania dawców do oddawania krwi pełnej i jej składników 1. Kryteria dopuszczenia dawców do oddawania

Bardziej szczegółowo

Rodzaje autoprzeciwciał, sposoby ich wykrywania, znaczenie w ustaleniu diagnozy i monitorowaniu. Objawy związane z mechanizmami uszkodzenia.

Rodzaje autoprzeciwciał, sposoby ich wykrywania, znaczenie w ustaleniu diagnozy i monitorowaniu. Objawy związane z mechanizmami uszkodzenia. Zakres zagadnień do poszczególnych tematów zajęć I Choroby układowe tkanki łącznej 1. Toczeń rumieniowaty układowy 2. Reumatoidalne zapalenie stawów 3. Twardzina układowa 4. Zapalenie wielomięśniowe/zapalenie

Bardziej szczegółowo

Noworodek z wrodzoną wadą metabolizmu - analiza przypadku klinicznego

Noworodek z wrodzoną wadą metabolizmu - analiza przypadku klinicznego Noworodek z wrodzoną wadą metabolizmu - analiza przypadku klinicznego Marcin Kalisiak Klinika Neonatologii i Intensywnej Terapii Noworodka Kierownik Kliniki: prof. Ewa Helwich 1 Plan prezentacji co to

Bardziej szczegółowo

Spis treści. 1. Bóle głowy... 17. 2. Zawroty głowy... 33. lecz 5

Spis treści. 1. Bóle głowy... 17. 2. Zawroty głowy... 33. lecz 5 lecz 5 Spis treści 1. Bóle głowy............. 17 Klasyfikacja bólów głowy........... 17 Diagnostyka.............. 19 Wywiad.............. 19 Badanie stanu ogólnego i neurologicznego...... 20 Migrena...............

Bardziej szczegółowo

Płyn mózgowo-rdzeniowy - materiał o szczególnych wymaganiach

Płyn mózgowo-rdzeniowy - materiał o szczególnych wymaganiach Płyn mózgowo-rdzeniowy - materiał o szczególnych wymaganiach Płyn mózgowo-rdzeniowy (pmr), jako materiał do badań wymaga szczególnej uwagi przez cały czas - począwszy od przygotowania do pobrania, uzyskania

Bardziej szczegółowo

Grupa SuperTaniaApteka.pl Utworzono : 30 wrzesień 2016

Grupa SuperTaniaApteka.pl Utworzono : 30 wrzesień 2016 TESTY CIĄŻOWE I DIAGNOSTYCZNE > Model : 9048435 Producent : HYDREX PRZED.TECH.HANDL. Testy paskowe Insight BIAŁKO Test są przeznaczone do wykonania ogólnego badania moczu w warunkach domowych. Testy BIAŁKO

Bardziej szczegółowo

Zaawansowany. Zaliczenie pierwszego semestru z anatomii i z patologii

Zaawansowany. Zaliczenie pierwszego semestru z anatomii i z patologii 1 Kierunek: PILĘGNIARSTWO Nazwa przedmiotu Chirurgia i pielęgniarstwo chirurgiczne Kod przedmiotu Poziom przedmiotu Rok studiów Semestr Liczba punktów Metody nauczania Język wykładowy Imię i nazwisko wykładowcy

Bardziej szczegółowo

Lp. Zakres świadczonych usług i procedur Uwagi

Lp. Zakres świadczonych usług i procedur Uwagi Choroby układu nerwowego 1 Zabiegi zwalczające ból i na układzie współczulnym * X 2 Choroby nerwów obwodowych X 3 Choroby mięśni X 4 Zaburzenia równowagi X 5 Guzy mózgu i rdzenia kręgowego < 4 dni X 6

Bardziej szczegółowo

Oddział Pediatryczny - ARION Szpitale sp. z o.o. Zespół Opieki Zdrowotnej w Biłgoraju

Oddział Pediatryczny - ARION Szpitale sp. z o.o. Zespół Opieki Zdrowotnej w Biłgoraju Nazwa świadczenia A59 bóle głowy A87b inne choroby układu nerwowego < 18 r.ż. C56 poważne choroby gardła, uszu i nosa C57 inne choroby gardła, uszu i nosa C56b poważne choroby gardła, uszu i nosa < 18

Bardziej szczegółowo

WYCIECZKA DO LABORATORIUM

WYCIECZKA DO LABORATORIUM WYCIECZKA DO LABORATORIUM W ramach projektu e-szkoła udaliśmy się do laboratorium w Krotoszynie na ul. Bolewskiego Mieliśmy okazję przeprowadzić wywiad z kierowniczką laboratorium Panią Hanną Czubak Oprowadzała

Bardziej szczegółowo

28 Choroby infekcyjne

28 Choroby infekcyjne 28 Choroby infekcyjne Ludzki wirus upośledzenia odporności (HIV)/zespół nabytego upośledzenia odporności (AIDS) Retinopatia związana z ludzkim wirusem upośledzenia odporności Retinopatia HIV to rodzaj

Bardziej szczegółowo

PROKALCYTONINA infekcje bakteryjne i sepsa. wprowadzenie

PROKALCYTONINA infekcje bakteryjne i sepsa. wprowadzenie PROKALCYTONINA infekcje bakteryjne i sepsa wprowadzenie CZĘŚĆ PIERWSZA: Czym jest prokalcytonina? PCT w diagnostyce i monitowaniu sepsy PCT w diagnostyce zapalenia dolnych dróg oddechowych Interpretacje

Bardziej szczegółowo

Wykaz badań. Załącznik nr 2 do Materiałów informacyjnych KO/01/201 Wojewódzki Szpital Chorób Płuc i Rehabilitacji w Jaroszowcu

Wykaz badań. Załącznik nr 2 do Materiałów informacyjnych KO/01/201 Wojewódzki Szpital Chorób Płuc i Rehabilitacji w Jaroszowcu Załącznik nr 2 do Materiałów informacyjnych KO/01/201 Wojewódzki Szpital Chorób Płuc i Rehabilitacji w Jaroszowcu Wykaz badań NAZWA BADANIA RODZAJ MATERIAŁU CZAS OCZEKIWANIA NA WYNIK ILOŚĆ DNI CENA BRUTTO

Bardziej szczegółowo

Układ nerwowy. Klasyfikuj prace dotyczące układu nerwowego i chorób/zaburzeń układu nerwowego u dzieci w WS 340.

Układ nerwowy. Klasyfikuj prace dotyczące układu nerwowego i chorób/zaburzeń układu nerwowego u dzieci w WS 340. WL Układ nerwowy Klasyfikuj prace dotyczące układu nerwowego i chorób/zaburzeń układu nerwowego u dzieci w WS 340. Klasyfikuj: pielęgniarstwo neurologiczne w WY 160.5. WL 1-102 Wydawnictwa informacyjne

Bardziej szczegółowo

spis treści Część i: Podstawy neuroanatomii i neurofizjologii... 15 Cele rozdziałów... 16 Słowa kluczowe... 16

spis treści Część i: Podstawy neuroanatomii i neurofizjologii... 15 Cele rozdziałów... 16 Słowa kluczowe... 16 spis treści Część i: Podstawy neuroanatomii i neurofizjologii... 15 Cele rozdziałów... 16 Słowa kluczowe... 16 1. Rozwój i podział układu nerwowego Janusz Moryś... 17 1.1. Rozwój rdzenia kręgowego... 17

Bardziej szczegółowo

Zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej

Zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej 17 Zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej Tabela 17.1. Ocena stopnia zaburzeń równowagi kwasowo-zasadowej ph krwi tętniczej Równowaga kwasowo-zasadowa Stężenie jonu wodorowego (nmol/l) < 7,2 Ciężka kwasica

Bardziej szczegółowo

Kod przedmiotu/modułu MK_39 Punkty ETCS: 6. Jednostka: Zakład Immunologii Katedry Immunologii Klinicznej, ul. Rokietnicka 5d, 60-806 Poznań

Kod przedmiotu/modułu MK_39 Punkty ETCS: 6. Jednostka: Zakład Immunologii Katedry Immunologii Klinicznej, ul. Rokietnicka 5d, 60-806 Poznań Kod przedmiotu/modułu MK_39 Punkty ETCS: 6 Nazwa przedmiotu: Immunopatologia Jednostka: Zakład Immunologii Katedry Immunologii Klinicznej, ul. Rokietnicka 5d, 60-806 Poznań Osoba odpowiedzialna za przedmiot:

Bardziej szczegółowo

ZAPALENIE OPON MÓZGOWO RDZENIOWYCH U NIEMOWLĄT I DZIECI MENINGITIS

ZAPALENIE OPON MÓZGOWO RDZENIOWYCH U NIEMOWLĄT I DZIECI MENINGITIS ZAPALENIE OPON MÓZGOWO RDZENIOWYCH U NIEMOWLĄT I DZIECI MENINGITIS Choroba zakaźna wywoływana przez wirusy lub bakterie, rzadziej przez pierwotniaki i pasożyty. ETIOLOGIA Przyczyny infekcyjne Przyczyny

Bardziej szczegółowo

Kluczowe znaczenie ma rozumienie procesu klinicznego jako kontinuum zdarzeń

Kluczowe znaczenie ma rozumienie procesu klinicznego jako kontinuum zdarzeń Lek Anna Teresa Filipek-Gliszczyńska Ocena znaczenia biomarkerów w płynie mózgowo-rdzeniowym w prognozowaniu konwersji subiektywnych i łagodnych zaburzeń poznawczych do pełnoobjawowej choroby Alzheimera

Bardziej szczegółowo

Poradnia Immunologiczna

Poradnia Immunologiczna Poradnia Immunologiczna Centrum Onkologii Ziemi Lubelskiej im. św. Jana z Dukli Lublin, 2011 Szanowni Państwo, Uprzejmie informujemy, że w Centrum Onkologii Ziemi Lubelskiej im. św. Jana z Dukli funkcjonuje

Bardziej szczegółowo

Dane Oferenta: nazwa... ... NIP... REGON...

Dane Oferenta: nazwa... ... NIP... REGON... Załącznik Nr 2 do Zarządzenia Nr 17/2012 Kierownika Samodzielnego Gminnego Zakładu Opieki Zdrowotnej z dnia 16 listopada 2012 roku Wilkowice dnia. Samodzielny Gminny Zakład Opieki Zdrowotnej w Wilkowicach

Bardziej szczegółowo

EDUKACJA PACJENTA I JEGO RODZINY MAJĄCA NA CELU PODNIESIENIE ŚWIADOMOŚCI NA TEMAT CUKRZYCY, DOSTARCZENIE JAK NAJWIĘKSZEJ WIEDZY NA JEJ TEMAT.

EDUKACJA PACJENTA I JEGO RODZINY MAJĄCA NA CELU PODNIESIENIE ŚWIADOMOŚCI NA TEMAT CUKRZYCY, DOSTARCZENIE JAK NAJWIĘKSZEJ WIEDZY NA JEJ TEMAT. EDUKACJA PACJENTA I JEGO RODZINY MAJĄCA NA CELU PODNIESIENIE ŚWIADOMOŚCI NA TEMAT CUKRZYCY, DOSTARCZENIE JAK NAJWIĘKSZEJ WIEDZY NA JEJ TEMAT. Prowadząca edukację: piel. Anna Otremba CELE: -Kształtowanie

Bardziej szczegółowo

L.p. Nazwa badania. Czas oczekiwania na wynik. Pobranie materiału do badania BADANIA MIKROBIOLOGICZNE - POSIEWY

L.p. Nazwa badania. Czas oczekiwania na wynik. Pobranie materiału do badania BADANIA MIKROBIOLOGICZNE - POSIEWY Krakowski Szpital Specjalistyczny im. Jana Pawła II Ośrodek Nowoczesnej Diagnostyki Laboratoryjnej Pracownia Mikrobiologii ul. Prądnicka 80, 31-202 Kraków Tel. 12 614 24 85, 614 24 08 Załącznik 1 LISTA

Bardziej szczegółowo

WYKAZ ŚWIADCZEŃ W POSZCZEGÓLNYCH KOMÓRKACH ORGANIZACYJNYCH SZPITALA ODDZIAŁ WEWNĘTRZNO - KARDIOLOGICZNY

WYKAZ ŚWIADCZEŃ W POSZCZEGÓLNYCH KOMÓRKACH ORGANIZACYJNYCH SZPITALA ODDZIAŁ WEWNĘTRZNO - KARDIOLOGICZNY WYKAZ ŚWIADCZEŃ W POSZCZEGÓLNYCH KOMÓRKACH ORGANIZACYJNYCH SZPITALA ODDZIAŁ WEWNĘTRZNO - KARDIOLOGICZNY Kod usługi Nazwa usługi A26 ZABIEGI ZWALCZAJĄCE BÓL 1NA UKŁADZIE 5.51.01.0001026 WSPÓŁCZULNYM 5.51.01.0001031

Bardziej szczegółowo

CENTRALNY OŚRODEK BADAŃ JAKOŚCI

CENTRALNY OŚRODEK BADAŃ JAKOŚCI CENTRALNY OŚRODEK BADAŃ JAKOŚCI W DIAGNOSTYCE 01-793 Warszawa, ul. Rydygiera 8 bud. 20A, Księgowość-Kadry: tel. 22-841 00 90 tel./fax. 22-851 52 06; e-mail: sekretariat@polmicro.edu.pl Samodzielna Pracownia

Bardziej szczegółowo

SYLABUS Część A - Opis przedmiotu kształcenia. II Wydział Lekarski z Oddziałem Anglojęzycznym lekarski

SYLABUS Część A - Opis przedmiotu kształcenia. II Wydział Lekarski z Oddziałem Anglojęzycznym lekarski Nazwa modułu/przedmiotu : Wydział: Kierunek studiów: Specjalności: SYLABUS Część A - Opis przedmiotu kształcenia. Neurologia Kod modułu LK.3.E.016 II Wydział Lekarski z Oddziałem Anglojęzycznym lekarski

Bardziej szczegółowo

Cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek

Cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek Cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek Krzysztof Letachowicz Katedra i Klinika Nefrologii i Medycyny Transplantacyjnej, Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu Kierownik: Prof. dr hab. Marian Klinger Cewkowo-śródmiąższowe

Bardziej szczegółowo

- w przypadku leczenia onkologicznego Małe zabiegi klatki piersiowej X konieczność spełnienia warunków określonych w zał.

- w przypadku leczenia onkologicznego Małe zabiegi klatki piersiowej X konieczność spełnienia warunków określonych w zał. Katalog grup Załącznik nr 1 do zarządzenia Nr 81/2014/DSOZ Załącznik nr 1a do zarządzenia Nr 89/2013/DSOZ produktu Nazwa Uwagi A31 5.51.01.0001031 Choroby nerwów obwodowych A32 5.51.01.0001032 Choroby

Bardziej szczegółowo

Borrelial lymphocytoma (BL)

Borrelial lymphocytoma (BL) BORELIOZA z Lyme ROZPOZNANIE Podstawą rozpoznania jest stwierdzenie przynajmniej jednego z następujących objawów: Rumień wędrujący (rumień pełzający, erythema migrans EM) Rozpoznanie opiera się na obrazie

Bardziej szczegółowo

ARKUSZ ASORTYMENTOWO-CENOWY

ARKUSZ ASORTYMENTOWO-CENOWY Załącznik nr 2 ARKUSZ ASORTYMENTOWO-CENOWY Przedmiot zamówienia: wykonanie usług zdrowotnych w zakresie badań laboratoryjnych obowiązujących w podstawowej opiece zdrowotnej oraz wykonanie usług zdrowotnych

Bardziej szczegółowo

1. Protezowanie aparatami (przewodnictwo powietrzne i kostne). 2. Ćwiczenia logopedyczne.

1. Protezowanie aparatami (przewodnictwo powietrzne i kostne). 2. Ćwiczenia logopedyczne. 2. Implantacje mikroelektrod do ślimaka przekazywanie odpowiednio dobranych sygnałów elektrycznych do receptorów w sposób sterowany komputerem. Rehabilitacja w uszkodzeniach słuchu: 1. Protezowanie aparatami

Bardziej szczegółowo

Medyczne Laboratorium Diagnostyczne Laboratorium posiada certyfikat wydany przez Centralny Ośrodek Badań Jakości w Diagnostyce Laboratoryjnej

Medyczne Laboratorium Diagnostyczne Laboratorium posiada certyfikat wydany przez Centralny Ośrodek Badań Jakości w Diagnostyce Laboratoryjnej Medyczne Laboratorium Diagnostyczne Laboratorium posiada certyfikat wydany przez Centralny Ośrodek Badań Jakości w Diagnostyce Laboratoryjnej Kierownik - mgr Beata Drozdowska - tel. 89 5386 230 Pracownie

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO. CIECHOCIŃSKI SZLAM LECZNICZY, proszek do sporządzania roztworu na skórę

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO. CIECHOCIŃSKI SZLAM LECZNICZY, proszek do sporządzania roztworu na skórę CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO CIECHOCIŃSKI SZLAM LECZNICZY, proszek do sporządzania roztworu na skórę 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY 1 kg proszku do sporządzania roztworu

Bardziej szczegółowo

Wykaz badań laboratoryjnych Przeciętny czas oczekiwania na wynik Cennik

Wykaz badań laboratoryjnych Przeciętny czas oczekiwania na wynik Cennik BIOCHEMIA/IMMUNOCHEMIA ACTH (Hormon adenokortykotropowy) 38,00 zł ALAT (Aminotransferaza alaninowa) 5.00 zł ALBUMINY 20,00 zł AMYLAZA (Diastaza) 6,00 zł OSOCZE/ MOCZ ANTY TPO (P.ciała przeciw peroksydazie

Bardziej szczegółowo

Wirus zapalenia wątroby typu B

Wirus zapalenia wątroby typu B Wirus zapalenia wątroby typu B Kliniczne następstwa zakażenia odsetek procentowy wyzdrowienie przewlekłe zakażenie Noworodki: 10% 90% Dzieci 1 5 lat: 70% 30% Dzieci starsze oraz 90% 5% - 10% Dorośli Choroby

Bardziej szczegółowo

1. Układ odpornościowy. Odporność humoralna

1. Układ odpornościowy. Odporność humoralna Zakres zagadnień do poszczególnych tematów zajęć Seminaria 1. Układ odpornościowy. Odporność humoralna Ludzki układ odpornościowy Składowe i mechanizmy odporności wrodzonej Składowe i mechanizmy odpowiedzi

Bardziej szczegółowo

Nazwa programu: LECZENIE PIERWOTNYCH NIEDOBORÓW ODPORNOŚCI U DZIECI

Nazwa programu: LECZENIE PIERWOTNYCH NIEDOBORÓW ODPORNOŚCI U DZIECI Załącznik nr 12 do zarządzenia Nr 59/2011/DGL Prezesa NFZ z dnia 10 października 2011 roku Nazwa programu: LECZENIE PIERWOTNYCH NIEDOBORÓW ODPORNOŚCI U DZIECI ICD 10 D80 w tym D80.0, D80.1, D80.3, D80.4,

Bardziej szczegółowo

Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2008 Leczenie stwardnienia rozsianego

Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2008 Leczenie stwardnienia rozsianego załącznik nr 16 do zarządzenia Nr 36/2008/DGL Prezesa NFZ z dnia 19 czerwca 2008 r. Nazwa programu: LECZENIE STWARDNIENIA ROZSIANEGO ICD-10 G.35 - stwardnienie rozsiane Dziedzina medycyny: neurologia I.

Bardziej szczegółowo

Hemoglobina glikowana (HbA1c) a cukrzyca

Hemoglobina glikowana (HbA1c) a cukrzyca Hemoglobina glikowana (HbA1c) a cukrzyca Cukrzyca jest najpopularniejszą chorobą cywilizacyjną XXI wieku. Dotyczy osób w różnym przedziale wiekowym. Niezależnie od typu cukrzycy, głównym objawem choroby

Bardziej szczegółowo

Maciej Korpysz. Zakład Diagnostyki Biochemicznej UM Lublin Dział Diagnostyki Laboratoryjnej Samodzielny Publiczny Szpital Kliniczny Nr 1 w Lublinie

Maciej Korpysz. Zakład Diagnostyki Biochemicznej UM Lublin Dział Diagnostyki Laboratoryjnej Samodzielny Publiczny Szpital Kliniczny Nr 1 w Lublinie Nowe możliwości oceny białka monoklonalnego za pomocą oznaczeń par ciężki-lekki łańcuch immunoglobulin (test Hevylite) u chorych z dyskrazjami plazmocytowymi. Maciej Korpysz Zakład Diagnostyki Biochemicznej

Bardziej szczegółowo

ARKUSZ ASORTYMENTOWO-CENOWY

ARKUSZ ASORTYMENTOWO-CENOWY Załącznik nr 2 ARKUSZ ASORTYMENTOWO-CENOWY Tryb postępowania: Przetarg nieograniczony Przedmiot zamówienia: wykonanie usług zdrowotnych w zakresie badań laboratoryjnych i diagnostyki obrazowej /RTG/ obowiązujących

Bardziej szczegółowo

Wykład II 09.10.2008. Wstrząs w położnictwie

Wykład II 09.10.2008. Wstrząs w położnictwie A N E S T E Z J O L O G I A Wykład II 09.10.2008. Wstrząs w położnictwie 1. Wstrząs zaburzenie przepływu obwodowego krwi prowadzące do niedostatecznego zaopatrzenia tkanek w tlen. 2. Przyczyny wstrząsu:

Bardziej szczegółowo

ODPOWIEDZI NA PYTANIA DO SIWZ NR BZP-I

ODPOWIEDZI NA PYTANIA DO SIWZ NR BZP-I Strona 1 z 7 Wrocław, 15.03.2017 r. Do uczestników przetargu nieograniczonego na usługę grupowego ubezpieczenia na życie pracowników oraz członków rodzin pracowników zatrudnionych w jednostkach organizacyjnych

Bardziej szczegółowo

Zalecenia kliniczne dotyczące postępowania u chorych na cukrzycę 2009. Stanowisko Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego

Zalecenia kliniczne dotyczące postępowania u chorych na cukrzycę 2009. Stanowisko Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego Zalecenia kliniczne dotyczące postępowania u chorych na cukrzycę 2009 Stanowisko Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego Postępowanie w stanach nagłych: I II III IV Hipoglikemia Cukrzycowa kwasica ketonowa

Bardziej szczegółowo

Nazwa programu: LECZENIE PIERWOTNYCH NIEDOBORÓW ODPORNOŚCI U DZIECI

Nazwa programu: LECZENIE PIERWOTNYCH NIEDOBORÓW ODPORNOŚCI U DZIECI Załącznik nr 11 do Zarządzenia Nr 41/2009 Prezesa NFZ z dnia 15 września 2009 roku Nazwa programu: LECZENIE PIERWOTNYCH NIEDOBORÓW ODPORNOŚCI U DZIECI ICD 10 D80 w tym D80.0, D80.1, D80.3, D80.4, D80.5,

Bardziej szczegółowo

Flexbumin 200 g/l, roztwór do infuzji Albumina ludzka

Flexbumin 200 g/l, roztwór do infuzji Albumina ludzka Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla użytkownika Flexbumin 200 g/l, roztwór do infuzji Albumina ludzka Należy zapoznać się z treścią ulotki przed zastosowaniem leku, ponieważ zawiera ona informacje

Bardziej szczegółowo

2 Leczenie żywieniowe

2 Leczenie żywieniowe 2 Leczenie żywieniowe Określenie planowe podawanie odpowiednio dobranych składników pożywienia. Składniki pożywienia podaje się przez przewód pokarmowy (żywienie dojelitowe) lub drogą pozajelitową (żywienie

Bardziej szczegółowo

Pogłębiona ocena stanu odżywienia. Badania biochemiczne

Pogłębiona ocena stanu odżywienia. Badania biochemiczne 5 Pogłębiona ocena stanu odżywienia. Badania biochemiczne Bruno Szczygieł Badania biochemiczne są niezmiernie przydatne w roz poznawaniu niedożywienia białkowo-kalorycznego (nbk), w kwalifikowaniu chorych

Bardziej szczegółowo

Przykłady analizy płynów z jam ciała na analizatorze XE-5000

Przykłady analizy płynów z jam ciała na analizatorze XE-5000 Przykłady analizy płynów z jam ciała na analizatorze XE-5000 Jeśli pacjent ma być leczony szybko i skutecznie, laboratorium musi w krótkim czasie dostarczać wiarygodnych wyników, o ile to możliwe przez

Bardziej szczegółowo

LECZENIE AKTYWNEJ POSTACI ZIARNINIAKOWATOŚCI Z ZAPALENIEM NACZYŃ (GPA) LUB MIKROSKOPOWEGO ZAPALENIA NACZYŃ (MPA) (ICD-10 M31.3, M 31.

LECZENIE AKTYWNEJ POSTACI ZIARNINIAKOWATOŚCI Z ZAPALENIEM NACZYŃ (GPA) LUB MIKROSKOPOWEGO ZAPALENIA NACZYŃ (MPA) (ICD-10 M31.3, M 31. Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia 764 Poz. 86 Załącznik B.75. LECZENIE AKTYWNEJ POSTACI ZIARNINIAKOWATOŚCI Z ZAPALENIEM NACZYŃ (GPA) LUB MIKROSKOPOWEGO ZAPALENIA NACZYŃ (MPA) (ICD-10 M31.3, M 31.8) ŚWIADCZENIOBIORCY

Bardziej szczegółowo

Wykłady z anatomii dla studentów pielęgniarstwa i ratownictwa medycznego

Wykłady z anatomii dla studentów pielęgniarstwa i ratownictwa medycznego Wykłady z anatomii dla studentów pielęgniarstwa i ratownictwa medycznego Krew jest płynną tkanką łączną, krążącą ciągle w ustroju, umożliwiającą stałą komunikację pomiędzy odległymi od siebie tkankami.

Bardziej szczegółowo

Rekomendacje diagnostyczne inwazyjnych zakażeń bakteryjnych nabytych poza szpitalem M. Kadłubowski, A. Skoczyńska, W. Hryniewicz, KOROUN, NIL, 2009

Rekomendacje diagnostyczne inwazyjnych zakażeń bakteryjnych nabytych poza szpitalem M. Kadłubowski, A. Skoczyńska, W. Hryniewicz, KOROUN, NIL, 2009 Opracowanie: Marcin Kadłubowski, Anna Skoczyńska, Waleria Hryniewicz Krajowy Ośrodek Referencyjny ds. Diagnostyki Bakteryjnych Zakażeń Ośrodkowego Układu Nerwowego (KOROUN) Zakład Epidemiologii i Mikrobiologii

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 448

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 448 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 448 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 12, Data wydania: 29 września 2014 r. Nazwa i adres AB 448 WOJEWÓDZKA

Bardziej szczegółowo

2. Praktyczne aspekty komunikacji: pielęgniarka pacjent Józef Skrzypczak Pytania sprawdzające Piśmiennictwo... 35

2. Praktyczne aspekty komunikacji: pielęgniarka pacjent Józef Skrzypczak Pytania sprawdzające Piśmiennictwo... 35 SPIS TREŚCI CZĘŚĆ I Zagadnienia ogólne... 15 1. Reakcje pacjenta wynikające z hospitalizacji Bogusław Stelcer... 17 1.1. Pacjent w szpitalu... 17 1.2. Specyfika leczenia szpitalnego... 21 1.3. Stres szpitalny

Bardziej szczegółowo

SZCZEPIENIA OCHRONNE U DOROSŁYCH lek. Kamil Chudziński Klinika Anestezjologii i Intensywnej Terapii CSK MSW w Warszawie 10.11.2015 Szczepionki Zabite lub żywe, ale odzjadliwione drobnoustroje/toksyny +

Bardziej szczegółowo

HYDROXYCARBAMIDUM. Załącznik C.29. NAZWA SUBSTANCJI CZYNNEJ ORAZ, JEŻELI DOTYCZY- DROGA PODANIA. Lp.

HYDROXYCARBAMIDUM. Załącznik C.29. NAZWA SUBSTANCJI CZYNNEJ ORAZ, JEŻELI DOTYCZY- DROGA PODANIA. Lp. Załącznik C.29. HYDROXYCARBAMIDUM Lp. 1 HYDROXYCARBAMIDUM C71 NOWOTWÓR ZŁOŚLIWY MÓZGU 2 HYDROXYCARBAMIDUM C71.0 MÓZG Z WYJĄTKIEM PŁATÓW I KOMÓR 3 HYDROXYCARBAMIDUM C71.1 PŁAT CZOŁOWY 4 HYDROXYCARBAMIDUM

Bardziej szczegółowo

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla użytkownika. Flexbumin 200 g/l, roztwór do infuzji Albumina ludzka

Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla użytkownika. Flexbumin 200 g/l, roztwór do infuzji Albumina ludzka Ulotka dołączona do opakowania: informacja dla użytkownika Flexbumin 200 g/l, roztwór do infuzji Albumina ludzka Należy uważnie zapoznać się z treścią ulotki przed zastosowaniem leku, ponieważ zawiera

Bardziej szczegółowo

Numer wpisu do rejestru zakładów opieki zdrowotnej.. Cena jednostkowa za 1 badanie

Numer wpisu do rejestru zakładów opieki zdrowotnej.. Cena jednostkowa za 1 badanie Załącznik nr 2. Formularz ofertowo cenowy. Nazwa Wykonawcy: Adres Tel. faks.. Nr konta NIP. Regon. Numer wpisu do rejestru zakładów opieki zdrowotnej.. Pakiet nr 1 (pakiet analityczny) Lp. Rodzaj badania

Bardziej szczegółowo

ZAKŁAD DIAGNOSTYKI LABORATORYJNEJ. Lokalizacja Zakładu Diagnostyki Laboratoryjnej: Budynek Główny C, wejście od ul.

ZAKŁAD DIAGNOSTYKI LABORATORYJNEJ. Lokalizacja Zakładu Diagnostyki Laboratoryjnej: Budynek Główny C, wejście od ul. ZAKŁAD DIAGNOSTYKI LABORATORYJNEJ Lokalizacja Zakładu Diagnostyki Laboratoryjnej: Budynek Główny C, wejście od ul. Wazów, piętro II Zakład Diagnostyki Laboratoryjnej wykonuje badania na potrzeby Oddziałów

Bardziej szczegółowo

Przemysław Pyda. Przeszczepianie trzustki

Przemysław Pyda. Przeszczepianie trzustki Przemysław Pyda Przeszczepianie trzustki Przeszczepianie trzustki na świecie Wskazania i rodzaj przeszczepu (I) Cukrzyca powikłana nefropatią; podwójny przeszczep nerka trzustka jednoczasowo z nerką SPK

Bardziej szczegółowo

Jeśli wyniki tego samego badania przeprowadzone dwoma różnymi metodami nie różnią się od siebie

Jeśli wyniki tego samego badania przeprowadzone dwoma różnymi metodami nie różnią się od siebie lek.wet. Agnieszka Dereczeniuk Badania laboratoryjne w hodowli Łódź 24.03.2012 Po co badać? Badania przesiewowe Badania profilaktyczne Badania obowiązkowe dla danej rasy Badania okresowe Badania diagnostyczne

Bardziej szczegółowo

ZOSTAŃ DAWCĄ SZPIKU KOSTNEGO! Wygraj dla kogoś ŻYCIE!

ZOSTAŃ DAWCĄ SZPIKU KOSTNEGO! Wygraj dla kogoś ŻYCIE! ZOSTAŃ DAWCĄ SZPIKU KOSTNEGO! Wygraj dla kogoś ŻYCIE! Ty też możesz podarować komuś szansę na nowe życie! Dzieląc się cząstką siebie możemy dokonać wielkich czynów możemy pomóc wygrać komuś życie! Co godzinę

Bardziej szczegółowo

Human Albumin 50 g/l Baxter jest roztworem zawierającym 50 g/l białka całkowitego, z którego co najmniej 95% stanowi albumina ludzka.

Human Albumin 50 g/l Baxter jest roztworem zawierającym 50 g/l białka całkowitego, z którego co najmniej 95% stanowi albumina ludzka. 1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO HUMAN ALBUMIN 50 g/l BAXTER, roztwór do infuzji 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY Human Albumin 50 g/l Baxter jest roztworem zawierającym 50 g/l białka całkowitego, z którego

Bardziej szczegółowo

Program Profilaktyki Zdrowotnej

Program Profilaktyki Zdrowotnej Załącznik Nr 1 do Uchwały Nr IX/56/2011 Program Profilaktyki Zdrowotnej Realizowany w roku 2011 pod nazwą Badania wad postawy wśród dzieci klas pierwszych szkół podstawowych miasta Tczewa w ramach programu

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWE WSKAZANIA I PRZECIWWSKAZANIA DO REHABILITACJI UZDROWISKOWEJ W POSZCZEGÓLNYCH RODZAJACH ZAKŁADÓW LECZNICTWA UZDROWISKOWEGO

SZCZEGÓŁOWE WSKAZANIA I PRZECIWWSKAZANIA DO REHABILITACJI UZDROWISKOWEJ W POSZCZEGÓLNYCH RODZAJACH ZAKŁADÓW LECZNICTWA UZDROWISKOWEGO Załącznik nr 2 SZCZEGÓŁOWE WSKAZANIA I PRZECIWWSKAZANIA DO REHABILITACJI UZDROWISKOWEJ W POSZCZEGÓLNYCH RODZAJACH ZAKŁADÓW LECZNICTWA UZDROWISKOWEGO I. Choroby ortopedyczno-urazowe a) S12 następstwa złamań

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO

CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO Flexbumin 200 g/l, roztwór do infuzji 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY Flexbumin 200 g/l jest to roztwór zawierający 200 g/l (20%) całkowitego

Bardziej szczegółowo

INFORMACJE ZAMIESZCZANE NA OPAKOWANIACH BEZPOŚREDNICH

INFORMACJE ZAMIESZCZANE NA OPAKOWANIACH BEZPOŚREDNICH WOREK 10 KG 1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO CIECHOCIŃSKI SZLAM LECZNICZY proszek do sporządzania roztworu na skórę produkt złożony 2. ZAWARTOŚĆ SUBSTANCJI CZYNNYCH Co zawiera Ciechociński szlam leczniczy

Bardziej szczegółowo

Pobieranie, transport i przechowywanie materiału biologicznego do badań mikrobiologicznych

Pobieranie, transport i przechowywanie materiału biologicznego do badań mikrobiologicznych Pobieranie, transport i przechowywanie materiału biologicznego do badań mikrobiologicznych Instrukcje ogólne Wszystkie materiały diagnostyczne powinny być pobrane przed podaniem choremu antybiotyków lub

Bardziej szczegółowo

10 FAKTÓW NA TEMAT CUKRZYCY

10 FAKTÓW NA TEMAT CUKRZYCY 10 FAKTÓW NA TEMAT CUKRZYCY FAKT 1. Około 347 mln ludzi na świecie choruje na cukrzycę. Istnieje rosnąca globalna epidemia cukrzycy, u której podłoża leży szybki przyrost przypadków nadwagi i otyłości

Bardziej szczegółowo

TEMATYKA WYKŁADÓW Z PATOLOGII FIZJOTERAPIA

TEMATYKA WYKŁADÓW Z PATOLOGII FIZJOTERAPIA TEMATYKA WYKŁADÓW Z PATOLOGII FIZJOTERAPIA 2017-2018 Prof. dr hab. med. Jolanta Jaworek Środa 14.00-16.30 WYKŁAD NR 1-25.X.2017 1. Niewydolność krążenia pochodzenia sercowego: definicja, epidemiologia,

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 3 Szczegółowa oferta cenowa Lista badań

Załącznik nr 3 Szczegółowa oferta cenowa Lista badań Lista wymaganych przez zamawiającego badań laboratoryjnych ( badania analityczne, hematologiczne, koagulologiczne, biochemiczne, serologiczne, epidemiologiczne, mikrobiologiczne wykonywane w Medycznym

Bardziej szczegółowo

DIAGNOSTYKA LABORATORYJNA CHORÓB NOWOTWOROWYCH

DIAGNOSTYKA LABORATORYJNA CHORÓB NOWOTWOROWYCH PRZYKŁADOWA PULA PYTAŃ DIAGNOSTYKA LABORATORYJNA CHORÓB NOWOTWOROWYCH Markery nowotworowe nie są powszechnie stosowane w badaniu przesiewowym ludności ze względów finansowych mimo potwierdzonego wpływu

Bardziej szczegółowo

2. Etiopatogeneza astmy... 14 2.1. Układ oddechowy... 14 2.2. Układ krążenia... 16

2. Etiopatogeneza astmy... 14 2.1. Układ oddechowy... 14 2.2. Układ krążenia... 16 INTENSYWNA TERAPIA STANU ASTMATYCZNEGO 1. Definicja... 13 2. Etiopatogeneza astmy... 14 2.1. Układ oddechowy... 14 2.2. Układ krążenia... 16 3. Obraz kliniczny... 17 3.1. Rozpoznanie... 17 3.2. Diagnostyka

Bardziej szczegółowo

WYKORZYSTANIE DYSPERSJI ROZMIARÓW MIKRO-OBIEKTÓW ZAWIESZONYCH W PŁYNIE MÓZGOWO-RDZENIOWYM DO JEGO OCENY

WYKORZYSTANIE DYSPERSJI ROZMIARÓW MIKRO-OBIEKTÓW ZAWIESZONYCH W PŁYNIE MÓZGOWO-RDZENIOWYM DO JEGO OCENY UNIWERSYTET MEDYCZNY IM. KAROLA MARCINKOWSKIEGO W POZNANIU Wydział Lekarski II mgr Waldemar Staroń WYKORZYSTANIE DYSPERSJI ROZMIARÓW MIKRO-OBIEKTÓW ZAWIESZONYCH W PŁYNIE MÓZGOWO-RDZENIOWYM DO JEGO OCENY

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI CZĘŚĆ I WPROWADZENIE DO NEUROLOGII... 13

SPIS TREŚCI CZĘŚĆ I WPROWADZENIE DO NEUROLOGII... 13 Spis treści 7 SPIS TREŚCI CZĘŚĆ I WPROWADZENIE DO NEUROLOGII............... 13 ROZDZIAŁ 1 Anatomia czynnościowa ośrodkowego układu nerwowego Janusz Moryś.... 15 Układ ruchu......................................

Bardziej szczegółowo

Imię i nazwisko Pacjenta:..PESEL/Data urodzenia:... FORMULARZ ZGODY. Imię i nazwisko Pacjenta:... Imię i nazwisko przedstawiciela ustawowego:...

Imię i nazwisko Pacjenta:..PESEL/Data urodzenia:... FORMULARZ ZGODY. Imię i nazwisko Pacjenta:... Imię i nazwisko przedstawiciela ustawowego:... FORMULARZ ZGODY I Informacje o osobach uprawnionych do wyrażenia zgody Imię i nazwisko Pacjenta:... Imię i nazwisko przedstawiciela ustawowego:... PESEL/Data urodzenia Pacjenta:... II Nazwa procedury medycznej

Bardziej szczegółowo

Spis Treści. Przedmowa... 11

Spis Treści. Przedmowa... 11 Spis Treści Przedmowa................................................ 11 Rozdział 1 Wybrane zagadnienia z anatomii i fizjologii jamy ustnej Maria Anna Nowakowska.................................. 13 1.1.

Bardziej szczegółowo

FIZJOTERAPII NEURO OGICZ

FIZJOTERAPII NEURO OGICZ FIZJOTERAPII NEURO OGICZ K M i l l J l EDWAI TSGHiitCO TERAPEUTYCZNE W FIZJOTERAPII NEUROLOGICZNEJ SUZANNE TBNIC MARTIN MARY KESSLER Redakcja wydania I polskiego Edward Sauiicz E L S E V IE R URBAN&PARTNER

Bardziej szczegółowo

Zajęcia dydaktyczne mają formę: ü wykładów 15 h dydaktycznych; ü seminarium 15 h dydaktycznych. Forma zaliczenia przedmiotu: zaliczenie bez oceny.

Zajęcia dydaktyczne mają formę: ü wykładów 15 h dydaktycznych; ü seminarium 15 h dydaktycznych. Forma zaliczenia przedmiotu: zaliczenie bez oceny. REGULAMIN ZAJĘĆ TERŚCI Z NEUROLOGII DZIECIĘCEJ DLA STUDENTÓW II ROKU STUDIÓW NIESTACJONARNYCH DRUGIEGO STOPNIA, KIERUENK PIELĘGNIARSTWO, NA ROK AKADEMICKI 2014-2015. Zajęcia dydaktyczne mają formę: ü wykładów

Bardziej szczegółowo

Badania pracowniane w chorobach nerek u dzieci. Klinika Kardiologii i Nefrologii Dziecięcej I Katedra Pediatrii Akademia Medyczna w Poznaniu

Badania pracowniane w chorobach nerek u dzieci. Klinika Kardiologii i Nefrologii Dziecięcej I Katedra Pediatrii Akademia Medyczna w Poznaniu Badania pracowniane w chorobach nerek u dzieci Klinika Kardiologii i Nefrologii Dziecięcej I Katedra Pediatrii Akademia Medyczna w Poznaniu Badanie ogólne moczu Barwa Przejrzystość Odczyn Ciężar właściwy

Bardziej szczegółowo

Pilotażowy Program Profilaktyki Zakażeń HCV

Pilotażowy Program Profilaktyki Zakażeń HCV Pilotażowy Program Profilaktyki Zakażeń HCV HCV zidentyfikowany w 1989 roku należy do rodziny Flaviviridae zawiera jednoniciowy RNA koduje białka strukturalne i niestrukturalne (co najmniej 10) ma 6 podstawowych

Bardziej szczegółowo

Instytut Sportu. Biochemiczne wskaźniki przetrenowania. Zakład Biochemii. mgr Konrad Witek

Instytut Sportu. Biochemiczne wskaźniki przetrenowania. Zakład Biochemii. mgr Konrad Witek Instytut Sportu Zakład Biochemii Biochemiczne wskaźniki przetrenowania Przetrenowanie (overtraining)- długotrwałe pogorszenie się dyspozycji sportowej zawodnika, na skutek kumulowania się skutków stosowania

Bardziej szczegółowo