Waloryzowany kredyt hipoteczny

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Waloryzowany kredyt hipoteczny"

Transkrypt

1 Ryszard Styczyński Waloryzowany kredyt hipoteczny (wersja robocza #3) Warszawa 2015

2 Wszelkie kopiowanie, zarówno w ramach użytku prywatnego jak i profesjonalnego, dozwolone." Autor nie ponosi odpowiedzialności za ewentualne skutki prawne, straty ani zyski powstałe w wyniku zastosowania informacji zawartych w niniejszym opracowaniu."

3 Dla wszystkich łaknących prawdy

4

5 There is no subtler, no surer means of overturning the existing basis of society than to debauch the currency. The process engage all the hidden forces of economic law on the side of destruction, and does it in a manner which not one man in a million is able to diagnose. Grosz to pieniądz, pieniądz to forsa, forsa to grunt, grunt to ziemia, ziemia to matka, matka to anioł, John Maynard Keynes anioł to stróż, stróż to dozorca, dozorca to gospodarz Tytus de Zoo Kredyt hipoteczny denominowany w pieniądzu polskim indeksowany do, określonej przez kredytodawcę, pary wartości pieniądza szwajcarskiego przy pomocy podwójnej klauzuli waloryzacyjnej Polski System Bankowy

6

7 SPIS RZECZY WSTĘP... 1 KREDYT DENOMINOWANY... 3 KREDYT INDEKSOWANY KREDYT WALORYZOWANY KLASYFIKACJA KREDYTÓW WADY PRAWNE WALORYZACJI... 31

8

9 WSTĘP Akcja kredytowa przeprowadzona w Polsce 10 lat temu była i jest operacją wielowymiarową. Obok inżynierii finansowej i wyśmienitego marketingu, przeprowadzono i w dalszym ciągu przeprowadza się sprawną kampanię dezinformacyjną. Następne pokolenia będą analizować różne aspekty tej operacji. Naszym obowiązkiem jest starać się zrozumieć i udokumentować to co się wydarzyło. Zawodowo jestem inżynierem systemowym. Moją codziennością jest analizowanie i korygowanie pracy skomplikowanych systemów informatycznych. Natura mojej pracy wymaga szybkiego rozpoznania sytuacji oraz sprawnego podejmowania decyzji. Pojawiając się w nowym obszarze, zadaję podstawowe, często fundamentalne, pytania. Jedno z pierwszych zadań to odnajdywanie znaczenia terminów używanych w danym obszarze. Tak też postąpiłem w przypadku kredytów i ku mojemu wielkiemu zdziwieniu odkryłem, że jest to obszar zaniedbany. Niniejsze opracowanie ma na celu przywrócenia prawdziwego znaczenia słów, odnajdując ich miejsce je w kontekście językowym, finansowym i prawnym. W kręgu analizy znajdują się następujące terminy określające kredyt: denominowany, indeksowany, waloryzowany. Przygotowując materiał odwoływałem się do źródeł podstawowych: słowników, materiałów eksperckich oraz przepisów prawa. Ponieważ w dziedzinie finansów kopiujemy świat anglosaski korzystałem, korzystałem także z materiałów anglojęzycznych, bez czego, mógłbym nie dać rady dotrzeć do źródła znaczeniowego niektórych terminów. Ryszard Styczyński kwiecień * 1 -

10 - * 2 -

11 KREDYT DENOMINOWANY Kredyt denominowany jest najbardziej poszkodowanym językowo terminem finansowym. Ilość ran które zadano temu określeniu jest przerażająca. Według nomenklatury finansowej oraz właściwego pochodzenia słowa, denominacja to wyrażenie czegoś w danej jednostce; mówi o tym zarówno słownik języka polskiego jak i angielskiego. Słownik PWN definiuje denominację jako: denominacja 1. «wymiana pieniędzy związana ze zmianą nazwy lub z obniżeniem nominału» 2. «nazwanie czegoś lub kogoś inną nazwą» 3. «w Europie Zachodniej: grupa religijna, która oddzieliła się od macierzystej organizacji religijnej; w USA: każda grupa wyznaniowa» Definicja słownika PWN w pierwszej kolejności wymienia denominację jako wymianę pieniędzy, która to definicja jest stosunkowo młoda, związana ze zmianą wartości złotówki, gdy zmniejszono ilość zer na banknotach NBP - dzieląc ich nominał przez Ktoś nazwał to wtedy denominacją. To pojmowanie wywarło tak silne brzemię, że do tej pory wielu ludzi używa słowa denominacja w znaczeniu zmiany wartości. Dodatkowo jest to wzmocnione przez przedrostek de-, sugerujący że coś zmieniamy. Nic bardziej błędnego. Niestety przyczyną takiego stanu rzeczy jest zawładnięcie dziedziny finansowej w dużej mierze przez akwizytorów i różnej maści doradców ; zwykle dyletantów, generalnie kadrę niewykształconą lub wykształconą niedbale. Google ponownie pokazuje ciekawe wyniki, tym razem dla denominowany do znajduje: comperia, wikipedia, domiporta, finanse osobiste, internauta - wszyscy używają języka potocznego, niestety dokładając się do zaciemnienia sytuacji i psucia języka polskiego. Prawidłowe znaczenie słowa to druga definicja PWN: nazwanie czegoś lub kogoś inną nazwą. Słowo "denominowany" jest używane prawidłowo w raportach finansowych; np. w raportach rocznych banków mówi się o kredytach denominowanych w PLN. Oficjalne pismo Rządu RP do EU pisze o - * 3 -

12 kredytach denominowanych w CHF. Oświadczenie o świadomości ryzyka przedstawiane do podpisu klientowi przez bank, także mówi o kredycie denominowanych w walucie obcej. Prawidłowa forma to denominowany w, czyli wyrażony w jakiejś jednostce. I tylko taka forma jest prawidłowa, inne użycia słowa jest błędem. Zachęcam do ćwiczenia z użyciem google. Szukanie słowa denominowany na stronach nbp.pl, stosując komendę: >>denominowany site:nbp.pl<<. Wynik podaje profesjonalne i jedyne prawidłowe odpowiedzi. Czy na stronie NBP znajdziemy zlepek słów denominowany do? Nie. Specjaliści NBP czegoś takiego nie znają. Słownik American English (New Oxford American Dictionary) definiuje denominację jako: denominate verb 1. (be denominated) (of sums of money) be expressed in a specified monetary unit: the borrowings were denominated in U.S. dollars. 2. [with obj. and complement] formal call; name: the whole train was denominated a bull-outfit. ORIGIN late Middle English (in the sense give a name to ): from Latin denominat- named, from the verb denominare, from de- away, formally + nominare to name (from nomen, nomin- name ). Sense 1 dates from the mid 20th cent. Finansowa literatura anglojęzyczna używa "denominated" w sposób jak najbardziej naturalny np. "debt denominated in foreign currency". Proszę zauważyć, że jedyna prawidłowa forma to "denominated in - dlatego polski odpowiednik to "denominowany w". W ramach ćwiczeń z językiem angielskim najłatwiej jest odnaleźć raporty roczne polskich banków - są one publikowane w języku polskim i angielskim. Z założenia muszą spełniać standardy językowe przyjęte w świecie. Skutkiem błędów językowych jest także ogrom nieprawidłowości w orzecznictwie sądowym. Ostatnie, dosyć istotne orzeczenie Sądu Najwyższego (IV CSK 362/14) jest błędne leksykalnie. Sąd z niewiadomych przyczyn używa niedopuszczalnego technicznie i znaczeniowo określenia: w świetle postanowień umowy był jednak kredytem denominowanym na franki - * 4 -

13 szwajcarskie (CHF). Dlaczego, dlaczego, dlaczego światli ludzie popełniają takie niedbałości językowe? Dodatkowo ten sam Sąd Najwyższy w tej samej sprawie, użył nieprawidłowo od strony technicznej określenia denominowany, ponieważ kredyt był wyrażony w pieniądzu polskim, co Sąd sam opisuje. Tego typu błędy są kluczowe i mogą zmieniać skutki prawne umów. Dosyć ciekawym jest, że prawo klasyczne nie definiuje znaczenia słowa denominowany. Prawem klasycznym pozwolę sobie nazwać roboczo prawo sprzed 2009 roku. Po tym czasie, działania korygujące przepisy spowodowały uwiecznienie niedbalstwa Polaków w przepisach prawnych. Niestety. Jest to wielki wstyd dla ustawodawcy, ale i dla nas wszystkich. Zadajmy pytanie dlaczego klasyczne prawo nie definiuje słowa denominowany? Ponieważ jest to słowo o ogólnie przyjętym znaczeniu, zdefiniowane w słownikach., a kodeks prawa to nie słownik. Kodeks prawa, przy pomocy słów, porządkuje stosunki społeczne nie zajmując się ładem leksykalnym; z podobnego powodu przepisy prawa nie definiują podziału słów na sylaby a także prawo nie określa zasad matematyki. Akcja kredytowa doprowadziła do sytuacji kuriozalnej, w której prawo zaczęło precyzować sprawy podstawowe, także gwałcąc terminologię naturalną, poprzez przeinaczanie znaczenia słów. Jest to wynik nieodpowiedzialnych przepychanek pomiędzy urzędnikami państwa polskiego i systemem bankowym w ostatnim dziesięcioleciu. Ostatnio jeden z prezesów banków określił ten okres mianem problemów wieku dziecięcego polskiego systemu bankowego. Niezłe mi dzieci - raczej najzwyklejsze hultaje. * * * - * 5 -

14 Przed rokiem 2008, prawo dewizowe oraz prawo bankowe pozwalało na zawieranie umów cywilno-prawnych denominowanych w walucie obcej. Prawo Dewizowe (z dnia 27 lipca 2002 r.) stanowi że: Art W rozumieniu ustawy: 18) obrotem wartościami dewizowymi w kraju jest zawarcie umowy lub dokonanie innej czynności prawnej powodującej lub mogącej powodować dokonywanie w kraju między rezydentami lub między nierezydentami rozliczeń w walutach obcych albo przeniesienie w kraju między rezydentami lub między nierezydentami własności wartości dewizowych, a także wykonywanie takich umów lub czynności; Prawo Bankowe (Dz.U Nr 140 poz. 939) ponadto mówiło że: Art Umowa kredytu powinna być zawarta na piśmie i określać w szczególności: 1) strony umowy; 2) kwotę i walutę kredytu 3) cel, na który kredyt został udzielony 4) zasady i termin spłaty kredytu 5) wysokość oprocentowania kredytu i warunki jego zmiany;; 6) sposób zabezpieczenia spłaty kredytu 7) zakres uprawnień banku związanych z kontrolą wykorzystania i spłaty kredytu 8) terminy i sposób postawienia do dyspozycji kredytobiorcy środków pieniężnych 9) wysokość prowizji, jeżeli umowa ją przewiduje 10) warunki dokonywania zmian i rozwiązania umowy Proszę zauważyć że Art. 69 definiuje kwotę i walutę kredytu, czyli kredyt mógł i może być określony w dowolnej walucie. Reszta punktów także jest jasna. Prawo podatkowe określa, że raportowanie umów w pieniądzu nie - * 6 -

15 polskim musi być oparte o kursy średnie danej waluty ogłaszane przez Narodowy Bank Polski. Konstrukcja zasadniczo prosta. Spotkałem się z opiniami że przepisy prawa pozwalały na obrót dewizowy, ale było to zadanie prawnie skomplikowane. Argument taki jest jednak bardzo wątły, intelektualnie rachityczny - banki to instytucje które radzą sobie z aspektami prawnymi, także w sytuacjach skomplikowanych, i niekoniecznie muszą uciekać się do obchodzenia prawa. Dla kredytu denominowanego, umowa określająca kwotę i walutę kredytu jako: (1) PLN to umowa denominowana w PLN, natomiast jako (2) CHF oznacza umowę denominowaną w CHF. Nic więcej. To takie proste. Tyle teoria. A praktyka? Ta sprowadza się, jak wiele spraw w naszym życiu, do interpretacji podatkowej. Banjamin Franklin powiedział, że "Na tym świecie pewne są tylko śmierć i podatki" - więc się tego trzymajmy. Prawo podatkowe od osób fizycznych mówi że waluty obce muszą być przeliczane według kursów średnich ogłaszanych przez Narodowy Bank Polski (Dz.U. Nr 14, poz. 176, Art.22 ust.1). Raportowanie oparte o kursy średnie NBP jest wymieniane w wielu miejscach przepisów prawa oraz raportowaniu finansowym. Jest niezwykle interesujące że ten sam bank, który do rozliczeń z klientem stosuje własne tabele, rozliczenia z państwem i akcjonariuszami opiera na kursach średnich NBP. Bazując na tej zasadzie Izba Skarbowa w roku 2005 (PB I/4117/i/5/MI/05) określa że kredyt denominowany nie stosujący kursów NBP nie jest kredytem w walucie obcej (dewizowym). Analizowany przez izbę, kredyt został zaciągnięty w 2001 roku, czyli możemy przyjąć że ponad 5 lat przed akcją kredytową, banki z powodzeniem stosowały zapisy omijające prawo. Dlaczego tak się działo? Dlaczego zamiast wpływać na zmiany prawa w obszarach, które tego wymagały, zdecydowano się na trwanie w błędzie z docelowym wynaturzeniem przepisów prawnych. Konserwatywni prawnicy muszą bardzo cierpieć. Czytając, jako amator, kodeks cywilny z 1964 roku, dostrzegam jasność zdań, ich logiczność i spójność. Zmiany wprowadzane w ostatnim dziesięcioleciu to antyteza klasycznych przepisów. - * 7 -

16 Domykając wątek przepisów podatkowych pozostańmy z rozumieniem, że prawidłowy kredyt denominowany to taki który określony jest w walucie obcej od początku do końca. Nie ma w nim słowa o złotówkach. Kredytobiorca otrzymuje w takim przypadku walutę obcą i spłaca raty kapitałowo-odsetkowe w ten sam sposób. Jest jednak pewien problem związany z tego typu kredytem - bank musi posiadać fizyczne środki dewizowe aby dokonać przelewu, lub wypłacić kredyt w gotówce. Banki nie posiadały wystarczających depozytów w walutach obcych aby przeprowadzić akcję kredytową na dużą skalę. Jest to widoczne w raportach rocznych. Polecam wgląd w raporty BRE Bank z lat Zastosowanie własnych tabel banku powoduje automatyczne przełączenie klasycznej umowy kredytowej w tryb denominowania w PLN z zastosowaniem tak zwanej klauzuli waloryzacyjnej dopuszczanej przez kodeks cywilny. Wynikiem takiej operacji jest przede wszystkim możliwość finansowania kredytów z depozytów złotówkowych. Z drugiej strony, jest to także zmiana natury prawnej umowy o kredyt np. uniemożliwienie podatnikowi rozliczenia zysku/straty wynikającej z różnic kursowych. Ten punkt jest niezwykle istotny. Skoro podatnik nie może rozliczyć różnic kursowych, czyli nadzwyczajnych strat i zysków wynikających ze zmian wartości innego niż pieniądz miernika wartości to znaczy że bank także nie płaci tego powodu podatków. Co się stało po 2009 roku? Prawo Bankowe zostaje znowelizowane (Dz.U nr 165 poz. 984), a jego Art.69 zostaje poszerzony o: Art a) w przypadku umowy o kredyt denominowany lub indeksowany do waluty innej niż waluta polska, szczegółowe zasady określania sposobów i terminów ustalania kursu wymiany walut, na podstawie którego w szczególności wyliczana jest kwota kredytu, jego transz i rat kapitałowo-odsetkowych oraz zasad przeliczania na walutę wypłaty albo spłaty kredytu - * 8 -

17 Ustęp przerażający w swoim zagmatwaniu i niezręczności. Pojawiają się w nim, obok siebie określenia denominowany oraz indeksowany do waluty innej niż waluta polska. Niektórzy odczytują to zdanie jako dowód że denominacja i indeksacja to synonimy. Nic bardziej błędnego. Rzeczownikiem jest kredyt, denominowany to pierwszy przymiotnik w zdaniu, a indeksowany do drugi. Bardzo smutne jest odejście od zasady używania średniego kursu NBP. Interesujące jest także użycie słowa waluta zarówno do pieniądza polskiego jak i zagranicznego, ponownie kodeks cywilny zwykł używać określenia pieniądz a nie waluta. Tego typu niespójne zmiany powodują psucie prawa. Dodatkowo nie jestem pewien czy można coś indeksować do waluty a nie do wartości waluty. Pojawia się także pytanie jak to się ma do innego niż pieniądz miernika wartości z Art ? Posłużmy się słownikiem PWN. waluta 1. «jednostka monetarna będąca podstawą systemu pieniężnego w danym kraju» 2. «typ systemu pieniężnego zależny od tego, jakie środki pieniężne są w obiegu» 3. «banknoty i monety zagraniczne» 4. pot. «pieniądze, gotówka» Pojawia się problem dlaczego ustawodawca ograniczył indeksację kredytów tylko do (wartości) waluty? Nie można indeksować kredytów do innych wskaźników? Na przykład do wskaźnika cen nieruchomości w danym mieście, lub wartości wskaźnika WIG dla spółek budowlanych, albo średniej wysokości sosny w polskich lasach? Obnaża to, że wprowadzenie przepisu dotyczy tylko uprawomocnienia prawnego Frankenstein ów pozszywanych przez speców od konsultingu finansowego. Proszę zauważyć że zmiany nie wprowadzają do prawa bankowego określenia waloryzowany, pozostawiając je w domenie kompletnego wynaturzenia, które nie jest warte jakiegokolwiek wspomnienia. - przeminie, rozpuści się tak jak ptasie odchody w czasie deszczu. Jedynym wyjątkiem jest prawo podatkowe, które niestety to musi mieć bliższy i bardziej jednoznaczny kontakt z rzeczywistością. ~ ~ ~ - * 9 -

18 - * 10 -

19 indeksacja indeksacja KREDYT INDEKSOWANY Zajrzyjmy do słownika PWN jakie znaczenie ukrywa się w słowie «stałe zwiększanie płac i świadczeń socjalnych odpowiednio do wzrostu cen» Nie dowiedzieliśmy się zbyt wiele. Definicja potoczna, aczkolwiek informująca o związaniu jednego parametru do innego. Słownik American English (New Oxford American Dictionary) definiuje indeksację jako: index Natomiast słownik Oxford Advanced Lerner s Dictionary mówi że: index 1. Link the value of (prices, wages, or other payments) automatically to the value of a price index something (to something) to link wages, etc. to the level of prices of food, clothing, etc. so that they both increase at the same rate Słowniki angielskie informują o powiązaniu wartości płatniczych do poziomu inflacji, tak aby ich zmian następowała w takim samym rytmie. Kredyt indeksowany jest kredytem denominowanym w pieniądzu polskim o wartości związanej do wybranego wskaźnika gospodarczego np. kursu waluty obcej. Indeksacja jest terminem finansowym, oznaczającym związanie wartości jednego instrumentu z wartością innego. Raport UOKiK podaje następującą definicję: Kredyt indeksowany w stosunku do waluty obcej jest de facto rodzajem kredytu w złotych. Kwota takiego kredytu, wskazana w umowie, wyrażona jest w walucie polskiej. W dniu wypłaty kredytu lub jego transzy saldo zadłużenia przeliczane jest natomiast na walutę obcą i pozostaje w niej wyrażone przez cały okres kredytowania. Dalsze przeliczanie - * 11 -

20 dokonywane jest w odniesieniu do poszczególnych rat kredytu z waluty obcej na złotówki. Z tego względu takie kredyty spłacane są przeważnie w złotówkach. Od strony podatkowej kredyt indeksowany, stosuje "klauzulę waloryzacyjną, czyli jest synonimem kredytu waloryzowanego. Wyjaśnię skutki wkrótce. Od strony prawnej indeksacja kredytu jest operacją nieprawidłową. Indeksować można prawdopodobnie pożyczkę, ale nie kredyt, który posiada narzędzie zmiennej stopy procentowej. Ominięcie dostępnego w prawie mechanizmu, a użycie w to miejsce innego, bardziej odpowiadającego jednej ze stron, spełnia znamiona omijania prawa. ~ ~ ~ - * 12 -

21 KREDYT WALORYZOWANY Kredyt sam w sobie jest bytem skomplikowanym. Dla wielu z nas, ale także finansistów, zrozumienie zasad obliczania odsetek od kapitału jest zadaniem trudnym. Na tyle trudnym, że wzory umieszczane są w przepisach prawa a bank informuje aby użyć arkusza kalkulacyjnego w celu wyliczenia wartości zobowiązań w poszczególnych miesiącach. Dodanie klauzul waloryzacyjnych oraz nowomowy dodatkowo komplikuje umowę kredytową. Denominowanie kredytów w PLN przy jednoczesnej indeksacji do waluty obcej z zastosowaniem oprocentowania poniżej kosztu emisji PLN (WIBOR) jest także niepokojące. Bardzo niepokojące. Poruszę ten aspekt. Słownik PWN określa waloryzację jako: waloryzacja 1. «ustalenie wysokości istniejących świadczeń pieniężnych, np. emerytur, rent lub płac, w związku ze zmianą systemu pieniężnego lub jednostki monetarnej» 2. «przywrócenie czemuś, np. środowisku, wartości lub naturalnych walorów» Intuicja podpowiada że waloryzacja, jest narzędziem indeksacyjnym gwarantującym przywrócenie wartości zobowiązania, utraconej w wyniku inflacji. Czuję Déjà vu - Banjamin Franklin powiedział, że "Na tym świecie pewne są tylko śmierć i podatki" - więc się tego trzymajmy. Ciężko jest znaleźć orzecznictwo na temat waloryzacji innej niż rent i emerytur oraz zobowiązań mieszkaniowych. Wybrałem te drugie. Interpretacja indywidualna (IPPB1/ /11-2/JC) omawia kwestię neutralności podatkowej przychodu z powodu zwaloryzowania kaucji mieszkaniowej. Urząd podatkowy stwierdza że podatnik nie jest zobowiązany do zapłaty podatku. Dlaczego? Ponieważ waloryzacja jest neutralna - nie przynosi ani zysku ani straty - wyrównuje wartość zobowiązania niwelując efekt inflacyjny. Warto tutaj zwrócić uwagę na klauzulę waloryzacyjną kaucji użytą w omawianej umowie najmu: "zwrot kaucji następuje w kwocie odpowiadającej przyjętemu przy wpłaceniu procentowi wartości odtwarzanej lokalu, obowiązującej w dniu wypłaty". Jest niezwykle istotne że waloryzacja jest w umowie związana, uzależniona od - * 13 -

22 wartości mieszkania. Zapamiętajmy ten warunek. Jest on tak naturalny że właściwie nie został wyartykułowany w prawie pisanym. Bo i po co duplikować słownik języka polskiego? W samym słowniku znajdujemy prawdziwe znaczenie słowa na miejscu drugim; na pierwsze wdarło się znaczenie potoczne, uliczne, aczkolwiek bardzo istotne dla wielu z nas. Skąd się wzięła waloryzacja? Cóż to za zamysł za nią stoi? Aby zrozumieć waloryzację należy najpierw poznać zasadę nominalizmu, określoną w kodeksie cywilnym. Art Spełnieniem świadczenia pieniężnego następuje przez zapłatę sumy nominalnej, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Oznacza to że zobowiązanie według polskiego prawa realizowane są w nominalnej wartości pieniężnej określonej w umowie. Nominalnej, czyli odczytanej literalnie w formie liczebników; 100zł znaczy 100zł, 1.000zł to 1.000zł. Bez żadnych odstępstw interpretacyjnych. Przepis ten jest kluczowy. Proszę go zapamiętać. Kodeks cywilny w roku 1990 (Dz.U Nr 55 poz. 321), porządkując kodeks cywilny, pozostawia zasadę nominalizmu, rozszerzając ją o narzędzie waloryzujące zobowiązania. Art Jeżeli przedmiotem zobowiązania od chwili jego powstania jest suma pieniężna, spełnienie świadczenia następuje przez zapłatę sumy nominalnej, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. 2. Strony mogą zastrzec w umowie, że wysokość świadczenia pieniężnego zostanie ustalona według innego niż pieniądz miernika wartości. 3. W razie istotnej zmiany siły nabywczej pieniądza po powstaniu zobowiązania, sąd może po rozważeniu interesów stron, zgodnie z zasadami współżycia społecznego, zmienić wysokość lub sposób spełnienia świadczenia pieniężnego, chociażby były ustalone w orzeczeniu lub umowie. - * 14 -

23 Pamiętajmy że klauzula waloryzacyjna definiowana jest w zakresie umów cywilnych. Umowy kredytowe podlegają pod prawo cywilne, jednak ustawodawca wykazał pewną różnicę. Lata dziewięćdziesiąte, to okres walki z inflacją w Polsce. Zamysłem ustawodawcy było dodanie narzędzia prawnego niwelującego skutki utraty wartości przez pieniądz polski obarczony skutkami inflacji. To jest bardzo ważne, najważniejsze. Waloryzacja z definicji jest neutralna ekonomicznie - nie przynosi ani zysku ani straty, gwarantując utrzymanie wartości zobowiązania na stałym poziomie. Waloryzacja jest odejściem od literalnej zasady nominalizmu w kierunku utrzymania wartościach godziwej zobowiązania. Wartość godziwa to określenie z zakresu finansów, określające rzeczywistą wartość rynkową. Ustawodawca w tym samym roku (ustawa z dnia 28 lipca 1990) określa że waloryzacja sądowa (Art ) nie jest możliwa w przypadku kredytów bankowych. Art.13 Przepisy art. 12 ust. 2 ustawy oraz art Kodeksu cywilnego nie mają zastosowania do kredytów bankowych oraz kwot zdeponowanych na rachunkach bankowych, jak również do kredytów i pożyczek o charakterze socjalnym. Ustawodawca nie eliminuje jednoznacznie klauzuli waloryzacyjnej z umów kredytowych dając jednak do zrozumienia że tego typu umowy nie podlegają waloryzacji sądowej. Ukazuje to intencje ustawodawcy w zakresie zastępowania klauzuli waloryzacyjnej przy pomocy przepisów prawa bankowego. W roku 1989, wraz z wprowadzeniem zmiennego oprocentowania kredytów, banki uzyskały narzędzie do autonomicznej niwelacji skutków inflacji w ramach prawa bankowego. Prawo bankowe uszczegółowiło zachowanie banku - * 15 -

24 w obszarze reagowania na inflację, zastępując klauzulę waloryzacyjną z kodeksu cywilnego. Ominięcie punktów 2) oraz 5) Art.69 prawa bankowego może być rozpatrywane jako czynność prawa sprzeczna z ustawą, mającą na celu zastosowanie postanowień waloryzacyjnych kodeksu cywilnego, który był lukratywny dla kredytodawcy, dzięki neutralności podatkowej. Art Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna, chyba że właściwy przepis przewiduje inny skutek, w szczególności ten, iż na miejsce nieważnych postanowień czynności prawnej wchodzą odpowiednie przepisy ustawy. Zatrzymajmy się na chwilę nad Art , stanowiącym że wysokość świadczenia pieniężnego zostanie ustalona według innego niż pieniądz miernika wartości. Aby zrozumieć znaczenie tego zdania należy poznać znaczenie składających się nań słów. Początek jest prosty - zwykłe słowa bez interpunkcji. Rozumiemy że strony umowy cywilno-prawnej mogą wyznaczyć wartość zobowiązania wynikającego z umowy przy pomocy innego niż pieniądz miernika wartości. Odpowiedzmy na pytanie czym jest pieniądz według słownika PWN. Ten krok jest potrzebny do zrozumienia czym jest byt inny niż pieniądz, czyli nie pieniądz. pieniądz 1. «środek płatniczy przyjmowany w zamian za towary i usługi lub zwalniający od zobowiązań» 2. «moneta lub banknot obiegowy» To samo pytanie zadajmy pracownikom Uniwersytetu Warszawskiego - Wydział Ekonomii. Pomocny okazał się ponownie google: >>pieniądz definicja site:wne.uw.edu.pl<<, zwracający linki do wykładów z makroekonomii. Uznajmy że jest to autorytatywne źródło definiujące zagadnienia związane z pieniądzem. Pieniądz powszechnie akceptowany towar, za pomocą którego dokonujemy płatności za dostarczone dobra i usługi oraz wywiązujemy się z zobowiązań (spłacamy dług). - * 16 -

25 Funkcje pieniądza: 1. Środek wymiany 2. Miernik wartości 3. Środek płatności 4. Środek przechowywania wartości (tezauryzacji) Wyszukane materiały nie tylko podają definicję pieniądza, ale także stosują określenie miernik wartości. Dodam że (chociaż nie jest dla mnie jasne dlaczego) pieniądz w kodeksie cywilnym cywilny oznacza pieniądz polski, który w Polsce wypełnia powierzone mu zadania. Środek wymiany, środek płatności, środek przechowywania wartości to się zgadza - intuicyjnie rozumiemy te funkcje. W kontekście definicji, miernik wartości jest także zrozumiały. W przypadku zakupu mieszkań, ich wartość mierzona była określoną ilością pieniądza polskiego, na którą docelowo podpisaliśmy umowę kredytową. Wartość mieszkań wyznaczona była rynkowym popytem i podażą, a wyrażone miernikiem wartości - pieniądzem polskim. Ważne jest że wartość mieszkań była i jest denominowana Polsce w pieniądzu polskim. Jest to o tyle niebanalne że piśmiennictwo ekonomiczne opisuje gospodarki zdolaryzowane, w których wartość dóbr określa się nie pieniądzem narodowym, lecz walutą zewnętrzną np. dolarem amerykańskim. W Polsce wartość dóbr określamy zwyczajowo pieniądzem polskim. Kodeks cywilny wprowadzając klauzulę waloryzacyjną umożliwia wyrażenie zobowiązania przy pomocy innego niż pieniądz miernika wartości, gdzie wybrany miernik wyznacza wartość przedmiotu umowy. Klauzula waloryzacyjna ma za zadanie zagwarantować że zgodnie z zasadą wzajemności każda ze stron wywiąże się ze zobowiązania w sposób godziwy. By było to możliwe miernik wartości musi wyrażać możliwe dokładnie, i zapewne dokładniej niż pieniądz polski wartość zobowiązania. Miernik wartości nie może w sposób abstrakcyjny do przedmiotu umowy, modulując dowolnie wartość zobowiązania. Miernik wartości będący ceną waluty zagranicznej (w naszym przypadku przeważnie szwajcarskiej) nie ma - * 17 -

26 najmniejszego związku ani z gospodarką Polski, ani z rynkiem nieruchomości w Polsce. Po pierwsze, Szwajcaria jest w innej strefie ekonomicznej, będąc poza Unią Europejską. Po drugie Polska nie jest w strefie Euro. Po trzecie rynek nieruchomości w Polsce nigdy nie był wyceniany ani rozliczany w pieniądzu szwajcarskim. W świetle informacji na temat pieniądza oraz braku związku pomiędzy przedmiotem umowy a wybranym przez bank miernikiem wartości należy stwierdzić że umowa rażąco narusza kodeks cywilny w Art Jeden z prawników, zniechęcając nas do działania na łamach poczytnego dziennika, przywołał orzeczenie sądu (I SA/Gd 174/08) stosującego Art.65 2 do rozróżnienia typu kredytu, podkreślając że przedmiotem umowy była pożyczka pieniądza zagranicznego. Art W umowach należy raczej badać, jaki był zgodny zamiar stron i cel umowy, aniżeli opierać się na jej dosłownym brzmieniu. Jest to całkowicie błędna ocena. Abstrahując od błędu sądu, ponieważ podatnik nie może rozliczyć różnic kursowych, co w świetle przepisów podatkowych określa czy umowa jest denominowana w pieniądzu polskim czy zagranicznym, przedmiotem umowy było pozyskanie kapitału na zakup mieszkania na rynku polskim i w pieniądzu polskim i to powinno zostać wybrane jako podstawa użycia Art Miernik wartości umowy w tej sytuacji musi więc uwzględniać przedmiot umowy. Nie robiąc tego wprowadza brak równowagi stron w umowie, konwertując umowę kredytową na swego rodzaju instrument spekulacyjny. Art Wykonanie i skutki niewykonania zobowiązań z umów wzajemnych podlegają przepisom działów poprzedzających niniejszego tytułu, o ile przepisy działu niniejszego nie stanowią inaczej. - * 18 -

27 2. Umowa jest wzajemna, gdy obie strony zobowiązują się w taki sposób, że świadczenie jednej z nich ma być odpowiednikiem świadczenia drugiej. Ma także znamiona nieuprawnionego wzbogacenia się jednej ze stron, ale niech to ocenią prawnicy zajmujący się tym zakresem. W świetle powyższego jest wielce prawdopodobne że ponownie zastosowanie ma Art.58 1 kodeksu cywilnego, z konsekwencjami wyrażonymi w 3 tegoż artykułu. Art Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna, chyba że właściwy przepis przewiduje inny skutek, w szczególności ten, iż na miejsce nieważnych postanowień czynności prawnej wchodzą odpowiednie przepisy ustawy. 3. Jeżeli nieważnością jest dotknięta tylko część czynności prawnej, czynność pozostaje w mocy co do pozostałych części, chyba że z okoliczności wynika, iż bez postanowień dotkniętych nieważnością czynność nie zostałaby dokonana. Umowy kredytowe oferowane w ramach boomu stosowały klauzulę waloryzacyjną, gdzie miernikiem wartości innym niż pieniądz były kursy waluty obcej (liczba mnoga z premedytacją). Bardzo istotna, prawdopodobnie kluczowa, jest wynaturzona cecha waloryzacji bankowej oparta na dwóch miernikach wartości innego niż pieniądz. Ustawa dopuszcza tylko jeden taki miernik, jednak banki, w przeciwieństwie do zamierzeń ustawodawcy, zastosowały dwa: jeden do przeliczenia kwot w czasie wypłaty pieniędzy, a drugi w przypadku wyliczenia wartości rat kapitałowo-odsetkowych. Trzymając się litery prawa takie działanie jest bezprawne. Ten dualizm waloryzatora wprowadza natychmiast kolejny problem prawny. Najistotniejszą, atawistyczną cechą klauzuli waloryzacyjnej jest jej neutralność ekonomiczna. Waloryzacja z definicji nie przynosi ani zysku ani straty. Waloryzacja nie jest narzędziem spekulacji, tylko utrzymywania - * 19 -

U S T A W A. z dnia 5 sierpnia 2015 r.

U S T A W A. z dnia 5 sierpnia 2015 r. U S T A W A z dnia 5 sierpnia 2015 r. o szczególnych zasadach restrukturyzacji walutowych kredytów mieszkaniowych w związku ze zmianą kursu walut obcych do waluty polskiej 1-1 Art. 1. Ustawa reguluje szczególne

Bardziej szczegółowo

CZĘŚĆ 2 Różnice kursowe

CZĘŚĆ 2 Różnice kursowe CZĘŚĆ 2 Różnice kursowe 1 1. Metody ustalania różnic kursowych od 01.01.2007: wprowadza się dwie opcjonalne metody: w oparciu o nowe regulacje w ustawie podatkowej, w oparciu o przepisy o rachunkowości.

Bardziej szczegółowo

Materiał porównawczy do ustawy z dnia 29 lipca 2011 r. o zmianie ustawy Prawo bankowe oraz niektórych innych ustaw. (druk nr 1325)

Materiał porównawczy do ustawy z dnia 29 lipca 2011 r. o zmianie ustawy Prawo bankowe oraz niektórych innych ustaw. (druk nr 1325) BIURO LEGISLACYJNE/ Materiał porównawczy Materiał porównawczy do ustawy z dnia 29 lipca 2011 r. o zmianie ustawy Prawo bankowe oraz niektórych innych ustaw (druk nr 1325) USTAWA z dnia 29 sierpnia 1997

Bardziej szczegółowo

SENAT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VIII KADENCJA

SENAT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VIII KADENCJA SENAT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VIII KADENCJA Warszawa, dnia 6 sierpnia 2015 r. Druk nr 1048 MARSZAŁEK SEJMU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Pan Bogdan BORUSEWICZ MARSZAŁEK SENATU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Zgodnie

Bardziej szczegółowo

D O D A T K O W E S P R A W O Z D A N I E KOMISJI FINANSÓW PUBLICZNYCH

D O D A T K O W E S P R A W O Z D A N I E KOMISJI FINANSÓW PUBLICZNYCH Druk nr 3781-A SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VII kadencja D O D A T K O W E S P R A W O Z D A N I E KOMISJI FINANSÓW PUBLICZNYCH o poselskim projekcie ustawy o szczególnych zasadach restrukturyzacji walutowych

Bardziej szczegółowo

Ustawa z dnia.. o sposobach przywrócenia równości stron niektórych umów kredytu i zmianie niektórych innych ustaw

Ustawa z dnia.. o sposobach przywrócenia równości stron niektórych umów kredytu i zmianie niektórych innych ustaw Ustawa z dnia.. o sposobach przywrócenia równości stron niektórych umów kredytu i zmianie niektórych innych ustaw Art. 1. Ustawa określa zasady, na jakich nastąpi przywrócenie ekwiwalentności świadczeń

Bardziej szczegółowo

W takich sytuacjach podatnicy mają wiele problemów z ustaleniem podatkowych różnic kursowych.

W takich sytuacjach podatnicy mają wiele problemów z ustaleniem podatkowych różnic kursowych. W takich sytuacjach podatnicy mają wiele problemów z ustaleniem podatkowych różnic kursowych. Wiele problemów nastręcza podatnikom ustalenie podatkowych różnic kursowych w przypadku regulowania swoich

Bardziej szczegółowo

Założenia projektu ustawy o zmianie ustawy Prawo bankowe

Założenia projektu ustawy o zmianie ustawy Prawo bankowe MINISTERSTWO GOSPODARKI Sekretariat Ministra Założenia projektu ustawy o zmianie ustawy Prawo bankowe Warszawa Listopad 2010 r. 1.1. Aktualny stan stosunków społecznych w dziedzinie objętej nowelizacją

Bardziej szczegółowo

Regulamin udzielania Kredytu Inwestycyjnego dla firm w ramach bankowości detalicznej mbanku S.A. Obowiązuje od 25.11.2013r.

Regulamin udzielania Kredytu Inwestycyjnego dla firm w ramach bankowości detalicznej mbanku S.A. Obowiązuje od 25.11.2013r. Regulamin udzielania Kredytu Inwestycyjnego dla firm w ramach bankowości detalicznej mbanku S.A. Obowiązuje od 25.11.2013r. 0 Spis treści I. Postanowienia ogólne.... 2 II. Podstawowe zasady kredytu inwestycyjnego...2

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN KREDYTOWANIA JEDNOSTEK SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO

REGULAMIN KREDYTOWANIA JEDNOSTEK SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO Załącznik nr 1 do Uchwały Nr 125/Z/2009 Zarządu Łużyckiego Banku Spółdzielczego w Lubaniu z dnia 17.12.2009r. REGULAMIN KREDYTOWANIA JEDNOSTEK SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO Lubań 2009 SPIS TREŚCI: ROZDZIAŁ

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN UDZIELANIA WIELOCELOWEGO KREDYTU FIRMOWEGO ZABEZPIECZONEGO W RAMACH BANKOWOŚCI DETALICZNEJ mbanku S.A.

REGULAMIN UDZIELANIA WIELOCELOWEGO KREDYTU FIRMOWEGO ZABEZPIECZONEGO W RAMACH BANKOWOŚCI DETALICZNEJ mbanku S.A. REGULAMIN UDZIELANIA WIELOCELOWEGO KREDYTU FIRMOWEGO ZABEZPIECZONEGO W RAMACH BANKOWOŚCI DETALICZNEJ mbanku S.A. ŁÓDŹ, lipiec 2015r. 0 Spis treści I. Postanowienia ogólne.... 2 II. Podstawowe zasady Wielocelowego

Bardziej szczegółowo

Regulamin udzielania Kredytu inwestycyjnego dla firm w ramach bankowości detalicznej mbanku S.A. Obowiązuje od 03.12.2015r.

Regulamin udzielania Kredytu inwestycyjnego dla firm w ramach bankowości detalicznej mbanku S.A. Obowiązuje od 03.12.2015r. Regulamin udzielania Kredytu inwestycyjnego dla firm w ramach bankowości detalicznej mbanku S.A. Obowiązuje od 03.12.2015r. 0 Spis treści I. Postanowienia ogólne.... 2 II. Podstawowe zasady kredytu inwestycyjnego...2

Bardziej szczegółowo

Ustawa z dnia 2015 r. o sposobach przywrócenia równości stron niektórych umów kredytu i zmianie niektórych innych ustaw

Ustawa z dnia 2015 r. o sposobach przywrócenia równości stron niektórych umów kredytu i zmianie niektórych innych ustaw Ustawa z dnia 2015 r. o sposobach przywrócenia równości stron niektórych umów kredytu i zmianie niektórych innych ustaw Projekt z 24.11.2015 Art. 1. Ustawa określa zasady, na jakich nastąpi przywrócenie

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (przewodniczący) SSN Irena Gromska-Szuster (sprawozdawca) SSN Wojciech Katner

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (przewodniczący) SSN Irena Gromska-Szuster (sprawozdawca) SSN Wojciech Katner Sygn. akt V CSK 445/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 29 kwietnia 2015 r. SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (przewodniczący) SSN Irena Gromska-Szuster (sprawozdawca)

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. SSN Irena Gromska-Szuster

POSTANOWIENIE. SSN Irena Gromska-Szuster Sygn. akt I CSK 607/13 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 28 maja 2014 r. SSN Irena Gromska-Szuster w sprawie z powództwa Stowarzyszenia [ ] przeciwko B. Bank S.A. z siedzibą w W. o uznanie postanowień

Bardziej szczegółowo

Formularz Informacyjny dotyczący kredytu zabezpieczonego hipoteką projekt wdrożeniowy, przedstawiony przez Fundację na rzecz Kredytu Hipotecznego.

Formularz Informacyjny dotyczący kredytu zabezpieczonego hipoteką projekt wdrożeniowy, przedstawiony przez Fundację na rzecz Kredytu Hipotecznego. Formularz Informacyjny dotyczący kredytu zabezpieczonego hipoteką projekt wdrożeniowy, przedstawiony przez Fundację na rzecz Kredytu Hipotecznego. PROPOZYCJA WYPEŁNIENIA FORMULARZA INFORMACYJNEGO Dzień

Bardziej szczegółowo

Ryzyko walutowe i zarządzanie nim. dr Grzegorz Kotliński, Katedra Bankowości AE w Poznaniu

Ryzyko walutowe i zarządzanie nim. dr Grzegorz Kotliński, Katedra Bankowości AE w Poznaniu 1 Ryzyko walutowe i zarządzanie nim 2 Istota ryzyka walutowego Istota ryzyka walutowego sprowadza się do konieczności przewalutowania należności i zobowiązań (pozycji bilansu banku) wyrażonych w walutach

Bardziej szczegółowo

Warto mieć już w umowie kredytowej zagwarantowaną możliwość spłaty rat w walucie kredytu lub w złotych.

Warto mieć już w umowie kredytowej zagwarantowaną możliwość spłaty rat w walucie kredytu lub w złotych. Warto mieć już w umowie kredytowej zagwarantowaną możliwość spłaty rat w walucie kredytu lub w złotych. Na wyrażoną w złotych wartość raty kredytu walutowego ogromny wpływ ma bardzo ważny parametr, jakim

Bardziej szczegółowo

Teksty Fim@ngo. 6. Środki które zostaną na rachunku walutowym na koniec roku wyceniane są po średnim kursie NBP z dnia 31.12.2011r.

Teksty Fim@ngo. 6. Środki które zostaną na rachunku walutowym na koniec roku wyceniane są po średnim kursie NBP z dnia 31.12.2011r. Teksty Fim@ngo Opracowanie dotyczące przykładowego rozliczenia róŝnic kursowych. PoniŜej przykłady transakcji proszę określić czy właściwy kurs został zastosowany i jak rozliczyć róŝnice kursowe 1. R-ek

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia.2015 r.

USTAWA. z dnia.2015 r. projekt USTAWA z dnia.2015 r. o szczególnych zasadach restrukturyzacji walutowych kredytów mieszkaniowych w związku ze zmianą kursu walut obcych do waluty polskiej oraz o zmianie niektórych ustaw Art.

Bardziej szczegółowo

05-530 Góra Kalwaria, ul. Pijarska 21 tel.: [22] 717-82-65 fax: [22] 717-82-66 kom.: [0] 692-981-991, [0] 501-633-694 Info: 0 708 288 308

05-530 Góra Kalwaria, ul. Pijarska 21 tel.: [22] 717-82-65 fax: [22] 717-82-66 kom.: [0] 692-981-991, [0] 501-633-694 Info: 0 708 288 308 05-530 Góra Kalwaria, ul. Pijarska 21 tel.: [22] 717-82-65 fax: [22] 717-82-66 kom.: [0] 692-981-991, [0] 501-633-694 Info: 0 708 288 308 biuro@assman.com.pl http://www.assman.com.pl 21-11-2006 W części

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 5 grudnia 2002 r. o dopłatach do oprocentowania kredytów mieszkaniowych o stałej stopie procentowej. Rozdział 1 Przepisy ogólne

USTAWA z dnia 5 grudnia 2002 r. o dopłatach do oprocentowania kredytów mieszkaniowych o stałej stopie procentowej. Rozdział 1 Przepisy ogólne Kancelaria Sejmu s. 1/7 USTAWA z dnia 5 grudnia 2002 r. Opracowano na podstawie: Dz.U. 2002 r. Nr 230, poz. 1922. o dopłatach do oprocentowania kredytów mieszkaniowych o stałej stopie procentowej Rozdział

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie Finansowe Subfunduszu SKOK Fundusz Funduszy za okres od 1 stycznia 2010 do 13 lipca 2010 roku. Noty objaśniające

Sprawozdanie Finansowe Subfunduszu SKOK Fundusz Funduszy za okres od 1 stycznia 2010 do 13 lipca 2010 roku. Noty objaśniające Noty objaśniające Nota-1 Polityka Rachunkowości Subfunduszu Sprawozdanie finansowe Subfunduszu na dzień 13 lipca 2010 roku zostało sporządzone na podstawie przepisów ustawy o rachunkowości z dnia 29 września

Bardziej szczegółowo

SYSTEM BANKOWY. Finanse 110630-1165

SYSTEM BANKOWY. Finanse 110630-1165 SYSTEM BANKOWY Finanse Plan wykładu Rodzaje i funkcje bankowości Bankowość centralna Banki komercyjne i inwestycyjne Finanse Funkcje banku centralnego(1) Bank dla państwa Bank dla banków Emisja pieniądza

Bardziej szczegółowo

Zał. nr 5 do SIWZ WZÓR UMOWY kredytu inwestycyjnego w rachunku kredytowym w walucie polskiej. Zawarta w dniu., pomiędzy:

Zał. nr 5 do SIWZ WZÓR UMOWY kredytu inwestycyjnego w rachunku kredytowym w walucie polskiej. Zawarta w dniu., pomiędzy: Zał. nr 5 do SIWZ WZÓR UMOWY kredytu inwestycyjnego w rachunku kredytowym w walucie polskiej Zawarta w dniu., pomiędzy: (NAZWA BANKU), w imieniu którego działają : 1. 2.... a Gminą Złota z siedzibą : Złota,

Bardziej szczegółowo

Co należy wiedzieć o spreadzie walutowym i różnicach kursowych?

Co należy wiedzieć o spreadzie walutowym i różnicach kursowych? Co należy wiedzieć o spreadzie walutowym i różnicach kursowych?, czyli na co zwrócić szczególną uwagę przy doborze kredytu. Autor: Przemysław Mudel p.mudel@niezaleznydoradca.pl Copyright 2007 Przemysław

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN UDZIELANIA WIELOCELOWEGO KREDYTU FIRMOWEGO ZABEZPIECZONEGO W RAMACH BANKOWOŚCI DETALICZNEJ mbanku S.A.

REGULAMIN UDZIELANIA WIELOCELOWEGO KREDYTU FIRMOWEGO ZABEZPIECZONEGO W RAMACH BANKOWOŚCI DETALICZNEJ mbanku S.A. REGULAMIN UDZIELANIA WIELOCELOWEGO KREDYTU FIRMOWEGO ZABEZPIECZONEGO W RAMACH BANKOWOŚCI DETALICZNEJ mbanku S.A. ŁÓDŹ, październik 2015r. 0 Spis treści I. Postanowienia ogólne.... 2 II. Podstawowe zasady

Bardziej szczegółowo

Kredyty inwestycyjne. Sposoby zabezpieczania przed ryzykiem stopy procentowej i ryzykiem walutowym

Kredyty inwestycyjne. Sposoby zabezpieczania przed ryzykiem stopy procentowej i ryzykiem walutowym Jeśli wystarcza nam kapitału, aby wybrać spłatę w ratach malejących, to koszt obsługi kredytu będzie niższy niż w przypadku spłaty kredytu w ratach równych. 8.1. Kredyt - definicja Jak stanowi art. 69

Bardziej szczegółowo

Nadmierne zadłużanie się

Nadmierne zadłużanie się Nadmierne zadłużanie się Kredyt jako kategoria ekonomiczna Kredyt bankowy to stosunek prawno - finansowy pomiędzy bankiem a kredytobiorcą. Stosunek ten wyraża się przekazaniem przez bank określonej kwoty

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy Prawo bankowe oraz ustawy o kredycie konsumenckim.

- o zmianie ustawy Prawo bankowe oraz ustawy o kredycie konsumenckim. Warszawa, dnia 19 lutego 2015 r. Szanowny Pan Radosław Sikorski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Na podstawie art. 118 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. i

Bardziej szczegółowo

Regulamin Transakcji Swap Procentowy

Regulamin Transakcji Swap Procentowy Regulamin Transakcji Swap Procentowy 1. 1. Regulamin Transakcji Swap Procentowy zwany dalej Regulaminem SP określa szczegółowe zasady i tryb zawierania oraz rozliczania Transakcji Swap Procentowy na podstawie

Bardziej szczegółowo

Formularz informacyjny dotyczący kredytu konsumenckiego okazjonalnego sporządzony na podstawie reprezentatywnego przykładu

Formularz informacyjny dotyczący kredytu konsumenckiego okazjonalnego sporządzony na podstawie reprezentatywnego przykładu Formularz informacyjny dotyczący kredytu konsumenckiego okazjonalnego sporządzony na podstawie reprezentatywnego przykładu Imię, nazwisko (nazwa) i adres (siedziba) kredytodawcy lub pośrednika kredytowego

Bardziej szczegółowo

W jaki sposób dokonać tej wyceny zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej?

W jaki sposób dokonać tej wyceny zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej? W jaki sposób dokonać tej wyceny zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej? Wycena jednostki działającej za granicą w sprawozdaniu finansowym jednostki sporządzonym zgodnie z MSSF

Bardziej szczegółowo

Matematyka finansowa 11.10.2004 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy. XXXIII Egzamin dla Aktuariuszy - 11 października 2004 r.

Matematyka finansowa 11.10.2004 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy. XXXIII Egzamin dla Aktuariuszy - 11 października 2004 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy XXXIII Egzamin dla Aktuariuszy - 11 października 2004 r. Część I Matematyka finansowa Imię i nazwisko osoby egzaminowanej:... WERSJA TESTU Czas egzaminu: 100 minut

Bardziej szczegółowo

Każdorazowo od raty płatności należy wyliczyć różnice kursowe w stosunku do wartości zarachowanego kapitału - jako zobowiązania długoterminowego.

Każdorazowo od raty płatności należy wyliczyć różnice kursowe w stosunku do wartości zarachowanego kapitału - jako zobowiązania długoterminowego. Każdorazowo od raty płatności należy wyliczyć różnice kursowe w stosunku do wartości zarachowanego kapitału - jako zobowiązania długoterminowego. Pytanie Zawarliśmy umowę leasingu operacyjnego we frankach

Bardziej szczegółowo

Wycena pozycji wyrażonych w walutach obcych w sprawozdaniu finansowym

Wycena pozycji wyrażonych w walutach obcych w sprawozdaniu finansowym 22 luty 2010 Wycena pozycji wyrażonych w walutach obcych w sprawozdaniu finansowym dr Katarzyna Trzpioła Wycena na moment zdarzenia Art. 30 ust 2 Wyrażone w walutach obcych operacje gospodarcze ujmuje

Bardziej szczegółowo

Różnice kursowe po 1 stycznia 2012 r.

Różnice kursowe po 1 stycznia 2012 r. Różnice kursowe po 1 stycznia 2012 r. Pytanie podatnika: Czy z uwzględnieniem art. 15a ust. 4 ustawy o CIT w brzmieniu nadanym nowelizacją ustawy, Wnioskodawca prawidłowo uznaje, że właściwe będzie stosowanie

Bardziej szczegółowo

Różnice kursowe w prawie bilansowym i podatkowym

Różnice kursowe w prawie bilansowym i podatkowym Różnice kursowe w prawie bilansowym i podatkowym dr Marek Wierzbiński 1 Agenda Wprowadzenie Pojęcie różnic kursowych Klasyfikacja różnic kursowych Przykłady rozliczenia prostych różnic kursowych Różnice

Bardziej szczegółowo

Akademia Młodego Ekonomisty. Walutowa Wieża Babel

Akademia Młodego Ekonomisty. Walutowa Wieża Babel Akademia Młodego Ekonomisty Walutowa Wieża Babel Dr Andrzej Dzun Uniwersytet w Białymstoku 20 listopada 2014 r. Pieniądz- powszechnie akceptowany z mocy prawa lub zwyczaju środek regulowania zobowiązań,

Bardziej szczegółowo

Różnice kursowe. Prowadzący: dr Gyöngyvér Takáts

Różnice kursowe. Prowadzący: dr Gyöngyvér Takáts Różnice kursowe Prowadzący: dr Gyöngyvér Takáts Różnice kursowe Różnice kursowe to różnice wynikające ze zmiany (zwiększenia lub zmniejszenia) kursów walut obcych w stosunku do złotego, występujące między

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN DZIAŁALNOŚCI KREDYTOWEJ DEUTSCHE BANK POLSKA S.A. 1 DEFINICJE

REGULAMIN DZIAŁALNOŚCI KREDYTOWEJ DEUTSCHE BANK POLSKA S.A. 1 DEFINICJE REGULAMIN DZIAŁALNOŚCI KREDYTOWEJ DEUTSCHE BANK POLSKA S.A. 1 DEFINICJE Bank Deutsche Bank Polska S.A. z siedzibą w Warszawie. Kredytobiorca będąca Konsumentem osoba fizyczna lub osoby fizyczne wymienione

Bardziej szczegółowo

Refinansowanie już od jakiegoś czasu mam kredyt, czy mogę obniżyć jego koszt?

Refinansowanie już od jakiegoś czasu mam kredyt, czy mogę obniżyć jego koszt? Refinansowanie już od jakiegoś czasu mam kredyt, czy mogę obniżyć jego koszt? Poniższy tekst jest przeniesiony z książki TAJNA BROŃ KREDYTOBIORCY praktycznego poradnika dla wszystkich kredytobiorców. Założenie

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 5 grudnia 2002 r. o dopłatach do oprocentowania kredytów mieszkaniowych o stałej stopie procentowej. Rozdział 1 Przepisy ogólne

USTAWA z dnia 5 grudnia 2002 r. o dopłatach do oprocentowania kredytów mieszkaniowych o stałej stopie procentowej. Rozdział 1 Przepisy ogólne Kancelaria Sejmu s. 1/1 USTAWA z dnia 5 grudnia 2002 r. o dopłatach do oprocentowania kredytów mieszkaniowych o stałej stopie procentowej Opracowano na podstawie: z 2002 r. Nr 230, poz. 1922, z 2004 r.

Bardziej szczegółowo

Matematyka finansowa 30.09.2013 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy. LXV Egzamin dla Aktuariuszy z 30 września 2013 r.

Matematyka finansowa 30.09.2013 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy. LXV Egzamin dla Aktuariuszy z 30 września 2013 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy LXV Egzamin dla Aktuariuszy z 30 września 2013 r. Część I Matematyka finansowa WERSJA TESTU A Imię i nazwisko osoby egzaminowanej:... Czas egzaminu: 100 minut 1 1.

Bardziej szczegółowo

FORMULARZ INFORMACYJNY DOTYCZĄCY KREDYTU KONSUMENCKIEGO 1. Imię, nazwisko (nazwa) i adres (siedziba) kredytodawcy lub pośrednika kredytowego

FORMULARZ INFORMACYJNY DOTYCZĄCY KREDYTU KONSUMENCKIEGO 1. Imię, nazwisko (nazwa) i adres (siedziba) kredytodawcy lub pośrednika kredytowego FORMULARZ INFORMACYJNY DOTYCZĄCY KREDYTU KONSUMENCKIEGO 1. Imię, nazwisko (nazwa) i adres (siedziba) kredytodawcy lub pośrednika kredytowego Kredytodawca: Adres: (siedziba) Numer telefonu: Dane identyfikacyjne:

Bardziej szczegółowo

FORMULARZ INFORMACYJNY DOTYCZĄCY KREDYTU ZABEZPIECZONEGO HIPOTEKĄ

FORMULARZ INFORMACYJNY DOTYCZĄCY KREDYTU ZABEZPIECZONEGO HIPOTEKĄ Załącznik nr 3 FORMULARZ INFORMACYJNY DOTYCZĄCY KREDYTU ZABEZPIECZONEGO HIPOTEKĄ 1. Imię, nazwisko (nazwę) i adres (siedzibę) kredytodawcy lub pośrednika kredytowego Kredytodawca: Adres: (siedziba) Numer

Bardziej szczegółowo

FORMULARZ INFORMACYJNY DOTYCZĄCY KREDYTU KONSUMENCKIEGO

FORMULARZ INFORMACYJNY DOTYCZĄCY KREDYTU KONSUMENCKIEGO FORMULARZ INFORMACYJNY DOTYCZĄCY KREDYTU KONSUMENCKIEGO 1. Imię, nazwisko (nazwa) i adres (siedziba) kredytodawcy lub pośrednika kredytowego Kredytodawca: Dane identyfikacyjne: (Adres, z którego ma korzystać

Bardziej szczegółowo

ZP.271.11.2012 Załącznik Nr 3 UMOWA PROJEKT

ZP.271.11.2012 Załącznik Nr 3 UMOWA PROJEKT ZP.271.11.2012 Załącznik Nr 3 UMOWA PROJEKT Zawarta w dniu pomiędzy: Gminą Żerków zwaną dalej Kredytobiorcą reprezentowanym przez: 1. Jacka Jędraszczyka- Burmistrza Miasta i Gminy Żerków przy kontrasygnacie

Bardziej szczegółowo

Te same zasady mają zastosowanie do rozliczania różnic kursowych od kapitałowych rat kredytów (pożyczek).

Te same zasady mają zastosowanie do rozliczania różnic kursowych od kapitałowych rat kredytów (pożyczek). OGÓLNE ZASADY USTALANIA RÓŻNIC KURSOWYCH... Te same zasady mają zastosowanie do rozliczania różnic kursowych od kapitałowych rat kredytów (pożyczek). Przykład 10 stycznia 2007 r. Spółka z o.o. otrzymała

Bardziej szczegółowo

Instrumenty pochodne Instrumenty wbudowane

Instrumenty pochodne Instrumenty wbudowane www.pwcacademy.pl Instrumenty pochodne Instrumenty wbudowane Jan Domanik Instrumenty pochodne ogólne zasady ujmowania i wyceny 2 Instrument pochodny definicja. to instrument finansowy: którego wartość

Bardziej szczegółowo

Inżynieria finansowa Wykład IV Kontrakty OIS/IRS/CRIS

Inżynieria finansowa Wykład IV Kontrakty OIS/IRS/CRIS Inżynieria finansowa Wykład IV Kontrakty OIS/IRS/CRIS Wydział Matematyki Informatyki i Mechaniki UW 25 października 2011 1 Kontrakty OIS 2 Struktura kontraktu IRS Wycena kontraktu IRS 3 Struktura kontraktu

Bardziej szczegółowo

ILPB4/423-406/11-3/MC Data 2012.01.27 Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu

ILPB4/423-406/11-3/MC Data 2012.01.27 Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu Rodzaj dokumentu interpretacja indywidualna Sygnatura ILPB4/423-406/11-3/MC Data 2012.01.27 Autor Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu Temat Podatek dochodowy od osób prawnych --> Przedmiot i podmiot opodatkowania

Bardziej szczegółowo

FORMULARZ INFORMACYJNY DOTYCZĄCY KREDYTU KONSUMENCKIEGO. Imię, nazwisko (nazwę) i adres (siedzibę) kredytodawcy lub pośrednika kredytowego

FORMULARZ INFORMACYJNY DOTYCZĄCY KREDYTU KONSUMENCKIEGO. Imię, nazwisko (nazwę) i adres (siedzibę) kredytodawcy lub pośrednika kredytowego FORMULARZ INFORMACYJNY DOTYCZĄCY KREDYTU KONSUMENCKIEGO Imię, nazwisko (nazwę) i adres (siedzibę) kredytodawcy lub pośrednika kredytowego Kredytodawca Adres (siedziba) Alior Bank SA 02-232 Warszawa, ul.

Bardziej szczegółowo

W sprawie Ustawy o kredycie konsumenckim

W sprawie Ustawy o kredycie konsumenckim Informacja prasowa Fundacji na Rzecz Kredytu Hipotecznego W sprawie Ustawy o kredycie konsumenckim Warszawa, 19 grudnia 2011 lunch prasowy w siedzibie Fundacji dr Agnieszka Tułodziecka Prezes Fundacji

Bardziej szczegółowo

WZÓR UMOWY o udzielenie kredytu długoterminowego

WZÓR UMOWY o udzielenie kredytu długoterminowego WZÓR UMOWY o udzielenie kredytu długoterminowego Załącznik nr 4 do SIWZ zawarta w Kielcach w dniu...2012r. pomiędzy:... (Nazwa Banku/adres/oddział) zwanym dalej Bankiem reprezentowanym przez: 1. 2. a Powiatem

Bardziej szczegółowo

Temat Podatek dochodowy od osób prawnych --> Koszty uzyskania przychodów --> Różnice kursowe

Temat Podatek dochodowy od osób prawnych --> Koszty uzyskania przychodów --> Różnice kursowe Rodzaj dokumentu interpretacja indywidualna Sygnatura IP-PB3-423-603/08-2/AG Data 2008.07.04 Referencje ILPB3/423-996/09-2/GC, interpretacja indywidualna ILPB3/423-996/09-3/GC, interpretacja indywidualna

Bardziej szczegółowo

3.3. Różnice kursowe od pożyczki zaciągniętej od udziałowca na nabycie środka trwałego

3.3. Różnice kursowe od pożyczki zaciągniętej od udziałowca na nabycie środka trwałego różnice kursowe od pożyczki zaciągniętej na bieżącą działalność spółki będą kosztem uzyskania przychodu w pełnej wysokości. Jeżeli przy obliczaniu wartości różnic kursowych nie jest możliwe uwzględnienie

Bardziej szczegółowo

Istotne dla stron postanowienia, które zostaną wprowadzone do treści zawieranej umowy w sprawie zamówienia publicznego

Istotne dla stron postanowienia, które zostaną wprowadzone do treści zawieranej umowy w sprawie zamówienia publicznego Załącznik nr 2 do Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia na obsługę preferencyjnych linii kredytowych finansowanych ze środków WFOŚiGW Istotne dla stron postanowienia, które zostaną wprowadzone do

Bardziej szczegółowo

UMOWA KREDYTOWA NR.. o kredyt obrotowy w rachunku kredytowym

UMOWA KREDYTOWA NR.. o kredyt obrotowy w rachunku kredytowym Załącznik nr 4 do siwz UMOWA KREDYTOWA NR.. o kredyt obrotowy w rachunku kredytowym zawarta w Kielcach w dniu.... 2010 roku pomiędzy: zwanym dalej Bankiem reprezentowanym przez: 1. 2. a Powiatem Kielckim

Bardziej szczegółowo

Forward Rate Agreement

Forward Rate Agreement Forward Rate Agreement Nowoczesne rynki finansowe oferują wiele instrumentów pochodnych. Należą do nich: opcje i warranty, kontrakty futures i forward, kontrakty FRA (Forward Rate Agreement) oraz swapy.

Bardziej szczegółowo

USTAWA. Art. 1. Art. 2

USTAWA. Art. 1. Art. 2 (projekt) USTAWA o uznaniu za bezskuteczne naruszających interesy konsumentów postanowień umów kredytów denominowanych lub indeksowanych do waluty innej niż waluta polska Art. 1 1. Ustawę stosuje się do

Bardziej szczegółowo

MINISTERSTWO SPRAW ZAGRANICZNYCH Warszawa, dnia 1 października 2014 r. Departament Prawa Unii Europejskiej

MINISTERSTWO SPRAW ZAGRANICZNYCH Warszawa, dnia 1 października 2014 r. Departament Prawa Unii Europejskiej MINISTERSTWO SPRAW ZAGRANICZNYCH Warszawa, dnia 1 października 2014 r. Departament Prawa Unii Europejskiej ZAŁOŻENIA DO STANOWISKA RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ W POSTĘPOWANIU W SPRAWIE PREJUDYCJALNEJ C-312/14

Bardziej szczegółowo

Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim

Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim Strona 1 z 23 t.j. Dz.U. z 2014 r., poz. 1497 ze zm. (stan na dzień 25 marca 2015 r.) Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim Art. 1. Ustawa określa: Rozdział 1 Przepisy ogólne 1) zasady

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN UDZIELANIA MULTIKREDYTU BIZNES DLA FIRM W RAMACH BANKOWOŚCI DETALICZNEJ mbanku S.A.

REGULAMIN UDZIELANIA MULTIKREDYTU BIZNES DLA FIRM W RAMACH BANKOWOŚCI DETALICZNEJ mbanku S.A. REGULAMIN UDZIELANIA MULTIKREDYTU BIZNES DLA FIRM W RAMACH BANKOWOŚCI DETALICZNEJ mbanku S.A. ŁÓDŹ, marzec 2015r. 0 Spis treści I. Postanowienia ogólne.... 2 II. Podstawowe zasady MuiltiKredytu Biznes.......2

Bardziej szczegółowo

Inwestycje Dwuwalutowe

Inwestycje Dwuwalutowe Inwestycje Dwuwalutowe Co to są Inwestycje Dwuwalutowe? Inwestycja Dwuwalutowa to krótkoterminowa inwestycja, w ramach której Klient może otrzymać wysokie oprocentowanie zainwestowanego kapitału w zamian

Bardziej szczegółowo

Alior Bank S.A. produkty zmodyfikowane

Alior Bank S.A. produkty zmodyfikowane Alior Bank S.A. produkty zmodyfikowane Informacje wprowadzające Niniejsze zestawienie zawiera opis zmodyfikowanych produktów kredytowych dostępnych w Alior Bank S.A. w ramach projektu systemowego pt. Planowanie

Bardziej szczegółowo

o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw[1]), [2])

o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw[1]), [2]) Przepisy CFC - PIT USTAWA z dnia 29 sierpnia 2014 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw[1]), [2]) Art. 2.

Bardziej szczegółowo

TABELA OPROCENTOWANIA PRODUKTÓW KREDYTOWYCH BANKU SPÓŁDZIELCZEGO W RESZLU

TABELA OPROCENTOWANIA PRODUKTÓW KREDYTOWYCH BANKU SPÓŁDZIELCZEGO W RESZLU TABELA OPROCENTOWANIA PRODUKTÓW KREDYTOWYCH BANKU SPÓŁDZIELCZEGO W RESZLU /tekst jednolity obejmujący wprowadzone zmiany/ Reszel, 2014 r. SPIS TREŚCI Ogólne zasady oprocentowania kredytów i pożyczek...3

Bardziej szczegółowo

Bank Spółdzielczy w Nidzicy

Bank Spółdzielczy w Nidzicy Bank Spółdzielczy w Nidzicy Grupa BPS www.bsnidzica.pl Formularz informacyjny dotyczący kredytu zabezpieczonego hipoteką (wzór) Imię, nazwisko (nazwa) i adres (siedziba) kredytodawcy lub pośrednika kredytowego

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 2016 r. o sposobach przywrócenia równości stron niektórych umów kredytu i umów pożyczki 1)

USTAWA. z dnia 2016 r. o sposobach przywrócenia równości stron niektórych umów kredytu i umów pożyczki 1) Projekt USTAWA z dnia 2016 r. o sposobach przywrócenia równości stron niektórych umów kredytu i umów pożyczki 1) Parlament Rzeczypospolitej Polskiej, uznając że państwo, jego organy i instytucje publiczne

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR 46/2008. Zarządu Narodowego Banku Polskiego z dnia 16 października 2008 r. w sprawie ogólnych warunków transakcji walutowych typu swap

UCHWAŁA NR 46/2008. Zarządu Narodowego Banku Polskiego z dnia 16 października 2008 r. w sprawie ogólnych warunków transakcji walutowych typu swap 21 UCHWAŁA NR 46/2008 Zarządu Narodowego Banku Polskiego z dnia 16 października 2008 r. w sprawie ogólnych warunków transakcji walutowych typu swap Na podstawie art. 109 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 29 sierpnia

Bardziej szczegółowo

Matematyka finansowa 03.10.2011 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy. LVIII Egzamin dla Aktuariuszy z 3 października 2011 r.

Matematyka finansowa 03.10.2011 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy. LVIII Egzamin dla Aktuariuszy z 3 października 2011 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy LVIII Egzamin dla Aktuariuszy z 3 października 2011 r. Część I Matematyka finansowa WERSJA TESTU A Imię i nazwisko osoby egzaminowanej:... Czas egzaminu: 100 minut

Bardziej szczegółowo

Regulamin Lokaty dwuwalutowe

Regulamin Lokaty dwuwalutowe Regulamin Lokaty dwuwalutowe Warszawa, Listopad 2013 mbank.pl Spis treści: Rozdział I Postanowienia ogólne...3 Rozdział II Warunki transakcji...3 Rozdział III Zasady rozliczania transakcji...3 Rozdział

Bardziej szczegółowo

URZÑD OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW. Kredyt bankowy. Publikacja przygotowana dzi ki wsparciu finansowemu Unii Europejskiej

URZÑD OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW. Kredyt bankowy. Publikacja przygotowana dzi ki wsparciu finansowemu Unii Europejskiej URZÑD OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW Kredyt bankowy Publikacja przygotowana dzi ki wsparciu finansowemu Unii Europejskiej Kredyt bankowy Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do Państwa dyspozycji

Bardziej szczegółowo

Narodowy Bank Polski. Wykład nr 5

Narodowy Bank Polski. Wykład nr 5 Narodowy Bank Polski Wykład nr 5 NBP podstawy prawne NBP reguluje ustawa z dn.29.08.1997 roku o Narodowym Banku Polskim (Dz.U nr 140 z późn.zm). Cel działalności NBP Podstawowym celem działalności NBP

Bardziej szczegółowo

(Regulamin TTO) z dnia 12 lutego 2014 r.

(Regulamin TTO) z dnia 12 lutego 2014 r. 1. Postanowienia ogólne 1. Regulamin Towarowych Transakcji Opcyjnych zwany dalej Regulaminem TTO określa zasady i tryb zawierania oraz rozliczania Towarowych Transakcji Opcyjnych na podstawie Umowy Ramowej

Bardziej szczegółowo

Dz.U. 2011 Nr 126 poz. 715 USTAWA. z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim 1) Rozdział 1. Przepisy ogólne

Dz.U. 2011 Nr 126 poz. 715 USTAWA. z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim 1) Rozdział 1. Przepisy ogólne Kancelaria Sejmu s. 1/44 Dz.U. 2011 Nr 126 poz. 715 USTAWA z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim 1) Opracowano na podstawie t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 1497, 1585, 1662. Rozdział 1 Przepisy ogólne

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 8 czerwca 2001 r. o dopłatach do oprocentowania kredytów eksportowych o stałych stopach procentowych. Rozdział 1 Przepisy ogólne

USTAWA z dnia 8 czerwca 2001 r. o dopłatach do oprocentowania kredytów eksportowych o stałych stopach procentowych. Rozdział 1 Przepisy ogólne Kancelaria Sejmu s. 1/1 USTAWA z dnia 8 czerwca 2001 r. Opracowano na podstawie Dz.U. z 2001 r. Nr 73, poz. 762, z 2004 r. Nr 173, poz. 1808. o dopłatach do oprocentowania kredytów eksportowych o stałych

Bardziej szczegółowo

NEGOCJOWANA TRANSAKCJA FX SWAP

NEGOCJOWANA TRANSAKCJA FX SWAP Jeden z najbardziej popularnych instrumentów służący przesuwaniu terminów rozliczenia przepływów walutowych Obowiązek rozliczenia transakcji po ustalonych kursach Negocjowana transakcja FX swap polega

Bardziej szczegółowo

UMOWA BGR/272- /2014. W dniu.. r. w Komprachcicach przy ul. Kolejowej 3 pomiędzy:

UMOWA BGR/272- /2014. W dniu.. r. w Komprachcicach przy ul. Kolejowej 3 pomiędzy: BGR.Z.271.3.2014 UMOWA BGR/272- /2014 W dniu.. r. w Komprachcicach przy ul. Kolejowej 3 pomiędzy: Gminą Komprachcice REGON 531413082, NIP 9910471296 reprezentowaną przez: Wójta Gminy Pawła Smolarek zwaną

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (1) (tekst jednolity) Rozdział 1. Przepisy ogólne

USTAWA. z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (1) (tekst jednolity) Rozdział 1. Przepisy ogólne Dz.U.2014.1497 2014-12-15 zm. przen. Dz.U.2014.1585 art. 37 2014-12-25 zm. przen. Dz.U.2014.827 art. 54 2015-01-01 zm. Dz.U.2014.1662 art. 29 2015-10-11 zm. Dz.U.2015.1357 art. 7 Istnieją późniejsze wersje

Bardziej szczegółowo

Dz.U. 2011 Nr 126 poz. 715 USTAWA. z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim 1) Rozdział 1. Przepisy ogólne

Dz.U. 2011 Nr 126 poz. 715 USTAWA. z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim 1) Rozdział 1. Przepisy ogólne Kancelaria Sejmu s. 1/49 Dz.U. 2011 Nr 126 poz. 715 USTAWA z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim 1) Opracowano na podstawie: t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 1497, 1585, 1662, z 2015 r. poz. 1357. Rozdział

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN UDZIELANIA DOPUSZCZALNEGO SALDA DEBETOWEGO W LUDOWYM BANKU SPÓŁDZIELCZYM W STRZAŁKOWIE

REGULAMIN UDZIELANIA DOPUSZCZALNEGO SALDA DEBETOWEGO W LUDOWYM BANKU SPÓŁDZIELCZYM W STRZAŁKOWIE Przyjęto Uchwałą nr 99/2014 Zarządu LBS w Strzałkowie z dnia 24.10.2014 r. Uchwała wchodzi w życie z dniem 24.10.2014 r. REGULAMIN UDZIELANIA DOPUSZCZALNEGO SALDA DEBETOWEGO W LUDOWYM BANKU SPÓŁDZIELCZYM

Bardziej szczegółowo

NEGOCJOWANA TERMINOWA TRANSAKCJA WYMIANY WALUT WYMIENIALNYCH WYKORZYSTYWANA JAKO ZABEZPIECZENIE PRZED WZROSTEM KURSÓW WALUTOWYCH

NEGOCJOWANA TERMINOWA TRANSAKCJA WYMIANY WALUT WYMIENIALNYCH WYKORZYSTYWANA JAKO ZABEZPIECZENIE PRZED WZROSTEM KURSÓW WALUTOWYCH NEGOCJOWANA TERMINOWA TRANSAKCJA WYMIANY WALUT WYMIENIALNYCH WYKORZYSTYWANA JAKO ZABEZPIECZENIE PRZED WZROSTEM KURSÓW WALUTOWYCH Jeden z najbardziej popularnych instrumentów zabezpieczających Pełne zabezpieczenie

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 1 września 2014 r. Poz. 1154 OBWIESZCZENIE PREZESA RADY MINISTRÓW. z dnia 6 sierpnia 2014 r.

Warszawa, dnia 1 września 2014 r. Poz. 1154 OBWIESZCZENIE PREZESA RADY MINISTRÓW. z dnia 6 sierpnia 2014 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 1 września 2014 r. Poz. 1154 OBWIESZCZENIE PREZESA RADY MINISTRÓW z dnia 6 sierpnia 2014 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

KURS DORADCY FINANSOWEGO

KURS DORADCY FINANSOWEGO KURS DORADCY FINANSOWEGO Przykładowy program szkolenia I. Wprowadzenie do planowania finansowego 1. Rola doradcy finansowego Definicja i cechy doradcy finansowego Oczekiwania klienta Obszary umiejętności

Bardziej szczegółowo

Matematyka finansowa 26.05.2014 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy. LXVII Egzamin dla Aktuariuszy z 26 maja 2014 r. Część I

Matematyka finansowa 26.05.2014 r. Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy. LXVII Egzamin dla Aktuariuszy z 26 maja 2014 r. Część I Komisja Egzaminacyjna dla Aktuariuszy LXVII Egzamin dla Aktuariuszy z 26 maja 2014 r. Część I Matematyka finansowa WERSJA TESTU A Imię i nazwisko osoby egzaminowanej:... Czas egzaminu: 100 minut 1 1. Przyjmijmy

Bardziej szczegółowo

Prawo bankowe. Kredyt konsumencki ochrona praw konsumenta USTAWA z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim; z. U. z 2011 r.

Prawo bankowe. Kredyt konsumencki ochrona praw konsumenta USTAWA z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim; z. U. z 2011 r. Prawo bankowe Kredyt konsumencki ochrona praw konsumenta USTAWA z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim; z. U. z 2011 r. Nr 126 Kredyt konsumencki kredyt w wysokości nie większej niż 255 550 zł

Bardziej szczegółowo

ZASADY WYCENY AKTYWÓW FUNDUSZU WPROWADZONE ZE WZGLĘDU NA ZMIANĘ NORM PRAWNYCH. Wycena aktywów Funduszu, ustalenie zobowiązań i wyniku z operacji

ZASADY WYCENY AKTYWÓW FUNDUSZU WPROWADZONE ZE WZGLĘDU NA ZMIANĘ NORM PRAWNYCH. Wycena aktywów Funduszu, ustalenie zobowiązań i wyniku z operacji ZASADY WYCENY AKTYWÓW FUNDUSZU WPROWADZONE ZE WZGLĘDU NA ZMIANĘ NORM PRAWNYCH Wycena aktywów Funduszu, ustalenie zobowiązań i wyniku z operacji 1. Wycena Aktywów Funduszu oraz ustalenie Wartości Aktywów

Bardziej szczegółowo

Regulamin wymiany walutowej Domu Maklerskiego Banku Ochrony Środowiska S.A. ( Regulamin wymiany)

Regulamin wymiany walutowej Domu Maklerskiego Banku Ochrony Środowiska S.A. ( Regulamin wymiany) Regulamin wymiany walutowej Domu Maklerskiego Banku Ochrony Środowiska S.A. ( Regulamin wymiany) 1 Postanowienia ogólne 1. Niniejszy Regulamin wymiany walutowej Domu Maklerskiego Banku Ochrony Środowiska

Bardziej szczegółowo

Kredyt nie droższy niż (w okresie od 1 do 5 lat)

Kredyt nie droższy niż (w okresie od 1 do 5 lat) Kredyt nie droższy niż (w okresie od 1 do 5 lat) "Kredyt nie droższy niż to nowa usługa Banku, wprowadzająca wartość maksymalną stawki referencyjnej WIBOR 3M służącej do ustalania wysokości zmiennej stopy

Bardziej szczegółowo

Minister Sprawiedliwości Prokurator Generalny ZAWIADOMIENIE. o uzasadnionym podejrzeniu popełnienia przestępstwa

Minister Sprawiedliwości Prokurator Generalny ZAWIADOMIENIE. o uzasadnionym podejrzeniu popełnienia przestępstwa dr Jacek Czabański adres do korespondencji: Kopeć Zaborowski Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych ul. Hoża 59A lok. 1B 00-681 Warszawa Warszawa, dnia 19 maja 2016 r. Szanowny Pan Zbigniew Ziobro Minister

Bardziej szczegółowo

0,00 % 2,00 % 1,64 % 3,42 % 3,41 % 3,34 % ZAKUP podsumowanie najlepszych ofert. Strona 1 z 6. 262,06 zł 171,95 zł 171,19 zł. 0 zł 0 zł 1 259,98 zł

0,00 % 2,00 % 1,64 % 3,42 % 3,41 % 3,34 % ZAKUP podsumowanie najlepszych ofert. Strona 1 z 6. 262,06 zł 171,95 zł 171,19 zł. 0 zł 0 zł 1 259,98 zł Jakub Misiewicz email: jakubmisiewicz@homebrokerpl telefon: Oferta przygotowana dnia:02092015 (23:25) ZAKUP podsumowanie najlepszych ofert Parametry: Waluta: PLN, Kwota: 300 000, Wartość nieruc homośc

Bardziej szczegółowo

Informacja o ryzyku walutowym i ryzyku stopy procentowej dla kredytobiorców hipotecznych

Informacja o ryzyku walutowym i ryzyku stopy procentowej dla kredytobiorców hipotecznych Informacja o ryzyku walutowym i ryzyku stopy procentowej dla kredytobiorców hipotecznych według zaleceń Rekomendacji S Komisji Nadzoru Bankowego I. Omówienie na czym polega, jak skutkuje ryzyko walutowe

Bardziej szczegółowo