6. Wykonanie pomiaru na miejscu zdarzenia

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "6. Wykonanie pomiaru na miejscu zdarzenia"

Transkrypt

1 6. Wykonanie pomiaru na miejscu zdarzenia Przeprowadzenie badań mających na celu wykazanie przydatności technologii naziemnego skaningu laserowego w pracy policji, wymagało zaznajomienia się z wszelkimi procedurami towarzyszącymi czynnościom na miejscu zdarzenia, oraz uzyskania stosownych zezwoleń. Dzięki pomocy dydaktycznej i technicznej firmy Laser 3D Jacek Krawiec, przeprowadzono liczne prezentacje technologii skaningu na przykładzie skanera Imager 5006i w Centralnym Laboratorium Kryminalistycznym Komendy Głównej Policji, Laboratorium Kryminalistycznym Komendy Miejskiej Policji w Rzeszowie oraz w Komendzie Wojewódzkiej Policji w Rzeszowie. Efektem przeprowadzonych prezentacji było uzyskanie pozytywnej opinii osób merytorycznie odpowiedzialnych i wydanie przez nie zgody na wykonanie pomiarów na miejscu zdarzeń, a także zapewnienie pomocy merytorycznej przy analizie wyników badań. 6.1 Charakterystyka zarejestrowanych zdarzeń. Nawiązana współpraca, o której mowa powyżej, pozwoliła na przeprowadzenie w ramach pracy dyplomowej pomiaru zdarzenia w miejscowości Łowisko, Kraków i Rzeszów. ŁOWISKO W dniu roku doszło do zdarzenia drogowego, którym był wypadek śmiertelny z udziałem motocyklisty. Mężczyzna poruszający się motocyklem po drodze publicznej zderzył się z jadącym z przeciwka samochodem dostawczym, ponosząc śmierć na miejscu. Ze względu na swój charakter, zdarzenie wymagało przeprowadzenia oględzin przez specjalistów, a co za tym idzie sporządzenia odpowiedniej dokumentacji, oznaczenia i zabezpieczenia wszelkich śladów i innych materiałów, mogących mieć znaczenie dowodowe w sprawie. Wypadek zdarzył się na stosunkowo rozległym obszarze obejmującym odcinek prostego pasa drogowego oraz łuku, stąd też czynności pomiarowe prowadzone tradycyjnymi metodami trwały kilka godzin. Z uwagi na fakt, iż technika skaningu laserowego zmniejsza do minimum możliwość ingerencji człowieka w zastaną na miejscu zdarzenia sytuację, (sprowadza się jedynie do ustawienia skanera na stanowisku oraz rozstawienia znaczków pomiarowych) i jest procesem trwającym krótko (pomiar na jednym 111

2 stanowisku zajmuje zaledwie kilka minut), doskonale sprawdziła się na miejscu wypadku drogowego. Rejestrację wykonano bez zakłócenia pracy policjantów sporządzających dokumentację oględzin miejsca zdarzenia. Na zdj. 1 widać przedstawiono widok miejsca wypadku Zdj.1. Wypadek z udziałem motocyklisty w miejscowości Łowisko KRAKÓW W dniu roku miała miejsce kolizja drogowa, do której doszło na skrzyżowaniu al. Jana Pawła II i ul. Stella-Sawickiego. Wzięły w niej udział dwa samochody osobowe tj.: Skoda 105 L i Seat Ibiza. Do zdarzenia doszło w godzinach wieczornych. Kierowca Seata z niewiadomych przyczyn wjechał na pas ruchu przeznaczony dla pojazdów zmierzających w przeciwnym kierunku, w wyniku czego zderzył się z jadącym prawidłowo pojazdem marki Skoda 105 L. Zdarzenie to zakwalifikowane zostało jako kolizja z uwagi na fakt, iż nie ucierpiała żadna z uczestniczących w nim osób. Z uwagi na jego charakter i okoliczności nie było konieczności sporządzania oględzin, jednakże pod kątem prowadzonych badań stał się bardzo cennym przykładem. Gdyby zaistniała konieczność udokumentowania 112

3 omawianego zdarzenia, skaning sprawdziłby się znakomicie, głównie ze względu na stopień uszkodzenia pojazdów i ich powypadkowe położenie. Zdj. 2 Samochody biorące dział w kolizji drogowej w Krakowie Zdj.3 Położenie samochodu Sody 105L po wypadku 113

4 RZESZÓW Ostatnim z zarejestrowanych przy pomocy skaningu laserowego zdarzeń było upozorowane włamanie z zabójstwem. Realizacja tego przedsięwzięcia była możliwa dzięki współpracy z funkcjonariuszami Komendy Miejskiej Policji w Rzeszowie. Miejscem zdarzenia był pokój, w którym znajdowało się wiele śladów i obiektów, których położenie wskazywało, że mamy do czynienia z włamaniem. Ponadto wstępne oględziny miejsca zdarzenia pozwoliły na przyjęcie, iż dokonano zabójstwa osoby przebywającej w pomieszczeniu. Ze względu na stosunkowo małą przestrzeń istniało zagrożenie zatarcia, bądź zniekształcenia pozostawionych śladów. W odniesieniu do rzeczywistego zdarzenia, ze względu na charakter, koniecznym byłoby przeprowadzenie czynności oględzin, podczas których należałoby udokumentować miejsce zabójstwa, łącznie z wszelkimi istotnymi dla sprawy szczegółami. Na tym przykładzie podjęto próbę samodzielnego sporządzenia dokumentacji metodami tradycyjnymi i zestawiono ją z czynnościami wykorzystującymi skaning laserowy, otrzymując tym samym kolejne potwierdzenie przydatności i skuteczności nowej technologii. Zdj.4 Miejsce upozorowanego włamania 114

5 6.2 Sprzęt wykorzystany podczas pomiaru W czasie badań zastosowano specjalistyczny sprzęt pomiarowy, składający się z naziemnego skanera laserowego oraz obrotowych tarcz, spełniających funkcję punktów wiążących. Dodatkowo wykorzystano pięć statywów (pod skaner i pod tarcze), laptopa oraz lustrzankę cyfrową, którą wykonano zdjęcia, służące następnie do pokolorowania chmury punktów. Pomiary zrealizowano fazowym skanerem laserowym IMAGER 5006i firmy Z+F (Zöller+ Frohlich), będącym na chwilę obecną jednym z najnowocześniejszych tego typu sprzętów na rynku. Jest to instrument średniego zasięgu (do 79m) o panoramicznym polu widzenia (360 x310 ). Dzięki swej wysokiej dokładności (wynoszącej poniżej 1mm przy pomiarze długości 50m), a przy tym dużej szybkości pomiaru, znakomicie sprawdził się w czasie prowadzenia badań, zarówno na miejscu upozorowanego zdarzenia kryminalnego, jak i wypadku drogowego. Dodatkowe informacje na temat parametrów technicznych skanera znajdują się w rozdziale 4.1 Rys.85. Skaner IMAGER 5006i [53] Instrument został umieszczony na statywie o maksymalnej wysokości 4 m, dzięki czemu, w przypadkach, które tego wymagały, możliwe było wykonanie dodatkowych skanów z góry. Statyw okazała się przydatny w czasie pomiarów na miejscu wypadku śmiertelnego oraz kolizji drogowej, ze względu na konieczność zeskanowania dachów pojazdów. 115

6 Do pomiaru wykorzystano tarcze pomiarowe, pełniące funkcję punktów wiążących, wykonane ze specjalnego, nierefleksyjnego materiału. Tarcze, mające możliwość obrotu 360 tak w poziomie jak i w pionie, okazały się znakomitym rozwiązaniem w przypadku pomiarów na miejscu wypadku, gdzie bardzo istotnym parametrem jest czas. Dzięki zastosowaniu statywów, w szybki i łatwy sposób możliwe było rozmieszczenie punktów na miejscu wypadku oraz kolizji drogowej, nie ingerując przy tym w teren objęty zdarzeniem. W czasie rejestracji obracano sygnały w kierunku skanera, aby możliwe było zeskanowanie środków tarcz. Dzięki tej procedurze zminimalizowano ilość znaczków pomiarowych niezbędnych przy skanowaniu całego miejsca zdarzenia. Na zdj.5 pokazano zastosowany podczas pomiarów sygnał. Zdj.5.Tarcza pomiarowa w czasie pomiaru na miejscu wypadku drogowego Natomiast przy skanowaniu miejsca włamania z ofiarą śmiertelną, ze względu na fakt, iż pomieszczenie było dość ciasne i bogate w detale, mogące mieć istotne znaczenie dla śledztwa, wykorzystano tarcze pomiarowe bez statywów oraz płaskie znaczki wykonane wcześniej z papieru. 116

7 Zdj.6. Znaczki pomiarowe wykorzystane do rejestracji zdarzenia kryminalnego Znaczki zostały przymocowane na różnych wysokościach do płaskich elementów, znajdujących się na miejscu zdarzenia, takich jak ściany, szafki itp. W celu wykonania zdjęć, służących w późniejszej obróbce danych do pokolorowania chmury punktów, wykorzystano lustrzankę cyfrową Olympus E-500. Rys.86. Lustrzanka cyfrowa Olympus E-500 [56] 117

8 Olympus E-500 jest lustrzanką cyfrową z wymiennym obiektywem o matrycy FFT CCD 8.0 milionów pikseli, przez co umożliwia robienie wysokiej jakości zdjęć. Zdjęcia na miejscu zdarzenia wykonano z największą możliwą rozdzielczością : 3264x2448. Możliwości techniczne lustrzanki Olympus E-500 przedstawiono w tab.7 Tab.7. Szczegóły dotyczące lustrzanki cyfrowej Olymopus E-500 [56] 6.3 Czynności przeprowadzane podczas skanowania miejsca zdarzenia. Czynności wykonywane na miejscu zdarzenia, związane z pomiarem skanerem laserowym, obejmują: - wizję lokalną, - rozmieszczenie tarcz pomiarowych, - przybliżone ustalenie stanowisk skanera, - pomiar właściwy, - czynności dodatkowe (wykonanie szkiców i zdjęć). 118

9 W pierwszym etapie przeprowadzana jest wizja lokalna, polegająca na zaznajomieniu się z rodzajem i miejscem zdarzenia, jego rozpiętością oraz możliwymi okolicznościami. Wykonywana jest w celu ustalenia ilości i przybliżonego rozmieszczenia poszczególnych stanowisk skanera oraz sygnałów (tarcz pomiarowych lub/i płaskich znaczków). Następnym etapem czynności jest przyjęcie przybliżonych stanowisk instrumentu oraz rozmieszczenie punktów pomiarowych. Stanowiska skanera należy dobrać w taki sposób, aby wykorzystując jak najmniejszą ich ilość, uchwycić przestrzennie całe miejsce zdarzenia, nie pomijając obszarów mogących mieć istotne znaczenie dla śledztwa. Ponadto, w zależności od rodzaju zajścia, ustala się odpowiednią wysokość, na jakiej będą wykonywane poszczególne skany. Natomiast w przypadku rozmieszczenia sygnałów, ważne jest, aby ustalić ich pozycję w przestrzeni na różnych poziomach tak, aby co najmniej 3 punkty były widoczne z każdego stanowiska (dzięki temu możliwe jest zorientowanie skanów względem siebie w kolejnych etapach obróbki). Skaner ustawia się na statywie (możliwy jest również pomiar bez wykorzystania statywu) i poziomuje. Należy przy tym zwrócić uwagę, aby stał on w miejscu o dobrej widoczność. Po włączeniu instrumentu sprawdza się parametry, takie jak stan baterii i ilość wolnego miejsca na dysku, a następnie zakłada nowy projekt i podaje numeracje stanowisk oraz dobiera odpowiednie ustawienia skanowania, zależne od rodzaju i miejsca zdarzenia. Użytkownik ma możliwość wyboru pomiędzy czterema poziomami rozdzielczości: preview, middle, high, super high i ultra high. Przy rozdzielczościach middle, high i super high możliwa jest redukcja szumów pomiarowych, co wiąże się jednak z dwukrotnym wydłużeniem czasu skanowania. Na miejscu zdarzenia, gdzie istotnym jest, aby czynności wykonywane były jak najszybciej, a przy tym z odpowiednią dokładnością, stosuje się rozdzielczość high oraz domyślne ustawienia szumów (default). 119

10 Tab.8. Czas trwania pomiaru na jednym stanowisku oraz rozmiar plików w zależności od wybranej rozdzielczości skanowania i ustawienia szumów [23] Następnie ustawia się zakres skanowania w pionie oraz jego początkową i końcową pozycję. Poniżej przedstawiono przykładowe możliwości wyboru wertykalnego zakresu skanowania. Rys.87. Wybór zasięgu skanowania w pionie [23] 120

11 W przypadku sprzętu posiadającego zintegrowaną kamerę, należy ją aktywować w funkcjach oprogramowania skanera. Trzeba przy tym zaznaczyć, że włączona kamera wydłuża dwukrotnie czas skanowania, ale ułatwia i przyspiesza kolorowanie chmury punktów w późniejszym etapie. Po wyborze wszystkich ustawień, następuje pomiar właściwy, którego czas jest zależny od przyjętych parametrów skanowania. Dodatkowo na miejscu pomiaru skanerem laserowym wykonywany jest szkic, zawierający położenie stanowisk instrumentu oraz rozmieszczenie sygnałów. Ma to na celu ułatwienie późniejszej obróbki danych, a szczególnie rejestracji skanów. Ostatnią realizowaną na miejscu zdarzenia czynnością podczas procesu skanowania, jest wykonanie zdjęć aparatem fotograficznym (w przypadku braku zintegrowanej ze sprzętem kamery), w celu pokolorowania chmury punktów w późniejszym etapie obróbki danych. Zdjęcia powinny być robione ze stanowiska skanera (można zastosować statyw, ale wydłuża to czas czynności) na niezmienionych ustawieniach sprzętu, gdyż wtedy możliwe jest automatyczne pokolorowanie danych (wykorzystuje się plik z kalibracją kamery). Możliwe jest również wykonanie zdjęć z wolnej ręki. Wówczas chmura punktów kolorowana jest w sposób manualny, poprzez dobór odpowiednich punktów wiążących między skanem, a zdjęciem. Przebieg czynności wykonywanych na miejscu śmiertelnego wypadku drogowego z udziałem motocyklisty, związanych z pomiarem skanerem laserowym, przedstawiał się w sposób przedstawiony poniżej. Po przyjeździe na miejsce zdarzenia i zapoznaniu się z ekipą dochodzeniowośledczą, przystąpiono do czynności przygotowawczych. W wyniku przeprowadzonej wizji lokalnej zaobserwowano, że wypadek obejmował dość rozległy obszar (odcinek prosty oraz łuk), który należało dokładnie udokumentować. Dodatkowo jednym z uczestników był samochód dostawczy, co wiązało się z koniecznością zastosowania wysokiego statywu, w celu uchwycenia całości sytuacji. W czasie wizji lokalnej ustalono również, że najlepszym rozwiązaniem w przypadku tego rodzaju zdarzenia, gdzie bardzo ważny jest czas wykonania czynności, będzie zastosowanie obrotowych tarcz na statywach, umożliwiających szybkie rozmieszczenie sygnałów w przestrzeni, a przy tym minimalną ich ilość potrzebną do późniejszej rejestracji. 121

12 Zdj.7. Wizja lokalna zdarzenia w miejscowości Łowisko W okolicy miejsca wypadku rozstawiono 5 tarcz pomiarowych (do czterech wykorzystano statywy i rozmieszczono je równomiernie w przestrzeni, natomiast ostatnia została przymocowana do żelaznego ogrodzenia przy pomocy magnesu). Pomiar zrealizowano na 7 stanowiskach, jeden ze skanów wykonano na wyższej wysokości, w celu uchwycenia sytuacji z góry. Czynności podczas procesu skanowania na jednym stanowisku sprowadzały się do spoziomowania instrumentu i ustawienia odpowiednich parametrów skanowania oraz obrócenia tarcz pomiarowych w stronę skanera. Ustawiono następujące podstawowe parametry skanowania: rozdzielczość high, szumy: default, pionowy zakres skanowania: Cały proces na jednym stanowisku jest niezwykle dokładną i krótkotrwałą czynnością, zajmującą zaledwie kilka minut, a przy tym eliminującą do minimum ingerencję człowieka w miejsce zdarzenia, dzięki czemu zdołano bezpiecznie wykonać pomiar, bez zakłócania pracy policjantów, sporządzających dokumentację oględzin metodą tradycyjną. Na zdj.8 i 9 przedstawiono skaner IMAGER 5006i podczas pomiaru na miejscu zdarzenia. 122

13 Zdj.8 Skaner IMAGER 5006i podczas pomiarów na miejscu wypadku śmiertelnego z udziałem motocyklisty (pozycja I) Zdj.9. Skaner IMAGER 5006i podczas pomiarów na miejscu wypadku śmiertelnego z udziałem motocyklisty (pozycja II) 123

14 Dodatkowo na miejscu zdarzenia sporządzono orientacyjny szkic, z zaznaczonymi stanowiskami skanera oraz położeniem tarcz pomiarów, a także wykonano zdjęcia cyfrowe, które zostały wykorzystane do pokolorowania chmury punktów w etapie obróbki danych. Ze względu na brak kamery zintegrowanej ze skanerem, zdjęcia wykonano z wolnej ręki, na najwyższej z możliwych rozdzielczości: 3264 x W przypadku kolizji drogowej, mającej miejsce w Krakowie, działania na miejscu zdarzenia związane ze skanowaniem, wyglądały podobnie jak przy wypadku śmiertelnym w miejscowości Łowisko. Pierwszą czynnością wykonaną po przyjeździe na miejsce zdarzenia była wizja lokalna. Zapoznano się z sytuacją oraz okolicznościami zdarzenia, a następnie ustalono ilość i położenie sygnałów, a także przybliżonych stanowisk skanera. Rozmieszczono pięć tarcz pomiarowych, w tym cztery na statywach, a jedną za pomocą magnezu. W przypadku zdarzenia mającego miejsce na drodze, takiego rodzaju znaki pomiarowe sprawdzają się najlepiej, ze względu na szybkość ich rozstawienia. Ustalono również przybliżone stanowiska skanera. Wstępnie przyjęto, że będzie to 7 stanowisk, w tym 2 na podwyższeniu statywu, w celu uchwycenia dachów samochodów biorących udział w kolizji. W trakcie pomiarów zaistniała jednak potrzeba wykonania dodatkowego skanu, ażeby możliwe było usunięcie szumów pomiarowych, związanych z przechodzeniem osób postronnych, zakłócających skanowanie. Następnym etapem badań był pomiar na kolejnych stanowiskach skanera. Czynności na stanowisku obejmowały spoziomowanie instrumentu oraz ustawienie odpowiednich parametrów skanowania. W przypadku kolizji drogowej ustawienia skanera były podobne do tych na miejscu wypadku śmiertelnego w Łowisku (rozdzielczość high, szumy- default, pionowy zakres skanowania ). Przed pomiarem na danym stanowisku należało obracać tarcze w kierunku skanera, aby mógł zeskanować środek. 124

15 Zdj.10 Pomiar skanerem laserowym na miejscu kolizji drogowej Podczas pomiaru wykonano dodatkowo szkic z położeniem stanowisk skanera oraz lokalizacją tarcz pomiarowych. Lustrzanką cyfrową wykonano zdjęcia z wolnej ręki o rozdzielczości: 3264 x 2448, wykorzystane następnie do pokolorowania chmury punktów. Ostatnim udokumentowanym za pomocą skanera laserowego zdarzeniem, było upozorowane włamanie z ofiarą śmiertelną. W wyniku przeprowadzonej wizji lokalnej ustalono, że ze względu na bardzo ciasne, a przy tym bogate w detale pomieszczenie, w którym miało miejsce zdarzenie, jako punkty pomiarowe zostaną wykorzystane tarcze bez statywów oraz płaskie znaczki. Biorąc pod uwagę rodzaj pomieszczenia oraz mnogość szczegółów, należało wykorzystać większą ilość znaczków pomiarowych niż w przypadku poprzednich zdarzeń, ponieważ wykluczono możliwość obracania tarcz podczas zmiany stanowiska pomiarowego. 125

16 Zdj.11 Upozorowane miejsce włamania z ofiarą śmiertelną W następnym etapie czynności przytwierdzono papierowe znaczki (wykonane wcześniej) do płaskich elementów pomieszczenia jak ściany, meble itp. na różnych poziomach, natomiast tarcze rozstawiono w taki sposób, aby wraz z płaskimi znaczkami obejmowały całą przestrzeń pomiarową. Ustalono również przybliżoną pozycję stanowisk skanera, a także ich ilość, w celu zeskanowania całej przestrzeni oraz wszystkich detali mogących mieć znaczenie dla śledztwa. W efekcie na miejscu zdarzenia umieszczono 12 znaczków pomiarowych, a skany wykonano z 9 stanowisk skanera. Po spoziomowaniu instrumentu na stanowisku, rozpoczęto ustawianie parametrów skanowania. Ustawienia były podobne jak w przypadku dwóch poprzednich zdarzeń: rozdzielczość high, szumy- default, pionowy zakres skanowania (aby uchwycony został również sufit pomieszczenia). Ingerencja osób w miejsce zdarzenia sprowadzała się jedynie do przestawiania skanera na kolejne stanowiska 126

17 pomiarowe, dzięki temu zacieranie śladów, czy też przypadkowe przesunięcia dowodów zbrodni ograniczyły się do minimum. Dodatkowo na miejscu włamania stworzono szkic poglądowy stanowisk skanera i rozmieszczenia punktów pomiarowych oraz wykonano zdjęcia cyfrowe. Podjęto również próbę samodzielnego sporządzenia szkicu miejsca zdarzenia pod okiem technika kryminalistyki, co okazało się bardzo pracochłonnym zajęciem. Zdj.12. Próba samodzielnego wykonania szkicu miejsca zdarzenia 127

18 7. Opracowanie kameralne danych pochodzących z procesu skanowania laserowego Programy do pracy na danych, pochodzących ze skaningu laserowego można podzielić na dwa rodzaje: oprogramowania służące do wstępnego przetwarzania danych oraz aplikacje mające zastosowanie przy specjalistycznej obróbce chmury punktów. W niniejszym rozdziale opisano przebieg czynności związanych z obróbką chmur punktów, pochodzących z wcześniejszych pomiarów na miejscach zdarzeń, przy wykorzystaniu wybranych oprogramowań, zarówno do wstępnego opracowania danych, jak i do późniejszego, specjalistycznego przetwarzania, pod względem przydatności w opracowaniach dla policji. 7.1 Wstępna obróbka danych - Z+F LaserControl Z+F LaserControl to prosta w obsłudze aplikacja służąca zarówno do sterowania pracą skanerów firmy Z+F i natychmiastowej wizualizacji pomierzonej chmury punktów, jak również kameralnej obróbki danych, tj. rejestracji skanów, filtracji i kolorowania oraz wykonywania dowolnych pomiarów wektorowych. Pracę w oprogramowaniu rozpoczyna się od założenia projektu lub otworzenia istniejącego. Po uruchomieniu aplikacji tworzony jest nowy projekt w menu głównym, do którego wczytywane są dane (skany, zdjęcia cyfrowe itp.) Rys.88. Tworzenie nowego projektu w programie Z+F LaserControl 128

19 Rys.89. Wczytywanie danych Program Z+F LaserControl posiada różne możliwości wizualizacji chmury punktów, zarówno 2D jak i 3D. Są to Grey View, Buble View oraz widok przestrzenny. Grey View pokazuje skany w skali szarości, którą można uzależnić od zasięgu oraz od intensywności odbicia wiązki lasera. W widoku zasięgu, kolor punktu odpowiada jego odległości od instrumentu. Wraz z jej wzrostem punkt jest coraz ciemniejszy, co pokazano na rysunku poniżej. Widok intensywności chmury punktów odpowiada czarno-białej fotografii kolor punktu uzależniony jest od siły odbicia wiązki lasera. Rys.90. Grey View pokazujący intensywność odbicia punktów 129

20 Widok Buble View jest wyrównaniem widoku Grey View, pokazuje ortogonalny widok wartości grey. Rys.91. Ikonka generująca widok Buble View. Rys.92. Widok Buble View stanowiska 4 Oprogramowanie Z+F LaserControl ma możliwości zoomowania, w tym dostępna jest funkcja okna powiększenia, pokazującego mały wycinek skanu z większą ilością detali. Maksymalnym powiększeniem jest 1:8. 130

21 Rys.93. Okno powiększenia (zoom window) Przejście do widoku 3D następuje po wczytaniu punktów do okna 3D. Istnieje możliwość wczytania całego skanu oraz jego fragmentów. Dostępny jest również tryb automatycznego przerzedzania chmury punktów oraz opcje wczytywania punktów o określonym zasięgu od skanera lub intensywności odbicia. Rys.94. Wczytywanie punktów do widoku 3D 131

22 Rys.95. Widok 3D chmury punktów pomierzonych z jednego stanowiska. W widoku 3D dostępne są różne opcje ułatwiające pracę na danych, między innymi ustawienie punktu obrotu, zwiększanie i zmniejszanie gęstości punktów, ustawienie ich wielkości oraz różne opcje widoku, a także zapisywania danych. Rys.96. Możliwe opcje dostępne w widoku 3D Z+F LaserControl posiada funkcje wykonywania pomiarów wektorowych zarówno w widoku 2D jak i 3D. Może to być pomiar pomiędzy dowolnymi punktami czy szczegółami. 132

23 Rys.97. Pomiar w oprogramowniu Z+F LaserControl Dane pochodzące ze skaningu laserowego poddawane są filtracji, w celu usunięcia punktów nie spełniających wymagań pomiarowych. Program Z+F LaserControl posiada różnorodne filtry, służące do automatycznego przeczyszczenia i wygładzenia chmury punktów, oraz do zakładania masek. Filtry nie usuwają punktów, lecz zakładają maski, które można w każdej chwili skasować. Filtr mixed pixels usuwa punkty, które nie są prawidłowo pomierzone ze względu na efekt krawędziowy. Podczas gdy wiązka lasera natrafia na krawędź obiektu, tylko część promienia zostanie od niej odbita, pozostała cześć może odbić się od przyległej powierzchni lub innej powierzchni na krawędzi. W efekcie powstają błędnie pomierzone piksele, leżące pomiędzy danymi powierzchniami. Im wyższa wartość filtru zostanie zastosowana, tym więcej pikseli będzie usuniętych ( niestety wzrasta możliwość usunięcia również dobrych punktów). Należy zatem stopniowo dobierać wartość filtra, aby uzyskać jak najlepsze rezultaty, nie usuwając przy tym istotnych danych. Filtr single pixels stosowany jest po filtrze mixed pixels w celu usunięcia pojedynczych punktów, które mógł on pozostawić. 133

24 Rys.98. Filtry Mixed i Single pixels Filtr Intensity wyklucza wszystkie punkty, mające mniejszą lub większą intensywność odbicia, od podanej w oknie dialogowym filtru, natomiast filtr range wszystkie punkty, nie mieszczące się w podanym przez użytkownika zakresie. Filtr thin przerzedza punkty chmury w miejscach, gdzie jest grubsza od podanej w oknie dialogowym wartości. Rys.99. Pozostałe filtry dostępne w Z+F LaserControl (Intensity, range, thin) 134

25 Program Z+F lasercontrol posiada możliwość zautomatyzowania filtracji danych, poprzez ustawienie parametrów filtracji w oknie dialogowym preprocessingu. Funkcja ta w znacznym stopniu przyspiesza pracę. Rys.100. Okno dialogowe Preprocessingu Rys.101. Widok 2D przefiltrowanych danych (maski w różnych kolorach) 135

26 Dodatkowo aplikacja Z+F LaserControl posiada funkcje służące do zakładania masek, przydatne w przypadku, gdy użytkownik chce pracować tylko na części danych. Zamaskowane punkty nie są wyświetlane w oknie 3D, ani poddawane filtracji. Rys.102. Zakładanie maski w programie Z+F LaserControl Maski, zarówno te założone przez użytkownika manualnie, jak i te powstałe po automatycznej filtracji, mogą zostać eksportowane lub importowane do innych projektów. Zapisywane są w formacie png. 136

27 Rys.103. Eksport masek Rys.104. Import masek do danego skanu 137

28 Pojedyncze chmury punktów, otrzymane z różnych stanowisk skanera, orientuje się względem siebie, oraz łączy w jedną scenę 3D w procesie rejestracji skanów. W tym celu należy pomierzyć odpowiednie punkty wiążące. W programie Z+F LaserControl możliwy jest pomiar sygnałów, sfer lub odpowiadających sobie naturalnych punktów na obiektach. Pomocna jest funkcja taregetfinder, która automatycznie dopasowuje się do środka tarczy po przybliżonym jej wskazaniu. W przypadku, gdy nie ma wystarczającej ilości sygnałów potrzebnych do wykonania rejestracji, wykorzystuje się naturalne punkty na obiektach, jednak dokładność ich dopasowania jest niższa. pomiar sygnałów pomiar sfer pomiar punktów Rys.105. Pomiar synałów w programie Z+F LaserControl 138

29 Rys.106. Widok pomierzonych sygnałów Istnieje możliwość eksportu pomierzonych wcześniej punktów wiążących do jednego z predefiniowanych formatów lub do formatu stworzonego przez siebie. Pomierzone sygnały można również importować do projektu, jeżeli są zapisane we wspomnianych wcześniej formatach. Rys.107. Eksport pomierzonych sygnałów. 139

30 Rys.108. Import sygnałów. Do wykonania rejestracji, należy pomierzyć co najmniej 3 punkty wiążące pomiędzy każdym ze skanów (optymalnie 5-6 punktów). Następnie po wykonaniu pomiarów i włączeniu kreatora rejestracji skanów, przechodzi się przez jego kolejne etapy, dokonując wyboru odpowiednich ustawień. Rys.109. Rejestracja skanów włączanie okna dialogowego 140

31 W pierwszym oknie istnieje możliwość dodania pliku z pomierzonymi współrzędnymi sygnałów lub stanowisk skanera. Współrzędne otrzymuje się z osobnych pomiarów innymi metodami np. pomiar tachimetryczny lub GPS. W ten sposób możliwe jest wykonanie transformacji chmury punktów z układu lokalnego skanera do geodezyjnego układu współrzędnych. Następne okno pokazuje zestawienie wszystkich skanów oraz pomierzonych sygnałów w projekcie. Można w nim zaznaczyć, które ze skanów lub pomierzonych punktów będą brały udział w rejestracji. Rys.110. Rejestracja skanów okno dialogowe 2 W kolejnym oknie wybierany jest skan macierzysty, do którego zostaną zorientowane pozostałe skany. Istnieje również możliwość zaznaczenia opcji optymalizacji rejestracji, dzięki której odbiegające od pomiaru sygnały nie są brane do obliczeń. Po tych ustawieniach obliczane są automatycznie parametry transformacji dla wszystkich zaznaczonych skanów w projekcie. Po zakończeniu procesu obliczeń, generowany jest raport. W widoku raportu jest 5 zakładek, w których można sprawdzić rezultaty. W pierwszej znajdują się ogólne informacje na temat wykonanej rejestracji. Druga zakładka zawiera szczegółowy raport z wyników rejestracji. Raporty z rejestracji poszczególnych zdarzeń umieszczone zostały w załączniku nr

32 Rys.111. Rejestracja skanów zakładka 2 Trzecia zakładka zawiera wszystkie informacje wpisane podczas rejestracji oraz parametry projektu, w tym macierze transformacji dla każdego ze skanów. Rys.112. Rejestracja skanów zakładka 3 W czwartej zakładce znajdują się pomierzone w projekcie sygnały wraz z ich odchyleniami. Ostatnia zakładka zawiera rezultat rejestracji chmur punktów w 3D z poszczególnych stanowisk. Każdy zarejestrowany skan pokazany jest w innym kolorze. 142

33 Rys.113. Rejestracja skanów zakładka 5 Po zarejestrowaniu skanów, możliwe jest ich wyświetlenie w różnych kolorach lub w tym samym. Rys.114. Wyświetlanie zarejestrowanych skanów w 3D 143

34 Rys.115. Zarejestrowane skany wyświetlone w 3D w tym samym kolorze Rys.116. Zarejestrowane skany w 3D widok w środku pomieszczenia Z+F LaserControl posiada ponadto moduł, umożliwiający kolorowanie chmur punktów. W przypadku kamery zintegrowanej ze skanerem lub przy wykorzystaniu 144

35 zdjęć robionych ze statywu na stanowisku skanera, możliwe jest automatyczne odwzorowanie kolorów na skanach. Kamera musi posiadać wewnętrzną kalibrację oraz zewnętrzną, definiującą jej pozycje. W przypadku zdjęć robionych z wolnej ręki, możliwe jest manualne pokolorowanie danych, poprzez wybór dla każdego zdjęcia, co najmniej 11 par punktów wiążących pomiędzy zdjęciem, a skanem. W badaniach wykorzystywano zdjęcia wykonane z wolnej reki, dlatego kolorowanie chmury punktów odbywało się w sposób manualny. Pierwszą czynnością było wczytanie do projektu odpowiednich zdjęć. Rys.117. Wczytanie zdjęć do projektu We właściwościach należy ustawić skan poddany kolorowaniu oraz zdjęcie, z którego pobierane będą kolory. W przypadku zdjęć wykonywanych z kamery zintegrowanej ze skanerem, lub jeśli zdjęcia wykonywane są ze stanowiska saknera (np. na statywie) i na znanych ustawieniach aparatu, wgrywa się plik z kalibracją kamery. Wtedy możliwe jest automatyczne kolorowanie chmury punktów. 145

36 Rys.118. Okno dialogowe właściwości kolorowania W przypadku manualnego nadawania kolorów chmurze punktów, uruchamia się funkcje doboru odpowiednich par punktów wiążących pomiędzy zdjęciem, a skanem. Rys.119. Uruchamianie funkcji pomiaru odpowiadających sobie par punktów pomiędzy zdjęciem, a skanem Minimalna ilość par punktów wiążących to 11. Należy dobierać je w sposób jednoznaczny i równomierny, aby punkty obejmowały całe zdjęcie. 146

37 Rys.120. Pomiar punktów wiążących Następnym etapem jest włączenie funkcji generowania kolorowego skanu. Uruchamia się proces obliczania parametrów, aby w efekcie nadać pikselom odpowiednie kolory. Rys.121. Generowanie kolorowego skanu 147

38 W efekcie tego procesu powstaje kolorowy skan w miejscu obejmującym dane zdjęcie. Rys.122. Efekt kolorowania skanów Rys.123. Efekt kolorowania skanów w oknie 3D Z+F LaserControl ma możliwość eksportu skanów do różnych formatów. Możliwy jest zapis kolorowych skanów, a także w skali szarości, zarówno pokazujących 148

39 intensywność odbicia jak i zasięg. Istnieje możliwość wyeksportowania tylko części obszaru oraz przerzedzenie skanów, a także zachowanie skanów wraz z założonymi maskami. Rys.124. Funkcja eksportu skanów w programie Z+F LaserControl Wyeksportowane skany mogą zostać poddane dalszej obróbce w innych oprogramowaniach, służących np. do modelowania czy też generowania rzutów oraz przekrojów, a także w specjalistycznych aplikacjach, dostosowanych do zadań policji, jak np. Visual Sension Fusion. Celem wykorzystania pozyskanych podczas skanowania danych, poddano je kolejnym obróbkom i analizom przy użyciu następujących programów: 7.2 Cyclone, TruView Leica Geosystem HDS Cyclone jest modułowym oprogramowaniem stworzonym na potrzeby opracowywania danych pochodzących ze skaningu laserowego. Spośród wielu opcji jakie umożliwia to oprogramowanie, wykorzystano głównie funkcje, które 149

Temat: Zaprojektowanie procesu kontroli jakości wymiarów geometrycznych na przykładzie obudowy.

Temat: Zaprojektowanie procesu kontroli jakości wymiarów geometrycznych na przykładzie obudowy. Raport z przeprowadzonych pomiarów. Temat: Zaprojektowanie procesu kontroli jakości wymiarów geometrycznych na przykładzie obudowy. Spis treści 1.Cel pomiaru... 3 2. Skanowanie 3D- pozyskanie geometrii

Bardziej szczegółowo

Temat: Skanowanie 3D obrazu w celu pomiaru odkształceń deski podobrazia

Temat: Skanowanie 3D obrazu w celu pomiaru odkształceń deski podobrazia Raport z przeprowadzonych badań Temat: Skanowanie 3D obrazu w celu pomiaru odkształceń deski podobrazia Spis treści Spis treści... 2 1.Cel badań... 3 2. Skanowanie 3D pozyskanie geometrii... 3 3. Praca

Bardziej szczegółowo

OMÓWIENIE TECHNOLOGII NAZIEMNEGO SKANINGU SKANING LASEROWY LASEROWGO ORAZ PRAKTYCZNYCH ASPEKTÓW ZASTOSOWANIA TEJ TECHNOLOGII W POLSKICH WARUNKACH Jacek Uchański Piotr Falkowski PLAN REFERATU 1. Wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

Przemysław Kowalski Instytut Informatyki Teoretycznej i Stosowanej PAN

Przemysław Kowalski Instytut Informatyki Teoretycznej i Stosowanej PAN Opracowanie systemowych rozwiązań wspomagających zabezpieczenie miejsca zdarzenia i proces wykrywczy na podstawie materiału dowodowego utrwalonego za pomocą technik skaningu laserowego oraz satelitarnych

Bardziej szczegółowo

Jak przygotować pliki gotowe do publikacji w sieci za pomocą DigitLabu?

Jak przygotować pliki gotowe do publikacji w sieci za pomocą DigitLabu? Jak przygotować pliki gotowe do publikacji w sieci za pomocą DigitLabu? Po zainstalowaniu DigitLabu na komputerze otrzymujemy pakiet programów niezbędnych do przygotowania cyfrowych wersji obiektów tekstowych.

Bardziej szczegółowo

QUICKMAP 3D KOMPLEKSOWY SYSTEM DO REKONSTRUKCJI I WIZUALIZACJI ZDARZEŃ

QUICKMAP 3D KOMPLEKSOWY SYSTEM DO REKONSTRUKCJI I WIZUALIZACJI ZDARZEŃ Ireneusz Wrzesiński Technik kryminalistyki Komendy Powiatowej Policji w Kutnie QUICKMAP 3D KOMPLEKSOWY SYSTEM DO REKONSTRUKCJI I WIZUALIZACJI ZDARZEŃ W połowie 2007 roku Komenda Powiatowa Policji w Kutnie

Bardziej szczegółowo

Zbigniew Figiel, Piotr Dzikowicz. Skanowanie 3D przy projektowaniu i realizacji inwestycji w Koksownictwie KOKSOPROJEKT

Zbigniew Figiel, Piotr Dzikowicz. Skanowanie 3D przy projektowaniu i realizacji inwestycji w Koksownictwie KOKSOPROJEKT 1 Zbigniew Figiel, Piotr Dzikowicz Skanowanie 3D przy projektowaniu i realizacji inwestycji w Koksownictwie 2 Plan prezentacji 1. Skanowanie laserowe 3D informacje ogólne; 2. Proces skanowania; 3. Proces

Bardziej szczegółowo

DIGITAL PHOTOGRAMMETRY AND LASER SCANNING IN CULTURAL HERITAGE SURVEY

DIGITAL PHOTOGRAMMETRY AND LASER SCANNING IN CULTURAL HERITAGE SURVEY DIGITAL PHOTOGRAMMETRY AND LASER SCANNING IN CULTURAL HERITAGE SURVEY Fotogrametria cyfrowa i skaning laserowy w dokumentacji i archiwizacji obiektów dziedzictwa kulturowego Autorzy artykułu: A. Guarnieria,

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z pomiaru naziemnym skanerem laserowym ScanStation części Zamku Kapituły Warmińskiej w Olsztynie

Sprawozdanie z pomiaru naziemnym skanerem laserowym ScanStation części Zamku Kapituły Warmińskiej w Olsztynie Sprawozdanie z pomiaru naziemnym skanerem laserowym ScanStation części Zamku Kapituły Warmińskiej w Olsztynie wyk. mgr inż. Karolina Hejbudzka, dr inż. Andrzej Dumalski Informacje wstępne W 2013r został

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie SKANINGU LASEROWEGO PMG Wierzchowice W R O G E O

Zastosowanie SKANINGU LASEROWEGO PMG Wierzchowice W R O G E O Zastosowanie SKANINGU LASEROWEGO PMG Wierzchowice W R O G E O u l. M i ń s k a 3 8 54-6 1 0 W r o c ł a w W DUŻYM SKRÓCIE Co to jest skaning? Podgląd i edycja wyników skanowania Chmura punktów, wirtualna

Bardziej szczegółowo

Program V-SIM tworzenie plików video z przebiegu symulacji

Program V-SIM tworzenie plików video z przebiegu symulacji Program V-SIM tworzenie plików video z przebiegu symulacji 1. Wprowadzenie Coraz częściej zdarza się, że zleceniodawca opinii prosi o dołączenie do opracowania pliku/ów Video z zarejestrowanym przebiegiem

Bardziej szczegółowo

Opis funkcji modułu Konwerter 3D

Opis funkcji modułu Konwerter 3D Opis funkcji modułu Konwerter 3D www.cadprojekt.com.pl Kliknij na tytuł rozdziału, aby przejść do wybranego zagadnienia MODUŁ KONWERTER 3D...3 Wygląd i funkcje okna modułu Konwerter 3D...3 Konwertowanie

Bardziej szczegółowo

Scenariusze obsługi danych MPZP

Scenariusze obsługi danych MPZP Scenariusze obsługi danych MPZP S t r o n a 2 I. URUCHOMIENIE MODUŁU PLANOWANIE PRZESTRZENNE... 3 II. NARZĘDZIA OBSŁUGI MPZP... 4 III. WYSZUKIWANIE PLANU... 5 Scenariusz wyszukiwania planu... 5 IV. WYSZUKIWANIE

Bardziej szczegółowo

KAMERA AKUSTYCZNA NOISE INSPECTOR DLA SZYBKIEJ LOKALIZACJI ŹRÓDEŁ HAŁASU

KAMERA AKUSTYCZNA NOISE INSPECTOR DLA SZYBKIEJ LOKALIZACJI ŹRÓDEŁ HAŁASU KAMERA AKUSTYCZNA NOISE INSPECTOR DLA SZYBKIEJ LOKALIZACJI ŹRÓDEŁ HAŁASU Hałas staje się widoczny Zastosowanie innowacyjnych rozwiązań w systemie Noise Inspector pozwala na konwersję emisji dźwięku do

Bardziej szczegółowo

WIZUALIZER 3D APLIKACJA DOBORU KOSTKI BRUKOWEJ. Instrukcja obsługi aplikacji

WIZUALIZER 3D APLIKACJA DOBORU KOSTKI BRUKOWEJ. Instrukcja obsługi aplikacji /30 WIZUALIZER 3D APLIKACJA DOBORU KOSTKI BRUKOWEJ Instrukcja obsługi aplikacji Aby rozpocząć pracę z aplikacją, należy zarejestrować się w celu założenia konta. Wystarczy wpisać imię, nazwisko, adres

Bardziej szczegółowo

Instrukcja użytkownika ARSoft-WZ3

Instrukcja użytkownika ARSoft-WZ3 02-699 Warszawa, ul. Kłobucka 8 pawilon 119 tel. 0-22 853-48-56, 853-49-30, 607-98-95 fax 0-22 607-99-50 email: info@apar.pl www.apar.pl Instrukcja użytkownika ARSoft-WZ3 wersja 1.5 1. Opis Aplikacja ARSOFT-WZ3

Bardziej szczegółowo

5.4. Tworzymy formularze

5.4. Tworzymy formularze 5.4. Tworzymy formularze Zastosowanie formularzy Formularz to obiekt bazy danych, który daje możliwość tworzenia i modyfikacji danych w tabeli lub kwerendzie. Jego wielką zaletą jest umiejętność zautomatyzowania

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi programu PowRek

Instrukcja obsługi programu PowRek Instrukcja obsługi programu PowRek środa, 21 grudnia 2011 Spis treści Przeznaczenie programu... 4 Prezentacja programu... 5 Okno główne programu... 5 Opis poszczególnych elementów ekranu... 5 Nowy projekt...

Bardziej szczegółowo

KONTROLA JAKOŚCI ODKUWEK I MATRYC / ARCHIWIZACJA I REGENERACJA MATRYC

KONTROLA JAKOŚCI ODKUWEK I MATRYC / ARCHIWIZACJA I REGENERACJA MATRYC KONTROLA JAKOŚCI ODKUWEK I MATRYC / ARCHIWIZACJA I REGENERACJA MATRYC Słowa kluczowe: kontrola jakości, inżynieria odwrotna, regeneracja i archiwizacja matryc, frezowanie CNC, CAM. System pomiarowy: Skaner

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie skaner 3D w medycynie -scan3dmed

Zastosowanie skaner 3D w medycynie -scan3dmed Zastosowanie skaner 3D w medycynie -scan3dmed Temat: Obliczanie powierzchni zmian skórnych za pomocą skanera 3D scan3dmed oraz oprogramowania SMARTTECH3Dmeasure firmy SMARTTECH na przykładzie kliniki SMILE

Bardziej szczegółowo

Weryfikacja geometrii wypraski oraz jej modyfikacja z zastosowaniem Technologii Synchronicznej systemu NX

Weryfikacja geometrii wypraski oraz jej modyfikacja z zastosowaniem Technologii Synchronicznej systemu NX Weryfikacja geometrii wypraski oraz jej modyfikacja z zastosowaniem Technologii Synchronicznej systemu NX Projektowanie i wytwarzanie form wtryskowych, przeznaczonych do produkcji wyprasek polimerowych,

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA Podpis cyfrowy ISO 9001:2008 Dokument: 2016.0.0.0 Wydanie: 2016-01. Podpis cyfrowy. Spis treści... 1

INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA Podpis cyfrowy ISO 9001:2008 Dokument: 2016.0.0.0 Wydanie: 2016-01. Podpis cyfrowy. Spis treści... 1 Spis treści Spis treści... 1 Wstęp... 2 Przygotowanie certyfikatów wewnętrznych... 2 2.1. Przygotowanie karty pracownika... 2 2.2. Dodawanie certyfikatu nadrzędnego... 3 2.3. Dodawanie certyfikatu pracownika...

Bardziej szczegółowo

Aerotriangulacja. 1. Aerotriangulacja z niezależnych wiązek. 2. Aerotriangulacja z niezależnych modeli

Aerotriangulacja. 1. Aerotriangulacja z niezależnych wiązek. 2. Aerotriangulacja z niezależnych modeli Aerotriangulacja 1. Aerotriangulacja z niezależnych wiązek 2. Aerotriangulacja z niezależnych modeli Definicja: Cel: Kameralne zagęszczenie osnowy fotogrametrycznej + wyznaczenie elementów orientacji zewnętrznej

Bardziej szczegółowo

Infrastruktura drogowa

Infrastruktura drogowa Infrastruktura drogowa Zarządzanie majątkiem drogowym Strona 1 ERGO umożliwia zarządzanie majątkiem drogowym, którego ewidencjonowanie odbywa się zgodnie z wymaganiami rozporządzenia Ministra Infrastruktury

Bardziej szczegółowo

4.2. Ustawienia programu

4.2. Ustawienia programu 4.2. Ustawienia programu Zmiana wielkości dokumentu Pracując w programie MS Excel 2010 niejednokrotnie doświadczysz sytuacji, w której otwarty przez Ciebie arkusz nie będzie mieścił się na ekranie monitora.

Bardziej szczegółowo

SINGLE-IMAGE HIGH-RESOLUTION SATELLITE DATA FOR 3D INFORMATIONEXTRACTION

SINGLE-IMAGE HIGH-RESOLUTION SATELLITE DATA FOR 3D INFORMATIONEXTRACTION SINGLE-IMAGE HIGH-RESOLUTION SATELLITE DATA FOR 3D INFORMATIONEXTRACTION MOŻLIWOŚCI WYDOBYCIA INFORMACJI 3D Z POJEDYNCZYCH WYSOKOROZDZIELCZYCH OBRAZÓW SATELITARNYCH J. Willneff, J. Poon, C. Fraser Przygotował:

Bardziej szczegółowo

Skopiować folder 3. Dodanie bazy danych (1) (2) (3)

Skopiować folder 3. Dodanie bazy danych (1) (2) (3) 1. Skopiować folder Cyclone_Balicka z katalogu wymiana do swojego katalogu na dysku D:\student\ 2. Wykonać szkic rozmieszczenia punktów (vertexów) w programie paint, punkty nanieść na zdjęcie IMG 4136

Bardziej szczegółowo

1. Opis okna podstawowego programu TPrezenter.

1. Opis okna podstawowego programu TPrezenter. OPIS PROGRAMU TPREZENTER. Program TPrezenter przeznaczony jest do pełnej graficznej prezentacji danych bieżących lub archiwalnych dla systemów serii AL154. Umożliwia wygodną i dokładną analizę na monitorze

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 12 Różdżka, szybkie zaznaczanie i zakres koloru

Ćwiczenie 12 Różdżka, szybkie zaznaczanie i zakres koloru Ćwiczenie 12 Różdżka, szybkie zaznaczanie i zakres koloru Różdżka 1. zaznacza wszystkie piksele o podobnym kolorze w zakresie Tolerancji ustalanej na pasku Opcji, 2. ma zastosowanie dla obszarów o dość

Bardziej szczegółowo

5.2. Pierwsze kroki z bazami danych

5.2. Pierwsze kroki z bazami danych 5.2. Pierwsze kroki z bazami danych Uruchamianie programu Podobnie jak inne programy, OO Base uruchamiamy z Menu Start, poprzez zakładkę Wszystkie programy, gdzie znajduje się folder OpenOffice.org 2.2,

Bardziej szczegółowo

Leica ScanStation C5 Rozwojowy skaner laserowy

Leica ScanStation C5 Rozwojowy skaner laserowy Leica ScanStation C5 Rozwojowy skaner laserowy Leica ScanStation C5 Twój pierwszy skaner. Z rozwojowym potencjałem Firmy rozpoczynające działalność w zakresie skanowania laserowego stykają się z coraz

Bardziej szczegółowo

Transformacja współrzędnych geodezyjnych mapy w programie GEOPLAN

Transformacja współrzędnych geodezyjnych mapy w programie GEOPLAN Transformacja współrzędnych geodezyjnych mapy w programie GEOPLAN Program GEOPLAN umożliwia zmianę układu współrzędnych geodezyjnych mapy. Można tego dokonać przy udziale oprogramowania przeliczającego

Bardziej szczegółowo

Nowe możliwości systemu mapy numerycznej GEO-MAP

Nowe możliwości systemu mapy numerycznej GEO-MAP Waldemar Izdebski Tadeusz Knap GEO-SYSTEM Warszawa Nowe możliwości systemu mapy numerycznej GEO-MAP System mapy numerycznej GEO-MAP jest oryginalnym oprogramowaniem opracowanym w całości przez firmę GEO-SYSTEM.

Bardziej szczegółowo

Infrastruktura drogowa

Infrastruktura drogowa Infrastruktura drogowa Utrzymanie dróg Strona 1 ERGO zapewnia kompleksową obsługę procesów związanych z utrzymaniem krótkoterminowym i długoterminowym dróg. Podstawą obsługi tych procesów są dane ewidencji

Bardziej szczegółowo

Kurs Adobe Photoshop Elements 11

Kurs Adobe Photoshop Elements 11 Kurs Adobe Photoshop Elements 11 Gladiatorx1 Część III kursu zawiera opis interfejsu edytora zdjęć w TRYBIE SZYBKIEJ EDYCJI 2014-12- 12 Spis treści Część III- Edytor zdjęć... 2 Tryb Szybka edycja... 2

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI STRESZCZENIE...8 SUMMARY...9 I. WPROWADZENIE... 10

SPIS TREŚCI STRESZCZENIE...8 SUMMARY...9 I. WPROWADZENIE... 10 SPIS TREŚCI STRESZCZENIE.....8 SUMMARY.....9 I. WPROWADZENIE.... 10 II. OMÓWIENIE TEORETYCZNE I PRAKTYCZNE OBSZARU BADAŃ..16 1. Fotogrametria i skanowanie laserowe jako metody inwentaryzacji zabytków......17

Bardziej szczegółowo

Dell Display Manager podręcznik użytkownika

Dell Display Manager podręcznik użytkownika Dell Display Manager podręcznik użytkownika Przegląd Korzystanie z okna dialogowego szybkich ustawień Ustawianie podstawowych funkcji wyświetlania Przypisywanie trybów ustawień wstępnych do aplikacji Stosowanie

Bardziej szczegółowo

Zawartość. Wstęp. Moduł Rozbiórki. Wstęp Instalacja Konfiguracja Uruchomienie i praca z raportem... 6

Zawartość. Wstęp. Moduł Rozbiórki. Wstęp Instalacja Konfiguracja Uruchomienie i praca z raportem... 6 Zawartość Wstęp... 1 Instalacja... 2 Konfiguracja... 2 Uruchomienie i praca z raportem... 6 Wstęp Rozwiązanie przygotowane z myślą o użytkownikach którzy potrzebują narzędzie do podziału, rozkładu, rozbiórki

Bardziej szczegółowo

Koncepcja pomiaru i wyrównania przestrzennych ciągów tachimetrycznych w zastosowaniach geodezji zintegrowanej

Koncepcja pomiaru i wyrównania przestrzennych ciągów tachimetrycznych w zastosowaniach geodezji zintegrowanej Koncepcja pomiaru i wyrównania przestrzennych ciągów tachimetrycznych w zastosowaniach geodezji zintegrowanej Krzysztof Karsznia Leica Geosystems Polska XX Jesienna Szkoła Geodezji im Jacka Rejmana, Polanica

Bardziej szczegółowo

Skanery 3D firmy Z Corporation. 2009 Z Corporation

Skanery 3D firmy Z Corporation. 2009 Z Corporation 2009 Z Corporation Zasada działania Przylegające do powierzchni markery nakładane są w sposób losowy Kamery CCD śledzą punkty referencyjne i za pomocą triangulacji (rozłożenia powierzchni na zbiór trójkątów)

Bardziej szczegółowo

Inventor 2016 co nowego?

Inventor 2016 co nowego? Inventor 2016 co nowego? OGÓLNE 1. Udoskonalenia wizualizacji, grafiki i programu Studio Nowa obsługa oświetlenia opartego na obrazie (IBL, Image Based Lighting) Wszystkie style oświetlenia w programie

Bardziej szczegółowo

Badanie ankietowe dotyczące funkcjonalności aplikacji geoportalowej

Badanie ankietowe dotyczące funkcjonalności aplikacji geoportalowej Badanie ankietowe dotyczące funkcjonalności aplikacji geoportalowej Daniel Starczewski Centrum UNEP/GRID-Warszawa 1. Cel ankiety 2. Grupa ankietowanych - charakterystyka 3. Zakres opracowania ankiety 4.

Bardziej szczegółowo

Jak rozpocząć pracę? Mapa

Jak rozpocząć pracę? Mapa Jak rozpocząć pracę? SWDE Manager jest aplikacją służącą do przeglądania graficznych i opisowych danych ewidencji gruntów i budynków zapisanych w formacie SWDE (.swd,.swg,.swde). Pracując w SWDE Managerze,

Bardziej szczegółowo

Obsługa programu Paint. mgr Katarzyna Paliwoda

Obsługa programu Paint. mgr Katarzyna Paliwoda Obsługa programu Paint. mgr Katarzyna Paliwoda Podstawowo program mieści się w Systemie a dojście do niego odbywa się przez polecenia: Start- Wszystkie programy - Akcesoria - Paint. Program otwiera się

Bardziej szczegółowo

Operacje na gotowych projektach.

Operacje na gotowych projektach. 1 Operacje na gotowych projektach. I. Informacje wstępne. -Wiele firm udostępnia swoje produkty w postaci katalogów wykonanych w środowisku projektowania AutoCad. Podstawowym rozszerzeniem projektów stworzonych

Bardziej szczegółowo

ScrappiX. Urządzenie do wizyjnej kontroli wymiarów oraz kontroli defektów powierzchni

ScrappiX. Urządzenie do wizyjnej kontroli wymiarów oraz kontroli defektów powierzchni ScrappiX Urządzenie do wizyjnej kontroli wymiarów oraz kontroli defektów powierzchni Scrappix jest innowacyjnym urządzeniem do kontroli wizyjnej, kontroli wymiarów oraz powierzchni przedmiotów okrągłych

Bardziej szczegółowo

Tworzenie prezentacji w MS PowerPoint

Tworzenie prezentacji w MS PowerPoint Tworzenie prezentacji w MS PowerPoint Program PowerPoint dostarczany jest w pakiecie Office i daje nam możliwość stworzenia prezentacji oraz uatrakcyjnienia materiału, który chcemy przedstawić. Prezentacje

Bardziej szczegółowo

Na komputerach z systemem Windows XP zdarzenia są rejestrowane w trzech następujących dziennikach: Dziennik aplikacji

Na komputerach z systemem Windows XP zdarzenia są rejestrowane w trzech następujących dziennikach: Dziennik aplikacji Podgląd zdarzeń W systemie Windows XP zdarzenie to każde istotne wystąpienie w systemie lub programie, które wymaga powiadomienia użytkownika lub dodania wpisu do dziennika. Usługa Dziennik zdarzeń rejestruje

Bardziej szczegółowo

Instrukcja użytkowania

Instrukcja użytkowania Instrukcja użytkowania Aby skutecznie pracować z programem Agrinavia Map należy zrozumieć zasadę interfejsu aplikacji. Poniżej można odszukać zasady działania Agrinavia Map. Szczegółowe informacje na temat

Bardziej szczegółowo

Raport z przeprowadzonych badań. Temat: Zaprojektowanie sposobu pomiaru wywroczyny oraz kontroli procesu gojenia.

Raport z przeprowadzonych badań. Temat: Zaprojektowanie sposobu pomiaru wywroczyny oraz kontroli procesu gojenia. Raport z przeprowadzonych badań Temat: Zaprojektowanie sposobu pomiaru wywroczyny oraz kontroli procesu gojenia. 1 Spis treści 1.Cel badań...3 2. Skanowanie...3 3. Wymiarowanie rany...4 4. Wyznaczanie

Bardziej szczegółowo

Instrukcja do skanera 3D MF:

Instrukcja do skanera 3D MF: Instrukcja do skanera 3D MF: Jak używać skanera: Skaner został zaprojektowany aby można go było używać w różnie naświetlonych pomieszczeniach. Jeśli planujesz skanowanie na zewnątrz, należy pamiętać, że

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA Podpis cyfrowy ISO 9001:2008 Dokument: 2013.1.0.0 Wydanie: 2013-01. Podpis cyfrowy

INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA Podpis cyfrowy ISO 9001:2008 Dokument: 2013.1.0.0 Wydanie: 2013-01. Podpis cyfrowy Spis treści 1. Wstęp... 2 2. Przygotowanie certyfiaktów... 2 2.1. Dodawanie certyfikatu nadrzędnego... 4 2.2. Dodawanie certyfikatu pracownika... 5 2.3. Informacje dodatkowe... 7 3. Podpisywanie dokumnetów...

Bardziej szczegółowo

Modele symulacyjne PyroSim/FDS z wykorzystaniem rysunków CAD

Modele symulacyjne PyroSim/FDS z wykorzystaniem rysunków CAD Modele symulacyjne PyroSim/FDS z wykorzystaniem rysunków CAD Wstęp Obecnie praktycznie każdy z projektów budowlanych, jak i instalacyjnych, jest tworzony z wykorzystaniem rysunków wspomaganych komputerowo.

Bardziej szczegółowo

Podstawy Technik Wytwarzania. projektowanie. Projekt procesu na wycinarko-grawerkę laserową

Podstawy Technik Wytwarzania. projektowanie. Projekt procesu na wycinarko-grawerkę laserową Podstawy Technik Wytwarzania projektowanie Projekt procesu na wycinarko-grawerkę laserową opracowała: mgr inż. Anna Trych Warszawa, listopad 2014 1. Cel projektu Celem projektu jest zaprojektowanie elementu

Bardziej szczegółowo

System imed24 Instrukcja Moduł Analizy i raporty

System imed24 Instrukcja Moduł Analizy i raporty System imed24 Instrukcja Moduł Analizy i raporty Instrukcja obowiązująca do wersji 1.8.0 Spis treści 1. Moduł Analizy i Raporty... 3 1.1. Okno główne modułu Analizy i raporty... 3 1.1.1. Lista szablonów

Bardziej szczegółowo

Naziemne skanowanie laserowe i trójwymiarowa wizualizacja Jaskini Łokietka

Naziemne skanowanie laserowe i trójwymiarowa wizualizacja Jaskini Łokietka Naziemne skanowanie laserowe i trójwymiarowa wizualizacja Jaskini Łokietka Przez 27 lat, od kiedy Jaskinia Łokietka w Ojcowskim Parku Narodowym została udostępniona dla masowego ruchu turystycznego, jej

Bardziej szczegółowo

Podstawy przetwarzania danych pochodzących z lotniczego skanowania laserowego w oprogramowaniu LP360 firmy QCoherent

Podstawy przetwarzania danych pochodzących z lotniczego skanowania laserowego w oprogramowaniu LP360 firmy QCoherent Podstawy przetwarzania danych pochodzących z lotniczego skanowania laserowego w oprogramowaniu LP360 firmy QCoherent Mateusz Maślanka Specjalista ds. oprogramowania LiDAR mateusz.maslanka@progea.pl Mateusz

Bardziej szczegółowo

TELEDETEKCJA Z ELEMENTAMI FOTOGRAMETRII WYKŁAD 10

TELEDETEKCJA Z ELEMENTAMI FOTOGRAMETRII WYKŁAD 10 TELEDETEKCJA Z ELEMENTAMI FOTOGRAMETRII WYKŁAD 10 Fotogrametria to technika pomiarowa oparta na obrazach fotograficznych. Wykorzystywana jest ona do opracowywani map oraz do różnego rodzaju zadań pomiarowych.

Bardziej szczegółowo

Problematyka budowy skanera 3D doświadczenia własne

Problematyka budowy skanera 3D doświadczenia własne Problematyka budowy skanera 3D doświadczenia własne dr inż. Ireneusz Wróbel ATH Bielsko-Biała, Evatronix S.A. iwrobel@ath.bielsko.pl mgr inż. Paweł Harężlak mgr inż. Michał Bogusz Evatronix S.A. Plan wykładu

Bardziej szczegółowo

Technologia wykrawania w programie SigmaNEST

Technologia wykrawania w programie SigmaNEST Technologia wykrawania w programie SigmaNEST 1. Wstęp Wykrawanie - obok cięcia plazmą, laserem, nożem, tlenem oraz wodą - jest kolejnym procesem, obsługiwanym przez program SigmaNEST. Jednak w tym przypadku,

Bardziej szczegółowo

MAKSYMALNA PRECYZJA, MINIMALNY ROZMIAR DANYCH CT

MAKSYMALNA PRECYZJA, MINIMALNY ROZMIAR DANYCH CT MAKSYMALNA PRECYZJA, MINIMALNY ROZMIAR DANYCH CT UNIWERSALNE ROZWIĄZANIE METROLOGICZNE VGMetrology to łatwa w użyciu, niezależna aplikacja zmieniająca skaner CT w precyzyjne i wszechstronne urządzenie

Bardziej szczegółowo

TITAN 2.0. Analiza czasowo- przestrzenna. Opis zmian wprowadzonych do wersji 2.0 w odniesieniu do wersji 1.0

TITAN 2.0. Analiza czasowo- przestrzenna. Opis zmian wprowadzonych do wersji 2.0 w odniesieniu do wersji 1.0 TITAN 2.0 Analiza czasowo- przestrzenna Opis zmian wprowadzonych do wersji 2.0 w odniesieniu do wersji 1.0 Kraków, marzec 2017 WIZUALIZACJA/ANIMACJA RUCHU ANALIZOWANYCH OBIEKTÓW 1 TITAN w nowej wersji

Bardziej szczegółowo

Skaner Mustek Scan Express

Skaner Mustek Scan Express INSTRUKCJA OBSŁUGI Nr produktu 884056 Skaner Mustek Scan Express Strona 1 z 14 Instalacja sterownika skanera TWAIN. Sterownik TWAIN jest modułem skanującym dostarczonym wraz Twoim skanerem. Jest on łatwo

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 4 - Podstawy materiałów i tekstur. Renderowanie obrazu i animacji

Ćwiczenie 4 - Podstawy materiałów i tekstur. Renderowanie obrazu i animacji Ćwiczenie 4 - Podstawy materiałów i tekstur. Renderowanie obrazu i animacji Materiał jest zbiorem informacji o właściwościach powierzchni. Składa się na niego kolor, sposób odbijania światła i sposób nakładania

Bardziej szczegółowo

Zadanie II Opis przedmiotu zamówienia

Zadanie II Opis przedmiotu zamówienia Zadanie II Opis przedmiotu zamówienia Warunki techniczne na wykonanie naziemnego skanowania laserowego wnętrz 2 piętra Zamku w Łańcucie oraz na tej podstawie dokumentacji inwentaryzacyjnej 1. Przedmiot

Bardziej szczegółowo

Lokalna Platforma GIS w Gminie Nowe Miasto Lubawskie

Lokalna Platforma GIS w Gminie Nowe Miasto Lubawskie Lokalna Platforma GIS w Gminie Nowe Miasto Lubawskie 1 Spis treści 1. Interfejs użytkownika podstawowe funkcje i narzędzia mapy... 3 1.1. Drukowanie... 4 1.2. Zapisz do pdf... 5 1.3. Przesuwanie... 5 1.4.

Bardziej szczegółowo

Nowości w SigmaNest: magazyn arkuszy blach nowych oraz arkuszy odpadowych.

Nowości w SigmaNest: magazyn arkuszy blach nowych oraz arkuszy odpadowych. Nowości w SigmaNest: magazyn arkuszy blach nowych oraz arkuszy odpadowych. Wstęp Czy Twoja firma ma powtarzający się problem z prowadzeniem ewidencji arkuszy na magazynie? Czy stale musisz kontrolować

Bardziej szczegółowo

Ochrona środowiska w gminie

Ochrona środowiska w gminie Ochrona środowiska w gminie Wiedza o środowisku naturalnym jest warunkiem zmniejszenia ryzyka wystąpienia w nim szkód, zapewnia lepsze wykorzystywanie zasobów naturalnych oraz umożliwia racjonalne kształtowanie

Bardziej szczegółowo

Koszty dodatkowe w projekcie, administracja i rozliczanie.

Koszty dodatkowe w projekcie, administracja i rozliczanie. Koszty dodatkowe w projekcie, administracja i rozliczanie. Prowadzenie dużych projektów produkcyjno-montażowych w firmie nie zawsze związane jest tylko z kosztami realizacji produkcji tj. kosztami materiałów,

Bardziej szczegółowo

GPS NAVIGATION SYSTEM QUICK START USER MANUAL

GPS NAVIGATION SYSTEM QUICK START USER MANUAL GPS NAVIGATION SYSTEM QUICK START USER MANUAL POLISH Rozpoczynanie pracy Gdy uruchamiasz program nawigacyjny po raz pierwszy, zostanie automatycznie uruchomiony początkowy proces konfiguracji. Wykonaj

Bardziej szczegółowo

Cel i zakres ćwiczenia

Cel i zakres ćwiczenia MIKROMECHANIZMY I MIKRONAPĘDY 2 - laboratorium Ćwiczenie nr 5 Druk 3D oraz charakteryzacja mikrosystemu Cel i zakres ćwiczenia Celem ćwiczenia jest charakteryzacja geometryczna wykonanego w ćwiczeniu 1

Bardziej szczegółowo

Pasek menu. Ustawienia drukowania

Pasek menu. Ustawienia drukowania Polecenie Ustawienia drukowania... z menu Plik pozwala określić urządzenie drukujące poprzez jego wybór z pola kombi. Urządzenie można skonfigurować poprzez przycisk właściwości. Otwiera się wówczas okno

Bardziej szczegółowo

KOŁA NAUKOWEGO GEODETÓW UNIWERSYTETU ROLNICZEGO. Created by Katarzyna Gruca & Agnieszka Głowacka

KOŁA NAUKOWEGO GEODETÓW UNIWERSYTETU ROLNICZEGO. Created by Katarzyna Gruca & Agnieszka Głowacka KOŁA NAUKOWEGO GEODETÓW UNIWERSYTETU ROLNICZEGO SEKCJA FOTOGRAMETRII JEST TO JAK DOTĄD JEDYNE DZIECKO KOŁA NAUKOWEGO GEODETÓW UR. ZRZESZAJĄCA OD PONAD ROKU CIEKAWSKICH STUDENTÓW PRAGNĄCYCH ROZWIJAĆ SWOJĄ

Bardziej szczegółowo

W tym celu korzystam z programu do grafiki wektorowej Inkscape 0.46.

W tym celu korzystam z programu do grafiki wektorowej Inkscape 0.46. 1. Wprowadzenie Priorytetem projektu jest zbadanie zależności pomiędzy wartościami średnich szybkości przemieszczeń terenu, a głębokością eksploatacji węgla kamiennego. Podstawowe dane potrzebne do wykonania

Bardziej szczegółowo

TRAVEL OFFICE MANAGEMENT SP. Z O.O. System TOM 24. Oferta na LCD. Opis modułu Oferty na LCD w nowej wersji systemu TOM 24 Data aktualizacji 2015-02-16

TRAVEL OFFICE MANAGEMENT SP. Z O.O. System TOM 24. Oferta na LCD. Opis modułu Oferty na LCD w nowej wersji systemu TOM 24 Data aktualizacji 2015-02-16 TRAVEL OFFICE MANAGEMENT SP. Z O.O. System TOM 24 Oferta na LCD Opis modułu Oferty na LCD w nowej wersji systemu TOM 24 Data aktualizacji 2015-02-16 I. Spis treści 1) Opis funkcjonalności... 3 2) Techniczne

Bardziej szczegółowo

Podstawy 3D Studio MAX

Podstawy 3D Studio MAX Podstawy 3D Studio MAX 7 grudnia 2001 roku 1 Charakterystyka programu 3D Studio MAX jest zintegrowanym środowiskiem modelowania i animacji obiektów trójwymiarowych. Doświadczonemu użytkownikowi pozwala

Bardziej szczegółowo

Podstawy technologii cyfrowej i komputerów

Podstawy technologii cyfrowej i komputerów BESKIDZKIE TOWARZYSTWO EDUKACYJNE Podstawy technologii cyfrowej i komputerów Budowa komputerów cz. 2 systemy operacyjne mgr inż. Radosław Wylon 2010 1 Spis treści: Rozdział I 3 1. Systemy operacyjne 3

Bardziej szczegółowo

Praktyczne zastosowanie grafiki komputerowej

Praktyczne zastosowanie grafiki komputerowej XV LO Dygasińskiego 15, Kraków Praktyczne zastosowanie grafiki komputerowej Klasa II-III LO Marek Brzeski 2014-2015 Cele kształcenia poznanie programów i technik pozwalających na tworzenie zaawansowanej

Bardziej szczegółowo

Modelowanie krzywych i powierzchni

Modelowanie krzywych i powierzchni 3 Modelowanie krzywych i powierzchni Modelowanie powierzchniowe jest kolejną metodą po modelowaniu bryłowym sposobem tworzenia części. Jest to też sposób budowy elementu bardziej skomplikowany i wymagający

Bardziej szczegółowo

Geofabrik.

Geofabrik. OpenStreetMap (OSM) OpenStreetMap jest globalnym projektem społeczności internetowej, mający na celu stworzenie darmowej oraz swobodnie dostępnej mapy świata. Mapa może być edytowalna poprzez zarejestrowanych

Bardziej szczegółowo

E-geoportal Podręcznik użytkownika.

E-geoportal Podręcznik użytkownika. PROCAD SA E-geoportal Podręcznik użytkownika. gis@procad.pl 2 Spis treści 1. Wstęp.... 3 2. Ikony narzędziowe.... 4 2.1. Ikony narzędziowe przesuwanie obszaru mapy.... 5 2.2. Ikony narzędziowe informacja

Bardziej szczegółowo

Leica Viva Imaging Zyskaj przewagę dzięki obrazom

Leica Viva Imaging Zyskaj przewagę dzięki obrazom Leica Viva Imaging Zyskaj przewagę dzięki obrazom Z Twojej wizji: obrazy, które o Witamy w Leica Viva Imaging Zyskaj przewagę dzięki obrazom Leica Viva Imaging wzbogaca Twoje dane pomiarowe o wizualną

Bardziej szczegółowo

Tworzenie nowego rysunku Bezpośrednio po uruchomieniu programu zostanie otwarte okno kreatora Nowego Rysunku.

Tworzenie nowego rysunku Bezpośrednio po uruchomieniu programu zostanie otwarte okno kreatora Nowego Rysunku. 1 Spis treści Ćwiczenie 1...3 Tworzenie nowego rysunku...3 Ustawienia Siatki i Skoku...4 Tworzenie rysunku płaskiego...5 Tworzenie modeli 3D...6 Zmiana Układu Współrzędnych...7 Tworzenie rysunku płaskiego...8

Bardziej szczegółowo

1. Pobieranie i instalacja FotoSendera

1. Pobieranie i instalacja FotoSendera Jak zamówić zdjęcia przez FotoSender? Spis treści: 1. Pobieranie i instalacja FotoSendera 2. Logowanie 3. Opis okna programu 4. Tworzenie i wysyłanie zlecenia Krok 1: Wybór zdjęć Krok 2: Podsumowanie zlecenia

Bardziej szczegółowo

WYOBRAŹ SOBIE, ŻE MÓGŁBYŚ WIZUALIZOWAĆ DANE W NIECAŁĄ SEKUNDĘ Z KAŻDEGO MIEJSCA NA ZIEMI.

WYOBRAŹ SOBIE, ŻE MÓGŁBYŚ WIZUALIZOWAĆ DANE W NIECAŁĄ SEKUNDĘ Z KAŻDEGO MIEJSCA NA ZIEMI. WYOBRAŹ SOBIE, ŻE MÓGŁBYŚ WIZUALIZOWAĆ DANE W NIECAŁĄ SEKUNDĘ Z KAŻDEGO MIEJSCA NA ZIEMI. PRECYZYJNA WIZUALIZACJA 3D W CZASIE RZECZYWISTYM. Geoverse MDM to błyskawiczny, interaktywny dostęp do chmury punktów

Bardziej szczegółowo

Miejski System Zarządzania - Katowicka Infrastruktura Informacji Przestrzennej Formy ochrony przyrody oraz gospodarka zielenią

Miejski System Zarządzania - Katowicka Infrastruktura Informacji Przestrzennej Formy ochrony przyrody oraz gospodarka zielenią Miejski System Zarządzania - Katowicka Infrastruktura Informacji Przestrzennej Formy ochrony przyrody oraz gospodarka zielenią Instrukcja użytkownika Historia zmian Wersja Data Kto Opis zmian 1.0 2014-10-19

Bardziej szczegółowo

Aplikacja projektu Program wycinki drzew i krzewów dla RZGW we Wrocławiu

Aplikacja projektu Program wycinki drzew i krzewów dla RZGW we Wrocławiu Aplikacja projektu Program wycinki drzew i krzewów dla RZGW we Wrocławiu Instrukcja obsługi Aplikacja wizualizuje obszar projektu tj. Dorzecze Środkowej Odry będące w administracji Regionalnego Zarządu

Bardziej szczegółowo

7. Metody pozyskiwania danych

7. Metody pozyskiwania danych 7. Metody pozyskiwania danych Jedną z podstawowych funkcji systemu informacji przestrzennej jest pozyskiwanie danych. Od jakości pozyskanych danych i ich kompletności będą zależały przyszłe możliwości

Bardziej szczegółowo

System Symfonia e-dokumenty

System Symfonia e-dokumenty System Symfonia e-dokumenty Konfiguracja Symfonia e-dokumenty Wersja 2012.1 Konfiguracja Symfonia e-dokumenty 2012.1 Instalacja Symfonia e-dokumenty 2012.1 Należy pamiętać, że na danym systemie operacyjnym

Bardziej szczegółowo

6.4. Efekty specjalne

6.4. Efekty specjalne 6.4. Efekty specjalne Rozdział ten będzie poświęcony efektom specjalnym, które również znalazły swoje zastosowanie w programie MS PowerPoint 2007. Pierwszym typem efektów jaki zostanie poddany naszej analizie

Bardziej szczegółowo

Wykresy statystyczne w PyroSim, jako narzędzie do prezentacji i weryfikacji symulacji scenariuszy pożarowych

Wykresy statystyczne w PyroSim, jako narzędzie do prezentacji i weryfikacji symulacji scenariuszy pożarowych Wykresy statystyczne w PyroSim, jako narzędzie do prezentacji i weryfikacji symulacji scenariuszy pożarowych 1. Wstęp: Program PyroSim posiada wiele narzędzi służących do prezentacji i weryfikacji wyników

Bardziej szczegółowo

Pokaz slajdów na stronie internetowej

Pokaz slajdów na stronie internetowej Pokaz slajdów na stronie internetowej... 1 Podpisy pod zdjęciami... 3 Publikacja pokazu slajdów w Internecie... 4 Generator strony Uczelni... 4 Funkcje dla zaawansowanych użytkowników... 5 Zmiana kolorów

Bardziej szczegółowo

Zmiany wprowadzone w pakiecie. Projekt PSZ.eDOK

Zmiany wprowadzone w pakiecie. Projekt PSZ.eDOK Projekt Wersja 4.0 2 kwietnia 2012 Dokument wg wzorca PULS/SW/KOD/FR/10 Strona: 1 Spis treści 1. 3 Moduł administratora 1.1. Poszerzono funkcjonalność zmiany drzewa struktury organizacyjnej 3 1.2. Umożliwiono

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi Systemu monitorowania pomocy publicznej DEMINIMIS (v. 2.00)

Instrukcja obsługi Systemu monitorowania pomocy publicznej DEMINIMIS (v. 2.00) Instrukcja obsługi Systemu monitorowania pomocy publicznej DEMINIMIS (v. 2.00) Spis treści: 1. Informacje ogólne o Systemie monitorowania pomocy publicznej DEMINIMIS 1.1 Informacje techniczne 1.2 Zastosowania

Bardziej szczegółowo

10.3. Typowe zadania NMT W niniejszym rozdziale przedstawimy podstawowe zadania do jakich może być wykorzystany numerycznego modelu terenu.

10.3. Typowe zadania NMT W niniejszym rozdziale przedstawimy podstawowe zadania do jakich może być wykorzystany numerycznego modelu terenu. Waldemar Izdebski - Wykłady z przedmiotu SIT 91 10.3. Typowe zadania NMT W niniejszym rozdziale przedstawimy podstawowe zadania do jakich może być wykorzystany numerycznego modelu terenu. 10.3.1. Wyznaczanie

Bardziej szczegółowo

Oprogramowanie. DMS Lite. Podstawowa instrukcja obsługi

Oprogramowanie. DMS Lite. Podstawowa instrukcja obsługi Oprogramowanie DMS Lite Podstawowa instrukcja obsługi 1 Spis treści 1. Informacje wstępne 3 2. Wymagania sprzętowe/systemowe 4 3. Instalacja 5 4. Uruchomienie 6 5. Podstawowa konfiguracja 7 6. Wyświetlanie

Bardziej szczegółowo

Tom 6 Opis oprogramowania Część 8 Narzędzie do kontroli danych elementarnych, danych wynikowych oraz kontroli obmiaru do celów fakturowania

Tom 6 Opis oprogramowania Część 8 Narzędzie do kontroli danych elementarnych, danych wynikowych oraz kontroli obmiaru do celów fakturowania Część 8 Narzędzie do kontroli danych elementarnych, danych wynikowych oraz kontroli Diagnostyka stanu nawierzchni - DSN Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Warszawa, 21 maja 2012 Historia dokumentu

Bardziej szczegółowo

Oprogramowanie powiększające obraz na ekranie, zmniejszające zmęczenie wzroku. Podręcznik Szybkiego Startu

Oprogramowanie powiększające obraz na ekranie, zmniejszające zmęczenie wzroku. Podręcznik Szybkiego Startu Oprogramowanie powiększające obraz na ekranie, zmniejszające zmęczenie wzroku. Podręcznik Szybkiego Startu Witaj w ZoomText Express ZoomText Express to niedrogi i łatwy program powiększający obraz komputerowy.

Bardziej szczegółowo

Skaning laserowy, jako narzędzie do modelowania na przykładnie urządzenia Faro Focus 3D

Skaning laserowy, jako narzędzie do modelowania na przykładnie urządzenia Faro Focus 3D Skaning laserowy, jako narzędzie do modelowania na przykładnie urządzenia Faro Focus 3D Autorzy: Rafał Antosz, Katarzyna Kościńska, Kinga Pięciak Opiekun naukowy: mgr inż. Monika Balawejder Wyższa Szkoła

Bardziej szczegółowo

Opis postępowania przy eksportowaniu geometrii z systemu Unigraphics NX do pakietu PANUKL (ver. A)

Opis postępowania przy eksportowaniu geometrii z systemu Unigraphics NX do pakietu PANUKL (ver. A) 1 Opis postępowania przy eksportowaniu geometrii z systemu Unigraphics NX do pakietu PANUKL (ver. A) Przedstawiony poniżej schemat przygotowania geometrii w systemie Unigraphics NX na potrzeby programu

Bardziej szczegółowo