gminy Grabica (wg WIOŚ w Łodzi)... 30

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "gminy Grabica (wg WIOŚ w Łodzi)... 30"

Transkrypt

1 PROGRAM OCHRONY ŚRODOWISKA DLA GMINY GRABICA NA LATA Z PERSPEKTYWĄ DO 2016 R.

2 SPIS TREŚCI 1. WPROWADZENIE Podstawa wykonania pracy Cel i zakres pracy Uwarunkowania w zakresie ochrony środowiska wynikające z innych dokumentów Polityka ekologiczna państwa w latach z perspektywą do Program ochrony środowiska województwa łódzkiego na lata z perspektywą na lata Program Ochrony Środowiska dla Powiatu Piotrkowskiego Plan Rozwoju Lokalnego Gminy Wiejskiej Grabica OGÓLNA CHARAKTERYSTYKA GMINY GRABICA Położenie gminy Struktura ludnościowa i osadnicza Budowa geologiczna i surowce mineralne Struktura glebowa Hydrografia Klimat Struktura gospodarcza DIAGNOZA STANU ŚRODOWISKA NA TERENIE GMINY Jakość wód powierzchniowych Jakość wód podziemnych Woda dla celów komunalnych Gospodarka ściekowa Zagrożenie powodziowe i mała retencja Jakość powietrza Zasoby przyrodnicze Jakość gleb Gospodarka odpadami komunalnymi Klimat akustyczny Promieniowanie elektromagnetycznego Ocena możliwości wykorzystania odnawialnych źródeł energii na terenie gminy PROBLEMY I ZAGROŻENIA CELE I PRIORYTETY EKOLOGICZNE NA LATA Z PERSPEKTYWĄ DO 2016 ROKU Ochrona wód powierzchniowych i podziemnych Mała retencja Ochrona powietrza atmosferycznego Ochrona zasobów przyrodniczych Ochrona powierzchni ziemi Gospodarka odpadami Ochrona klimatu akustycznego RODZAJ I HARMONOGRAM DZIAŁAŃ PROEKOLOGICZNYCH NA LATA Z PERSPEKTYWĄ DO ROKU EDUKACJA EKOLOGICZNA FINANSOWANIE ZADAŃ Z ZAKRESU OCHRONY ŚRODOWISKA... 56

3 8.1. Fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej narodowy i wojewódzkie Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko Regionalny Program Operacyjny Województwa Łódzkiego na lata (RPOWŁ) Program Rozwoju Obszarów Wiejskich Bank Ochrony Środowiska WDRAŻANIE I MONITORING REALIZACJI PROGRAMU STRESZCZENIE W JĘZYKU NIESPECJALISTYCZNY LITERATURA SPIS TABEL Tabela 1 Wskaźnik demograficzne dla gminy Grabica w 2008 roku (wg GUS) Tabela 2 Klasyfikacja wód powierzchniowych Tabela 3 Klasyfikacja jakości wód rzeki Grabia na terenie gminy (wg WIOŚ w Łodzi) Tabela 4 Charakterystyka punktu pomiarowo-kontrolnego w poziomie wodonośnym kredy górnej (wg WIOŚ w Łodzi) Tabela 5 Ilość pobranej wody (wg GUS) Tabela 6 Podmioty, które odprowadzają ścieki do wód na terenie gminy (wg Urządu Marszałkowskiego w Łodzi) Tabela 7 Ilość gazów wyemitowana do powietrza w 2007r. (wg Urzędu Marszałkowskiego w Łodzi) Tabela 8 Klasy stref i wymagane działania w zależności od poziomów stężeń zanieczyszczenia Tabela 9 Klasy dla poszczególnych zanieczyszczeń oraz klasa ogólna dokonana z uwzględnieniem kryteriów ustanowionych w celu ochrony zdrowia dla terenu gminy Grabica (wg WIOŚ w Łodzi) Tabela 10 Klasy dla poszczególnych zanieczyszczeń oraz klasa ogólna dokonana z uwzględnieniem kryteriów ustanowionych w celu ochrony roślin dla terenu gminy Grabica (wg WIOŚ w Łodzi) Tabela 11 Powierzchnia lasów leżących na terenie Gminy Grabica (wg GUS) Tabela 12 Wyniki selektywnego zbierania odpadów komunalnych na terenie gminy Grabica (wg UG Grabica) Tabela 13 Harmonogram działań proekologicznych na lata z perspektywą do roku Tabela 14 Wskaźniki monitoringu realizacji Programu ochrony środowiska dla gminy Grabica SPIS RYSUNKÓW Rysunek 1 Położenie gminy Grabica na tle powiatu piotrkowskeigo Rysunek 2 Struktura ludności wg grup wieku w 2008 roku (GUS 2008) Rysunek 3 Struktura gospdodarstw rolnych w gminie Grabica wg wielkości [ha] w 2002 roku (GUS 2002)... 16

4 1. Wprowadzenie Program ochrony środowiska dla gminy Grabica na lata z perspektywą do 2016 został sporządzony jako realizacja zapisów ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (tj. Dz.U Nr 25, poz. 150 z późn. zm.). Zgodnie z art. 17 ust. 1 ww. ustawy organ wykonawczy gminy w celu realizacji polityki ekologicznej państwa, sporządza gminny program ochrony środowiska. Program ochrony środowiska przyjmuje się na 4 lata z tym, że przewidziane w nim działania w perspektywie obejmują kolejne 4 lata. Pierwszy Program ochrony środowiska gminy Grabica przyjęty został Uchwałą Nr XVII/112/2005 Rady Gminy Grabica z dnia 29 marca 2005 roku. Program ochrony środowiska dla gminy Grabica na lata stanowi realizację założeń Polityki ekologicznej państwa w latach z perspektywą do 2016 z uwzględnieniem wytycznych przedstawionych w Programie Ochrony Środowiska Województwa Łódzkiego na lata z perspektywą na lata Podstawa wykonania pracy Podstawą formalno prawną niniejszego opracowania jest umowa zawarta pomiędzy Gminą Grabica i Biurem Projektów Ochrony Środowiska ATMO-ex Sp. z o.o. z Łodzi Cel i zakres pracy Celem Programu ochrony środowiska dla gminy Grabica jest określenie polityki zrównoważonego rozwoju gminy, która ma z kolei stanowić realizację Polityki ekologicznej państwa w skali lokalnej. Program ochrony środowiska wskazuje cele i priorytety ekologiczne, rodzaj i harmonogram działań proekologicznych oraz środki niezbędne do osiągnięcia zaplanowanych celów, w tym mechanizmy ekonomiczne i środki finansowe. Opracowanie zawiera: ogólną charakterystykę gminy, diagnozę stanu środowiska, określone problemy i zagrożenia występujące na terenie gminy, cele i priorytety ekologiczne, harmonogram realizacji działań proekologicznych, zagadnienia związane z edukacją ekologiczną, sposoby finansowania zadań w zakresie ochrony środowiska, sposób wdrażania i system monitoringu realizacji Programu. Zagadnienia te ujęto w kolejnych częściach opracowania

5 1.3. Uwarunkowania w zakresie ochrony środowiska wynikające z innych dokumentów Polityka ekologiczna państwa w latach z perspektywą do 2016 Podstawowym i najważniejszym dokumentem krajowym w zakresie ochrony środowiska jest Polityka ekologiczna państwa w latach z perspektywą do roku 2016 przyjęta przez Sejm dnia 22 maja 2009r (M.P Nr 34, poz. 501). Polityka ekologiczna państwa opiera się na konstytucyjnej zasadzie zrównoważonego rozwoju, dlatego jej zalecenia muszą być uwzględniane we wszystkich dokumentach strategicznych oraz programach, których realizacja może mieć wpływ na stan środowiska. W praktyce oznacza to, że wiele jej celów będzie osiągane tylko wtedy i w takim zakresie, w jakim zostały one uwzględnione w tych strategiach. Nakłada to na wszystkie instytucje publiczne obowiązek dbałości o stan środowiska przyrodniczego, co jest zgodne z wymaganiami art. 74 Konstytucji RP. Główne założenia Polityki ekologicznej państwa to: Kierunki działań systemowych Uwzględnienie zasad ochrony środowiska w strategiach sektorowych - projekty dokumentów strategicznych wszystkich sektorów gospodarki będą, zgodne z obowiązującym w tym zakresie prawem. Aktywizacja rynku na rzecz ochrony środowiska - uruchomienie takich mechanizmów prawnych, ekonomicznych i edukacyjnych, które prowadziłyby do rozwoju proekologicznej produkcji towarów oraz do świadomych postaw konsumenckich zgodnie z zasadą rozwoju zrównoważonego. Zarządzanie środowiskowe - przystępowanie do systemu EMAS, rozpowszechnianie wiedzy wśród społeczeństwa o tym systemie i tworzenie korzyści ekonomicznych dla firm i instytucji będących w systemie. Udział społeczeństwa w działaniach na rzecz ochrony środowiska -podnoszenie świadomości ekologicznej społeczeństwa. Rozwój badań i postęp - zwiększenie roli polskich placówek badawczych we wdrażaniu ekoinnowacji w przemyśle oraz w produkcji wyrobów przyjaznych dla środowiska oraz doprowadzenie do zadowalającego stanu systemu monitoringu środowiska

6 Odpowiedzialność za szkody w środowisku - stworzenie systemu prewencyjnego, mającego na celu zapobieganie szkodom w środowisku i sygnalizującego możliwość wystąpienia szkody. Aspekt ekologiczny w planowaniu przestrzennym - przywrócenie właściwej roli planowania przestrzennego na obszarze całego kraju, w szczególności dotyczy to miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, które powinny być podstawą lokalizacji nowych inwestycji. Ochrona zasobów Ochrona przyrody - zachowanie bogatej różnorodności biologicznej polskiej przyrody na różnych poziomach organizacji: na poziomie wewnątrzgatunkowym (genetycznym), gatunkowym oraz ponadgatunkowym (ekosystemowym), Ochrona i zrównoważony rozwój lasów - racjonalne użytkowanie zasobów leśnych przez kształtowanie ich właściwej struktury gatunkowej i wiekowej, z zachowaniem bogactwa biologicznego. Racjonalne gospodarowanie zasobami wodnymi - racjonalizacja gospodarowania zasobami wód powierzchniowych i podziemnych w taki sposób, aby uchronić gospodarkę narodową od deficytów wody i zabezpieczyć przed skutkami powodzi. Ochrona powierzchni ziemi - rozpowszechnianie dobrych praktyk rolnych i leśnych, przeciwdziałanie degradacji terenów rolnych, łąkowych i wodno-błotnych przez czynniki antropogeniczne oraz zwiększenie skali rekultywacji gleb zdegradowanych i zdewastowanych, przywracając im funkcję przyrodniczą, rekreacyjną lub rolniczą. Gospodarowanie zasobami geologicznymi - racjonalizacja zaopatrzenia ludności oraz sektorów gospodarczych w kopaliny i wodę z zasobów podziemnych oraz otoczenia ich ochroną przed ilościową i jakościową degradacją. Poprawa jakości środowiska i bezpieczeństwa ekologicznego Środowisko a zdrowie - poprawa stanu zdrowotnego mieszkańców w wyniku wspólnych działań sektora ochrony środowiska z sektorem zdrowia oraz skuteczny nadzór nad wszystkimi w kraju instalacjami będącymi potencjalnymi źródłami awarii przemysłowych powodujących zanieczyszczenie środowiska. Jakość powietrza - dążenie do spełnienia zobowiązań wynikających z dyrektyw unijnych. Ochrona wód - zapewnienie 75% redukcji całkowitego ładunku azotu i fosforu w ściekach komunalnych kończąc krajowy program budowy oczyszczalni ścieków i sieci kanalizacyjnych dla wszystkich aglomeracji powyżej RLM

7 Gospodarka odpadami zmniejszenie ilości wytwarzanych odpadów oraz właściwe gospodarowanie nimi. Oddziaływanie hałasu i pól elektromagnetycznych - dokonanie wiarygodnej oceny narażania społeczeństwa na ponadnormatywny hałas, promieniowanie elektromagnetyczne i podjęcie kroków do zmniejszenia tego zagrożenia tam, gdzie jest ono największe. Substancje chemiczne w środowisku - stworzenie efektywnego systemu nadzoru nad substancjami chemicznymi dopuszczonymi na rynek, zgodnego z zasadami Rozporządzenia REACH. Dla osiągnięcia powyższych celów zostały określone kierunki działań, które należy podjąć w latach Program ochrony środowiska województwa łódzkiego na lata z perspektywą na lata Program ochrony środowiska województwa łódzkiego na lata z perspektywą na lata został przyjęty Uchwałą Nr XXIII/549/08 Sejmiku Województwa Łódzkiego w dniu 31 marca 2008 roku. Wskazuje cele i priorytety ekologiczne, rodzaj i haromonogram działań proekologicznych oraz środki niezbędne do osiągnięcia zaplanowanych celów wraz z określeniem mechanizmów ekonomicznych i środków finansowych. Program składa się dwóch części: diagnozy stanu środowiska i koncepcji programowej. Na podstawie diagnozy stanu oraz w oparciu o kryteria o charakterze ekologicznym i prawno ekonomicznym w koncepcji programowej wskazano 10 priorytetów ekologicznych ważnych dla poprawy stanu środowiska województwa łódzkiego. Celem nadrzędnym Programu jest poprawa warunków życia mieszkańców poprzez poprawę jakości środowiska, likwidację zaniedbań w jego ochronie a także racjonalne gospodarowanie jego zasobami. Celem podstawowym Programu jest Ochrona i poprawa stanu środowiska, natomiast za cele uzupełniające uznano: I przeciwdziałanie pozostałym zagrożeniom pochodzenia antropogenicznego, II podniesienie świadomości ekologicznej społeczeństwa. W ramach celu podstawowego wyróżniono pięć priorytetów, którym przyporządkowano określone działania: priorytet I cel - ochrona zasobów wód podziemnych i powierzchniowych wraz z poprawą ich jakości oraz ochrona przed powodzią, grupy działań: - 4 -

8 racjonalne gospodarowanie zasobami wodnymi i zapewnienie dobrej jakości wody pitnej, ochrona przed zanieczyszczeniami ze źródeł punktowych i obszarowych, ochrona przed powodzią i skutkami suszy. priorytet II cel - ochrona powierzchni ziemi i gleb przed degradacją, grupy działań: ochrona gleb użytkowanych rolniczo przed degradacją, rekultywacja terenów zdegradowanych. priorytet III - cel - ochrona i wzrost różnorodności biologicznej i krajobrazowej oraz wzrost lesistości, grupy działań: ochrona różnorodności biologicznej, ochrona i zwiększanie zasobów leśnych, objęcie ochroną prawną obszarów i obiektów o największych walorach przyrodniczych. priorytet IV cel racjonalna gospodarka odpadami, grupy działań: ograniczanie ilości wytwarzanych odpadów, eliminowanie uciążliwości związanych z niewłaściwym postępowaniem z odpadami. priorytet V - cel poprawa jakości powietrza, grupy działań: ograniczenie emisji zanieczyszczeń ze źródeł punktowych, liniowych i powierzchniowych, wzrost wykorzystania odnawialnych źródeł energii, zwiększenie wykorzystania gazu ziemnego w przemyśle i gospodarce komunalnej. W ramach celu uzupełniającego I wyróżniono cztery priorytety, tj.: priorytet VI - cel redukcja emisji ponadnormatywnego hałasu, działanie: ochrona przed hałasem komunikacyjnym. priorytet VII - cel ograniczenie możliwości wystąpienia poważnych awarii, grupy działań: ograniczenie skutków awarii przemysłowych i chemicznych, zapobieganie i ograniczenie skutków awarii związanych z przewozem materiałów niebezpiecznych szlakami drogowymi i kolejowymi. priorytet VIII - cel - utrzymanie obowiązujących standardów w zakresie promieniowania elektromagnetycznego, działanie: zachowanie stref bezpieczeństwa przy lokalizacji obiektów emitujących promieniowanie elektromagnetyczne. priorytet IX cel - racjonalizacja wykorzystania materiałów i surowców, grupy działań: zmniejszenie materiałochłonności produkcji, - 5 -

9 racjonalna eksploatacja kopalin. W ramach celu uzupełniającego II wyróżniono jeden priorytet: priorytet X - cel - kształtowanie postaw ekologicznych, grupy działań: edukacja ekologiczna, upowszechnianie informacji o środowisku. Poszczególne grupy działań we wszystkich priorytetach zawierają ogólną charakterystykę i opis działania, propozycję wskaźników monitorowania, jednostek monitorujących oraz oczekiwane rezultaty. W harmonogramie działań długo i krótkoterminowych określono zadania niezbędne do realizacji wyznaczonych priorytetów i celów ekologicznych na terenie województwa łódzkiego Program Ochrony Środowiska dla Powiatu Piotrkowskiego Rada Powiatu Piotrkowskiego Uchwałą w 2004 roku przyjęła Powiatowy Program Ochrony Środowiska dla Powiatu Piotrkowskiego, którego celem jest kompleksowe i efektywne zarządzanie ochroną środowiska na terenie powiatu. Dokument ten ma zapewnić niezbędną koordynację działań proekologicznych we wszystkich gminach powiatu. Najważniejsze cele przedstawione w Programie to: w zakresie rozwoju transportu: Racjonalny rozwój systemu transportowego uwzględniający rozwiązania zmniejszające lub eliminujące wpływ transportu na środowisko. w zakresie rolnictwa: Dostosowanie rolnictwa do warunków integracji z UE z zachowaniem regionalnego charakteru produkcji rolniczej i optymalizacji struktury przestrzeni rolniczej zapewniającej zachowanie walorów środowiska i różnorodności biologicznej. w zakresie turystyki i rolnictwa: Dalszy rozwój turystyki i rekreacji poprzez wykorzystanie zasobów przyrodniczych i kulturowych zgodnie z zasadami ochrony środowiska, z zachowaniem naturalnego stanu środowiska. w zakresie rozwoju osadnictwa: Podniesienie jakości życia mieszkańców powiatu uwzględniając istniejące walory przyrodnicze, kulturowe i zapewnienie ładu przestrzennego. w zakresie edukacji ekologicznej: - 6 -

10 Wykształcenie w społeczności lokalnej powiatu piotrkowskiego nawyków tak zwanej kultury ekologicznej oraz poczucia odpowiedzialności za stan i ochronę środowiska. w zakresie ochrony przyrody i krajobrazu: Ochrona i wzrost różnorodności biologicznej i krajobrazowej oraz doskonalenie systemu obszarów chronionych, w tym wdrożenie systemu obszarów chronionych NATURA Ochrona zagrożonych gatunków roślin i zwierząt. w zakresie ochrony lasów: Ochrona istniejących zasobów leśnych oraz odtwarzanie ich różnorodności biologicznej. Zrównoważona pod względem ekonomicznym, społecznym i ekologicznym gospodarka leśna. w zakresie ochrony gleb: Ochrona i właściwe wykorzystanie gleb powiatu piotrkowskiego. w zakresie ochrony kopalin: Racjonalne wykorzystanie zasobów surowców powiatu piotrkowskiego oraz zagospodarowanie terenów poeksploatacyjnych. w zakresie kształtowania stosunków wodnych i ochrony przed powodzią: Zwiększenie stopnie skanalizowania w szczególności terenów wiejskich. Zapewnienie wszystkim mieszkańcom powiatu odpowiedniej jakości wody do picia. Ochrona jakości wód powierzchniowych i podziemnych, szczególnie płytko zalęgających zbiorników czwartorzędowych. Ochrona jakości wód płynących. w zakresie ochrony powietrza atmosferycznego: Systematyczna poprawa jakości powietrza na obszarach miejskich powiatu. Utrzymanie jakości powietrza na obecnym poziomie na terenach niezurbanizowanych. w zakresie hałasu i pola elektromagnetycznego: Zmniejszenie uciążliwości hałasu komunikacyjnego ze szczególnym uwzględnieniem obszarów zurbanizowanych. Kontrola źródeł emisji promieniowania elektromagnetycznego. w zakresie awarii przemysłowych: Zmniejszanie zagrożenia dla mieszkańców i środowiska z powodu awarii przemysłowych i transportu materiałów niebezpiecznych

11 w zakresie wodochłonność i energochłonność gospodarki: Racjonalizacja zużycia wody i energii. w zakresie wykorzystanie energii odnawialnej: Wzrost wykorzystania energii odnawialnej Realizacji określonych celów służyć mają działania, które zostały określone w Programie Plan Rozwoju Lokalnego Gminy Wiejskiej Grabica Plan Rozwoju Lokalnego Gminy Wiejskiej Grabica został zatwierdzony uchwałą nr XIV/97/2004 Rady Gminy Grabica z dnia 09 listopada 2004 roku i obejmuje plany inwestycyjne gminy na lata Plan przedstawia sytuację społeczno-ekonomiczną Gminy Grabica, formułuje cele i zawiera opis strategii zmierzającej do osiągnięcia rozwoju społecznego i gospodarczego. Szacuje spodziewane efekty planowanych działań i ich wpływ na przebieg procesów rozwojowych, wskazuje także kierunki zaangażowania środków funduszy strukturalnych i środków własnych Gminy. Plan jest elementem strategicznej polityki rozwoju gminy W planie wskazano zadania, których realizacja przyczyni się do poprawy sytuacji na terenie gminy w zakresie: restrukturyzacji rolnictwa głównymi kierunkami tych zmian powinny być: rozwój rolnictwa ekologicznego; popularyzacja nowych rodzajów upraw i hodowli; tworzenie grup producenckich i współdziałanie rolników w celu pozyskania nowych rynków zbytu rozwoju przetwórstwa i usług okołorolniczych - Rozwój lokalnych firm przetwarzających produkty rolne da rolnikom możliwość ukierunkowania produkcji i organizacji zbytu. kompleksowej infrastruktury technicznej w gminie co jest jednym z głównych czynników mających wpływ na jej rozwój. Szczegółowe plany powinny dotyczyć: modernizacji ujęcia wody; budowy systemu odprowadzania i oczyszczania ścieków komunalnych; modernizacji gminnych sieci elektroenergetycznych; budowy systemu gazociągowego; gospodarki odpadami stałymi i płynnymi z produkcji rolnej i pozarolniczej

12 modernizacji systemu komunikacyjnego w gminie w tym infrastruktury drogowej oraz takiej infrastruktury jak chodniki, parkingi, oświetlenie uliczne, tablice informacyjne oraz ścieżki rowerowe. poprawy stanu środowiska naturalnego w tym przede wszystkim nie pogarszanie stanu środowiska naturalnego oraz inwestycje, które mogą ten stan poprawić m.in. gazyfikacja, modernizacja sieci elektroenergetycznej, budowa systemu odprowadzania i oczyszczania ścieków komunalnych, utylizacja odpadów w tym także z produkcji zwierzęcej, a także poprawa estetyki gminy poprzez likwidację dzikich wysypisk śmieci. Istotnym elementem działań na rzecz ochrony środowiska jest edukacja ekologiczna społeczności lokalnej. Dostosowania infrastruktury społecznej do potrzeb mieszkańców (szkolnictwo, opieka medyczna) poprzez poprawę bazy lokalowej, wyposażenia oraz kwalifikacji kadry. Inwestowanie w młodych poprzez opracowanie planów działań i potem ich realizację, które stanowiłyby dla młodzieży alternatywę dla ucieczki do większych miast lub bezproduktywnego spędzania czasu. Przeciwdziałania i łagodzenia skutków bezrobocia poprzez planowanie i realizacje programów szkoleń, wspierania własnej działalności, robót publicznych Zwiększania atrakcyjności turystycznej gminy poprzez opracowanie i wdrożenie programy: promocji gminy, zalesiania gleb nieprzydatnych rolniczo, małej retencji, rozbudowy bazy turystyczno-rekreacyjnej i rozwoju agroturystyki. W Planie Rozwoju Lokalnego do realizacji przyjęto projekty i zadania mające na celu wzmocnienie otoczenia rolnictwa i stworzenie warunków do rozwoju przemysłu rolnospożywczego i nowoczesnej produkcji rolnej a także wzmocnienie sfery usługowej związanej z obsługą aglomeracji łódzkiej. Celem niezbędnym do osiągnięcia tego jest stworzenie warunków do rozwoju przedsiębiorczości z wykorzystaniem kapitału lokalnego i zewnętrznego. Można to osiągnąć poprzez realizację inwestycji w zakresie gospodarki wodno-ściekowej, uregulowanie gospodarki odpadami, stworzenie warunków do rozwoju turystyki i wypoczynku poprzez wykorzystanie kompleksów leśnych, ochrona zasobów przyrodniczych, poprawy stanu dróg i połączeń komunikacyjnych, aktywizację lokalnej społeczności, wzrost mobilności zawodowej mieszkańców wsi, tworzenie przyjaznego środowiska dla rozwoju mikroprzedsiębiorstw

13 2. Ogólna charakterystyka gminy Grabica 2.1. Położenie gminy Gmina Grabica położona jest w centralnej Polsce w województwie łódzkim i w północno zachodniej części powiatu piotrkowskiego. Jest gminą wiejską, której całkowita powierzchnia (wg GUS) wynosi 128 km 2 ( ha). Stanowi to 8,9% powierzchni powiatu piotrkowskiego. Gmina Grabica sąsiaduje z miastem Piotrków Tryb., gminą Moszczenica (pow. piotrkowski), Wola Krzysztoporska (pow. piotrkowski), Drużbice (pow. bełchatowski), Dłutów (pow. pabianicki), Tuszyn (pow. Łódź Wschód). Na rysunku 1 przedstawiono położenie gminy Grabica na tle powiatu piotrkowskeigo. Rysunek 1 Położenie gminy Grabica na tle powiatu piotrkowskeigo. Gmina Grabica położona jest w odległości 14 km od Piotrkowa Trybunalskiego, 30 km od Łasku, 18 km od Bełchatowa, 33 km od Łodzi, 140 km od Warszawy Struktura ludnościowa i osadnicza Wg danych GUS na dzień roku ludność gminy Grabica wynosiła mieszkańców (wg faktycznego miejsca zamieszkania).w tym mężczyzn i kobiet. W ostatnich latach istnieje tendencja spadku liczby ludności Na rysunku 2 przedstawiono strukturę ludności wg grup wieku

14 Rysunek 2 Struktura ludności wg grup wieku w 2008 roku (GUS 2008) Na terenie gminy w 2008 roku najwięcej osób było w przedziale wieku i W tabeli nr 1 przestawiono strukturę demograficzną na terenie gminy. Tabela 1 Wskaźnik demograficzne dla gminy Grabica w 2008 roku (wg GUS) Wskaźnik obciążenia demograficznego ludność w wieku nieprodukcyjnym na 100 osób w wieku produkcyjnym osoba 63,4 ludność w wieku poprodukcyjnym na 100 osób w wieku przedprodukcyjnym osoba 79,8 ludność w wieku poprodukcyjnym na 100 osób w wieku produkcyjnym osoba 28,1 Udział ludności wg ekonomicznych grup wieku w % ludności ogółem w wieku przedprodukcyjnym % 21,6 w wieku produkcyjnym % 61,2 w wieku poprodukcyjnym % 17,2 Ludność wskaźniki modułu gminnego ludność na 1 km2 osoba 47 kobiety na 100 mężczyzn osoba 102 przyrost naturalny na 1000 ludności osoba - 1,8 Około 44% osób w wieku produkcyjnym utrzymuje się z pracy we własnych gospodarstwach rolnych

15 Na terenie gminy w 2008 roku 117 osób było zarejestrowanych jako osoby bezrobotne wg danych GUS. Udział bezrobotnych w stosunku do ludności w wieku produkcyjnym wynosił 3,2%. Gmina Grabica jest gminą wiejską (ma charakter typowo rolniczy i niewielkie zakłady usługowo-przemysłowe) i należy do obszarów o ograniczonej ilości miejsc pracy poza rolnictwem. W tej sytuacji zatrudnienie (oprócz rolnictwa) koncentruje się w sferze handlowo - usługowej. Rynek pracy dla mieszkańców istnieje także poza gminą - w Piotrkowie Tryb., Pabianicach, Bełchatowie. Gmina Grabica podzielona jest na 30 sołectw, które obejmują 44 miejscowości. Na terenie gminy występuje głownie zabudowa zagrodowa, a w niektórych miejscowościach jednorodzinna. Gmina charakteryzuje się bardzo dobrym układem komunikacyjnym na szlaku dróg tranzytowych północ-południe i wschód-zachód. Układ sieci drogowej tworzą: autostrady (dł. 7,7 km), drogi krajowe (dł. 17,5 km), drogi powiatowe (dł. 32,5 km), drogi gminne (dł. 106 km) oraz drogi wewnętrzne (dł. 41 km). Przez całą gminę przebiega droga krajowa nr 12 relacji Piotrków Tryb. Łask (trasa Poznań Lublin). W części południowo-wschodniej gmina graniczy z drogą krajowa nr 8 Warszawa Wrocław, a przez część wschodnią gminy przebiega autostrada A1 (trasa Gdańsk Cieszyn). Od strony wschodniej gmina graniczy z drogą krajową nr 91 relacji Piotrków Tryb.- Łódź. Gmina ma dogodne połączenia drogowe z Piotrkowem Tryb., Łodzią i Bełchatowem oraz z całym krajem. Powiązania komunikacyjne gminy wpływają korzystnie na współpracę i możliwość rozwoju gospodarczego w oparciu o bardziej odległe, lepiej rozwinięte ośrodki Budowa geologiczna i surowce mineralne Obszar gminy Grabica położony jest w makroregionie Wzniesień Południowo- Mazowieckich przynależnych do prowincji Nizin Środkowopolskich, w obrębie dwóch mezoregionów: część zachodnia i centralna należy do Wysoczyzny Bełchatowskiej, zaś fragment południowo-wschodni leży w obrębie Równiny Piotrkowskiej. Gmina leży na wysokościach między 195 a 245,5 m n.p.m., a ukształtowanie jej powierzchni jest mało zróżnicowane. Najwyższy punkt topograficzny 245,5 leży w północnej części Szydłowa. Pod względem tektonicznym teren gminy położony jest w południowo-wschodniej części niecki mogielińsko - łódzkiej zbudowanej z utworów kredowych. Podłoże niecki tworzą osady jury środkowej: mułowce, piaskowce, wapienie i margle oraz utwory górnojurajskie: wapnie i margle. Kreda dolna wykształcona jest w facji iłowcowo- mułowcowo- piaszczystej, kreda górna w facji węglanowej (wapienie, margle, opoki i gezy). Powierzchnia tych utworów

16 nachylona jest generalnie na północny wschód. Osady trzeciorzędowe: mułki, iły oraz piaski o różnej granulacji występują w postaci płatów o miąższości 10-30m. Obecny teren gminy pod względem geologicznym został ukształtowany w okresie czwartorzędu przez skandynawski lądolód. Utwory czwartorzędowe pokrywają całkowicie starsze podłoże. Ich miąższość wynosi od około 20m na południowym zachodzie do 70m w części centralnej. Plejstocen pozostawił tu osady zlodowaceń południowopolskich, środkowopolskich oraz północnopolskiego. Reprezentowane są one przez utwory akumulacji lodowcowej, wodnolodowcowej i rzecznej w postaci glin zwałowych, mułków zastoiskowych, piasków i żwirów moren czołowych, kemów, piasków i żwirów fluwioglacjalnych oraz utworów tarasów rzecznych. Strop glin zlodowacenia południowopolskiego zalega na rzędnej m n.p.m. Na glinach tych leży horyzontalnie warstwa pospółek i żwirów interglacjału o miąższości 4 6m. Zlodowacenie środkowopolskie zostawiło płaszcz osadów o bardzo zmiennej miąższości 8 38m. Gliny tworzą tutaj ciągły poziom nachylony ku zachodowi, a we wschodniej części gminy przysypane są piaskami i mułkowatym materiałem interstadialnym oraz miejscami gliną stadium Warty. Działalność stadiału Warty zdecydowała o dzisiejszym charakterze rzeźby terenu gminy. Wyznaczają go wzniesienia w rejonie Kamocina i Karolewa zbudowane z piasków, żwirów i gliny zwałowej. W wyniku deglacjacji powstały piaszczysto-żwirowe pagórki kemowe. W rejonie Krzepczowa występuje zespół pagórków piaszczysto-żwirowych z gliną zwałową na powierzchni. Na rozległych obszarach występowania piasków wodnolodowcowych wytworzyły się lokalnie formy wydmowe np. pagórki w Dziewulinach Struktura glebowa Największy wpływ na jakość gleby ma budowa geologiczna, rzeźba, litologia oraz warunki wodne występujące na danym obszarze. Charakter gleb determinuje rodzaj materiału skalnego budującego podłoże. Zgodnie z regionalizacją glebowo-rolniczą teren gminy leży w zasięgu dwóch regionów: Moszczenickiego i Piotrkowskiego. Region Moszczenicki to region z przewagą gleb typu pseudobielicowego i brunatnego, wytworzonych z glin piaszczystych, zaliczanych do kompleksu żytniego bardzo dobrego i pszennego dobrego. Teren leżący na południe od Piotrkowa Trybunalskiego znajduje się w zasięgu regionu Piotrkowskiego. Występują tu gleby wytworzone z glin i pyłów, a sporadycznie z piasków gliniastych na glinach. Są to w większości gleby pseudobielicowe, z niewielkim udziałem gleb brunatnych. Dominują gleby kompleksu pszennego dobrego i żytniego bardzo dobrego, z mniejszym udziałem kompleksu zbożowopastewnego mocnego, żytniego dobrego, żytniego słabego

17 Procentowy udział gleb poszczególnych klas bonitacyjnych w gminie Grabica: kl. I - nie występują kl. II - 26 ha - 0,2 % kl. III ha - 26,0 % kl. IV ha 35,7 % kl. V ha - 27,7 % kl. VI ha - 10,4 % Gleby klasy III, IV i V stanowią 90% gleb w gminie Hydrografia Warunki środowiska przyrodniczego, zwłaszcza klimat, budowa geologiczna i rzeźba terenu, zadecydowały o charakterze stosunków wodnych na obszarze gminy Grabica. Teren gminy położony jest w dorzeczach Pilicy i Warty, które rozdziela dział wodny pierwszego rzędu Wisły i Odry. Zachodnia i centralna część gminy położona jest w zlewni Odry w dorzeczu Warty (zlewnia Grabi), wschodnia w zasięgu dorzecza Pilicy (zlewnia Luciąży i Wolbórki ). Na terenie gminy biorą początek rzeki: Grabia (dopływ Widawki) w rejonie Dziwli i Lutosławic Szlacheckich, Brzezia w okolicach Krzepczowa i Wierzejka w Szydłowie. Źródła Grabi mają charakter wysięków i wycieków, których funkcjonowanie zanika w porze letniej. Szerokość dna rzeki na terenie gminy Grabica nie przekracza 4m. Rzekę zasilają następujące dopływy: Brzezia, Grabówka, Dłutówka, Pałusznica, Struga Bolszewicka, Tymianka, Końska. W rejonie Kociołek przepływa rzeka Mała Widawka. Wody powierzchniowe z zachodniej i centralnej części gminy odprowadzane są do Warty przez rzeki: Małą Widawkę, Grabię i jej niewielkie dopływy oraz Brzezię. Do Pilicy spływają wody ze wschodniego rejony gminy dopływami rzeki Wierzejki oraz drobnymi ciekami wodnymi mającymi ujście w Luciąży dopływie Pilicy. Na terenie gminy Grabica występują również zbiorniki wodne, które jednak mają bardzo małe powierzchnie. Ich kompleksy występują w północno-zachodniej i południowo-wschodniej części gminy. Są to zbiorniki wodne po wyrobiskach gliny, stawy hodowlane i jeden zbiornik retencyjny (w miejscowości Grabica). W okresach suszy zbiorniki te częściowo są pozbawione wody. Na obszarze gminy Grabica znajdują się piętra wodonośne z osadów górnokredowych i czwartorzędowych. Płytkie wody gruntowe występujące głownie w dolinach rzecznych, nie mają znaczenia użytkowego ze względu na małą miąższość. Część obszaru gminy leży nad fragmentem rozpoznanego i opisanego dolno kredowego Głównego Zbiornika Wód

18 Podziemnych Niecka Łódzka nr 401, ale z uwagi na jego głębokie zaleganie nie jest on eksploatowany. Wody podziemne w utworach kredowych wypełniają spękania i szczeliny w wapieniach, wapieniach marglistych, marglach oraz piaskowcach marglistych. Poziom zalega na głębokości znacznie powyżej 50 m, jedynie w południowo-zachodniej części płycej na głębokości rzędu m. Utwory kredy górnej charakteryzują się dużymi współczynnikami filtracji i dużą wydajnością jednostkową. Wody podziemne w utworach czwartorzędowych związane są z piaszczysto-żwirowymi osadami wodnolodowcowymi, spoczywającymi pod gliną zwałową, jak również z śródglinowymi soczewkami utworów dobrze przepuszczalnych. W związku z tym warunki hydrogeologiczne są zmienne. Średnia głębokość zalegania głównego użytkowego poziomu wodonośnego w utworach czwartorzędu wynosi m Klimat Obszar gminy Grabica zaliczany jest do klimatycznego regionu łódzko-wieluńskiego zróżnicowanego pod względem mikroklimatycznym w zależności od rzeźby terenu, zalesienia, układu i zabudowy, o przybliżonych parametrach: - średnia roczna temperatura 7,7 o C, - średnia temperatura stycznia 3,0 o C, - średnia temperatura lipca 18,2 o C, - średnia roczna suma opadów atmosferycznych 625 mm, - pokrywa śnieżna utrzymuje się przez 52 dni w roku, - okres wegetacyjny trwa około 210 dni. Położenie obszaru gminy na wododziale Wisły i Odry ma wpływ na warunki klimatyczne. Obserwuje się dużą zmienność stanów pogodowych. Przeważają zachodnie i południowo - zachodnie kierunki wiatrów Struktura gospodarcza Dominującą działalnością prowadzoną na terenie gminy jest rolnictwo. Wg danych pochodzących z powszechnego spisu rolnego z 2002 roku, na terenie gminy było gospodarstw rolnych, w tym gospodarstw powyżej 1 ha użytków rolnych. Strukturę gospodarstw rolnych przedstawia rysunek nr

19 Rysunek 3 Struktura gospdodarstw rolnych w gminie Grabica wg wielkości [ha] w 2002 roku (GUS 2002) Najwiecej gospodarstw 18% stanowią gospodarstwa o wielkości 2-5 ha oraz 16% stanowią gospodarstwa ha. Gospodarstwa małe do 1 ha stanowią 16% wszytkich gospodarstw.średnia wielkość gospodarstwa rolnego wynosi 7,6 ha i jest wyższa od średniej w województwie. W 2005 roku (wg GUS) powierzchnia użytków rolnych zajmowała ha., tj. 84,6% ogólnej powierzchni gminy. Sposób użytkowania gruntów w gminie Grabica: - grunty orne ha, - sady 119 ha, - łąki 837 ha, - pastwiska 503 ha, - lasy i grunty leśne ha, - pozostałe grunty i nieużytki 669 ha. Grunty orne stanowią stanowią około 86,5% wszystkich użytków rolnych w gminie, łąki - 7,8%, pastwiska 4,7%, sady 1,0%. W strukturze upraw przeważają rośliny zbożowe (86% wszystkich upraw - wg GUS 2002 r) o ponad przeciętnym zapotrzebowaniu na składniki pokarmowe, co świadczy o stosunkowo

20 dobrych warunkach przyrodniczych do produkcji rolnej. Produkcja rolnicza jest podporządkowana produkcji zwierzęcej. Gmina Grabica charakteryzuje się bardzo wysoką produkcją trzody chlewnej. W 2002r roku wg danych GUS (spis powszechny) obsada na 100 ha użytków rolnych wyniosła 542 sztuki. Mimo spadku w chowie jego obsada jest nadal wyższa niż średnio w województwie. Znaczenie ma też hodowla bydła i w 2002 roku wynosiła szt. Jednak w ostatnich latach obsada bydła drastycznie spada. Hodowla drobiu i pozostałych zwierząt gospodarskich nie odgrywa większego znaczenia w gospodarce gminy. Dominująca działalnością gospodarczą na terenie gminy jest działalność handlowa i usługowa, brak jest dużych zakładów przemysłowych. Działalność handlowa, rzemieślnicza i usługowa prowadzona jest głównie przez małe firmy. Wg danych GUS z 2007 roku na terenie gminy ogółem było zarejestrowanych 375 podmiotów gospodarki narodowej zarejestrowanych w rejestrze regon wg sektorów własnościowych, w tym: sektor publiczny: podmioty gospodarki narodowej ogółem 21, państwowe i samorządowe jednostki prawa budżetowego ogółem 19, sektor prywatny: osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą spółki handlowe 3, spółki handlowe z udziałem kapitału zagranicznego 1, spółdzielnie 3, stowarzyszenia i organizacje społeczne Podmioty gospodarki narodowej zarejestrowane w 2007 roku według działalności: rolnictwo, leśnictwo - 57, przemysłu - 51, budownictwa - 22, handlu - 119, hoteli i restauracji - 5, transport, gospodarka magazynowa i łączność-30 transportu, gospodarki magazynowej i łączności - 30, finansowej i ubezpieczeniowej - 11, obsługi rynku nieruchomości - 12, administracja publiczna, obrona narodowa i ubezpieczenia społeczne

PROGRAM OCHRONY ŚRODOWISKA WRAZ Z PLANEM GOSPODARKI ODPADAMI GMINY MICHAŁOWICE

PROGRAM OCHRONY ŚRODOWISKA WRAZ Z PLANEM GOSPODARKI ODPADAMI GMINY MICHAŁOWICE Załącznik do Uchwały Rady Gminy nr XXII/170/2004, z dnia 24.06.2004 r. Gmina Michałowice PROGRAM OCHRONY ŚRODOWISKA WRAZ Z PLANEM GOSPODARKI ODPADAMI GMINY MICHAŁOWICE PROGRAM OCHRONY ŚRODOWISKA GMINY

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZKI PROGRAM MONITORINGU ŚRODOWISKA NA ROK 2008

WOJEWÓDZKI PROGRAM MONITORINGU ŚRODOWISKA NA ROK 2008 WOJEWÓDZKI INSPEKTORAT OCHRONY ŚRODOWISKA W ŁODZI 90-006 Łódź, ul. Piotrkowska 120 WOJEWÓDZKI PROGRAM MONITORINGU ŚRODOWISKA NA ROK 2008 Opracowali: Włodzimierz Andrzejczak Barbara Witaszczyk Monika Krajewska

Bardziej szczegółowo

L I S T A PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH DO DOFINANSOWANIA PRZEZ WOJEWÓDZKI FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W KIELCACH w 2016 ROKU

L I S T A PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH DO DOFINANSOWANIA PRZEZ WOJEWÓDZKI FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W KIELCACH w 2016 ROKU Załącznik do uchwały Nr 14/15 Rady Nadzorczej WFOŚiGW w Kielcach z dnia 29 czerwca 2015 r. L I S T A PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH DO DOFINANSOWANIA PRZEZ WOJEWÓDZKI FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI

Bardziej szczegółowo

Rozdział 03. Ogólny opis gminy

Rozdział 03. Ogólny opis gminy ZZAAŁŁO ŻŻEENNIIAA DDO PPLLAANNUU ZZAAO PPAATTRRZZEENNIIAA W CCIIEEPPŁŁO,,, EENNEERRGIIĘĘ EELLEEKTTRRYYCCZZNNĄĄ II PPAALLIIWAA GAAZZOWEE MIIAASSTTAA DDĘĘBBIICCAA Rozdział 03 Ogólny opis gminy X-2796.03

Bardziej szczegółowo

Lista przedsięwzięć priorytetowych WFOŚiGW we Wrocławiu planowanych do dofinansowania w 2013 r.

Lista przedsięwzięć priorytetowych WFOŚiGW we Wrocławiu planowanych do dofinansowania w 2013 r. Lista przedsięwzięć priorytetowych Funduszu na rok 2013 została sporządzona w oparciu o hierarchię celów wynikającą z polityki ekologicznej państwa, Programu zrównoważonego rozwoju i ochrony środowiska

Bardziej szczegółowo

STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY PŁUśNICA

STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY PŁUśNICA SPIS TREŚCI Wstęp.. 8 I UWARUNKOWANIA PONADLOKALNE 9 1 UWARUNKOWANIA LOKALIZACYJNE GMINY. 9 1.1 Cechy położenia gminy 9 1.2 Regionalne uwarunkowania przyrodnicze 10 1.3 Historyczne przekształcenia na terenie

Bardziej szczegółowo

Znaczenie statystyki publicznej w procesie monitorowania zrównoważonego rozwoju na przykładzie SRWP 2020

Znaczenie statystyki publicznej w procesie monitorowania zrównoważonego rozwoju na przykładzie SRWP 2020 Znaczenie statystyki publicznej w procesie monitorowania zrównoważonego rozwoju na przykładzie SRWP 2020 Augustów, 3-4 września 2015 r. 1 mgr Małgorzata Fiedorczuk mgr Maciej Muczyński Urząd Marszałkowski

Bardziej szczegółowo

Sanitacja jako istotny problem gospodarki wodnej w dorzeczu Górnej G

Sanitacja jako istotny problem gospodarki wodnej w dorzeczu Górnej G Sanitacja jako istotny problem gospodarki wodnej w dorzeczu Górnej G Wisły Małgorzata Owsiany Katarzyna Król Seminarium nt. Eko- sanitacji & Zrównoważonego Zarządzania Gospodarką Ściekową Kraków 18 grudnia

Bardziej szczegółowo

BYDGOSKI OBSZAR FUNKCJONALNY Inwestycje kluczowe do realizacji do roku 2020

BYDGOSKI OBSZAR FUNKCJONALNY Inwestycje kluczowe do realizacji do roku 2020 BYDGOSKI OBSZAR FUNKCJONALNY Inwestycje kluczowe do realizacji do roku 2020 Zespół nr III Gospodarka Komunalna i Ochrona Środowiska Grzegorz Boroń -Z-ca Dyrektora Wydziału Gospodarki Komunalnej i Ochrony

Bardziej szczegółowo

LISTA PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH PLANOWANYCH DO DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA IGOSPODARKI WODNEJ W KATOWICACH

LISTA PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH PLANOWANYCH DO DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA IGOSPODARKI WODNEJ W KATOWICACH PLANOWANYCH DO DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA IGOSPODARKI WODNEJ W KATOWICACH NA 2015 ROK I. Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach,

Bardziej szczegółowo

VI. Priorytety ekologiczne Powiatu Poznańskiego

VI. Priorytety ekologiczne Powiatu Poznańskiego VI. Priorytety ekologiczne Powiatu Poznańskiego Program ochrony środowiska dla Powiatu Poznańskiego, w myśl art. 17 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska opracowany został zgodnie z Polityką ekologiczną

Bardziej szczegółowo

Bibliografia. Akty prawne

Bibliografia. Akty prawne Bibliografia Akty prawne 1. Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska Dz. U. Nr 62, poz. 627; 2. Ustawa z dnia 18 lipca 2001 roku Prawo wodne. Dz. U. Nr 115, poz. 1229; 3. Ustawa z dnia

Bardziej szczegółowo

Kierunki i zadania do Strategii Rozwoju Gminy Zgierz na lata 2014-2020

Kierunki i zadania do Strategii Rozwoju Gminy Zgierz na lata 2014-2020 Kierunki i zadania do Strategii Rozwoju Gminy Zgierz na lata 2014-2020 Obszar I Infrastruktura społeczna. 1. Wspieranie aktywności oraz integracji społeczności lokalnej. 2. Wspieranie i aktywizacja mieszkańców

Bardziej szczegółowo

GMINA ŁASK ROZBUDOWA SIECI KANALIZACYJNEJ GMINY ŁASK

GMINA ŁASK ROZBUDOWA SIECI KANALIZACYJNEJ GMINY ŁASK Projekt Rozbudowa sieci kanalizacyjnej Gminy Łask jest współfinansowany przez Unię Europejską z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Łódzkiego

Bardziej szczegółowo

Program wodno-środowiskowy kraju

Program wodno-środowiskowy kraju Program wodno-środowiskowy kraju Art. 113 ustawy Prawo wodne Dokumenty planistyczne w gospodarowaniu wodami: 1. plan gospodarowania wodami 2. program wodno-środowiskowy kraju 3. plan zarządzania ryzykiem

Bardziej szczegółowo

7. ZARZĄDZANIE I MONITORING REALIZACJI PROGRAMU. 7.1. Zarządzanie programem ochrony środowiska

7. ZARZĄDZANIE I MONITORING REALIZACJI PROGRAMU. 7.1. Zarządzanie programem ochrony środowiska 7. ZARZĄDZANIE I MONITORING REALIZACJI PROGRAMU 7.1. Zarządzanie programem ochrony środowiska Podstawową zasadą realizacji Programu Ochrony Środowiska dla Powiatu Pińczowskiego powinna być zasada wykonywania

Bardziej szczegółowo

Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa

Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa A A 1. Wstęp Prawo ochrony środowiska tworzą akty prawne o różnej randze. Najwyższym z nich jest Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej, uchwalona w 1997

Bardziej szczegółowo

Program Ochrony Środowiska dla miasta Poznania na lata 2013-2016, z perspektywą 2020 roku

Program Ochrony Środowiska dla miasta Poznania na lata 2013-2016, z perspektywą 2020 roku Program Ochrony Środowiska dla miasta Poznania na lata 2013-2016, z perspektywą 2020 roku Podstawy do opracowania Programu Podstawa prawna: ustawa z dnia 27.04.2001 r. - Prawo ochrony środowiska: Prezydent

Bardziej szczegółowo

PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ SZWAJCARIĘ W RAMACH SZWAJCARSKIEGO PROGRAMU WSPÓŁPRACY Z NOWYMI KRAJAMI CZŁONKOWSKIMI UNII EUROPEJSKIEJ

PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ SZWAJCARIĘ W RAMACH SZWAJCARSKIEGO PROGRAMU WSPÓŁPRACY Z NOWYMI KRAJAMI CZŁONKOWSKIMI UNII EUROPEJSKIEJ Zrównoważony rozwój w strategii woj. wielkopolskiego wprowadzenie do części warsztatowej Patrycja Romaniuk, Związek Stowarzyszeń Polska Zielona Sieć Poznań, 04.03.2013 PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ SZWAJCARIĘ

Bardziej szczegółowo

Warunki I konkursu wniosków w ramach programu priorytetowego Edukacja ekologiczna w 2013 r.

Warunki I konkursu wniosków w ramach programu priorytetowego Edukacja ekologiczna w 2013 r. Warunki I konkursu wniosków w ramach programu priorytetowego Edukacja ekologiczna w 2013 r. 1. Termin naboru wniosków od 02.04.2013 r. do 06.05.2013 r. 1. Konkurs ogłoszony w ośmiu kategoriach. 2. Całkowita

Bardziej szczegółowo

Odnawialne źródła energii a ochrona środowiska. Janina Kawałczewska

Odnawialne źródła energii a ochrona środowiska. Janina Kawałczewska Odnawialne źródła energii a ochrona środowiska Janina Kawałczewska 1. Wykorzystanie OZE jako przeciwdziałanie zmianom klimatu. OZE jak przeciwwaga dla surowców energetycznych (nieodnawialne źródła energii),

Bardziej szczegółowo

Na p Na ocząt ą e t k

Na p Na ocząt ą e t k Program Ochrony Jezior Polski Północnej prezentacja nowego programu Krzysztof Mączkowski Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Poznaniu Na początek Woda jest jednym z komponentów

Bardziej szczegółowo

PLAN REALIZACYJNY PROGRAMU OCHRONY ŚRODOWISKA DLA MIASTA BIAŁOGARD NA LATA 2014-2017 Z UWZGLĘDNIENIEM PERSPEKTYWY NA LATA 2018-2022

PLAN REALIZACYJNY PROGRAMU OCHRONY ŚRODOWISKA DLA MIASTA BIAŁOGARD NA LATA 2014-2017 Z UWZGLĘDNIENIEM PERSPEKTYWY NA LATA 2018-2022 ZAŁĄCZNIK 1 do Programu ochrony środowiska Miasta Białogard na lata 2014-2017, z uwzględnieniem perspektywy na lata 2018-2022 PLAN REALIZACYJNY PROGRAMU OCHRONY ŚRODOWISKA DLA MIASTA BIAŁOGARD NA LATA

Bardziej szczegółowo

PLAN GOSPODARKI NISKOEMISYJNEJ DLA MIASTA MYSŁOWICE. Spotkanie informacyjne Mysłowice, dn. 16 grudnia 2014 r.

PLAN GOSPODARKI NISKOEMISYJNEJ DLA MIASTA MYSŁOWICE. Spotkanie informacyjne Mysłowice, dn. 16 grudnia 2014 r. PLAN GOSPODARKI NISKOEMISYJNEJ DLA MIASTA MYSŁOWICE Spotkanie informacyjne Mysłowice, dn. 16 grudnia 2014 r. Gospodarka niskoemisyjna co to takiego? Gospodarka niskoemisyjna (ang. low emission economy)

Bardziej szczegółowo

Program Ochrony Środowiska Województwa Małopolskiego na lata 2005-2012

Program Ochrony Środowiska Województwa Małopolskiego na lata 2005-2012 Program Ochrony Środowiska Województwa Małopolskiego Punktem odniesienia dla planowania polityki ekologicznej Województwa Małopolskiego była ocena: - aktualnego stanu środowiska, - realizacji opracowanego

Bardziej szczegółowo

Program Ochrony Środowiska dla Gminy Rybno

Program Ochrony Środowiska dla Gminy Rybno Bibliografia Akty prawne 1. Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska Dz. U. Nr 62, poz. 627; 2. Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody Dz. U. Nr 92, poz. 880; 3. Ustawa

Bardziej szczegółowo

Kodeks Dobrej Praktyki Rolniczej - 2002 -

Kodeks Dobrej Praktyki Rolniczej - 2002 - Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Ministerstwo Środowiska Kodeks Dobrej Praktyki Rolniczej - 2002 - Zespół redakcyjny: Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa 1. Doc. dr hab. Irena Duer 2. Prof.

Bardziej szczegółowo

WYKORZYSTANIE I OCHRONA ZASOBÓW POWIERZCHNI ZIEMI

WYKORZYSTANIE I OCHRONA ZASOBÓW POWIERZCHNI ZIEMI WYKORZYSTANIE I OCHRONA ZASOBÓW POWIERZCHNI ZIEMI Powierzchnia geodezyjna województwa kujawsko-pomorskiego według stanu w dniu 1 I 2011 r. wyniosła 1797,1 tys. ha, co stanowiło 5,7 % ogólnej powierzchni

Bardziej szczegółowo

Najistotniejsze informacje dotyczące działań PROW 2007-2013. 1. Samorząd województwa wdraża niektóre działania PROW na lata 2007-2013:

Najistotniejsze informacje dotyczące działań PROW 2007-2013. 1. Samorząd województwa wdraża niektóre działania PROW na lata 2007-2013: Najistotniejsze informacje dotyczące działań PROW 2007-2013 1. Samorząd województwa wdraża niektóre działania PROW na lata 2007-2013: Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 2013 jest realizowany

Bardziej szczegółowo

koordynowane Urząd Gminy poprawa jakości wód powierzchniowych i podziemnych likwidacja nieszczelnych zbiorników

koordynowane Urząd Gminy poprawa jakości wód powierzchniowych i podziemnych likwidacja nieszczelnych zbiorników Ochrona wód podziemnych i powierzchniowych 1 Likwidacja nieszczelnych zbiorników gromadzenia ścieków (szamb), kontrola zagospodarowania ścieków bytowo gospodarczych i przemysłowych na terenach nieskanalizowanych

Bardziej szczegółowo

OŚ PRIORYTETOWA V RPO WO 2014-2020 OCHRONA ŚRODOWISKA, DZIEDZICTWA KULTUROWEGO I NATURALNEGO KRYTERIA MERYTORYCZNE SZCZEGÓŁOWE

OŚ PRIORYTETOWA V RPO WO 2014-2020 OCHRONA ŚRODOWISKA, DZIEDZICTWA KULTUROWEGO I NATURALNEGO KRYTERIA MERYTORYCZNE SZCZEGÓŁOWE OŚ PRIORYTETOWA V RPO WO 2014-2020 OCHRONA ŚRODOWISKA, DZIEDZICTWA KULTUROWEGO I NATURALNEGO KRYTERIA MERYTORYCZNE SZCZEGÓŁOWE Oś priorytetowa Działanie V Ochrona środowiska, dziedzictwa kulturowego i

Bardziej szczegółowo

I. OFERTA INWESTYCYJNA DLA OBSZARU FAŁKOWICE

I. OFERTA INWESTYCYJNA DLA OBSZARU FAŁKOWICE I. OFERTA INWESTYCYJNA DLA OBSZARU FAŁKOWICE Załącznik 1 Oferta inwestycyjna jest przestawiona na podstawie istniejącego i obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miejscowości

Bardziej szczegółowo

Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Ochrona wód i gospodarka wodna

Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Ochrona wód i gospodarka wodna Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej Ochrona wód i gospodarka wodna Warszawa 2013 Skutecznie i efektywnie wspieramy działania na rzecz środowiska. NFOŚiGW lider systemu finansowania

Bardziej szczegółowo

Projekt aktualizacji Programu wodnośrodowiskowego. - programy działań dotyczące Regionu Wodnego Środkowej Odry. 11 czerwca 2015 r.

Projekt aktualizacji Programu wodnośrodowiskowego. - programy działań dotyczące Regionu Wodnego Środkowej Odry. 11 czerwca 2015 r. Projekt aktualizacji Programu wodnośrodowiskowego kraju - - programy działań dotyczące Regionu Wodnego Środkowej Odry 11 czerwca 2015 r. Wałbrzych PLAN PREZENTACJI 1. Aktualizacja Programu Wodno-środowiskowego

Bardziej szczegółowo

ANKIETA DOTYCZĄCA ANALIZY POTRZEB I PROBLEMÓW

ANKIETA DOTYCZĄCA ANALIZY POTRZEB I PROBLEMÓW ANKIETA DOTYCZĄCA ANALIZY POTRZEB I PROBLEMÓW Szanowni Państwo Urząd Gminy rozpoczął prace nad przygotowaniem Strategii Rozwoju. istotnym elementem, niezbędnym dla stworzenia strategii jest poznanie opinii

Bardziej szczegółowo

1. Rodzaj i charakterystyka przedsięwzięcia:

1. Rodzaj i charakterystyka przedsięwzięcia: zasięgnął opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ustrzykach Dolnych w sprawie potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedmiotowego

Bardziej szczegółowo

WSPARCIE DZIAŁAŃ INWESTYCYJNYCH W RPO WM 2014-2020 Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego

WSPARCIE DZIAŁAŃ INWESTYCYJNYCH W RPO WM 2014-2020 Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego WSPARCIE DZIAŁAŃ INWESTYCYJNYCH W RPO WM 2014-2020 Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego dr Stanisław Sorys Wicemarszałek Województwa Małopolskiego 1_GOSPODARKA WIEDZY 2_CYFROWA MAŁOPOLSKA 3_PRZEDSIĘBIORCZA

Bardziej szczegółowo

PROGRAM OPERACYJNY ROZWOJU OBSZARÓW WIEJSKICH

PROGRAM OPERACYJNY ROZWOJU OBSZARÓW WIEJSKICH PROGRAM OPERACYJNY ROZWOJU OBSZARÓW WIEJSKICH Priorytet 1. Ułatwianie transferu wiedzy i innowacji w rolnictwie, leśnictwie i na obszarach wiejskich 1a. Zwiększenie innowacyjności i bazy wiedzy na obszarach

Bardziej szczegółowo

Fundusze unijne dla odnawialnych źródeł energii w nowej perspektywie finansowej. Warszawa, 3 kwietnia 2013 r.

Fundusze unijne dla odnawialnych źródeł energii w nowej perspektywie finansowej. Warszawa, 3 kwietnia 2013 r. Fundusze unijne dla odnawialnych źródeł energii w nowej perspektywie finansowej Warszawa, 3 kwietnia 2013 r. Dokumenty strategiczne KOMUNIKAT KOMISJI EUROPA 2020 Strategia na rzecz inteligentnego i zrównoważonego

Bardziej szczegółowo

NIEZGODNE Z ZASADAMI OCHRONY PRZYRODY I OCHRONY ŚRODOWISKA UDZIELANIE DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW UE DLA ROLNICTWA W POLSCE

NIEZGODNE Z ZASADAMI OCHRONY PRZYRODY I OCHRONY ŚRODOWISKA UDZIELANIE DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW UE DLA ROLNICTWA W POLSCE Maria Staniszewska Polski Klub Ekologiczny NIEZGODNE Z ZASADAMI OCHRONY PRZYRODY I OCHRONY ŚRODOWISKA UDZIELANIE DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW UE DLA ROLNICTWA W POLSCE BAŁTYCKI PLAN DZIAŁANIA Nasze zobowiązania:

Bardziej szczegółowo

V a. Plan Rozwoju Lokalnego Gminy Stryków.

V a. Plan Rozwoju Lokalnego Gminy Stryków. V a Plan Rozwoju Lokalnego Gminy. Załącznik nr 1 do Uchwały Nr Rady Miejskiej w Strykowie z dnia.. Planowane projekty i zadania inwestycyjne długoterminowe. Sytuacja Gminy ulega ciągłej zmianie. Skrzyżowanie

Bardziej szczegółowo

6. OCHRONA POWIERZCHNI ZIEMI

6. OCHRONA POWIERZCHNI ZIEMI 6. OCHRONA POWIERZCHNI ZIEMI Główne czynniki mające wpływ na powierzchnię ziemi to m.in. mechaniczne niszczenie pokrywy glebowej wskutek procesów urbanizacji, działalności górniczej i niewłaściwie prowadzonych

Bardziej szczegółowo

2. Struktura Państwowego Monitoringu Środowiska

2. Struktura Państwowego Monitoringu Środowiska 2. Struktura Państwowego Monitoringu Środowiska Działalność Państwowego Monitoringu Środowiska z mocy art. 24 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska ( Dz. U. z 2002 r. Nr 112, poz.

Bardziej szczegółowo

AKTUALIZACJA PROJEKTU ZAŁOŻEŃ DO PLANU ZAOPATRZENIA W CIEPŁO, ENERGIĘ ELEKTRYCZNĄ I PALIWA GAZOWE DLA MIASTA KATOWICE. Charakterystyka miasta

AKTUALIZACJA PROJEKTU ZAŁOŻEŃ DO PLANU ZAOPATRZENIA W CIEPŁO, ENERGIĘ ELEKTRYCZNĄ I PALIWA GAZOWE DLA MIASTA KATOWICE. Charakterystyka miasta AKTUALIZACJA PROJEKTU ZAŁOŻEŃ DO PLANU ZAOPATRZENIA W CIEPŁO, ENERGIĘ ELEKTRYCZNĄ I PALIWA GAZOWE DLA MIASTA KATOWICE Część 03 Charakterystyka miasta Katowice W-880.03 2/9 SPIS TREŚCI 3.1 Źródła informacji

Bardziej szczegółowo

PROW 2014 2020 na rzecz celów Strategii Zrównoważonego Rozwoju Wsi Rolnictwa i Rybactwa na lata 2012-2020

PROW 2014 2020 na rzecz celów Strategii Zrównoważonego Rozwoju Wsi Rolnictwa i Rybactwa na lata 2012-2020 PROW 2014 2020 na rzecz celów Strategii Zrównoważonego Rozwoju Wsi Rolnictwa i Rybactwa na lata 2012-2020 Dr inż. Dariusz Nieć Dyrektor Departamentu Rozwoju Obszarów Wiejskich Warszawa 28 stycznia 2015

Bardziej szczegółowo

OGÓLNE INFORMACJE STATYSTYCZNE DOTYCZĄCE WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO

OGÓLNE INFORMACJE STATYSTYCZNE DOTYCZĄCE WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO OGÓLNE INFORMACJE STATYSTYCZNE DOTYCZĄCE WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO Jan Fryc, Zofia Płoszaj-Witkowicz Urząd Statystyczny w Katowicach, Śląski Ośrodek Badań Regionalnych Katarzyna Kimel, Barbara Zawada Urząd

Bardziej szczegółowo

INFORMACJE ZAWARTE W PREZENTACJI SĄ PRZEDMIOTEM NEGOCJACJI Z KOMISJĄ EUROPEJSKĄ I MOGĄ ULEC ZMIANIE

INFORMACJE ZAWARTE W PREZENTACJI SĄ PRZEDMIOTEM NEGOCJACJI Z KOMISJĄ EUROPEJSKĄ I MOGĄ ULEC ZMIANIE INFORMACJE ZAWARTE W PREZENTACJI SĄ PRZEDMIOTEM NEGOCJACJI Z KOMISJĄ EUROPEJSKĄ I MOGĄ ULEC ZMIANIE MOŻLIWOŚCI FINANSOWANIA INWESTYCJI KOMUNALNYCH ZE ŚRODKÓW PO INFRASTRUKTURA I ŚRODOWISKO 2014-2020 2

Bardziej szczegółowo

Program Mikroretencji

Program Mikroretencji Program Mikroretencji 1 Klimatyczny Bilans Wodny - 2015; okres 1.VI-31.VIII. 2 Dawne mapy pokazują nam dobitnie jak wiele obiektów mikroretencji utraciliśmy na przestrzeni ostatnich lat. Na zdjęciu mapa

Bardziej szczegółowo

Uwarunkowania prawne obejmujące zagadnienia dotyczące wprowadzania ścieków komunalnych do środowiska

Uwarunkowania prawne obejmujące zagadnienia dotyczące wprowadzania ścieków komunalnych do środowiska Uwarunkowania prawne obejmujące zagadnienia dotyczące wprowadzania ścieków komunalnych do środowiska Katarzyna Kurowska Ścieki komunalne - definicja Istotnym warunkiem prawidłowej oceny wymagań, jakim

Bardziej szczegółowo

Typ. Podstawa Lp Cel Kierunki działań zadania. Właściwy terytorialnie Zarząd Dróg. K - 2007 r. Właściwy terytorialnie Zarząd Dróg. D - 2011 r.

Typ. Podstawa Lp Cel Kierunki działań zadania. Właściwy terytorialnie Zarząd Dróg. K - 2007 r. Właściwy terytorialnie Zarząd Dróg. D - 2011 r. Tabela V.6. Działania związane z wdrażaniem programu ochrony środowiska dla gminy Polkowice wraz z określeniem terminów realizacji, instytucji odpowiedzialnych i źródeł finansowania Jednostka Źródło Typ

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR IX/55/15 RADY GMINY JEMIELNICA. z dnia 30 czerwca 2015 r.

UCHWAŁA NR IX/55/15 RADY GMINY JEMIELNICA. z dnia 30 czerwca 2015 r. UCHWAŁA NR IX/55/15 RADY GMINY JEMIELNICA z dnia 30 czerwca 2015 r. w sprawie uchwalenia Wieloletniego Planu Rozwoju i Modernizacji Urządzeń Wodociągowych i Urządzeń Kanalizacyjnych na lata 2015-2017,

Bardziej szczegółowo

Ocena jakości wód powierzchniowych rzeki transgranicznej Wisznia

Ocena jakości wód powierzchniowych rzeki transgranicznej Wisznia VI KONFERENCJA NAUKOWA WODA - ŚRODOWISKO - OBSZARY WIEJSKIE- 2013 Ocena jakości wód powierzchniowych rzeki transgranicznej Wisznia A. Kuźniar, A. Kowalczyk, M. Kostuch Instytut Technologiczno - Przyrodniczy,

Bardziej szczegółowo

Podsumowanie badań ankietowych przeprowadzonych w ramach konsultacji społecznych

Podsumowanie badań ankietowych przeprowadzonych w ramach konsultacji społecznych Załącznik nr 1 do Strategii Rozwoju Gminy Lipowa do 2020 roku Podsumowanie badań ankietowych przeprowadzonych w ramach konsultacji społecznych 1 Istotnym czynnikiem wpływającym na zdefiniowanie celów i

Bardziej szczegółowo

PLAN ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO WOJEWÓDZTWA POMORSKIEGO SPIS TABLIC:

PLAN ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO WOJEWÓDZTWA POMORSKIEGO SPIS TABLIC: SPIS TABLIC: Tablica 1 Prognoza demograficzna dla województwa pomorskiego na lata 2005 2030... 76 Tablica 2 UŜytki rolne w województwie pomorskim wg klas bonitacyjnych gleb w 2000 r.... 90 Tablica 3 Warunki

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XLVI/313/2014 RADY MIEJSKIEJ W GRODZISKU WIELKOPOLSKIM. z dnia 28 sierpnia 2014 r.

UCHWAŁA NR XLVI/313/2014 RADY MIEJSKIEJ W GRODZISKU WIELKOPOLSKIM. z dnia 28 sierpnia 2014 r. UCHWAŁA NR XLVI/313/2014 RADY MIEJSKIEJ W GRODZISKU WIELKOPOLSKIM z dnia 28 sierpnia 2014 r. w sprawie zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Grodzisk Wielkopolski

Bardziej szczegółowo

Nakłady na środki trwałe służące ochronie środowiska i gospodarce wodnej w Polsce w 2012 r.

Nakłady na środki trwałe służące ochronie środowiska i gospodarce wodnej w Polsce w 2012 r. mld zł GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Regionalnych i Środowiska Notatka informacyjna WYNIKI BADAŃ GUS Nakłady na środki trwałe służące ochronie środowiska i gospodarce wodnej w Polsce w 2012

Bardziej szczegółowo

Możliwości dofinansowania przedsięwzięć z zakresu OZE przez WFOŚiGW w Poznaniu

Możliwości dofinansowania przedsięwzięć z zakresu OZE przez WFOŚiGW w Poznaniu Poznań, 28 maja 2013 r. Możliwości dofinansowania przedsięwzięć z zakresu OZE przez WFOŚiGW 1 Marek Zieliński Zastępca Prezesa Zarządu Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej Wojewódzki

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 6 Mapa sozologiczna

Ćwiczenie 6 Mapa sozologiczna Przyrodnicze uwarunkowania gospodarki przestrzennej Ćwiczenie 6 Mapa sozologiczna analiza uwarunkowań sozologicznych zagospodarowania i użytkowania terenu czyli stan i ochrona środowiska, formy, obiekty

Bardziej szczegółowo

Stan środowiska w Polsce -Raport o stanie środowiska w Polsce (wybrane aspekty).

Stan środowiska w Polsce -Raport o stanie środowiska w Polsce (wybrane aspekty). Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w Krakowie Inspekcja Ochrony Środowiska Stan środowiska w Polsce -Raport o stanie środowiska w Polsce (wybrane aspekty). Opracowanie: mgr Tomasz Łaciak Uniwersytet

Bardziej szczegółowo

Podsumowanie badań ankietowych przeprowadzonych w ramach konsultacji społecznych

Podsumowanie badań ankietowych przeprowadzonych w ramach konsultacji społecznych Załącznik nr 1 do Strategii Rozwoju Gminy Lipowa do 2020 roku Podsumowanie badań ankietowych przeprowadzonych w ramach konsultacji społecznych 1 Istotnym czynnikiem wpływającym na zdefiniowanie celów i

Bardziej szczegółowo

Głównym celem działania jest przeciwdziałanie marginalizacji społecznej i ekonomicznej obszarów restrukturyzowanych.

Głównym celem działania jest przeciwdziałanie marginalizacji społecznej i ekonomicznej obszarów restrukturyzowanych. DZIAŁANIE 3.2. Obszary podlegające restrukturyzacji Głównym celem działania jest przeciwdziałanie marginalizacji społecznej i ekonomicznej obszarów restrukturyzowanych. Jakie projekty mogą liczyć na współfinansowanie?

Bardziej szczegółowo

Załącznik Nr 1 do Uchwały Nr XXVII/167/09 Rady Gminy Łaszczów z dnia 29 października 2009 roku

Załącznik Nr 1 do Uchwały Nr XXVII/167/09 Rady Gminy Łaszczów z dnia 29 października 2009 roku Załącznik Nr 1 do Uchwały Nr XXVII/167/09 Rady Gminy Łaszczów z dnia 29 października 2009 roku V. ANALIZA SWOT Biorąc pod uwagę uwarunkowania rozwoju gminy, problemy rozwojowe oraz analizę mocnych i słabych

Bardziej szczegółowo

12.08.2014, Łódź. Szkolenie z zakresu krajowych Programów Operacyjnych na lata 2014-2020

12.08.2014, Łódź. Szkolenie z zakresu krajowych Programów Operacyjnych na lata 2014-2020 12.08.2014, Łódź Szkolenie z zakresu krajowych Programów Operacyjnych na lata 2014-2020 Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko 2014-2020 12.08.2014, Łódź PLAN PREZENTACJI 1. Opis Programu Operacyjnego

Bardziej szczegółowo

GMINA MICHÓW PAKIET INFORMACYJNY

GMINA MICHÓW PAKIET INFORMACYJNY GMINA MICHÓW PAKIET INFORMACYJNY Dragon Partners Sp. z o.o., Listopad 2013 1 Spis treści I. Podstawowe informacje... 3 A. Dane teleadresowe... 3 B. Charakterystyka Emitenta... 3 II. Program emisji obligacji...

Bardziej szczegółowo

Tematyczna giełda współpracy: Ochrona środowiska na polsko-saksońskim pograniczu. www.sn-pl.eu

Tematyczna giełda współpracy: Ochrona środowiska na polsko-saksońskim pograniczu. www.sn-pl.eu Tematyczna giełda współpracy: Ochrona środowiska na polsko-saksońskim pograniczu www.sn-pl.eu Cele główne Ochrona i poprawa stanu środowiska, w tym: Poprawa ochrony przeciwpowodziowej Stworzenie ukierunkowanej

Bardziej szczegółowo

ANKIETA dotycząca opracowania Strategii Rozwoju Gminy Lelis na lata 2014-2030 Konsultacje społeczne

ANKIETA dotycząca opracowania Strategii Rozwoju Gminy Lelis na lata 2014-2030 Konsultacje społeczne ANKIETA dotycząca opracowania Strategii Rozwoju Gminy Lelis na lata 2014-2030 Konsultacje społeczne Szanowni Państwo W związku z prowadzeniem prac nad opracowaniem Strategii Rozwoju Gminy Lelis na lata

Bardziej szczegółowo

LISTA WSKAŹNIKÓW OGÓLNYCH I ICH DEKOMPOZYCJA

LISTA WSKAŹNIKÓW OGÓLNYCH I ICH DEKOMPOZYCJA Pole C Gospodarstwo, kapitał, kreatywność, technologie LISTA WSKAŹNIKÓW OGÓLNYCH I ICH DEKOMPOZYCJA przygotowana przez Warszawa, 25 lipca 2005 r. Wstęp Niniejszy dokument prezentuje listę wskaźników ogólnych

Bardziej szczegółowo

GOSPODARKA WODNO- OLSZTYN MIASTO TŁO PRZEDSIĘWZIĘCIA ŚCIEKOWA. województwo warmińsko-mazurskie

GOSPODARKA WODNO- OLSZTYN MIASTO TŁO PRZEDSIĘWZIĘCIA ŚCIEKOWA. województwo warmińsko-mazurskie GOSPODARKA WODNO- ŚCIEKOWA OLSZTYN województwo warmińsko-mazurskie Inwestycje dotyczące modernizacji oczyszczalni ścieków są bardzo ważne dla ekonomicznego rozwoju przyczyniając się do zmniejszenia różnic

Bardziej szczegółowo

KSSE - Podstrefa Tyska OFERTA NR 1/2011. teren inwestycyjny nieruchomość gruntowa w Lędzinach

KSSE - Podstrefa Tyska OFERTA NR 1/2011. teren inwestycyjny nieruchomość gruntowa w Lędzinach KSSE - Podstrefa Tyska Szanowni Państwo, Mamy przyjemność przedstawić: OFERTA NR 1/2011 teren inwestycyjny nieruchomość gruntowa w Lędzinach Przedmiotem oferty jest sprzedaż całości lub części niezabudowanej

Bardziej szczegółowo

Rozdział 4. Bilans potrzeb grzewczych

Rozdział 4. Bilans potrzeb grzewczych ZZAAŁŁO ŻŻEENNIIAA DDO PPLLAANNUU ZZAAO PPAATTRRZZEENNIIAA W CCIIEEPPŁŁO,,, EENNEERRGIIĘĘ EELLEEKTTRRYYCCZZNNĄĄ II PPAALLIIWAA GAAZZOWEE MIIAASSTTAA ŻŻAAGAAŃŃ Rozdział 4 Bilans potrzeb grzewczych W-588.04

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE NR 11/08 WOJEWODY ŁÓDZKIEGO z dnia 16 maja 2008 r. w sprawie wyznaczenia aglomeracji CZARNOCIN

ROZPORZĄDZENIE NR 11/08 WOJEWODY ŁÓDZKIEGO z dnia 16 maja 2008 r. w sprawie wyznaczenia aglomeracji CZARNOCIN ROZPORZĄDZENIE NR 11/08 WOJEWODY ŁÓDZKIEGO z dnia 16 maja 2008 r. w sprawie wyznaczenia aglomeracji CZARNOCIN Na podstawie art. 43 ust. 2a ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2005 r. Nr

Bardziej szczegółowo

Konkurs ŚWIĘTOKRZYSKI LIDER OCHRONY ŚRODOWISKA

Konkurs ŚWIĘTOKRZYSKI LIDER OCHRONY ŚRODOWISKA Konkurs ŚWIĘTOKRZYSKI LIDER OCHRONY ŚRODOWISKA Organizator Konkursu Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Kielcach KARTA ZGŁOSZENIA Ankietę wypełnić należy rzetelnie i dokładnie uwzględniając

Bardziej szczegółowo

Monitoring i ocena środowiska

Monitoring i ocena środowiska Monitoring i ocena środowiska Monika Roszkowska Łódź, dn. 12. 03. 2014r. Plan prezentacji: Źródła zanieczyszczeń Poziomy dopuszczalne Ocena jakości powietrza w Gdańsku, Gdyni i Sopocie Parametry normowane

Bardziej szczegółowo

Możliwości finansowania zadań inwestycyjnych z zakresu gospodarowania wodami opadowymi i roztopowymi

Możliwości finansowania zadań inwestycyjnych z zakresu gospodarowania wodami opadowymi i roztopowymi Możliwości finansowania zadań inwestycyjnych z zakresu gospodarowania wodami opadowymi i roztopowymi System finansowania ochrony środowiska w Polsce 50% 20% 40% 70% 10% 10% Nadwyżka 35% 100% 65% 2 Działalność

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1 do Uchwały Nr 44/2011 Rady Nadzorczej z dnia 27.06.2011r

Załącznik nr 1 do Uchwały Nr 44/2011 Rady Nadzorczej z dnia 27.06.2011r Załącznik nr 1 do Uchwały Nr 44/2011 Rady Nadzorczej z dnia 27.06.2011r Lista przedsięwzięć priorytetowych Funduszu na rok 2012 została sporządzona w oparciu o hierarchię celów wynikającą z polityki ekologicznej

Bardziej szczegółowo

Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia

Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia GK 6220.6.2014 Koźmin Wlkp. 30.06.2014r. Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia Na podstawie art. 71, ust. 1 i 2 pkt. 2 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu

Bardziej szczegółowo

ANKIETA. do Strategii Zrównoważonego Rozwoju Gminy Oborniki Śląskie na lata 2016-2022

ANKIETA. do Strategii Zrównoważonego Rozwoju Gminy Oborniki Śląskie na lata 2016-2022 ANKIETA do Strategii Zrównoważonego Rozwoju Gminy Oborniki Śląskie na lata 2016-2022 W związku z prowadzonymi pracami nad Strategią Zrównoważonego Rozwoju Gminy Oborniki Śląskie na lata 2016-2022 zachęcamy

Bardziej szczegółowo

Wymagania prawno-administracyjne związane z budową przydomowej oczyszczalni ścieków

Wymagania prawno-administracyjne związane z budową przydomowej oczyszczalni ścieków Wymagania prawno-administracyjne związane z budową przydomowej oczyszczalni ścieków Przed przystąpieniem do przedsięwzięcia jakim jest zabudowa przydomowej oczyszczalni ścieków dobrze jest (jako inwestor)

Bardziej szczegółowo

NOWA PERSPEKTYWA FINANSOWA

NOWA PERSPEKTYWA FINANSOWA NOWA PERSPEKTYWA FINANSOWA PO IiŚ 2014-2020 stan prac Joanna Miniewicz WFOŚiGW w Gdańsku Fundusze polityki spójności 2014-2020 Infrastruktura i Środowisko 27 513,90 Inteligentny Rozwój 8 614,10 Wiedza,

Bardziej szczegółowo

WÓJT GMINY ŁUKÓW ZMIANA MIEJSCOWEGO PLANU ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY ŁUKÓW DLA CZĘŚCI OBRĘBU GEODEZYJNEGO JATA PROJEKT PLANU

WÓJT GMINY ŁUKÓW ZMIANA MIEJSCOWEGO PLANU ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY ŁUKÓW DLA CZĘŚCI OBRĘBU GEODEZYJNEGO JATA PROJEKT PLANU WÓJT GMINY ŁUKÓW ZMIANA MIEJSCOWEGO PLANU ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY ŁUKÓW DLA CZĘŚCI OBRĘBU GEODEZYJNEGO JATA PROJEKT PLANU WARSZAWA, PAŹDZIERNIK 2014 2 projekt: październik 2014 UCHWAŁA Nr..

Bardziej szczegółowo

Wójt Gminy Kwilcz ZMIANA STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY KWILCZ

Wójt Gminy Kwilcz ZMIANA STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY KWILCZ Załącznik nr 1 Wójt Gminy Kwilcz ZMIANA STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY KWILCZ DLA CZĘŚCI TERENU W MIEJSCOWOŚCI CHUDOBCZYCE (tekst i rysunek zmiany studium) Kwilcz,

Bardziej szczegółowo

Podsumowanie III Krajowego Forum Wodnego Iwona Koza Zastępca Prezesa, KZGW

Podsumowanie III Krajowego Forum Wodnego Iwona Koza Zastępca Prezesa, KZGW Podsumowanie III Krajowego Forum Wodnego Iwona Koza Zastępca Prezesa, KZGW Konferencja prasowa Warszawa, 31 marca 2009 r. III Krajowe Forum Wodne 25-26 marca 2009 r. Ossa k. Rawy Mazowieckiej Temat przewodni:

Bardziej szczegółowo

Wizja. 2. Gmina Bełżec przyjaznym miejscem życia i pracy z rozwijającym się rolnictwem oraz przedsiębiorczością.

Wizja. 2. Gmina Bełżec przyjaznym miejscem życia i pracy z rozwijającym się rolnictwem oraz przedsiębiorczością. Wizja 1. Roztoczańskie Centrum Rekreacyjne wykorzystujące położenie transgraniczne, walory przyrodnicze i gospodarcze dla poszerzania oferty turystycznowypoczynkowej. 2. Gmina Bełżec przyjaznym miejscem

Bardziej szczegółowo

7. ANALIZA PORÓWNAWCZA PODSTAWOWYCH WSKAŹNIKÓW NA TLE POWIATU I WOJEWÓDZTWA

7. ANALIZA PORÓWNAWCZA PODSTAWOWYCH WSKAŹNIKÓW NA TLE POWIATU I WOJEWÓDZTWA 7. ANALIZA PORÓWNAWCZA PODSTAWOWYCH WSKAŹNIKÓW NA TLE POWIATU I WOJEWÓDZTWA Porównanie gminy Krzeszyce z gminami ościennymi pod względem występowania zagrożeń środowiska (stan na 1996 r.) Lp. Gmina PA

Bardziej szczegółowo

PROGRAMY OCHRONY POWIETRZA PROGRAMY POPRAWY JAKOŚCI POWIETRZA. Zagadnienia, problemy, wskazania

PROGRAMY OCHRONY POWIETRZA PROGRAMY POPRAWY JAKOŚCI POWIETRZA. Zagadnienia, problemy, wskazania PROGRAMY OCHRONY POWIETRZA PROGRAMY POPRAWY JAKOŚCI POWIETRZA Zagadnienia, problemy, wskazania Opracował: mgr inż. Jerzy Piszczek Katowice, grudzień 2009r. I. WPROWADZENIE Praktyczna realizacja zasad zrównoważonego

Bardziej szczegółowo

SYSTEM Wsparcie działań ochrony środowiska i gospodarki wodnej realizowanych przez WFOŚiGW

SYSTEM Wsparcie działań ochrony środowiska i gospodarki wodnej realizowanych przez WFOŚiGW i gospodarki wodnej realizowanych przez WFOŚiGW Zbigniew Reniecki Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu W ramach programu SYSTEM finansowanego ze środków Narodowego Funduszu

Bardziej szczegółowo

Obieg materii w skali zlewni rzecznej

Obieg materii w skali zlewni rzecznej WODY PODZIEMNE Wody podziemne stanowią nie tylko formę retencji wody w zlewni, ale równocześnie uczestniczą w procesach przemieszczania rozpuszczonej materii w zlewni. W ramach ZMŚP na Stacjach Bazowych

Bardziej szczegółowo

REWITALIZACJA OBSZARÓW POGÓRNICZYCH POŁOŻONYCH W OBRĘBIE MIAST

REWITALIZACJA OBSZARÓW POGÓRNICZYCH POŁOŻONYCH W OBRĘBIE MIAST INSTYTUT GOSPODARKI SUROWCAMI MINERALNYMI I ENERGIĄ PAN Pracownia Badań Strategicznych Dr hab. inż. Elżbieta Pietrzyk-Sokulska prof. ndzw. REWITALIZACJA OBSZARÓW POGÓRNICZYCH POŁOŻONYCH W OBRĘBIE MIAST

Bardziej szczegółowo

Plan Odnowy Miejscowości KUJAWY

Plan Odnowy Miejscowości KUJAWY Załącznik nr 1 do Uchwały Nr LX /453/09 Rady Gminy w Iwaniskach z dnia 21 grudnia 2009 r. Plan Odnowy Miejscowości KUJAWY GMINA IWANISKA POWIAT OPATOWSKI WOJEWÓDZTWO ŚWIĘTOKRZYSKIE Kujawy, październik

Bardziej szczegółowo

Formularz uwag do projektu Strategii Rozwoju Województwa Mazowieckiego

Formularz uwag do projektu Strategii Rozwoju Województwa Mazowieckiego Formularz uwag do projektu Strategii Rozwoju Województwa Mazowieckiego POWIAT/GMINA: WĘGROWSKI/MIASTO WĘGRÓW 1. Uwagi ogólne do treści Strategii Rozwoju Województwa Mazowieckiego Nazwa rozdziału/podrozdziału

Bardziej szczegółowo

Prof. dr hab. Tomasz Kaczmarek

Prof. dr hab. Tomasz Kaczmarek Prof. dr hab. Tomasz Kaczmarek Integracja terytorialna Obszar funkcjonalny Poznania Integracja instytucjonalna Samorządy 3 szczebli, instytucje, organizacje działające na obszarze Metropolii Koncepcja

Bardziej szczegółowo

Skutecznie korzystamy z obecności naszego kraju w Unii Europejskiej. Stawiamy na rozwój regionów i lepszą jakość życia.

Skutecznie korzystamy z obecności naszego kraju w Unii Europejskiej. Stawiamy na rozwój regionów i lepszą jakość życia. Możliwości finansowania projektów budowlanych w Polsce ze środków UE w świetle nowej perspektywy finansowania 2014-2020 Warszawa, 24 września 2013 r. 1 Dotychczasowe doświadczenia Skutecznie korzystamy

Bardziej szczegółowo

NAKŁADY NA ŚRODKI TRWAŁE W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM W 2010 R.

NAKŁADY NA ŚRODKI TRWAŁE W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM W 2010 R. NAKŁADY NA ŚRODKI TRWAŁE W WOJEWÓDZTWIE ŚWIĘTOKRZYSKIM W 2010 R. Nakłady inwestycyjne a) są to nakłady finansowe lub rzeczowe, których celem jest stworzenie nowych środków trwałych lub ulepszenie (przebudowa,

Bardziej szczegółowo

INDYWIDUALNE SYSTEMY OCZYSZCZANIA ŚCIEKÓW A OCHRONA WÓD PODZIEMNYCH

INDYWIDUALNE SYSTEMY OCZYSZCZANIA ŚCIEKÓW A OCHRONA WÓD PODZIEMNYCH INDYWIDUALNE SYSTEMY OCZYSZCZANIA ŚCIEKÓW A OCHRONA WÓD PODZIEMNYCH Opracowała: Klaudia Bukowska ZAOPATRZENIE W WODĘ A OCZYSZCZANIE ŚCIEKÓW Zbiorowe zaopatrzenie w wodę Indywidualne zaopatrzenie w wodę

Bardziej szczegółowo

I Spotkanie Rady Strategii Rozwoju Tczewa przy Prezydencie Miasta Tczewa Luty, 2009

I Spotkanie Rady Strategii Rozwoju Tczewa przy Prezydencie Miasta Tczewa Luty, 2009 I Spotkanie Rady Strategii Rozwoju Tczewa przy Prezydencie Miasta Tczewa Luty, 2009 Strategią rozwoju nazywa się rozmaite sposoby oddziaływania w celu pobudzenia wzrostu gospodarczego Strategia rozwoju

Bardziej szczegółowo

Nr Nazwa Kryterium Opis Kryterium TAK/NIE

Nr Nazwa Kryterium Opis Kryterium TAK/NIE Załącznik do Uchwały nr 22/205 Komitetu Monitorującego Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko 204 2020 z dnia lipca 205 r. w sprawie przyjęcia sektorowych kryteriów wyboru projektów dla wybranych

Bardziej szczegółowo

1 Uchwala się Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego Miasta Krosna SUCHODÓŁ III zwany dalej planem.

1 Uchwala się Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego Miasta Krosna SUCHODÓŁ III zwany dalej planem. UCHWAŁA Nr XXVII/619/2000 RADY MIASTA KROSNA z dnia 28 grudnia 2000 r. w sprawie MIEJSCOWEGO PLANU ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO MIASTA KROSNA SUCHODÓŁ III 1 Uchwala się Miejscowy Plan Zagospodarowania

Bardziej szczegółowo

GOSPODARKA ODPADAMI. Dr Ewa Mańkowska Zastępca Prezesa

GOSPODARKA ODPADAMI. Dr Ewa Mańkowska Zastępca Prezesa GOSPODARKA ODPADAMI Dr Ewa Mańkowska Zastępca Prezesa WFOŚiGW we Wrocławiu Zasady gospodarowania odpadami Projektowane zmiany prawne w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach Badanie poziomu

Bardziej szczegółowo

Rozdział 3. Ogólny opis miasta

Rozdział 3. Ogólny opis miasta ZZAAŁŁO ŻŻEENNIIAA DDO PPLLAANNUU ZZAAO PPAATTRRZZEENNIIAA W CCIIEEPPŁŁO,,, EENNEERRGIIĘĘ EELLEEKTTRRYYCCZZNNĄĄ II PPAALLIIWAA GAAZZOWEE MIIAASSTTAA ŻŻAAGAAŃŃ Rozdział 3 Ogólny opis miasta W-588.03 2/13

Bardziej szczegółowo