Autorzy: dr Joanna Fajfer. mgr Paulina Kostrz-Sikora

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Autorzy: dr Joanna Fajfer. mgr Paulina Kostrz-Sikora"

Transkrypt

1 Raport z obowiązującego Programu ochrony środowiska dla Miasta Radomia przyjętego Uchwałą Nr 578/2009 Rady j z dnia 29 czerwca 2009 r. Autorzy: dr Joanna Fajfer mgr Paulina Kostrz-Sikora Warszawa, 2013

2

3 Raport z obowiązującego Programu ochrony środowiska dla Miasta Radomia przyjętego Uchwałą Nr 578/2009 Rady j z dnia 29 czerwca 2009 r. Warszawa, 2013

4

5 SPIS TREŚCI 1. WPROWADZENIE 7 2. PODSTAWA WYKONANIA PRACY 7 3. CEL I ZAKRES MERYTORYCZNY OPRACOWANIA 7 4. MATERIAŁY WYKORZYSTANE DO OPRACOWANIA RAPORTU 8 5. OCENA STANU ŚRODOWISKA NA TERENIE GMINY MIASTA RADOM Ogólna charakterystyka miasta Radomia Wody powierzchniowe i podziemne Powietrze atmosferyczne Hałas Promieniowanie elektromagnetyczne Poważne awarie i zagrożenia naturalne Ochrona przyrody i krajobrazu, lasy Ochrona gleb Surowce mineralne REALIZACJA ZAŁOŻONYCH W PROGRAMIE CELÓW I KIERUNKÓW DZIAŁAŃ W ZAKRESIE OCHRONY ŚRODOWISKA NA TERENIE GMINY MIASTA RADOM Ocena stopnia celów i kierunków działań w zakresie jakości wód i stosunków wodnych Ocena stopnia celów i kierunków działań w zakresie ochrony powietrza atmosferycznego Ocena stopnia celów i kierunków działań w zakresie ochrony przed hałasem Ocena stopnia celów i kierunków działań w zakresie ochrony przed promieniowaniem elektromagnetycznym Ocena stopnia celów i kierunków działań w zakresie ochrony przed wystąpieniem poważnych awarii i zagrożeń naturalnych Ocena stopnia celów i kierunków działań w zakresie ochrony przyrody i krajobrazu Ocena stopnia celów i kierunków działań w zakresie ochrony gleby Ocena stopnia celów i kierunków działań w zakresie ochrony powierzchni terenu i zasobów kopalin SPRAWOZDANIE Z WYKONANYCH ZADAŃ ORAZ Z REALIZACJI HARMONOGRAMU FINANSOWANIA ZAŁOŻONYCH PRZEDSIĘWZIĘĆ Ocena zgodności wykonanych zadań własnych i koordynowanych z harmonogramem Ocena rozbieżności pomiędzy przyjętymi celami i działaniami, a ich wykonaniem oraz analiza przyczyn tych rozbieżności OCENA SYSTEMU MONITORINGU REALIZACJI PROGRAMU OCHRONY ŚRODOWISKA PODSUMOWANIE WRAZ Z WNIOSKAMI 119 SPIS LITERATURY I WYKORZYSTANYCH MATERIAŁÓW 123 SPIS TABEL I RYSUNKÓW 124 5

6 6

7 1. WPROWADZENIE Raport z obowiązującego Programu ochrony środowiska dla Miasta Radomia przyjętego Uchwałą Nr 578/2009 Rady j z dnia 29 czerwca 2009 r. (zwany w dalszej części niniejszego opracowania Raportem...) został sporządzony na podstawie art. 18 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r. nr 25, poz. 150 z późn. zm.), zgodnie z zapisami którego z wykonania programów organ wykonawczy ( ) gminy sporządza co 2 lata raporty, które przedstawia ( ) radzie gminy. Program ochrony środowiska dla Miasta Radomia na lata z uwzględnieniem lat (zwany w dalszej części niniejszego opracowania Programem...) został przyjęty Uchwałą Rady j Nr 578/2009 z dnia 29 czerwca 2009 r. w sprawie uchwalenia Programu ochrony środowiska dla Radomia na lata z uwzględnieniem lat Niniejszy Raport... jest pierwszym dokumentem przedstawiającym i podsumowującym wykonane działania w zakresie ochrony środowiska na terenie miasta Radom w okresie lat Raport zawiera także informacje na temat poszczególnych celów i zadań w odniesieniu do stanu aktualnego przedstawionego w Programie... z uwzględnienie tendencji zmian w latach następnych. 2. PODSTAWA WYKONANIA PRACY Podstawą wykonania niniejszej pracy jest umowa z dnia roku (podpisana 8 kwietnia 2013 r.) na wykonanie opracowania Raport z obowiązującego Programu ochrony środowiska dla miasta Radomia przyjętego Uchwała Nr 578/2009 Rady j z dnia 29 czerwca 2008 r. zawarta pomiędzy Gminą Miasta Radomia a Państwowym Instytutem Geologicznym Państwowym Instytutem Badawczym w Warszawie, realizowana przez zespół autorski w składzie: dr Joanna Fajfer, mgr Paulina Kostrz-Sikora. 3. CEL I ZAKRES MERYTORYCZNY OPRACOWANIA Celem niniejszego Raportu... jest przedstawienie stopnia przewidzianych do osiągnięcia w Programie ochrony środowiska dla Miasta Radomia na lata z uwzględnieniem lat celów krótkoterminowych oraz zadań w zakresie ochrony środowiska w latach Ustawa Prawo ochrony środowiska... nie określa wymagań dotyczących zakresu, formy i struktury raportu z gminnego programu ochrony środowiska, w związku z tym przyjęto, że niniejszy Raport... będzie dotyczył oceny poszczególnych celów i kierunków, które w Programie... uznano za priorytetowe. Ponadto ocenie zostanie poddany stan poszczególnych zadań własnych i koordynowanych w porównaniu do założeń harmonogramu finansowo rzeczowego. Wnioski wynikające z przeprowadzonej oceny stanu niniejszego opracowania będą stanowić wytyczne do opracowania Programu ochrony środowiska dla Miasta Radomia na lata z uwzględnieniem lat Zakres Raportu... został określony przez Zamawiającego i obejmuje następujące zagadnienia: ocenę stanu środowiska na terenie Gminy Miasta Radom, ocenę stopnia określonych w programie celów i kierunków działań, sprawozdanie z wykonania zadań inwestycyjnych i pozainwestycyjnych, ocenę zgodności wykonanych zadań z harmonogramem rzeczowo-finansowym, ocenę rozbieżności pomiędzy przyjętymi celami i działaniami, a ich wykonaniem, oraz analizę przyczyn tych rozbieżności, wnioski z Raportu..., które zostaną wykorzystane do określenia krótko- i długoterminowych celów przy opracowywaniu nowego programu ochrony środowiska. 7

8 Niniejszy Raport z obowiązującego Programu ochrony środowiska dla Miasta Radomia przyjętego Uchwałą Nr 578/2009 Rady j z dnia 29 czerwca 2009 r. składa się z następujących rozdziałów: Rozdział 1 Rozdział 2 Rozdział 3 Rozdział 4 Rozdział 5 Rozdział 6 - Rozdział 7 Rozdział 8 - Rozdział 9 - Wprowadzenie zawiera informacje na temat przepisów prawnych obligujących organy wykonawcze administracji do sporządzania raportów z programów środowiska oraz datę i numer uchwały przyjmującej Program ochrony środowiska dla Miasta Radomia, a także horyzont czasowy, jaki obejmuje Raport... Podstawa wykonania pracy - prezentuje podstawę formalno - prawną wykonania Raportu... Cel i zakres opracowania - zawiera informacje dotyczące celu i zakresu merytorycznego Raportu... oraz krótkie omówienie zawartości poszczególnych rozdziałów. Materiały wykorzystane do opracowania Raportu - wskazuje materiały źródłowe będące podstawą wykonania opracowania. Ocena stanu środowiska na terenie Gminy Miasta Radomia zawiera ogólną charakterystykę głównych komponentów środowiska przyrodniczego opracowaną w oparciu o dostępne publikacje i wyniki badań i na tej podstawie oraz w odniesieniu do roku bazowego przyjętego w Programie wskazuje na czynniki mogące niekorzystnie oddziaływać na jakość poszczególnych składowych środowiska; Realizacja założonych w Programie celów i zadań w zakresie ochrony środowiska na terenie Gminy Miasta Radomia przedstawia przeprowadzoną w oparciu o pięciostopniową skalę, ocenę stopnia poszczególnych celów, kierunków działań i zadań sformułowanych w odniesieniu do konkretnych sektorów środowiska i zawartych w dokumencie źródłowym, tj. w Programie... w okresie sprawozdawczym. Sprawozdanie z wykonania zadań przedstawia stan harmonogramu rzeczowo - finansowego zawartego w Programie... oraz analizuje nakłady inwestycyjne i wydatki na realizację zadań z zakresu ochrony środowiska. Wskazuje także na rozbieżności pomiędzy przyjętymi celami i działaniami, a ich wykonaniem. Ocena systemu monitoringu programu ochrony środowiska zawiera charakterystykę i ocenę wskaźników presji na środowisko przyjętych w Programie oraz porównanie ich wartości dla roku bazowego i dla okresu objętego niniejszym Raportem ; Podsumowanie wraz z wnioskami zawiera podsumowanie, w którym przedstawiono wnioski z przeprowadzonej analizy z określeniem, które działania na terenie miasta wymagają dalszego udoskonalania oraz wskazówki do kolejnej aktualizacji programu ochrony środowiska. 4. MATERIAŁY WYKORZYSTANE DO OPRACOWANIA RAPORTU Przy opracowaniu Raportu zostały wykorzystane dane statystyczne i dane o stanie środowiska oraz materiały i informacje przekazane przez upoważnionych pracowników Urzędu go. W niniejszym Raporcie... wykorzystano informacje z: Urzędu go, w tym: Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa, 8

9 Geologa go, Wydziału Bezpieczeństwa i Zarządzania Kryzysowego, Zakładu Usług Komunalnych, go Zarządu Dróg i Komunikacji, Głównego Urzędu Statystycznego (Bank Danych Regionalnych), Sp. z o.o., Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w Warszawie, Nadleśnictwa Radom, ankietyzacji podmiotów gospodarczych funkcjonujących na terenie miasta Radomia, w tym: Radomskie Przedsiębiorstwo Energetyki Cieplnej "RADPEC" Spółka Akcyjna, Przedsiębiorstwo Produkcyjno Usługowo Handlowe RADKOM Sp. z o.o., Przedsiębiorstwo Komunikacji Sp. z o.o., SITA RADOM Sp. z o.o., PGE Dystrybucja S.A. Oddział Skarżysko-Kamienna, opracowań i dokumentów przygotowanych dla miasta, m.in.: Sprawozdania do Urzędu Marszałkowskiego Województwa Mazowieckiego z POŚ WM za lata 2009, 2010 oraz , Sprawozdania do Urzędu Marszałkowskiego Województwa Mazowieckiego z programu ochrony powietrza za lata 2009, 2010, 2011 oraz 2012, Studium Uwarunkowań i Zagospodarowania Przestrzennego Uchwała Nr 894/2006 Rady j z dnia 16 października 2006 r. w sprawie uchwalenia zmiany Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Radom z późn. zm., sprawozdań z budżetu za lata , Planu Reagowania Kryzysowego dla Miasta Radomia, Programu obniżania niskiej emisji na terenie miasta Radomia na lata (Uchwała Nr 510/2009 Rady j z dnia r.), Wykonanie mapy akustycznej Miasta Radomia wraz z kompleksowym systemem do jej zarządzania i udostępniania na stronach internetowych Urzędu Miasta Radomia oraz opracowanie Programu ochrony środowiska przed hałasem dla terenów, na których poziom hałasu będzie przekraczał poziom dopuszczalny, Lokalnego Programu Rewitalizacji Miasta Radomia na lata (Uchwała Nr 93/2007 Rady j z dnia 23 kwietnia 2007 r.), Studium pozyskania inwestora dla terenów przemysłowych Gminy Miasta Radomia. informacje publikowane na portalach: oraz publikacje przedstawione w rozdziale Literatura niniejszego dokumentu. 5. OCENA STANU ŚRODOWISKA NA TERENIE GMINY MIASTA RADOM 5.1 Ogólna charakterystyka miasta Radomia Radom położony jest w południowej części województwa mazowieckiego. Miasto posiada status miasta na prawach powiatu. Struktura zagospodarowania przestrzennego miasta jest zróżnicowana. Wyróżniamy w niej zarówno obszary zabudowy (śródmiejskiej z XIX o charakterze mieszkaniowousługowym, zwartej wielorodzinnej z przedziału lat XX w., jednorodzinnej zwartej i rozproszonej oraz zagrodowej), obszary zabudowy przemysłowej (zakłady produkcyjne oraz tereny przemysłowe) oraz kompleksy terenów leśnych, tereny chronione prawnie (użytek ekologiczny), obszary użytkowane rolniczo, obszary dolin rzecznych oraz tereny komunikacyjne. 9

10 Na terenie miasta na powierzchni ha mieszkało osoby (wg informacji GUS, BDL; stan na r.). Wskaźnik gęstości zaludnienia wynosił osób na 1 km 2. W porównaniu do roku 2007 (stanowiącego podstawę dla Programu ochrony środowiska dla Miasta Radomia...) liczba ludności na terenie miasta sukcesywnie zmniejszała się, a w konsekwencji zmniejszał się wskaźnik gęstości zaludnienia. Wg danych z Programu ochrony środowiska...na koniec 2007 roku na terenie miasta mieszkało osób, a wskaźnik gęstości zaludnienia wynosił osób na 1 km 2. Z przeprowadzonej analizy danych GUS w latach wynika, że m.in. przyczyną zmniejszania się liczby mieszkańców miasta jest wysokie ujemne saldo migracji (w ruchu wewnętrznym) oraz od 2011 roku ujemny przyrost naturalny. Na terenie miasta Radomia analogicznie jak w 2007 r., działalność związana z sektorem usługowym jest działalnością dominującą w gospodarce. W rejestrze REGON zarejestrowanych było ogółem podmiotów gospodarki narodowej (GUS, BDL; stan na r.), w tym w sektorze publicznym 390 przedsiębiorstw, natomiast w sektorze prywatnym podmiotów. W porównaniu do roku 2007 ogólna ilość przedsiębiorstw nieznacznie wzrosła, ale zmniejszyła się liczba przedsiębiorstw w sektorze publicznym (o ok. 25%), a zwiększyła się nieznacznie liczba przedsiębiorstw w sektorze prywatnym (o ok. 1%). Powierzchnia gruntów rolnych na terenie miasta (wg danych GUS Spis Rolny 2010) wynosiła ha, w tym użytków rolnych ha, i zmniejszyła się w stosunku do wartości odnotowanych w roku Liczba gospodarstw rolnych prowadzących działalność rolniczą wynosi Stopień zaopatrzenia w wodę terenu miasta uznaje się za dobry. Z wodociągów korzysta obecnie (wg GUS, BDL; stan na r.) około 95,1% mieszkańców. Właścicielem i eksploatatorem systemu zaopatrzenia miasta Radomia w wodę są Sp. z o.o. (analogicznie jak w roku bazowym 2007). W porównaniu do roku bazowego nie zmienił się także obszar działalności spółki, który obejmuje miasto Radom i niektóre okoliczne miejscowości w gminach: Wolanów, Jastrzębia, Zakrzew, Jedlina Letnisko, Skaryszew, Kowala, Jedlińsk. Zmianie natomiast uległy parametry techniczne sieci wodociągowej, jak również liczba odbiorców oraz ilość produkowanej i zużytej wody. Charakterystykę sieci wodociągowej w porównaniu do stanu bazowego przedstawiono w tabeli 1. Tabela 1 Parametry sieci wodociągowej oraz ilość wyprodukowanej i zużytej wody na terenie miasta Radomia Parametr Jednostka Parametry sieci wodociągowej długość sieci wodociągowej km 442,1 492 liczba odbiorców wody (gospodarstwa szt domowe) liczba zainstalowanych liczników w roku kalendarzowym szt Produkcja i zużycie wody produkcja wody m zużycie wody, w tym: m ,71 - przez gospodarstwa domowe m ,56 - przez pozostałych odbiorców m ,15 Źródło: Sp. z o.o., Program ochrony środowiska dla Miasta Radomia na lata Jak wynika z zaprezentowanych w powyższej tabeli danych zwiększyła się długość sieci wodociągowej natomiast zmalały produkcja i zużycie wody. Zużycie wody na jednego mieszkańca 10

11 wynosiło w 2007 r. (wg GUS) 36,6 m 3, a w 2011 r. 35,6 m 3, natomiast w przeliczeniu na jednego odbiorcę wartości te wynosiły odpowiednio 38,7 m 3 (w 2007 r.) i 37,4 m 3 (w 2011 r.). Na terenie miasta obecnie z kanalizacji sanitarnej (wg GUS, BDL; stan na r.) korzysta około 90,3% mieszkańców. Liczba ta zwiększyła się w porównaniu do roku 2007, kiedy to z kanalizacji korzystało 86,9% mieszkańców. Wpływ na większy stopień skanalizowania miasta miały zrealizowane zadania w zakresie gospodarki ściekowej. W wyniku tych działań zwiększyły się w 2012 r. wartości odsetka powierzchni obszarów skanalizowanych m.in. w następujących dzielnicach: Młodzianów (z 50% do 70%); Młynek Janiszewski 80% (w 2007 r. 0%); Wólka Klwatecka z 40% do 50%; Stara Wola Gołębiowska 70% (w 2007 r. 0%); Krzewień 10% (w 2007 r. 0%); Godów (z 50% do 80%). Charakterystykę sieci kanalizacyjnej w porównaniu do roku bazowego przyjętego w Programie przedstawiono w tabeli 2. Tabela 2 Parametry sieci kanalizacyjnej oraz ilość odebranych i oczyszczonych ścieków na terenie miasta Radomia Parametr Jednostka Parametry sieci kanalizacyjnej długość sieci kanalizacyjnej (sieć sanitarna) km 315,5 437,0 długość sieci kanalizacji deszczowej (sieć 280,0 320,3 km ogólnospławna) (8,1) (7,4) długość przyłączy sanitarnych km - 85,4 liczba gospodarstw domowych podłączonych do sieci kanalizacyjnej szt Ilość ścieków odebranych m ,00 oczyszczonych m , ,00 Źródło: Sp. z o.o,. Program ochrony środowiska dla Miasta Radomia na lata Jak wynika z zaprezentowanych danych zwiększyła się długość sieci kanalizacyjnej (sieć sanitarna) oraz sieci kanalizacji deszczowej, a także liczba gospodarstw domowych podłączonych do sieci kanalizacyjnej. Na terenie miasta funkcjonuje mechaniczno-biologiczna oczyszczalnia ścieków komunalnych Lesiowie zarządzana przez Sp. z o.o. Ilość oczyszczonych ścieków w analizowanych lata pozostaje na zbliżonym poziomie z tendencją zmniejszającą się. Może to być wynik zmniejszającego się zużycia wody. Natomiast zwiększył się udział doprowadzanych ścieków przemysłowych z 7,5% w roku 2007 do 12% w roku 2012 (dane Sp. z o.o.). Ogółem na terenie Radomia funkcjonuje 414,59 km sieci gazowej, w tym sieci przesyłowej 8,89 km i rozdzielczej 405,7 km (GUS, BDL; stan na r.). Ilość czynnych przyłączy do budynków mieszkalnych i niemieszkalnych wynosi szt. Odbiorcami gazu jest gospodarstw domowych (około osób). Roczne zużycie gazu ziemnego wynosi około tys. m 3 (w tym do ogrzewania mieszkań ,6 tys. m 3 ) i zmniejszyło się w stosunku do roku 2007, kiedy to zużyto ,70 tys. m 3 (w tym ,0 tys. m 3 do ogrzewania mieszkań). Zmniejszyła się również ilość odbiorców gazu w postaci gospodarstw domowych. Natomiast w porównaniu do roku bazowego (2007) długość sieci gazowej zwiększyła się o 17%, a ilość przyłączy do budynków o 10%. W zakresie zaopatrzenia w ciepło nie odnotowano zmian. Głównym dostarczycielem ciepła dla miasta Radomia jest Radomskie Przedsiębiorstwo Energetyki Cieplnej Radpec S.A., które eksploatuje dwa ciepła, tj.: Ciepłownię Północ oraz Ciepłownię Południe. Ponadto funkcjonuje również 11

12 kotłownia kontenerowa zasilana biogazem i gazem ziemnym przy składowisku odpadów innych niż niebezpieczne i niebezpiecznych (na potrzeby własne). Miasto Radom posiada dobre połączenia komunikacyjne. Przez teren miasta przebiegają 3 drogi krajowe: droga krajowa Nr 7 (relacji Gdańsk Warszawa Radom Kraków - Chyżne granica państwa); Nr 9 relacji Radom - Rzeszów - Barwinek granica państwa) oraz Nr 12 (relacji Piotrków Trybunalski - Radom - Lublin - Dorohusk granica państwa). Ponadto przez teren miasta przebiegają również trzy drogi wojewódzkie (Nr 737, 740 i 744). Sieć kolejową miasta tworzą trzy zelektryfikowane linie (obsługujące ruch pasażerski i towarowy): Warszawa Radom - Skarżysko- Kamienna; Radom - Tomaszów Mazowiecki oraz Radom Dęblin. 5.2 Wody powierzchniowe i podziemne Wody powierzchniowe Obszar miasta Radomia położony jest w całości w zlewni II rzędu rzeki Radomki, która jest lewobrzeżnym dopływem Wisły. Osią hydrograficzną omawianego obszaru jest rzeka Mleczna (prawostronny dopływ Radomki), która przepływa przez środek Radomia z południa na północ. Źródła Mlecznej znajdują w okolicy Makowa Nowego, a ujście do Radomki za północną granicą miasta. Najważniejszymi dopływami rzeki Mlecznej na terenie Radomia są: Pacynka, Kosówka i Potok Północny. Stan wód powierzchniowych W Programie ochrony środowiska dla Miasta Radomia jakość wód prowadzonych przez cieki powierzchniowe występujące w granicach miasta została przedstawiona w oparciu o wyniki kontroli prowadzonej przez WIOŚ w ramach Państwowego Monitoringu Środowiska. W latach jakość badanych wód zarówno Pacynki jak i Mlecznej była zła (V klasa) ze względu na ponadnormatywne stężenia szeregu związków biogennych i organicznych oraz duże ilości bakterii Coli. Rzeki te zostały wówczas zaliczone do najbardziej zanieczyszczonych cieków w województwie mazowieckim. W okresie sprawozdawczym objętym niniejszym Raportem badania jakości wód Mlecznej i Pacynki były realizowane zgodnie z obowiązującymi przepisami w tym zakresie i w oparciu o Program Monitoringu Środowiska Województwa Mazowieckiego na lata oraz Program Państwowego Monitoringu Środowiska Województwa Mazowieckiego na lata Z dokumentów tych oraz z informacji publikowanych na stronie internetowej Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w Warszawie wynika, że najbardziej aktualne dane dotyczące jakości wód prowadzonych przez Mleczną i Pacynkę pochodzą z 2011 r. Badania zostały przeprowadzone poza obszarem miasta Radomia (punkty kontrolno pomiarowe znajdowały się na terenie gminy Jastrzębia: na rzece Pacynce był to punkt Pacynka poniżej Lesiowa (ujście do Mlecznej), natomiast dla Mlecznej punkt Mleczna Owadów (ujście do Radomki)). Zakres realizowanych badań w obu punktach był zgodny z: programem monitoringu operacyjnego; programem monitoringu operacyjnego jakości wód narażonych na eutrofizację ze źródeł komunalnych; programem monitoringu operacyjnego jakości wód wykorzystywanych do celów rekreacyjnych, w tym do kąpielisk. Dla wymienionych powyżej punktów uzyskano zbieżne wyniki. Na ich podstawie stwierdzono, że: pod względem elementów biologicznych wody Mlecznej i Pacynki charakteryzują się słabym stanem ekologicznym (klasa IV); 12

13 pod względem elementów hydromorfologicznych potencjał ekologiczny wód jest bardzo dobry (I klasa); pod względem elementów fizykochemicznych rzeki prowadzą wody poniżej stanu dobrego (PSD). W efekcie powyższego w klasyfikacji stanu ekologicznego i chemicznego rzek w jednolitych częściach wód stan ekologiczny Mlecznej i Pacynki został uznany za słaby, natomiast w klasyfikacji stanu ekologicznego i chemicznego w jednolitych częściach wód w monitoringu obszarów chronionych stan jednolitej części wód oceniono jako zły. Wody podziemne Głównym użytkowym poziomem wodonośnym na obszarze Radomia jest poziom górnokredowy. Poziomy trzeciorzędowy i czwartorzędowy mają znaczenie podrzędne, eksploatowane są przez indywidualnych użytkowników, przy czym pozostają w kontakcie hydraulicznym z poziomem górnokredowym. Stan wód podziemnych Jakość wód podziemnych na terenie Radomia kontrolowana jest w ramach Państwowego Monitoringu Środowiska w sieci krajowej, która na obszarze miasta obejmuje 1 punkt kontrolno pomiarowy nr 290 (Radom Wycyn) ujmujący wody górnokredowego poziomu wodonośnego. Ostatnie badania w ww. punkcie zostały wykonane w 2010 r. Na ich podstawie jakość wód zaliczono do III klasy. Uwzględniając informacje zawarte w Programie ochrony środowiska oznacza to, że na przestrzeni co najmniej 3 lat jakość wód podziemnych badanych w punkcie 290 utrzymuje się na stałym, niezmienionym poziomie (wody zadowalającej jakości). 5.3 Powietrze atmosferyczne Podstawą dla określenia stanu aktualnego jakości powietrza atmosferycznego oraz kierunków i tendencji zachodzących w nim w okresie sprawozdawczym zmian są pomiary wykonywane w automatycznej stacji pomiarowej zlokalizowanej przy ul. Tochtermana. Wyniki pochodzące ze wskazanego punktu umożliwiają selektywne scharakteryzowanie warunków klimatu aerosanitarnego miasta. Zgodnie z art. 89 Ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku Prawo ochrony środowiska (tekst jednolity Dz. U. z 2008 r., Nr 25, poz. 150 z późn. zm.) Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska co roku dokonuje oceny poziomów substancji w powietrzu w poszczególnych strefach, przy czym w rozumieniu ustawy strefę stanowi: bądź aglomeracja o liczbie mieszkańców powyżej 250 tysięcy, bądź obszar jednego lub więcej powiatów położonych na obszarze tego samego województwa, nie wchodzący w skład aglomeracji. Podstawą klasyfikacji stref stanowią dopuszczalne poziomy substancji w powietrzu oraz poziomy dopuszczalne powiększone o margines tolerancji z dozwolonymi przypadkami przekroczeń, poziomy docelowe oraz poziomy celów długoterminowych ze względu na ochronę zdrowia ludzi oraz ochronę roślin, określone w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 24 sierpnia 2012 roku w sprawie poziomów niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. 2012, poz. 1031). 13

14 W województwie mazowieckim wydzielone zostały 4 strefy. Jedną z nich jest strefa miasto Radom oznaczona kodem PL1403. W Rocznej ocenie jakości powietrza w województwie mazowieckim raport za 2012 r. lista zanieczyszczeń mierzonych pod kątem spełniania kryteriów określonych w celu ochrony zdrowia objęła: dwutlenek siarki, dwutlenek azotu, tlenek węgla, benzen, pył PM10; pył PM2,5; ołów w pyle PM10; arsen w pyle PM10; kadm w pyle PM10; nikiel w pyle PM10; benzo(a)piren w pyle PM10 oraz ozon. Klasyfikację zanieczyszczeń mierzonych pod kątem spełniania kryteriów określonych w celu ochrony zdrowia przeprowadzono dla wszystkich 4 stref, natomiast klasyfikację zanieczyszczeń mierzonych pod kątem spełniania kryteriów określonych w celu ochrony roślin wykonano tylko dla strefy mazowieckiej. Na podstawie analizy wyników uzyskanych dla poszczególnych substancji obszar strefy zaliczono do jednej z poniższych klas: 1. dla substancji dla których określone są poziomy dopuszczalne lub docelowe: klasa A stężenia zanieczyszczeń na terenie strefy nie przekraczają poziomów dopuszczalnych, poziomów docelowych; klasa B stężenia zanieczyszczeń na terenie strefy przekraczają poziomy dopuszczalne lecz nie przekraczają poziomów dopuszczalnych powiększonych o margines tolerancji; klasa C stężenia zanieczyszczeń na terenie strefy przekraczają poziomy dopuszczalne lub docelowe powiększone o margines tolerancji, w przypadku gdy margines tolerancji jest określony; 2. dla substancji dla których określone są poziomy celu długoterminowego: klasa D1 stężenia ozonu w powietrzu na terenie strefy nie przekraczają poziomu celu długoterminowego; klasa D2 stężenia ozonu na terenie strefy przekraczają poziom celu długoterminowego; 3. dla substancji dla których określone są poziomy docelowe: klasa A stężenia PM2,5 na terenie strefy nie przekraczają poziomu docelowego; klasa C2 stężenia PM2,5 przekraczają poziom docelowy. przy czym: poziom dopuszczalny (odpowiednik w Dyrektywie 2008/50/WE: wartość dopuszczalna) oznacza poziom substancji w powietrzu ustalony na podstawie wiedzy naukowej, w celu unikania, zapobiegania lub ograniczania szkodliwego oddziaływania na zdrowie ludzkie lub środowisko jako całość, który powinien być osiągnięty w określonym terminie i po tym terminie nie powinien być przekraczany; poziom docelowy (odpowiednik w dyrektywie: wartość docelowa) oznacza poziom substancji w powietrzu ustalony w celu unikania, zapobiegania lub ograniczania szkodliwego oddziaływania na zdrowie ludzkie lub środowisko jako całość, który ma być osiągnięty tam gdzie to możliwe w określonym czasie; poziom krytyczny - oznacza poziom substancji w powietrzu ustalony na podstawie wiedzy naukowej, po przekroczeniu którego mogą wystąpić bezpośrednie niepożądane skutki w odniesieniu do niektórych receptorów, takich jak drzewa, inne rośliny lub ekosystemy naturalne, jednak nie w odniesieniu do człowieka; poziom celu długoterminowego (odpowiednik w dyrektywie: cel długoterminowy) oznacza poziom substancji w powietrzu, który należy osiągnąć w dłuższej perspektywie z wyjątkiem przypadków, gdy nie jest to możliwe w drodze zastosowania proporcjonalnych środków w celu zapewnienia skutecznej ochrony zdrowia ludzkiego i środowiska; margines tolerancji oznacza procentowo określoną część poziomu dopuszczalnego, o którą poziom ten może zostać przekroczony, zgodnie z warunkami ustanowionymi w dyrektywie. Z informacji zawartych w Rocznej ocenie jakości powietrza w województwie mazowieckim raport za 2012 r. wynika, że w 2012 roku strefa miasto Radom w odniesieniu do kryteriów określonych w celu 14

15 ochrony zdrowia dla zanieczyszczeń mających określone poziomy dopuszczalne została zaliczona do klasy A w odniesieniu do wszystkich badanych zanieczyszczeń (dwutlenek siarki, dwutlenek azotu, tlenek węgla, benzen, ołów w pyle PM10, arsen w pyle PM10, nikiel w pyle PM10 i kadm w pyle PM10) z wyjątkiem pyłu PM10, pyłu PM2,5 (z uwzględnieniem poziomu dopuszczalnego powiększonego o margines tolerancji) oraz benzo(a)pirenu w pyle PM10, dla których uzyskany wynik właściwy był dla klasy C. Ponadto w klasie C2 mieściły się odnotowane stężenia pyłu PM2,5 (mierzone w odniesieniu do poziomu docelowego). Za podstawowy czynnik wpływający na notowane przekroczenia stężeń pyłu PM10 i PM2,5 oraz benzo(a)pirenu uznano emisję powierzchniową związaną z ogrzewaniem mieszkań w sektorze komunalno bytowym. W dalszej kolejności na jakość warunków aerosanitarnych (w odniesieniu do charakteryzowanych parametrów) wpływają emisja napływowa oraz emisja liniowa. Poziom docelowy określono także dla ozonu. W odniesieniu do przedmiotowego parametru uzyskane wyniki pozwoliły na zaklasyfikowanie strefy miasto Radom do klasy A (poziom docelowy) i D2 (poziom celu długoterminowego). Na podstawie badań przeprowadzonych i opublikowanych w ramach Rocznej oceny jakości powietrza w województwie mazowieckim - raport za rok 2012, wskazano że strefa miasto Radom wymaga sporządzenia programu ochrony powietrza (jeśli wcześniej nie został on już wykonany) ze względu na przekroczenia standardów emisyjnych dla zanieczyszczeń mających określone poziomy dopuszczalne (pył PM10 (24h, rok), pył PM2,5 (rok)) oraz dla zanieczyszczeń mających określone poziomy docelowe (benzo(a)piren (rok). Jednocześnie strefę miasto Radom uznano za strefę, w której choć są niedotrzymane poziomy docelowe (pył PM2,5 (rok)) i poziomy celu długoterminowego (ozon (max 8h), to nie ma dla niej obowiązku wykonania programu ochrony powietrza. Należy w tym miejscu jednocześnie podkreślić, że dokument taki dla charakteryzowanej strefy w momencie publikowania Rocznej oceny jakości powietrza już obowiązywał. Był to określony Rozporządzeniem Wojewody Mazowieckiego Nr 66 z dnia 24 grudnia 2007 r. Program ochrony powietrza dla strefy miasto Radom (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2007 r. Nr 269, poz. 9319), który następnie został zmieniony uchwałą Sejmiku Województwa Mazowieckiego Nr 56/08 z dnia 31 marca 2008 r. w sprawie zmiany rozporządzenia Nr 66 Wojewody Mazowieckiego z dnia 24 grudnia 2007 r. w sprawie określenia programu ochrony powietrza dla strefy miasto Radom (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2008 r. Nr 56, poz. 1978). Program ochrony powietrza dla strefy miasto Radom został utworzony w związku ze stwierdzanymi w latach przekroczeniami poziomów dopuszczalnych pyłu zawieszonego PM10 powiększonymi o margines tolerancji. W dokumencie tym określono harmonogram działań naprawczych niezbędnych do przywracania poziomów dopuszczalnych pyłu PM10. Przewidziane w nim zadania zaplanowano do w trzech horyzontach czasowych: do 2009 r. (ograniczenie niskiej emisji komunalno bytowej (emisji z energetycznego spalania paliw) opracowanie programu obniżania niskiej emisji), do 2015 r. (uspokojenie ruchu komunikacyjnego w centrum miasta modernizacja głównych ulic miasta radomia), do 2017 r.(ograniczenie niskiej emisji komunalno bytowej (emisji z energetycznego spalania paliw) wdrażanie programu obniżania niskiej emisji). W momencie opracowywania Programu ochrony środowiska w 2009 r. mijał pierwszy z terminów wyznaczonych na realizację zadań z zakresu Programu ochrony powietrza. Skutkował on opracowaniem i uchwaleniem Programu obniżania niskiej emisji na terenie miasta Radomia na lata (Uchwała Nr 510/2009 Rady j z dnia r.). Obecnie w trakcie znajdują się dwa kolejne kierunki działań. Ich realizacja obejmuje m.in.: 15

16 wymianę niskosprawnych i nieekologicznych węglowych źródeł ciepła na proekologiczne, działania zmniejszające zużycie energii w obiekcie poprzez prace termorenowacyjne (wymiana stolarki okiennej i drzwiowej, ocieplenie ścian, ocieplenie stropodachów, montaż instalacji wewnętrznej c.o. na potrzeby ogrzewania itp.); modernizacje i przebudowy sieci drogowej w obrębie miasta, promocję transportu zbiorowego oraz promocję transportu zbiorowego oraz promocję ekologicznych form transportu ekologicznych ( Rowerem do szkoły ), akcje o charakterze edukacyjnym ( Dzień bez samochodu ). Odnosząc się do danych publikowanych przez Główny Urząd Statystyczny (Bank Danych Lokalnych) dotyczących emisji zanieczyszczeń z zakładów szczególnie uciążliwych należy zauważyć, iż w okresie sprawozdawczym (w latach ) odnotowano spadek ilości emitowanych na terenie miasta zanieczyszczeń pyłowych (z 213 ton w 2009 r. do 115 ton w roku 2012). W strukturze emisji zanieczyszczeń gazowych tendencję spadkową odnotowano także dla emisji dwutlenku siarki, tlenków azotu oraz tlenku węgla. Zwiększyła się natomiast emisja podtlenku azotu, metanu i dwutlenku węgla. W efekcie powyższego emisja zanieczyszczeń gazowych wzrosła o 2,4% (z ton w roku 2009 do ton w roku 2012). Przedstawione powyżej informacje, w powiązaniu z rozpoznaniem sytuacji społeczno gospodarczo przyrodniczej na terenie miasta Radom, jednoznacznie wskazują, że w dalszym ciągu czynnikami wpływającymi negatywnie na jakość atmosfery są przede wszystkim indywidualne gospodarstwa domowe, które przyczyniają się do tzw. niskiej emisji (powstającej przy niepełnym spalaniu paliw stałych w paleniskach domowych i w starych wyeksploatowanych kotłowniach), a w dalszej kolejności również komunikacyjne i zakłady będące punktowymi emitorami zanieczyszczeń. Nie bez znaczenia są również substancje pochodzenia allochtonicznego napływające nad obszar miasta zgodnie z dominującymi kierunkami wiatrów. Z drugiej jednak strony należy również mieć na uwadze fakt, że w okresie sprawozdawczym podjęte zostały inicjatywy i przedsięwzięcia mające na celu poprawę sytuacji w zakresie jakości powietrza atmosferycznego, co wykazano w dalszej części opracowania. Jednak ze względu na fakt, że ich wymierne efekty nie są odnotowywane natychmiast warto podkreślić, że w stosunku do czasu poprzedzającego okres sprawozdawczy nie zaobserwowano pogorszenia stanu powietrza na obszarze miasta w odniesieniu do żadnego z badanych i analizowanych w materiale wyjściowym parametrów. Rozszerzony został natomiast zakres badanych zanieczyszczeń. 5.4 Hałas Hałas stanowi obecnie jedno z najbardziej powszechnych zanieczyszczeń środowiska. Na jego szkodliwe oddziaływanie narażona jest coraz większa liczba osób. Dotyczy to w szczególności hałasu pochodzącego od środków transportu (hałas komunikacyjny tj. samochodowego i kolejowego). Jego następstwem jest zanikanie ciszy nocnej w obszarach bezpośrednio sąsiadujących z ciągami komunikacyjnymi. Na terenie miasta Radomia najbardziej narażonymi na hałas komunikacyjny, wg Programu..., byli mieszkańcy, których domy zlokalizowane były wzdłuż dróg w centralnej części miasta oraz w pasach od centrum w kierunku południowym i zachodnim. Sytuacja taka powodowana jest faktem, że miasto Radom nie posiada obwodnicy, a ruch w mieście odbywa się po drogach krajowych i wojewódzkich. Drugim źródłem hałasu w mieście (o dużo mniejszym znaczeniu niż hałas pochodzący od spalinowych źródeł transportu) była kolej. Uciążliwość hałasu kolejowego na terenie miasta była mniej odczuwana przez mieszkańców Radomia z uwagi na lokalizację większości linii poza terenami gęstej zabudowy. Wpływ na klimat akustyczny gminy miały również zakłady przemysłowe oraz Lotnisko Radom-Sadków, ale ich oddziaływanie było lokalne. 16

17 Wg informacji zawartych w Programie... w latach 2002 i 2007 wykonane zostały pomiary poziomu hałasu komunikacyjnego w ramach Państwowego Monitoringu Środowiska przez WIOŚ w Warszawie. Jak wynika z pomiarów przeprowadzonych w 2002 r. (w następujących rejonach miasta: ul. Warsztatowa - Sycyńska, między ul. Kelles-Krauza i Pl. Kazimierza, między ul. Planty i Waryńskiego, między ul. Kusocińskiego i Struga, między ul. 25 Czerwca i wiaduktem, między ul. Graniczną i Grzecznarowskiego, między ul. Limanowskiego i Młodzianowską, między ul. Kelles- Krauza i Żeromskiego, między ul. Słowackiego i Żeromskiego, między ul. Maratońską i Suchą orazmiędzy ul. Narutowicza i Tytoniową) poziomy dźwięku były wysokie i wynosiły db, przy wartościach progowych poziomów hałasu w środowisku w otoczeniu budynków mieszkalnych do 67 db w porze nocnej i do 75 db w porze dziennej. W 2007 roku wykonano na terenie Radomia dwa pomiary hałasu (z uwzględnieniem pory nocnej i dziennej), oba przy ulicy Kraszewskiego 11. Równoważny poziom dźwięku dla pory dnia zawierał się od 62,8 db, a dla pory nocy 54,4 db i przekraczał poziom dopuszczalny. Kolejne pomiary na terenie miasta Radomia zostały przeprowadzone w roku 2009, również przez WIOŚ w Warszawie w ramach Państwowego Monitoringu Środowiska w punkcie zlokalizowanym przy ul. Jana Pawła II. Równoważny poziom dźwięku w tym punkcie dla pory dnia wynosił LAeq =67,4dB, a dla pory nocy LAeq =61,9dB. Wyniki te wykazały przekroczenia dopuszczalnego poziomu określonego w Rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasów w środowisku (Dz. U. z 2007 r., Nr 120, poz. 826) dla pory dziennej (60 db) oraz dla pory nocnej (50 db) w badanych punktach pomiarowych. Pomiary hałasu na terenie miasta Radomia były także wykonywane na potrzeby Mapy akustycznej dla miasta realizowanej w latach w ramach projektu: Wykonanie mapy akustycznej Miasta Radomia wraz z kompleksowym systemem do jej zarządzania i udostępniania na stronach internetowych Urzędu Miasta Radomia oraz opracowanie Programu ochrony środowiska przed hałasem dla terenów, na których poziom hałasu będzie przekraczał poziom dopuszczalny. Wg informacji zamieszczonych w Programie ochrony środowiska przed hałasem dla miasta Radomia (Uchwała Nr 556/2013 Rady j z dnia 1 lipca 2013 r.) powierzchnia obszarów w granicach Radomia zagrożonych długookresowym hałasem drogowym (L DWN ), na których stan środowiska określa się jako niedobry (przekroczenia do 10dB) stanowi 3,91 km 2, natomiast dla obszarów, na których stan środowiska określa się jako zły (przekroczenia powyżej 10dB) stanowi tylko 0,38 km 2. Liczba ludności zamieszkała w warunkach akustycznych określanych jako niedobre wynosi osób, natomiast liczba ludności zamieszkała w warunkach akustycznych określanych jako złe wynosi 149 osób. W przypadku obszarów najbardziej zagrożonych hałasem drogowym w porze nocnej (L N ) stwierdzono, że powierzchnia tych obszarów w granicy miasta na których stan środowiska określany jest jako niedobry wynosi 2,97 km 2 i jest zamieszkała przez osób. Natomiast powierzchnia obszarów zagrożonych długookresowym hałasem drogowym (L N ), na których stan środowiska określa się jako zły stanowi jedynie 0,23 km 2 i jest zamieszkała przez 51 osób. Wg Mapy akustycznej miasta Radomia..., najwyższy poziom hałasu (powyżej 70 db) określony wskaźnikiem L DWN, stwierdzono przy ulicach: Grzecznarowskiego, Kozienickiej, Przytyckiej, Wernera, 25-go Czerwca, Warszawskiej, Słowackiego, Południowej Kieleckiej, Wierzbickiej, Wolanowskiej, Wojska Polskiego, Maratońskiej, 11-go Listopada oraz Energetyków. Analizując hałas pochodzenia kolejowego stwierdzono, że długookresowe (L DWN ) niedobre warunki występują na powierzchni 0,14 km 2 zamieszkałej przez 146 osób. W przypadku hałasu określonego dla pory nocy (L N ), na obszarach, na których warunki określono jako niedobre mieszkało 190 osób. Powierzchnia obszarów zagrożonych długookresowym hałasem przemysłowym (L DWN ), na których stan środowiska określa się jako niedobry stanowi jedynie 0,008 km 2. Strefa ta jest zamieszkała przez 21 osób. Natomiast dla pory nocy wartości te wynoszą: 4 mieszkańców. 17

18 Generalnie, jak wynika z zapisów Programu ochrony środowiska przed hałasem... liczba ludności narażonej na hałas drogowy wynosi 3,7% całkowitej liczby ludności Radomia, a liczba ludności narażonej na hałas kolejowy stanowi około 0,09%. Pomiary hałasu wykonywane były również na terenie Radomskiego Przedsiębiorstwa Energetyki Cieplnej RADPEC S.A. Wg informacji uzyskanej z RPEC RADPEC S.A. nie wykazano przekroczeń poziomów hałasu. W wyniku odnotowanych zmian w poziomie akustycznym miasta w najbliższym okresie powinny być w dalszym ciągu realizowane zadania związane z ograniczeniem oddziaływania hałasu komunikacyjnego pochodzącego od środków transportu drogowego w zakresie dotrzymywania poziomów określonych w Rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 1 października 2012 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. z 2012 r., poz. 1109). 5.5 Promieniowanie elektromagnetyczne Źródłem promieniowania elektromagnetycznego niejonizującego na terenie miasta są głównie stacje bazowe telefonii komórkowej, stacje transformatorowe i linie elektroenergetyczne wysokiego napięcia, stacje radiowe oraz urządzenia radiolokacyjne i radionawigacyjne. Zgodnie z obowiązującymi przepisami prawnymi, użytkujący instalacje emitujące pole elektromagnetyczne zobowiązani są do wykonywania pomiarów pól elektromagnetycznych w otoczeniu tych instalacji bezpośrednio po ich uruchomieniu. Wg danych Urzędu go oraz Urzędu Komunikacji Elektronicznej na terenie miasta zwiększyła się znacznie ilość funkcjonujących stacji bazowych telefonii komórkowej w stosunku do roku w którym był opracowywany Program... Na terenie miasta w 2008 r. zlokalizowane były dwie stacje telewizyjne i ich liczba nie zmieniła się, natomiast zmieniła się ilość stacji radiowych. Obecnie funkcjonuje 8 stacji. Są to: Radio dla Ciebie, Radio ESKA Radom, Polskie Radio Pogram II, Radio Rekord FM, Radio Plus Radom, TOK FM- Pierwsze Radio Informacyjne, Radio Maryja oraz Polskie Radio Pogram IV. W 2008 r. funkcjonowały 4 stacje radiowe. Wg informacji zawartych w Programie..., w latach 2005 i 2008 wykonane zostały pomiary promieniowania pól elektromagnetycznych w ramach Państwowego Monitoringu Środowiska przez WIOŚ w Warszawie. W roku 2005 pomiary wykonano w punkcie pomiarowym zlokalizowanym przy ul. Struga 44, natomiast w 2008 w 3 punktach pomiarowych zlokalizowanych przy ulicach: Grzybowskiej 13, Langiewicza 18 oraz Żwirki i Wigury. Wartości natężenia składowej elektrycznej w przedziale 0,1 do MHz prezentowały się następująco: ul. Grzybowska 13 0,11 MHz, ul. Langiewicza 18 0,25 MHz oraz ul. Żwirki i Wigury 0,2 MHz. Natomiast natężenia składowej elektrycznej w przedziale 0,1 do MHz dla wszystkich badanych punktów wynosiło <0,8 MHz. W wyniku przeprowadzonych pomiarów, nie stwierdzono przekroczeń wartości dopuszczalnej poziomów pól elektromagnetycznych (dla miejsc dostępnych dla ludności w przedziale częstotliwości od 3 MHz do 300 GHz ) tj. wartości od 7 V/m do 20 V/m (w zależności od częstotliwości) określonej w załączniku nr 1 do Rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymywania tych pól (Dz. U. z 2003 r., Nr 192, poz. 1883). Kolejne pomiary na terenie miasta Radomia zostały przeprowadzone w latach , również przez WIOŚ w Warszawie w ramach Państwowego Monitoringu Środowiska. Zgodnie z zasadami Państwowego Monitoringu Środowiska (opracowanymi zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 12 listopada 2007 r. w sprawie zakresu i sposobu prowadzenia okresowych badań poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku (Dz. U. z 2007 r., Nr 221, poz. 1645) pomiary poziomów pól elektromagnetycznych wykonywane są w cyklu 3-letnim. Dlatego też jest możliwość 18

19 porównania wykonanych pomiarów w latach z pomiarami wykonanymi w latach w celu stwierdzenia zmian/dotrzymania poziomów dopuszczalnych pól elektromagnetycznych w otoczeniu instalacji/ w zakresie oddziaływania pól elektromagnetycznych dla miejsc dostępnych dla ludności. Wyniki pomiarów zostały zaprezentowane w tabeli 3. Tabela 3 Wyniki pomiarów pól elektromagnetycznych na terenie miasta Radomia w latach Lokalizacja rejon ul Czystej, Struga i Chrobrego rejon ul. Średniej i Słowackiego (Glinice) ul. Cisowa 4, rejon ulic Wyścigowa, Świętokrzyska, Jana Pawła II (Ustronie) Data pomiaru / / / , [MHz] Natężenie składowej elektrycznej pola [V/m] , , , [MHz] [MHz] [MHz] [MHz] [MHz] [MHz] [MHz] 0,72 < ,19 <0,2 0,36 < ,19 <0,2 0,65 <0, ,64 0,76 ul. Mydlana 15A / ,27 <0, ,43 0,5 ul. Malczewskiego ,12 <0, ul. Grzybowska ,13 <0,2 - - Langiewicza ,29 0, Żwirki i Wigury ,6 0, Źródło: Monitoring pól elektromagnetycznych w latach , WIOS, Warszawa - nie prowadzono pomiarów W wyniku przeprowadzonej analizy uzyskanych pomiarów poziomów pól elektromagnetycznych w latach 2008 i 2011 stwierdzono nieznaczne podwyższenie wartości natężenia składowej elektrycznej w przedziale 0,1 do MHz w roku 2011 (mieszczące się w granicach normowanych). Natomiast w wyniku analizy pomiarów z lat 2009 i 2012 zaobserwowano w stosunku do roku 2009 spadek poziomów pól elektromagnetycznych, za wyjątkiem punktu pomiarowego przy ul. Malczewskiego, gdzie poziom pól nieznacznie podwyższył się (w granicach normowanych). Analiza wyników przeprowadzonych pomiarów w latach , nie wykazała przekroczeń wartości dopuszczalnej poziomów pól elektromagnetycznych (dla miejsc dostępnych dla ludności w przedziale częstotliwości od 3 MHz do 300 GHz ) tj. wartości od 7 V/m do 20 V/m (w zależności od częstotliwości) określonej w załączniku nr 1 do Rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymywania tych pól (Dz. U. z 2003 r., Nr 192, poz. 1883). Na terenie miasta nie prowadzono badań poziomu pól elektromagnetycznych od liniowych źródeł promieniowania. Wg informacji WIOŚ (zawartych w rocznych raportach: Monitoring pól elektromagnetycznych w latach ), na terenie miasta nie wykazano miejsc, w których wystąpiłyby przekroczenia dopuszczalnych wartości poziomów pól elektromagnetycznych, również w odniesieniu do pomiarów, które wykonane zostały przez zarządzających instalacjami. Pomimo korzystnego poziomu pól elektromagnetycznych na terenie miasta, stwierdza się, że monitorowanie w kolejnych latach jego poziomu jest działaniem koniecznym (jak również obligatoryjnym, wynikającym z polskiego prawodawstwa), szczególnie na obszarach zabudowy mieszkaniowej jak i na terenach przewidzianych do lokalizacji takiej zabudowy. 19

20 5.6 Poważne awarie i zagrożenia naturalne Awarie infrastruktury technicznej i przemysłowej jak również katastrofy wywołane przez siły natury mogą stanowić bezpośrednie zagrożenia dla zdrowia i życia ludzi oraz dla jakości środowiska przyrodniczego powodując tym samym konieczność podejmowania szeregu różnorodnych działań mających na celu zapewnienie lokalnym społecznościom bezpieczeństwa. Na obszarze Radomia, wg informacji z Planu Zarządzania Kryzysowego Miasta Radomia... zlokalizowane są zakłady stwarzające zagrożenia typu chemicznego, technicznego i pożarowego, co może być przyczyną potencjalnych zagrożeń środowiska. Wynika to głównie ze stosowania w procesie produkcji (lub magazynowania) toksycznych środków przemysłowych takich jak m.in.: amoniak, produkty ropopochodne, metanol i inne chemiczne). Na terenie miasta jest 5 takich obiektów, które mogą spowodować zagrożenie zdrowia i życia dla załóg zakładów pracy oraz ludności zamieszkałej w strefach skażenia. W Programie... zidentyfikowano 4 zakłady w tym obszarze skażeń. Kolejnym źródłem stwarzającym potencjalne zagrożenie jest transport materiałów i substancji niebezpiecznych (toksycznych, łatwopalnych, wybuchowych) głównie na drogach krajowych, wojewódzkich oraz szlakach kolejowych. Najbardziej obciążone przewozami materiałów niebezpiecznych są drogi krajowe Nr 7; Nr 44 i Nr 9. W przewozach PKP, podobnie jak w latach ubiegłych, dominują paliwa w tym paliwa lotnicze do silników turbinowych oraz gaz płynny transportowane liniami kolejowymi relacji: Warszawa Radom Skarżysko Kamienna oraz Tomaszów Mazowiecki Radom Dęblin. Ponadto potencjalnym źródłem zagrożeń, w ostatnich latach występującym coraz częściej i w sposób niekontrolowany, są zagrożenia naturalne spowodowane siłami natury. Na terenie miasta mogą potencjalnie wystąpić niekorzystne zjawiska atmosferyczne takie jak: silne (huraganowe) wiatry, nadmierne opady deszczu (i związane z tym lokalne podtopienia), nadmierne opady śniegu, silne mrozy czy susza. Mogą również wystąpić zagrożenia biologiczne, awarie (infrastruktury elektroenergetycznej, gazowej, wodociągowej, kanalizacyjnej, ciepłowniczej) oraz zagrożenie radiacyjne, pochodzące z zagranicy. Z informacji zamieszczonej na stronach internetowych Głównej Inspekcji Ochrony Środowiska oraz KW PSP w Warszawie wynika, że na terenie miasta Radomia nie wykazano wystąpienia poważnej awarii przemysłowej. Nie mniej jednak zadania i działania realizowane w kierunku zapobiegania i/lub wystąpienia powinny być kontynuowane. 5.7 Ochrona przyrody i krajobrazu, lasy Wg informacji zawartych w Programie ochrony środowiska, na terenie miasta Radomia występują różne typy ekosystemów zarówno naturalnych jak i półnaturalnych, w tym m.in.: zwarte kompleksy leśne, siedliska roślinności przywodnej i bagiennej, zespoły komponowanej roślinności wysokiej oraz roślinność ruderalna charakterystyczna dla obszarów zwartej i intensywnej zabudowy. Część z ww. ekosystemów podlega ochronie prawnej na mocy przepisów Ustawy o ochronie przyrody. Wśród występujących na terenie Radomia form prawnie chronionych znajdują się: 22 pomniki przyrody, Obszar Chronionego Krajobrazu Dolina Kosówki, użytek ekologiczny oraz położony w granicach administracyjnych miasta fragment obszaru Natura 2000 Ostoja Kozienicka. Lasy i grunty leśne występujące w granicach miasta zajmują powierzchnię 790,3 ha (Bank Danych Lokalnych GUS stan na r.), co stanowi około 7% obszaru Radomia. Same lasy zajmują powierzchnię 781,6 ha. W strukturze własnościowej lasów dominują lasy prywatne, które porastają obszar 466 ha. Powierzchnia leśna publiczna Skarbu Państwa znajdująca się w zarządzie Lasów Państwowych Nadleśnictwo Radom wynosi 273,093 ha. 20

WOJEWÓDZKI PROGRAM MONITORINGU ŚRODOWISKA NA ROK 2008

WOJEWÓDZKI PROGRAM MONITORINGU ŚRODOWISKA NA ROK 2008 WOJEWÓDZKI INSPEKTORAT OCHRONY ŚRODOWISKA W ŁODZI 90-006 Łódź, ul. Piotrkowska 120 WOJEWÓDZKI PROGRAM MONITORINGU ŚRODOWISKA NA ROK 2008 Opracowali: Włodzimierz Andrzejczak Barbara Witaszczyk Monika Krajewska

Bardziej szczegółowo

Monitoring i ocena środowiska

Monitoring i ocena środowiska Monitoring i ocena środowiska Monika Roszkowska Łódź, dn. 12. 03. 2014r. Plan prezentacji: Źródła zanieczyszczeń Poziomy dopuszczalne Ocena jakości powietrza w Gdańsku, Gdyni i Sopocie Parametry normowane

Bardziej szczegółowo

Ocena roczna jakości powietrza w województwie pomorskim - stan w 2014 roku

Ocena roczna jakości powietrza w województwie pomorskim - stan w 2014 roku Ocena roczna jakości powietrza w województwie pomorskim - stan w 2014 roku Adam Zarembski Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w Gdańsku WYDZIAŁ MONITORINGU www.gdansk.wios.gov.pl Pomorski Wojewódzki

Bardziej szczegółowo

Program Ochrony Środowiska dla Gminy Rybno

Program Ochrony Środowiska dla Gminy Rybno Bibliografia Akty prawne 1. Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska Dz. U. Nr 62, poz. 627; 2. Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody Dz. U. Nr 92, poz. 880; 3. Ustawa

Bardziej szczegółowo

PODSUMOWANIE. Wnioski podsumowujące można sformułować następująco:

PODSUMOWANIE. Wnioski podsumowujące można sformułować następująco: PODSUMOWANIE Hałas w środowisku jest coraz silniej odczuwalnym problemem, wpływa na zdrowie ludzi i przeszkadza w codziennych czynnościach w pracy, w domu i szkole. Może powodować choroby układu krążenia,

Bardziej szczegółowo

TARGI POL-ECO-SYSTEM 2015 strefa ograniczania niskiej emisji 27-29 października 2015 r., Poznań

TARGI POL-ECO-SYSTEM 2015 strefa ograniczania niskiej emisji 27-29 października 2015 r., Poznań Anna Chlebowska-Styś Wydział Monitoringu Środowiska Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w Poznaniu 1. Struktura Państwowego Monitoringu Środowiska. 2. Podstawy prawne monitoringu powietrza w Polsce.

Bardziej szczegółowo

7. ZARZĄDZANIE I MONITORING REALIZACJI PROGRAMU. 7.1. Zarządzanie programem ochrony środowiska

7. ZARZĄDZANIE I MONITORING REALIZACJI PROGRAMU. 7.1. Zarządzanie programem ochrony środowiska 7. ZARZĄDZANIE I MONITORING REALIZACJI PROGRAMU 7.1. Zarządzanie programem ochrony środowiska Podstawową zasadą realizacji Programu Ochrony Środowiska dla Powiatu Pińczowskiego powinna być zasada wykonywania

Bardziej szczegółowo

PODSUMOWANIE ZAWIERAJĄCE UZASADNIENIE WYBORU PRZYJĘTEGO DOKUMENTU W ODNIESIENIU DO ROZPATRYWANYCH ROZWIĄZAŃ ALTERNATYWNYCH

PODSUMOWANIE ZAWIERAJĄCE UZASADNIENIE WYBORU PRZYJĘTEGO DOKUMENTU W ODNIESIENIU DO ROZPATRYWANYCH ROZWIĄZAŃ ALTERNATYWNYCH PODSUMOWANIE ZAWIERAJĄCE UZASADNIENIE WYBORU PRZYJĘTEGO DOKUMENTU W ODNIESIENIU DO ROZPATRYWANYCH ROZWIĄZAŃ ALTERNATYWNYCH Program ochrony środowiska przed hałasem dla Miasta Gliwice na lata 2013-2017

Bardziej szczegółowo

Kontrola gmin w zakresie realizacji zadań wynikających z Programu Ochrony Powietrza. Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w Krakowie

Kontrola gmin w zakresie realizacji zadań wynikających z Programu Ochrony Powietrza. Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w Krakowie Kontrola gmin w zakresie realizacji zadań wynikających z Programu Ochrony Powietrza Dział III Ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2013 r., poz. 1232 z póź. zm.) Polityka

Bardziej szczegółowo

Stan środowiska w Polsce -Raport o stanie środowiska w Polsce (wybrane aspekty).

Stan środowiska w Polsce -Raport o stanie środowiska w Polsce (wybrane aspekty). Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w Krakowie Inspekcja Ochrony Środowiska Stan środowiska w Polsce -Raport o stanie środowiska w Polsce (wybrane aspekty). Opracowanie: mgr Tomasz Łaciak Uniwersytet

Bardziej szczegółowo

L I S T A PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH DO DOFINANSOWANIA PRZEZ WOJEWÓDZKI FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W KIELCACH w 2016 ROKU

L I S T A PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH DO DOFINANSOWANIA PRZEZ WOJEWÓDZKI FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ W KIELCACH w 2016 ROKU Załącznik do uchwały Nr 14/15 Rady Nadzorczej WFOŚiGW w Kielcach z dnia 29 czerwca 2015 r. L I S T A PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH DO DOFINANSOWANIA PRZEZ WOJEWÓDZKI FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI

Bardziej szczegółowo

AKTUALIZACJA PROJEKTU ZAŁOŻEŃ DO PLANU ZAOPATRZENIA W CIEPŁO, ENERGIĘ ELEKTRYCZNĄ I PALIWA GAZOWE DLA MIASTA KATOWICE. Charakterystyka miasta

AKTUALIZACJA PROJEKTU ZAŁOŻEŃ DO PLANU ZAOPATRZENIA W CIEPŁO, ENERGIĘ ELEKTRYCZNĄ I PALIWA GAZOWE DLA MIASTA KATOWICE. Charakterystyka miasta AKTUALIZACJA PROJEKTU ZAŁOŻEŃ DO PLANU ZAOPATRZENIA W CIEPŁO, ENERGIĘ ELEKTRYCZNĄ I PALIWA GAZOWE DLA MIASTA KATOWICE Część 03 Charakterystyka miasta Katowice W-880.03 2/9 SPIS TREŚCI 3.1 Źródła informacji

Bardziej szczegółowo

KARTA INFORMACYJNA PRZEDSIĘWZIĘCIA

KARTA INFORMACYJNA PRZEDSIĘWZIĘCIA KARTA INFORMACYJNA PRZEDSIĘWZIĘCIA wg art. 3 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz

Bardziej szczegółowo

Druga pięcioletnia ocena jakości powietrza z określeniem wymagań w zakresie systemu ocen rocznych dla SO 2, NO 2, NO x, PM10, Pb, CO, C 6 H 6 i O 3

Druga pięcioletnia ocena jakości powietrza z określeniem wymagań w zakresie systemu ocen rocznych dla SO 2, NO 2, NO x, PM10, Pb, CO, C 6 H 6 i O 3 Druga pięcioletnia ocena jakości powietrza z określeniem wymagań w zakresie systemu ocen rocznych dla SO 2, NO 2, NO x, PM10, Pb, CO, C 6 H 6 i O 3 Poznań 2007 1. Wstęp Na mocy art. 88 ustawy Prawo ochrony

Bardziej szczegółowo

Departament Rolnictwa, Środowiska i Rozwoju Wsi Urząd Marszałkowski Województwa Lubuskiego. Zielona Góra, 23 lutego 2010 r.

Departament Rolnictwa, Środowiska i Rozwoju Wsi Urząd Marszałkowski Województwa Lubuskiego. Zielona Góra, 23 lutego 2010 r. Departament Rolnictwa, Środowiska i Rozwoju Wsi Urząd Marszałkowski Województwa Lubuskiego Zielona Góra, 23 lutego 2010 r. Podstawa opracowania Programu Programy ochrony powietrza sporządza się dla stref,

Bardziej szczegółowo

Tabela 1. Tabela z informacjami ogólnymi odnośnie jednostki przekazującej sprawozdanie z Programu ochrony powietrza

Tabela 1. Tabela z informacjami ogólnymi odnośnie jednostki przekazującej sprawozdanie z Programu ochrony powietrza Wytyczne do sprawozdania z realizacji Program ochrony powietrza dla strefy opolskiej, ze względu na przekroczenie poziomów dopuszczalnych pyłu PM, pyłu PM2,5 oraz poziomu docelowego benzo(a)pirenu wraz

Bardziej szczegółowo

OCENA JAKOŚCI POWIETRZA W WOJEWÓDZTWIE OPOLSKIM ZA ROK 2011

OCENA JAKOŚCI POWIETRZA W WOJEWÓDZTWIE OPOLSKIM ZA ROK 2011 WOJEWÓDZKI INSPEKTORAT OCHRONY ŚRODOWISKA W OPOLU OCENA JAKOŚCI POWIETRZA W WOJEWÓDZTWIE OPOLSKIM ZA ROK 2011 wykonana zgodnie z art. 89 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska z uwzględnieniem

Bardziej szczegółowo

Ocena jakości powietrza w Polsce dziś i jutro

Ocena jakości powietrza w Polsce dziś i jutro Ocena jakości powietrza w Polsce dziś i jutro Barbara Toczko Departament Monitoringu, Ocen i Prognoz Główny Inspektorat Ochrony Środowiska Białystok, 5 grudnia 2006 r. System oceny jakosci powietrza w

Bardziej szczegółowo

WYKORZYSTANIE I OCHRONA ZASOBÓW POWIERZCHNI ZIEMI

WYKORZYSTANIE I OCHRONA ZASOBÓW POWIERZCHNI ZIEMI WYKORZYSTANIE I OCHRONA ZASOBÓW POWIERZCHNI ZIEMI Powierzchnia geodezyjna województwa kujawsko-pomorskiego według stanu w dniu 1 I 2011 r. wyniosła 1797,1 tys. ha, co stanowiło 5,7 % ogólnej powierzchni

Bardziej szczegółowo

1. Rodzaj i charakterystyka przedsięwzięcia:

1. Rodzaj i charakterystyka przedsięwzięcia: zasięgnął opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ustrzykach Dolnych w sprawie potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedmiotowego

Bardziej szczegółowo

Aktualności - Urząd Miasta Częstochowy Oficjalny portal miejski

Aktualności - Urząd Miasta Częstochowy Oficjalny portal miejski 1 kwietnia 2014 PROGRAM OCHRONY PRZED HAŁASEM W ramach Programu ochrony środowiska przed hałasem dla miasta Częstochowy na lata 2013-2018, uchwalonego podczas ostatniej sesji przez Radę Miasta zaproponowano

Bardziej szczegółowo

Zastępca Prezydenta Miasta Płocka dot. inter. 1664

Zastępca Prezydenta Miasta Płocka dot. inter. 1664 Zastępca Prezydenta Miasta Płocka dot. inter. 1664 WGK.II.0057-2/06 Pan Andrzej Nowakowski Radny Rady Miasta Płocka Płock, dn. 06.03.2006 r. W odpowiedzi na Pana interpelację, złożoną na LIII Sesji Rady

Bardziej szczegółowo

I. OFERTA INWESTYCYJNA DLA OBSZARU FAŁKOWICE

I. OFERTA INWESTYCYJNA DLA OBSZARU FAŁKOWICE I. OFERTA INWESTYCYJNA DLA OBSZARU FAŁKOWICE Załącznik 1 Oferta inwestycyjna jest przestawiona na podstawie istniejącego i obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miejscowości

Bardziej szczegółowo

NIEZBĘDNE ŚRODKI, MAJĄCE NA CELU OSIĄGNIĘCIE POZIOMU DOCELOWEGO BENZO(Α)PIRENU W POWIETRZU

NIEZBĘDNE ŚRODKI, MAJĄCE NA CELU OSIĄGNIĘCIE POZIOMU DOCELOWEGO BENZO(Α)PIRENU W POWIETRZU Załącznik nr 3 do programu ochrony powietrza dla stref w województwie mazowieckim, w których został przekroczony poziom docelowy benzo(α)pirenu w powietrzu NIEZBĘDNE ŚRODKI, MAJĄCE NA CELU OSIĄGNIĘCIE

Bardziej szczegółowo

Rozdział 4. Bilans potrzeb grzewczych

Rozdział 4. Bilans potrzeb grzewczych ZZAAŁŁO ŻŻEENNIIAA DDO PPLLAANNUU ZZAAO PPAATTRRZZEENNIIAA W CCIIEEPPŁŁO,,, EENNEERRGIIĘĘ EELLEEKTTRRYYCCZZNNĄĄ II PPAALLIIWAA GAAZZOWEE MIIAASSTTAA ŻŻAAGAAŃŃ Rozdział 4 Bilans potrzeb grzewczych W-588.04

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZKI INSPEKTORAT OCHRONY ŚRODOWISKA W POZNANIU

WOJEWÓDZKI INSPEKTORAT OCHRONY ŚRODOWISKA W POZNANIU WOJEWÓDZKI INSPEKTORAT OCHRONY ŚRODOWISKA W POZNANIU OCENA WSTĘPNA JAKOŚĆI POWIETRZA POD KĄTEM ZAWARTOŚCI ARSENU, KADMU, NIKLU I BENZO(A)PIRENU W PYLE PM10 ORAZ DOSTOSOWANIA SYSTEMU OCENY DO WYMAGAŃ DYREKTYWY

Bardziej szczegółowo

Departament Rolnictwa, Środowiska i Rozwoju Wsi Urząd Marszałkowski Województwa Lubuskiego. Zielona Góra, 23 luty 2010 r.

Departament Rolnictwa, Środowiska i Rozwoju Wsi Urząd Marszałkowski Województwa Lubuskiego. Zielona Góra, 23 luty 2010 r. Departament Rolnictwa, Środowiska i Rozwoju Wsi Urząd Marszałkowski Województwa Lubuskiego Zielona Góra, 23 luty 2010 r. Podstawa opracowania Programu Programy ochrony powietrza sporządza się dla stref,

Bardziej szczegółowo

Problemy z realizacji programów ochrony powietrza i propozycje zmian prawnych i rozwiązań w zakresie niskiej emisji Piotr Łyczko

Problemy z realizacji programów ochrony powietrza i propozycje zmian prawnych i rozwiązań w zakresie niskiej emisji Piotr Łyczko Problemy z realizacji programów ochrony powietrza i propozycje zmian prawnych i rozwiązań w zakresie niskiej emisji Piotr Łyczko Departament Środowiska Urząd Marszałkowski Województwa Małopolskiego Program

Bardziej szczegółowo

STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY PŁUśNICA

STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY PŁUśNICA SPIS TREŚCI Wstęp.. 8 I UWARUNKOWANIA PONADLOKALNE 9 1 UWARUNKOWANIA LOKALIZACYJNE GMINY. 9 1.1 Cechy położenia gminy 9 1.2 Regionalne uwarunkowania przyrodnicze 10 1.3 Historyczne przekształcenia na terenie

Bardziej szczegółowo

Jakość powietrza w Polsce na tle Europy

Jakość powietrza w Polsce na tle Europy Monitoring jakości powietrza w systemie Państwowego Monitoringu Środowiska Jakość powietrza w Polsce na tle Europy PODSYSTEMY: 1. Monitoring jakości powietrza 2. Monitoring jakości wód 3. Monitoring jakości

Bardziej szczegółowo

Znaczenie statystyki publicznej w procesie monitorowania zrównoważonego rozwoju na przykładzie SRWP 2020

Znaczenie statystyki publicznej w procesie monitorowania zrównoważonego rozwoju na przykładzie SRWP 2020 Znaczenie statystyki publicznej w procesie monitorowania zrównoważonego rozwoju na przykładzie SRWP 2020 Augustów, 3-4 września 2015 r. 1 mgr Małgorzata Fiedorczuk mgr Maciej Muczyński Urząd Marszałkowski

Bardziej szczegółowo

Oferta dla jednostek samorządu terytorialnego

Oferta dla jednostek samorządu terytorialnego Oferta dla jednostek samorządu terytorialnego Nasza działalność skupia się na zagadnieniach z dziedziny energetyki, w szczególności efektywności energetycznej, zarządzania energią oraz ochrony środowiska.

Bardziej szczegółowo

PLAN GOSPODARKI NISKOEMISYJNEJ DLA MIASTA MYSŁOWICE. Spotkanie informacyjne Mysłowice, dn. 16 grudnia 2014 r.

PLAN GOSPODARKI NISKOEMISYJNEJ DLA MIASTA MYSŁOWICE. Spotkanie informacyjne Mysłowice, dn. 16 grudnia 2014 r. PLAN GOSPODARKI NISKOEMISYJNEJ DLA MIASTA MYSŁOWICE Spotkanie informacyjne Mysłowice, dn. 16 grudnia 2014 r. Gospodarka niskoemisyjna co to takiego? Gospodarka niskoemisyjna (ang. low emission economy)

Bardziej szczegółowo

PROGRAMY OCHRONY POWIETRZA PROGRAMY POPRAWY JAKOŚCI POWIETRZA. Zagadnienia, problemy, wskazania

PROGRAMY OCHRONY POWIETRZA PROGRAMY POPRAWY JAKOŚCI POWIETRZA. Zagadnienia, problemy, wskazania PROGRAMY OCHRONY POWIETRZA PROGRAMY POPRAWY JAKOŚCI POWIETRZA Zagadnienia, problemy, wskazania Opracował: mgr inż. Jerzy Piszczek Katowice, grudzień 2009r. I. WPROWADZENIE Praktyczna realizacja zasad zrównoważonego

Bardziej szczegółowo

Wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wymaga przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko.

Wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wymaga przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko. POSTĘPOWANIE ADMINISTRACYJNE W SPRAWIE WYPEŁNIANIA PRZEZ INWESTORÓW WYMAGAŃ OCHRONY ŚRODOWISKA DLA REALIZOWANEGO PRZEDSIĘWZIĘCIA MOGĄCEGO ZNACZĄCO ODDZIAŁYWAĆ NA ŚRODOWISKO W opracowaniu zostały omówione

Bardziej szczegółowo

Tabela 1. Tabela z informacjami ogólnymi odnośnie jednostki przekazującej sprawozdanie z Programu ochrony powietrza

Tabela 1. Tabela z informacjami ogólnymi odnośnie jednostki przekazującej sprawozdanie z Programu ochrony powietrza Wytyczne do sprawozdania z realizacji Programu ochrony powietrza dla strefy miasto Opole, ze względu na przekroczenie poziomów dopuszczalnych pyłu PM10 oraz poziomu docelowego benzo(a)pirenu wraz z planem

Bardziej szczegółowo

TECHNIK OCHRONY ŚRODOWISKA. Opracowała: mgr inż. Joanna Depta- Ładak

TECHNIK OCHRONY ŚRODOWISKA. Opracowała: mgr inż. Joanna Depta- Ładak TECHNIK OCHRONY ŚRODOWISKA Opracowała: mgr inż. Joanna Depta- Ładak Charakterystyka zawodu Technik ochrony środowiska koordynuje pracę w zakresie ochrony powietrza, wód, powierzchni ziemi, ochrony przed

Bardziej szczegółowo

PLAN REALIZACYJNY PROGRAMU OCHRONY ŚRODOWISKA DLA MIASTA BIAŁOGARD NA LATA 2014-2017 Z UWZGLĘDNIENIEM PERSPEKTYWY NA LATA 2018-2022

PLAN REALIZACYJNY PROGRAMU OCHRONY ŚRODOWISKA DLA MIASTA BIAŁOGARD NA LATA 2014-2017 Z UWZGLĘDNIENIEM PERSPEKTYWY NA LATA 2018-2022 ZAŁĄCZNIK 1 do Programu ochrony środowiska Miasta Białogard na lata 2014-2017, z uwzględnieniem perspektywy na lata 2018-2022 PLAN REALIZACYJNY PROGRAMU OCHRONY ŚRODOWISKA DLA MIASTA BIAŁOGARD NA LATA

Bardziej szczegółowo

ZAPROSZENIE DO SKŁADANIA OFERT

ZAPROSZENIE DO SKŁADANIA OFERT Załącznik nr 5 do Regulaminu zamówień publicznych UMiG w Staszowie ZAPROSZENIE DO SKŁADANIA OFERT dla zamówień o wartości nie przekraczającej wyrażonej w złotych równowartości kwoty 30 000 euro Gmina Staszów

Bardziej szczegółowo

PROGNOZA SKUTKÓW FINANSOWYCH UCHWALENIA MIEJSCOWEGO PLANU ZAGOSPODAROWANIA

PROGNOZA SKUTKÓW FINANSOWYCH UCHWALENIA MIEJSCOWEGO PLANU ZAGOSPODAROWANIA PROGNOZA SKUTKÓW FINANSOWYCH UCHWALENIA MIEJSCOWEGO PLANU ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO TERENÓW POD ZABUDOWĘ MIESZKANIOWĄ JEDNORODZINNĄ I LETNISKOWĄ w WILKOWYJI, dz. nr ewid. 110, 111, 168 gm. KŁECKO

Bardziej szczegółowo

BYDGOSKI OBSZAR FUNKCJONALNY Inwestycje kluczowe do realizacji do roku 2020

BYDGOSKI OBSZAR FUNKCJONALNY Inwestycje kluczowe do realizacji do roku 2020 BYDGOSKI OBSZAR FUNKCJONALNY Inwestycje kluczowe do realizacji do roku 2020 Zespół nr III Gospodarka Komunalna i Ochrona Środowiska Grzegorz Boroń -Z-ca Dyrektora Wydziału Gospodarki Komunalnej i Ochrony

Bardziej szczegółowo

Odnawialne źródła energii w dokumentach strategicznych regionu

Odnawialne źródła energii w dokumentach strategicznych regionu Odnawialne źródła energii w dokumentach strategicznych regionu Urząd Marszałkowski Województwa Śląskiego Wydział Ochrony Środowiska Katowice, 31 marca 2015 r. STRATEGIA ROZWOJU WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO ŚLĄSKIE

Bardziej szczegółowo

4.3. Podsystem monitoringu jakości gleby i ziemi

4.3. Podsystem monitoringu jakości gleby i ziemi 4.3. Podsystem monitoringu jakości gleby i ziemi Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w Łodzi nie prowadzi tej kategorii badań. Badania jakości gleby i ziemi prowadzone będą w sieci krajowej, organizowanej

Bardziej szczegółowo

2. Struktura Państwowego Monitoringu Środowiska

2. Struktura Państwowego Monitoringu Środowiska 2. Struktura Państwowego Monitoringu Środowiska Działalność Państwowego Monitoringu Środowiska z mocy art. 24 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska ( Dz. U. z 2002 r. Nr 112, poz.

Bardziej szczegółowo

OGÓLNE INFORMACJE STATYSTYCZNE DOTYCZĄCE WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO

OGÓLNE INFORMACJE STATYSTYCZNE DOTYCZĄCE WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO OGÓLNE INFORMACJE STATYSTYCZNE DOTYCZĄCE WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO Jan Fryc, Zofia Płoszaj-Witkowicz Urząd Statystyczny w Katowicach, Śląski Ośrodek Badań Regionalnych Katarzyna Kimel, Barbara Zawada Urząd

Bardziej szczegółowo

Program ochrony środowiska przed hałasem

Program ochrony środowiska przed hałasem Program ochrony środowiska przed hałasem dla terenów poza aglomeracjami, położonych wzdłuż dróg krajowych oraz wojewódzkich na terenie województwa warmińsko-mazurskiego, o obciążeniu ponad 3 mln pojazdów

Bardziej szczegółowo

Ocena jakości wód powierzchniowych rzeki transgranicznej Wisznia

Ocena jakości wód powierzchniowych rzeki transgranicznej Wisznia VI KONFERENCJA NAUKOWA WODA - ŚRODOWISKO - OBSZARY WIEJSKIE- 2013 Ocena jakości wód powierzchniowych rzeki transgranicznej Wisznia A. Kuźniar, A. Kowalczyk, M. Kostuch Instytut Technologiczno - Przyrodniczy,

Bardziej szczegółowo

Nakłady na środki trwałe służące ochronie środowiska i gospodarce wodnej w Polsce w 2012 r.

Nakłady na środki trwałe służące ochronie środowiska i gospodarce wodnej w Polsce w 2012 r. mld zł GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Regionalnych i Środowiska Notatka informacyjna WYNIKI BADAŃ GUS Nakłady na środki trwałe służące ochronie środowiska i gospodarce wodnej w Polsce w 2012

Bardziej szczegółowo

Bibliografia. Akty prawne

Bibliografia. Akty prawne Bibliografia Akty prawne 1. Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska Dz. U. Nr 62, poz. 627; 2. Ustawa z dnia 18 lipca 2001 roku Prawo wodne. Dz. U. Nr 115, poz. 1229; 3. Ustawa z dnia

Bardziej szczegółowo

P O S T A N O W I E N I E

P O S T A N O W I E N I E PWIS-NS-OZNS-476/15/08 139 Łódź, dnia 14.04.2008r. Urząd Miejski w Wieluniu Plac Kazimierza Wielkiego 98-300 Wieluń P O S T A N O W I E N I E Na podstawie art. 3, art. 10 ust. 1 pkt 2 w związku z ust.

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XLVI/313/2014 RADY MIEJSKIEJ W GRODZISKU WIELKOPOLSKIM. z dnia 28 sierpnia 2014 r.

UCHWAŁA NR XLVI/313/2014 RADY MIEJSKIEJ W GRODZISKU WIELKOPOLSKIM. z dnia 28 sierpnia 2014 r. UCHWAŁA NR XLVI/313/2014 RADY MIEJSKIEJ W GRODZISKU WIELKOPOLSKIM z dnia 28 sierpnia 2014 r. w sprawie zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Grodzisk Wielkopolski

Bardziej szczegółowo

Lista przedsięwzięć priorytetowych WFOŚiGW we Wrocławiu planowanych do dofinansowania w 2013 r.

Lista przedsięwzięć priorytetowych WFOŚiGW we Wrocławiu planowanych do dofinansowania w 2013 r. Lista przedsięwzięć priorytetowych Funduszu na rok 2013 została sporządzona w oparciu o hierarchię celów wynikającą z polityki ekologicznej państwa, Programu zrównoważonego rozwoju i ochrony środowiska

Bardziej szczegółowo

Piotr Kukla. Katowice 28.08.2013r.

Piotr Kukla. Katowice 28.08.2013r. Omówienie zasad składania wniosku w zakresie ogłoszonego konkursu przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej konkursu w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura Środowisko 2007-2013,

Bardziej szczegółowo

LISTA DANYCH DOTYCZĄCYCH TERENU. Położenie Nazwa lokalizacji Stare Siołkowice działki nr 1139, 1161, 1162 km 7

LISTA DANYCH DOTYCZĄCYCH TERENU. Położenie Nazwa lokalizacji Stare Siołkowice działki nr 1139, 1161, 1162 km 7 LISTA DANYCH DOTYCZĄCYCH TERENU Położenie Nazwa lokalizacji Stare Siołkowice działki nr 1139, 1161, 1162 km 7 Miasto / Gmina Popielów Powiat opolski Województwo opolskie Powierzchnia nieruchomości Maksymalna

Bardziej szczegółowo

Aneks nr 4 do PROGRAMU PAŃSTWOWEGO MONITORINGU ŚRODOWISKA WOJEWÓDZTWA ŁÓDZKIEGO na lata 2013 2015

Aneks nr 4 do PROGRAMU PAŃSTWOWEGO MONITORINGU ŚRODOWISKA WOJEWÓDZTWA ŁÓDZKIEGO na lata 2013 2015 Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w Łodzi Aneks nr 4 do PROGRAMU PAŃSTWOWEGO MONITORINGU ŚRODOWISKA WOJEWÓDZTWA ŁÓDZKIEGO na lata 2013 2015 Przedkładam Zatwierdzam Piotr Maks Wojewódzki Inspektor

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR IX/55/15 RADY GMINY JEMIELNICA. z dnia 30 czerwca 2015 r.

UCHWAŁA NR IX/55/15 RADY GMINY JEMIELNICA. z dnia 30 czerwca 2015 r. UCHWAŁA NR IX/55/15 RADY GMINY JEMIELNICA z dnia 30 czerwca 2015 r. w sprawie uchwalenia Wieloletniego Planu Rozwoju i Modernizacji Urządzeń Wodociągowych i Urządzeń Kanalizacyjnych na lata 2015-2017,

Bardziej szczegółowo

Stan środowiska naturalnego w polskich uzdrowiskach

Stan środowiska naturalnego w polskich uzdrowiskach KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH Stan środowiska naturalnego w polskich uzdrowiskach Sierpień 1992 Janusz Jeziorski Informacja Nr 62 Środowisko naturalne

Bardziej szczegółowo

koordynowane Urząd Gminy poprawa jakości wód powierzchniowych i podziemnych likwidacja nieszczelnych zbiorników

koordynowane Urząd Gminy poprawa jakości wód powierzchniowych i podziemnych likwidacja nieszczelnych zbiorników Ochrona wód podziemnych i powierzchniowych 1 Likwidacja nieszczelnych zbiorników gromadzenia ścieków (szamb), kontrola zagospodarowania ścieków bytowo gospodarczych i przemysłowych na terenach nieskanalizowanych

Bardziej szczegółowo

Uwarunkowania prawne obejmujące zagadnienia dotyczące wprowadzania ścieków komunalnych do środowiska

Uwarunkowania prawne obejmujące zagadnienia dotyczące wprowadzania ścieków komunalnych do środowiska Uwarunkowania prawne obejmujące zagadnienia dotyczące wprowadzania ścieków komunalnych do środowiska Katarzyna Kurowska Ścieki komunalne - definicja Istotnym warunkiem prawidłowej oceny wymagań, jakim

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XXX/537/13 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO z dnia 28 stycznia 2013 r.

UCHWAŁA NR XXX/537/13 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO z dnia 28 stycznia 2013 r. UCHWAŁA NR XXX/537/13 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA KUJAWSKO-POMORSKIEGO z dnia 28 stycznia 2013 r. w sprawie określenia programu ochrony powietrza dla strefy kujawsko-pomorskiej oraz docelowych dla arsenu i ozonu

Bardziej szczegółowo

KARTA INFORMACYJNA PRZEDSIĘWZIĘCIA (KIP)

KARTA INFORMACYJNA PRZEDSIĘWZIĘCIA (KIP) KARTA INFORMACYJNA PRZEDSIĘWZIĘCIA (KIP) (jako załącznik do wniosk u o wydanie decyzji o środ owiskowych uwarunkowaniach) dla przedsięwzięcia pn. :... Na podstawie art. 3 ust. 1, pkt. 5 oraz art. 74 ustawy

Bardziej szczegółowo

SEJMIKU WOJEWÓDZTWA MAŁOPOLSKIEGO

SEJMIKU WOJEWÓDZTWA MAŁOPOLSKIEGO UCHWAŁA Nr XLII/663/13 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA MAŁOPOLSKIEGO z dnia 30 września 2013 r. w sprawie zmiany Uchwały Nr XXXIV/494/09 Sejmiku Województwa Małopolskiego z dnia 3 lipca 2009 r. w sprawie Programu

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr LVIII / 571 / 2009 Rady Gminy Tarnowo Podgórne z dnia 20 października 2009r.

Uchwała Nr LVIII / 571 / 2009 Rady Gminy Tarnowo Podgórne z dnia 20 października 2009r. Uchwała Nr LVIII / 571 / 2009 Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zmianami) oraz art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 27

Bardziej szczegółowo

7. ANALIZA PORÓWNAWCZA PODSTAWOWYCH WSKAŹNIKÓW NA TLE POWIATU I WOJEWÓDZTWA

7. ANALIZA PORÓWNAWCZA PODSTAWOWYCH WSKAŹNIKÓW NA TLE POWIATU I WOJEWÓDZTWA 7. ANALIZA PORÓWNAWCZA PODSTAWOWYCH WSKAŹNIKÓW NA TLE POWIATU I WOJEWÓDZTWA Porównanie gminy Krzeszyce z gminami ościennymi pod względem występowania zagrożeń środowiska (stan na 1996 r.) Lp. Gmina PA

Bardziej szczegółowo

OŚ PRIORYTETOWA V RPO WO 2014-2020 OCHRONA ŚRODOWISKA, DZIEDZICTWA KULTUROWEGO I NATURALNEGO KRYTERIA MERYTORYCZNE SZCZEGÓŁOWE

OŚ PRIORYTETOWA V RPO WO 2014-2020 OCHRONA ŚRODOWISKA, DZIEDZICTWA KULTUROWEGO I NATURALNEGO KRYTERIA MERYTORYCZNE SZCZEGÓŁOWE OŚ PRIORYTETOWA V RPO WO 2014-2020 OCHRONA ŚRODOWISKA, DZIEDZICTWA KULTUROWEGO I NATURALNEGO KRYTERIA MERYTORYCZNE SZCZEGÓŁOWE Oś priorytetowa Działanie V Ochrona środowiska, dziedzictwa kulturowego i

Bardziej szczegółowo

Biogaz i biomasa -energetyczna przyszłość Mazowsza

Biogaz i biomasa -energetyczna przyszłość Mazowsza Biogaz i biomasa -energetyczna przyszłość Mazowsza Katarzyna Sobótka Specjalista ds. energii odnawialnej Mazowiecka Agencja Energetyczna Sp. z o.o. k.sobotka@mae.mazovia.pl Biomasa Stałe i ciekłe substancje

Bardziej szczegółowo

PROGRAM OCHRONY ŚRODOWISKA WRAZ Z PLANEM GOSPODARKI ODPADAMI GMINY MICHAŁOWICE

PROGRAM OCHRONY ŚRODOWISKA WRAZ Z PLANEM GOSPODARKI ODPADAMI GMINY MICHAŁOWICE Załącznik do Uchwały Rady Gminy nr XXII/170/2004, z dnia 24.06.2004 r. Gmina Michałowice PROGRAM OCHRONY ŚRODOWISKA WRAZ Z PLANEM GOSPODARKI ODPADAMI GMINY MICHAŁOWICE PROGRAM OCHRONY ŚRODOWISKA GMINY

Bardziej szczegółowo

XIX. Monitoring i raportowanie planu gospodarki niskoemisyjnej

XIX. Monitoring i raportowanie planu gospodarki niskoemisyjnej XIX. Monitoring i raportowanie planu gospodarki niskoemisyjnej 1 XIX. MONITORING I RAPORTOWANIE PLANU GOSPODARKI NISKOEMISYJNEJ... 1 XIX.1. OGÓLNE ZASADY MONITOROWANIA... 3 XIX.1.1. System monitorowania

Bardziej szczegółowo

Olsztyn, dnia 3 czerwca 2015 r. Poz. 2071 ROZPORZĄDZENIE NR 13/2015 DYREKTORA REGIONALNEGO ZARZĄDU GOSPODARKI WODNEJ W WARSZAWIE

Olsztyn, dnia 3 czerwca 2015 r. Poz. 2071 ROZPORZĄDZENIE NR 13/2015 DYREKTORA REGIONALNEGO ZARZĄDU GOSPODARKI WODNEJ W WARSZAWIE DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA WARMIŃSKO-MAZURSKIEGO Olsztyn, dnia 3 czerwca 2015 r. Poz. 2071 ROZPORZĄDZENIE NR 13/2015 DYREKTORA REGIONALNEGO ZARZĄDU GOSPODARKI WODNEJ W WARSZAWIE z dnia 27 maja 2015

Bardziej szczegółowo

Streszczenie Programu ochrony powietrza dla strefy miasto Zielona Góra ze względu na przekroczenie wartości docelowej benzo(a)pirenu w pyle PM10

Streszczenie Programu ochrony powietrza dla strefy miasto Zielona Góra ze względu na przekroczenie wartości docelowej benzo(a)pirenu w pyle PM10 Streszczenie Programu ochrony powietrza dla strefy miasto Zielona Góra ze względu na przekroczenie wartości docelowej benzo(a)pirenu w pyle PM10 Zielona Góra, październik 2015r. Streszczenie Programu ochrony

Bardziej szczegółowo

Możliwości dofinansowania przedsięwzięć z zakresu OZE przez WFOŚiGW w Poznaniu

Możliwości dofinansowania przedsięwzięć z zakresu OZE przez WFOŚiGW w Poznaniu Poznań, 28 maja 2013 r. Możliwości dofinansowania przedsięwzięć z zakresu OZE przez WFOŚiGW 1 Marek Zieliński Zastępca Prezesa Zarządu Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej Wojewódzki

Bardziej szczegółowo

Wójt Gminy Wilga. Wójt Gminy Wilga

Wójt Gminy Wilga. Wójt Gminy Wilga Wójt Gminy Wilga 08-470 Wilga, ul. Warszawska 38, tel. (25) 685-30-70, fax. (25) 685-30-71 E-mail: ugwilga@interia.pl Strona internetowa: www.ugwilga.pl Nr OŚ.6220.7.2012 Wilga, dnia 06.12.2012 r. OBWIESZCZENIE

Bardziej szczegółowo

LISTA PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH PLANOWANYCH DO DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA IGOSPODARKI WODNEJ W KATOWICACH

LISTA PRZEDSIĘWZIĘĆ PRIORYTETOWYCH PLANOWANYCH DO DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA IGOSPODARKI WODNEJ W KATOWICACH PLANOWANYCH DO DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW WOJEWÓDZKIEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA IGOSPODARKI WODNEJ W KATOWICACH NA 2015 ROK I. Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach,

Bardziej szczegółowo

Garść doniesień z Komisji w sprawie hałasu Lotniska Chopina.

Garść doniesień z Komisji w sprawie hałasu Lotniska Chopina. Garść doniesień z Komisji w sprawie hałasu Lotniska Chopina. Informacje bieżące i dotyczące lotniska i naszego zdrowia w oparciu o prezentacje podczas włochowskiej Komisji Ładu Przestrzennego i Ochrony

Bardziej szczegółowo

URZĄD STATYSTYCZNY W LUBLINIE OPRACOWANIA SYGNALNE. Lublin, czerwiec 2015 r.

URZĄD STATYSTYCZNY W LUBLINIE OPRACOWANIA SYGNALNE. Lublin, czerwiec 2015 r. URZĄD STATYSTYCZNY W LUBLINIE OPRACOWANIA SYGNALNE Lublin, czerwiec 2015 r. Kontakt: SekretariatUSLUB@stat.gov.pl tel. 81 533 20 51, fax 81 533 27 61 Internet: http://lublin.stat.gov.pl Budownictwo mieszkaniowe

Bardziej szczegółowo

Warszawa, październik 2013 r.

Warszawa, październik 2013 r. GŁÓWNY INSPEKTORAT OCHRONY ŚRODOWISKA Departament Monitoringu i Informacji o Środowisku OCENA POZIOMÓW PÓL ELEKTROMAGNETYCZNYCH W POLSCE NA PODSTAWIE POMIARÓW WOJEWÓDZKICH INSPEKTORATÓW OCHRONY ŚRODOWISKA

Bardziej szczegółowo

Odnawialne źródła energii a ochrona środowiska. Janina Kawałczewska

Odnawialne źródła energii a ochrona środowiska. Janina Kawałczewska Odnawialne źródła energii a ochrona środowiska Janina Kawałczewska 1. Wykorzystanie OZE jako przeciwdziałanie zmianom klimatu. OZE jak przeciwwaga dla surowców energetycznych (nieodnawialne źródła energii),

Bardziej szczegółowo

Dane Inspekcji Ochrony Środowiska wykorzystywane na potrzeby zarządzania kryzysowego

Dane Inspekcji Ochrony Środowiska wykorzystywane na potrzeby zarządzania kryzysowego Konwersatorium pn. Dostęp, wymiana, integracja. Możliwości i zasady wykorzystania publicznych baz danych i zasobów informacyjnych Dane Inspekcji Ochrony Środowiska wykorzystywane na potrzeby zarządzania

Bardziej szczegółowo

KSSE - Podstrefa Tyska OFERTA NR 1/2011. teren inwestycyjny nieruchomość gruntowa w Lędzinach

KSSE - Podstrefa Tyska OFERTA NR 1/2011. teren inwestycyjny nieruchomość gruntowa w Lędzinach KSSE - Podstrefa Tyska Szanowni Państwo, Mamy przyjemność przedstawić: OFERTA NR 1/2011 teren inwestycyjny nieruchomość gruntowa w Lędzinach Przedmiotem oferty jest sprzedaż całości lub części niezabudowanej

Bardziej szczegółowo

10. ZAGROŻENIE POWAŻNĄ AWARIĄ

10. ZAGROŻENIE POWAŻNĄ AWARIĄ z przeprowadzeniem oceny strategicznej oddziaływania programu środowiska 10. ZAGROŻENIE POWAŻNĄ AWARIĄ Poważna awaria, wg ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo środowiska (Dz. U. z 2008 r., Nr 25, poz.

Bardziej szczegółowo

Liga Walki z Hałasem

Liga Walki z Hałasem ul. Bernardyńska 1A lok.74 02-904 Warszawa www.lwzh.pl Wykład 2: Dopuszczalne poziomy hałasu w środowisku 1 Przepisy: 1980 Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 września 1980r. (Dz.U. Nr 24, poz.90)

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 6 Mapa sozologiczna

Ćwiczenie 6 Mapa sozologiczna Przyrodnicze uwarunkowania gospodarki przestrzennej Ćwiczenie 6 Mapa sozologiczna analiza uwarunkowań sozologicznych zagospodarowania i użytkowania terenu czyli stan i ochrona środowiska, formy, obiekty

Bardziej szczegółowo

GMINA ŁASK ROZBUDOWA SIECI KANALIZACYJNEJ GMINY ŁASK

GMINA ŁASK ROZBUDOWA SIECI KANALIZACYJNEJ GMINY ŁASK Projekt Rozbudowa sieci kanalizacyjnej Gminy Łask jest współfinansowany przez Unię Europejską z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Łódzkiego

Bardziej szczegółowo

WÓJT GMINY ŁUKÓW ZMIANA MIEJSCOWEGO PLANU ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY ŁUKÓW DLA CZĘŚCI OBRĘBU GEODEZYJNEGO JATA PROJEKT PLANU

WÓJT GMINY ŁUKÓW ZMIANA MIEJSCOWEGO PLANU ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY ŁUKÓW DLA CZĘŚCI OBRĘBU GEODEZYJNEGO JATA PROJEKT PLANU WÓJT GMINY ŁUKÓW ZMIANA MIEJSCOWEGO PLANU ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY ŁUKÓW DLA CZĘŚCI OBRĘBU GEODEZYJNEGO JATA PROJEKT PLANU WARSZAWA, PAŹDZIERNIK 2014 2 projekt: październik 2014 UCHWAŁA Nr..

Bardziej szczegółowo

VI. Priorytety ekologiczne Powiatu Poznańskiego

VI. Priorytety ekologiczne Powiatu Poznańskiego VI. Priorytety ekologiczne Powiatu Poznańskiego Program ochrony środowiska dla Powiatu Poznańskiego, w myśl art. 17 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska opracowany został zgodnie z Polityką ekologiczną

Bardziej szczegółowo

1. WSTĘP... 3 2. METODYKA BADAŃ... 3. 2.1. Miejsca i sposób pobierania próbek wody z akwenów portowych... 3. 2.2. Metody analityczne...

1. WSTĘP... 3 2. METODYKA BADAŃ... 3. 2.1. Miejsca i sposób pobierania próbek wody z akwenów portowych... 3. 2.2. Metody analityczne... SPIS TREŚCI 1. WSTĘP... 3 2. METODYKA BADAŃ... 3 2.1. Miejsca i sposób pobierania próbek wody z akwenów portowych... 3 2.2. Metody analityczne... 6 3. WYNIKI BADAŃ... 6 4. WNIOSKI... 12 SPIS TABEL 1. Współrzędne

Bardziej szczegółowo

Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa

Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa A A 1. Wstęp Prawo ochrony środowiska tworzą akty prawne o różnej randze. Najwyższym z nich jest Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej, uchwalona w 1997

Bardziej szczegółowo

Ograniczenie zanieczyszczenia powietrza pyłem PM10

Ograniczenie zanieczyszczenia powietrza pyłem PM10 Lista działań dla poprawy jakości powietrza w Szczecinie - Ograniczenie zanieczyszczenia powietrza pyłem PM10 Małgorzata Landsberg Uczciwek, Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w Szczecinie Międzyzdroje,

Bardziej szczegółowo

Program Ochrony Środowiska dla miasta Poznania na lata 2013-2016, z perspektywą 2020 roku

Program Ochrony Środowiska dla miasta Poznania na lata 2013-2016, z perspektywą 2020 roku Program Ochrony Środowiska dla miasta Poznania na lata 2013-2016, z perspektywą 2020 roku Podstawy do opracowania Programu Podstawa prawna: ustawa z dnia 27.04.2001 r. - Prawo ochrony środowiska: Prezydent

Bardziej szczegółowo

Międzynarodowa Konferencja Doświadczenia w transgranicznym postępowaniu ze starymi zanieczyszczeniami, Drezno, 23.09.2013 r.

Międzynarodowa Konferencja Doświadczenia w transgranicznym postępowaniu ze starymi zanieczyszczeniami, Drezno, 23.09.2013 r. Doświadczenia w transgranicznym postępowaniu ze starymi zanieczyszczeniami, dr inż. Agnieszka Kolanek mgr inż. Barbara Marchlewska-Knych dr inż. Mariusz Adynkiewicz-Piragas Założenia projektu w zakresie

Bardziej szczegółowo

1 Uchwala się Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego Miasta Krosna SUCHODÓŁ III zwany dalej planem.

1 Uchwala się Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego Miasta Krosna SUCHODÓŁ III zwany dalej planem. UCHWAŁA Nr XXVII/619/2000 RADY MIASTA KROSNA z dnia 28 grudnia 2000 r. w sprawie MIEJSCOWEGO PLANU ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO MIASTA KROSNA SUCHODÓŁ III 1 Uchwala się Miejscowy Plan Zagospodarowania

Bardziej szczegółowo

Program wodno-środowiskowy kraju

Program wodno-środowiskowy kraju Program wodno-środowiskowy kraju Art. 113 ustawy Prawo wodne Dokumenty planistyczne w gospodarowaniu wodami: 1. plan gospodarowania wodami 2. program wodno-środowiskowy kraju 3. plan zarządzania ryzykiem

Bardziej szczegółowo

Stan sanitarny urządzeń do zaopatrywania w wodę oraz jakość wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi na terenie powiatu żnińskiego w 2012 roku

Stan sanitarny urządzeń do zaopatrywania w wodę oraz jakość wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi na terenie powiatu żnińskiego w 2012 roku Stan sanitarny urządzeń do zaopatrywania w wodę oraz jakość wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi na terenie powiatu żnińskiego w 2012 roku Wstęp Podstawę oceny jakości wody przeznaczonej do spożycia

Bardziej szczegółowo

URZĄD STATYSTYCZNY W WARSZAWIE ul. 1 Sierpnia 21, 02-134 Warszawa BUDOWNICTWO MIESZKANIOWE W WOJEWÓDZTWIE MAZOWIECKIM W 2014 R.

URZĄD STATYSTYCZNY W WARSZAWIE ul. 1 Sierpnia 21, 02-134 Warszawa BUDOWNICTWO MIESZKANIOWE W WOJEWÓDZTWIE MAZOWIECKIM W 2014 R. URZĄD STATYSTYCZNY W WARSZAWIE ul. 1 Sierpnia 21, 02-134 Warszawa Informacja sygnalna Data opracowania 13.07.2015 r. Kontakt: e-mail:sekretariatuswaw@stat.gov.pl tel. 22 464 23 15 faks 22 846 76 67 Internet:

Bardziej szczegółowo

KONFERENCJA: JAK DBAĆ O CZYSTE

KONFERENCJA: JAK DBAĆ O CZYSTE KONFERENCJA: JAK DBAĆ O CZYSTE POWIETRZE W POLSKICH AGLOMERACJACH? WYBRANEASPEKTYJAKOŚCI POWIETRZA WMIASTACH Artur Jerzy BADYDA 2 Problemy jakości powietrza PROBLEMYJAKOŚCIPOWIETRZA ozanieczyszczenie powietrza

Bardziej szczegółowo

Sanitacja jako istotny problem gospodarki wodnej w dorzeczu Górnej G

Sanitacja jako istotny problem gospodarki wodnej w dorzeczu Górnej G Sanitacja jako istotny problem gospodarki wodnej w dorzeczu Górnej G Wisły Małgorzata Owsiany Katarzyna Król Seminarium nt. Eko- sanitacji & Zrównoważonego Zarządzania Gospodarką Ściekową Kraków 18 grudnia

Bardziej szczegółowo

Konkurs ŚWIĘTOKRZYSKI LIDER OCHRONY ŚRODOWISKA

Konkurs ŚWIĘTOKRZYSKI LIDER OCHRONY ŚRODOWISKA Konkurs ŚWIĘTOKRZYSKI LIDER OCHRONY ŚRODOWISKA Organizator Konkursu Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Kielcach KARTA ZGŁOSZENIA Ankietę wypełnić należy rzetelnie i dokładnie uwzględniając

Bardziej szczegółowo

HYDROACUSTIC ul. Gnieźnieńska 3 62-095 Murowana Goślina tel/fax 61 811 88 65. Urząd Miasta Opola

HYDROACUSTIC ul. Gnieźnieńska 3 62-095 Murowana Goślina tel/fax 61 811 88 65. Urząd Miasta Opola Opracowanie mapy akustycznej hałasu drogowego i przemysłowego na terenie Miasta Opola, w ramach realizacji zadań z zakresu wspomagania systemów gromadzenia i przetwarzania danych związanych z dostępem

Bardziej szczegółowo

Elementy środowiska abiotycznego Rudniańskiego Parku Krajobrazowego. mgr inż. Piotr Dmytrowski

Elementy środowiska abiotycznego Rudniańskiego Parku Krajobrazowego. mgr inż. Piotr Dmytrowski mgr inż. Piotr Dmytrowski Metodyka pracy zebranie i przegląd materiałów źródłowych inwentaryzacja terenowa opis elementów środowiska abiotycznego geomorfologia budowa geologiczna złoża surowców mineralnych

Bardziej szczegółowo

Monitoring hałasu w Porcie Lotniczym Wrocław S.A. Wrocław, 28 września 2011 r.

Monitoring hałasu w Porcie Lotniczym Wrocław S.A. Wrocław, 28 września 2011 r. Monitoring hałasu w Porcie Lotniczym Wrocław S.A. Wrocław, 28 września 2011 r. Podstawa prawna Do 22 lipca 2011 r.: Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 2 października 2007 r. w sprawie wymagań w

Bardziej szczegółowo