Metoda projekt w. badawczych. Po szu ku j¹c no wych spo so b w za in te re so -

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Metoda projekt w. badawczych. Po szu ku j¹c no wych spo so b w za in te re so -"

Transkrypt

1 Metoda projekt w badawczych Me to da pro jek t w jest spo so bem wspie ra nia ak tyw ne go za an ga o wa nia i ce lo we go ucze nia siê oraz roz wo ju in te lek tu al ne go, a dla nie kt rych na uczy cie li mo e staو siê po cz¹t kiem no we go, sku tecz niej sze go spo so bu ucze nia siê i zwra ca nia bacz niej szej uwa gi na po trze by dziec ka. MAG DA LE NA MIL CZEW SKA Po szu ku j¹c no wych spo so b w za in te re so - wa nia dzie ci r nymi te ma ta mi, zna la - z³am w li te ra tu rze in for ma cjê o me to dzie pro - jek t w. Od na la z³am w niej bli skie mi, miê dzy in ny mi z cza s w pro wa dze nia gro ma dy zu - cho wej, za ³o e nia. 1 Jest to me to da, dziê ki kt rej dzie ci i do ro œli zmie nia j¹ po dej œcie do pro ce su ucze nia siê. Zaj mu j¹ siê tym, co je in te re su je, tym co za - gad ko we i nie zna ne, ale cie ka we. Na uczy ciel sto su j¹c tê me to dê ta k e mo e siê do wie dzieو cze goœ no we go. Istot ne jest w niej to, e dzie ci zdo by wa j¹ wie dzê i umie jêt no œci w spo s b na tu ral ny i spon ta nicz ny. Na uczy ciel za chê ca je do za - da wa nia py ta i po szu ki wa nia od po wie dzi, do do œwiad cza nia, eks pe ry men to wa nia i osta - tecz nie do wy ci¹ ga nia wnio sk w. W ten spo - s b two rzy siê wie dza opar ta na ro zu mie niu, kt r¹ dzie ci bê d¹ w przy sz³o œci po tra fi ³y wy - ko rzy staو w co dzien nych sy tu acjach. W wie ku przed szkol nym naj czê œciej sto su - je siê pro jek ty na tu ry ba daw czej, gdy umie - jêt no œci zdo by te w cza sie dzia ³a nia w naj lep - szy spo s b przy go tu j¹ dzie ci do funk cjo - no wa nia w na szej rze czy wi sto œci. Ro l¹ na uczy cie la jest or ga ni zo wa nie oto - cze nia edu ka cyj ne go tak, aby umo li wiو przed szko la kom sa mo dziel ne zdo by wa nie tych umie jêt no œci. Jak pra co waو me to d¹ pro jek t w ba daw czych? Co war to wie dzieو roz po czy na j¹c pra cê? Zpew no œci¹ na uczy ciel po wi nien znaو eta py, kt rych w cza sie pro jek tu nie mo na po mi n¹و. Nie ozna cza to jed nak, e ist nie je tyl ko je den spo s b, aby zre ali zo waو pro jekt z po wo dze niem. Etap I. Przy go to wa nie do re ali za cji pro jek tu Ten etap mo na po dzie liو na dwie czê œci. Jed na do ty czy dzia ³a przy go to waw czych sa - me go na uczy cie la, dru ga dzia ³a po dej mo - wa nych wsp l nie z dzieو mi. Je œli chce my m wiو o pro jek cie, w kt ry dzie ci bê d¹ chcia ³y siê za an ga o waو, mu si my wie dzieو czym siê in te re su j¹. Wie dzê na ten te mat mo e my uzy skaو dziê ki bacz nej ob ser - wa cji dzie ci. Czy ma szy ny bu dow la ne s¹ cie - ka wym te ma tem dla dzie ci 5-let nich? Wy da - wa ³o by siê, e tak, ale co robiو, je œli w na szej gru pie prze wa gê sta no wi¹ dziew czyn ki? Mo e wte dy le piej za j¹و siê te ma tem Sa lon fry zjer - ski? Sk¹d wzi¹و po mys³ na te mat pro jek tu? Do tej po ry sto so wa ³am dwa spo so by. 1 J. H. Helm, L. G. Katz, Mali Badacze metoda projekt w w edukacji przedszkolnej, CODN, Warszawa Wychowanie w Przedszkolu nr 2

2 Eks pe ry men ty z wo d¹ Two rzy my siat kê po jêو Spo s b pierw szy. Dzie ci sa me okre œla j¹, czym chcia ³y by siê za j¹و. Za pi sa ³am na ta bli cy wy mie nia ne przez dzie ci te ma ty. Na stêp nie wsp l nie zde cy do - wa li œmy, kt re z nich mo g¹ za in te re so waو wiêk szoœو gru py. Ozna czy li œmy je licz ba mi i prze pro wa dzi li œmy taj ne g³o so wa nie. Zde cy - do wa n¹ wiêk szo œci¹ g³o s w zo sta³ wy bra ny Te atr. By ³am prze ko na na, e to do bry wy - b r, po nie wa ju od po cz¹t ku ro ku dzie ci wy ka zy wa ³y du e za in te re so wa nie prze bie ra - niem siê, two rze niem sce nek, a tu przed wy - bo rem te ma tu za in te re so wa ³y siê spo so bem po wsta wa nia cie nia. Spo s b dru gi. Na uczy ciel prze pro wa dza za jê cia wstêp ne, dziê ki kt rym spraw dza, czy da ny te mat za in te re su je dzie ci. Pod czas po przed nie go pro jek tu przy pro - wa dzi ³am do przed szko la swo je go psa, kt ry by³ po ope ra cji ³a py. To wy star czy ³o, aby dzie - ci sfor mu ³o wa ³y se riê py ta, na kt re chcia ³y zna leںو od po wiedں. Je œli chce my, aby dzie ci za czê ³y za da waو py ta nia ba daw cze, mo e my je do te go spro - wo ko waو. Wpro wa dze nie ele men tu za sko - cze nia jest do brym spo so bem na wy wo ³a nie za in te re so wa nia dzie ci i spraw dze nia, czy te - mat, kt ry na uczy ciel uwa a za in te re su j¹ cy i war to œcio wy, ta ki sam oka e siê dla dzie ci, np.: przy go to wa nie de gu sta cji po traw, wi zy ta w przed szkol nej kuch ni ( Kuch nia ); wi zy ta wbi blio te ce lub ksiê gar ni ( Ksi¹ ka ); wy ko - rzy sta nie dzie ciê cych hi sto rii z wi zyt le kar - skich ( Le karz ); umo li wie nie eks pe ry men to - wa nia z wo d¹ i za baw ni¹ ( Wo da ); obej rze nie rze czy wi stej ak cji stra a k w, wi zy - ta w re mi zie stra ac kiej ( Stra po ar na ). Oczy wi œcie s¹ to po my s³y, kt re w jed nej gru pie wy wo ³a j¹ bu rzê m zg w, a w in nej spo - wo du j¹ tyl ko chwi lo we za cie ka wie nie, na kt - rym nie bê dzie my w sta nie oprzeو in nych dzia - ³a. Do ini cjo wa nia pro jek tu mo g¹ po bu dziو ta k e ko lek cje przed mio t w tworzone przez przedszkolak w. Im wiê cej przed mio t w dzie - ci przy nio s¹, tym bar dziej mo na roz bu do waو ob raz ba da ne go po jê cia. Gdy pro blem jest ju wy bra ny, a na uczy ciel uzna³, e oto cze nie (œro do wi sko, ro dzi ce itp.) umo li wi przed szko la kom zdo by cie wie dzy na ten te mat, mo e my z dzieو mi za sta no wiو siê nad li st¹ py ta, na kt re chce my zna leںو od po - wie dzi. Two rzy my tak zwa n¹ siat kê po jêو. Aby siat ka by ³a bar dziej czy tel na, mo na przy ka dym z py ta na ry so waو pro sty ry su - nek. Oczy wi œcie mu sz¹ go zro biو dzie ci. War - to te za zna czyو, kto za da wa³ po szcze g l ne py ta nia (np. za pi su j¹c przy py ta niu imiê lub ini cja ³y dziec ka). Gdy dzie ci sfor mu ³u j¹ ju py ta nia (czê sto no we ro dz¹ siê w trak cie trwa nia pro jek tu), na kt re chcia ³y by zna leںو od po wiedں, war to za sta no wiو siê, co ju na da ny te mat wie my, luty

3 Ta be la pro jek tu Py ta nia ba daw cze Hi po te zy Za pro jek to wa ne dzia ³a nia Od po wiedzi Tu wpi su je my wszyst kie py ta nia, kt re siê po ja - wi ³y (mo e my ta k e do - pi sy waو ko lej ne, po ja wia - j¹ ce siê w trak cie trwania pro jek tu). Tu wpi su je my wszyst kie hi po te zy, czy li ca ³¹ wie - dzê, ja k¹ dys po nu je gru - pa na da ny te mat. Tu umiesz cza my in for ma - cjê o mo li wych do œwiad - cze niach, eks pe ry men - tach, kt re po mo g¹ nam zna leںو od po wie dzi. W dal szej czê œci okre œla - my, ja kie go ro dza ju eks - per ci mo g¹ po sze rzyو na sz¹ wie dzê na da ny te mat. Tu za miesz cza - my na sze osta - tecz ne od po wiedzi na za da ne py ta - nia. czy li po sta wiو hi po te zy. Nie b j my siê te go s³o wa. Dzie ci szyb ko zro zu mie j¹, e cho dzi o to, co my œli my na da ny te mat i za czn¹ spraw nie po s³u gi waو siê tym ter mi nem. Jest to je den z cie kaw szych mo men t w, cho cia by ze wzglê du na po my s³y dzie ci. Na py ta nie Czy wie cie, co jest w oczach? dzie - ci od po wie dzia ³y: W oczach s¹ ogni ki, rzê sy, ga³ ki oczne, ³zy i mi ³oœو! Hi po te zy za pi su je my na siat ce obok py ta. Je œli nie ma tam wy star cza j¹ cej ilo œci miej sca, do klej my do dat ko we kart ki, kt re w prak ty ce po ka ¹, jak sze ro ka jest na sza wyj œcio wa wie - dza na da ny te mat. G³ w ne za da nie na uczy cie la nie po le ga na za in te re so wa niu dzie ci ja kimœ za gad nie - niem, ale utrzy ma niu te go za in te re so wa nia na ta kim po zio mie, kt ry umo li wi po d¹ a - nie w kie run ku od kry cia przez dziec ko praw dy. War to zaj mo waو siê tyl ko ty mi py - ta nia mi, na kt re chcie li by œmy rze czy wi œcie po znaو od po wiedں. Do pie ro, gdy wsp l nie usta li my cze go tak na praw dê chce my siê do wie dzieو, mo na przejœو do dal sze go dzia ³a nia. My za zwy czaj two rzy my spe cjal n¹ ta be lê, na kt r¹ prze no si - my in te re su j¹ ce nas py ta nia i hi po te zy. Za miast ta be li mo e my do cze piaو ko lej ne in for ma cje (py ta nia, hi po te zy, dzia ³a nia, od - po wie dzi) na od dziel nych kart kach, two rz¹c ci¹g przy czy no wo -skut ko wy. Mo na ta k e ka de py ta nie wraz z hi po te - za mi, za pla no wa ny mi dzia ³a nia mi i ko co w¹ od po wie dzi¹, na no siو na od dziel ne du e kar - ty i wie szaو obok siat ki po jêو. W ko cu mo e my za cz¹و dzia ³aو! Etap II. Re ali za cja pro jek tu Prze cho dz¹c do dru gie go (naj wa niej sze - go) eta pu pra cy z pro jek tem na le y pa miê taو, In ny spo s b przed sta wie nia dzia ³a w cza sie pro jek tu Py ta nia ba daw cze Hi po te zy Za pro jek to wa ne dzia ³a nia Od po wiedzi 32 Wychowanie w Przedszkolu nr 2

4 Wy ciecz ka do skle pu zoo lo gicz ne go Szkicowanie aby umo li wiو dzie ciom kon takt z ba da nym obiek tem. Je œli chcie li œmy po znaو ta jem ni ce te atru, uda li œmy siê za je go ku li sy, a chc¹c po - znaو pra cê we te ry na rza, od wie dzi li œmy ga bi - net we te ry na ryj ny. Sta ram siê jak naj czê œciej wy cho dziو z dzieو mi na wy ciecz ki. Ka dy pro jekt ba daw czy, jak sa ma na zwa wska zu je, mu si coœ ba daو. Za tem istot nym mo men tem bê dzie za pro jek to wa nie i prze - pro wa dze nie przez dzie ci w³a snych ba da, do œwiad cze, eks pe ry men t w, wy wia d w czy an kiet. Je œli nie uda wa ³o siê nam sa mo dziel nie zna leںو od po wie dzi, za pra sza li œmy do przed - szko la eks per ta. Kim jest eks pert? Eks per - tem mo e byو kt ryœ z ro dzi c w (kom pe tent - ny w da nej dzie dzi nie); le karz, me cha nik czy in ny fa cho wiec; pa ni z bi blio te ki po ma ga j¹ ca od na leںو ksi¹ ki, za wie ra j¹ ce od po wiedں na po sta wio ne przez nas py ta nia; przed szko - lak, kt ry po sia da w da nej dzie dzi nie wiê cej wie dzy, ni po zo sta ³e dzie ci. Dzie ci po prze y ciach zwi¹ za nych z od kry - wa niem, ba da niem, po zna wa niem za wsze za - czy na j¹ ba wiو siê w te mat pro jek tu. Or ga - ni zu j¹ sklep zoo lo gicz ny, ba wi¹ siê w le ka rza, otwie ra j¹ ksiê gar niê lub bu du j¹ mo de le rze - czy wi stych przed mio t w. Ma j¹c ta k¹ wie dzê na le y j¹ prze cie ja koœ spo yt ko waو. Gdy wsp l nie uzna my, e po zna li œmy od - po wie dzi na in te re su j¹ ce nas py ta nia, po dej - mu je my de cy zjê o za ko cze niu pro jek tu. Etap III. Za ko cze nie pro jek tu Jest to wa ny mo ment, kie dy dzie ci mo g¹ po chwa liو siê swo imi osi¹ gniê cia mi, swo j¹ wie dz¹ i zdo by ty mi umie jêt no œcia mi. Nie trze ba od ra zu or ga ni zo waو wiel kiej im pre zy. Wy star czy przy go to waو wy sta wê, po kt rej ka de dziec ko bê dzie mo g³o opro wa dziو swo - ich ro dzi c w czy dziad k w. Budujemy sklep zoologiczny Czy me to da pro jek t w po win na mieو tyl ko trzy eta py? Me to da za k³a da trzy eta py. Aby unik n¹و roz cza ro wa zwi¹ za nych z trud no œcia mi po ja - wia j¹ cy mi siê w cza sie ich re ali za cji, pro po nu - jê wpro wa dze nie ETA PU 0, czy li przy go to - luty

5 Two rzy my ku kie³ ki we d³ug w³a sne go po my s³u Za ba wy w k¹ciku teatralnym wa nia przed szko la k w do pra cy me to d¹ pro - jek t w ba daw czych. W ja ki spo s b mo na to zro biو? Ja kie umie jêt no œci s¹ nie zbêd ne w cza - sie ba da? Za da wa nie py ta pod czas two rze nia siat ki pojêو, roz m w z eks per ta mi, prze pro wa dza - nia an kiet czy wy wia d w, a ta k e w wie lu in - nych sy tu acjach. Z pew no œci¹ na le y dzie - ciom uœwia do miو, e za da j¹ py ta nia przez ca ³y czas. L. Katz pro po nu je od gry wa nie przed wi zy t¹ u eks per ta sce nek, przed sta wia - j¹ cych sy tu acjê za da wa nia py ta i udzie la nia przez eks per ta od po wie dzi. Umie jêt noœو uwa ne go ob ser wo wa nia oto cze nia. Au tor ki ksi¹ ki Ma li ba da cze suge ru j¹ or ga ni zo wa nie kr t kich wy cie czek w oko li ce przed szko la czy in nych do stêp nych miejsc (np. kuch nia, se kre ta riat przed szko la), w cza sie kt rych dzie ci opo wia da j¹ o tym, co wi dz¹. Po po wro cie war to pod su mo - waو spo strze e nia. Mo na ta k e uczyو siê od czy ty waو r ne zna ki i sym bo le. To bar dzo po ma ga w ro zu mie niu rze czy wi sto œci. W wiêk szo œci od wie dza nych pod czas wy cie - czek miejsc wi sz¹ strza³ ki, zna ki, ta blicz ki in - for ma cyj ne. Prze li cza nie i za pi sy wa nie wy ni k w (r - ny mi spo so ba mi). War to na co dzie prze li - czaو wszyst ko, co da siê po li czyو, np. bu ty, czap ki, licz bê dzie ci, przed mio t w w sa li itp. War to ta k e uczyو spo so bu za pi sy wa nia wy ni - k w, czy li po s³u gi wa nia siê sym bo lem. Spo rz¹ dza nie szki c w i ry sun k w z na tu - ry. Na le y czê sto pro po no waو dzie ciom, by do ku men to wa ³y wy gl¹d sa li za baw i ry so wa ³y przed mio ty, ro œli ny znaj du j¹ ce siê w niej. Ta - kie szki co wa nie mo na pro wa dziو ja ko ele - ment roz k³a du dnia, umiesz cza j¹c co dzien nie in ny przed miot w k¹ ci ku pla stycz nym. Na sza gru pa ro bi to za wsze po obie dzie, ja ko ele - ment wy ci sze nia. Po s³u gi wa nie siê no wo cze snym sprzê - tem. Je œli ma my do stêp do dyk ta fo nu, kom - pu te ra czy apa ra tu fo to gra ficz ne go war to na uczyو dzie ci pod sta wo wych za sad po s³u gi - wa nia siê ni mi. Efekt ta kiej umie jêt no œci jest dla dzie ci sam w so bie na gro d¹. Two rze nie prze strzen nych kon struk cji. Dzia ³a nie to wi¹ e siê z do stêp no œci¹ ma te ria - ³ w, z kt rych mo na wy ko ny waو kon struk - cjê. Do brze wy po sa o ny k¹ cik pla stycz no - -kon struk cyj ny po wi nien za wie raو: pa pier, kar to ny, tek tu rê, spi na cze, zszy wa cze, klej, ta - œmy kle j¹ ce, no ycz ki, rol ki po pa pie rze to a le - to wym i rêcz ni kach pa pie ro wych, szpul ki, far - by, pêdz le, po jem ni ki na far by, tka ni ny, sznur ki, w³ cz ki, ni ci, dru ci ki i in ne og l no do - stêp ne cie ka we przed mio ty. 34 Wychowanie w Przedszkolu nr 2

6 Prze pro wa dza nie do œwiad cze. Do brze jest za pew niو dzie ciom do stêp do sprzê tu i ma te ria ³ w, kt re mo g¹ siê przy daو w cza sie ba da i pro wa dze nia do œwiad cze. Mo na za tem, z po mo c¹ ro dzi c w, zor ga ni zo waو k¹ cik ba da cza i wy po sa yو go w r ne przedmioty: lu py, kom pas, mi kro skop, wa gê, strzy kaw ki, pi pe ty, miar ki, ma gne sy, przed - mio ty z r nych two rzyw, po jem ni ki i wszyst - ko, co po bu dzi dzie ci do dzia ³a nia. Za le ty pra cy me to d¹ pro jek t w Mo na stwier dziو, e me to da pro jek t w po sia da wie le za let, kt re (...) ujaw nia j¹ siê tyl ko w w czas, gdy ma li uczest ni cy s¹ za cie - ka wie ni i za ab sor bo wa ni te ma tem i gdy opr cz te go ma j¹ mo li woœو ini cjo wa nia dzia - ³a oraz ba da nia i roz wi ja nia te go, co ich in te - re su je. W cza sie re ali za cji i prze bie gu te ma tu me to d¹ pro jek tu, dziec ko na by wa umie jêt no - œci ko mu ni ka cyj nych, wy ra a swo je opi nie, s³u cha opi nii in nych, po zna je re gu ³y in te rak - cyj ne, ma oka zjê do roz wi¹ zy wa nia pro ble - m w. R no rod ne za jê cia po dej mo wa ne przez dziec ko spra wia j¹, e przez ca ³y czas jest za an ga o wa ne i za jê te przez za ba wê i na - ukê. 2 War to r w nie pod kre œliو za an ga o - wa nie ro dzi c w, a co za tym idzie po pra wê wsp ³ pra cy z ni mi. * Sto su j¹c tê me to dê mu sia ³am zmie niو swo - je po dej œcie do edu ka cji przed szko la k w. Uwa am to za cen ne do œwiad cze nie. Naj wa niej sze sta ³o siê dla mnie zro zu mie nie, jak wa ne jest to, e ma li ba da cze sa mo dziel nie zdo by wa j¹ do œwiad cze nia, roz wi¹ zu j¹ pro ble - my, po zna j¹ œwiat. Po zwa la j¹c im na ta kie za - spo ko je nie po trzeb spra wiam, e ca ³a zdo - by ta przez nie wie dza zo sta nie d³u go za cho - wa na. Mag da le na Mil czew ska Przed szko le nr 125 Pod Z³o tym Pro my kiem w War sza wie 2 Op. Cit. Mali badacze..., s. 19. Serdecznie zapraszaj¹ na IV Og lnopolsk¹ Konferencjê Dyrektor w i Nauczycieli Przedszkoli PRZEDSZKOLE. W POSZUKIWANIU NOWYCH ROZWI ZAر kt ra odbêdzie siê w Warszawie, w dniach mar ca 2012 ro ku. Celem konferencji jest zapoznanie z aktualnymi kierunkami rozwoju przedszkola oraz sposobami realizacji ciekawych rozwi¹za w pracy nauczyciela i dyrektora. Pod czas spo tka nia skon cen tru je my siê za r w no na aspektach metodycznych, jak i tych zwi¹zanych z zarz¹dzaniem i organizacj¹ pracy przedszkola. Poœwiêcimy r wnie uwagê zagadnieniu wsp ³pracy przedszkola z rodzicami i œrodowiskiem lokalnym. W drugim dniu konferencji zapraszamy na warsztaty, kt rych zadaniem bêdzie wzbogacenie metod pracy; wsparcie w realizacji zada zwi¹zanych z badaniem efektywnoœci udzielenia w przedszkolu pomocy psychologiczno-pedagogicznej; wsparcie w radzeniu sobie z sytuacjami trudnymi i kryzysowymi. Po pierwszym dniu konferencji zapraszamy do udzia³u w Gali Fina³owej, zwi¹zanej z rozstrzygniêciem konkursu i wrêczeniem nagr d laureatom konkursu Dyrektor Przedszkola 2012 Dodatkowo przewidujemy losowanie atrakcyjnych nagr d wœr d uczestnik w konferencji. Szczeg ³owe informacje o konferencji znajduj¹ siê na stronach internetowej Patronat medialny Wychowanie w Przedszkolu luty

Doskonalenie w zakresie edukacji zdrowotnej kurs dla nauczycieli wf w gimnazjach

Doskonalenie w zakresie edukacji zdrowotnej kurs dla nauczycieli wf w gimnazjach BAR BA RA WOY NA ROW SKA, MA RIA SO KO OW SKA, MAG DA LE NA WOY NA ROW SKA -SO DAN Doskonalenie w zakresie edukacji zdrowotnej kurs dla nauczycieli wf w gimnazjach W nowej podstawie programowej kszta³cenia

Bardziej szczegółowo

STA TUT ZWI Z KU KY NO LO GICZ NE GOWPOL SCE

STA TUT ZWI Z KU KY NO LO GICZ NE GOWPOL SCE Statut Zwi zku Kynologicznego w Polsce 2/ 1 STA TUT ZWI Z KU KY NO LO GICZ NE GOWPOL SCE Roz dzia³ I Po sta no wie nia og l ne 1 Sto wa rzy sze nie no si na zw Zwi zek Ky no lo gicz ny w Pol sceµ zwa ny

Bardziej szczegółowo

POLA ELEKTROMAGNETYCZNE

POLA ELEKTROMAGNETYCZNE 5. Pro mie nio wa nie elek tro ma gne tycz ne (PEM) nie jo ni - zu ją ce wy stę pu je w po sta ci na tu ral nej (źró dła mi są Zie - mia, Słoń ce, zja wi ska at mos fe rycz ne) oraz sztucz nej (zwią za

Bardziej szczegółowo

PRAWO ODRĘBNEJ WŁASNOŚCI LOKALU

PRAWO ODRĘBNEJ WŁASNOŚCI LOKALU PRAWO SPÓŁDZIELCZE I MIESZKANIOWE... Część 6, rozdział 1, punkt 4.1, str. 1 6.1.4. PRAWO ODRĘBNEJ WŁASNOŚCI LOKALU 6.1.4.1. Usta no wie nie od ręb nej wła sno ści Z człon kiem spół dziel ni ubie ga ją

Bardziej szczegółowo

ARKUSZ PRÓBNEJ MATURY Z OPERONEM CHEMIA

ARKUSZ PRÓBNEJ MATURY Z OPERONEM CHEMIA Miejsce na naklejk z kodem ARKUSZ PRÓBNEJ MATURY Z OPERONEM CHEMIA Instrukcja dla zdajàcego POZIOM PODSTAWOWY Czas pracy 120 minut 1. Spraw dê, czy ar kusz eg za mi na cyj ny za wie ra 11 stron (zadania

Bardziej szczegółowo

ISBN: 978-83-931598-0-2

ISBN: 978-83-931598-0-2 ISBN: 978-83-931598-0-2 Fundacja dla Polski ul. Narbutta 20/30 02-541 Warszawa tel. (0-22) 542 5880 fax.(0-22) 542 9890 e-mail: fdp@fdp.org.pl www.fdp.org.pl ISBN: 978-83-931598-0-2 Autorzy: Dominika

Bardziej szczegółowo

1. PRZEWODNIK. 1.1. Spis treœci 1.2. Zespó³ autorski 1.3. Skorowidz rzeczowy 1.4. Wykaz skrótów 1.5. Objaœnienia piktogramów PRZEWODNIK.

1. PRZEWODNIK. 1.1. Spis treœci 1.2. Zespó³ autorski 1.3. Skorowidz rzeczowy 1.4. Wykaz skrótów 1.5. Objaœnienia piktogramów PRZEWODNIK. PRZEWODNIK Rozdzia³ 1, str. 1 SKUTECZNE ZARZ DZANIE SPÓ DZIELNI MIESZKANIOW Spis treœci 1. PRZEWODNIK 1.1. Spis treœci 1.2. Zespó³ autorski 1.3. Skorowidz rzeczowy 1.4. Wykaz skrótów 1.5. Objaœnienia piktogramów

Bardziej szczegółowo

Fotografia kliniczna w kosmetologii i medycynie estetycznej

Fotografia kliniczna w kosmetologii i medycynie estetycznej aparatura i technika Dr n. farm. Sławomir Wilczyński Katedra i Zakład Biofizyki Wydziału Farmaceutycznego z OML w Sosnowcu, SUM w Katowicach Kierownik Katedry: prof. zw. dr hab. n. fiz. Barbara Pilawa

Bardziej szczegółowo

Po zna je my wy da rze nia z dzie j w PRL -u

Po zna je my wy da rze nia z dzie j w PRL -u Po zna je my wy da rze nia z dzie j w PRL -u Scenariusz lekcji w III klasie gimnazjum Przed sta wia my Ko le an kom i Ko le gom pro po zy cjê sce na riu sza lek cji ote ma cie nie ³a twym, szcze g l nie

Bardziej szczegółowo

SPIS TREЊCI ZIELONE ЊWIATЈO DLA SZEЊCIOLATKA. 35 Urszula Nadolna Ile nуg ma stonoga? 38 Anna Pawіowska-Niedbaіa. 44 Beata Szurowska Ptaszki na topoli

SPIS TREЊCI ZIELONE ЊWIATЈO DLA SZEЊCIOLATKA. 35 Urszula Nadolna Ile nуg ma stonoga? 38 Anna Pawіowska-Niedbaіa. 44 Beata Szurowska Ptaszki na topoli 82010300905005 SPIS TREЊCI PEDAGOGIKA l PSYCHOLOGIA l ORGANIZACJA 5 Iwona Samborska Komercjalizacja dzieciсstwa ZIELONE ЊWIATЈO DLA SZEЊCIOLATKA 35 Urszula Nadolna Ile nуg ma stonoga? KSZTAЈCENIE I DOSKONALENIE

Bardziej szczegółowo

JUŻ PRA CU JĄ! materiały prasowe

JUŻ PRA CU JĄ! materiały prasowe JUŻ PRA CU JĄ! materiały prasowe Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych Projekt jest współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach działania

Bardziej szczegółowo

www.nie bo na zie mi.pl

www.nie bo na zie mi.pl Nie bo Na Zie mi www.nie bo na zie mi.pl Kon rad Mi lew ski Wszel kie pra wa za strze żo ne. Nie au to ry zo wa ne roz po wszech nia nie ca ło ści lub frag men tu ni niej szej pu bli ka cji w ja kiej kol

Bardziej szczegółowo

Marek Ko odziej INFORMATYKA PROGRAM NAUCZANIA DLA GIMNAZJUM. G d y n i a 2 0 0 9

Marek Ko odziej INFORMATYKA PROGRAM NAUCZANIA DLA GIMNAZJUM. G d y n i a 2 0 0 9 Marek Ko odziej INFORMATYKA PROGRAM NAUCZANIA DLA GIMNAZJUM G d y n i a 2 0 0 9 Program nauczania do nowej podstawy programowej (Rozporzàdzenie Ministra Edukacji Narodowej z dn. 23.2.2008 r.) skonsultowany

Bardziej szczegółowo

Uczeƒ z dysleksjà w domu

Uczeƒ z dysleksjà w domu Marta Bogdanowicz Anna Adryjanek Ma gorzata Ro yƒska Uczeƒ z dysleksjà w domu Poradnik nie tylko dla rodziców G d y n i a 2 0 1 0 Re cenzja merytoryczna: dr hab. Gra yna Krasowicz-Kupis, prof. UMCS Re

Bardziej szczegółowo

O potrzebach czytelniczych

O potrzebach czytelniczych O potrzebach czytelniczych szeœciolatk w Najwa niejsz¹ funkcj¹ literatury dla dzieci jest dostarczanie wzor w postêpowania i idea³ w osobowych, metaforycznie uog lnionej wiedzy o œwiecie i jego problemach.

Bardziej szczegółowo

Opakowania na materiały niebezpieczne

Opakowania na materiały niebezpieczne Założyciel firmy Georg Utz 1916 1988 Opakowania na materiały 208 GGVS Opakowania na materiały 209 Opakowania na materiały Cer ty fi ko wa ne po jem ni ki Utz jest pro du cen tem sze ro kiej ga my opa ko

Bardziej szczegółowo

Ubezpieczenia osobowe. Og lne Warunki Ubezpieczenia Sp³aty Kredytu dla Kredytobiorc w Banku PAKIET MULTIBEZPIECZNY. Allianz ubezpieczenia od A do Z.

Ubezpieczenia osobowe. Og lne Warunki Ubezpieczenia Sp³aty Kredytu dla Kredytobiorc w Banku PAKIET MULTIBEZPIECZNY. Allianz ubezpieczenia od A do Z. Ubezpieczenia osobowe Og lne Warunki Ubezpieczenia Sp³aty Kredytu dla Kredytobiorc w Banku PAKIET MULTIBEZPIECZNY Allianz ubezpieczenia od A do Z. Spis treœci.........................................................................................................

Bardziej szczegółowo

1 3Przyj 0 1cie FOT. MAT. PRASOWE CUKIERNIA KACZMARCZYK. 58 magazyn wesele

1 3Przyj 0 1cie FOT. MAT. PRASOWE CUKIERNIA KACZMARCZYK. 58 magazyn wesele 1 3Przyj 0 1cie W E S E L N E 58 magazyn wesele 1 3 Tortowy zawr t g 0 0owy C o fantazjach w 0 2wiecie s 0 0odko 0 2ci C u kier ni czy 0 2wiat roz wi ja si 0 1 w b 0 0y ska wicz - nym tem pie, ofe ru j

Bardziej szczegółowo

Na jaką pomoc mogą liczyć pracownicy Stoczni?

Na jaką pomoc mogą liczyć pracownicy Stoczni? 2 Na jaką pomoc mogą liczyć pracownicy Stoczni? biuletyn informacyjny dotyczący ochrony praw pracowników USTA WA z dnia 19 grud nia 2008 r. o po stę po wa niu kom pen sa cyj nym w pod mio tach o szcze

Bardziej szczegółowo

str. 28 DZIENNIK URZÊDOWY KG PSP 1 2 Zarz¹dzenie nr 3

str. 28 DZIENNIK URZÊDOWY KG PSP 1 2 Zarz¹dzenie nr 3 str. 28 DZIENNIK URZÊDOWY KG PSP 1 2 Zarz¹dzenie nr 3 Ko men dan ta G³ówne go Pa ñ stwo wej Stra y Po a r nej z dnia 24 lu te go 2006 r. w spra wie spo so bu pro wa dze nia przez prze³o o nych do ku men

Bardziej szczegółowo

OGسLNE ZASADY zamieszczania nekrolog w

OGسLNE ZASADY zamieszczania nekrolog w OGسLNE ZASADY zamieszczania nekrolog w I. DEKLARACJA WYDAWCY II. OKREعLENIA Ago ra SA, wy daw ca Ga ze ty Wy bor czej wiad czy kom plek so wà usùu gو Ne kro lo gi, po le ga jà cà na za miesz cza niu ne

Bardziej szczegółowo

2.1. Identyfikacja Interesariuszy. G4 25a

2.1. Identyfikacja Interesariuszy. G4 25a 16 17 2.1. Identyfikacja Interesariuszy Gru py In te re sa riu szy zo sta y wy bra ne w opar ciu o ana li z dzia al - no Êci ope ra cyj nej Gru py Ban ku Mil len nium. W wy ni ku pro ce su ma - po wa nia

Bardziej szczegółowo

Montaż okna połaciowego

Montaż okna połaciowego Montaż okna połaciowego L Okna do pod da szy do star czają na pod da sze pra wie 40% świa tła wię cej niż okna o tej sa mej po wierzch ni za mon to wa ne pio no wo. Wy bór okna za le ży od: po wierzch

Bardziej szczegółowo

Na uczy ciel jest oso bą wspo ma ga ją cą,

Na uczy ciel jest oso bą wspo ma ga ją cą, DZIELIMY SIĘ DOŚWIADCZENIAMI Ratujmy kasztanowce Metoda projektu Istota metody projektów polega na tym, że grupa osób uczących się samodzielnie inicjuje, planuje i wykonuje pewne przedsięwzięcia, a następnie

Bardziej szczegółowo

Medyczny laser CO2. C jaki aparat jest optymalny dla lekarza medycyny estetycznej/dermatologa?

Medyczny laser CO2. C jaki aparat jest optymalny dla lekarza medycyny estetycznej/dermatologa? 1 3aparatura i technika Dr n. farm. S 0 0awomir Wilczy Ґski Katedra i Zak 0 0ad Podstawowych Nauk Biomedycznych, Wydzia 0 0 Farmaceutyczny z OML w Sosnowcu 0 1l 0 2skiego Uniwersytetu Medycznego w Katowicach

Bardziej szczegółowo

In struk cja dla ucznia

In struk cja dla ucznia Imi i nazwisko ucznia.................................................................. Wype nia nauczyciel Klasa.................. SPRAWDZIAN KOMPETENCJI DRUGOKLASISTY Z OPERONEM 2010 Czas pracy: 2 razy

Bardziej szczegółowo

Nowe zasady prowadzenia ewidencji odpadów

Nowe zasady prowadzenia ewidencji odpadów Wojciech Świątek Nowe zasady prowadzenia ewidencji odpadów Praktyczne wskazówki dla specjalistów ds. ochrony środowiska Ochrona środowiska VERLAG DASHÖFER www.dashofer.pl Wydawnictwo VERLAG DASHOFER Sp.

Bardziej szczegółowo

FASADY FOTOWOLTAICZNE

FASADY FOTOWOLTAICZNE JANUSZ MARCHWIŃSKI FASADY FOTOWOLTAICZNE TECHNOLOGIA PV W ARCHITEKTURZE WARSZAWA 2012 SPIS TREŚCI WSTĘP...........................................................7 1. Przedmiot, uzasadnienie i cel pracy....................................7

Bardziej szczegółowo

Jaki podatek. zapłaci twórca? podatki. prawo. Twór ca i ar ty sta wy ko naw ca w pra wie au tor skim

Jaki podatek. zapłaci twórca? podatki. prawo. Twór ca i ar ty sta wy ko naw ca w pra wie au tor skim Jaki podatek zapłaci twórca? Zbliża się czas rozliczenia z fiskusem. Wielu twórcom rozliczenia podatkowe mogą nastręczać trudności, zwłaszcza, gdy prowadzą kilka rodzajów działalności, albo osiągają przychody

Bardziej szczegółowo

ORGANIZACJA I ZARZĄDZANIE WSTĘP...9 ISTO TA I PRZED MIOT NA UKI O OR GA NI ZA CJI...11

ORGANIZACJA I ZARZĄDZANIE WSTĘP...9 ISTO TA I PRZED MIOT NA UKI O OR GA NI ZA CJI...11 SPIS TRE ŚCI WSTĘP.....................................................9 ROZ DZIAŁ I ISTO TA I PRZED MIOT NA UKI O OR GA NI ZA CJI.......................11 1. TEO RIE OR GA NI ZA CJI A NA UKI O ZAR ZĄ

Bardziej szczegółowo

1. Zdecydowane masowanie wzdłuż ramienia: 2. Zdecydowane uciskanie całego ramienia: od nad garst ka w kie run ku ra mie nia

1. Zdecydowane masowanie wzdłuż ramienia: 2. Zdecydowane uciskanie całego ramienia: od nad garst ka w kie run ku ra mie nia masazyk_layout 1 10/9/13 2:29 PM Page 1 Ćwi cze nie Spo sób wy ko na nia Ma su je te ra peu ta lub sa mo dziec ko ko lej no każ dą rę kę od od ra mie nia w kie run ku dło ni po stro nie ze wnętrz nej ra

Bardziej szczegółowo

Jak działa mikroskop? Konspekt lekcji

Jak działa mikroskop? Konspekt lekcji Jak działa mikroskop? Konspekt lekcji Zajęcia zgodne z niniejszym konspektem przeprowadzono z uczniami klasy I gimnazjum podczas Klubu Młodego Odkrywcy DawBas, działającego przy Zespole Szkół w Górsku.

Bardziej szczegółowo

Ubezpieczenia osobowe. Og lne Warunki Ubezpieczenia Sp³aty Kredytu dla Kredytobiorc w Banku PAKIET MULTIBEZPIECZNY. Allianz ubezpieczenia od A do Z.

Ubezpieczenia osobowe. Og lne Warunki Ubezpieczenia Sp³aty Kredytu dla Kredytobiorc w Banku PAKIET MULTIBEZPIECZNY. Allianz ubezpieczenia od A do Z. Ubezpieczenia osobowe Og lne Warunki Ubezpieczenia Sp³aty Kredytu dla Kredytobiorc w Banku PAKIET MULTIBEZPIECZNY Allianz ubezpieczenia od A do Z. Spis treœci.........................................................................................................

Bardziej szczegółowo

Prawo pracy pierwsze kroki

Prawo pracy pierwsze kroki Prawopracy_PierwszeKroki.pdf 2014-04-23 14:24:09 Elżbieta Judasz Jak powinna być sformułowana dobra umowa o pracę? Jakie są Twoje uprawnienia jako pracownika? Kiedy będzie można skorzystać z urlopu? Dla

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Broszura powstała w 2015 r., dzięki dofinansowaniu ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych

Spis treści. Broszura powstała w 2015 r., dzięki dofinansowaniu ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych RuSzaMy po zdrowie Broszura powstała w 2015 r., dzięki dofinansowaniu ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych Opracowanie merytoryczne i zdjęcia: Tomasz Gładysz Opracowanie

Bardziej szczegółowo

Raport z badañ Instytutu Spraw Publicznych. Agnieszka ada

Raport z badañ Instytutu Spraw Publicznych. Agnieszka ada Partnerstwo dla Prezydencji? Wspó³praca administracji z sektorem pozarz¹dowym podczas czeskiej Prezydencji w Radzie Unii Europejskiej wnioski dla Polski Raport z badañ Instytutu Spraw Publicznych Agnieszka

Bardziej szczegółowo

Unij ne pie nią dze na do cho do we pro jek ty

Unij ne pie nią dze na do cho do we pro jek ty LUTY 2009 15 lutego 14 marca 2009 nr 2/27 Wydawnictwo Eurosystem Warszawa www.forumsamorzadowe.pl ISSN 1897-0079 INDEX 226424 Cena 12 zł (0% VAT) FORUM SAMORZĄDOWE n i e z a l e ż n y m i e s i ę c z n

Bardziej szczegółowo

Docieplanie domu we³n¹ mineraln¹ i uk³adanie sidingu winylowego

Docieplanie domu we³n¹ mineraln¹ i uk³adanie sidingu winylowego Docieplanie domu we³n¹ mineraln¹ i uk³adanie sidingu winylowego We³ na mi ne ral na jest to ma te ria³ ter mo izo la cyj ny w for mie p³yt, mat lub gra nu la tu. Zna ko mi cie na da je siê do do cie pla

Bardziej szczegółowo

Dorota Choroszewska. Wyprawa do Afryki. Wyprawa do Afryki. Prze bieg za jęć. Część głó wna MJ 0001

Dorota Choroszewska. Wyprawa do Afryki. Wyprawa do Afryki. Prze bieg za jęć. Część głó wna MJ 0001 Wyprawa do Afryki Dorota Choroszewska Przedstawiamy dzisiaj kolejny scenariusz, który może pomóc w zorganizowaniu interesującej, edukacyjnej zabawy dla małych dzieci. Zabawa ta optymalizowana jest dla

Bardziej szczegółowo

Leczenie odtw rcze z zastosowaniem implant w zêbowych

Leczenie odtw rcze z zastosowaniem implant w zêbowych Leczenie odtw rcze z zastosowaniem implant w zêbowych Rozdzia³ 5 5.1 Podstawowa terminologia implantologiczna 163 5.2 Planowanie leczenia implantologicznego 164 5.3 Fa za chi rur gicz na 167 5.4 Uzupe³nienia

Bardziej szczegółowo

Maria Litwiniuk. Leczenie raka piersi. Poradnik dla pacjentek leczonych hormonalnie

Maria Litwiniuk. Leczenie raka piersi. Poradnik dla pacjentek leczonych hormonalnie Maria Litwiniuk Leczenie raka piersi Poradnik dla pacjentek leczonych hormonalnie Leczenie raka piersi Poradnik dla pacjentek leczonych hormonalnie Leczenie raka piersi Poradnik dla pacjentek leczonych

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI Próbna Matura z OPERONEM. Wiedza o społeczeństwie Poziom rozszerzony

KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI Próbna Matura z OPERONEM. Wiedza o społeczeństwie Poziom rozszerzony KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI Próbna Matura z OPERONEM Wiedza o społeczeństwie Poziom rozszerzony Listopad 2011 W ni niej szym sche ma cie oce nia nia za dań otwar tych są pre zen to wa ne przy kła do

Bardziej szczegółowo

Design przestrzeni De ko ra cyj ne, in no wa cyj ne, zo rien to wa ne na pro jekt.

Design przestrzeni De ko ra cyj ne, in no wa cyj ne, zo rien to wa ne na pro jekt. Design przestrzeni De ko ra cyj ne, in no wa cyj ne, zo rien to wa ne na pro jekt. Grzej ni ki po ko jo we LUX RAD ofe ru ją bo gac two aran żo wa nia no wo czes nych miesz kań. In no wa cyj ne wzo ry,

Bardziej szczegółowo

Ogólne warunki grupowego pracowniczego ubezpieczenia na życie GRU/P. Ogólne warunki dodatkowych ubezpieczeń grupowych

Ogólne warunki grupowego pracowniczego ubezpieczenia na życie GRU/P. Ogólne warunki dodatkowych ubezpieczeń grupowych Ogólne warunki grupowego pracowniczego ubezpieczenia na życie GRU/P Ogólne warunki dodatkowych ubezpieczeń grupowych Szanowni Państwo, Wychodząc naprzeciw oczekiwaniom naszych Klientów, zamieściliśmy

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI PrСbna Matura z OPERONEM. Biologia Poziom rozszerzony

KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI PrСbna Matura z OPERONEM. Biologia Poziom rozszerzony KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI PrСbna Matura z OPERONEM Biologia Poziom rozszerzony Listopad 2011 W ni niej szym sche ma cie oce nia nia za daя otwar tych s pre zen to wa ne przy kёa do we po praw ne od

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI Próbna Matura z OPERONEM i Gazetą Wyborczą. Wiedza o społeczeństwie Poziom podstawowy

KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI Próbna Matura z OPERONEM i Gazetą Wyborczą. Wiedza o społeczeństwie Poziom podstawowy KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI Wiedza o społeczeństwie Poziom podstawowy Listopad 2011 W ni niej szym sche ma cie oce nia nia za dań otwar tych są pre zen to wa ne przy kła do we po praw ne od po wie dzi.

Bardziej szczegółowo

w sieci gazet bezpłatnych

w sieci gazet bezpłatnych n n n gazeta BEZPŁATNA n n n gazeta BEZPŁATNA n n n gazeta BEZPŁATNA n n n gazeta BEZPŁATNA n n n gazeta BEZPŁATNA n n n gazeta BEZPŁATNA n n n Ukazujemy się w sieci gazet bezpłatnych NR 34 n WTOREK 27

Bardziej szczegółowo

SALON MATURZYSTÓW. Perspektywy 2016

SALON MATURZYSTÓW. Perspektywy 2016 Zgłoszenia nadesłane do 30 czerwca 2016 r. 5% rabatu SALON MATURZYSTÓW ZGŁOSZENIE UCZESTNICTWA CENNIK USŁUG i WYPOSAŻENIA DODATKOWEGO INFORMACJA O WYSTAWCY i ZAMÓWIENIE REKLAMY REGULAMIN SALONU www.salonmaturzystow.pl

Bardziej szczegółowo

Sztuka i komputer. Fotografia opracowana w kom pu te ro wym pro gra mie gra ficz nym.

Sztuka i komputer. Fotografia opracowana w kom pu te ro wym pro gra mie gra ficz nym. Sztuka i komputer Jak już wie cie, za po mo cą kom pu te ro wych pro gra mów gra ficz nych moż na wy ko ny wać róż ne dzie ła pla stycz ne, czy li two rzyć gra fi kę kom pu te ro wą. Ta ki ob raz moż na

Bardziej szczegółowo

Modele odpowiedzi do arkusza Próbnej Matury z OPERONEM. Chemia Poziom podstawowy

Modele odpowiedzi do arkusza Próbnej Matury z OPERONEM. Chemia Poziom podstawowy Modele odpowiedzi do arkusza Próbnej Matury z PERNEM Chemia Poziom podstawowy Listopad 2010 W klu czu są pre zen to wa ne przy kła do we pra wi dło we od po wie dzi. Na le ży rów nież uznać od po wie dzi

Bardziej szczegółowo

1 3go 0 2 0 4 specjalny. Alfabet

1 3go 0 2 0 4 specjalny. Alfabet Alfabet GRZEGORZA TURNAUA 6 7STARAM SI 0 0 TAK 0 3Y 0 3, ABY D 0 1 0 3 0 1C DO W 0 9ASNEGO CELU, NIE KRZYWDZI 0 3 INNYCH LUDZI. JEST TAKIE STARE POWIEDZENIE PRZYPISYWANE ANTONIEMU S 0 9ONIMSKIEMU: 0 3KIEDY

Bardziej szczegółowo

dr To masz To kar ski er go no mia pra cy z lap to pem

dr To masz To kar ski er go no mia pra cy z lap to pem dr To masz To kar ski er go no mia pra cy z lap to pem War sza wa 2010 Pro jekt okład ki Do ro ta Za jąc Zdję cie na okład ce Wojciech Sternak Opra co wa nie re dak cyj ne Iza bel la Skrzecz Re dak cja

Bardziej szczegółowo

Odpowiedzialnoœو prawna lekarza medycyny estetycznej

Odpowiedzialnoœو prawna lekarza medycyny estetycznej gabinet i prawo Dr n. prawn. Katarzyna D¹bek-Krajewska, radca prawny Odpowiedzialnoœو prawna lekarza medycyny estetycznej Kwestie odpowiedzialnoœci prawnej lekarzy z tytu³u udzielania œwiadcze medycznych

Bardziej szczegółowo

włącznik otwór, w który wkręca się ramię cyrkla ceramika, glazura płyty styropianowe korek, karton, skóra KIERUNEK CIĘCIA

włącznik otwór, w który wkręca się ramię cyrkla ceramika, glazura płyty styropianowe korek, karton, skóra KIERUNEK CIĘCIA Obsługa wyrzynarki Budowa wyrzynarki regulator prędkości skokowej brzeszczotu blokada włącznika, umożliwiająca pracę ciągłą bez konieczności trzymania palca na włączniku kabel zasilania regulator wychylenia

Bardziej szczegółowo

Otwar cie 1. Zna cze nie Otwar cie 1 ma na stę pu ją ce zna cze nia:

Otwar cie 1. Zna cze nie Otwar cie 1 ma na stę pu ją ce zna cze nia: 20 Wspólny Język 2010 Wspólny J zyk 2010 Standard Otwar cie Zna cze nie Otwar cie ma na stę pu ją ce zna cze nia: A) 5 kar w si le 12 17, B) układ 4441 z czwór ką ka ro w si le 12 17, C) układ 4 ka ra,

Bardziej szczegółowo

Rok IX 2013 Numer 3 (22)

Rok IX 2013 Numer 3 (22) Rok IX 2013 Numer 3 (22) dzieci wśród ludzi i rzeczy children among PeoPle and THings Polskie TowarzysTwo Pedagogiczne komitet naukowy/ scientific committee Ľudmila Belásová Prešovská univerzita (Słowacja),

Bardziej szczegółowo

Terapia DHEA u kobiet

Terapia DHEA u kobiet Dr n. med. Micha³ Rabijewski Klinika Endokrynologii CMKP w Warszawie Kierownik Kliniki: dr hab. n. med. Wojciech Zgliczy ski, prof. nadzw. w CMKP Terapia DHEA u kobiet Nie do b r an dro ge n w u ko biet

Bardziej szczegółowo

8-9. oraz kom plek so wą bu do wę par ku. bót prze wi dzia ne jest na li piec te go ro -

8-9. oraz kom plek so wą bu do wę par ku. bót prze wi dzia ne jest na li piec te go ro - nr 3/16marzec Miasto / inwestycje 1-6, 8-9 Zasady rekrutacji do miejskich przedszkoli, szkół podstawowych i gimnazjów na rok szkolny 2016/2017 5 Podsumowanie akcji Zima w mieście w fotograficznym skrócie

Bardziej szczegółowo

Elżbieta Judasz. Prawo pra cy. pierwsze kroki

Elżbieta Judasz. Prawo pra cy. pierwsze kroki Elżbieta Judasz Prawo pra cy pierwsze kroki War sza wa 2012 Aktualizacja Katarzyna Piecyk Pro jekt okład ki www.jsphoto.eu Opra co wa nie re dak cyj ne Izabella Skrzecz Opra co wa nie ty po gra ficz ne

Bardziej szczegółowo

NEWS. Z koleją od dziecka. W numerze. nr 8/2012

NEWS. Z koleją od dziecka. W numerze. nr 8/2012 BIULETYN INTERNETOWY PKP INTERCITY NEWS nr 8/2012 W numerze Z koleją od dziecka Ko lej to coś wię cej niż tyl ko śro dek trans por tu. Pod ró że po szy nach, z ucie - ka ją cy mi za oknem kra jo bra za

Bardziej szczegółowo

Pro cent trwa łe go A. Uszko dze nia gło wy uszczerb ku na zdro wiu

Pro cent trwa łe go A. Uszko dze nia gło wy uszczerb ku na zdro wiu ubezpieczenia Tabela trwałego uszczerbku na zdrowiu na skutek nieszczęśliwego wypadku A. Uszko dze nia gło wy 1. Uszko dze nie po włok czasz ki (bez uszko dzeń kost nych): a) bli zny roz le głe (po wy

Bardziej szczegółowo

Nowe me to dy na ucza nia w ma te ma ty ce. Re da k cja dr Jo an na Kan dzia

Nowe me to dy na ucza nia w ma te ma ty ce. Re da k cja dr Jo an na Kan dzia Nowe me to dy na ucza nia w ma te ma ty ce Re da k cja dr Jo an na Kan dzia Wa r sza wa 2012 Pro jekt rea li zo wa ny w ra mach Pro gra mu Ope racy j ne go Ka pi ta³ Lu dz ki Dzia³anie 9.4 Wy so ko wy

Bardziej szczegółowo

Niezbędnik finansowy. Bezpieczne oszczędzanie na wymarzony cel. Produkty oszczędnościowe

Niezbędnik finansowy. Bezpieczne oszczędzanie na wymarzony cel. Produkty oszczędnościowe Niezbędnik finansowy Bezpieczne oszczędzanie na wymarzony cel Produkty oszczędnościowe Pro duk ty ofe ro wa ne przez ban ki są two rzo ne z my ślą o klien tach i ich po - trze bach. Planując co miesiąc

Bardziej szczegółowo

Źródło: Bińczycki B., Organizacja procesu rekrutacji w urzędzie administracji samorządowej na przykładzie Miasta Krakowa [w:] Doskonalenie systemów zarządzania w społeczeństwie informacyjnym, red. A. Stabryła,

Bardziej szczegółowo

Modele odpowiedzi do arkusza Pr bnej Matury z OPERONEM. Jêzyk polski Poziom rozszerzony

Modele odpowiedzi do arkusza Pr bnej Matury z OPERONEM. Jêzyk polski Poziom rozszerzony Modele odpowiedzi do arkusza Pr bnej Matury z OPERONEM Jêzyk polski Poziom rozszerzony Listopad 2010 Od po wie dzi zda j¹ ce go mo g¹ przy bie raو r n¹ for mê jê zy ko w¹, ale ich sens mu si byو sy no

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI Próbna Matura z OPERONEM Geografia Poziom podstawowy

KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI Próbna Matura z OPERONEM Geografia Poziom podstawowy KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI Próbna Matura z OPERONEM Geografia Poziom podstawowy Listopad 2011 W ni niej szym sche ma cie oce nia nia za dań otwar tych są pre zen to wa ne przy kła do we po praw ne od.

Bardziej szczegółowo

PL ISSN 0209 NR INDEKSU 366862

PL ISSN 0209 NR INDEKSU 366862 Numer 16 28.4.2014 r. PL ISSN 0209 NR INDEKSU 366862 Górnicy protestują przeciw postojom FOTO: GRZEGORZ VAR BOGYA DE CSEPY Górnicy protestują przeciw postojom FOTO: GRZEGORZ VAR BOGYA DE CSEPY Gór ni cy

Bardziej szczegółowo

Kwartalnik Polskiego Stowarzyszenia Licencjonowanych Serwisów Kluczowych

Kwartalnik Polskiego Stowarzyszenia Licencjonowanych Serwisów Kluczowych Kwartalnik Polskiego Stowarzyszenia Licencjonowanych Serwisów Kluczowych lipiec - sierpień - wrzesień 2012 r. nr 35 Poznań Od Re dak to ra W bieżącym 35. nu me rze naszego kwartalnika już okład - ka za

Bardziej szczegółowo

Układanie wykładzin podłogowych

Układanie wykładzin podłogowych Układanie wykładzin podłogowych Sposoby układania Sposób układania Układanie swobodne Zastosowanie Zalety Wady W małych pomieszczeniach, tam gdzie wystarcza jeden arkusz lub rzadko odwiedzanych Szybkie

Bardziej szczegółowo

Plan wynikowy. Dzia I O higienie pracy, komputerze, sieciach komputerowych i Internecie. kom pu te ro we.

Plan wynikowy. Dzia I O higienie pracy, komputerze, sieciach komputerowych i Internecie. kom pu te ro we. Plan wynikowy Klasa Dzia I O higienie pracy, komputerze, sieciach komputerowych i Internecie Hi gie na pra cy z kom pu te rem oraz pod sta wo we ele - men ty kom pute ra Twoje biur ko Pod sta wo we wia

Bardziej szczegółowo

Spalarnia tak, ale w innym mieście?

Spalarnia tak, ale w innym mieście? Ruszyła nowa strona internetowa Mieszkańcy sami Przez sześć najbliższych lat kluby Zagłębie Kuriera Miejskiego! zadecydują, na co Sosnowiec i Legia Warszawa będą ściśle ze sobą Pod adresem: www.kuriermiejski.com.pl

Bardziej szczegółowo

Układanie paneli z PCV

Układanie paneli z PCV Układanie paneli z PCV Wybór paneli 1. Panele z PVC są produktem gotowym do użytku. Można kłaść je we wszystkich rodzajach pomieszczeń. Szczególnie dobrze sprawdzają się w pomieszczeniach wilgotnych (łazienki,

Bardziej szczegółowo

1-9, 16 10-13 14-15. nr 2/15luty. po no We na rzę dzie z za kre su kon sul ta cji spo łecz nych. już 6 lutego rusza platforma konsultacyjna

1-9, 16 10-13 14-15. nr 2/15luty. po no We na rzę dzie z za kre su kon sul ta cji spo łecz nych. już 6 lutego rusza platforma konsultacyjna nr 2/15luty Miasto / inwestycje 1-9, 16 Będzie kanalizacja sanitarna! Największa inwestycja komunalna w Grodźcu 2 Teatr 3 Szczegóły dotyczące rekrutacji dzieci do przedszkoli miejskich i oddziałów przedszkolnych

Bardziej szczegółowo

Świat współczesny. 1 wy mie nia głów ne kie run ki pol skiej. z sąsia da mi i pań stwa mi Unii Eu ro - wymienia zadania am ba sa d i kon -

Świat współczesny. 1 wy mie nia głów ne kie run ki pol skiej. z sąsia da mi i pań stwa mi Unii Eu ro - wymienia zadania am ba sa d i kon - 1 Plan wy ni ko wy Pol ska we współ - cze snym świe cie NA TO od zim nej woj ny do współ - ist nie nia In te gra cja eu ro - pej ska Pol ska w sys te - mie po li tycz nym i go spo dar czym Świat współczesny

Bardziej szczegółowo

Tajemnicze koperty od pos 0 0a

Tajemnicze koperty od pos 0 0a 1 3n n n gazeta BEZP 0 9ATNA n n n gazeta BEZP 0 9ATNA n n n gazeta BEZP 0 9ATNA n n n gazeta BEZP 0 9ATNA n n n gazeta BEZP 0 9ATNA n n n gazeta BEZP 0 9ATNA n n n Co tydzie ½ 100 000 czytelnik w w ca

Bardziej szczegółowo

MONITOR POLSKI B. Warszawa, dnia 4 sierpnia 2010 r. Nr 1309

MONITOR POLSKI B. Warszawa, dnia 4 sierpnia 2010 r. Nr 1309 MONITOR POLSKI B DZIENNIK URZÊDOWY RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 4 sierpnia 2010 r. Nr 1309 TREŒÆ: Poz.: SPRAWOZDANIA FINANSOWE: 7231 PRZEDSIĘBIORSTWA KOMUNALNEGO Spółki z o.o. w Siemiatyczach...

Bardziej szczegółowo

Liposukcja okolic po 0 2ladk w z wykorzystaniem wody water-jet (WAL).

Liposukcja okolic po 0 2ladk w z wykorzystaniem wody water-jet (WAL). 1 3chirurgia estetyczna dr n. med. Alexander Aslani, dr n. med. Felipe Schmitt S nchez, dr n. med. Ewa Siolo, dr n. med. Alexander Hamers Katedra Chirurgii Plastycznej, Estetycznej i Rekonstrukcyjnej,

Bardziej szczegółowo

250 pytań rekrutacyjnych

250 pytań rekrutacyjnych 250 pytań rekrutacyjnych które pomogą Ci zatrudnić właściwych ludzi 250 pytań rekrutacyjnych, które pomogą Ci zatrudnić właściwych ludzi Autorzy Katarzyna Chudzińska dyrektor zarządzający zasobami ludzkimi

Bardziej szczegółowo

Mo de le od po wie dzi do przyk adowego ar ku sza egzaminacyjnego. Wie dza o spo e czeƒ stwie Po ziom podstawowy

Mo de le od po wie dzi do przyk adowego ar ku sza egzaminacyjnego. Wie dza o spo e czeƒ stwie Po ziom podstawowy Mo de le od po wie dzi do przyk adowego ar ku sza egzaminacyjnego Wie dza o spo e czeƒ stwie Po ziom podstawowy Zadanie Oczekiwana Zasady przyznawania punktów 1. d 1 pkt za pra wid owà od po wiedê 1 pkt

Bardziej szczegółowo

NAKŁAD 35 000 EGZ. www.gazetaecho.pl. Dyżury redakcyjne: poniedziałek piątek 11 00 18 00 tel. 519 610 438 redakcja@gazetaecho.pl

NAKŁAD 35 000 EGZ. www.gazetaecho.pl. Dyżury redakcyjne: poniedziałek piątek 11 00 18 00 tel. 519 610 438 redakcja@gazetaecho.pl Nr 7 (346) 22 kwietnia 2016 DWUTYGODNIK BIAŁOŁĘCKIE NAKŁAD 35 000 EGZ. www.gazetaecho.pl Dyżury redakcyjne: poniedziałek piątek 11 00 18 00 tel. 519 610 438 redakcja@gazetaecho.pl REKLAMA w Echu - tel.

Bardziej szczegółowo

Key words: ali men ta tion, on co lo gi cal the ra py, mal nu tri tion, edu ca tion

Key words: ali men ta tion, on co lo gi cal the ra py, mal nu tri tion, edu ca tion Pra wi d 0 0o we od 0 4y wia nie w cza sie le cze nia C za da nia pie l 0 1 gniar ki on ko lo gicz nej w pro fi lak ty ce i te ra pii nie do 0 4y wie nia u cho rych mo g 0 2 cych si 0 1 od 0 4y wia 0 4

Bardziej szczegółowo

Mo de le od po wie dzi do ar ku sza Prób nej Ma tu ry z OPE RO NEM. Wie dza o spo e czeƒ stwie Po ziom rozszerzony

Mo de le od po wie dzi do ar ku sza Prób nej Ma tu ry z OPE RO NEM. Wie dza o spo e czeƒ stwie Po ziom rozszerzony Mo de le od po wie dzi do ar ku sza Prób nej Ma tu ry z OPE RO NEM Wie dza o spo e czeƒ stwie Po ziom rozszerzony Listopad 2009 1. c) ini cja ty w lu do wà 2. b) po ma raƒ czo wà re wo lu cjà 3. c) Egipt

Bardziej szczegółowo

Walizki. Walizki i pojemniki zamykane

Walizki. Walizki i pojemniki zamykane Założyciel firmy Georg Utz 1916 1988 Pod kluczem 62 i pojemniki zamykane 63 Systemy zamknięć Po jem ni ki RA KO moż na za my kać za po mo cą po kry - wy z za wia sa mi. Je że li do te go na dłuż szym bo

Bardziej szczegółowo

Śmieci za kilka lat znikną z Radiowa

Śmieci za kilka lat znikną z Radiowa Nr 15 (236) 26 września 2014 DWUTYGODNIK ŁomianekiBielan NAKŁAD 35 000 EGZ. www.gazetaecho.pl Dyżury redakcyjne: poniedziałek piątek 11 00 18 00 tel. 519-610-434 redakcja@gazetaecho.pl Kiełbasa wyborcza

Bardziej szczegółowo

Rada Unii Europejskiej. Ministerstwo Spraw Zagranicznych 2010

Rada Unii Europejskiej. Ministerstwo Spraw Zagranicznych 2010 Rada Unii Europejskiej Ministerstwo Spraw Zagranicznych 2010 1 Autorzy: Aleksander Parzych, Aureliusz Wlaź Projekt graficzny serii: Techna Studio www.techna.pl Zdjęcia na okładce i w tekście: The Audiovisual

Bardziej szczegółowo

OD JAZD! Fir ma Hol ge ra From me, ma jà ca swà sie dzi bو w mia stecz ku. Ko lum ny gùo ni ko we Avant gar de Aco ustic Duo G2 TESTY SPRZئTU

OD JAZD! Fir ma Hol ge ra From me, ma jà ca swà sie dzi bو w mia stecz ku. Ko lum ny gùo ni ko we Avant gar de Aco ustic Duo G2 TESTY SPRZئTU Tekst: Filip Kulpa Zdjوcia: Avant gar de Aco ustic, autor OD JAZD! Ju trzeci raz dane mi byùo pomieszkaم z tubami Avantgarde Acoustic. Nowa generacja G2 jest nie tylko o wiele bardziej sexy z wyglàdu.

Bardziej szczegółowo

Trans for ma cja de mo gra ficz na na œwie cie, czy li o tym, jak zmie nia ³o siê y cie lu dzi na prze strze ni wie k w

Trans for ma cja de mo gra ficz na na œwie cie, czy li o tym, jak zmie nia ³o siê y cie lu dzi na prze strze ni wie k w Trans for ma cja de mo gra ficz na na œwie cie, czy li o tym, jak zmie nia ³o siê y cie lu dzi na prze strze ni wie k w Termin wydaje siê byو doœو skomplikowany, lecz jego wyt³umaczenie jest niezbêdne,

Bardziej szczegółowo

Do SpraW. i SToWarZySZeŃ życia apostolskiego. Rozpoznawajcie. Do osób kon se kro wa nych podążających szlakiem zna ków Bo żych

Do SpraW. i SToWarZySZeŃ życia apostolskiego. Rozpoznawajcie. Do osób kon se kro wa nych podążających szlakiem zna ków Bo żych kongregacja Do SpraW instytutów życia konsekrowanego i SToWarZySZeŃ życia apostolskiego Rozpoznawajcie Do osób kon se kro wa nych podążających szlakiem zna ków Bo żych rok życia konsekrowanego Wydawnictwo

Bardziej szczegółowo

Ukazujemy się w sieci gazet bezpłatnych

Ukazujemy się w sieci gazet bezpłatnych n n n DWUTYGODNIK BEZPŁATNY n n n DWUTYGODNIK BEZPŁATNY n n n DWUTYGODNIK BEZPŁATNY n n n DWUTYGODNIK BEZPŁATNY n n n Ukazujemy się w sieci gazet bezpłatnych W NUMERZE Jedenaście zespołów z Polski wystartuje

Bardziej szczegółowo

ISSN 1233-9784 11/2012

ISSN 1233-9784 11/2012 ISSN 1233-9784 11/2012 W numerze: PrzejÊciowe wsparcie krajowe w 2013 r. Zmiana ustawy o paszach Ponad 1,5 mld zł dla przetwórstwa PłatnoÊci bezpoêrednie za 2012 r. PROW 2007-2013 dla przedsi biorców Wydawcy:

Bardziej szczegółowo

Zapraszamy. Fizykoterapia od 5 zł masaże od 15 zł. nr 5/12maj. obchody świąt majowych

Zapraszamy. Fizykoterapia od 5 zł masaże od 15 zł. nr 5/12maj. obchody świąt majowych nr 5/12maj urząd miejski w będzinie działa w godzinach: poniedziałki 7.30 17.00 piątki 7.30 14.00 pozostałe dni robocze 7.30 15.30 nr 5/2012 maj (1225 ) miesięcznik egz. bezpłatny nakład: 27.000 egz. ISSN

Bardziej szczegółowo

Numer 03/359/2015 Indeks 368695 Kwartalnik Związku Kynologicznego w Polsce. WDS Mediolan. Zwycięzca. bearded collie

Numer 03/359/2015 Indeks 368695 Kwartalnik Związku Kynologicznego w Polsce. WDS Mediolan. Zwycięzca. bearded collie Numer 03/359/2015 Indeks 368695 Kwartalnik Związku Kynologicznego w Polsce WDS Mediolan 2015 Zwycięzca Best in Show bearded collie NR 3 (359) rok 2015 Okładka: bearded collie Oops I did it Again del Cuore

Bardziej szczegółowo

Nie pod le głość Li twy w 1990 r. sta ła się

Nie pod le głość Li twy w 1990 r. sta ła się ZE ŚWIATA Wspieranie rozwoju dziecka na Litwie Na świe cie za uwa ża się wy raź ną ten den cję do wspie ra nia roz wo ju dziec ka. Uza leż nio ne jest to jed nak od tra dy cji edu ka cyj nych, kul tu ro

Bardziej szczegółowo

Kto si boi stali z Rosji Najwi ksi europejscy producenci chcà ograniczyç import ze Wschodu STALOWEFORUM

Kto si boi stali z Rosji Najwi ksi europejscy producenci chcà ograniczyç import ze Wschodu STALOWEFORUM Stalowe Wilki rozdane Wielka gala z okazji jubileuszu Polskiej Unii Dystrybutorów Stali Nas kryzys si nie ima Rozmowa z Konradem Jaskó à, prezesem Polimexu-Mostostalu Kto si boi stali z Rosji Najwi ksi

Bardziej szczegółowo

spawany element Elektroda wykonana jest z rdzenia i otuliny. Z końcówki zdejmuje się około 15 mm otuliny i ten koniec umieszcza się w uchwycie.

spawany element Elektroda wykonana jest z rdzenia i otuliny. Z końcówki zdejmuje się około 15 mm otuliny i ten koniec umieszcza się w uchwycie. Spawanie łukowe Spawanie łukowe Jest to spo sób łą cze nia me ta li przez za sto so wa nie spa war ki elektrycznej wy twa rza się łuk (wyła do wa nie elek trycz ne) w szczeli nie mię dzy spa wa nym przedmiotem

Bardziej szczegółowo

Mówimy o tym, co ważne! KREDYTY. działamy od 1992

Mówimy o tym, co ważne! KREDYTY. działamy od 1992 Nie dostałeś gazety? Czytaj e-wydanie na NaGłos Mówimy o tym, co ważne! PIŁA Nr 7 (57), r. ISSN 2299-8497 Bezpłatny dwutygodnik 29-letni Paweł w., w Przeszłości dobrze rokujący członek młodzieżówki Platformy

Bardziej szczegółowo

Wst p. Ma te ria³ i me to dy

Wst p. Ma te ria³ i me to dy Wiadomo½ci Parazytologiczne 2010, 56(3), 195204 Copyright 2010 Polskie Towarzystwo Parazytologiczne Se sja I. Tok so ka ro za Ob ja wy kli nicz ne tok so ka ro zy u dzie ci ba da nych w Od dzia le Ho spi

Bardziej szczegółowo

ARKUSZ PRÓBNEJ MATURY Z OPERONEM JĘZYK NIEMIECKI

ARKUSZ PRÓBNEJ MATURY Z OPERONEM JĘZYK NIEMIECKI Miejsce na identyfikację szkoły ARKUSZ PRÓBNEJ MATURY Z OPERONEM JĘZYK NIEMIECKI POZIOM ROZSZERZONY CZĘŚĆ I LISTOPAD 2010 Instrukcja dla zdającego Czas pracy 120 minut 1. Sprawdź, czy ar kusz eg za mi

Bardziej szczegółowo

Oficyna Wydawnicza. www.wydawnictwopw.pl KATALOG O WYDAWNICTWIE

Oficyna Wydawnicza. www.wydawnictwopw.pl KATALOG O WYDAWNICTWIE Oficyna Wydawnicza Politechniki Warszawskiej KATALOG 2012 O WYDAWNICTWIE KIERUNKI IN YNIERYJNO-BUDOWLANE Architektura i Urbanistyka Budownictwo Geodezja i Kartografia In ynieria Œrodowiska Transport ELEKTRYCZNOŒÆ

Bardziej szczegółowo

Po cz!w szy od 19 ma ja br., roz po - Dyskusja o naszych wspólnych sprawach. Dzi! w numerze: Nr 2 (66) MAJ 2014 r.

Po cz!w szy od 19 ma ja br., roz po - Dyskusja o naszych wspólnych sprawach. Dzi! w numerze: Nr 2 (66) MAJ 2014 r. Nr 2 (66) MAJ 2014 r. ISSN 1640-114X Dzi! w numerze:! Porz!dek obrad Walnego Zgromadzenia Cz#onków GSM,,Luiza w cz"$ciach w dniach 19-23.05.2014 r. czytaj str. 2! Harmonogram zebra% WZCz w cz"$ciach czytaj

Bardziej szczegółowo