ESMO CONSENSUS CONFERECE on ENDOMETRIAL CANCER we współpracy z ESGO i ESTRO

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "ESMO CONSENSUS CONFERECE on ENDOMETRIAL CANCER we współpracy z ESGO i ESTRO"

Transkrypt

1 ESMO CONSENSUS CONFERECE on ENDOMETRIAL CANCER we współpracy z ESGO i ESTRO Andrzej Roszak Spotkanie po ASTRO Łódź 2015

2 Trendy zachorowalności na nowotwory trzonu macicy w Polsce w latach Trendy zachorowalności na nowotwory trzonu macicy w Polsce w latach w wybranych grupach wieku 1827 Źródło: Wojciechowska Urszula, Didkowska Joanna. Zachorowania i zgony na nowotwory złośliwe w Polsce. Krajowy Rejestr Nowotworów, Centrum Onkologii - Instytut im. Marii Skłodowskiej - Curie. Dostępne na stronie dostęp z dnia

3 Profilaktyka i skryning Jaki nadzór nad kobietami bez patologicznych objawów (kobiety z grupy ryzyka)? Jakie zasady postepowania i kontrole w celu zachowania u kobiet płodności? Jakie (molekularne) markery mogą pomóc odróżnić zmiany (przed)nowotworowe od zmian niepokojących, ale łagodnych?

4 Chirurgia Jakie są wskazania i zakres limfadenektomii w raku endometrium? (w tym zawiera się pytanie w węzeł wartowniczy) W jakich sytuacjach powinno być rozważane leczenia zachowujące płodność i jajniki? Jak radykalne powinno być leczenie chirurgiczne przy uwzględnieniu stopnia zaawansowania i podtypów histologicznych raka endometrium?

5 Leczenie uzupełniające Jaka jest obecnie dobra definicja dla grup ryzyka (low risk versus (high)intermediate versus high risk) dla leczenia uzupełniającego? Jaka jest (oparta na badaniach) dobra strategia leczenia dla chorych z grupy pośredniego ryzyka z/bez oceny węzłów chłonnych i LVSI w grupie z rakiem endometrioidalnym i nieendometrioidalnym? Jaka jest (oparta na badaniach) dobra strategia leczenia dla chorych z grupy wysokiego ryzyka z/bez oceny węzłów chłonnych i LVSI w grupie z rakiem endometrioidalnym i nieendometrioidalnym?

6 Choroba zaawansowana i wznowy Jaka jest rola chirurgii lub radioterapii w chorobie zaawansowanej/wznowie? Jakie jest optymalne leczenie systemowe w chorobie zaawansowanej/wznowie? -leczenie hormonalne jacy chorzy i kiedy? -chemioterapia, czy jest standard leczenia? Czy są obiecujące leki w terapiach celowanych i czy są badania wskazujące na zysk z zastosowania takiego leczenia?

7 Profilaktyka i skryning Brak wskazań dla skryningu w całkowitej populacji kobiet z powodu raka endometrium

8 Profilaktyka i skryning Kobiety ze zwiększonym ryzykiem zachorowania na raka endometrium - niezrównoważona terapia estrogenowa nie zalecana lub przerwana u kobiet z rakiem in situ - rutynowe kontrole kobiet z otyłościa, cukrzycą, PCOS, niepłodnością bezdzietnych, z późną menopauzą, bez objawów patologicznych - nie są zalecane - kobiety z dojrzałym ziarniszczakiem: możliwa opcja zachowania płodności, zalecana ocena endometrium jeśli wynik negatywny bez dalszego skryningu - leczenie z zachowaniem płodności u kobiet z rakiem jajnika: zalecana ocena endometrium w trakcie diagnozy - rutynowy skryning u kobiet leczonych tamoxifenem bez objawów patologicznych nie jest zalecany

9 Profilaktyka i skryning Kobiety z wysokim ryzykiem zachorowania na raka endometrium Zespół Lynch: % ryzyko zachorowania na raka endometrium, jelita grubego w ciągu życia, % ryzyko zachorowania na raka jajnika - ocena endometrium po 35 rokiem życia badanie z USG ginekologiczne, biopsja aspiracyjna corocznie do czasu histerektomii - profilaktyczna histerektomia z obustronną adneksektomią (nadal dyskusje za i przeciw): - preferowane metody małoinwazyjne, leczenie po 40 roku życia,

10 Profilaktyka i skryning Leczenie z zachowaniem płodności Kobiety z AH/EIN (atypical endometrial hyperplasia/endometrial intraepithelial hyperplasia) i rakiem endometrioidalnym G1 pragnące zachować płodność muszą być leczone w specjalistycznych ośrodkach D&C (dilation and curettage) z użyciem lub bez histeroskopii AH/EIN i rak endometrioidalnym G1 musi być potwierdzony przez patologa specjalisty od ginekologii onkologicznej Badaniem RM należy wykluczyć naciek myometrium i przydatków (alternatywą może być badanie USG wykonane przez specjalistę) Chora musi być poinformowana, że jest to niestandardowe leczenie

11 Profilaktyka i skryning Leczenie z zachowaniem płodności Trwa dyskusja za i przeciw, konieczne kontrole i w przyszłości histerektomia Leczenie: gestageny, kontrola skuteczności - D&C, histeroskopia,obrazowanie co 6 m-cy, W przypadku całkowitej odpowiedzi można rozważyć ciążę, pod opieką specjalistycznych klinik Kobiety chcące opóźnić ciąże kontynuacja leczenia, stałe kontrole co 6 m-cy, Po urodzeniu dziecka: HT & BSO, zachowanie jajników w zależności od wieku i obecności genetycznych czynników ryzyka

12 Chirurgia Postępowanie chirurgiczne w stopniu I raka endometrium Standardem jest histerektomia z adneksektomią bez mankietu pochwy Pozostawienie jajników jest możliwe u kobiet w wieku poniżej 45 lat, z rakiem endometrioidalnym G1, inwazją <½ myometrium i bez zmian patologicznych w jajnikach i na zewnątrz macicy. Wskazane wycięcie jajowodów Leczenie oszczędzające jajniki nie jest rekomendowane u chorych z rodzinnym występowaniem nowotworów, w tym ryzykiem wystąpienia raka jajnika (mutacja BRCA, zespół Lynch)

13 Stading w raku endometrium Chirurgia Cytologia z płynu otrzewnowego nie wpływa na st. zaawansowania klinicznego Limfadenektomia, jeśli jest wykonywana, powinna obejmować węzły biodrowe i okołoaortalne do wysokości żył nerkowych SLND (sentinel lymph node dissection) jest nadal metodą eksperymentalną, ale duże serie chorych wskazują że możliwą Limfadenektomia nadal służy ustaleniu st. zaawansowania, pozwala na optymalny wybór leczenia uzupełniającego

14 Chirurgia Stading w raku endometrium Limfadenektomia u chorych z niskim ryzykiem (rak endometrioidany G1-2, inwazja myometrium <50% nie jest rekomendowana Limfadenektomia u chorych z pośrednim ryzykiem (rak endometrioidany G3, inwazja myometrium <50% lub głęboka inwazja - >50%) może być rozważana w celu pełnego ustalenia st. zaawansowania Dla chorych z wysokim ryzykiem (G3 z głęboką inwazją >50%) lifadenektomia jest rekomendowana Limfadenektomia w celu uzyskania pełnego obrazu st. zawansowania powinna być rozważana u chorych z niepełną (bez węzłów) operacją

15

16 Chirurgia Jak radykalna powinna być chirurgia w zależności od st. zaawansowania i podtypu raka endometrium? Radykalna histerektomia nie jest rekomendowana w II st. zawansowania klinicznego Limfadenektomia jest rekomendowana w klinicznym lub śródoperacyjnym II st.zaawansowania raka endometrium W rakach nieendometrioidalnych jest rekomendowana limfadenektomia Omentektomia w celu ustalenia st. zaawansowania nie jest obowiązkowa w rakach jasnokomórkowych, niezróżnicowanych endomerioidalnych i mięsakorakach Omentektomia jest wskazana w rakach surowiczych

17 podsumowanie Chirurgia Zachowanie jajników w szczególnych sytuacjach Minimalnie inwazyjna chirurgia u większości chorych Cytologia otrzewnowa nie jest już niezbędna dla określenia st. zaawansowania Limfadenektomia służy ustaleniu st. zaawansowania i pozwala na podjęcie właściwego leczenia Radykalna histrektomia nie jest rekomendowana w leczeniu w II st. zaawansowania Omentektomia w celu ustalenia st. zaawansowania nie jest obowiązkowa w raku jasnokomórkowym, niezróżnicowanym endometrioidalnym i mięsakoraku ale zalecana w surowiczym

18 Leczenie uzupełniające Grupy ryzyka wznowy raka endometrium

19 Leczenie uzupełniające Chorzy z grupy niskiego ryzyka rak endometrioidalny G1-2, naciek <50% myometrium, LVSI negatywne Leczenie uzupełniające nie jest rekomendowane

20 Leczenie uzupełniające Chorzy z grupy pośredniego ryzyka rak endometrioidalny G1-2, naciek >50% myometrium, LVSI negatywne Uzupełniająca brachyterapia zmniejsza ryzyko wznowy w pochwie Opcja - bez leczenia uzupełniającego, w szczególności u chorych <60 lat

21 Leczenie uzupełniające Chorzy z grupy pośredniego wysokiego ryzyka rak endometrioidalny G3, naciek <50% myometrium, niezależnie od statusu LVSI rak endometrioidalny G1-2, niezależnie od głębokości naciekania myometrium, pozytywne LVSI Bez operacji węzłowej: Uzupełniająca EBRT jest rekomendowana przy pozytywnym LVSI; zmniejsz ryzyko wznowy w miednicy Wyłączna brachyterapia jest rekomendowana w G3 i ujemnym LVSI; zmniejsza ryzyko wznowy w pochwie Leczenie systemowe - niejasny zysk ale badania kliniczne są zachęcające Znany stan węzłów chłonnych węzły negatywne: Wyłączna brachyterapia jest rekomendowana - zmniejsza ryzyko wznowy w pochwie Opcja bez leczenia uzupełniającego

22 Leczenie uzupełniające Chorzy z grupy pośredniego wysokiego ryzyka rak endometrioidalny G3, naciek <50% myometrium, niezależnie od statusu LVSI rak endometrioidalny G1-2, niezależnie od głębokości naciekania myometrium, pozytywne LVSI Bez operacji węzłowej: Uzupełniająca EBRT jest rekomendowana przy pozytywnym LVSI; zmniejsz ryzyko wznowy w miednicy Wyłączna brachyterapia jest rekomendowana w G3 i ujemnym LVSI; zmniejsza ryzyko wznowy w pochwie Leczenie systemowe - niejasny zysk ale badania kliniczne są zachęcające Znany stan węzłów chłonnych węzły negatywne: Wyłączna brachyterapia jest rekomendowana - zmniejsza ryzyko wznowy w pochwie Opcja bez leczenia uzupełniającego

23 Leczenie uzupełniające Chorzy z grupy pośredniego wysokiego ryzyka rak endometrioidalny G3, naciek <50% myometrium, niezależnie od statusu LVSI rak endometrioidalny G1-2, niezależnie od głębokości naciekania myometrium, pozytywne LVSI Bez operacji węzłowej: Uzupełniająca EBRT jest rekomendowana przy pozytywnym LVSI; zmniejsz ryzyko wznowy w miednicy Wyłączna brachyterapia jest rekomendowana w G3 i ujemnym LVSI; zmniejsza ryzyko wznowy w pochwie Leczenie systemowe - niejasny zysk ale badania kliniczne są zachęcające Znany stan węzłów chłonnych węzły negatywne: Wyłączna brachyterapia jest rekomendowana - zmniejsza ryzyko wznowy w pochwie Opcja bez leczenia uzupełniającego

24 Leczenie uzupełniające Chorzy z grupy wysokiego ryzyka rak endometrioidalny st. I G3, naciek 50% myometrium, niezależnie od statusu LVSI rak endomerioidalny st. II rak endometrioidalny st. III bez choroby resztkowej raki nieendometrioidalne surowiczy, jasnokomórkowy, niezróżnicowamy, mięsakorak, mieszany (>10%) niezależnie od stopnia zróżnicowania

25 Leczenie uzupełniające Chorzy z grupy wysokiego ryzyka rak endometrioidalny st. I G3, naciek 50% myometrium, niezależnie od statusu LVSI Znany stan węzłów chłonnych węzły negatywne Uzupełniające EBRT powinna być rozważana (ograniczone pola) zmniejsza ryzyko wznów lokoregionalnych Uzupełniająca brachyterapia może być rozważana jako alternatywa - zmniejsza ryzyko wznowy w pochwie Uzupełniające leczenie systemowe brak badań klinicznych

26 Leczenie uzupełniające Chorzy z grupy wysokiego ryzyka rak endometrioidalny st. I G3, naciek 50% myometrium, niezależnie od statusu LVSI Znany stan węzłów chłonnych węzły negatywne Uzupełniające EBRT powinna być rozważana (ograniczone pola) zmniejsza ryzyko wznów lokoregionalnych Uzupełniająca brachyterapia może być rozważana jako alternatywa - zmniejsza ryzyko wznowy w pochwie Uzupełniające leczenie systemowe brak badań klinicznych

27 Leczenie uzupełniające Chorzy z grupy wysokiego ryzyka rak endometrioidalny st.i G3, naciek 50% myometrium, niezależnie od statusu LVSI Nieznany stan węzłów chłonnych (no surgical nodal staging) Uzupełniające EBRT jest generalnie rekomendowana zmniejsz ryzyko wznów lokoregionalnych, wydłuża czas wolny od wznowy Sekwencyjna chemioterapia może wpłynąć na czas do wznowy i przeżycia względne Jest dużo badań wskazujących na zysk z łączenia chemioterapii i EBRT większy niż z leczenia samodzielnego

28 Leczenie uzupełniające Chorzy z grupy wysokiego ryzyka rak endometrioidalny st.i G3, naciek 50% myometrium, niezależnie od statusu LVSI Nieznany stan węzłów chłonnych (no surgical nodal staging) Uzupełniające EBRT jest generalnie rekomendowana zmniejsz ryzyko wznów lokoregionalnych, wydłuża czas wolny od wznowy Sekwencyjna chemioterapia może wpłynąć na czas do wznowy i przeżycia względne Jest dużo badań wskazujących na zysk z łączenia chemioterapii i EBRT większy niż z leczenia samodzielnego

29 Leczenie uzupełniające chorzy z grupy wysokiego ryzyka rak endometrioidalny st.ii Prosta histerektomia (surgical nodal staging) węzły negatywne G1-2, negatywne LVSI: brachyterapia rekomendowana poprawia kontrolę miejscową G3 lub pozytywne LVSI: rekomendowana EBRT (pola ograniczone), należy rozważyć boost brachyterapii, chemioterapia brak badań klinicznych Prosta histerektomia, bez operacji węzłowej (non surgical nodal staging): Rekomedowana EBRT, należy rozważyć boost z brachyterapii G3 lub wątpliwy status LVSI rozważyć sekwencyjną uzupełniającą chemioterapię

30 Leczenie uzupełniające Chorzy z grupy wysokiego ryzyka Rak endometrioidalny st. III, bez choroby resztkowej Rekomendowana EBRT obniża ryzyko wznowy w miednicy, wydłuża PFS i OS Chemioterapia jest rekomendowana poprawia PFS i CSS Jest wiele danych wskazujących na korzyść z łączenia chemioterapii i EBRT IIIA-B-C1: zalecana chemioterapia i EBRT IIIC2: zalecana chemioterapia i poszerzone pole w EBRT

31 Leczenie uzupełniające Chorzy z grupy wysokiego ryzyka raki nieendometrioidalne surowiczy, jasnokomórkowy, niezróżnicowamy, mięsakorak, mieszany (>10%) niezależnie od stopnia zróżnicowania Raki surowicze i jasnokomórkowe: wskazana chemioterapia, zachęcające badania kliniczne St. IA, negatywne LVSI: wskazana tylko brachyterapia bez chemioterapii ST. IB i wyższe: EBRT i chemioterapia szczególnie gdy N(+) Mięsakoraki i niezróżnicowane: Rekomendowana chemioterapia, wskazana EBRT, udział w badaniach klinicznych

32 Choroba zaawansowana i wznowy Rola chirurgii w chorobie zaawansowanej: może być uzasadniona w sytuacji możliwej całkowitej cytoredukcji Brak danych aby systemowa limfadenektomia poprawiała PFS czy OS Rola chirurgii we wznowach: wytrzewienie lub wycięcie zmian przerzutowych wskazane jeśli planowana jest dalsza terapia

33 Choroba zaawansowana i wznowy Rola radioterapii we wznowach: duża wartość terapii ratunkowej brachy/teleteradioterpia w połączeniu lub bez z leczeniem chirurgicznym we wznowie miejscowej (PORTEC 1-89% remisji, 77% chorych z medianą 44 m-ce czasu wolnego od choroby, Creutzberg i ws.) Brak przekonujących danych że IMRT lepsze od konwencjonalnej RT Zysk z łączenia chemioterapii z RT wątpliwy (GOG 238)

34 Choroba zaawansowana i wznowy Terapia hormonalna konsensus Leczenie z wyboru przy nieobecności ostrych i istotnych objawów choroby zaawansowanej rak endometrioidalny G1-2 ER i/lub PR pozytywne MPA: 200mg/dz lub ekwiwalent Hormonalna terapia powinna być poprzedzona wiedzą o statusie receptorów dodatnie receptory szansą na pozytywną odpowiedź Brak danych o zysku z zastosowania hormonoterapii po chemioterapii

35 Choroba zaawansowana i wznowy Chemioterapia Podstawy W pierwszej linii chemioterapii dodanie cisplatyny do doxorubicyny poprawia wskaźniki odpowiedzi, ale nie wpływa na przeżycie Dodanie paklitaxelu do cisplatyny i doxorubicyny poprawia wskaźniki odpowiedzi i przeżycia ale istotnie podwyższa toksyczność Rekomendacje Standardem leczenia jest podawanie co 3 tyg. carboplatyny z paklitaxelem Wskazania opierają się na badanich wskazujących na podobną skuteczność ale mniejszą toksyczność od schematu trójlekowego cisplatyna-doxorubicyna-paklitaxel Nie ma standardu leczenia w II rzucie

36 Choroba zaawansowana i wznowy Chemioterapia konkluzja Carboplatyna z paklitaxelem jest standardem leczenia w pierwszej linii akceptowanym w większości krajów Publikowane dane dotyczące chorych rozpoczynających chemioterapię: około 50% chorych uprzednio miało RT chorzy z rakiem surowiczym (17%) i jasnokomórkowym (3%) byli raportowani łącznie Guzy surowicze (papilarne) brak danych z badań randomizowanych Guzy jasnokomórkowe rzadkie i ze złą prognozą; brak danych o wynikach

37 Przełom rzeki Verdon

LIMFADENEKTOMIA W LECZENIU RAKA TRZONU MACICY. Andrzej Bieńkiewicz Oddział Kliniczny Ginekologii Onkologicznej Uniwersytet Medyczny w Łodzi

LIMFADENEKTOMIA W LECZENIU RAKA TRZONU MACICY. Andrzej Bieńkiewicz Oddział Kliniczny Ginekologii Onkologicznej Uniwersytet Medyczny w Łodzi LIMFADENEKTOMIA W LECZENIU RAKA TRZONU MACICY Andrzej Bieńkiewicz Oddział Kliniczny Ginekologii Onkologicznej Uniwersytet Medyczny w Łodzi II Kongres PTGO, POZNAŃ 2011 ARGUMENTY "ZA" ARGUMENTY "PRZECIW"

Bardziej szczegółowo

Efektywna kontrola chorych po leczeniu nowotworów jąder

Efektywna kontrola chorych po leczeniu nowotworów jąder Efektywna kontrola chorych po leczeniu nowotworów jąder Marzena Wełnicka-Jaśkiewicz Klinika Onkologii i Radioterapii Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego Efektywna kontrola ścisła obserwacja po leczeniu

Bardziej szczegółowo

Mastektomia czy leczenie oszczędzające?

Mastektomia czy leczenie oszczędzające? Mastektomia czy leczenie oszczędzające? Zbigniew I. Nowecki Klinika Nowotworów Piersi i Chirurgii Rekonstrukcyjnej Warszawa, 23 marca 2017 r. Rafael Santi La Fornarina, 1520 Galleria Nazionale, Rzym Zakres

Bardziej szczegółowo

HOT TOPICS 2014. W GINEKOLOGII ONKOLOGICZNEJ WARSZAWA, 01 marzec 2014 r.

HOT TOPICS 2014. W GINEKOLOGII ONKOLOGICZNEJ WARSZAWA, 01 marzec 2014 r. HOT TOPICS 2014 W GINEKOLOGII ONKOLOGICZNEJ WARSZAWA, 01 marzec 2014 r. NOWOTWORY TRZONU MACICY Przegląd publikacji w International Journal of Gynecological Cancer w 2013 roku Paweł Knapp Klinika Ginekologii

Bardziej szczegółowo

Czy wiemy jak u chorych na raka gruczołu krokowego optymalnie stosować leczenie systemowe w skojarzeniu z leczeniem miejscowym?

Czy wiemy jak u chorych na raka gruczołu krokowego optymalnie stosować leczenie systemowe w skojarzeniu z leczeniem miejscowym? Czy wiemy jak u chorych na raka gruczołu krokowego optymalnie stosować leczenie systemowe w skojarzeniu z leczeniem miejscowym? Piotr Potemski Klinika Chemioterapii Nowotworów Katedry Onkologii Uniwersytet

Bardziej szczegółowo

I.J.G.C. 2013 -rak jajnika. Paweł Blecharz Klinika Ginekologii Onkologicznej Centrum Onkologii, Instytut, Oddział Kraków

I.J.G.C. 2013 -rak jajnika. Paweł Blecharz Klinika Ginekologii Onkologicznej Centrum Onkologii, Instytut, Oddział Kraków I.J.G.C. 2013 -rak jajnika Paweł Blecharz Klinika Ginekologii Onkologicznej Centrum Onkologii, Instytut, Oddział Kraków Kliniczne znaczenie STIC Utajone raki jajowodu są znajdowane częściej po RRSO niż

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Przedmowa Barbara Czerska... 11 Autorzy... 17 Wykaz skrótów... 19

Spis treści. Przedmowa Barbara Czerska... 11 Autorzy... 17 Wykaz skrótów... 19 Przedmowa Barbara Czerska.................................. 11 Autorzy.................................................... 17 Wykaz skrótów.............................................. 19 Rozdział I.

Bardziej szczegółowo

Rak trzonu macicy. Epidemiologia i etiologia. Diagnostyka. Ocena stopnia zaawansowania klinicznego. Rozpoznanie. Patomorfologia

Rak trzonu macicy. Epidemiologia i etiologia. Diagnostyka. Ocena stopnia zaawansowania klinicznego. Rozpoznanie. Patomorfologia Rak trzonu macicy Epidemiologia i etiologia Rak trzonu macicy (rak endometrium) jest zaliczany do najlepiej rokujących nowotworów złośliwych narządu płciowego kobiety (przeżycie 5 letnie wynosi około 65%

Bardziej szczegółowo

WSKAZANIA DO NAPROMIENIANIA REGIONALNYCH WĘZŁÓW CHŁONNYCH W 4 SYTUACJACH KLINICZNYCH. Anna Niwińska

WSKAZANIA DO NAPROMIENIANIA REGIONALNYCH WĘZŁÓW CHŁONNYCH W 4 SYTUACJACH KLINICZNYCH. Anna Niwińska WSKAZANIA DO NAPROMIENIANIA REGIONALNYCH WĘZŁÓW CHŁONNYCH W 4 SYTUACJACH KLINICZNYCH Anna Niwińska 4 RÓŻNE SYTUACJE KLINICZNE RAK PIERSI PIERWOTNIE OPERACYJNY kt1n0-t2n1 I-IIB stopień Klasyczna operacja

Bardziej szczegółowo

Odrębności diagnostyki i leczenia raka piersi u młodych kobiet

Odrębności diagnostyki i leczenia raka piersi u młodych kobiet Odrębności diagnostyki i leczenia raka piersi u młodych kobiet Barbara Radecka Opolskie Centrum Onkologii Amadeo Modigliani (1884-1920) 1 Młode chore Kto to taki??? Daniel Gerhartz (1965-) 2 3 Grupy wiekowe

Bardziej szczegółowo

Czy potrzebne jest powołanie w Polsce wyspecjalizowanych ośrodków leczenia chorych na raka jelita grubego ("colorectal units")?

Czy potrzebne jest powołanie w Polsce wyspecjalizowanych ośrodków leczenia chorych na raka jelita grubego (colorectal units)? Czy potrzebne jest powołanie w Polsce wyspecjalizowanych ośrodków leczenia chorych na raka jelita grubego ("colorectal units")? Lucjan Wyrwicz Centrum Onkologii Instytut im M. Skłodowskiej-Curie w Warszawie

Bardziej szczegółowo

Rak pęcherza moczowego - chemioterapia jako element leczenia skojarzonego

Rak pęcherza moczowego - chemioterapia jako element leczenia skojarzonego Rak pęcherza moczowego - chemioterapia jako element leczenia skojarzonego Elżbieta Senkus-Konefka Klinika Onkologii i Radioterapii Gdański Uniwersytet Medyczny Kliknij ikonę, aby dodać obraz 888 cystektomii

Bardziej szczegółowo

Nowotwory kobiece narządu płciowego: diagnostyka i terapia

Nowotwory kobiece narządu płciowego: diagnostyka i terapia Nowotwory kobiece narządu płciowego: diagnostyka i terapia Zachorowania i zgony na nowotwory złośliwe narzadu płciowego u kobiet w Polsce w latach 1987, 1996, 3 i szacunkowe na 1 r. 1987 1996 3 1 Zachorowania

Bardziej szczegółowo

Algorytmy postępowania w raka szyjki macicy oparto na istniejących wytycznych w ramach ESGO a przygotował je Komitet Edukacyjny ESGO jako narzędzie

Algorytmy postępowania w raka szyjki macicy oparto na istniejących wytycznych w ramach ESGO a przygotował je Komitet Edukacyjny ESGO jako narzędzie Algorytm postępowania Rak szyjki macicy Algorytmy postępowania w raka szyjki macicy oparto na istniejących wytycznych w ramach ESGO a przygotował je Komitet Edukacyjny ESGO jako narzędzie nauczania dla

Bardziej szczegółowo

S T R E S Z C Z E N I E

S T R E S Z C Z E N I E STRESZCZENIE Cel pracy: Celem pracy jest ocena wyników leczenia napromienianiem chorych z rozpoznaniem raka szyjki macicy w Świętokrzyskim Centrum Onkologii, porównanie wyników leczenia chorych napromienianych

Bardziej szczegółowo

Rak trzonu macicy. Małgorzata Gajewska

Rak trzonu macicy. Małgorzata Gajewska Rak trzonu macicy Małgorzata Gajewska Rozrosty endometrium Rozrost błony śluzowej trzonu macicy jest to zaburzenie stosunku tkanki gruczołowej do tkanki podścieliska endometrium. W wyniku niezrównoważonej

Bardziej szczegółowo

Leczenie i przeżycia 5-letnie dolnośląskich kobiet chorych na nowotwory złośliwe piersi z lat 2004-2008

Leczenie i przeżycia 5-letnie dolnośląskich kobiet chorych na nowotwory złośliwe piersi z lat 2004-2008 Leczenie i przeżycia 5-letnie dolnośląskich kobiet chorych na nowotwory złośliwe piersi z lat 2004-2008 W latach 2004-2008 w Dolnośląskim Rejestrze Nowotworów zarejestrowaliśmy 6.125 zachorowań na inwazyjne

Bardziej szczegółowo

Leczenie systemowe raka nie-jasnokomórkowego

Leczenie systemowe raka nie-jasnokomórkowego Leczenie systemowe raka nie-jasnokomórkowego Piotr Tomczak Uniwersytet Medyczny w Poznaniu Klinika Onkologii Jastrzębia Góra Nie-jasnokomórkowy rak nerki (ncc RCC) niejednorodna grupa o zróżnicowanej histologii

Bardziej szczegółowo

typ 3, sporadyczny; Techniki Obrazowe

typ 3, sporadyczny; Techniki Obrazowe Guz neuroendokrynny żołądka typ 3, sporadyczny; Techniki Obrazowe Mariusz I.Furmanek CSK MSWiA i CMKP Warszawa Ocena wyjściowa, metody strukturalne WHO 2 (rak wysoko zróżnicowany); Endoskopia i/lub EUS;

Bardziej szczegółowo

Załącznik do OPZ nr 8

Załącznik do OPZ nr 8 Załącznik do OPZ nr 8 Lista raportów predefiniowanych Lp. Tytuł raportu Potencjalny użytkownik raportu 1. Lista chorych na raka stercza w zależności od poziomu antygenu PSA (w momencie stwierdzenia choroby)

Bardziej szczegółowo

Nowotwory złośliwe skóry. Katedra Onkologii AM w Poznaniu

Nowotwory złośliwe skóry. Katedra Onkologii AM w Poznaniu Nowotwory złośliwe skóry Katedra Onkologii AM w Poznaniu Nowotwory złośliwe skóry Raki: rak podstawnokomórkowy rak kolczystokomórkowy rak płakonabłonkowy Czerniak Nowotwory złośliwe skóryrak podstawnokomórkowy

Bardziej szczegółowo

Leczenie systemowe raka piersi

Leczenie systemowe raka piersi Leczenie systemowe raka piersi Marcin Napierała specjalista onkologii klinicznej Oddział Onkologii Ogólnej SP ZOZ Szpital Wojewódzki Zielona Góra Leczenie systemowe raka piersi Leczenie systemowe raka

Bardziej szczegółowo

Epidemiologia. Czynniki ryzyka. Predyspozycje genetyczne. Polipy gruczołowe. Predyspozycje genetyczne. Rak jelita grubego. Zachorowalność w 2003 roku:

Epidemiologia. Czynniki ryzyka. Predyspozycje genetyczne. Polipy gruczołowe. Predyspozycje genetyczne. Rak jelita grubego. Zachorowalność w 2003 roku: Epidemiologia Rak jelita Szkolenie dla lekarzy rodzinnych 2007 Igor Madej Oddział Chirurgii Onkologicznej II Dolnośląskiego Centrum Onkologii Katedra Onkologii i Klinika Onkologii Onkologicznej Akademii

Bardziej szczegółowo

Ośrodki medyczne wykonujące procedury diagnostyczno-terapeutyczne powinny mieć następujące możliwości:

Ośrodki medyczne wykonujące procedury diagnostyczno-terapeutyczne powinny mieć następujące możliwości: REKOMENDACJE KONSULTANTA KRAJOWEGO W DZIEDZINIE CHIRURGII ONKOLOGICZNEJ ORAZ POLSKIEGO TOWARZYSTWA CHIRURGII ONKOLOGICZNEJ W ZAKRESIE DIAGNOSTYKI I LECZENIA CHORYCH NA RAKA JELITA GRUBEGO REKOMENDACJE

Bardziej szczegółowo

Czy ponawiane leczenie chirurgiczne przynosi korzyść chorym na raka jajnika?

Czy ponawiane leczenie chirurgiczne przynosi korzyść chorym na raka jajnika? Czy ponawiane leczenie chirurgiczne przynosi korzyść chorym na raka jajnika? 1 1,2 1,2 Jan Kornafel, Marcin Jędryka, Marcin Ekiert, 2 Barbara Rossochacka-Rostalska 1 2 Katedra Onkologii, Klinika Onkologii

Bardziej szczegółowo

Czy chore na raka piersi z mutacją BRCA powinny otrzymywać wstępną. Klinika Onkologii i Radioterapii

Czy chore na raka piersi z mutacją BRCA powinny otrzymywać wstępną. Klinika Onkologii i Radioterapii Czy chore na raka piersi z mutacją BRCA powinny otrzymywać wstępną chemioterapię z udziałem cisplatyny? Jacek Jassem Klinika Onkologii i Radioterapii Gdańskiego ń Uniwersytetu t Medycznego Jaka jest siła

Bardziej szczegółowo

Nowotwory złośliwe jajnika

Nowotwory złośliwe jajnika Nowotwory złośliwe jajnika Raki Epidemiologia i etiologia W Polsce w 2006 roku zarejestrowano 3291 nowych zachorowań na nowotwory złośliwe jajnika (wskaźnik struktury 5,31%, standaryzowany współczynnik

Bardziej szczegółowo

Agata Abramowicz Centrum Badań Translacyjnych i Biologii Molekularnej Nowotworów Seminarium magisterskie 2013

Agata Abramowicz Centrum Badań Translacyjnych i Biologii Molekularnej Nowotworów Seminarium magisterskie 2013 Agata Abramowicz Centrum Badań Translacyjnych i Biologii Molekularnej Nowotworów Seminarium magisterskie 2013 Standaryzowane według wieku współczynniki zachorowalności na nowotwory złośliwe piersi w skali

Bardziej szczegółowo

Przegląd piśmiennictwa. Aleksandra Łacko Katedra Onkologii UM we Wrocławiu Oddział Chemioterapii USZK

Przegląd piśmiennictwa. Aleksandra Łacko Katedra Onkologii UM we Wrocławiu Oddział Chemioterapii USZK Przegląd piśmiennictwa Journalof ClinicalOncology Aleksandra Łacko Katedra Onkologii UM we Wrocławiu Oddział Chemioterapii USZK Największe doświadczenie jednego ośrodka z GTN wysokiego ryzyka Retrospektywna

Bardziej szczegółowo

CZWARTEK r. godzina: 15:00-19:00 INTERAKTYWNE WARSZTATY SZKOLENIOWE

CZWARTEK r. godzina: 15:00-19:00 INTERAKTYWNE WARSZTATY SZKOLENIOWE CZWARTEK 08.09.2016 r. godzina: 15:00-19:00 INTERAKTYWNE WARSZTATY SZKOLENIOWE Moderatorzy: prof. dr hab. med. Zbigniew Kojs prof. dr hab. med. Łukasz Wicherek 15:00-17:00 Miejsce wielonarządowej resekcji

Bardziej szczegółowo

Wydłużenie życia chorych z rakiem płuca - nowe możliwości

Wydłużenie życia chorych z rakiem płuca - nowe możliwości Wydłużenie życia chorych z rakiem płuca - nowe możliwości Pulmonologia 2015, PAP, Warszawa, 26 maja 2015 1 Epidemiologia raka płuca w Polsce Pierwszy nowotwór w Polsce pod względem umieralności. Tendencja

Bardziej szczegółowo

CZWARTEK r. INTERAKTYWNE WARSZTATY SZKOLENIOWE. Moderatorzy: prof. dr hab. med. Zbigniew Kojs prof. dr hab. med.

CZWARTEK r. INTERAKTYWNE WARSZTATY SZKOLENIOWE. Moderatorzy: prof. dr hab. med. Zbigniew Kojs prof. dr hab. med. CZWARTEK 08.09.2016 r. INTERAKTYWNE WARSZTATY SZKOLENIOWE Moderatorzy: prof. dr hab. med. Zbigniew Kojs prof. dr hab. med. Łukasz Wicherek 15:00-17:00 Miejsce wielonarządowej resekcji w leczeniu chorych

Bardziej szczegółowo

Rak trzonu macicy przegląd publikacji z roku 2013. Jacek Sznurkowski Katedra i Klinika ChirurgiiOnkologicznej Gdański Uniwersytet Medyczny

Rak trzonu macicy przegląd publikacji z roku 2013. Jacek Sznurkowski Katedra i Klinika ChirurgiiOnkologicznej Gdański Uniwersytet Medyczny Rak trzonu macicy przegląd publikacji z roku 2013 Jacek Sznurkowski Katedra i Klinika ChirurgiiOnkologicznej Gdański Uniwersytet Medyczny Plan prezentacji Staging chirurgiczny 1. Nowy algorytm z Mayo Clinic

Bardziej szczegółowo

NARODOWY PROGRAM ZWALCZANIA CHORÓB NOWOTWOROWYCH.

NARODOWY PROGRAM ZWALCZANIA CHORÓB NOWOTWOROWYCH. Załącznik nr 1a Opis programu Nazwa programu: NARODOWY PROGRAM ZWALCZANIA CHORÓB NOWOTWOROWYCH. Nazwa zadania: PROGRAM OPIEKI NAD RODZINAMI WYSOKIEGO, DZIEDZICZNIE UWARUNKOWANEGO RYZYKA ZACHOROWANIA NA

Bardziej szczegółowo

SpiS TreśCi chirurgia narządowa 51. nowotwory układu pokarmowego VII

SpiS TreśCi chirurgia narządowa 51. nowotwory układu pokarmowego VII Spis treści CHIRURGIA NARZĄDOWA... 1005 51. Nowotwory układu pokarmowego... 1007 51.1. Nowotwory przełyku Andrzej W. Szawłowski... 1007 51.1.1. Wstęp... 1007 51.1.2. Patologia... 1008 51.1.3. Rozpoznanie...

Bardziej szczegółowo

V KONFERENCJA NOWE TRENDY W GINEKOLOGII ONKOLOGICZNEJ. Gdańsk, 16-17.05.2014. Patronat naukowy: Polskie Towarzystwo Ginekologii Onkologicznej

V KONFERENCJA NOWE TRENDY W GINEKOLOGII ONKOLOGICZNEJ. Gdańsk, 16-17.05.2014. Patronat naukowy: Polskie Towarzystwo Ginekologii Onkologicznej V KONFERENCJA NOWE TRENDY W GINEKOLOGII ONKOLOGICZNEJ Gdańsk, 16-17.05.2014 Patronat naukowy: Polskie Towarzystwo Ginekologii Onkologicznej 16.05.2014 8:00-8:15 Otwarcie Konferencji Prof. J. Markowska,

Bardziej szczegółowo

Najważniejszym czynnikiem w istotny sposób wpływającym na wyniki leczenia jest wykrycie nowotworu w jak najwcześniejszym stadium rozwoju.

Najważniejszym czynnikiem w istotny sposób wpływającym na wyniki leczenia jest wykrycie nowotworu w jak najwcześniejszym stadium rozwoju. Warunki finansowania programu profilaktyki raka piersi I. Część A. 1. Opis problemu zdrowotnego. Rak piersi jest najczęściej występującym nowotworem złośliwym u kobiet. Stanowi około 23% wszystkich zachorowań

Bardziej szczegółowo

Terapie dla kobiet z zaawansowanym rakiem piersi w Polsce

Terapie dla kobiet z zaawansowanym rakiem piersi w Polsce Warszawa, 27.01.2016 Seminarium naukowe: Terapie przełomowe w onkologii i hematoonkologii a dostępność do leczenia w Polsce na tle Europy Terapie dla kobiet z zaawansowanym rakiem piersi w Polsce Dr n.

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 4 do zarządzenia Nr 53/2006 Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Program profilaktyki raka piersi

Załącznik nr 4 do zarządzenia Nr 53/2006 Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Program profilaktyki raka piersi Program profilaktyki raka piersi 1 I. UZASADNIENIE CELOWOŚCI WDROŻENIA PROGRAMU PROFILAKTYKI RAKA PIERSI, zwanego dalej Programem. 1. Opis problemu zdrowotnego. Rak piersi jest najczęściej występującym

Bardziej szczegółowo

Dr hab. n. med. Paweł Blecharz

Dr hab. n. med. Paweł Blecharz BRCA1 zależny rak piersi i jajnika odmienności diagnostyczne i kliniczne (BRCA1 dependent breast and ovarian cancer clinical and diagnostic diversities) Paweł Blecharz Dr hab. n. med. Paweł Blecharz Dr

Bardziej szczegółowo

Radioterapia w leczeniu raka pęcherza moczowego - zalecenia

Radioterapia w leczeniu raka pęcherza moczowego - zalecenia Radioterapia w leczeniu raka pęcherza moczowego - zalecenia Radioterapia w leczeniu raka pęcherza moczowego może być stosowana łącznie z leczeniem operacyjnym chemioterapią. Na podstawie literatury anglojęzycznej

Bardziej szczegółowo

PLAN ZAJĘĆ W RAMACH SPECJALIZACJI Z PIELEGNIARSTWA GINEKOLOGICZNEGO

PLAN ZAJĘĆ W RAMACH SPECJALIZACJI Z PIELEGNIARSTWA GINEKOLOGICZNEGO PLAN ZAJĘĆ W RAMACH SPECJALIZACJI Z PIELEGNIARSTWA GINEKOLOGICZNEGO w dniach 05.09.2014 07.09.2014 Data Godziny Tematy zajęć Osoba prowadząca Miejsce realizacji zajęć Forma zajęć Liczba godz. 05.09.14

Bardziej szczegółowo

Nowe wytyczne w diagnostyce i leczeniu raka piersi w oparciu o doniesienia ESMO z 2007 roku

Nowe wytyczne w diagnostyce i leczeniu raka piersi w oparciu o doniesienia ESMO z 2007 roku Nowe wytyczne w diagnostyce i leczeniu raka piersi w oparciu o doniesienia ESMO z 2007 roku Tegoroczna konferencja ESMO zaowocowała nowo przedstawionymi wytycznymi, dotyczącymi zarówno diagnostyki, jak

Bardziej szczegółowo

WARSZAWSCY LEKARZE ZASTOSOWALI NOWĄ METODĘ LECZENIA RAKA JAJNIKA

WARSZAWSCY LEKARZE ZASTOSOWALI NOWĄ METODĘ LECZENIA RAKA JAJNIKA WARSZAWSCY LEKARZE ZASTOSOWALI NOWĄ METODĘ LECZENIA RAKA JAJNIKA..,WWW.MONEY.PL ( 00:00:00) www.money.pl/archiwum/wiadomosci_agencyjne/pap/artykul/warszawscy;lekarze;zastosowali;nowa;metode;leczenia;raka;j

Bardziej szczegółowo

Pakiet onkologiczny. w podstawowej opiece zdrowotnej

Pakiet onkologiczny. w podstawowej opiece zdrowotnej Pakiet onkologiczny w podstawowej opiece zdrowotnej Agnieszka Jankowska-Zduńczyk Specjalista medycyny rodzinnej Konsultant krajowy w dziedzinie medycyny rodzinnej Profilaktyka chorób nowotworowych Pakiet

Bardziej szczegółowo

Typ histopatologiczny

Typ histopatologiczny Typ histopatologiczny Wiek Stopieo zróżnicowania nowotworu Typ I (hormonozależny) Adenocarcinoma Adenoacanthoma Naciekanie przestrzeni naczyniowych Wielkośd guza Typ II (hormononiezależny) Serous papillary

Bardziej szczegółowo

Rak piersi wybrane aspekty leczenia systemowego

Rak piersi wybrane aspekty leczenia systemowego Pol J Pathol 2014; 65 (4) (suplement 2): S1-S8 Rak piersi wybrane aspekty leczenia systemowego Tadeusz Pieńkowski Oddział Onkologii Klinicznej i Chirurgii Onkologicznej, Europejskie Centrum Zdrowia, Otwock

Bardziej szczegółowo

leczenie miejscowe leczenie systemowe leczenie skojarzone Leczenie chirurgiczne wznowy miejscowej leczenie radykalne

leczenie miejscowe leczenie systemowe leczenie skojarzone Leczenie chirurgiczne wznowy miejscowej leczenie radykalne Leczenie W terapii raka jelita grubego stosuje się trzy podstawowe metody leczenia onkologicznego: chirurgię, radioterapię oraz chemioterapię. Dwie pierwsze określa się jako leczenie miejscowe, ostania

Bardziej szczegółowo

CZĘŚĆ SZCZEGÓŁOWA NAJCZĘSTSZE NOWOTWORY OBJAWY, ROZPOZNAWANIE I LECZENIE

CZĘŚĆ SZCZEGÓŁOWA NAJCZĘSTSZE NOWOTWORY OBJAWY, ROZPOZNAWANIE I LECZENIE CZĘŚĆ SZCZEGÓŁOWA ROZDZIA 4 NAJCZĘSTSZE NOWOTWORY OBJAWY, ROZPOZNAWANIE I LECZENIE Arkadiusz Jeziorski W Polsce do lekarzy onkologów zgłasza się rocznie ponad 130 tysięcy nowych pacjentów; około 80 tysięcy

Bardziej szczegółowo

WTÓRNE OPERACJE CYTOREDUKCYJNE - ZASADY KWALIFIKACJI

WTÓRNE OPERACJE CYTOREDUKCYJNE - ZASADY KWALIFIKACJI WTÓRNE OPERACJE CYTOREDUKCYJNE - ZASADY KWALIFIKACJI Paweł Basta Klinika Ginekologii i Onkologii Szpitala Uniwersyteckiego w Krakowie Uniwersyteckie Centrum Leczenia Chorób Piersi I Katedra Chirurgii Ogólnej

Bardziej szczegółowo

Hematoonkologia w liczbach. Dr n med. Urszula Wojciechowska

Hematoonkologia w liczbach. Dr n med. Urszula Wojciechowska Hematoonkologia w liczbach Dr n med. Urszula Wojciechowska Nowotwory hematologiczne wg Międzynarodowej Statystycznej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych (rew 10) C81 -Chłoniak Hodkina C82-C85+C96

Bardziej szczegółowo

BREAST CANCER UNIT W ZACHODNIOPOMORSKIM

BREAST CANCER UNIT W ZACHODNIOPOMORSKIM ZACHODNIOPOMORSKIE CENTRUM ONKOLOGII BREAST CANCER UNIT W ZACHODNIOPOMORSKIM CENTRUM ONKOLOGII Małgorzata Talerczyk 17.01.2014 WSKAŹNIKI DZIAŁALNOŚCI 2013 r. Liczba hospitalizowanych pacjentów: 11 194

Bardziej szczegółowo

Ginekolodzy onkolodzy z całej Polski debatowali w ŚCO

Ginekolodzy onkolodzy z całej Polski debatowali w ŚCO Ginekolodzy onkolodzy z całej Polski debatowali w ŚCO O tym jak skutecznie leczyć nowotwory ginekologiczne oraz jak planować rodzinę w obliczu choroby nowotworowej rozmawiali ginekolodzy z ośrodków onkologicznych

Bardziej szczegółowo

Zasady postępowania chirurgicznego z regionalnymi węzłami chłonnymi PROF TOMASZ DEMKOW CENTRUM ONKOLOGII INSTYTUT

Zasady postępowania chirurgicznego z regionalnymi węzłami chłonnymi PROF TOMASZ DEMKOW CENTRUM ONKOLOGII INSTYTUT Zasady postępowania chirurgicznego z regionalnymi węzłami chłonnymi PROF TOMASZ DEMKOW CENTRUM ONKOLOGII INSTYTUT Fakty Rak prącia charakteryzuje się stosunkowo powolnym rozwojem lokoregionalnym Drogi

Bardziej szczegółowo

Program dotyczy wyłącznie kontynuacji leczenia pacjentów włączonych do programu do dnia 30.03.2008.

Program dotyczy wyłącznie kontynuacji leczenia pacjentów włączonych do programu do dnia 30.03.2008. załącznik nr 7 do zarządzenia Nr 36/2008/DGL Prezesa NFZ z dnia 19 czerwca 2008 r. Program dotyczy wyłącznie kontynuacji leczenia pacjentów włączonych do programu do dnia 30.03.2008. 1. Nazwa programu:

Bardziej szczegółowo

LECZENIE CHORYCH NA RAKA PIERSI ZE WSPÓŁISTNIEJĄCĄ CIĄŻĄ

LECZENIE CHORYCH NA RAKA PIERSI ZE WSPÓŁISTNIEJĄCĄ CIĄŻĄ LECZENIE CHORYCH NA RAKA PIERSI ZE WSPÓŁISTNIEJĄCĄ CIĄŻĄ Jerzy Giermek Klinika Nowotworów Piersi i Chirurgii Rekonstrukcyjnej Centrum Onkologii-Instytut Kierownik Kliniki: Doc. dr hab. med. Tadeusz Pieńkowski

Bardziej szczegółowo

II Ogólnopolska Konferencja Nowości w Położnictwie i Ginekologii Warszawa

II Ogólnopolska Konferencja Nowości w Położnictwie i Ginekologii Warszawa II Ogólnopolska Konferencja Nowości w Położnictwie i Ginekologii Warszawa 18-19.04.2015 Prof. dr hab. n med. Jan Kotarski I Katedra i Klinika Ginekologii Onkologicznej i Ginekologii UM w Lublinie 200 000

Bardziej szczegółowo

Rekomendacje PTG dotyczące postępowania w guzach niezłośliwych i raku jajnika

Rekomendacje PTG dotyczące postępowania w guzach niezłośliwych i raku jajnika Rekomendacje PTG dotyczące postępowania w guzach niezłośliwych i raku jajnika Dnia 9 czerwca 2006 roku w Poznaniu odbyło się zebranie ekspertów Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego, dotyczące postępowania

Bardziej szczegółowo

Wszyscy jesteśmy narzędziami w rękach losu, musimy jednakże postępować w taki sposób, jak gdyby było inaczej - odparła czarownica.

Wszyscy jesteśmy narzędziami w rękach losu, musimy jednakże postępować w taki sposób, jak gdyby było inaczej - odparła czarownica. Wszyscy jesteśmy narzędziami w rękach losu, musimy jednakże postępować w taki sposób, jak gdyby było inaczej - odparła czarownica. - W przeciwnym razie pozostaje nam umrzeć z desperacji. Philip Pullman

Bardziej szczegółowo

Nowotwory trzonu macicy, sromu i pochwy. Jacek Sieńko II Katedra i Klinika Położnictwa i Ginekologii WUM

Nowotwory trzonu macicy, sromu i pochwy. Jacek Sieńko II Katedra i Klinika Położnictwa i Ginekologii WUM Nowotwory trzonu macicy, sromu i pochwy Jacek Sieńko II Katedra i Klinika Położnictwa i Ginekologii WUM Rozrosty błony śluzowej macicy Podział 1. WHO - 1994 Rozrost bez atypii Prosty Złożony Rozrost z

Bardziej szczegółowo

Program Konferencji Sesja I. Wielodyscyplinarne leczenie miejscowo-zaawansowanego raka pęcherza moczowego Piotr Kryst, Jacek Fijuth

Program Konferencji Sesja I. Wielodyscyplinarne leczenie miejscowo-zaawansowanego raka pęcherza moczowego Piotr Kryst, Jacek Fijuth Program Konferencji 09.00 10.00 Spotkanie nadzoru specjalistycznego 10.30 10.40 Rozpoczęcie konferencji Maciej Krzakowski 10.40 11.25 Sesja I. Wielodyscyplinarne leczenie miejscowo-zaawansowanego raka

Bardziej szczegółowo

Dr hab. med. Mirosław Dziuk, prof. nadzw. Kierownik Zakładu Medycyny Nuklearnej WIM Warszawa

Dr hab. med. Mirosław Dziuk, prof. nadzw. Kierownik Zakładu Medycyny Nuklearnej WIM Warszawa Dr hab. med. Mirosław Dziuk, prof. nadzw. Kierownik Zakładu Medycyny Nuklearnej WIM Warszawa ROZPOZNAWANIE: PET - CT W ONKOLOGII poszukiwanie ognisk choroby - wczesne wykrywanie różnicowanie zmian łagodnych

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych Rada Przejrzystości Stanowisko Rady Przejrzystości nr 3/2014 z dnia 7 stycznia 2014 r. w sprawie usunięcia świadczenia obejmującego podawanie letrozolu w rozpoznaniu

Bardziej szczegółowo

Rola zespołów wielodyscyplinarnych w leczeniu nowotworów przewodu pokarmowego

Rola zespołów wielodyscyplinarnych w leczeniu nowotworów przewodu pokarmowego Rola zespołów wielodyscyplinarnych w leczeniu nowotworów przewodu pokarmowego Lucjan Wyrwicz Klinika Gastroenterologii Onkologicznej Centrum Onkologii Instytut im. M. Skłodowskiej-Curie w Warszawie Multi-disciplinary

Bardziej szczegółowo

Pułapki (bardzo) wczesnej diagnostyki nowotworów układu rozrodczego

Pułapki (bardzo) wczesnej diagnostyki nowotworów układu rozrodczego Pułapki (bardzo) wczesnej diagnostyki nowotworów układu rozrodczego Radosław Mądry i Janina Markowska Katedra i Klinika Onkologii Uniwersytet Medyczny im. K. Marcinkowskiego w Poznaniu Poznań 17-10-2014

Bardziej szczegółowo

PROFILAKTYKA SCHORZEŃ PIERSI

PROFILAKTYKA SCHORZEŃ PIERSI PROFILAKTYKA SCHORZEŃ PIERSI Lek. Dominika Jasińska-Stasiaczek www.domhome.pl http://www.echirurgia.pl/sutek/koliste_ruchy.htm CO TO JEST ZMIANA W PIERSI? Pierś zbudowana jest z tkanki gruczołowej, tłuszczowej

Bardziej szczegółowo

Rak piersi to najpowszechniej występujący nowotwór kobiecy w Polsce czy nauka poznała przyczyny powstawania tego nowotworu?

Rak piersi to najpowszechniej występujący nowotwór kobiecy w Polsce czy nauka poznała przyczyny powstawania tego nowotworu? Rak piersi to najpowszechniej występujący nowotwór kobiecy w Polsce czy nauka poznała przyczyny powstawania tego nowotworu? Wiele czynników na które mamy bezpośredni wpływ, zwiększa ryzyko zachorowania

Bardziej szczegółowo

W dniu 09.01.2004 odbyło się posiedzenie grupy ekspertów powołanych przez Zarząd

W dniu 09.01.2004 odbyło się posiedzenie grupy ekspertów powołanych przez Zarząd W dniu 09.01.2004 odbyło się posiedzenie grupy ekspertów powołanych przez Zarząd Główny Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego wraz z reprezentantami genetyków polskich. W wyniku dwudniowej dyskusji opracowano

Bardziej szczegółowo

Jeśli myślisz. o posiadaniu dziecka po przebytej chorobie nowotworowej, chcemy przekazać Ci potrzebne informacje, które pomogą spełnić to marzenie.

Jeśli myślisz. o posiadaniu dziecka po przebytej chorobie nowotworowej, chcemy przekazać Ci potrzebne informacje, które pomogą spełnić to marzenie. Wstęp Dzięki postępowi medycyny coraz większej liczbie pacjentów udaje się pokonać choroby onkologiczne. W grupie tych pacjentów są również osoby młode, w wieku rozrodczym, które pragną mieć dzieci po

Bardziej szczegółowo

10 wskazówek dla chorych na nowotwory piersi

10 wskazówek dla chorych na nowotwory piersi NOWOTWORY PIERSI Roz poznanie choroby nowotworowej wiąże się z dużym obciążeniem psychofizycznym. Obecność kogoś bliskiego, rodziny, pielęgniarki i innych chorych pomoże Ci poradzić sobie w tych trudnych

Bardziej szczegółowo

Służba Zdrowia nr 24-26 z 23 marca 2000. Znaczenie badań przesiewowych w zwalczaniu raka piersi. Zbigniew Wronkowski, Wiktor Chmielarczyk

Służba Zdrowia nr 24-26 z 23 marca 2000. Znaczenie badań przesiewowych w zwalczaniu raka piersi. Zbigniew Wronkowski, Wiktor Chmielarczyk Służba Zdrowia nr 24-26 z 23 marca 2000 Znaczenie badań przesiewowych w zwalczaniu raka piersi Zbigniew Wronkowski, Wiktor Chmielarczyk Korzystny wpływ skryningu na zmniejszenie umieralności z powodu raka

Bardziej szczegółowo

Diagnostyka węzłów chłonnych (Lymph nodes assessment) Joanna Anioł

Diagnostyka węzłów chłonnych (Lymph nodes assessment) Joanna Anioł Diagnostyka węzłów chłonnych (Lymph nodes assessment) Joanna Anioł Joanna Anioł Wykształcenie: wyższe Studia na Wydziale Lekarskim Collegium Medium UJ w Krakowie 1989 1995 Kształcenie podyplomowe: Specjalizacja

Bardziej szczegółowo

BADANIA KONTROLNE CHORYCH NA NOWOTWORY ZŁOŚLIWE

BADANIA KONTROLNE CHORYCH NA NOWOTWORY ZŁOŚLIWE BADANIA KONTROLNE CHORYCH NA NOWOTWORY ZŁOŚLIWE Marian Reinfuss CENTRUM ONKOLOGII ODDZIAŁ W KRAKOWIE OCENA WARTOŚCI CENTRUM ONKOLOGII ODDZIAŁ W KRAKOWIE PROWADZENIA BADAŃ KONTROLNYCH 1. długość przeŝycia

Bardziej szczegółowo

Szpiczak mnogi możliwości leczenia chirurgicznego

Szpiczak mnogi możliwości leczenia chirurgicznego Szpiczak mnogi możliwości leczenia chirurgicznego Adam Pala Oddział Schorzeń i Urazów Kręgosłupa Wojewódzki Szpital Chirurgii Urazowej Piekary Śląskie MOŻLIWOŚCI TERAPEUTYCZNE W SZPICZAKU MNOGIM - radioterapia,

Bardziej szczegółowo

Profilaktyka raka szyjki macicy

Profilaktyka raka szyjki macicy Profilaktyka raka szyjki macicy Lek. Dominika Jasińska-Stasiaczek Katowice, 04.07.2015 Co to jest szyjka macicy? Macica zbudowana jest z trzonu i szyjki. Szyjka macicy składa się z części brzusznej i z

Bardziej szczegółowo

Warto wiedzieć więcej o swojej chorobie, aby z nią walczyć

Warto wiedzieć więcej o swojej chorobie, aby z nią walczyć Warto wiedzieć więcej o swojej chorobie, aby z nią walczyć Kilka ważnych porad dla kobiet chorych na raka piersi Konsultacja merytoryczna: dr hab. n. med. Lubomir Bodnar Warto wiedzieć więcej o swojej

Bardziej szczegółowo

Sytuacja epidemiologiczna w zakresie chorób nowotworowych oraz opinie konsultantów krajowych i wojewódzkich na temat rozwoju onkologii

Sytuacja epidemiologiczna w zakresie chorób nowotworowych oraz opinie konsultantów krajowych i wojewódzkich na temat rozwoju onkologii Sytuacja epidemiologiczna w zakresie chorób nowotworowych oraz opinie konsultantów krajowych i wojewódzkich na temat rozwoju onkologii IV posiedzenie Zespołu do spraw Bezpieczeństwa Zdrowotnego przy Wojewodzie

Bardziej szczegółowo

Leczenie zaawansowanych (nieresekcyjnych i/lub przerzutowych) GIST Nieoperacyjny lub rozsiany GIST jest oporny na konwencjonalną chemioterapię.

Leczenie zaawansowanych (nieresekcyjnych i/lub przerzutowych) GIST Nieoperacyjny lub rozsiany GIST jest oporny na konwencjonalną chemioterapię. Leczenie zaawansowanych (nieresekcyjnych i/lub przerzutowych) GIST Nieoperacyjny lub rozsiany GIST jest oporny na konwencjonalną chemioterapię. Rola radioterapii nie jest ostatecznie ustalona. Dotychczasowe

Bardziej szczegółowo

Piotr Potemski. Uniwersytet Medyczny w Łodzi, Szpital im. M. Kopernika w Łodzi

Piotr Potemski. Uniwersytet Medyczny w Łodzi, Szpital im. M. Kopernika w Łodzi Piotr Potemski Uniwersytet Medyczny w Łodzi, Szpital im. M. Kopernika w Łodzi VI Letnia Akademia Onkologiczna dla Dziennikarzy, Warszawa, 10-12.08.2016 1 Obserwowane są samoistne regresje zmian przerzutowych

Bardziej szczegółowo

Rak gruczołu krokowego - materiały informacyjne dla pacjentów. Pytania i odpowiedzi które warto znać.

Rak gruczołu krokowego - materiały informacyjne dla pacjentów. Pytania i odpowiedzi które warto znać. W TROSCE O PACJENTA CHOREGO NA RAKA GRUCZOŁU KROKOWEGO Ogólnopolski program edukacyjny Rak gruczołu krokowego - materiały informacyjne dla pacjentów. Pytania i odpowiedzi które warto znać. Program realizowany

Bardziej szczegółowo

dzienniczek pacjenta rak nerki

dzienniczek pacjenta rak nerki dzienniczek pacjenta rak nerki Grafika i skład: Fundacja Wygrajmy Zdrowie Wydanie I Styczeń 2015 Wszelkie prawa zastrzeżone. Podstawowe dane Imię i nazwisko: Data urodzenia: Lekarz prowadzący: Palcówka

Bardziej szczegółowo

RAK JAJOWODU (Carcinoma of the Fallopian Tube) Katarzyna Bednarek-Rajewska, Konstanty Korski, Jan Bręborowicz

RAK JAJOWODU (Carcinoma of the Fallopian Tube) Katarzyna Bednarek-Rajewska, Konstanty Korski, Jan Bręborowicz RAK JAJOWODU (Carcinoma of the Fallopian Tube) Katarzyna Bednarek-Rajewska, Konstanty Korski, Jan Bręborowicz (nieobowiązkowe składniki oznaczono +) 1. Rodzaj materiału Prawy jajowód, lewy jajowód, prawy

Bardziej szczegółowo

Sytuacja w zakresie zachorowań na raka szyjki macicy w woj. dolnośląskim w latach 2005-2011

Sytuacja w zakresie zachorowań na raka szyjki macicy w woj. dolnośląskim w latach 2005-2011 Sytuacja w zakresie zachorowań na raka szyjki macicy w woj. dolnośląskim w latach 25-211 Ostatnie, opublikowane w roku 212 dane dla Polski [1] wskazują, że w latach 28-29 w woj. dolnośląskim stwierdzano

Bardziej szczegółowo

Certyfikat. Centrum. Onkologii Instytutim.Marii-SnoOowskiej-Curiew Warszawi. e gl6wna: ISO9001:2008 ISO14001 :2004. Leczenie.

Certyfikat. Centrum. Onkologii Instytutim.Marii-SnoOowskiej-Curiew Warszawi. e gl6wna: ISO9001:2008 ISO14001 :2004. Leczenie. Lloyd Polen Oddzial 00-876 Sp.. z o.0,. ul,ogrodowa 58 zaswiadcza niniejszym, zepodmiot leczniczy Instytutim.Marii-SnoOowskiej-Curiew Warszawi e Klinika Onkologiczna: 15,Pl-02-034 ul.wawelska wprowadzilo

Bardziej szczegółowo

Warunki realizacji przedsięwzięć w ramach Programu profilaktyki raka szyjki macicy dla konkursu RPSW IZ /17 w ramach RPOWŚ

Warunki realizacji przedsięwzięć w ramach Programu profilaktyki raka szyjki macicy dla konkursu RPSW IZ /17 w ramach RPOWŚ Załącznik nr X Warunki realizacji przedsięwzięć w ramach Programu profilaktyki raka szyjki macicy Warunki realizacji przedsięwzięć w ramach Programu profilaktyki raka szyjki macicy dla konkursu RPSW.08.02.03-IZ.00-26-081/17

Bardziej szczegółowo

Zasady chirurgii onkologicznej

Zasady chirurgii onkologicznej Zasady chirurgii onkologicznej Lek. Krzysztof Szewczyk Katedra Onkologii i Klinika Onkologii Ginekologicznej Akademii Medycznej we Wrocławiu Dolnośląskie Centrum Onkologii we Wrocławiu WSPÓŁCZESNE METODY

Bardziej szczegółowo

Personalizowana profilaktyka nowotworów

Personalizowana profilaktyka nowotworów Personalizowana profilaktyka nowotworów Prof. dr hab. med. Krystian Jażdżewski Zakład Medycyny Genomowej, Warszawski Uniwersytet Medyczny Centrum Nowych Technologii, Uniwersytet Warszawski Warsaw Genomics,

Bardziej szczegółowo

Kurs dla studentów i absolwentów

Kurs dla studentów i absolwentów Kurs dla studentów i absolwentów Profilaktyka, rozpoznanie i leczenie raka piersi. Etapy postępowania fizjoterapeutycznego u pacjentek po mastektomii Cel główny kursu: Przygotowanie do praktycznej pracy

Bardziej szczegółowo

Ocena immunologiczna i genetyczna białaczkowych komórek macierzystych

Ocena immunologiczna i genetyczna białaczkowych komórek macierzystych Karolina Klara Radomska Ocena immunologiczna i genetyczna białaczkowych komórek macierzystych Streszczenie Wstęp Ostre białaczki szpikowe (Acute Myeloid Leukemia, AML) to grupa nowotworów mieloidalnych,

Bardziej szczegółowo

ZBYT PÓŹNE WYKRYWANIE RAKA NERKI ROLA LEKARZA PIERWSZEGO KONTAKTU

ZBYT PÓŹNE WYKRYWANIE RAKA NERKI ROLA LEKARZA PIERWSZEGO KONTAKTU ZBYT PÓŹNE WYKRYWANIE RAKA NERKI ROLA LEKARZA PIERWSZEGO KONTAKTU 14 czerwca 2012 r dr n. med. Piotr Tomczak Klinika Onkologii U.M. Poznań Epidemiologia raka nerki RCC stanowi 2 3% nowotworów złośliwych

Bardziej szczegółowo

Nowotwory gruczołu krokowego skala problemu. Dr n med. Urszula Wojciechowska

Nowotwory gruczołu krokowego skala problemu. Dr n med. Urszula Wojciechowska Nowotwory gruczołu krokowego skala problemu Dr n med. Urszula Wojciechowska Rak gruczołu krokowego na świecie Rak gruczołu krokowego jest drugim najczęściej diagnozowanym rakiem i piątą co do częstości

Bardziej szczegółowo

Dr n. med. Stanisław Góźdź Dyrektor Świętokrzyskiego Centrum Onkologii Konsultant Wojewódzki w dzidzinie Onkologii Klinicznej

Dr n. med. Stanisław Góźdź Dyrektor Świętokrzyskiego Centrum Onkologii Konsultant Wojewódzki w dzidzinie Onkologii Klinicznej 5 stycznia 2011 roku My niżej podpisani onkolodzy wyrażamy sprzeciw wobec nieścisłości wielu faktów przedstawionych w programie Czarno na Białym, wyemitowanym w dniu 3 stycznia 2011 roku w Telewizji TVN

Bardziej szczegółowo

OnkoBarometr WHC dostęp do gwarantowanych świadczeń onkologicznych Fundacja Watch Health Care

OnkoBarometr WHC dostęp do gwarantowanych świadczeń onkologicznych Fundacja Watch Health Care www.korektorzdrowia.pl Fundacja Watch Health Care OnkoBarometr WHC dostęp do gwarantowanych świadczeń onkologicznych Natalia Majcherczyk Aneta Augustyn BRPP, Warszawa, 16 czerwca 2016 Wszelkie prawa zastrzeżone

Bardziej szczegółowo

SEMINARIUM: RAK PIERSI. Epidemiologia raka piersi Zachorowania/rok 15800 u kobiet 22% nowotworów (1. miejsce) 110 u mężczyzn 0.15%

SEMINARIUM: RAK PIERSI. Epidemiologia raka piersi Zachorowania/rok 15800 u kobiet 22% nowotworów (1. miejsce) 110 u mężczyzn 0.15% SEMINARIUM: RAK PIERSI Epidemiologia raka piersi Zachorowania/rok 15800 u kobiet 22% nowotworów (1. miejsce) 110 u mężczyzn 0.15% Zgony/rok 5200 u kobiet 13% zgonów (2.miejsce) 60 u mężczyzn 0.11% Etiologia

Bardziej szczegółowo

POSTĘPOWANIE OKOŁOOPERACYJNE W NOWOTWORACH JELITA GRUBEGO

POSTĘPOWANIE OKOŁOOPERACYJNE W NOWOTWORACH JELITA GRUBEGO Andrzej W. SZAWŁOWSKI POSTĘPOWANIE OKOŁOOPERACYJNE W NOWOTWORACH z -Instytutu im. Marii Skłodowskiej-Curie w Warszawie Kroki milowe postępu w chirurgii ZNIECZULENIE leczenie bólu ANTYBIOTYKI leczenie zakażeń

Bardziej szczegółowo

Onkologia - opis przedmiotu

Onkologia - opis przedmiotu Onkologia - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Onkologia Kod przedmiotu 12.0-WL-Lek-On Wydział Wydział Lekarski i Nauk o Zdrowiu Kierunek Lekarski Profil praktyczny Rodzaj studiów jednolite

Bardziej szczegółowo

dokształcającego prowadzonego przez Centralny Ośrodek Koordynujący lub wojewódzki ośrodek koordynujący w latach 2007 2010 w zakresie

dokształcającego prowadzonego przez Centralny Ośrodek Koordynujący lub wojewódzki ośrodek koordynujący w latach 2007 2010 w zakresie Dziennik Ustaw Nr 52 3302 Poz. 271 2. Program profilaktyki raka szyjki macicy macicy etap podstawowy pobranie materiału z szyjki macicy do przesiewowego badania cytologicznego. macicy etap diagnostyczny

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU UMOWY Część L - Opis świadczenia POZYTONOWA TOMOGRAFIA EMISYJNA (PET)

OPIS PRZEDMIOTU UMOWY Część L - Opis świadczenia POZYTONOWA TOMOGRAFIA EMISYJNA (PET) Załącznik nr 4 do zarządzenia Nr 88/2013/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 18 grudnia 2013 r. OPIS PRZEDMIOTU UMOWY Część L - Opis świadczenia POZYTONOWA TOMOGRAFIA EMISYJNA (PET) 1. Charakterystyka

Bardziej szczegółowo

w Warszawie gl6wna:ul. ZarzqdzaniaBezpieczeristwem w zakresie: terapiaizotopowa, - chemioterapia. - Swiadczenia w poradniach.

w Warszawie gl6wna:ul. ZarzqdzaniaBezpieczeristwem w zakresie: terapiaizotopowa, - chemioterapia. - Swiadczenia w poradniach. 00-876 Lloyd Polen 58 Sp.z o.o"oddzial za6wiadcza niniejszym, 2epodmiot leczniczy Gentrum im.mariisknodowskiej-curie gl6wna:ul. W.K.Roentgena 5,PL-02-781 Klinika Onkologiczna: 15,Pl-02-034 ul.wawelska

Bardziej szczegółowo

Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2012 Leczenie glejaków mózgu Załącznik nr 6 do Zarządzenia Nr 59/2011/DGL Prezesa NFZ z dnia 10 października 2011 r.

Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2012 Leczenie glejaków mózgu Załącznik nr 6 do Zarządzenia Nr 59/2011/DGL Prezesa NFZ z dnia 10 października 2011 r. Załącznik nr 6 do Zarządzenia Nr 59/2011/DGL Prezesa NFZ z dnia 10 października 2011 r. Nazwa programu: LECZENIE GLEJAKÓW MÓZGU ICD-10 C71 nowotwór złośliwy mózgu Dziedzina medycyny: Onkologia kliniczna,

Bardziej szczegółowo