Rocznik. Political Science Annual No. 8 9/2012/2013 Special Edition

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Rocznik. Political Science Annual No. 8 9/2012/2013 Special Edition"

Transkrypt

1 Rocznik Nr 8 9/2012/2013 Wydanie specjalne Politologiczny Political Science Annual No. 8 9/2012/2013 Special Edition Uniwersytet Jana Kochanowskiego w Kielcach Wydział Zarządzania i Administracji Instytut Nauk Politycznych Wydawnictwo Uniwersytetu Jana Kochanowskiego Kielce 2013

2 Kolegium redakcyjne/editorial Committee prof. zw. dr hab. Roman Bäcker, prof. zw. dr hab. Józef M. Fiszer, prof. zw. dr hab. Jerzy Jaskiernia, prof. dr hab. Kazimierz Kik, Assoc. prof. PhDr. Jan Koper, PhD, prof. PhDr. Peter Kulašik, CSc., prof. zw. dr hab. Edward Olszewski, prof. zw. dr hab. Krzysztof Pałecki, Assoc. prof. PhDr. Peter Terem, PhD Redaktor naukowy/editor-in-chief Agnieszka Kasińska-Metryka, Urszula Wasińska Sekretarz redakcji/assistant Editors Magdalena Molendowska Recenzent/Reviewers dr hab. Robert Wiszniowski, prof. nadzw. Opracowanie redakcyjne/editorial study Olga Darewicz-Uberman Formatowanie komputerowe/computer formating Józef Bąkowski Copyright by Wydawnictwo Uniwersytetu Jana Kochanowskiego, Kielce 2013 Wydawnictwo Uniwersytetu Jana Kochanowskiego Kielce, ul. Żeromskiego 5 tel tel./fax

3 Spis treści wstęp Krzysztof Pałecki O typologii kandydatów na polityków... 9 Z historii i filozofii w stronę marketingu Adam Zamojski Tożsamość europejska próba analizy SWOT Andrzej Szczypka Wybory do Sejmu PRL z 1952 r. i rad narodowych z 1954 r. w propagandzie w powiecie częstochowskim (wybrane zagadnienia).. 29 Rafał Klepka Marketing polityczny: szansa czy zagrożenie dla demokracji? Agnieszka Kasińska-Metryka Rozwój marketingu politycznego w Polsce a szanse i zagrożenia dla systemu demokratycznego Marek Sempach Marketingowy proces budowania wizerunku nowoczesnej zorientowanej rynkowo organizacji politycznej Marketing polityczny wczoraj i dziś Izabela Podobas Wpływ komercjalizacji życia politycznego na regres wartości etycznych w polityce Anna Szwed Kampania wyborcza w dobie postpolityki. Wybory Magdalena Wojtoń Kampanie profrekwencyjne w Polsce analiza problemu Anna Sobczuk Regulacje prawne działalności mass mediów w okresie wyborów Iwona Płachta, Iwona Nogaj Kryzys polskich mediów i ich wpływ na dyskurs polityczny

4 4 Spis treści Od teorii do praktyki analiza wybranych kampanii i ich problemów Karolina Pałka Specyfika językowa Naszego Dziennika. Wokół katastrofy smoleńskiej Ewelina Kancik Internet jako słabo wykorzystana płaszczyzna marketingu politycznego. Casus wyborów do Senatu RP 2011 na Lubelszczyźnie Urszula Wasińska Analiza polityki promocyjnej Kielc i jej wpływ na kształtowanie wizerunku regionu

5 Contents INTRODUCTION Krzysztof Pałecki About the typology of political candidates... 9 From history and philosophy to political marketing Adam Zamojski The european identity: an attempt at SWOT analysis Andrzej Szczypka Elections to the Polish Sejm in 1952 and to the National Councils in Propaganda in Częstochowa region (the outline of the problem) Rafał Klepka Political marketing: opportunity or threat for democracy? Agnieszka Kasińska-Metryka Developing of political marketing in Poland chances and threats Marek Sempach The marketing process of image creation of the modern market oriented political organization POLITICAL MARKETING YESTERDAY AND TODAY Izabela Podobas The impact of political life commercialization on regress of ethical values in politics Anna Szwed Political campaign in the time of post-policy. Elections in Magdalena Wojtoń Political attendance of Polish society. Case of study Anna Sobczuk Legal regulations activities of the mass media in the election period Iwona Płachta, Iwona Nogaj The crisis of the Polish media and their influence on political discourse

6 6 Contents FROM THEORY TO PRACTICE THE ANALYSIS OF SELECTED COMPAIGNS AND THEIR PROBLEMS Karolina Pałka The specificity of the language of Nasz Dziennik. Around the Smolensk air crash Ewelina Kancik The Internet as a poorly utilized the plane of political marketing. Casus of elections to the Senate in 2011 in the Lublin region Urszula Wasińska Analysis of Kielce promotion policy and its influence on the image of the region

7 Wstęp

8

9 Rocznik Politologiczny 2012/2013, nr 8/9, 9-12 Krzysztof Pałecki 1 O typologii kandydatów na polityków 1 About the typology of political candidates Rok temu na konferencji poświęconej marketingowi politycznemu mówiłem o problemie odpowiedzialności a raczej jej braku marketingowców politycznych (spin doktorów), nie tylko za efekty ich pracy (za sukces polityczny osób poddanych ich zabiegom), ale także, co nawet ważniejsze, za społeczne następstwa funkcjonowania takich osób na scenie politycznej. Dzisiaj, obarczony całym bagażem zastrzeżeń i wątpliwości co do tego, na czym miałby polegać kryzys tej dziedziny wiedzy stosowanej (rodzaj inżynierii społecznej), pozwolę sobie powiedzieć parę słów na temat, a jednak inaczej. Punktem wyjścia niech będzie zaufanie do receptur w starych książkach kucharskich, w których za końcową jakość przyrządzanej potrawy w co najmniej równym stopniu odpowiadała jakość użytych do niej komponentów (produktów), jak i sam sposób jej przygotowania (słynne babcine: weź najlepszą część mięsa..., kopę świeżych jaj..., rybę tego ranka złowioną, półtorafuntową... itp.). Kierując się taką wskazówką, skierujmy naszą uwagę na jakość osobniczą ludzi, z których nasi marketingowcy polityczni zamierzają uczynić liderów politycznych, czyli bez względu na rodzaj uzasadnienia dla takiej desygnacji członków społecznej elity. Przyjmijmy założenie, być może kontr-faktyczne, że podobnie jak z potrawami nie każdy człowiek posiada cechy osobowe predestynujące go w ogóle, lub w takim samym stopniu, do pełnienia funkcji politycznych (zawodu polityka). Oczywiście już słyszę protesty niektórych spin specjalistów, którzy będą przekonywali: dajcie mi człowieka, a ja zrobię z niego prezydenta. Wykluczmy też tzw. kariery losowe (chciałoby się powiedzieć: dyzmatyczne ), gdy liczącym się politykiem staje się ktoś przypadkowy przez zbieg okoliczności, pomyślną sytuację społeczną, układy towarzyskie lub przypadki tzw. just to be. Możemy je pominąć, ponieważ redukują one, całkowicie lub znacząco, konieczność podejmowania zabiegów marketingowych. Zatem jeżeli chcemy dokonać racjonalnej promocji kandydatów na rządzących i mamy takie możliwości, warto zastanowić się, jakie osobowo- 1 Wprowadzenie wygłoszone na Ogólnopolskiej Konferencji, pt. Kryzys marketingu politycznego, Kielce, r.

10 10 Krzysztof Pałecki ści z jakimi rodzajami kariery politycznej są ze sobą wystarczająco koherentne, aby stwarzać szansę sukcesu. Zacznijmy od typologizowania tych ostatnich. Zaczynając od wierzchołka hierarchii społecznej (politycznej) ważności, wyróżnimy typ polityka męża stanu. Gdyby trzeba było wskazać imienne wcielenia tego typu w rzeczywistości politycznej, to służę przykładami Lincolna, de Gaulle a, Gorbaczowa lub z bliższych nam geograficznie, w skromniejszym wymiarze, Masaryka czy Benesza. Bez wątpienia także Józefa Piłsudskiego. Mąż stanu to twórca własnej wizji porządku społecznego, idei i programów politycznych w skali makro oraz zasad ich realizowania, często na przekór liczącej się opozycji lub w niesprzyjającej sytuacji. Polityk mąż stanu jest najczęściej utożsamiany z jego ideami i społecznie rozliczany właśnie z ich realizacji lub/i porażki. Cechy osobowe, w szczególności ujawniające się w życiu prywatnym słabości (słabostki), z pewnymi wyjątkami są mało istotne, bo ukryte pod powagą, wielkością i znaczeniem jego idei. Ale bez wątpienia musi być zdolny do tworzenia oryginalnych, abstrakcyjnych, intelektualnych kreacji. Inwentywność ideologiczna to jego cecha niezbywalna, zatem jest to typ myśliciela, samoistnego filozofa, wizjonera. Powinien być wyposażony także w umiejętność przekonywującego komunikowania swoich idei. Mieć coś z osobowości wieszcza, potrafiącego fascynować swoich zwolenników i przyprawiającego o bezsilną złość przeciwników. Upór i odwaga, a może i brak skrupułów, wynikające z niezachwianego przekonania o swoich racjach, to także konieczna część jego osobowego wyposażenia. Kandydat na męża stanu powinien być osobnikiem epatującym pewnością siebie, ale jednocześnie umiejącym skutecznie przekonać otoczenie, że nie jest ona bezzasadna. Brak tej cechy odbiera mu możliwość przewodzenia, co czyni go w odbiorze otoczenia zarozumialcem niewartym uwagi i narażonym na kpiny. Wszystkie niezbędne cechy męża stanu łącznie występują nadzwyczaj rzadko, a jak się już zdarzają, to stwarzają nie lada wyzwanie dla zabiegów marketingu politycznego. Takie osoby chadzają własnymi drogami i niechętnie poddają się jakimkolwiek zaleceniom innych. Marketing właściwie jest im potrzebny tylko do upublicznienia samej osoby i jej politycznego programu. Powinno go być mało, z nastawieniem na techniki zachowawcze, utrwalające raczej społeczny wizerunek takiej postaci niż ją kreujące. Inaczej mówiąc, kandydaci na męża stanu, jeżeli już się tacy trafią, nie są dla marketingu politycznego najlepszym materiałem do ukształtowania i zaprezentowania. Kolejnym wyróżnionym typem jest polityk technokrata. Jego kariera (losy publiczne) jest tym razem uzależniona przede wszystkim od stopnia posiadanej stosowalnej wiedzy i praktycznych, akurat poszukiwanych, umiejętności. Co więcej, społeczna opinia o nim jest uzależniona od dowiedzionej (lub niepotwierdzonej) skuteczności jego działań. Kandydat na takiego polityka bez tych przymiotów pozostanie również bez znaczniejszych sukcesów, bo niechybnie ujawni się, że brakuje mu odpowiedniej wiedzy lub/i umiejętności (zdolności) praktycznych, a takich ułomności nie uda się poprawić, całkiem ukryć, dobrze zamaskować nawet przy naj-

11 O typologii kandydatów na polityków 11 większych wysiłkach marketingowych. Natomiast z osoby rzeczywiście gruntownie wykształconej lub/i z doświadczonego, sprawdzonego praktyka, pozostającego z najrozmaitszych powodów poza lub w cieniu sceny politycznej, marketingowcy polityczni są w stanie stworzyć liczącego się gracza politycznego. Typem polityka wartym wyróżnienia jest moralista. Jego pozycja jest głównie uzależniona od pozytywnej społecznej opinii na temat motywów jego publicznej i prywatnej działalności. Powinna to być zatem osoba o tzw. nieskazitelnym charakterze, niekwestionowany wzór godnych naśladowania cnót obywatelskich i osobistych. W związku z tym oczekuje się od niego niezachwianej pryncypialności, zdolności do publicznej, jednoznacznej oceny postępowań innych instytucjonalnych uczestników sceny politycznej, bez względu na przewagi ich organizacyjnej pozycji, zakres prerogatyw politycznych lub rozmiary możliwości korzystania z władzy politycznej. Oceny, według czystych kryteriów aksjologicznych, przede wszystkim odnoszących się do tzw. wartości uniwersalnych (np. dobra wspólnego, sprawiedliwości, solidarności, uczciwości, bezinteresowności). Nie będzie zatem dobrym materiałem do zabiegów marketingowych osobnik wzbudzający nawet tylko drobne wątpliwości co do swojej moralności, nie mówiąc już o wywołującym oburzenie z powodu przypisywanych mu powszechnie zasłużenie lub niekoniecznie zachowań uznawanych za skandaliczne, ktoś niewzbudzający zaufania albo co gorzej uważany za kontestatora powszechnie akceptowanych zasad. Nie jest ważne, czy opinia ta znajduje podstawy w rzeczywistych skłonnościach lub/i czynach, czy jest tylko następstwem ustalonej opinii (np. krążących plotek). Skuteczność marketingu politycznego będzie i w tym przypadku nader ograniczona. Plotkę można co prawda niekiedy zneutralizować anty-plotką, a wykreować i upowszechnić medialnie kryształowy charakter kandydata, ale w opinii społecznej i tak pozostaną śladowe wątpliwości. Tak już bowiem jest, że lubimy myśleć o innych niepochlebnie. To nie rokuje zbyt dobrze sukcesowi marketingowemu w grze o pozycję polityczną. Jako ostatniemu przyjrzyjmy się kandydatowi do stanowisk politycznych, który spełnia wymogi tzw. polityka medialnego, czyli kogoś, kto jest wyjątkowo dobrze odbierany przez publiczność medialną. Uroda, elegancja, elokwencja, stała obecność w mediach, ale także niezmienne bycie en vogue, funkcja uznanego arbitra mody, nie tylko dotyczącej stroju, ale co ważniejsze mody na określone wystąpienia polityczne, posiadania zdolności do ich sugestywnego propagowania, są tym razem przymiotami niezbędnymi. Kandydat noszący swój garnitur w sposób niebudzący niczyjej wątpliwości, że jest to przeszkadzające mu, okazjonalne przebranie, chociaż na początku nie będzie obiecującym materiałem do zabiegów marketingowych, to jednak inaczej niż poprzednio tego rodzaju ułomności mogą zostać dosyć łatwo wyrugowane. Dlatego może to uzasadniać przekonanie niektórych spin doktorów, że każdy, no może niemal każdy, jest w stanie przy ich pomocy osiągnąć spory sukces polityczny (np. wyborczy). Powinien tylko całkowicie podporządkować się fachowym radom specjalistów od kształtowania wizerunku. Kariera polityczna ta-

12 12 Krzysztof Pałecki kiej postaci jest jednak dosyć labilna; w dużym stopniu pozostaje uzależniona np. od zmiennych decyzji szefów określonych mediów, dla których taki polityk to z reguły tylko: jedna z wielu możliwości. Również w momentach kryzysowych, gdy pojawiają się trudności, uwaga i poparcie publiczne mogą zwrócić się w kierunku innych kandydatów na polityków, nie tak dobrze prezentujących się, lecz uznanych za bardziej kompetentnych. To naraża z kolei na szwank prestiż zawodowy osób trudniących się marketingiem politycznym. Z oczywistych powodów nie każdy może stać się mężem stanu i żadne zabiegi marketingu tu nie pomogą, Oczywiście przedstawiona typologia, jak to typologia, nie jest ani zupełna, ani rozłączna. Ale nie takie było jej przeznaczenie. Chodziło o to, żeby przekonać specjalistów z dziedziny marketingu politycznego, że jednym ze sposobów przezwyciężenia denuncjonowanego przez nich kryzysu tej dyscypliny może okazać się zmiana strategii jej uprawiania. Zmiana do pewnego stopnia wyglądająca na kosmetyczną, ale zdaniem piszącego te słowa znacząca. Polega ona na przekierowaniu nadmiernej jak sądzę uwagi ze skuteczności technik kształtowania opinii publicznej i wizerunku kandydata na jego cechy własne, pozwalające lub uniemożliwiające ukształtowanie polityka danego typu (modelu idealnego). Oczywiście używając odpowiednich technik marketingowych. A to z konieczności wymaga trafnego rozpoznania właściwości materiału ludzkiego będącego przedmiotem takich zabiegów. I tak powracamy do mądrości starych ksiąg kucharskich. Podpowiadają one, że sukces gwarantuje dobry surowiec, umiejętnie przyrządzony. Kiepski, nawet najlepiej przyrządzony, to, powracając do marketingu politycznego, recepta na jego kryzys.

13 Z historii i filozofii w stronę marketingu

14

15 Rocznik Politologiczny 2012/2013, nr 8/9, Adam Zamojski Tożsamość europejska próba analizy SWOT The european identity: an attempt at SWOT analysis Zmienność współczesnego świata zachęca do szukania nowych interdyscyplinarnych obszarów badawczych i otwierania się na dorobek nowych dyscyplin naukowych. Wydaje się, że wypływa z tego pożytek dla wszystkich stron biorących udział w tym procesie. Tak stało się chociażby z marketingiem politycznym, który jak zauważa Agnieszka Kasińska-Metryka, nie rozwinął się samodzielnie, ale w drodze ewolucji, poczynając od marketingu ekonomicznego i jego dorobku, poprzez marketing społeczny, aż do implementacji narzędzi marketingowych na pole polityki 1. Marketing polityczny przysposabiając nową metodologię, doprowadził do pojawienia się cennej jakości na rynku informacyjnym. Jest to z pewnością istotny kierunek badań, mimo zauważanego przez badaczy spadku dynamiki rozwoju tej młodej dyscypliny i objawów pewnego kryzysu. Mariusz Kolczyński dostrzega w tym miejscu pojawienie się syndromu redukcji marketingowej kreatywności 2. W ramach niniejszego artykułu proponuje się wykorzystanie interdyscyplinarnego podejścia i spojrzenie przez pryzmat wybranych narzędzi marketingowych (analiza SWOT) na problematykę ewoluującej tożsamości europejskiej (określenie mocnych i słabych stron tożsamości europejskiej oraz szans i zagrożeń przed nią stojących). Tego typu ujęcie koresponduje z coraz częściej stosowanym w nauce i coraz bardziej docenianym systemowym paradygmatem. 1 A. Kasińska-Metryka, Dokąd zmierza marketing polityczny? Bariery i możliwości, w: Marketing polityczny. Doświadczenia polskie, red. R. Wiszniowski, A. Kasińska-Metryka, Wydawnictwo Adam Marszałek, Toruń 2012, s M. Kolczyński, Marketing polityczny w Polsce w poszukiwaniu utraconej dynamiki rozwoju, w: Kryzys marketingu politycznego, red. A. Kasińska-Metryka, R. Wiszniowski, Wydawnictwo Adam Marszałek, Toruń 2013, s. 42.

16 16 Adam Zamojski Analiza SWOT w marketingu Zdaniem Philipa Kotlera Przedsiębiorstwo powinno obserwować kluczowe siły makrootoczenia (demograficzne/ekonomiczne, technologiczne, polityczno-prawne, społeczno-kulturowe), a także ważnych aktorów mikrootoczenia (klientów, konkurentów, kanały dystrybucji, dostawców), mogących mieć wpływ na zdolność do osiągania zysku na danym rynku. Jednostka biznesu powinna stworzyć system wywiadu marketingowego, śledzącego trendy i wszelkie ważne wydarzenia. Następnie dla każdego trendu lub wydarzenia specjalista od marketingu powinien określić wynikające z nich możliwości i zagrożenia 3. Menedżer powinien oczywiście realistycznie oceniać sytuację rynkową. Cele, które stawia przed organizacją, powinny być też możliwe do osiągnięcia. Nie znaczy to oczywiście, że należy rezygnować z celów ambitnych. Chodzi po prostu o to, żeby w procesie myślowym uwzględniać wszystkie elementy analizy SWOT 4. Analiza SWOT wskazuje najważniejsze silne i słabe strony firmy oraz stojące przed nią szanse i zagrożenia (Strengths, Weaknesses, Opportunities, Threats SWOT) wynikające z audytu strategicznego 5. Analiza SWOT ma na celu umożliwienie antycypacji istotnych wydarzeń mogących wpływać na firmę 6. Analiza szans rynkowych polega na trafnym odczytaniu zmian zachodzących w otoczeniu. Jerzy Altkorn zauważa, że Lista czynników określających rynkowe szanse jest właściwie nieskończona, a ich oddziaływanie wielokierunkowe 7. Szanse mogą wypływać z klimatu gospodarczego, zmian demograficznych (dzietność rodzin, starzenie się społeczeństwa), rynku, technologii. Zagrożenia mogą zaś być związane z działalnością konkurencyjną, presją ze strony kanałów dystrybucji, zmianami demograficznymi, polityką. Nie wszystkie z tych zagrożeń wymagają oczywiście jednakowej uwagi. Dla każdego zagrożenia należy określić prawdopodobieństwo i potencjalne szkody, jakie może ono wyrządzić 8. Zidentyfikowane zagrożenia powinny być sklasyfikowane według ich wagi i prawdopodobieństwa zajścia 9. Następnie należy się skupić na najbardziej prawdopodobnych zagrożeniach oraz przygotować plany, które pozwolą im zaradzić. Szanse pojawiają się wtedy, gdy trendy w otoczeniu działają na korzyść przedsiębiorstwa. Należy ocenić każdą 3 P. Kotler, Marketing. Analiza, planowanie, wdrażanie i kontrola, Wydawnictwo Gebethner i S-ka, Warszawa 1994, s T. Domański, P. Kowalski, Marketing dla menedżerów, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa-Łódź 1998, s P. Kotler, G. Armstrong, J. Saunders, V. Wong, Marketing. Podręcznik europejski, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 2002, s Ibidem, s J. Altkorn, Marketing w turystyce, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2004, s P. Kotler, G. Armstrong, J. Saunders, V. Wong, Marketing. Podręcznik europejski, s P. Kotler, Marketing. Analiza, planowanie, wdrażanie i kontrola, s. 73.

17 Tożsamość europejska próba analizy SWOT 17 Rys. 1. Schemat blokowy źródeł SWOT Źródło: Opracowanie własne na podstawie P. Kotler, G. Armstrong, J. Saunders, V. Wong, Marketing. Podręcznik europejski, s ; P. Kotler, Marketing. Analiza, planowanie, wdrażanie i kontrola, s szansę według jej potencjalnej atrakcyjności i prawdopodobieństwa przyczynienia się do sukcesu firmy. Siły i słabości w analizie SWOT odnoszą się do krytycznych czynników sukcesu. Są one względne, nie zaś absolutne, wszystko zależy bowiem od siły konkurencji. Siła powinna być oczywiście oparta na faktach i racjonalnych przesłankach 10. Zdaniem Philipa Kotlera Każdy biznes musi okresowo dokonywać oceny swoich sił i słabości P. Kotler, G. Armstrong, J. Saunders, V. Wong, Marketing. Podręcznik europejski, s P. Kotler, Marketing. Analiza, planowanie, wdrażanie i kontrola, s. 74.

18 18 Adam Zamojski Silne strony mogą wypływać z wiodącej pozycji rynkowej, dostępu do technologii, jakości, dystrybucji, wiodącej pozycji na zdywersyfikowanych rynkach. Słabe strony mogą zaś wynikać z dalekiego miejsca na rynku, mało znanej marki, niskiego budżetu na reklamę i promocję, słabej obecności na dużych rynkach, niskiej dochodowości i atrakcyjności propozycji 12. Fundamenty tożsamości europejskiej Tożsamość europejska ma charakter dynamiczny. Europejskie dziedzictwo kulturowe czerpie z nurtu przyrodniczego i humanistycznego filozofii starożytnej Grecji, rzymskiego prawa, religijności judeochrześcijańskiej, licznych kultur europejskiego barbarzyństwa oraz dorobku, który dała cywilizacji epoka oświecenia. Z drugiej strony badania nad tożsamością europejską (także nad tożsamością innych cywilizacji i kręgów kulturowych) powinny cechować się systemowym podejściem i interdyscyplinarnym charakterem. Takie ujęcie wymusza na badaczach tożsamości europejskiej chociażby homogeniczny charakter genotypu populacji zamieszkującej Europę, potwierdzony przez międzynarodowy zespół naukowców wykorzystujących najnowocześniejsze technologie mapowania mitochondrialnego Rys. 2. Schemat blokowy źródeł tożsamości europejskiej Źródło: A. Zamojski, W poszukiwaniu tożsamości europejskiej, w: Europejskie stosunki narodowościowe. Aspekty duchowe i materialne, red. B. Nitschke, Instytut Politologii, Uniwersytet Zielonogórski, Wydawnictwo MAjUS s.c., Zielona Góra 2010, s P. Kotler, G. Armstrong, J. Saunders, V. Wong, Marketing. Podręcznik europejski, s. 125.

19 Tożsamość europejska próba analizy SWOT 19 DNA. W rozpoczętym z inicjatywy National Geographic w 2005 roku projekcie genograficznym Geno 2.0, wzięło już udział ponad 653 tys. uczestników z ponad 140 krajów 13. Dzięki wspomnianemu programowi badawczemu uzyskano wgląd w historię migracji homo sapiens oraz określono genetyczne pochodzenie i zróżnicowanie gatunku ludzkiego w globalnej skali. Na rysunku 2 przedstawiono zestawienie naturalnych i symbolicznych źródeł tożsamości europejskiej. SWOT tożsamości europejskiej Pantha rhei znana konstatacja wariabilisty Heraklita z Efezu dotyczy także materii, którą się zajmujemy. Tożsamość europejska również podlega zmianie. Można już dostrzec zarys kierunków jej transformacji. Miejsce tradycyjnych systemów filozoficznych zaczynają zajmować postmodernizm i recentywizm. Chrześcijaństwo (mimo prób modernizacji w rodzaju ewolucjonizmu chrześcijańskiego P. Teilharda de Chardin) jest wypierane przez konsumpcjonistyczną religię zakupów skrzyżowaną z ateizmem i indyferentyzmem religijnym (wypadkową upowszechnienia idei oświeceniowych) oraz skomercjalizowane wierzenia sekt religijnych i New Age Movement. Renesans przeżywa religijność neopogańska. Dodatkowo mamy do czynienia z niskimi wskaźnikami dzietności rdzennej ludności Europy (poniżej prostej zastępowalności pokoleniowej), na co nakłada się demograficzna ekspansja napływowych wyznawców Allaha. Strengths (silne strony) Siłę tożsamości europejskiej buduje bogactwo kultury Starego Kontynentu, będącej wypadkową zróżnicowanych źródeł symbolicznych, oraz homogeniczny charakter dziedzictwa genetycznego zamieszkującej tu populacji. Wspomniane bogactwo kultury opiera się na dorobku antyku grecko-rzymskiego i wpływie fundamentu judeochrześcijańskiego oraz aksjologii z nim związanej (prawo naturalne), ale niemniej istotnym czynnikiem jest fundament barbarzyński i oświeceniowy. Starożytnej Grecji zawdzięczamy filozofię, sztukę, naukę i politykę 14. Postać Sokratesa i jego heroiczna postawa podczas procesu przed sądem Aten są legendarne. Zdaniem Leszka Kołakowskiego z Sokratesem identyfikują się wszyscy europejscy 13 Geno 2.0: The Greatest Journey Ever Told. Your Story. Our Story. The Human Story, https:// genographic.nationalgeographic.com/ [dostęp: ]. 14 K. Łastawski, Historia integracji europejskiej, Wydawnictwo Adam Marszałek, Toruń 2006, s. 15.

20 20 Adam Zamojski Źródło: Opracowanie własne. Rys. 3. Schemat blokowy SWOT tożsamości europejskiej filozofowie, choćby nawet w całości odrzucali jego idee 15. Twierdził on nawet, że Filozof niezdolny utożsamić się z tą archetypiczną postacią nie należy do tej cywilizacji 16. Filozofia europejska jest uznawana za ciąg przypisów do Platona i Arystotelesa. Starożytnym Grekom zawdzięczamy w końcu wynalazek demokracji. Miał on ważki wpływ na formowanie się antycznej przestrzeni kulturowej, stając się jednym z fundamentów europejskiej tożsamości. Od około 753 r. p.n.e. tożsamość Europy wykuwana była także w starożytnym Rzymie. Wzbogacił on kulturę europejską, dając jej działa Horacego, Wergiliusza, Owidiusza i Cycerona. Fundamentem dalszego rozwoju Europy stały się: wspólne 15 L. Kołakowski, Horror Metaphysicus, Wydawnictwo Znak, Kraków 2012, s Ibidem.

21 Tożsamość europejska próba analizy SWOT 21 prawo, wspólnota cywilizacyjna rzymskiego imperium oraz utrzymywany siłą pokojowy porządek Pax Romana 17. W Rzymie powstał oryginalny system prawa, będący podstawą współczesnych kodeksów. Dzięki niemu w życiu publicznym Europy podstawową rolę zaczęła odgrywać norma prawna, która stała się zasadą generującą społeczny ład. Właśnie w Rzymie po raz pierwszy w historii pojawił się testament norma prawna odnosząca się do jednostkowego wymiaru. Był to istotny zwrot cywilizacyjny, ponieważ w praktyce oznaczał on usankcjonowanie zdolności jednostki do decydowania o własnej woli. Zdaniem Franciszka Gołembskiego do osiągnięć cywilizacji rzymskiej trzeba również zaliczyć system sądowniczy oraz rozwiązania formalne stosowane w procedurach legislacyjnych 18. Ważnym fundamentem tożsamości europejskiej jest religia chrześcijańska. Niosła ona światu hellenistycznemu Dobrą Nowinę o zbawieniu w Chrystusie, ale i przejmowała święte miejsca religii przedchrześcijańskich oraz ich praktyki i formy kultu: relikwie, procesje czy pielgrzymki. Chrześcijański zwyczaj pielgrzymowania był kontynuacją pielgrzymek grecko-rzymskich. Wielką czcią w czasach antycznych otaczano chociażby sanktuarium Diany-Artemidy w Efezie 19. Edykt cesarza Konstantyna Wielkiego z 313 r. otworzył drogę do uznania przez cesarza Teodozjusza I Wielkiego w 391 r. chrześcijaństwa za państwową religię rzymskiego imperium. Po upadku Rzymu antycznego pojawiły się w dziejach Europy wieki ciemne. Zdaniem Franciszka Gołembskiego czynnikiem, który w istotny sposób wpłynął na możliwość powstania nowej przestrzeni symbolicznej o wymiarze uniwersalnym było chrześcijaństwo. To jego system wartości stał się podstawowym budulcem dla nowej przestrzeni symbolicznej, która z czasem stała się nośnikiem dla formowania wielkiej kultury europejskiego średniowiecza 20. Istotnym momentem dla ugruntowania się tożsamości europejskiej było powstanie chrześcijańskiego deontologicznego (opartego na obowiązku i powinności) systemu wartości. Jego źródła miały oczywiście heteronomiczny charakter (prawodawcą był transcendentny Bóg), ale okolicznością nie do przecenienia stało się powstanie konstrukcji prawa naturalnego, wkład Doktora Anielskiego św. Tomasza z Akwinu. Jan Paweł II pisał w Pamięć i tożsamość o kształtowaniu się pluralizmu kultur narodowych na fundamencie wartości chrześcijańskich uznawanych na całym kontynencie. Jego zdaniem ewangelizacja stworzyła Europę, dała początek cywilizacji narodów i ich kulturze K. Łastawski, Od idei do integracji europejskiej, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Pedagogicznej TWP, Warszawa 2003, s F. Gołembski, Cywilizacja europejska, Wydawnictwo Poltext, Warszawa 2012, s A. Flis, Chrześcijaństwo i Europa. Studia z dziejów cywilizacji Zachodu, Zakład Wydawniczy Nomos, Kraków 2003, s F. Gołembski, Tożsamość europejska (aspekty teoretyczne), w: Tożsamość europejska, red. F. Gołembski, Biblioteka Europejska nr 1, Uniwersytet Warszawski, Instytut Nauk Politycznych, Zakład Instytucji Europejskich, Warszawa 2005, s Jan Paweł II, Pamięć i tożsamość, Wydawnictwo Znak, Kraków 2005, s. 96.

22 22 Adam Zamojski Akcentuje się również znaczenie tzw. barbarzyńskich aspektów tożsamości europejskiej. Chodzi o dziedzictwo kulturowe ludów celtyckich, germańskich, słowiańskich, ugrofińskich, bałtyjskich wspólnot plemiennych zamieszkujących krainy określane przez Rzymian wspólną nazwą barbaricum, za północną granicą Cesarstwa Rzymskiego. Karol Modzelewski uważa, że bez zbadania tych źródeł nie można zrozumieć złożonej historii Europy oraz kulturowej różnorodności naszego kontynentu 22. Plemionom barbarzyńskim zawdzięczamy najprawdopodobniej zróżnicowanie kultury. Hans-Georg Gadamer twierdził nawet, że różnorodność kultury europejskiej jest najcenniejszym skarbem, jaki Europie udało się ocalić z pożogi dziejowej i jaki ma ona światu do zaoferowania 23. Wpływ na kształtowanie się europejskiej tożsamości i przestrzeni kulturowej wywarło także oświecenie. Ustanowienie rozumu głównym arbitrem, próby wyzwolenia umysłu z nietolerancji i fanatyzmu, idea postępu i doskonalenia się gatunku ludzkiego oraz wiara w omnipotencję i wychowawczą siłę sprawczą oświeconych filozofów doprowadziły do modernizacji Europy 24. Genetycznym bagażem Europejczyków od dwóch dziesięcioleci zajmuje się Bryan Sykes z University of Oxford. Jest profesorem genetyki człowieka, ale również prezesem firmy Oxford Ancestors zajmującej się pochodzeniem i migracją homo sapiens, przy wykorzystaniu analizy DNA 25. Sykes jest badaczem interdyscyplinarnym. Korzysta z dorobku genetyki, biochemii, antropologii i historii. Specjalizuje się w analizie dziedziczenia 37 genów mitochondrialnego DNA. W swoich badaniach nie jest zresztą już dziś osamotniony. Podobny program badawczy realizują Rebecca L. Cann, Mark Stoneking i Allan C. Wilson z Wydziału Biochemii University of California 26. Bryan Sykes zlokalizował na kontynencie siedem obszarów, gdzie prawdopodobnie żyły pramatki wszystkich współczesnych Europejczyków. Sykes stoi na stanowisku, że 95 proc. Europejczyków może znaleźć w sobie ślady genetycznego powinowactwa prowadzącego do jednej z siedmiu tzw. córek Ewy, a tak na prawdę do jednej z siedmiu grup mtdna dziedziczonych w linii żeńskiej 27. Grupom tym przypisano wiek między 43 tys. a 8 tys. lat p.n.e K. Modzelewski, Barbarzyńska Europa, Wydawnictwo Iskry, Warszawa 2004, s Pisze o tym Zygmunt Bauman w eseju Tożsamość różnica dialog. Kultura w jednoczącej się Europie, tenże, Kultura w płynnej nowoczesności, Narodowy Instytut Audiowizualny, Warszawa 2011, s Główne oświeceniowe motywy i idee syntetycznie przedstawia Zbigniew Drozdowicz w pracy Filozofia oświecenia; tenże, Filozofia oświecenia, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2006, s Oxford Ancestors. Explore Your Genetic Roots, [dostęp: ]. 26 Zob. R.L. Cann, M. Stoneking, A.C. Wilson, Mitochondrial DNA and human evolution, [dostęp: ]. 27 Por. B. Sykes, Siedem matek Europy, Wydawnictwo Amber, Warszawa 2002, s Por. B. Sykes, Przekleństwo Adama. Przyszłość bez mężczyzn, Prószyński i S-ka, Warszawa 2007, s. 109.

Tematy i zagadnienia programu nauczania wiedzy o społeczeństwie w klasie IV TE1, IV TE2, IV TK1, IV TK2, IV TR, IV TI zakres podstawowy.

Tematy i zagadnienia programu nauczania wiedzy o społeczeństwie w klasie IV TE1, IV TE2, IV TK1, IV TK2, IV TR, IV TI zakres podstawowy. Tematy i zagadnienia programu nauczania wiedzy o społeczeństwie w klasie IV TE1, IV TE2, IV TK1, IV TK2, IV TR, IV TI zakres podstawowy. Moduł dział - temat Lp. Zakres treści Lekcja organizacyjna 1. -

Bardziej szczegółowo

PRÓBNY EGZAMIN GIMNAZJALNY Z NOWĄ ERĄ 2016/2017 HISTORIA I WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE

PRÓBNY EGZAMIN GIMNAZJALNY Z NOWĄ ERĄ 2016/2017 HISTORIA I WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE PRÓBNY EGZAMIN GIMNAZJALNY Z NOWĄ ERĄ 2016/2017 HISTORIA I WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE ZASADY OCENIANIA ROZWIĄZAŃ ZADAŃ Copyright by Nowa Era Sp. z o.o. Zadanie 1. (0 1) 6. Dziedzictwo antyku. Uczeń: 1) charakteryzuje

Bardziej szczegółowo

ZAKRESY ZAGADNIEŃ NA EGZAMIN LICENCJACKI OBOWIĄZUJĄCE W INSTYTUCIE DZIENNIKARSTWA I KOMUNIKACJI SPOŁECZNEJ

ZAKRESY ZAGADNIEŃ NA EGZAMIN LICENCJACKI OBOWIĄZUJĄCE W INSTYTUCIE DZIENNIKARSTWA I KOMUNIKACJI SPOŁECZNEJ ZAKRESY ZAGADNIEŃ NA EGZAMIN LICENCJACKI OBOWIĄZUJĄCE W INSTYTUCIE DZIENNIKARSTWA I KOMUNIKACJI SPOŁECZNEJ A. DLA KIERUNKU DZIENNIKARSTWO I KOMUNIKACJA SPOŁECZNA I. Wiedza o mediach 1. Funkcje mediów.

Bardziej szczegółowo

3 Religie Rola Rzymu Ośrodki kulturowe po upadku Rzymu 4 Schemat społeczeństwa Pojęcia

3 Religie Rola Rzymu Ośrodki kulturowe po upadku Rzymu 4 Schemat społeczeństwa Pojęcia Klasa I ZS Temat Lp. Zakres treści Lekcja organizacyjna 1 Program nauczania System oceniania Źródła wiedzy o przeszłości i teraźniejszości 2 Epoki historyczne Źródła historyczne Dziedzictwo antyku Kształtowanie

Bardziej szczegółowo

W centrum uwagi Roczny plan pracy. Liczb a godzi n lekcyj nych. Punkt z NPP

W centrum uwagi Roczny plan pracy. Liczb a godzi n lekcyj nych. Punkt z NPP W centrum uwagi Roczny plan pracy Jednostka tematyczna 1. Życie zbiorowe i jego reguły 2. Socjalizacja i kontrola społeczna Zagadnienia Klasa II I. Społeczeństwo socjologia formy życia społecznego normy

Bardziej szczegółowo

DEMOKRACJA BEZPOŚREDNIA

DEMOKRACJA BEZPOŚREDNIA DEMOKRACJA BEZPOŚREDNIA - Sposób sprawowania władzy, w którym decyzje podejmowane są bezpośrednio przez ogół wyborców bez pośrednictwa jakichkolwiek organów państwowych - Bezpośrednie decydowanie prze

Bardziej szczegółowo

KONSTYTUCJA RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia 2 kwietnia 1997 r. (wyciąg)

KONSTYTUCJA RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia 2 kwietnia 1997 r. (wyciąg) KONSTYTUCJA RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia 2 kwietnia 1997 r. (wyciąg) W trosce o byt i przyszłość naszej Ojczyzny, odzyskawszy w 1989 roku możliwość suwerennego i demokratycznego stanowienia o Jej losie,

Bardziej szczegółowo

Wiedza o społeczeństwie, zakres rozszerzony Plan dydaktyczny, klasa 2d

Wiedza o społeczeństwie, zakres rozszerzony Plan dydaktyczny, klasa 2d Wiedza o społeczeństwie, zakres rozszerzony Plan dydaktyczny, klasa 2d Jednostka tematyczna 1. Życie zbiorowe i jego reguły 2. Socjalizacja i kontrola społeczna Zagadnienia I. Społeczeństwo socjologia

Bardziej szczegółowo

BADANIE DIAGNOSTYCZNE

BADANIE DIAGNOSTYCZNE Centralna Komisja Egzaminacyjna BADANIE DIAGNOSTYCZNE W ROKU SZKOLNYM 2011/2012 CZĘŚĆ HUMANISTYCZNA HISTORIA I WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE WYKAZ SPRAWDZANYCH UMIEJĘTNOŚCI GRUDZIEŃ 2011 Numer zadania 1. 2.

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z historii do klasy I dopuszczający

Wymagania edukacyjne z historii do klasy I dopuszczający Wymagania edukacyjne z historii do klasy I dopuszczający wymagania w zakresie wiadomości omawia najważniejsze postanowienia i konsekwencje traktatu wersalskiego definiuje pojęcie totalitaryzmu omawia główne

Bardziej szczegółowo

KONSTYTUCYJNY SYSTEM ORGANÓW PAŃSTWOWYCH RED. EWA GDULEWICZ

KONSTYTUCYJNY SYSTEM ORGANÓW PAŃSTWOWYCH RED. EWA GDULEWICZ KONSTYTUCYJNY SYSTEM ORGANÓW PAŃSTWOWYCH RED. EWA GDULEWICZ PRZEDMOWA ROZDZIAŁ I. ZMIANY USTROJU POLITYCZNEGO POLSKI W LATACH 1944-1997 1. Pojęcie ustroju politycznego i jego periodyzacja 2. Okres Krajowej

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia... o zmianie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej

USTAWA. z dnia... o zmianie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej Projekt USTAWA z dnia... o zmianie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej Art. 1 W Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997r. (Dz.U.1997.78.483) wprowadza się następujące zmiany: 1)

Bardziej szczegółowo

ćwiczenia 24 zaliczenie z oceną

ćwiczenia 24 zaliczenie z oceną Wydział: Politologia Nazwa kierunku kształcenia: Politologia Rodzaj przedmiotu: podstawowy Opiekun: prof. dr hab Karol B. Janowski Poziom studiów (I lub II stopnia): I stopnia Tryb studiów: Niestacjonarne

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp Rozdział I Systemy polityczne problemy ogólne Rozdział II Historyczne systemy polityczne. Rewolucje demokratyczne..

Spis treści. Wstęp Rozdział I Systemy polityczne problemy ogólne Rozdział II Historyczne systemy polityczne. Rewolucje demokratyczne.. Spis treści Wstęp... 7 Rozdział I Systemy polityczne problemy ogólne... 11 Rozdział II Historyczne systemy polityczne. Rewolucje demokratyczne.. 27 Rozdział III Demokracja i totalitaryzm. Kryzys polityczny

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. pozostawić protest bez dalszego biegu. UZASADNIENIE

POSTANOWIENIE. pozostawić protest bez dalszego biegu. UZASADNIENIE Sygn. akt III SW 31/14 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 10 czerwca 2014 r. SSN Krzysztof Staryk (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Roman Kuczyński SSN Jolanta Strusińska-Żukowska w sprawie

Bardziej szczegółowo

Rodzaj wyborów Kadencja/czas Zasady Informacje dodatkowe

Rodzaj wyborów Kadencja/czas Zasady Informacje dodatkowe Wybory w Polsce Rodzaj wyborów Kadencja/czas Zasady Informacje dodatkowe WYBORY NA URZĄD PREZYDENT RP Kadencja pięcioletnia, urząd można sprawować tylko dwa razy (art. 127 ust. 2 Konstytucji RP z 2 kwietnia

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. politologia studia I stopnia stacjonarne

SYLABUS. politologia studia I stopnia stacjonarne Rzeszów, 1 październik 2014 r. SYLABUS Nazwa przedmiotu Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot Kod przedmiotu Studia Kierunek studiów Poziom kształcenia Forma studiów Marketing polityczny Wydział Socjologiczno-Historyczny

Bardziej szczegółowo

Podstawowe zasady ustroju Rzeczypospolitej

Podstawowe zasady ustroju Rzeczypospolitej Podstawowe zasady ustroju Rzeczypospolitej Podstawowe zasady ustroju w systematyce Konstytucji RP Pierwszy rozdział Konstytucji RP, zatytułowany Rzeczpospolita, określa podstawowe zasady ustroju RP. Pozostałe

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN W KLASIE TRZECIEJ GIMNAZJUM W ROKU SZKOLNYM 2015/2016 CZĘŚĆ 1. ZASADY OCENIANIA ROZWIĄZAŃ ZADAŃ ARKUSZE: GH-HX1, GH-H2, GH-H4, GH-H5, GH-H7

EGZAMIN W KLASIE TRZECIEJ GIMNAZJUM W ROKU SZKOLNYM 2015/2016 CZĘŚĆ 1. ZASADY OCENIANIA ROZWIĄZAŃ ZADAŃ ARKUSZE: GH-HX1, GH-H2, GH-H4, GH-H5, GH-H7 EGZAMIN W KLASIE TRZECIEJ GIMNAZJUM W ROKU SZKOLNYM 2015/2016 CZĘŚĆ 1. HISTORIA I WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE ZASADY OCENIANIA ROZWIĄZAŃ ZADAŃ ARKUSZE: GH-HX1, GH-H2, GH-H4, GH-H5, GH-H7 KWIECIEŃ 2016 Zadanie

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 2 do Olimpiady Wiedzy o Unii Europejskiej pn. "GWIEZDNY KRĄG" Zagadnienia VII Olimpiada GWIEZDNY KRĄG

Załącznik nr 2 do Olimpiady Wiedzy o Unii Europejskiej pn. GWIEZDNY KRĄG Zagadnienia VII Olimpiada GWIEZDNY KRĄG Załącznik nr 2 do Olimpiady Wiedzy o Unii Europejskiej pn. "GWIEZDNY KRĄG" Zagadnienia VII Olimpiada GWIEZDNY KRĄG I. Zawody I stopnia 1. Społeczeństwo. Definicja społeczeństwa. Pojęcie zbiorowości społecznej.

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. Sygn. akt III SW 56/14. Dnia 17 czerwca 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie:

POSTANOWIENIE. Sygn. akt III SW 56/14. Dnia 17 czerwca 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: Sygn. akt III SW 56/14 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 17 czerwca 2014 r. SSN Krzysztof Staryk (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Roman Kuczyński SSN Jolanta Strusińska-Żukowska w sprawie

Bardziej szczegółowo

Filozofia, ISE, Wykład X - Filozofia średniowieczna.

Filozofia, ISE, Wykład X - Filozofia średniowieczna. Filozofia, ISE, Wykład X - Filozofia średniowieczna. 2011-10-01 Plan wykładu 1 Filozofia średniowieczna a starożytna 2 3 Ogólna charakterystyka filozofii średniowiecznej Ogólna charakterystyka filozofii

Bardziej szczegółowo

Plan wynikowy z wiedzy o społeczeństwie poziom rozszerzony na rok szkolny 2015/2016 dla klasy II a

Plan wynikowy z wiedzy o społeczeństwie poziom rozszerzony na rok szkolny 2015/2016 dla klasy II a Plan wynikowy z wiedzy o społeczeństwie poziom rozszerzony na rok szkolny 2015/2016 dla klasy II a Nauczyciel prowadzący: Jacek Foszczyński Liczba tygodni nauki: 38 Liczba godzin w tygodniu: 3 Liczba godzin

Bardziej szczegółowo

SAMORZĄDOWE PRAWO WYBORCZE

SAMORZĄDOWE PRAWO WYBORCZE SAMORZĄDOWE PRAWO WYBORCZE Kazimierz Czaplicki Bogusław Dauter Andrzej Kisielewicz Ferdynand Rymarz 2. wydanie Warszawa 2010 Spis treści SPIS TREŚCI Wykaz skrótów... 11 Wstęp... 17 Ustawa z dnia 16 lipca

Bardziej szczegółowo

Badania Marketingowe. Kalina Grzesiuk

Badania Marketingowe. Kalina Grzesiuk Badania Marketingowe Kalina Grzesiuk definicja Badania marketingowe systematyczny i obiektywny proces gromadzenia, przetwarzania oraz prezentacji informacji na potrzeby podejmowania decyzji marketingowych.

Bardziej szczegółowo

Kulturowe uwarunkowania przedsiębiorczości

Kulturowe uwarunkowania przedsiębiorczości 2010 Beata Glinka, Wydział Zarządzania UW Kulturowe uwarunkowania przedsiębiorczości Warszawa, 02.12.2010 Badania przedsiębiorczości - perspektywy Perspektywa ekonomiczna vs perspektywa kulturowa Od badań

Bardziej szczegółowo

ADMINISTRACJA PUBLICZNA NA PROGU XXI WIEKU. Wyzwania i oczekiwania

ADMINISTRACJA PUBLICZNA NA PROGU XXI WIEKU. Wyzwania i oczekiwania ADMINISTRACJA PUBLICZNA NA PROGU XXI WIEKU. Wyzwania i oczekiwania Red.: Joachim Osiński Wprowadzenie Administracja publiczna na tle ewolucji instytucji państwa w XX i XXI wieku (Joachim Osiński) 1. Instytucja

Bardziej szczegółowo

Autorka prezentacji: Magdalena Buzor

Autorka prezentacji: Magdalena Buzor Autorka prezentacji: Magdalena Buzor Pojęcie wychowania Wychowanie w szerokim znaczeniu wszelkie zjawiska związane z oddziaływaniem środowiska społ. i przyr. na człowieka, kształtujące jego tożsamość,

Bardziej szczegółowo

Budowanie wizerunku współczesnego polityka. Opracowała: mgr Diana Mościcka Uniwersytetu Warmińsko Mazurskiego w Olsztynie

Budowanie wizerunku współczesnego polityka. Opracowała: mgr Diana Mościcka Uniwersytetu Warmińsko Mazurskiego w Olsztynie Budowanie wizerunku współczesnego polityka Opracowała: mgr Diana Mościcka Uniwersytetu Warmińsko Mazurskiego w Olsztynie Wizerunek wart jest więcej niż tysiąc słów Carlos Ruiz Zafón Współcześnie potencjał

Bardziej szczegółowo

Opublikowane scenariusze zajęć:

Opublikowane scenariusze zajęć: mgr Magdalena Tomczyk nauczyciel dyplomowany historii, wiedzy o społeczeństwie oraz wychowania do życia w rodzinie w Gimnazjum Nr 2 im. Mikołaja Kopernika w Tarnowie. Naukowo zajmuje się historią XIX i

Bardziej szczegółowo

problemy polityczne współczesnego świata

problemy polityczne współczesnego świata Zbigniew Cesarz, Elżbieta Stadtmuller problemy polityczne współczesnego świata Wrocław 1998 Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego Spis treści Od autorów 5 Wstęp 7 I. Problemy globalne współczesności -

Bardziej szczegółowo

BADANIE DIAGNOSTYCZNE

BADANIE DIAGNOSTYCZNE Centralna Komisja Egzaminacyjna BADANIE DIAGNOSTYCZNE W ROKU SZKOLNYM 2012/2013 CZĘŚĆ HUMANISTYCZNA HISTORIA I WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE WYKAZ SPRAWDZANYCH UMIEJĘTNOŚCI ARKUSZ GH-H1-125, GH-H4-125, GH-H5-125,

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia historiozoficzne we współczesnej filozofii.

Zagadnienia historiozoficzne we współczesnej filozofii. Zagadnienia historiozoficzne we współczesnej filozofii. historiozofia DZIEJÓW FILOZOFIA nauka filozoficzna o ostatecznych czynnikach sprawczych, istocie i sensie ludzkich dziejów jako całości, zw. także

Bardziej szczegółowo

Zakres rozszerzony - moduł 36 Prawa człowieka. Janusz Korzeniowski

Zakres rozszerzony - moduł 36 Prawa człowieka. Janusz Korzeniowski Zakres rozszerzony - moduł 36 Prawa człowieka Opracowanie: Janusz Korzeniowski nauczyciel konsultant ds. edukacji obywatelskiej w Zachodniopomorskim Centrum Doskonalenia Nauczycieli 1 Spis slajdów Idea

Bardziej szczegółowo

I. Umiejscowienie kierunku w obszarze/obszarach kształcenia wraz z uzasadnieniem:

I. Umiejscowienie kierunku w obszarze/obszarach kształcenia wraz z uzasadnieniem: Załącznik nr 4 do uchwały nr 440/06/2012 Senatu UR z dnia 21 czerwca 2012 roku EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW Europeistyka poziom kształcenia profil kształcenia tytuł zawodowy absolwenta studia

Bardziej szczegółowo

Problemy polityczne współczesnego świata

Problemy polityczne współczesnego świata A 372536 Zbigniew Cesarz, Elżbieta Stadtmiiller Problemy polityczne współczesnego świata Wrocław 2002 Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego Spis treści Od autorów 5 Wstęp 7 I. Problemy globalne współczesności

Bardziej szczegółowo

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej Prawo jest na naszej stronie! www.profinfo.pl www.wolterskluwer.pl codzienne aktualizacje pełna oferta zapowiedzi wydawnicze rabaty na zamówienia zbiorcze do negocjacji

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1WZORCOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW PEDAGOGIKA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI

Załącznik nr 1WZORCOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW PEDAGOGIKA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI Dz.U. z 2013 poz. 1273 Brzmienie od 31 października 2013 Załącznik nr 1WZORCOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW PEDAGOGIKA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI Umiejscowienie kierunku

Bardziej szczegółowo

Specjalność Podyplomowe Studium dla Nauczycieli Wiedzy o Społeczeństwie i Historii Najnowszej. Praca napisana pod kierunkiem dr A.

Specjalność Podyplomowe Studium dla Nauczycieli Wiedzy o Społeczeństwie i Historii Najnowszej. Praca napisana pod kierunkiem dr A. PRACA DYPLOMOWA Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu Wydział Nauk Społecznych Kierunek: Politologia Specjalność Podyplomowe Studium dla Nauczycieli Wiedzy o Społeczeństwie i Historii Najnowszej.

Bardziej szczegółowo

WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE. Pierwsze półrocze, rozdział I i II Opis wymagań na poszczególne oceny:

WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE. Pierwsze półrocze, rozdział I i II Opis wymagań na poszczególne oceny: WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE Pierwsze półrocze, rozdział I i II Opis wymagań na poszczególne oceny: OCENA ZAGADNIENIA Celujący Uczeń opanował następujące pojęcia: uzasadnia znaczenie nadrzędności Konstytucji

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do socjologii. Barbara Szacka. Spis treści

Wprowadzenie do socjologii. Barbara Szacka. Spis treści Wprowadzenie do socjologii Barbara Szacka Spis treści CZĘŚĆ PIERWSZA. PROLEGOMENA Rozdział I. CHARAKTER SOCJOLOGII I HISTORYCZNE WARUNKI JEJ POWSTANIA 1. Przedsocjologiczna wiedza o społeczeństwie Przedsocjologiczna

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWE KRYTERIA OCENIANIA

SZCZEGÓŁOWE KRYTERIA OCENIANIA SZCZEGÓŁOWE KRYTERIA OCENIANIA Przedmiot: etyka Klasy: VI Rok szkolny: 2015/2016 Szkoła: Szkoła Podstawowa im. Batalionów AK Gustaw i Harnaś w Warszawie ul. Cyrklowa 1 Nauczyciel prowadzący: mgr Piotr

Bardziej szczegółowo

Instytucjonalna Teoria Rozwoju Gospodarczego. Przygotowały; Katarzyna Wyroślak Żaneta Dubaj

Instytucjonalna Teoria Rozwoju Gospodarczego. Przygotowały; Katarzyna Wyroślak Żaneta Dubaj Instytucjonalna Teoria Rozwoju Gospodarczego Przygotowały; Katarzyna Wyroślak Żaneta Dubaj Jak to się zaczęło??? W latach 30 badacze doszli do wniosku, że neoklasyczna metoda badawcza nie odpowiada na

Bardziej szczegółowo

MIĘDZYKULTUROWY PRZYSZŁOŚĆ W JEDNOŚCI. http://www.solidarnosc.org.pl/

MIĘDZYKULTUROWY PRZYSZŁOŚĆ W JEDNOŚCI. http://www.solidarnosc.org.pl/ DIALOG MIĘDZYKULTUROWY PRZYSZŁOŚĆ http://www.solidarnosc.org.pl/ W JEDNOŚCI Dialog międzykulturowy Pożądany efekt spotkania z inną kulturą. Dialog międzykulturowy może być niezwykle cennym źródłem wiedzy

Bardziej szczegółowo

Recenzent: prof. UW dr hab. Stanisław Sulowski. Projekt okładki Jan Straszewski. Opracowanie redakcyjne Joanna Paszkowska ISBN 978-83-62250-21-9

Recenzent: prof. UW dr hab. Stanisław Sulowski. Projekt okładki Jan Straszewski. Opracowanie redakcyjne Joanna Paszkowska ISBN 978-83-62250-21-9 Recenzent: prof. UW dr hab. Stanisław Sulowski Projekt okładki Jan Straszewski Opracowanie redakcyjne Joanna Paszkowska ISBN 978-83-62250-21-9 Copyright by Wyższa Szkoła Zarządzania i Prawa im. Heleny

Bardziej szczegółowo

ARGUMENTY KOSMOLOGICZNE. Sformułowane na gruncie nauk przyrodniczych

ARGUMENTY KOSMOLOGICZNE. Sformułowane na gruncie nauk przyrodniczych ARGUMENTY KOSMOLOGICZNE Sformułowane na gruncie nauk przyrodniczych O CO CHODZI W TYM ARGUMENCIE Argument ten ma pokazać, że istnieje zewnętrzna przyczyna wszechświata o naturze wyższej niż wszystko, co

Bardziej szczegółowo

Opis kierunkowych efektów kształcenia

Opis kierunkowych efektów kształcenia Efekty kształcenia na kierunku Opis kierunkowych efektów kształcenia Odniesienie efektów kształcenia do obszaru wiedzy Filozofia bezpieczeństwa (W, Ćw, S, B) Geografia bezpieczeństwa (W, Ćw, S, B) Historia

Bardziej szczegółowo

PRAWO. SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak

PRAWO. SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak PRAWO KONSTYTUCYJNE SEMESTR ZIMOWY 2015/2016 mgr Anna Kuchciak KREACYJNA WYRAŻANIA WOLI WYBORCÓW LEGITYMUJĄCA POWSZECHNE LOKALNE F U N K C J E W Y B O R Ó W W Y B O R Y KONTROLNA INTEGRACYJNA PONOWNE UZUPEŁNIAJĄCE

Bardziej szczegółowo

Rozdział 1 Nazwa i przedmiot prawa konstytucyjnego 1.Nazwa 2.Przedmiot prawa konstytucyjnego i jego miejsce w systemie prawa

Rozdział 1 Nazwa i przedmiot prawa konstytucyjnego 1.Nazwa 2.Przedmiot prawa konstytucyjnego i jego miejsce w systemie prawa POLSKIE PRAWO KONSTYTUCYJNE Red.: Dariusz Górecki Wykaz skrótów Wstęp Rozdział 1 Nazwa i przedmiot prawa konstytucyjnego 1.Nazwa 2.Przedmiot prawa konstytucyjnego i jego miejsce w systemie prawa Rozdział

Bardziej szczegółowo

Opracowanie profilu zawodowego, przygotowanie i przystosowanie

Opracowanie profilu zawodowego, przygotowanie i przystosowanie Strona 1 z 7 Opracowanie profilu zawodowego, przygotowanie i przystosowanie A. Opracowanie profilu zawodowego Wstęp Aby zapewnić osobom niepełnosprawnym lub pochodzącym z grup w niekorzystnej sytuacji

Bardziej szczegółowo

, , ROCZNICE I ŚWIĘTA WAŻNE DLA POLAKÓW WARSZAWA, KWIECIEŃ 96

, , ROCZNICE I ŚWIĘTA WAŻNE DLA POLAKÓW WARSZAWA, KWIECIEŃ 96 CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ SEKRETARIAT ZESPÓŁ REALIZACJI BADAŃ 629-35 - 69, 628-37 - 04 621-07 - 57, 628-90 - 17 UL. ŻURAWIA 4A, SKR. PT.24 00-503 W A R S Z A W A TELEFAX 629-40 - 89 INTERNET:

Bardziej szczegółowo

Książka została wydana dzięki dotacji Instytutu Wsi i Rolnictwa Polskiej Akademii Nauk w Warszawie

Książka została wydana dzięki dotacji Instytutu Wsi i Rolnictwa Polskiej Akademii Nauk w Warszawie Recenzja: prof. dr hab. Janina Godłów-Legiędź Projekt okładki: Katarzyna Juras Zdjęcie na okładce: Fotolia anyaberkut Redaktor prowadzący: Łukasz Żebrowski Redakcja i korekta: Claudia Snochowska-Gonzalez

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN II EDYCJI KONKURSU WIEDZY O POLSCE, EUROPIE I ŚWIECIE. Rozdział I Postanowienia ogólne

REGULAMIN II EDYCJI KONKURSU WIEDZY O POLSCE, EUROPIE I ŚWIECIE. Rozdział I Postanowienia ogólne REGULAMIN II EDYCJI KONKURSU WIEDZY O POLSCE, EUROPIE I ŚWIECIE Rozdział I Postanowienia ogólne 1 Wydział Nauk Społecznych, Instytut Nauk Politycznych i Spraw Międzynarodowych Katolickiego Uniwersytetu

Bardziej szczegółowo

PROJEKT REGULAMIN OBRAD REGIONALNEGO WALNEGO ZEBRANIA CZŁONKÓW STOWARZYSZENIA KOMITET OBRONY DEMOKRACJI ROZDZIAŁ 1 POSTANOWIENIA OGÓLNE

PROJEKT REGULAMIN OBRAD REGIONALNEGO WALNEGO ZEBRANIA CZŁONKÓW STOWARZYSZENIA KOMITET OBRONY DEMOKRACJI ROZDZIAŁ 1 POSTANOWIENIA OGÓLNE PROJEKT REGULAMIN OBRAD REGIONALNEGO WALNEGO ZEBRANIA CZŁONKÓW STOWARZYSZENIA KOMITET OBRONY DEMOKRACJI ROZDZIAŁ 1 POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 1. Regulamin obrad regionalnego walnego zebrania, dalej zwany regulaminem,

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 15 marca 2016 r.

Warszawa, dnia 15 marca 2016 r. RZECZPOSPOLITA POLSKA MINISTERSTWO SPRAWIEDLIWOŚCI RZECZNIK PRASOWY MINISTRA SPRAWIEDLIWOŚCI Warszawa, dnia 15 marca 2016 r. Pan Tomasz Machała Redaktor Naczelny natemat.pl Na podstawie art. 31 a ustawy

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Analiza i modelowanie_nowicki, Chomiak_Księga1.indb :03:08

Spis treści. Analiza i modelowanie_nowicki, Chomiak_Księga1.indb :03:08 Spis treści Wstęp.............................................................. 7 Część I Podstawy analizy i modelowania systemów 1. Charakterystyka systemów informacyjnych....................... 13 1.1.

Bardziej szczegółowo

Filozofia Bezpieczeństwa

Filozofia Bezpieczeństwa Wyższa Szkoła Gospodarki Euroregionalnej im. Alcide De Gasperi w Józefowie Witold Pokruszyński Filozofia Bezpieczeństwa Józefów 2013 WSGE 1 Recenzja prof. zw. dr hab. Tadeusz Jemioło prof. zw. dr hab.

Bardziej szczegółowo

629-35 - 69, 628-37 - 04 621-07 - 57, 628-90 - 17 REKLAMA W GOSPODARCE OKRESU TRANSFORMACJI WARSZAWA, SIERPIEŃ 1993

629-35 - 69, 628-37 - 04 621-07 - 57, 628-90 - 17 REKLAMA W GOSPODARCE OKRESU TRANSFORMACJI WARSZAWA, SIERPIEŃ 1993 CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ SEKRETARIAT ZESPÓŁ REALIZACJI BADAŃ 629-35 - 69, 628-37 - 04 621-07 - 57, 628-90 - 17 UL. ŻURAWIA 4A, SKR. PT.24 00-503 W A R S Z A W A TELEFAX 629-40 - 89 INTERNET:

Bardziej szczegółowo

Przedmiot humanistyczny (C) - opis przedmiotu

Przedmiot humanistyczny (C) - opis przedmiotu Przedmiot humanistyczny (C) - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Przedmiot humanistyczny (C) Kod przedmiotu 08.0-WH-PolitP-W-PH(C) Wydział Kierunek Wydział Humanistyczny Politologia / Relacje

Bardziej szczegółowo

HISTORIA KLASA I GIMNAZJUM SZKOŁY BENEDYKTA

HISTORIA KLASA I GIMNAZJUM SZKOŁY BENEDYKTA 2016-09-01 HISTORIA KLASA I GIMNAZJUM SZKOŁY BENEDYKTA Cele kształcenia wymagania ogólne I. Chronologia historyczna. Uczeń sytuuje wydarzenia, zjawiska i procesy historyczne w czasie oraz porządkuje je

Bardziej szczegółowo

Kierunkowe efekty kształcenia. dla kierunku KULTUROZNAWSTWO. Studia pierwszego stopnia

Kierunkowe efekty kształcenia. dla kierunku KULTUROZNAWSTWO. Studia pierwszego stopnia Załącznik nr 1 do Uchwały nr 41/2014/2015 Senatu Akademickiego Akademii Ignatianum w Krakowie z dnia 26 maja 2015 r. Kierunkowe efekty kształcenia dla kierunku KULTUROZNAWSTWO Studia pierwszego stopnia

Bardziej szczegółowo

Dobro w czasach postmoderny

Dobro w czasach postmoderny Ks. Ryszard Skowronek Dobro w czasach postmoderny Etyka postmodernizmu a nauczanie moralne Jana Pawła II Księgarnia św. Jacka Katowice 2007 SPIS TREŚCI Contents... 9 Wstęp... 11 Rozdział 1. POSTMODERNIZM

Bardziej szczegółowo

WYBORY, PRAWO WYBORCZE, SYSTEMY WYBORCZE W PAŃSTWACH GRUPY WYSZEHRADZKIEJ

WYBORY, PRAWO WYBORCZE, SYSTEMY WYBORCZE W PAŃSTWACH GRUPY WYSZEHRADZKIEJ WYBORY, PRAWO WYBORCZE, SYSTEMY WYBORCZE W PAŃSTWACH GRUPY WYSZEHRADZKIEJ NR 3520 WYBORY, PRAWO WYBORCZE, SYSTEMY WYBORCZE W PAŃSTWACH GRUPY WYSZEHRADZKIEJ Marek Barański, Anna Czyż, Sebastian Kubas, Robert

Bardziej szczegółowo

ŹRÓDŁA PRAWA ADMINISTRACYJNEGO W SYSTEMIE PRAWA WEWNĘTRZNEGO

ŹRÓDŁA PRAWA ADMINISTRACYJNEGO W SYSTEMIE PRAWA WEWNĘTRZNEGO Maciej M. Sokołowski ŹRÓDŁA PRAWA ADMINISTRACYJNEGO W SYSTEMIE PRAWA WEWNĘTRZNEGO Warszawa, 16/10/2014 r. POJĘCIE ŹRÓDEŁ PRAWA Czynniki wpływające na treść prawa np. wola narodu czy prawodawcy, stosunki

Bardziej szczegółowo

Efekty kształcenia dla kierunku studiów Bezpieczeństwo Wewnętrzne

Efekty kształcenia dla kierunku studiów Bezpieczeństwo Wewnętrzne Efekty kształcenia dla kierunku studiów Bezpieczeństwo Wewnętrzne Jednostka prowadząca kierunek studiów: Wydział Nauk Humanistycznych i Społecznych Kierunek studiów: Bezpieczeństwo wewnętrzne Poziom kształcenia:

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Rozdział czwarty Zasady ustroju politycznego Rzeczypospolitej Polskiej w świetle Konstytucji z 2 kwietnia 1997 r...

Spis treści. Rozdział czwarty Zasady ustroju politycznego Rzeczypospolitej Polskiej w świetle Konstytucji z 2 kwietnia 1997 r... Spis treści Rozdział pierwszy Ustrój polityczny państwa pojęcie i istota... 11 1. Pojęcie ustroju politycznego... 12 2. Ewolucja ustroju politycznego Polski... 14 Rozdział drugi Konstytucyjne podstawy

Bardziej szczegółowo

Demokracja ma swój początek w Starożytnej Grecji. Słowo pochodzi z języka greckiego od słów demos, co znaczy lud oraz kratos władza.

Demokracja ma swój początek w Starożytnej Grecji. Słowo pochodzi z języka greckiego od słów demos, co znaczy lud oraz kratos władza. Demokracja ma swój początek w Starożytnej Grecji. Słowo pochodzi z języka greckiego od słów demos, co znaczy lud oraz kratos władza. W znaczący wkład w jej rozwój ma także kultura Starożytnego Rzymu oraz

Bardziej szczegółowo

Gilsonowska metoda historii filozofii. Artur Andrzejuk

Gilsonowska metoda historii filozofii. Artur Andrzejuk Gilsonowska metoda historii filozofii Artur Andrzejuk PLAN 1. Gilsonowska koncepcja historii filozofii jako podstawa jej metodologii 2. Charakterystyka warsztatu historyka filozofii na różnych etapach

Bardziej szczegółowo

Informacje dla ucznia

Informacje dla ucznia WYPEŁNIA UCZEŃ Imię:... Nazwisko:... Klasa:... Czas pracy: 30 minut Liczba punktów do uzyskania: 68 TEST Z WIEDZY O SPOŁECZEŃSTWIE W KONKURSIE gminnym GMINAzjum 2015 Gminy Jaworze dla uczniów klas III

Bardziej szczegółowo

Egzamin licencjacki na kierunku socjologia zagadnienia. Zagadnienia ogólne

Egzamin licencjacki na kierunku socjologia zagadnienia. Zagadnienia ogólne Egzamin licencjacki na kierunku socjologia zagadnienia. Zagadnienia ogólne 1. Struktura społeczna współczesnego polskiego społeczeństwa - główne kierunki zmian. 2. Religijność Polaków dynamika i uwarunkowania

Bardziej szczegółowo

Kierunek i poziom studiów: nauki o rodzinie, II stopień Sylabus modułu: Duchowość rodziny w kontekście pluralizmu

Kierunek i poziom studiów: nauki o rodzinie, II stopień Sylabus modułu: Duchowość rodziny w kontekście pluralizmu Uniwersytet Śląski w Katowicach str. 1 Kierunek i poziom studiów: nauki o rodzinie, II stopień Sylabus modułu: Duchowość rodziny w kontekście pluralizmu religijnego (11-R2S-12-r2_13) 1. Informacje ogólne

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp... 9 KOMUNIKACJA MARKETINGOWA UCZELNI WYŻSZEJ... 11 ZNACZENIE MARKI W KOMUNIKACJI MARKETINGOWEJ UCZELNI WYŻSZEJ...

Spis treści. Wstęp... 9 KOMUNIKACJA MARKETINGOWA UCZELNI WYŻSZEJ... 11 ZNACZENIE MARKI W KOMUNIKACJI MARKETINGOWEJ UCZELNI WYŻSZEJ... Spis treści Wstęp... 9 Rozdział I KOMUNIKACJA MARKETINGOWA UCZELNI WYŻSZEJ... 11 Rozdział II ZNACZENIE MARKI W KOMUNIKACJI MARKETINGOWEJ UCZELNI WYŻSZEJ... 33 Rozdział III ROLA SERWISU INTERNETOWEGO UCZELNI

Bardziej szczegółowo

(3) Odniesienie do Efektów kształcenia w obszarze kształcenia (symbole)

(3) Odniesienie do Efektów kształcenia w obszarze kształcenia (symbole) Efekty kształcenia dla kierunku Dziennikarstwo i komunikacja społeczna Wydział prowadzący kierunek studiów: Wydział Politologii i Studiów Międzynarodowych Kierunek studiów: dziennikarstwo i komunikacja

Bardziej szczegółowo

TEKST JEDNOLITY STATUTU TOWARZYSTWA EDUKACJI OBYWATELSKIEJ

TEKST JEDNOLITY STATUTU TOWARZYSTWA EDUKACJI OBYWATELSKIEJ TEKST JEDNOLITY STATUTU TOWARZYSTWA EDUKACJI OBYWATELSKIEJ I 1. 1. Towarzystwo Edukacji Obywatelskiej, zwane dalej Towarzystwem jest stowarzyszeniem zarejestrowanym i posiada osobowość prawną. 2. Towarzystwo

Bardziej szczegółowo

Kryteria oceniania z wiedzy o społeczeństwie w klasie II. Semestr I. Ocenę dopuszczającą otrzymuje uczeń, który:

Kryteria oceniania z wiedzy o społeczeństwie w klasie II. Semestr I. Ocenę dopuszczającą otrzymuje uczeń, który: Kryteria oceniania z wiedzy o społeczeństwie w klasie II Semestr I Wymienia główne źródła, z których można czerpać informacje na tematy związane z życiem publicznym. Wyjaśnia, co to jest samorząd szkolny.

Bardziej szczegółowo

Kraków, dnia 5 maja 2015 r. Poz UCHWAŁA NR V/61/2015 RADY GMINY WIELKA WIEŚ. z dnia 23 kwietnia 2015 roku

Kraków, dnia 5 maja 2015 r. Poz UCHWAŁA NR V/61/2015 RADY GMINY WIELKA WIEŚ. z dnia 23 kwietnia 2015 roku DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA MAŁOPOLSKIEGO Kraków, dnia 5 maja 2015 r. Poz. 2715 UCHWAŁA NR V/61/2015 RADY GMINY WIELKA WIEŚ z dnia 23 kwietnia 2015 roku w sprawie zmiany Uchwały Nr XXXVI/394/2014 Rady

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN KONKURSU WIEDZY O POLSCE, EUROPIE I ŚWIECIE. Rozdział I Postanowienia ogólne

REGULAMIN KONKURSU WIEDZY O POLSCE, EUROPIE I ŚWIECIE. Rozdział I Postanowienia ogólne REGULAMIN KONKURSU WIEDZY O POLSCE, EUROPIE I ŚWIECIE Rozdział I Postanowienia ogólne 1 Wydział Nauk Społecznych, Instytut Nauk Politycznych i Spraw Międzynarodowych Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego

Bardziej szczegółowo

Rafał Waśko "Walka na wrażenia", Mariusz Kolczyński, Marek Mazur, Warszawa 2007 : [recenzja] Przestrzeń Społeczna (Social Space) 1/2,

Rafał Waśko Walka na wrażenia, Mariusz Kolczyński, Marek Mazur, Warszawa 2007 : [recenzja] Przestrzeń Społeczna (Social Space) 1/2, Rafał Waśko "Walka na wrażenia", Mariusz Kolczyński, Marek Mazur, Warszawa 2007 : [recenzja] Przestrzeń Społeczna (Social Space) 1/2, 135-138 2011 Recenzje Book reviews Walka na wrażenia Rafał Waśko Instytut

Bardziej szczegółowo

Demokracja elektroniczna (e-demokracja) to rządy demokratyczne z wykorzystaniem elektronicznych technologii komunikacyjnych.

Demokracja elektroniczna (e-demokracja) to rządy demokratyczne z wykorzystaniem elektronicznych technologii komunikacyjnych. Demokracja elektroniczna (e-demokracja) to rządy demokratyczne z wykorzystaniem elektronicznych technologii komunikacyjnych. W szerszym znaczeniu termin "demokracja elektroniczna" obejmuje również elektroniczny

Bardziej szczegółowo

1. Termin: 20-21 czerwca 2013r.

1. Termin: 20-21 czerwca 2013r. Informacja na temat udziału w krajowych i międzynarodowych konferencjach naukowych w latach 2007-2014 udział w 32 konferencjach; wygłoszonych 27 referatów 1. Termin: 20-21 czerwca 2013r. Organizator: Wydział

Bardziej szczegółowo

Masz głos, masz wybór. Wybory parlamentarne 9 października :00-21:00

Masz głos, masz wybór. Wybory parlamentarne 9 października :00-21:00 Masz głos, masz wybór Wybory parlamentarne 9 października 2011 7:00-21:00 Obywatele i wyborcy - ilu nas jest Polska liczy 37 781 289 mieszkańców, z czego aż 30 608 831 to wyborcy obywatele, którzy mają

Bardziej szczegółowo

Wymagania na poszczególne stopnie z historii klas I-III gimnazjum

Wymagania na poszczególne stopnie z historii klas I-III gimnazjum Wymagania na poszczególne stopnie z historii klas I-III gimnazjum Kryteria oceniania historia kl. I Ocena dopuszczająca. Poziom wymagań konieczny. - zna pojęcia źródło historyczne, era, zlokalizuje na

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Wartości w wychowaniu

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Wartości w wychowaniu Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Wartości w wychowaniu prof. Ewa Chmielecka Szkoła Główna Handlowa w Warszawie 20 października 2009 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY WWW.UNIWERSYTETDZIECIECY.PL O czym

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA * Trybunału Konstytucyjnego z dnia 1 czerwca 1994 r. Sygn. akt W. 8/94

UCHWAŁA * Trybunału Konstytucyjnego z dnia 1 czerwca 1994 r. Sygn. akt W. 8/94 25 UCHWAŁA * Trybunału Konstytucyjnego z dnia 1 czerwca 1994 r. Sygn. akt W. 8/94 w sprawie wykładni art. 34 ust. 2 i 3 oraz art. 41 ust. 2 ustawy z dnia 25 marca 1994 r. o ustroju miasta stołecznego Warszawy

Bardziej szczegółowo

POLSKA EUROPA Opinia ĆWTAT publiczna O V I A 1 w okresie integracji

POLSKA EUROPA Opinia ĆWTAT publiczna O V I A 1 w okresie integracji A 399316 POLSKA EUROPA Opinia ĆWTAT publiczna O V I A 1 w okresie integracji pod redakcją Krzysztofa Zagórskiego i Michała Strzeszewskiego Wydawnictwo Naukowe SCHOLAR Warszawa 2005 Spis treści WSTĘP. OPINIA

Bardziej szczegółowo

PRAWO KONSTYTUCYJNE semestr zimowy 2016/17

PRAWO KONSTYTUCYJNE semestr zimowy 2016/17 PRAWO KONSTYTUCYJNE semestr zimowy 2016/17 KWESTIE ORGANIZACYJNE Kontakt i konsultacje Przebieg dwiczeo Literatura podstawowa oraz akty prawne Zakres materiału Warunki zaliczenia Instota i pojęcie terminu

Bardziej szczegółowo

Spotkanie B2B Polskie firmy w Unii Europejskiej Szanse, moŝliwości i wyzwania MenadŜer XXI wieku Inauguracja II tury projektu 07. 06.

Spotkanie B2B Polskie firmy w Unii Europejskiej Szanse, moŝliwości i wyzwania MenadŜer XXI wieku Inauguracja II tury projektu 07. 06. II TURA PROJEKTU Spotkanie B2B Polskie firmy w Unii Europejskiej Szanse, moŝliwości i wyzwania MenadŜer XXI wieku Inauguracja II tury projektu 07. 06. 2006 9.15 9.30 Rozpoczęcie Konferencji MenadŜerowie

Bardziej szczegółowo

ANALIZA WYNIKÓW EGZAMINU GIMNAZJALNEGO Z ZAKRESU PRZEDMIOTÓW HUMANISTYCZNYCH - HISTORIA I WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE W ROKU SZKOLNYM

ANALIZA WYNIKÓW EGZAMINU GIMNAZJALNEGO Z ZAKRESU PRZEDMIOTÓW HUMANISTYCZNYCH - HISTORIA I WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE W ROKU SZKOLNYM ANALIZA WYNIKÓW EGZAMINU GIMNAZJALNEGO Z ZAKRESU PRZEDMIOTÓW HUMANISTYCZNYCH - HISTORIA I WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE W ROKU SZKOLNYM 2015/2016 W dniu 18.01.2016 roku został przeprowadzony próbny egzamin gimnazjalny

Bardziej szczegółowo

Filozofia, ISE, Wykład III - Klasyfikacja dyscyplin filozoficznych

Filozofia, ISE, Wykład III - Klasyfikacja dyscyplin filozoficznych Filozofia, ISE, Wykład III - Klasyfikacja dyscyplin filozoficznych 2011-10-01 Plan wykładu 1 Klasyczny podział dyscyplin filozoficznych 2 Podział dyscyplin filozoficznych Klasyczny podział dyscyplin filozoficznych:

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp Rozdział III

Spis treści. Wstęp Rozdział III Spis treści Wstęp... 9 Rozdział I Wiadomości ogólne o konstytucji jako najważniejszym w państwie akcie prawnym... 13 1. Pojęcie, geneza i funkcje konstytucji... 13 2. Konstytucja ustawą zasadniczą państwa...

Bardziej szczegółowo

CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ

CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ SEKRETARIAT OŚRODEK INFORMACJI 629-35 - 69, 628-37 - 04 693-46 - 92, 625-76 - 23 UL. ŻURAWIA 4A, SKR. PT.24 00-503 W A R S Z A W A TELEFAX 629-40 - 89 INTERNET http://www.cbos.pl

Bardziej szczegółowo

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej ze schematami Marta Derlatka Wydanie 3 Warszawa 2012 Tytuły do artykułów sporządziła: Marta Derlatka Opracowanie redakcyjne: Anna Popławska Opracowanie techniczne:

Bardziej szczegółowo

Przedmowa. Część 1 TEORIE POLITYCZNE. 1. Co to jest polityka? 2. Rządy, systemy i ustroje. 3. Ideologie polityczne XIII

Przedmowa. Część 1 TEORIE POLITYCZNE. 1. Co to jest polityka? 2. Rządy, systemy i ustroje. 3. Ideologie polityczne XIII Przedmowa XIII Część 1 TEORIE POLITYCZNE 1. Co to jest polityka? Definiowanie polityki 4 Polityka jako sztuka rządzenia 6 Polityka jako sprawy publiczne 10 Polityka jako kompromis i konsensus 11 Polityka

Bardziej szczegółowo

Filozofia, Pedagogika, Wykład III - Filozofia archaiczna

Filozofia, Pedagogika, Wykład III - Filozofia archaiczna Filozofia, Pedagogika, Wykład III - Filozofia archaiczna 2009-09-04 Plan wykładu 1 Jońska filozofia przyrody - wprowadzenie 2 3 Jońska filozofia przyrody - problematyka Centralna problematyka filozofii

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN SAMORZĄDU UCZNIOWSKIEGO ZESPOŁU SZKÓŁ w NEBROWIE WIELKIM

REGULAMIN SAMORZĄDU UCZNIOWSKIEGO ZESPOŁU SZKÓŁ w NEBROWIE WIELKIM REGULAMIN SAMORZĄDU UCZNIOWSKIEGO ZESPOŁU SZKÓŁ w NEBROWIE WIELKIM Opracowany w oparciu o Ustawę z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (t.j. Dz.U. z 2004 r. Nr 256 poz. 2572 ze zm.) Rozdział I PRZEPISY

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. Uzasadnienie

POSTANOWIENIE. Uzasadnienie Sygn. akt III SW 122/10 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 20 lipca 2010 r. SSN Teresa Flemming-Kulesza (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Katarzyna Gonera SSN Zbigniew Korzeniowski po rozpoznaniu

Bardziej szczegółowo

TYTUŁ PREZENTACJI: Budowanie marki przedsiębiorstwa poprzez ekoinnowacje. PRELEGENT: Bogdan Kępka

TYTUŁ PREZENTACJI: Budowanie marki przedsiębiorstwa poprzez ekoinnowacje. PRELEGENT: Bogdan Kępka TYTUŁ PREZENTACJI: Budowanie marki przedsiębiorstwa poprzez ekoinnowacje PRELEGENT: Bogdan Kępka Definicja ekoinnowacji Według Ziółkowskiego - innowacje ekologiczne to innowacje złożone z nowych procesów,

Bardziej szczegółowo

Literatura przykładowa

Literatura przykładowa Literatura przykładowa Samorząd terytorialny w RP Zbigniew Leoński Podręcznik "Samorząd terytorialny w RP" omawia formy organizacyjne lokalnego życia publicznego, tj. gminy, powiatu i województwa. Tok

Bardziej szczegółowo

Proces budowania strategii. Prof. zw. dr hab. Krzysztof Opolski Wydzial Nauk Ekonomicznych Uniwersytetu Warszawskiego

Proces budowania strategii. Prof. zw. dr hab. Krzysztof Opolski Wydzial Nauk Ekonomicznych Uniwersytetu Warszawskiego Proces budowania strategii Prof. zw. dr hab. Krzysztof Opolski Wydzial Nauk Ekonomicznych Uniwersytetu Warszawskiego Strategia nie jest badaniem obecnej sytuacji, ale ćwiczeniem polegającym na wyobrażaniu

Bardziej szczegółowo

Recenzja opracowania M. Bryxa. pt: Rynek nieruchomości. System i funkcjonowanie.

Recenzja opracowania M. Bryxa. pt: Rynek nieruchomości. System i funkcjonowanie. C:\DOKUMENTY\RECENZJE\Recenzja M. Bryxa rynek.doc Recenzja opracowania M. Bryxa pt : Rynek nieruchomości. System i funkcjonowanie. Rynek nieruchomości jest w Polsce stosunkowo nowym, lecz wzbudzającym

Bardziej szczegółowo