Analiza porównawcza użyteczności wersji obcojęzycznych serwisów internetowych samorządów lokalnych w Polsce

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Analiza porównawcza użyteczności wersji obcojęzycznych serwisów internetowych samorządów lokalnych w Polsce"

Transkrypt

1 Rocznk Kolegum Analz Ekonomcznych nr 29/2013 Kesra Nermend Wydzał Nauk Ekonomcznych Zarządzana Unwersytet Szczecńsk Jarosław Jankowsk Wydzał Informatyk Zachodnopomorsk Unwersytet Technologczny w Szczecne Ammar Shhab Faculty of Scence Baghdad Unversty (Iraq) Analza porównawcza użytecznośc wersj obcojęzycznych serwsów nternetowych samorządów lokalnych w Polsce 1. Wstęp Wraz ze wzrostem oczekwań użytkownków systemów nternetowych projektowane tych systemów wymaga uwzględnena szeregu aspektów funkcjonalnych. Coraz wększego znaczena nabera użyteczność, która jest dentyfkowana jako atrybut określający łatwość użytkowana nteraktywnych urządzeń oraz aplkacj 1. Merzene użytecznośc może odbywać sę na podstawe dostępu do poszczególnych nformacj, sposobu nawgacj, lośc czasu wymaganego do realzacj określonych funkcj. Badana zorentowane na analzy poprawę użytecznośc są prowadzone zazwyczaj w odnesenu do komercyjnych systemów nternetowych, takch jak: serwsy społecznoścowe 2, systemy bankowośc 1 J. Nelsen, H. Loranger, Prortzng Web Usablty, New Rders, Berkley D. Fox, S. Nadu, Usablty Evaluaton of Three Socal Networkng Stes, Usablty News 2009, vol. 11, ssue 1, s

2 218 Kesra Nermend, Jarosław Jankowsk, Ammar Shhab elektroncznej 3 czy systemy turystyczne 4. Inną specyfkę cele mają zazwyczaj serwsy nternetowe jednostek samorządowych. Badana prowadzone w tym obszarze ne są realzowane tak powszechne jak w systemach komercyjnych. Dostępne w ostatnm okrese publkacje wskazują na realzacje nowych dedykowanych badań w odnesenu do systemów wybranych mast czy regonów 5. Jest to obszar, który wymaga dodatkowych badań pod różnym kątem. Przykładowo, ne są dostępne badana powązane z analzam użytecznośc wersj wtryn dla obcokrajowców, standardy organzacj nformacj w tego typu systemach czy metody ewaluacyjne. Zazwyczaj strony samorządów w Polsce mają rozbudowane wersje polskojęzyczne newelk zakres dostępnych danych w językach obcych. Newątplwe jest to obszar, który wymaga usprawnena. Strony samorządów pownny być traktowane jako wzytówk określonych regonów, stanową one perwszą formę kontaktu dla obcokrajowca są podstawowym źródłem nformacj. Mogą zadecydować o wyborze mejsca odpoczynku przez turystę, mejsca nwestycj czy też mejsca nauk przez potencjalnego studenta. Przekładać sę to będze na dochody uzyskwane przez masto jego obywatel. Celem nnejszej publkacj jest opracowane metodyk analzy wtryn samorządowych oraz analza porównawcza wersj obcojęzycznych wybranych wtryn nternetowych samorządów, określene ch rankngu poprzez odnesene do najlepszych jednostek oraz określene ch mocnych słabych stron. 2. Użyteczność systemów nternetowych archtektura nformacj Projektowane stron nternetowych ntegruje wele obszarów nterakcj człowek komputer dzedzn takch, jak nformatyka, socjologa psychologa 3 M. Mannan, P. C. van Oorschot, Securty and usablty: the gap n real-world onlne bankng, w: Proceedngs of the 2007 Workshop on New Securty Paradgms (NSPW '07), ACM, New York 2008, s D. S. Carstens, P. Patterson, Usablty Testng of Travel Webstes, Journal of Usablty Studes 2005, vol. 1 (1), s C. Prbeanu, R. D. Marnescu, D. D. Iordache, M. Gheorghe-Mos, Explorng the Usablty of Muncpal Web Stes: A Comparson Based on Expert Evaluaton Results from Four Case Studes, Informatca Economcă 2010, vol. 14, no. 4; D. D. Iordache, R. D. Marnescu, M. Gheorghe-Mos, C. Prbeanu, A case study n formatve evaluaton of a local admnstraton web ste, Revsta Română de Interacţune Om-Calculator 2010, ssue 3 (specal ssue RoCHI), s

3 Analza porównawcza użytecznośc wersj obcojęzycznych serwsów nternetowych czynnków ludzkch 6. Istotna jest tutaj użyteczność, którą J. Nelsen defnuje jako jakoścowy atrybut łatwośc korzystana z nteraktywnych urządzeń aplkacj 7. Aby sprostać wymaganom poprawć dośwadczene użytkownka, użyteczność funkcjonalność systemu są analzowane przy użycu metod ewaluacyjnych 8 welu nnych podejść 9. Defncję funkcjonalnośc przedstawa norma ISO 9241, według której funkcjonalność to stopeń efektywnośc, wydajnośc satysfakcj użytkownka 10. W odnesenu do sposobów komunkacj z systemam elektroncznym rozwja sę dzedzna HCI (ang. Human-Computer Interacton), która jest zwązana z projektowanem, testowanem mplementacją systemów komputerowych przeznaczonych dla użytkownka 11. Jej zakres obejmuje wydajność systemów, jakość pracy użytkownka z komputerem, struktury danych sposoby komunkacj, czynnk ludzke wpływające na komunkację, programowane nterfejsów oraz badane opsy zjawsk zwązanych z używanem systemów komputerowych. Istotna też jest struktura elementów nterakcj nterfejsów nawgacyjnych powązanych z archtekturą nformacj IA (ang. Informaton Archtecture) 12 różnym aspektam projektowana zorentowanego na użytkownka UCD (ang. User Centered Desgn) 13. P. Morvlle wskazuje, że archtektura nformacj odnos sę do tworzena struktury nformacyjnej elementów nawgacyjnych 14. Zakres projektowana obejmuje proces organzacyjny, projekt nawgacj systemów wyszukwana pomocnych w pozyskwanu nformacj. W. O. Galtz określa najważnejsze elementy IA, które obejmują: podzał strony nternetowej na funkcjonalne blok, elmnację elementów struktury strony, które ne są stotne w procese komunkacyjnym, wzualne łączene dzedzn 6 A. Sears, J. A. Jacko, The Human-Computer Interacton Handbook: Fundamentals, Evolvng Technologes, and Emergng Applcatons, CRC Press, Boca Raton J. Nelsen, H. Loranger, op.ct. 8 M. Ivory, R. Snha, M. Hearst, Emprcally, Valdated Web Page Desgn Metrcs n CHI 2001, ACM Conference on Human Factors n Computng Systems, CHI Letters 2001, vol. 3 (1). 9 Y. Lee, K. A. Kozar, Desgnng usable onlne stores: A landscape preference perspectve, Inf. Manage. 2009, vol. 46, no. 1, January, s Internatonal Organzaton for Standarzaton, Internatonal standards, org. 11 M. Pearrow, Funkcjonalność stron nternetowych, Helon, Glwce 2006; H. Becker, C. Carey, ACM SIGCHI currcula for human-computer nteracton, 1994, 12 P. Morvlle, L. Rosenfeld, Informaton Archtecture for the World Wde Web, O Relly, Sebastopol S. Krug, Ne każ m myśleć. O życowym podejścu do funkcjonalnośc stron nternetowych, Helon, Glwce P. Morvlle, L. Rosenfeld, op.ct.

4 220 Kesra Nermend, Jarosław Jankowsk, Ammar Shhab powązanych w logczny sposób 15. Celem projektowana zgodne z IA UCD jest prosty logczny dostęp do nformacj. Dzęk zaangażowanu użytkownków w proces twórczy projektanc na podstawe nformacj uzyskanych od użytkownków są w stane zaprojektować serws odpowadający ch potrzebom. Dla metodyk UCD stneje standard ISO (human-centred desgn process), defnujący obecność użytkownka w procese wytwórczym produktu 16. W kontekśce projektowana zorentowanego na użytkownka można wyodrębnć równeż sferę dośwadczena użytkownka (ang. user experence) projektowana (ang. user experence desgn). Opsują one całość wrażeń, jakch dośwadcza użytkownk podczas korzystana z produktu nteraktywnego, oraz proces projektowana produktów nteraktywnych ze szczególnym zwrócenem uwag na to, aby nterakcja z nm dostarczała użytkownkom pozytywnych dośwadczeń. Produkt cyfrowy, jakm jest serws nternetowy, pownen prezentować sę w sposób atrakcyjny dla użytkownka, być funkcjonalny, ergonomczny, użyteczny, korzystane z nego pownno sprawać przyjemność dawać satysfakcję dostęp do poszukwanych nformacj. Duży wpływ na postrzegane nternetowych wtryn mają także tzw. czynnk ludzke. Dzedzna rozwjana jako psychologa czynnków ludzkch zajmuje sę badanem wpływu tych czynnków na projektowane, ocenę zastosowane produktów. Połączene omówonych elementów jest koneczne w procese projektowana systemów nternetowych równeż dla jednostek samorządu terytoralnego. Pownny być one uwzględnone pod kątem oceny systemów nternetowych. Specyfka tych systemów powoduje potrzebę rozwoju metod dedykowanych, które uwzględną ch charakterystykę nne założena oraz cele nż te zdefnowane w systemach komercyjnych. W dalszej częśc nnejszego opracowana przedstawono główne założena proponowanego rozwązana oraz wynk badań emprycznych. Strony samorządowe pownny być przyjazne dla każdego, kto z nch korzysta, bez względu na umejętnośc lub wedzę. Interfejs nawgacyjny pownen być prosty 17 ne pownen wymagać uczena sę mechanzmów dostępu do treśc 18. Strony nternetowe pownny zawerać nformacje, które umożlwą zdobyce wedzy na temat nstytucj lub śwadczonych przez ną usług. W ostatnch latach 15 W. O. Galtz, The Essental Gude to User Interface Desgn: And Introducton to GUI Desgn Prncples and Technques, Wley Publshng Inc., Indanapols S. Krug, op.ct. 17 M. Marcos Mora, C. Rovra Fontanals, Evaluacón de la usabldad en sstemas de nformacón web muncpales: metodología de análss y desarrollo, Span 2005, semantcaweb.net/archves/2005_evaluacon-muncpales-sko.pdf. 18 ONTI, Contents,

5 Analza porównawcza użytecznośc wersj obcojęzycznych serwsów nternetowych jest prowadzona debata na temat rzetelnośc trafnośc oceny użytecznośc 19. Problemy użytecznośc pownny być dentyfkowane już w początkowej faze rozwoju systemu 20. Nelsen defnuje użyteczność jako każdy aspekt nterfejsu użytkownka, który może być ocenony negatywne w odnesenu do wskaźnka takego, jak łatwość do zrozumena czy subektywne zadowolene użytkownka 21. Problemy użytecznośc mogą meć poważny, umarkowany lub newelk wpływ na całoścową ocenę systemu. 3. Metodyka porównana serwsów nternetowych jednostek samorządu Wobec ogranczonych badań zorentowanych na analzy wyznaczane standardów wtryn samorządowych w nnejszej publkacj zaproponowano metodykę analzy porównawczej, która umożlwa dentyfkację wtryn wzorcowych, określene wskaźnków welowymarowej oceny pod kątem użytecznośc dostępu do nformacj. W celu przeprowadzena oceny stron nternetowych mast każdej wtryne należy przypsać określone zmenne, które są nezbędne do stwerdzena ch przydatnośc. Pownny być one tak dobrane, aby odzwercedlały jej mocne słabe strony pod różnym względam. W badanach wzęto pod uwagę przydatność strony z punktu wdzena odwedzających osób nebędących meszkańcam danego masta. Mogą to być turyśc, potencjaln nwestorzy, studenc tp. W artykule przeprowadzono analzę porównawczą serwsów nternetowych wybranych mast polskch wykonano ch rankng z wykorzystanem wektorowej mary agregatowej. Badanom poddano 20 mast, których strony nternetowe zawerają nformacje dostępne w trzech językach: 19 M. Theofanos, W. Quesenbery, Towards the Desgn of Effectve Formatve Test Reports, Journal of Usablty Studes 2005, vol. 1, no. 1, s ; G. Cockton, A. Woolrych, Understandng nspecton methods: lessons from an assessment of heurstc evaluaton, w: Proceedngs of People and Computers XV, red. A. Blandford, J. Vanderdonckt, P. D. Gray, Sprnger- -Verlag, London 2001, s ; E. T. Hvannberg, E. L. C. Law, M. C. Larusdotr, Heurstc Evaluaton: Comparng ways of fndng an reportng usablty problems, Interactng wth Computers 2007, no. 19, s Downstream Utlty: The Good, the Bad, and the Utterly Useless Usablty Evaluaton Feedback, red. E. C. Law, M. C. Lárusdóttr, M. Norgaard, IRIT Press Toulouse, Toulouse (France), November 6 th J. Nelsen, Usablty Engneerng, Academc Press, New York 1993.

6 222 Kesra Nermend, Jarosław Jankowsk, Ammar Shhab polskm, angelskm nemeckm. Do badana określono dzewęć kategor, z których każda została podzelona na podkategore: 1. Edukacja (przedszkola, szkoły podstawowe, gmnazja, szkoły średne, szkoły wyższe). 2. Turystyka atrakcje turystyczne (góry, rzek, obszary morske, lasy, zabytk, tereny rekreacyjne, muzea). 3. Hotele (cztero- lub pęcogwazdkowe, od jedno- do trzygwazdkowych, pensjonaty, motele, schronska młodzeżowe). 4. Restauracje (puby kluby, bary, kawarne, kasyna, restauracje). 5. Transport (lotnska, parkng, autobusy, taksówk, tramwaje, pocąg, ceny bletów). 6. Zakwaterowane. 7. Inwestycje (oferta nwestycyjna, usług nwestycyjne, lokalzacje, nformacje o nwestycjach, zachęty nwestycyjne, IT, nowośc publkacje). 8. Zdrowe (nfolna medyczna, aptek, perwsza pomoc, dentyśc, anglojęzyczn lekarze, pogotowe). 9. Bznes (kluby bznesu, strefy ekonomczne, oferty masta, konferencje, frmy marketng, nformacje publkacje). W ramach każdej kategor zostały przyznane punkty w skal 0 9 mówące o dostępnośc nformacj. Kategore zostały potraktowane jako wskaźnk. Uzyskano w ten sposób dzewęć wskaźnków. Do analzy porównawczej serwsów nternetowych mast Polsk wykorzystano wektorową marę agregatową 22. Zwykle procedura badawcza przy budowe takej mary składa sę z pęcu etapów: wyboru, elmnacj normowana zmennych, wyznaczana wzorca antywzorca oraz wektorowej mary syntetycznej (rysunek 1). Wybór zmennych Elmnacja zmennych Normowane Wyznaczane wzorca antywzorca Wyznaczane mary syntetycznej Rysunek 1. Procedura pomaru Źródło: opracowane własne. 22 A. D. Aczel, Statystyka w zarządzanu, Wydawnctwo Naukowe PWN, Warszawa 2000.

7 Analza porównawcza użytecznośc wersj obcojęzycznych serwsów nternetowych Etap I wybór zmennych W zakrese doboru-wyboru zmennych możlwe jest zastosowane statystyczno-formalnych metod doboru-wyboru zmennych /lub analtyk może wybrać zmenne zgodne z stnejącą teorą ekonom lub znajomoścą danej problematyk badawczej, wówczas dużą rolę odgrywa jego dośwadczene. Nezależne od zastosowanego podejśca doboru-wyboru zmennych dokonuje sę w tak sposób, aby jak najwłaścwej odwzorować, opsać zmerzyć badane zjawsko. Zmenne zestawa sę w macerz obserwacj 23 : gdze: N lczba obektów, M lczba zmennych, x j x1 x2 xk xm x x xk x 1 2 M X = x x xk x, (1) 1 2 M x1 x2 xk xm N N N N wartość -tej zmennej dla j-tego obektu. Etap II elmnacja zmennych W lteraturze najczęścej elmnację zmennych przeprowadza sę z wykorzystanem współczynnka stotnośc cech 24 : V x gdze: x -ta zmenna, σ odchylene standardowe -tej zmennej, x wartość średna -tej zmennej, = σ, (2) x 23 K. Nermend, Rachunek wektorowy w analze rozwoju regonalnego, Wydawnctwo Naukowe Unwersytetu Szczecńskego, Szczecn K. Kukuła, Metoda untaryzacj zerowanej, Wydawnctwo Naukowe PWN, Warszawa 2000.

8 224 Kesra Nermend, Jarosław Jankowsk, Ammar Shhab przy czym: oraz: σ = x N x j j = = 1 (3) N N j= 1 x x j N 1 2. (4) W pracach 25 określono, że zmenne, których wartośc współczynnków stotnośc meszczą sę w przedzale 001 ;,, są zmennym quas-stałym. Zmenne take należy elmnować ze zboru rozpatrywanych zmennych. Etap III normowane Wykorzystane w badanach zmenne są nejednorodne, opsują bowem różne właścwośc obektów. Mogą występować w różnych jednostkach mary, co dodatkowo utrudna prowadzene jakchkolwek dzałań arytmetycznych, nezbędnych w poszczególnych procedurach. Dlatego następny etap w konstrukcj mary rozwoju, jak należy wykonać, polega na normowanu zmennych. Proces ten prowadz ne tylko do wyelmnowana jednostek mary, ale także do wyrównana wartośc zmennych. Do najczęścej stosowanych metod normowana należy standaryzacja 26 : A x = j σ, (5) przy czym lcznk A może być defnowany dowolne, np.: gdze x j A = x x, (6) j jest unormowaną wartoścą -tej zmennej dla j-tego obektu. Etap IV wyznaczane wzorca antywzorca Kolejnym etapem po normowanu zmennych jest konstrukcja wzorca rozwoju. Zebrane zmenne dzel sę na stymulanty oraz destymulanty 27. Kryterum 25 Ibdem; S. Krug, op.ct. 26 K. Nermend, Vector Calculus n Regonal Development Analyss, sera: Contrbutons to Economcs, Sprnger, Hedelberg Z. Hellwg, Zastosowane metody taksonomcznej do typologcznego podzału krajów ze względu na pozom ch rozwoju oraz zasoby strukturę wykwalfkowanych kadr, Przegląd Statystyczny 1968, nr 4.

9 Analza porównawcza użytecznośc wersj obcojęzycznych serwsów nternetowych podzału jest sposób oddzaływana każdej wyróżnonej zmennej na stopeń rozwoju badanych jednostek. Zmenne wywerające dodatn, stymulujący wpływ na pozom rozwoju jednostek nazwano stymulantam, w odróżnenu od zmennych dzałających hamująco, które noszą nazwę destymulant. Czasam optymalny pozom rozwoju osągany jest dla określonej wartośc zmennej, którą nazywa sę wówczas nomnantą. W merze Hellwga na podstawe wartośc zmennych określa sę wzorzec. Współrzędne wzorca w merze Hellwga określa sę jako maksymalne wartośc stymulant mnmalne destymulat. Nomnanty na ogół przekształca sę w stymulanty lub destymulanty. W marach wektorowych ważne jest ne położene wzorca, ale kerunek (wektor) wskazujący położene obektów najlepszych. Kerunek wyznacza sę na podstawe wzorca mającego wysoke wartośc stymulant destymulant oraz antywzorca mającego nske wartośc stymulant wysoke destymulant. Wzorzec antywzorzec mogą być obrane jako obekty rzeczywste. Możlwe jest równeż automatyczne wyznaczene wzorca antywzorca na podstawe perwszego trzecego kwartyla 28. Przy czym jako współrzędne wzorca przyjmuje sę wartośc trzecego kwartyla dla stymulant perwszego kwartyla dla destymulant: x dla stymulant kiii x = x w dla destymulant, (7) ki gdze: wartość -tej unormowanej zmennej dla wzorca, x w x wartość -tej unormowanej zmennej dla perwszego kwartyla, k I x k III wartość -tej unormowanej zmennej dla trzecego kwartyla. W przypadku antywzorca postępuje sę odwrotne, jako współrzędne antywzorca przyjmuje sę wartośc perwszego kwartyla dla stymulant trzecego kwartyla dla destymulant: x ki x = x aw kiii dla stymulant dla destymulant, (8) 28 M. Kolenda, Taksonoma numeryczna. Klasyfkacja, porządkowane analza obektów welocechowych, Wydawnctwo Akadem Ekonomcznej m. Oskara Langego we Wrocławu, Wrocław 2006.

10 226 Kesra Nermend, Jarosław Jankowsk, Ammar Shhab gdze x aw jest wartoścą -tej unormowanej zmennej dla antywzorca. Perwszy trzec kwartyl są wartoścam percentyla. Percentyl w zborze lczb jest taką wartoścą, ponżej której znajduje sę określony procent lczb z tego zboru. Położene percentyla określa sę na podstawe wzoru {1}: P x N x p ( )= 100, (9) gdze N jest lczebnoścą zboru (w rozpatrywanym przypadku loścą obektów). Wartość lczby na pozycj P p (x) można wyznaczyć ze wzoru: ( ) = P x f N x 100 N x N x f N x N x N x f N x dla N x 100 całkowtego dla N x 100 necałkowtego, (10) gdze: n x 100 zaokrąglene w dół, n x 100 zaokrąglene w górę. Perwszy kwartyl można wyznaczyć ze wzoru: ( ) f 025, n KI ( x)= 025, n 0, 25n f ( 025, n )+ 0, 25n 0,25n f 025, n ( ) (11) dla 0,25n całkowtego dla 0,25n necałkowtego, natomast trzec kwartyl: K x x III ( )( )= ( ) f 075, n 075, n 0, 75n f ( 075, n )+ 0, 75n 075, n f 0, 75n ( ) (12) dla 0,75n całkowtego dla 0,75n necałkowtego.

11 Analza porównawcza użytecznośc wersj obcojęzycznych serwsów nternetowych Wyznaczene perwszego trzecego kwartyla przedstawa rysunek 2. wartość I kwartyl III kwartyl ,25 nr I kwartyla 6,25 nr III kwartyla nr elementu Rysunek 2. Wyznaczene perwszego trzecego kwartyla Źródło: opracowane własne. Wzorce wyznaczone w ten sposób są neczułe na wartośc zmennych obektów netypowych. W odróżnenu od mary zaproponowanej przez Z. Hellwga ne są obektam dealnym, do których pownny dążyć nne obekty, a wyznaczają jedyne kerunek, w jakm wszystke obekty pownny sę rozwjać. Innym sposobem wyznaczena tego kerunku może być równeż przyjęce jako wzorca antywzorca obektów rzeczywstych. Przy czym ne muszą być to obekty najlepsze najgorsze, ważne jest to, aby mały odpowedne proporcje wartośc zmennych. Etap V wyznaczane mary syntetycznej Wartośc zmennych badanych obektów w przestrzen wektorowej nterpretuje sę jako współrzędne wektorów. Każdy obekt wyznacza zatem określony kerunek w przestrzen. Różnca wzorca antywzorca jest równeż wektorem wyznaczającym pewen kerunek w przestrzen. Wzdłuż tego kerunku oblczana jest wartość mary syntetycznej dla każdego obektu. Różncę tę można traktować jako jednowymarowy układ współrzędnych, wówczas proces wyznaczana mary staje sę procesem określana współrzędnej w tym układze współrzędnych, co można opsać wzorem 29 : 29 K. Nermend, A synthetc measure of sea envronment polluton, Polsh Journal of Envronmental Studes 2006, vol. 15, no. 4B, s ; K. Nermend, Taxonomc Vector Measure

12 228 Kesra Nermend, Jarosław Jankowsk, Ammar Shhab M x x x x j aw w aw m = = 1. (13) sη 2 j M x x = 1 w aw Dla tak skonstruowanej mary wszystke obekty lepsze od antywzorca gorsze od wzorca będą mały wartość mary w zakrese od 0 do 1. Wzorzec będze mał wartość mary równą 1, a antywzorzec 0. Możlwe jest równeż określane wartośc mary obektów lepszych od wzorca. Będą mały one wartośc mary wększe od 1. Obekty gorsze od antywzorca przyjmą ujemną wartość mary. Dzęk temu można łatwo określć położene obektu w rankngu względem wzorca antywzorca. 4. Badana empryczne Tabela 1 przedstawa wartośc zmennych przypsanych wtrynom nternetowym mast polskch utworzonym w języku polskm. Tabela 1. Wartośc zmennych dla stron w języku polskm Masta Edukacja Turystyka Hotele Restauracje Transport Zakwaterowane Inwestycje Zdrowe Bznes Bałystok Bydgoszcz Bytom Częstochowa Gdańsk Gdyna Glwce Katowce Kelce of Regon Development (TWMRR), Polsh Journal of Envronmental Studes 2007, vol. 16, no. 4A.

13 Analza porównawcza użytecznośc wersj obcojęzycznych serwsów nternetowych Kraków Łódź Lubln Poznań Radom Sosnowec Szczecn Toruń Warszawa Wrocław Zabrze Źródło: opracowane własne. Żadna z badanych zmennych ne została wyelmnowana. Przy tworzenu wzorca antywozorca wszystke zmenne przyjęto jako stymulanty. Tabela 2 przedstawa wartośc mary dla stron poszczególnych mast. W wynku przeprowadzonej analzy najwyższą rangę uzyskała wtryna masta Poznań. Wdać wyraźne, że wartość mary dla tej wtryny mocno odbega od pozostałych. Na tej strone nformacje we wszystkch kategorach były dostępne można ją przyjąć jako wzorcową. Kolejne dwa masta mają dużo mnejszą wartość mary, ale ch wtryny są bardzo do sebe zblżone. Najgorsze wynk uzyskały wtryny Bytoma Gdyn. Wynka to główne z braku nformacj w wększośc kategor. Tabela 2. Wartośc mar dla stron w języku polskm Masto Wartość mary Masto Wartość mary Poznań 0, Lubln 0, Łódź 0, Kelce 0, Wrocław 0, Warszawa 0, Gdańsk 0, Kraków 0, Radom 0, Szczecn 0, Bydgoszcz 0, Sosnowec 0, Częstochowa 0, Zabrze 0, Glwce 0, Katowce 0, Toruń 0, Gdyna 0, Bałystok 0, Bytom 0, Źródło: opracowane własne.

14 230 Kesra Nermend, Jarosław Jankowsk, Ammar Shhab Podobne oblczena wykonano dla stron w języku angelskm. Tabela 3 przedstawa wartośc wskaźnków dla poszczególnych mast. Tabela 3. Wartośc zmennych dla stron w języku angelskm Masta Edukacja Turystyka Hotele Restauracje Transport Zakwaterowane Inwestycje Zdrowe Bznes Bałystok Bydgoszcz Bytom Częstochowa Gdańsk Gdyna Glwce Katowce Kelce Kraków Łódź Lubln Poznań Radom Sosnowec Szczecn Toruń Warszawa Wrocław Zabrze Źródło: opracowane własne. Przy standaryzacj jako wartość średną odchylene standardowe przyjęto wartość średną odchylena standardowe lczone dla stron w języku polskm. Wzorzec zdefnowano w ten sam sposób jak dla stron w języku polskm dzęk temu wartośc mary w obu badanach można do sebe odneść. Wynk oblczeń przedstawono w tabel 4. Z wartośc mar wynka wyraźne, że wększość mast ne przykłada dużej wag do anglojęzycznej wersj strony. Wartość mary dla

15 Analza porównawcza użytecznośc wersj obcojęzycznych serwsów nternetowych strony Poznana, najlepszej w poprzednm zestawenu, spadła prawe do 0. Przy takej wartośc mary w poprzednm zestawenu strona Poznana uplasowałaby sę wśród wtryn średnch. Wrocław z trzecej pozycj spadł na pozycję ostatną (łączne z Zabrzem). Wynka to z braku nformacj w analzowanych kategorach w języku angelskm. Wyjątkową stroną jest strona masta Gdańsk, której wartość mary jest wększa dla strony anglojęzycznej nż dla polskojęzycznej. Śwadczy to o kerowanu przez włodarzy masta oferty do obcokrajowców. Tabela 4. Wartośc mary dla stron w języku angelskm Masto Wartość mary Masto Wartość mary Gdańsk 0, Glwce 0, Łódź 0, Bydgoszcz 0, Kraków 0, Kelce 0, Poznań 0, Częstochowa 0, Radom 0, Bałystok 0, Lubln 0, Bytom 0, Katowce 0, Gdyna 0, Toruń 0, Sosnowec 0, Warszawa 0, Wrocław 0, Szczecn 0, Zabrze 0, Źródło: opracowane własne Ostatnm wykonanym badanem było badane stron w języku nemeckm. Tabela 5 przedstawa wartośc wskaźnków dla poszczególnych mast. Tabela 5. Wartośc wskaźnków dla stron w języku nemeckm Masta Edukacja Turystyka Hotele Restauracje Transport Zakwaterowane Inwestycje Zdrowe Bznes Bałystok Bydgoszcz Bytom Częstochowa Gdańsk Gdyna

16 232 Kesra Nermend, Jarosław Jankowsk, Ammar Shhab Masta Edukacja Turystyka Hotele Restauracje Transport Zakwaterowane Inwestycje Zdrowe Bznes Glwce Katowce Kelce Kraków Łódź Lubln Poznań Radom Sosnowec Szczecn Toruń Warszawa Wrocław Zabrze Źródło: opracowane własne. Tabela 6. Wartośc mary dla stron w języku nemeckm Masto Wartość mary Masto Wartość mary Częstochowa 0, Bytom 0, Gdańsk 0, Poznań 0, Kraków 0, Bałystok 0, Szczecn 0, Bydgoszcz 0, Glwce 0, Kelce 0, Warszawa 0, Łódź 0, Gdyna 0, Radom 0, Toruń 0, Sosnowec 0, Katowce 0, Wrocław 0, Lubln 0, Zabrze 0, Źródło: opracowane własne. Borąc pod uwagę blskość Nemec, należałoby oczekwać, że masta będą starały sę przycągnąć turystów nwestorów nemeckch. Ne ma to jednak

17 Analza porównawcza użytecznośc wersj obcojęzycznych serwsów nternetowych odzwercedlena w wtrynach mast (tabela 6). Najlepszy wynk uzyskała Częstochowa z ujemną wartoścą mary, co oznacza, że lość nformacj przekazywanej przez stronę jest ponżej przecętnej dla stron w języku polskm. Dzw brak nformacj w przypadku nektórych mast leżących nedaleko grancy nemeckej. Przykładem jest Wrocław, który leży około 170 km od grancy nemeckej. Z Drezna można dojechać do Wrocława samochodem w około 3 godzny. Jednak potencjalny nemeck turysta żadnej użytecznej nformacj ne znajdze. Na pewno ne zachęc to ch do przyjazdu do masta, z czego na pewno skorzystalby mejscow hotelarze, restauratorzy tp. 5. Podsumowane W artykule przedstawono analzę porównawczą serwsów nternetowych wybranych mast polskch w trzech językach polskm, angelskm nemeckm z wykorzystanem wektorowej mary syntetycznej. Analzowane strony okazały sę dla nektórych mast newystarczające, szczególne w językach obcych. Wele mast ne umeścło żadnych użytecznych nformacj dla obcokrajowców (w ramach rozpatrywanych kategor). Dzw to chocażby ze względu na organzację EURO 2012, w ramach którego Polskę odwedzała duża lczba obcojęzycznych turystów. Przedstawone podejśce może pozwolć na opracowane standaryzowanej wtryny dla jednostk samorządu terytoralnego, co może pozytywne wpływać na pozycję wzerunek mast polskch. Bblografa 1. Aczel A. D., Statystyka w zarządzanu, Wydawnctwo Naukowe PWN, Warszawa Carstens D. S., Patterson P., Usablty Testng of Travel Webstes, Journal of Usablty Studes 2005, vol. 1 (1), s Cockton G., Woolrych A., Understandng nspecton methods: lessons from an assessment of heurstc evaluaton, w: Proceedngs of People and Computers XV, red. A. Blandford, J. Vanderdonckt, P. D. Gray, Sprnger-Verlag, London 2001, s Downstream Utlty: The Good, the Bad, and the Utterly Useless Usablty Evaluaton Feedback, red. E. C. Law, M. C. Lárusdóttr, M. Norgaard, IRIT Press Toulouse, Toulouse (France), November 6 th 2007.

18 234 Kesra Nermend, Jarosław Jankowsk, Ammar Shhab 5. Fox D., Nadu S., Usablty Evaluaton of Three Socal Networkng Stes, Usablty News 2009, vol. 11, ssue 1, s Galtz W. O., The Essental Gude to User Interface Desgn: And Introducton to GUI Desgn Prncples and Technques, Wley Publshng Inc., Indanapols Hellwg Z., Zastosowane metody taksonomcznej do typologcznego podzału krajów ze względu na pozom ch rozwoju oraz zasoby strukturę wykwalfkowanych kadr, Przegląd Statystyczny 1968, nr Hvannberg E. T., Law E. L. C., Larusdotr M. C., Heurstc Evaluaton: Comparng ways of fndng an reportng usablty problems, Interactng wth Computers 2007, no. 19, s Internatonal Organzaton for Standarzaton, Internatonal standards, 10. Iordache D. D., Marnescu R. D., Gheorghe-Mos M., Prbeanu C., A case study n formatve evaluaton of a local admnstraton web ste, RevstaRomână de Interacţune Om-Calculator 2010, ssue 3 (specal ssue RoCHI), s Ivory M., Snha R., Hearst M., Emprcally,Valdated Web Page Desgn Metrcs n CHI 2001, ACM Conference on Human Factors n Computng Systems, CHI Letters 2001, vol. 3 (1). 12. Kolenda M., Taksonoma numeryczna. Klasyfkacja, porządkowane analza obektów welocechowych, Wydawnctwo Akadem Ekonomcznej m. Oskara Langego we Wrocławu, Wrocław Krug S., Ne każ m myśleć. O życowym podejścu do funkcjonalnośc stron nternetowych, Helon, Glwce Kukuła K., Metoda untaryzacj zerowanej, Wydawnctwo Naukowe PWN, Warszawa Lee Y., Kozar K. A., Desgnng usable onlne stores: A landscape preference perspectve, Inf. Manage. 2009, vol. 46, no. 1, January, s Mannan M., Oorschot P. C. van, Securty and usablty: the gap n real-world onlne bankng, w: Proceedngs of the 2007 Workshop on New Securty Paradgms (NSPW '07), ACM, New York 2008, s Morvlle P., Rosenfeld L., Informaton Archtecture for the World Wde Web, O Relly, Sebastopol Nermend K., A synthetc measure of sea envronment polluton, Polsh Journal of Envronmetal Studes 2006, vol. 15, no. 4B, s Nermend K., Rachunek wektorowy w analze rozwoju regonalnego, Wydawnctwo Naukowe Unwersytetu Szczecńskego, Szczecn Nermend K., Taxonomc Vector Measure of Regon Development (TWMRR), Polsh Journal of Envronmental Studes 2007, vol. 16, no. 4A. 21. Nermend K., Vector Calculus n Regonal Development Analyss, sera: Contrbutons to Economcs, Sprnger, Hedelberg 2009.

19 Analza porównawcza użytecznośc wersj obcojęzycznych serwsów nternetowych Nermend K., Zastosowane rzutu wektora do budowy mernka syntetycznego, Przegląd Statystyczny 2008, nr Nelsen J., Usablty Engneerng, Academc Press, New York Nelsen J., Loranger H., Prortzng Web Usablty, New Rders, Berkeley Pearrow M., Funkcjonalność stron nternetowych, Helon, Glwce Prbeanu C., Marnescu R. D., Iordache D. D., Gheorghe-Mos M., Explorng the Usablty of Muncpal Web Stes: A Comparson Based on Expert Evaluaton Results from Four Case Studes, Informatca Economcă 2010, vol. 14, no Sears A., Jacko J. A., The Human-Computer Interacton Handbook: Fundamentals, Evolvng Technologes, and Emergng Applcatons, CRC Press, Boca Raton Theofanos M., Quesenbery W., Towards the Desgn of Effectve Formatve Test Reports, Journal of Usablty Studes 2005, vol. 1, no. 1, s Zmmerman D. E., Akerelrea C. A., Usablty Testng: An Evaluaton Process for Internet Communcatons, John Wley & Sons, Inc., The Internet Encyclopeda, 2004 Źródła secowe 1. Becker H., Carey C., ACM SIGCHI currcula for human-computer nteracton, 1994, 2. Marcos Mora M., Rovra Fontanals C., Evaluacón de la usabldad en sstemas de nformacón web muncpales: metodología de análss y desarrollo, Span 2005, 3. ONTI, Contents, * * * Comparatve analyss of verson foregn webstes local governments n Poland Summary The am of the study was to evaluate the level of e-servces wthn the Polsh local foregn webstes dedcated to foregn nvestors. The analyss s based on a revew of nternatonal experence n ths feld and the selecton crtera used n the evaluaton of electronc servces on the Polsh cty s webste. Ths paper proposes a methodology for evaluatng government webstes n terms of servces provded and lstngs for foregners ncludng dstance to servces that have receved the hghest ratng. The proposed method allows the selecton of the optmzaton procedure nterface wthn the local government n order to acheve an adequate range of nformaton and content provded adequate to your needs. Keyword: optmzaton of webstes, web systems usablty, the local government

ANALIZA PORÓWNAWCZA WYNIKÓW UZYSKANYCH ZA POMOCĄ MIAR SYNTETYCZNYCH: M ORAZ PRZY ZASTOSOWANIU METODY UNITARYZACJI ZEROWANEJ

ANALIZA PORÓWNAWCZA WYNIKÓW UZYSKANYCH ZA POMOCĄ MIAR SYNTETYCZNYCH: M ORAZ PRZY ZASTOSOWANIU METODY UNITARYZACJI ZEROWANEJ METODY ILOŚCIOWE W BADANIACH EKONOMICZNYCH Tom XVI/3, 2015, str. 248 257 ANALIZA PORÓWNAWCZA WYNIKÓW UZYSKANYCH ZA POMOCĄ MIAR SYNTETYCZNYCH: M ORAZ PRZY ZASTOSOWANIU METODY UNITARYZACJI ZEROWANEJ Sławomr

Bardziej szczegółowo

OPTYMALNE STRATEGIE INWESTYCYJNE PODEJŚCIE FUNDAMENTALNE OPTIMAL INVESTMENT STRATEGY FUNDAMENTAL ANALYSIS

OPTYMALNE STRATEGIE INWESTYCYJNE PODEJŚCIE FUNDAMENTALNE OPTIMAL INVESTMENT STRATEGY FUNDAMENTAL ANALYSIS ZESZYTY NAUKOWE POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ 2014 Sera: ORGANIZACJA I ZARZĄDZANIE z. 68 Nr kol. 1905 Adranna MASTALERZ-KODZIS Unwersytet Ekonomczny w Katowcach OPTYMALNE STRATEGIE INWESTYCYJNE PODEJŚCIE FUNDAMENTALNE

Bardziej szczegółowo

Analiza porównawcza rozwoju wybranych banków komercyjnych w latach 2001 2009

Analiza porównawcza rozwoju wybranych banków komercyjnych w latach 2001 2009 Mara Konopka Katedra Ekonomk Organzacj Przedsęborstw Szkoła Główna Gospodarstwa Wejskego w Warszawe Analza porównawcza rozwoju wybranych banków komercyjnych w latach 2001 2009 Wstęp Polska prywatyzacja

Bardziej szczegółowo

KRZYWA BÉZIERA TWORZENIE I WIZUALIZACJA KRZYWYCH PARAMETRYCZNYCH NA PRZYKŁADZIE KRZYWEJ BÉZIERA

KRZYWA BÉZIERA TWORZENIE I WIZUALIZACJA KRZYWYCH PARAMETRYCZNYCH NA PRZYKŁADZIE KRZYWEJ BÉZIERA KRZYWA BÉZIERA TWORZENIE I WIZUALIZACJA KRZYWYCH PARAMETRYCZNYCH NA PRZYKŁADZIE KRZYWEJ BÉZIERA Krzysztof Serżęga Wyższa Szkoła Informatyk Zarządzana w Rzeszowe Streszczene Artykuł porusza temat zwązany

Bardziej szczegółowo

ANALIZA WPŁYWU OBSERWACJI NIETYPOWYCH NA WYNIKI MODELOWANIA REGIONALNEJ WYDAJNOŚCI PRACY

ANALIZA WPŁYWU OBSERWACJI NIETYPOWYCH NA WYNIKI MODELOWANIA REGIONALNEJ WYDAJNOŚCI PRACY STUDIA I PRACE WYDZIAŁU NAUK EKONOMICZNYCH I ZARZĄDZANIA NR 36, T. 1 Barbara Batóg *, Jacek Batóg ** Unwersytet Szczecńsk ANALIZA WPŁYWU OBSERWACJI NIETYPOWYCH NA WYNIKI MODELOWANIA REGIONALNEJ WYDAJNOŚCI

Bardziej szczegółowo

Kształtowanie się firm informatycznych jako nowych elementów struktury przestrzennej przemysłu

Kształtowanie się firm informatycznych jako nowych elementów struktury przestrzennej przemysłu PRACE KOMISJI GEOGRAFII PRZEMY SŁU Nr 7 WARSZAWA KRAKÓW 2004 Akadema Pedagogczna, Kraków Kształtowane sę frm nformatycznych jako nowych elementów struktury przestrzennej przemysłu Postępujący proces rozwoju

Bardziej szczegółowo

SZACOWANIE NIEPEWNOŚCI POMIARU METODĄ PROPAGACJI ROZKŁADÓW

SZACOWANIE NIEPEWNOŚCI POMIARU METODĄ PROPAGACJI ROZKŁADÓW SZACOWANIE NIEPEWNOŚCI POMIARU METODĄ PROPAGACJI ROZKŁADÓW Stefan WÓJTOWICZ, Katarzyna BIERNAT ZAKŁAD METROLOGII I BADAŃ NIENISZCZĄCYCH INSTYTUT ELEKTROTECHNIKI ul. Pożaryskego 8, 04-703 Warszawa tel.

Bardziej szczegółowo

ZESZYTY NAUKOWE INSTYTUTU POJAZDÓW 2(88)/2012

ZESZYTY NAUKOWE INSTYTUTU POJAZDÓW 2(88)/2012 ZESZYTY NAUKOWE INSTYTUTU POJAZDÓW (88)/01 Hubert Sar, Potr Fundowcz 1 WYZNACZANIE ASOWEGO OENTU BEZWŁADNOŚCI WZGLĘDE OSI PIONOWEJ DLA SAOCHODU TYPU VAN NA PODSTAWIE WZORU EPIRYCZNEGO 1. Wstęp asowy moment

Bardziej szczegółowo

Analiza rodzajów skutków i krytyczności uszkodzeń FMECA/FMEA według MIL STD - 1629A

Analiza rodzajów skutków i krytyczności uszkodzeń FMECA/FMEA według MIL STD - 1629A Analza rodzajów skutków krytycznośc uszkodzeń FMECA/FMEA według MIL STD - 629A Celem analzy krytycznośc jest szeregowane potencjalnych rodzajów uszkodzeń zdentyfkowanych zgodne z zasadam FMEA na podstawe

Bardziej szczegółowo

KONSTRUKCJA OPTYMALNYCH PORTFELI Z ZASTOSOWANIEM METOD ANALIZY FUNDAMENTALNEJ UJĘCIE DYNAMICZNE

KONSTRUKCJA OPTYMALNYCH PORTFELI Z ZASTOSOWANIEM METOD ANALIZY FUNDAMENTALNEJ UJĘCIE DYNAMICZNE Adranna Mastalerz-Kodzs Unwersytet Ekonomczny w Katowcach KONSTRUKCJA OPTYMALNYCH PORTFELI Z ZASTOSOWANIEM METOD ANALIZY FUNDAMENTALNEJ UJĘCIE DYNAMICZNE Wprowadzene W dzałalnośc nstytucj fnansowych, takch

Bardziej szczegółowo

Analiza ryzyka jako instrument zarządzania środowiskiem

Analiza ryzyka jako instrument zarządzania środowiskiem WARSZTATY 2003 z cyklu Zagrożena naturalne w górnctwe Mat. Symp. str. 461 466 Elżbeta PILECKA, Małgorzata SZCZEPAŃSKA Instytut Gospodark Surowcam Mneralnym Energą PAN, Kraków Analza ryzyka jako nstrument

Bardziej szczegółowo

PRZESTRZENNE ZRÓŻNICOWANIE WYBRANYCH WSKAŹNIKÓW POZIOMU ŻYCIA MIESZKAŃCÓW MIAST ŚREDNIEJ WIELKOŚCI A SYSTEM LOGISTYCZNY MIASTA 1

PRZESTRZENNE ZRÓŻNICOWANIE WYBRANYCH WSKAŹNIKÓW POZIOMU ŻYCIA MIESZKAŃCÓW MIAST ŚREDNIEJ WIELKOŚCI A SYSTEM LOGISTYCZNY MIASTA 1 METODY ILOŚCIOWE W BADANIACH EKONOMICZNYCH Tom XI/2, 2010, str. 102 111 PRZESTRZENNE ZRÓŻNICOWANIE WYBRANYCH WSKAŹNIKÓW POZIOMU ŻYCIA MIESZKAŃCÓW MIAST ŚREDNIEJ WIELKOŚCI A SYSTEM LOGISTYCZNY MIASTA 1

Bardziej szczegółowo

PROGNOZOWANIE SPRZEDAŻY Z ZASTOSOWANIEM ROZKŁADU GAMMA Z KOREKCJĄ ZE WZGLĘDU NA WAHANIA SEZONOWE

PROGNOZOWANIE SPRZEDAŻY Z ZASTOSOWANIEM ROZKŁADU GAMMA Z KOREKCJĄ ZE WZGLĘDU NA WAHANIA SEZONOWE STUDIA I PRACE WYDZIAŁU NAUK EKONOMICZNYCH I ZARZĄDZANIA NR 36 Krzysztof Dmytrów * Marusz Doszyń ** Unwersytet Szczecńsk PROGNOZOWANIE SPRZEDAŻY Z ZASTOSOWANIEM ROZKŁADU GAMMA Z KOREKCJĄ ZE WZGLĘDU NA

Bardziej szczegółowo

STATYSTYKA REGIONALNA

STATYSTYKA REGIONALNA ЕЗЮМЕ В,. Т (,,.),. В, 2010. щ,. В -,. STATYSTYKA REGIONALNA Paweł DYKAS Zróżncowane rozwoju powatów w woj. małopolskm W artykule podjęto próbę analzy rozwoju ekonomcznego powatów w woj. małopolskm, wykorzystując

Bardziej szczegółowo

KURS STATYSTYKA. Lekcja 1 Statystyka opisowa ZADANIE DOMOWE. www.etrapez.pl Strona 1

KURS STATYSTYKA. Lekcja 1 Statystyka opisowa ZADANIE DOMOWE. www.etrapez.pl Strona 1 KURS STATYSTYKA Lekcja 1 Statystyka opsowa ZADANIE DOMOWE www.etrapez.pl Strona 1 Część 1: TEST Zaznacz poprawną odpowedź (tylko jedna jest prawdzwa). Pytane 1 W statystyce opsowej mamy pełne nformacje

Bardziej szczegółowo

MODELOWANIE LICZBY SZKÓD W UBEZPIECZENIACH KOMUNIKACYJNYCH W PRZYPADKU WYSTĘPOWANIA DUŻEJ LICZBY ZER, Z WYKORZYSTANIEM PROCEDURY KROSWALIDACJI

MODELOWANIE LICZBY SZKÓD W UBEZPIECZENIACH KOMUNIKACYJNYCH W PRZYPADKU WYSTĘPOWANIA DUŻEJ LICZBY ZER, Z WYKORZYSTANIEM PROCEDURY KROSWALIDACJI Alcja Wolny-Domnak Unwersytet Ekonomczny w Katowcach MODELOWANIE LICZBY SZKÓD W UBEZPIECZENIACH KOMUNIKACYJNYCH W PRZYPADKU WYSTĘPOWANIA DUŻEJ LICZBY ZER, Z WYKORZYSTANIEM PROCEDURY KROSWALIDACJI Wprowadzene

Bardziej szczegółowo

ZRÓŻNICOWANIE ROZWOJU EKONOMICZNEGO POWIATÓW POLSKI WSCHODNIEJ

ZRÓŻNICOWANIE ROZWOJU EKONOMICZNEGO POWIATÓW POLSKI WSCHODNIEJ Studa Materały. Mscellanea Oeconomcae Rok 19, Nr 4/2015, tom I Wydzał Zarządzana Admnstracj Unwersytetu Jana Kochanowskego w Kelcach Zntegrowane podejśce do spójnośc rola statystyk publcznej Paweł Dykas

Bardziej szczegółowo

Za: Stanisław Latoś, Niwelacja trygonometryczna, [w:] Ćwiczenia z geodezji II [red.] J. Beluch

Za: Stanisław Latoś, Niwelacja trygonometryczna, [w:] Ćwiczenia z geodezji II [red.] J. Beluch Za: Stansław Latoś, Nwelacja trygonometryczna, [w:] Ćwczena z geodezj II [red.] J. eluch 6.1. Ogólne zasady nwelacj trygonometrycznej. Wprowadzene Nwelacja trygonometryczna, zwana równeż trygonometrycznym

Bardziej szczegółowo

POJAZDY SZYNOWE 2/2014

POJAZDY SZYNOWE 2/2014 ANALIZA PRZYCZYN I SKUTKÓW USZKODZEŃ (FMEA) W ZASTOSOWANIU DO POJAZDÓW SZYNOWYCH dr nż. Macej Szkoda, mgr nż. Grzegorz Kaczor Poltechnka Krakowska, Instytut Pojazdów Szynowych al. Jana Pawła II 37, 31-864

Bardziej szczegółowo

System Przeciwdziałania Powstawaniu Bezrobocia na Terenach Słabo Zurbanizowanych SPRAWOZDANIE Z BADAŃ Autor: Joanna Wójcik

System Przeciwdziałania Powstawaniu Bezrobocia na Terenach Słabo Zurbanizowanych SPRAWOZDANIE Z BADAŃ   Autor: Joanna Wójcik Opracowane w ramach projektu System Przecwdzałana Powstawanu Bezroboca na Terenach Słabo Zurbanzowanych ze środków Europejskego Funduszu Społecznego w ramach Incjatywy Wspólnotowej EQUAL PARTNERSTWO NA

Bardziej szczegółowo

ANALIZA PREFERENCJI SŁUCHACZY UNIWERSYTETU TRZECIEGO WIEKU Z WYKORZYSTANIEM WYBRANYCH METOD NIESYMETRYCZNEGO SKALOWANIA WIELOWYMIAROWEGO

ANALIZA PREFERENCJI SŁUCHACZY UNIWERSYTETU TRZECIEGO WIEKU Z WYKORZYSTANIEM WYBRANYCH METOD NIESYMETRYCZNEGO SKALOWANIA WIELOWYMIAROWEGO Artur Zaborsk Unwersytet Ekonomczny we Wrocławu ANALIZA PREFERENCJI SŁUCHACZY UNIWERSYTETU TRZECIEGO WIEKU Z WYKORZYSTANIEM WYBRANYCH METOD NIESYMETRYCZNEGO SKALOWANIA WIELOWYMIAROWEGO Wprowadzene Od ukazana

Bardziej szczegółowo

O PEWNYM MODELU POZWALAJĄCYM IDENTYFIKOWAĆ K NAJBARDZIEJ PODEJRZANYCH REKORDÓW W ZBIORZE DANYCH KSIĘGOWYCH W PROCESIE WYKRYWANIA OSZUSTW FINANSOWYCH

O PEWNYM MODELU POZWALAJĄCYM IDENTYFIKOWAĆ K NAJBARDZIEJ PODEJRZANYCH REKORDÓW W ZBIORZE DANYCH KSIĘGOWYCH W PROCESIE WYKRYWANIA OSZUSTW FINANSOWYCH Mateusz Baryła Unwersytet Ekonomczny w Krakowe O PEWNYM MODELU POZWALAJĄCYM IDENTYFIKOWAĆ K NAJBARDZIEJ PODEJRZANYCH REKORDÓW W ZBIORZE DANYCH KSIĘGOWYCH W PROCESIE WYKRYWANIA OSZUSTW FINANSOWYCH Wprowadzene

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie wielowymiarowej analizy porównawczej w doborze spó³ek do portfela inwestycyjnego Zastosowanie wielowymiarowej analizy porównawczej...

Zastosowanie wielowymiarowej analizy porównawczej w doborze spó³ek do portfela inwestycyjnego Zastosowanie wielowymiarowej analizy porównawczej... Adam Waszkowsk * Adam Waszkowsk Zastosowane welowymarowej analzy porównawczej w doborze spó³ek do portfela nwestycyjnego Zastosowane welowymarowej analzy porównawczej... Wstêp Na warszawskej Ge³dze Paperów

Bardziej szczegółowo

Analiza danych OGÓLNY SCHEMAT. http://zajecia.jakubw.pl/ Dane treningowe (znana decyzja) Klasyfikator. Dane testowe (znana decyzja)

Analiza danych OGÓLNY SCHEMAT. http://zajecia.jakubw.pl/ Dane treningowe (znana decyzja) Klasyfikator. Dane testowe (znana decyzja) Analza danych Dane trenngowe testowe. Algorytm k najblższych sąsadów. Jakub Wróblewsk jakubw@pjwstk.edu.pl http://zajeca.jakubw.pl/ OGÓLNY SCHEMAT Mamy dany zbór danych podzelony na klasy decyzyjne, oraz

Bardziej szczegółowo

Wpływ modernizacji gospodarki w sferze działalności proekologicznej na jakość środowiska naturalnego w Polsce w układzie regionalnym

Wpływ modernizacji gospodarki w sferze działalności proekologicznej na jakość środowiska naturalnego w Polsce w układzie regionalnym 194 Dr Marcn Salamaga Katedra Statystyk Unwersytet Ekonomczny w Krakowe Wpływ modernzacj gospodark w sferze dzałalnośc proekologcznej na jakość środowska naturalnego w Polsce w układze regonalnym WPROWADZENIE

Bardziej szczegółowo

ZESZYTY NAUKOWE INSTYTUTU POJAZDÓW 5(96)/2013

ZESZYTY NAUKOWE INSTYTUTU POJAZDÓW 5(96)/2013 ZESZYTY NAUKOWE NSTYTUTU POJAZDÓW 5(96)/2013 Hubert Sar, Potr Fundowcz 1 WYZNACZANE MASOWEGO MOMENTU BEZWŁADNOŚC WZGLĘDEM OS PODŁUŻNEJ DLA SAMOCHODU TYPU VAN NA PODSTAWE WZORÓW DOŚWADCZALNYCH 1. Wstęp

Bardziej szczegółowo

ZASTOSOWANIE ANALIZY HARMONICZNEJ DO OKREŚLENIA SIŁY I DŁUGOŚCI CYKLI GIEŁDOWYCH

ZASTOSOWANIE ANALIZY HARMONICZNEJ DO OKREŚLENIA SIŁY I DŁUGOŚCI CYKLI GIEŁDOWYCH Grzegorz PRZEKOTA ZESZYTY NAUKOWE WYDZIAŁU NAUK EKONOMICZNYCH ZASTOSOWANIE ANALIZY HARMONICZNEJ DO OKREŚLENIA SIŁY I DŁUGOŚCI CYKLI GIEŁDOWYCH Zarys treśc: W pracy podjęto problem dentyfkacj cykl gełdowych.

Bardziej szczegółowo

5. OPTYMALIZACJA GRAFOWO-SIECIOWA

5. OPTYMALIZACJA GRAFOWO-SIECIOWA . OPTYMALIZACJA GRAFOWO-SIECIOWA Defncja grafu Pod pojęcem grafu G rozumemy następującą dwójkę uporządkowaną (defncja grafu Berge a): (.) G W,U gdze: W zbór werzchołków grafu, U zbór łuków grafu, U W W,

Bardziej szczegółowo

Evaluation of estimation accuracy of correlation functions with use of virtual correlator model

Evaluation of estimation accuracy of correlation functions with use of virtual correlator model Jadwga LAL-JADZIAK Unwersytet Zelonogórsk Instytut etrolog Elektrycznej Elżbeta KAWECKA Unwersytet Zelonogórsk Instytut Informatyk Elektronk Ocena dokładnośc estymacj funkcj korelacyjnych z użycem modelu

Bardziej szczegółowo

Modele wieloczynnikowe. Modele wieloczynnikowe. Modele wieloczynnikowe ogólne. α β β β ε. Analiza i Zarządzanie Portfelem cz. 4.

Modele wieloczynnikowe. Modele wieloczynnikowe. Modele wieloczynnikowe ogólne. α β β β ε. Analiza i Zarządzanie Portfelem cz. 4. Modele weloczynnkowe Analza Zarządzane Portfelem cz. 4 Ogólne model weloczynnkowy można zapsać jako: (,...,,..., ) P f F F F = n Dr Katarzyna Kuzak lub (,...,,..., ) f F F F = n Modele weloczynnkowe Można

Bardziej szczegółowo

± Δ. Podstawowe pojęcia procesu pomiarowego. x rzeczywiste. Określenie jakości poznania rzeczywistości

± Δ. Podstawowe pojęcia procesu pomiarowego. x rzeczywiste. Określenie jakości poznania rzeczywistości Podstawowe pojęca procesu pomarowego kreślene jakośc poznana rzeczywstośc Δ zmerzone rzeczywste 17 9 Zalety stosowana elektrycznych przyrządów 1/ 1. możlwość budowy czujnków zamenających werne każdą welkość

Bardziej szczegółowo

PROSTO O DOPASOWANIU PROSTYCH, CZYLI ANALIZA REGRESJI LINIOWEJ W PRAKTYCE

PROSTO O DOPASOWANIU PROSTYCH, CZYLI ANALIZA REGRESJI LINIOWEJ W PRAKTYCE PROSTO O DOPASOWANIU PROSTYCH, CZYLI ANALIZA REGRESJI LINIOWEJ W PRAKTYCE Janusz Wątroba, StatSoft Polska Sp. z o.o. W nemal wszystkch dzedznach badań emprycznych mamy do czynena ze złożonoścą zjawsk procesów.

Bardziej szczegółowo

Zadane 1: Wyznacz średne ruchome 3-okresowe z następujących danych obrazujących zużyce energ elektrycznej [kwh] w pewnym zakładze w mesącach styczeń - lpec 1998 r.: 400; 410; 430; 40; 400; 380; 370. Zadane

Bardziej szczegółowo

METODY PLANOWANIA EKSPERYMENTÓW. dr hab. inż. Mariusz B. Bogacki

METODY PLANOWANIA EKSPERYMENTÓW. dr hab. inż. Mariusz B. Bogacki Metody Planowana Eksperymentów Rozdzał 1. Strona 1 z 14 METODY PLANOWANIA EKSPERYMENTÓW dr hab. nż. Marusz B. Bogack Marusz.Bogack@put.poznan.pl www.fct.put.poznan.pl/cv23.htm Marusz B. Bogack 1 Metody

Bardziej szczegółowo

Analiza korelacji i regresji

Analiza korelacji i regresji Analza korelacj regresj Zad. Pewen zakład produkcyjny zatrudna pracownków fzycznych. Ich wydajność pracy (Y w szt./h) oraz mesęczne wynagrodzene (X w tys. zł) przedstawa ponższa tabela: Pracownk y x A

Bardziej szczegółowo

STARE A NOWE KRAJE UE KONKURENCYJNOŚĆ POLSKIEGO EKSPORTU

STARE A NOWE KRAJE UE KONKURENCYJNOŚĆ POLSKIEGO EKSPORTU Ewa Szymank Katedra Teor Ekonom Akadema Ekonomczna w Krakowe ul. Rakowcka 27, 31-510 Kraków STARE A NOWE KRAJE UE KONKURENCYJNOŚĆ POLSKIEGO EKSPORTU Abstrakt Artykuł przedstawa wynk badań konkurencyjnośc

Bardziej szczegółowo

Wielokryterialny Trójwymiarowy Problem Pakowania

Wielokryterialny Trójwymiarowy Problem Pakowania Łukasz Kacprzak, Jarosław Rudy, Domnk Żelazny Instytut Informatyk, Automatyk Robotyk, Poltechnka Wrocławska Welokryteralny Trójwymarowy Problem Pakowana 1. Wstęp Problemy pakowana należą do klasy NP-trudnych

Bardziej szczegółowo

WYBÓR PORTFELA PAPIERÓW WARTOŚCIOWYCH ZA POMOCĄ METODY AHP

WYBÓR PORTFELA PAPIERÓW WARTOŚCIOWYCH ZA POMOCĄ METODY AHP Ewa Pośpech Unwersytet Ekonomczny w Katowcach Wydzał Zarządzana Katedra Matematyk posp@ue.katowce.pl WYBÓR PORTFELA PAPIERÓW WARTOŚCIOWYCH ZA POMOCĄ METODY AHP Streszczene: W artykule rozważano zagadnene

Bardziej szczegółowo

WYBRANE METODY TWORZENIA STRATEGII ZRÓWNOWAŻONEGO TRANSPORTU MIEJSKIEGO SELECTED METHODS FOR DEVELOPING SUSTAINABLE URBAN TRANS- PORT STRATEGIES

WYBRANE METODY TWORZENIA STRATEGII ZRÓWNOWAŻONEGO TRANSPORTU MIEJSKIEGO SELECTED METHODS FOR DEVELOPING SUSTAINABLE URBAN TRANS- PORT STRATEGIES Zbgnew SKROBACKI WYBRANE METODY TWORZENIA STRATEGII ZRÓWNOWAŻONEGO TRANSPORTU MIEJSKIEGO SELECTED METHODS FOR DEVELOPING SUSTAINABLE URBAN TRANS- PORT STRATEGIES W artykule przedstawone systemowe podejśce

Bardziej szczegółowo

Zapytanie ofertowe nr 4/2016/Młodzi (dotyczy zamówienia na usługę ochrony)

Zapytanie ofertowe nr 4/2016/Młodzi (dotyczy zamówienia na usługę ochrony) Fundacja na Rzecz Rozwoju Młodzeży Młodz Młodym ul. Katedralna 4 50-328 Wrocław tel. 882 021 007 mlodzmlodym@archdecezja.wroc.pl, www.sdm2016.wroclaw.pl Wrocław, 24 maja 2016 r. Zapytane ofertowe nr 4/2016/Młodz

Bardziej szczegółowo

Politechnika Gdańska Wydział Elektrotechniki i Automatyki Katedra Automatyki

Politechnika Gdańska Wydział Elektrotechniki i Automatyki Katedra Automatyki Poltechnka Gdańska Wydzał Elektrotechnk Automatyk Katedra Automatyk Kazmerz T. Kosmowsk k.kosmowsk@ely.pg.gda.pl Wprowadzene do przedmotu Nezawodność dagnostyka Aktualne zagadnena nezawodnośc Przedmot:

Bardziej szczegółowo

ZASTOSOWANIE WYBRANYCH ELEMENTÓW ANALIZY FUNDAMENTALNEJ DO WYZNACZANIA PORTFELI OPTYMALNYCH

ZASTOSOWANIE WYBRANYCH ELEMENTÓW ANALIZY FUNDAMENTALNEJ DO WYZNACZANIA PORTFELI OPTYMALNYCH Adranna Mastalerz-Kodzs Ewa Pośpech Unwersytet Ekonomczny w Katowcach ZASTOSOWANIE WYBRANYCH ELEMENTÓW ANALIZY FUNDAMENTALNEJ DO WYZNACZANIA PORTFELI OPTYMALNYCH Wprowadzene Zagadnene wyznaczana optymalnych

Bardziej szczegółowo

Semestr zimowy Brak Nie

Semestr zimowy Brak Nie KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Kod modułu Nazwa modułu Nazwa modułu w języku angelskm Obowązuje od roku akademckego 2015/2016 Z-ID-702 Semnarum praca dyplomowa Semnar and Dplom Thess A. USYTUOWANIE MODUŁU

Bardziej szczegółowo

BADANIE STABILNOŚCI WSPÓŁCZYNNIKA BETA AKCJI INDEKSU WIG20

BADANIE STABILNOŚCI WSPÓŁCZYNNIKA BETA AKCJI INDEKSU WIG20 Darusz Letkowsk Unwersytet Łódzk BADANIE STABILNOŚCI WSPÓŁCZYNNIKA BETA AKCJI INDEKSU WIG0 Wprowadzene Teora wyboru efektywnego portfela nwestycyjnego zaproponowana przez H. Markowtza oraz jej rozwnęca

Bardziej szczegółowo

Zmodyfikowana technika programowania dynamicznego

Zmodyfikowana technika programowania dynamicznego Zmodyfkowana technka programowana dynamcznego Lech Madeysk 1, Zygmunt Mazur 2 Poltechnka Wrocławska, Wydzał Informatyk Zarządzana, Wydzałowy Zakład Informatyk Wybrzeże Wyspańskego 27, 50-370 Wrocław Streszczene.

Bardziej szczegółowo

WSKAŹNIK OCENY HIC SAMOCHODU OSOBOWEGO W ASPEKCIE BEZPIECZEŃSTWA RUCHU DROGOWEGO

WSKAŹNIK OCENY HIC SAMOCHODU OSOBOWEGO W ASPEKCIE BEZPIECZEŃSTWA RUCHU DROGOWEGO WSKAŹNIK OCENY SAMOCHODU OSOBOWEGO W ASPEKCIE BEZPIECZEŃSTWA RUCHU DROGOWEGO Dagmara KARBOWNICZEK 1, Kazmerz LEJDA, Ruch cała człoweka w samochodze podczas wypadku drogowego zależy od sztywnośc nadwoza

Bardziej szczegółowo

PODSTAWA WYMIARU ORAZ WYSOKOŚĆ EMERYTURY USTALANEJ NA DOTYCHCZASOWYCH ZASADACH

PODSTAWA WYMIARU ORAZ WYSOKOŚĆ EMERYTURY USTALANEJ NA DOTYCHCZASOWYCH ZASADACH PODSTAWA WYMIARU ORAZ WYSOKOŚĆ EMERYTURY USTALANEJ NA DOTYCHCZASOWYCH ZASADACH Z a k ł a d U b e z p e c z e ń S p o ł e c z n y c h Wprowadzene Nnejsza ulotka adresowana jest zarówno do osób dopero ubegających

Bardziej szczegółowo

3. ŁUK ELEKTRYCZNY PRĄDU STAŁEGO I PRZEMIENNEGO

3. ŁUK ELEKTRYCZNY PRĄDU STAŁEGO I PRZEMIENNEGO 3. ŁUK ELEKTRYCZNY PRĄDU STŁEGO I PRZEMIENNEGO 3.1. Cel zakres ćwczena Celem ćwczena jest zapoznane sę z podstawowym właścwoścam łuku elektrycznego palącego sę swobodne, w powetrzu o cśnentmosferycznym.

Bardziej szczegółowo

Jakość cieplna obudowy budynków - doświadczenia z ekspertyz

Jakość cieplna obudowy budynków - doświadczenia z ekspertyz dr nż. Robert Geryło Jakość ceplna obudowy budynków - dośwadczena z ekspertyz Wdocznym efektem występowana znaczących mostków ceplnych w obudowe budynku, występującym na ogół przy nedostosowanu ntensywnośc

Bardziej szczegółowo

Usługi KPMG oferowane polskim przedsiębiorcom

Usługi KPMG oferowane polskim przedsiębiorcom Usług KPMG oferowane polskm przedsęborcom Czyl jak w czym pomagamy polskm frmom kpmg.pl 1 Usług KPMG oferowane polskm przedsęborcom 2013 Usług KPMG oferowane polskm przedsęborcom Doradztwo fnansowe ksęgowe

Bardziej szczegółowo

NAFTA-GAZ marzec 2011 ROK LXVII. Wprowadzenie. Tadeusz Kwilosz

NAFTA-GAZ marzec 2011 ROK LXVII. Wprowadzenie. Tadeusz Kwilosz NAFTA-GAZ marzec 2011 ROK LXVII Tadeusz Kwlosz Instytut Nafty Gazu, Oddzał Krosno Zastosowane metody statystycznej do oszacowana zapasu strategcznego PMG, z uwzględnenem nepewnośc wyznaczena parametrów

Bardziej szczegółowo

Urządzenia wejścia-wyjścia

Urządzenia wejścia-wyjścia Urządzena wejśca-wyjśca Klasyfkacja urządzeń wejśca-wyjśca. Struktura mechanzmu wejśca-wyjśca (sprzętu oprogramowana). Interakcja jednostk centralnej z urządzenam wejśca-wyjśca: odpytywane, sterowane przerwanam,

Bardziej szczegółowo

Teoria niepewności pomiaru (Rachunek niepewności pomiaru) Rodzaje błędów pomiaru

Teoria niepewności pomiaru (Rachunek niepewności pomiaru) Rodzaje błędów pomiaru Pomary fzyczne - dokonywane tylko ze skończoną dokładnoścą. Powodem - nedoskonałość przyrządów pomarowych neprecyzyjność naszych zmysłów borących udzał w obserwacjach. Podawane samego tylko wynku pomaru

Bardziej szczegółowo

Wyznaczanie lokalizacji obiektu logistycznego z zastosowaniem metody wyważonego środka ciężkości studium przypadku

Wyznaczanie lokalizacji obiektu logistycznego z zastosowaniem metody wyważonego środka ciężkości studium przypadku B u l e t y n WAT Vo l. LXI, Nr 3, 2012 Wyznaczane lokalzacj obektu logstycznego z zastosowanem metody wyważonego środka cężkośc studum przypadku Emla Kuczyńska, Jarosław Zółkowsk Wojskowa Akadema Technczna,

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie symulatora ChemCad do modelowania złożonych układów reakcyjnych procesów petrochemicznych

Zastosowanie symulatora ChemCad do modelowania złożonych układów reakcyjnych procesów petrochemicznych NAFTA-GAZ styczeń 2011 ROK LXVII Anna Rembesa-Śmszek Instytut Nafty Gazu, Kraków Andrzej Wyczesany Poltechnka Krakowska, Kraków Zastosowane symulatora ChemCad do modelowana złożonych układów reakcyjnych

Bardziej szczegółowo

Analiza zmienności czasu przejazdu linii metra

Analiza zmienności czasu przejazdu linii metra BAUER Marek 1 Analza zmennośc czasu przejazdu ln metra WSTĘP W powszechnej opn metro jest najlepszym systemem transportu mejskego. UmoŜlwa szybke przemeszczena pasaŝerów, a jego uŝyteczność rośne w marę

Bardziej szczegółowo

METODY WIELOWYMIAROWEJ ANALIZY PORÓWNAWCZEJ W OCENIE ZDOLNOŚCI KREDYTOWEJ GMIN W POLSCE. Streszczenie

METODY WIELOWYMIAROWEJ ANALIZY PORÓWNAWCZEJ W OCENIE ZDOLNOŚCI KREDYTOWEJ GMIN W POLSCE. Streszczenie Marcn Wśnewsk Unwersytet Ekonomczny w Poznanu Katedra Teor Penądza Poltyk Penężnej METODY WIELOWYMIAROWEJ ANALIZY PORÓWNAWCZEJ W OCENIE ZDOLNOŚCI KREDYTOWEJ GMIN W POLSCE Streszczene Jednostk samorządu

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIK NR 1C KARTA USŁUGI Utrzymanie Systemu Kopii Zapasowych (USKZ)

ZAŁĄCZNIK NR 1C KARTA USŁUGI Utrzymanie Systemu Kopii Zapasowych (USKZ) Załącznk nr 1C do Umowy nr.. z dna.2014 r. ZAŁĄCZNIK NR 1C KARTA USŁUGI Utrzymane Systemu Kop Zapasowych (USKZ) 1 INFORMACJE DOTYCZĄCE USŁUGI 1.1 CEL USŁUGI: W ramach Usług Usługodawca zobowązany jest

Bardziej szczegółowo

MATERIAŁY I STUDIA. Zeszyt nr 286. Analiza dyskryminacyjna i regresja logistyczna w procesie oceny zdolności kredytowej przedsiębiorstw

MATERIAŁY I STUDIA. Zeszyt nr 286. Analiza dyskryminacyjna i regresja logistyczna w procesie oceny zdolności kredytowej przedsiębiorstw MATERIAŁY I STUDIA Zeszyt nr 86 Analza dyskrymnacyjna regresja logstyczna w procese oceny zdolnośc kredytowej przedsęborstw Robert Jagełło Warszawa, 0 r. Wstęp Robert Jagełło Narodowy Bank Polsk. Składam

Bardziej szczegółowo

NORMALiZACJA ZMIENNYCH W SKALI PRZEDZIAŁOWEJ I ILORAZOWEJ W REFERENCYJNYM SYSTEMIE GRANICZNYM

NORMALiZACJA ZMIENNYCH W SKALI PRZEDZIAŁOWEJ I ILORAZOWEJ W REFERENCYJNYM SYSTEMIE GRANICZNYM PRZEGLĄD STATYSTYCZNY R. XLIV - ZESZ\'T 1-1997 DANUTA STRAHL, MAREK WALESIAK NORMALZACJA ZMIENNYCH W SKALI PRZEDZIAŁOWEJ I ILORAZOWEJ W REFERENCYJNYM SYSTEMIE GRANICZNYM l. WPROWADZENIE Przy stosowanu

Bardziej szczegółowo

WIELOKRYTERIALNE WSPOMAGANIE DECYZJI W HARMONOGRAMOWANIU PROJEKTÓW 1

WIELOKRYTERIALNE WSPOMAGANIE DECYZJI W HARMONOGRAMOWANIU PROJEKTÓW 1 DECYZJE nr 13 czerwec 2010 WIELOKRYTERIALNE WSPOMAGANIE DECYZJI W HARMONOGRAMOWANIU PROJEKTÓW 1 Tomasz Błaszczyk* Akadema Ekonomczna w Katowcach Macej Nowak** Akadema Ekonomczna w Katowcach Streszczene:

Bardziej szczegółowo

STATECZNOŚĆ SKARP. α - kąt nachylenia skarpy [ o ], φ - kąt tarcia wewnętrznego gruntu [ o ],

STATECZNOŚĆ SKARP. α - kąt nachylenia skarpy [ o ], φ - kąt tarcia wewnętrznego gruntu [ o ], STATECZNOŚĆ SKARP W przypadku obektu wykonanego z gruntów nespostych zaprojektowane bezpecznego nachylena skarp sprowadza sę do przekształcena wzoru na współczynnk statecznośc do postac: tgφ tgα = n gdze:

Bardziej szczegółowo

Systemy Ochrony Powietrza Ćwiczenia Laboratoryjne

Systemy Ochrony Powietrza Ćwiczenia Laboratoryjne ś POLITECHNIKA POZNAŃSKA INSTYTUT INŻYNIERII ŚRODOWISKA PROWADZĄCY: mgr nż. Łukasz Amanowcz Systemy Ochrony Powetrza Ćwczena Laboratoryjne 2 TEMAT ĆWICZENIA: Oznaczane lczbowego rozkładu lnowych projekcyjnych

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 10. Metody eksploracji danych

Ćwiczenie 10. Metody eksploracji danych Ćwczene 10. Metody eksploracj danych Grupowane (Clusterng) 1. Zadane grupowana Grupowane (ang. clusterng) oznacza grupowane rekordów, obserwacj lub przypadków w klasy podobnych obektów. Grupa (ang. cluster)

Bardziej szczegółowo

Grupowanie dokumentów XML ze względu na ich strukturę, z wykorzystaniem XQuery

Grupowanie dokumentów XML ze względu na ich strukturę, z wykorzystaniem XQuery Rozdzał 44 Grupowane dokumentów XML ze względu na ch strukturę, z wykorzystanem XQuery Streszczene. Popularność ęzyka XML oraz ego powszechne użyce spowodowały rozwó systemów przechowuących dokumenty XML.

Bardziej szczegółowo

Piesi jako ofiary śmiertelnych wypadków analiza kryminalistyczna

Piesi jako ofiary śmiertelnych wypadków analiza kryminalistyczna Pes jako ofary śmertelnych wypadków analza krymnalstyczna Potr Kodryck, Monka Kodrycka Pozom bezpeczeństwa ruchu drogowego klasyfkuje Polskę na jednym z ostatnch mejsc wśród krajów europejskch. Wskaźnk

Bardziej szczegółowo

Próba wyjaśnienia regionalnego zróżnicowania międzypłciowej luki płacowej w Polsce

Próba wyjaśnienia regionalnego zróżnicowania międzypłciowej luki płacowej w Polsce Studa Regonalne Lokalne Nr 3(49)/2012 ISSN 1509 4995 Tymon Słoczyńsk* Próba wyjaśnena regonalnego zróżncowana mędzypłcowej luk płacowej w Polsce W artykule opsano regonalne zróżncowane mędzypłcowej luk

Bardziej szczegółowo

Model oceny ryzyka w działalności firmy logistycznej - uwagi metodyczne

Model oceny ryzyka w działalności firmy logistycznej - uwagi metodyczne Magdalena OSIŃSKA Unwersytet Mkołaja Kopernka w Torunu Model oceny ryzyka w dzałalnośc frmy logstycznej - uwag metodyczne WSTĘP Logstyka w cągu ostatnch 2. lat stała sę bardzo rozbudowaną dzedzną dzałalnośc

Bardziej szczegółowo

WikiWS For Business Sharks

WikiWS For Business Sharks WkWS For Busness Sharks Ops zadana konkursowego Zadane Opracowane algorytmu automatyczne przetwarzającego zdjęce odręczne narysowanego dagramu na tablcy lub kartce do postac wektorowej zapsanej w formace

Bardziej szczegółowo

9 konkurs ICT Objective: 9.11 FET Proactive Neuro-bio. 9 konkurs ICT

9 konkurs ICT Objective: 9.11 FET Proactive Neuro-bio. 9 konkurs ICT Dzeń Informacyjny ICT dla podmotów zanteresowanych uczestnctwem w mędzynarodowych projektach B+R w ramach 7 Programu Ramowego: 9 konkurs ICT Warszawa, 31.01.2012 9 konkurs ICT Objectve: 9.11 FET Proactve

Bardziej szczegółowo

Zaawansowane metody numeryczne Komputerowa analiza zagadnień różniczkowych 1. Układy równań liniowych

Zaawansowane metody numeryczne Komputerowa analiza zagadnień różniczkowych 1. Układy równań liniowych Zaawansowane metody numeryczne Komputerowa analza zagadneń różnczkowych 1. Układy równań lnowych P. F. Góra http://th-www.f.uj.edu.pl/zfs/gora/ semestr letn 2006/07 Podstawowe fakty Równane Ax = b, x,

Bardziej szczegółowo

Portfele zawierające walor pozbawiony ryzyka. Elementy teorii rynku kapitałowego

Portfele zawierające walor pozbawiony ryzyka. Elementy teorii rynku kapitałowego Portel nwestycyjny ćwczena Na podst. Wtold Jurek: Konstrukcja analza rozdzał 5 dr chał Konopczyńsk Portele zawerające walor pozbawony ryzyka. lementy teor rynku kaptałowego 1. Pożyczane penędzy amy dwa

Bardziej szczegółowo

ANALIZA PRZESTRZENNA PROCESU STARZENIA SIĘ POLSKIEGO SPOŁECZEŃSTWA

ANALIZA PRZESTRZENNA PROCESU STARZENIA SIĘ POLSKIEGO SPOŁECZEŃSTWA TUDIA I PRACE WYDZIAŁU NAUK EKONOMICZNYCH I ZARZĄDZANIA NR 36 Katarzyna Zeug-Żebro * Unwersytet Ekonomczny w Katowcach ANALIZA PRZETRZENNA PROCEU TARZENIA IĘ POLKIEGO POŁECZEŃTWA TREZCZENIE Perwsze prawo

Bardziej szczegółowo

Wycena nieruchomości przeznaczonych pod drogi publiczne w aspekcie naliczania odszkodowań

Wycena nieruchomości przeznaczonych pod drogi publiczne w aspekcie naliczania odszkodowań Budownctwo Archtektura 3 (2008) 5-14 Wycena neruchomośc przeznaczonych pod drog publczne w aspekce nalczana odszkodowań Katedra Geodezj, Wydzał Inżyner Budowlanej Santarnej, Poltechnka Lubelska, ul. Nadbystrzycka

Bardziej szczegółowo

ZESZYTY NAUKOWE NR x(xx) AKADEMII MORSKIEJ W SZCZECINIE. Metody wymiarowania obszaru manewrowego statku oparte na badaniach rzeczywistych

ZESZYTY NAUKOWE NR x(xx) AKADEMII MORSKIEJ W SZCZECINIE. Metody wymiarowania obszaru manewrowego statku oparte na badaniach rzeczywistych ISSN 009-069 ZESZYTY NUKOWE NR () KDEMII MORSKIEJ W SZCZECINIE IV MIĘDZYNRODOW KONFERENCJ NUKOWO-TECHNICZN E X P L O - S H I P 0 0 6 Paweł Zalewsk, Jakub Montewka Metody wymarowana obszaru manewrowego

Bardziej szczegółowo

THE STATISTICAL MODEL OF ROAD TRAFFIC MONITORING

THE STATISTICAL MODEL OF ROAD TRAFFIC MONITORING ZESZYTY NAUKOWE POLITECHNIKI ŚLĄSKIEJ 200909 Sera: TRANSPORT z. 65 Nr kol. 1807 Teresa PAMUŁA, Aleksander KRÓL STATYSTYCZNY MODEL MONITOROWANIA RUCHU DROGOWEGO Streszczene. W artykule przedstawono koncepcję

Bardziej szczegółowo

ZASTOSOWANIE PROGRAMOWANIA DYNAMICZNEGO DO OPRACOWANIA STRATEGII REDUKCJI EMISJI GAZÓW

ZASTOSOWANIE PROGRAMOWANIA DYNAMICZNEGO DO OPRACOWANIA STRATEGII REDUKCJI EMISJI GAZÓW ZASTOSOWANIE PROGRAOWANIA DYNAICZNEGO DO OPRACOWANIA STRATEGII REDUKCJI EISJI GAZÓW ANDRZEJ KAŁUSZKO Instytut Bada Systemowych Streszczene W pracy opsano zadane efektywnego przydzału ogranczonych rodków

Bardziej szczegółowo

WPŁYW PARAMETRÓW DYSKRETYZACJI NA NIEPEWNOŚĆ WYNIKÓW POMIARU OBIEKTÓW OBRAZU CYFROWEGO

WPŁYW PARAMETRÓW DYSKRETYZACJI NA NIEPEWNOŚĆ WYNIKÓW POMIARU OBIEKTÓW OBRAZU CYFROWEGO Walenty OWIECZKO WPŁYW PARAMETRÓW DYSKRETYZACJI A IEPEWOŚĆ WYIKÓW POMIARU OBIEKTÓW OBRAZU CYFROWEGO STRESZCZEIE W artykule przedstaono ynk analzy nepenośc pomaru ybranych cech obektu obrazu cyfroego. Wyznaczono

Bardziej szczegółowo

Realizacja logiki szybkiego przeniesienia w prototypie prądowym układu FPGA Spartan II

Realizacja logiki szybkiego przeniesienia w prototypie prądowym układu FPGA Spartan II obert Berezowsk Natala Maslennkowa Wydzał Elektronk Poltechnka Koszalńska ul. Partyzantów 7, 75-4 Koszaln Mchał Bałko Przemysław Sołtan ealzacja logk szybkego przenesena w prototype prądowym układu PG

Bardziej szczegółowo

Określanie zapasu wody pod stępką w porcie Ystad na podstawie badań symulacyjnych

Określanie zapasu wody pod stępką w porcie Ystad na podstawie badań symulacyjnych Scentfc Journals Martme Unversty of Szczecn Zeszyty Naukowe Akadema Morska w Szczecne 2008, 13(85) pp. 22 28 2008, 13(85) s. 22 28 Określane zapasu wody pod stępką w porce Ystad na podstawe badań symulacyjnych

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie wybranych miar płynności aktywów kapitałowych na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie S.A.

Zastosowanie wybranych miar płynności aktywów kapitałowych na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie S.A. Joanna Olbryś * Zastosowane wybranych mar płynnośc aktywów kaptałowych na Gełdze Paperów Wartoścowych w Warszawe S.A. Wstęp Płynność aktywu kaptałowego ne jest zmenną obserwowalną [Acharya, Pedersen, 2005,

Bardziej szczegółowo

Analiza modyfikacji systemów bonus-malus w ubezpieczeniach komunikacyjnych AC na przykładzie wybranego zakładu ubezpieczeń

Analiza modyfikacji systemów bonus-malus w ubezpieczeniach komunikacyjnych AC na przykładzie wybranego zakładu ubezpieczeń Analza modyfkacj systemów bonus-malus Ewa Łazuka Klauda Stępkowska Analza modyfkacj systemów bonus-malus w ubezpeczenach komunkacyjnych AC na przykładze wybranego zakładu ubezpeczeń Tematyka przedstawonego

Bardziej szczegółowo

35-105 Rzeszów, Tel +48 17 740 00 38 fax +48 17 740 00 18. www.bmm.com.pl

35-105 Rzeszów, Tel +48 17 740 00 38 fax +48 17 740 00 18. www.bmm.com.pl 2015,,Zdolność uczena sę szybcej od swojej konkurencj może być długotrwałą przewagą, BMM Sp. z o.o. 35-105 Rzeszów, jaką nad nm posadasz. Are de Gaus ul. Przemysłowa 4a Tel +48 17 740 00 38 fax +48 17

Bardziej szczegółowo

ANALIZA JEDNOSTKOWYCH STRAT CIEPŁA W SYSTEMIE RUR PREIZOLOWANYCH

ANALIZA JEDNOSTKOWYCH STRAT CIEPŁA W SYSTEMIE RUR PREIZOLOWANYCH ZESZYTY NAUKOWE POLITECHNIKI RZESZOWSKIEJ Nr 83 Budownctwo Inżynera Środowska z. 59 (4/1) 01 Bożena BABIARZ Barbara ZIĘBA Poltechnka Rzeszowska ANALIZA JEDNOSTKOWYCH STRAT CIEPŁA W SYSTEMIE RUR PREIZOLOWANYCH

Bardziej szczegółowo

KURS STATYSTYKA. Lekcja 6 Regresja i linie regresji ZADANIE DOMOWE. www.etrapez.pl Strona 1

KURS STATYSTYKA. Lekcja 6 Regresja i linie regresji ZADANIE DOMOWE. www.etrapez.pl Strona 1 KURS STATYSTYKA Lekcja 6 Regresja lne regresj ZADANIE DOMOWE www.etrapez.pl Strona 1 Część 1: TEST Zaznacz poprawną odpowedź (tylko jedna jest prawdzwa). Pytane 1 Funkcja regresj I rodzaju cechy Y zależnej

Bardziej szczegółowo

8. Optymalizacja decyzji inwestycyjnych

8. Optymalizacja decyzji inwestycyjnych dr nż. Zbgnew Tarapata: Optymalzacja decyzj nwestycyjnych, cz.ii 8. Optymalzacja decyzj nwestycyjnych W rozdzale 8, część I przedstawono elementarne nformacje dotyczące metod oceny decyzj nwestycyjnych.

Bardziej szczegółowo

PORÓWNANIE METOD PROSTYCH ORAZ METODY REGRESJI HEDONICZNEJ DO KONSTRUOWANIA INDEKSÓW CEN MIESZKAŃ

PORÓWNANIE METOD PROSTYCH ORAZ METODY REGRESJI HEDONICZNEJ DO KONSTRUOWANIA INDEKSÓW CEN MIESZKAŃ PORÓWNANIE METOD PROSTYCH ORAZ METODY REGRESJI HEDONICZNEJ DO KONSTRUOWANIA INDEKSÓW CEN MIESZKAŃ Radosław Trojanek Katedra Inwestycj Neruchomośc Unwersytet Ekonomczny w Poznanu e-mal: r.trojanek@ue.poznan.pl

Bardziej szczegółowo

Plan wykładu: Typowe dane. Jednoczynnikowa Analiza wariancji. Zasada: porównać zmienność pomiędzy i wewnątrz grup

Plan wykładu: Typowe dane. Jednoczynnikowa Analiza wariancji. Zasada: porównać zmienność pomiędzy i wewnątrz grup Jednoczynnkowa Analza Waranc (ANOVA) Wykład 11 Przypomnene: wykłady zadana kursu były zaczerpnęte z podręcznków: Statystyka dla studentów kerunków techncznych przyrodnczych, J. Koronack, J. Melnczuk, WNT

Bardziej szczegółowo

WYSOKA JAKOŚĆ ŻYCIA INTEGRUJĄCA MIESZKAŃCÓW Z MIEJSCEM ZAMIESZKANIA

WYSOKA JAKOŚĆ ŻYCIA INTEGRUJĄCA MIESZKAŃCÓW Z MIEJSCEM ZAMIESZKANIA CEL OGÓLNY I. WYSOKA JAKOŚĆ ŻYCIA INTEGRUJĄCA MIESZKAŃCÓW Z MIEJSCEM ZAMIESZKANIA CELE SZCZEGÓŁOWE PRZEDSIĘWCIĘCIA FUNDUSZ PREFEROWANY/ ZAKRES PRZEDSIĘWZIĘĆ CEL SZCZEGÓŁOWY 1.1 POPRAWA KOMUNIKACJI WEWNĘTRZNEJ

Bardziej szczegółowo

SYSTEM ZALICZEŃ ĆWICZEŃ

SYSTEM ZALICZEŃ ĆWICZEŃ AMI, zma 010/011 mgr Krzysztof Rykaczewsk System zalczeń Wydzał Matematyk Informatyk UMK SYSTEM ZALICZEŃ ĆWICZEŃ z Analzy Matematycznej I, 010/011 (na podst. L.G., K.L., J.M., K.R.) Nnejszy dokument dotyczy

Bardziej szczegółowo

Opracowanie schematu funkcyjnego systemu zarządzania organizacją edukacyjną w warunkach ODL

Opracowanie schematu funkcyjnego systemu zarządzania organizacją edukacyjną w warunkach ODL Opracowane schematu funkcyjnego systemu zarządzana organzacją edukacyjną w warunkach ODL Emma Kushtna, rzemysław RóŜewsk Instytut Systemów Informatycznych, Wydzał Informatyk, oltechnka Szczecńska {ekushtna,

Bardziej szczegółowo

Rola informatyki w naukach ekonomicznych i społecznych Innowacje i implikacje interdyscyplinarne. redakcja ZBIGNIEW E. ZIELIŃSKI

Rola informatyki w naukach ekonomicznych i społecznych Innowacje i implikacje interdyscyplinarne. redakcja ZBIGNIEW E. ZIELIŃSKI Rola nformatyk w naukach ekonomcznych społecznych Innowace mplkace nterdyscyplnarne redakca ZBIGNIEW E. ZIELIŃSKI Wydawnctwo Wyższe Szkoły Handlowe Kelce 2011 Publkaca wydrukowana została zgodne z materałem

Bardziej szczegółowo

SYMULACJA KOMPUTEROWA NAPRĘŻEŃ DYNAMICZNYCH WE WRĘGACH MASOWCA NA FALI NIEREGULARNEJ

SYMULACJA KOMPUTEROWA NAPRĘŻEŃ DYNAMICZNYCH WE WRĘGACH MASOWCA NA FALI NIEREGULARNEJ Jan JANKOWSKI *), Maran BOGDANIUK *),**) SYMULACJA KOMPUTEROWA NAPRĘŻEŃ DYNAMICZNYCH WE WRĘGACH MASOWCA NA FALI NIEREGULARNEJ W referace przedstawono równana ruchu statku w warunkach falowana morza oraz

Bardziej szczegółowo

PRZENOŚNY ANALIZATOR DIAGNOSTYCZNY DO WYKRYWANIA USZKODZEŃ STOJANA I WIRNIKA W SILNIKACH INDUKCYJNYCH

PRZENOŚNY ANALIZATOR DIAGNOSTYCZNY DO WYKRYWANIA USZKODZEŃ STOJANA I WIRNIKA W SILNIKACH INDUKCYJNYCH Zeszyty problemowe Maszyny Elektryczne Nr 00/03 cz. I 77 Marcn Pawlak Poltechnka Wrocławska PRZENOŚNY ANALIZATOR DIAGNOSTYCZNY DO WYKRYWANIA USZKODZEŃ STOJANA I WIRNIKA W SILNIKACH INDUKCYJNYCH PORTABLE

Bardziej szczegółowo

Współczynnik przenikania ciepła U v. 4.00

Współczynnik przenikania ciepła U v. 4.00 Współczynnk przenkana cepła U v. 4.00 1 WYMAGANIA Maksymalne wartośc współczynnków przenkana cepła U dla ścan, stropów, stropodachów, oken drzw balkonowych podano w załącznku do Rozporządzena Mnstra Infrastruktury

Bardziej szczegółowo

Kształtowanie się firm informatycznych jako nowych elementów struktury przestrzennej przemysłu

Kształtowanie się firm informatycznych jako nowych elementów struktury przestrzennej przemysłu PRACE KOMISJI GEOGRAFII PRZEMYSŁU Nr 7 WARSZAWA KRAKÓW 2004 Akadema Pedagogczna, Kraków Kształtowane sę frm nformatycznych jako nowych elementów struktury przestrzennej przemysłu Postępujący proces rozwoju

Bardziej szczegółowo

Wpływ płynności obrotu na kształtowanie się stopy zwrotu z akcji notowanych na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie

Wpływ płynności obrotu na kształtowanie się stopy zwrotu z akcji notowanych na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie Agata Gnadkowska * Wpływ płynnośc obrotu na kształtowane sę stopy zwrotu z akcj notowanych na Gełdze Paperów Wartoścowych w Warszawe Wstęp Płynność aktywów na rynku kaptałowym rozumana jest przez nwestorów

Bardziej szczegółowo

Statyczna alokacja kanałów (FCA)

Statyczna alokacja kanałów (FCA) Przydzał kanałów 1 Zarys wykładu Wprowadzene Alokacja statyczna a alokacja dynamczna Statyczne metody alokacj kanałów Dynamczne metody alokacj kanałów Inne metody alokacj kanałów Alokacja w strukturach

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. Struktury leksykalno- gramatyczne Lexical and grammatical structures. Kod przedmiotu Nazwa przedmiotu w języku. polskim angielskim

KARTA PRZEDMIOTU. Struktury leksykalno- gramatyczne Lexical and grammatical structures. Kod przedmiotu Nazwa przedmiotu w języku. polskim angielskim Kod przedmotu Nazwa przedmotu w języku polskm angelskm KARTA PRZEDMIOTU Struktury leksykalno- gramatyczne Lexcal and grammatcal structures 1. USYTUOWANIE PRZEDMIOTU W SYSTEMIE STUDIÓW 1.1. Kerunek studów

Bardziej szczegółowo

Human factors and functional safety analysis Czynniki ludzkie i analiza bezpieczeństwa funkcjonalnego

Human factors and functional safety analysis Czynniki ludzkie i analiza bezpieczeństwa funkcjonalnego SSARS 2011 Summer Safety and Relablty Semnars, July 03-09, 2011, Gdańsk-Sopot, Poland Kosmowsk Kazmerz T. Poltechnka Gdańska, Gdańsk, Polska Human factors and functonal safety analyss Czynnk ludzke analza

Bardziej szczegółowo