SUBSTANCJE NIEBEZPIECZNE W ŚRODOWISKU

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "SUBSTANCJE NIEBEZPIECZNE W ŚRODOWISKU"

Transkrypt

1 SUBSTANCJE OBRÓBKA POWIERZCHNIOWA METALI, W TYM GALWANIZACJA INSTYTUT EKOLOGII TERENÓW UPRZEMYSŁOWIONYCH

2 INSTYTUT EKOLOGII TERENÓW UPRZEMYSŁOWIONYCH

3 SUBSTANCJE 3 Obróbka powierzchniowa metali w tym galwanizacja Artykuły metalowe, przed wprowadzeniem na rynek są poddawane procesom powierzchniowej obróbki w celu przedłużenia ich trwałości. Czynności te mają na celu również zwiększenie wytrzymałości na takie czynniki, jak korozja i ścieranie oraz poprawę cech produktu końcowego. Do zakładów powierzchniowej obróbki metali zaliczamy: galwanizernie, malarnie przemysłowe, cynkownie zanurzeniowe, zakłady metalizacji natryskowej. Galwanizacja to proces pokrywania przedmiotów ochronną lub ozdobną powierzchnią metalu, następującą w procesie elektrolizy. Galwanizację przeprowadza się w specjalnych wannach, wypełnionych odpowiednim elektrolitem. Galwanizacja jest istotna w przemyśle motoryzacyjnym i budowlanym. Istnieje kilka metod powlekania przedmiotów (za pomocą złota, srebra, niklu, cynku, chromu, kadmu, oraz kilku innych metali). Obróbka powierzchniowa metali oraz galwanizacja wykorzystują szerokie spektrum substancji chemicznych, z których niektóre są niebezpieczne dla zdrowia ludzi i środowiska. W zależności od prowadzonego procesu powlekania, do środowiska są emitowane głównie metale (np. kadm), ponieważ do procesu elektrolizy stosuje się wodne roztwory soli danych metali. Roztwory elektrolityczne zawierają również środki powierzchniowo czynne (np. sulfonian perfluorooktanu - PFOS, oktylofenole/ etoksylany oktylofenolu - OP/OPE). Przepisy prawne Unii Europejskiej i krajowe zmierzają do minimalizacji emisji tych substancji do środowiska. Broszura ma na celu zwięzłe przedstawienie niebezpiecznych substancji podlegających zakazom bądź ograniczeniom w zakresie ich stosowania, które są używane w branży obróbki powierzchniowej metali. Broszura obejmuje też przegląd najbardziej rozpowszechnionych rozwiązań w zakresie zastępowania substancji niebezpiecznych ich mniej niebezpiecznymi odpowiednikami. Kadm (Cd) metal stosowany w powłokach ochronnych i inhibitor korozji Zastosowanie - ze względu na właściwości fizyko-chemiczne, kadm metaliczny i jego związki są stosowane jako chemikalia laboratoryjne. Stosowany jest do produkcji: stopów metali, akumulatorów kadmowo niklowych, powłok antykorozyjnych. Powłoki kadmowe są nadal stosowane w produkcji wyrobów i części składowych stosowanych w lotnictwie, aeronautyce, górnictwie, przemyśle stoczniowym i energetyce jądrowej, przemyśle wojskowym, w pojazdach drogowych i urządzeniach rolniczych.

4 4 SUBSTANCJE Problem Ramowa Dyrektywa Wodna (RDW, załącznik X) określa kadm jako priorytetową substancję niebezpieczną co oznacza, że substancja ta stanowi poważny problem dla środowiska wodnego. Kadm jest przedmiotem kontroli stopniowej redukcji zrzutów, emisji i strat (art RDW). Ponadto znajduje się na liście substancji niebezpiecznych także w ramach HELCOM - Baltic Sea Action Plan (BSAP). Przepisy prawne ograniczające stosowanie kadmu zostały wprowadzone dyrektywą 91/338/EWG, zastąpioną rozporządzeniem REACH. Ograniczenia dotyczą następujących gałęzi przemysłowych i sektorów: urządzenia i maszyny do produkcji żywności, rolnictwo, drukarnie i introligatornie, urządzenia do produkcji artykułów gospodarstwa domowego i mebli. Również wiele Konwencji i Protokółów międzynarodowych zostało ustanowionych w celu zarządzania i kontroli emisji kadmu do środowiska i ograniczenia narażenia ludzi i środowiska na negatywne skutki związane z jego stosowaniem (np. Protokół z 1998 roku w sprawie metali ciężkich w ramach Konwencji EKG ONZ ws. Transgranicznego zanieczyszczenia powietrza na dalekie odległości, Konwencji OSPAR o Ochronie Środowiska Morskiego Obszaru Północno-Wschodniego Atlantyku, Konwencja Helsińska o Ochronie Środowiska Morskiego obszaru Morza Bałtyckiego). Dopuszcza się stosowanie galwanicznych powłok kadmowych do wyrobów w sektorach lotniczym, kosmicznym, górniczym, morskim i jądrowym oraz w urządzeniach zabezpieczających pojazdach drogowych i rolniczych. szynowych oraz w statkach, jak również do produkcji styków elektrycznych. Niemniej jednak, produkty na bazie kadmu są nadal niezastąpione w wielu pigmentach i powłokach (na co pozwala Dyrektywa REACH). Ograniczenia nie dotyczą produktów zawierających kadm wytworzonych w krajach poza UE. etoksylaty oktylofenolu (OPE) surfaktanty i detergenty Zastosowanie - OPE są stosowane w preparatach antykorozyjnych i w smarach do obróbki metali oraz w środkach galwanotechnicznych, a także w przemysłowych środkach czyszczących (detergenty) do powierzchni metalowych. Głównie OPE są stosowane jako stabilizatory w polimeryzacji emulsyjnej, ale także jako emulgatory w przetwarzaniu materiałów włókienniczych, farbach, środkach ochrony roślin i preparatach weterynaryjnych, przemysłowych środkach czyszczących. Problem w chwili obecnej nie ma ograniczeń praw- Rozwiązanie problemu wprowadzenie alternatywnych procesów i operacji technologicznych wolnych od substancji toksycznych, np.: w galwanizerniach kadmowanie jest z powodzeniem zastępowane cynkowaniem lub nakładaniem powłok stopowych cynku, w których główne zastosowanie znalazły powłoki Zn-Ni, Zn-Fe i Zn-Co.

5 SUBSTANCJE 5 nych związanych ze stosowaniem etoksylatów oktylofenolu. Jednakże zostały one sklasyfikowane przez Europejską Agencję Chemikaliów jako Substancja Wzbudzająca Szczególne Obawy (SVHC). OPE zostały zidentyfikowane jako priorytetowe substancje niebezpieczne w Dyrektywie w sprawie środowiskowych norm jakości (EQS) (2008/105/WE). Mogą być również włączone do załącznika XIV listy zezwoleń REACH. Rozwiązanie problemu zamiennikami OPE mogą być: oksyetylenowane alkilofenole (np. 4-tert-pentylphenol-, 2,4-di-tert-butylofenol-, 2,6-di-tert-butylofenol i dodecylofenol etoksylany) lub glukozy na bazie pochodnych węglowodanów, takich jak alkylpolyglukoksydy, glukamidy i tlenków glukaminy. Również niektóre długo łańcuchowe (C9-C15) alkohole tłuszczowe i ich etoksylany (które nie ulegają bioakumulacji oraz nie zaburzają gospodarki hormonalnej). Należy dążyć do zastępowania OPE mniej szkodliwymi substancjami lub zmianą technologii, która rozwiązałaby problemy związane z kontrolą emisji do środowiska, jak również stosowanie regulacji prawnych. Sulfonian perfluorooktanu (PFOS) - antypieniacz Zastosowanie - PFOS i jego pochodne są dopuszczone do stosowania w UE w chromowaniu, produkcji półprzewodników i materiałów fotograficznych. Sole PFOS (the tetraethylammonium salt) są stosowane do wytworzenia twardych, ozdobnych powłok chromowych tworzyw sztucznych w celu obniżenia napięcia powierzchniowego roztworu metalizacji, a tym samym zapobieżenia powstania mgły. PFOS jest używany również jako środek zwilżający w kontrolowanych systemach galwanizacji poprzez pełne stosowanie odpowiednich najlepszych dostępnych technik (BAT). Oktylofenole znane są jako substytuty NPE w wielu gałęziach przemysłu, jednak ich stosowanie nie jest to zalecane, ze względu na równie szkodliwe właściwości i z uwagi na podobne ograniczenia jak w przypadku zastosowania nonylofenolu i jego etoksylatów.

6 6 SUBSTANCJE Problem ryzyko związane ze stosowaniem PFOS dla środowiska i zdrowia ludzkiego jest długookresowe ponieważ PFOS i jego pochodne mają właściwości toksyczne, są trwałe i akumulują się w środowisku. PFOS, jego sole i fluorek sulfonylu perfluorooktanu (POSF) są wymienione w załączniku B do Konwencji Sztokholmskiej w sprawie trwałych zanieczyszczeń organicznych. Dyrektywa 2006/122/EC ogranicza obrót i stosowanie PFOS w UE. Dotyczy to substancji i preparatów o stężeniach równych lub wyższych niż 0,005% PFOS w masie produktu. Półprodukty, artykuły lub ich części nie mogą być wprowadzane na rynek, jeżeli stężenie PFOS jest równe lub wyższe niż 0,1% masy. Dyrektywa wprowadza tylko parę wyjątków, np.: stosowany jest jako dodatek zmniejszający napięcie powierzchniowe i zapobiegający tworzeniu mgły wodnej spowodowanej wydzielaniem gazu na elektrodach podczas procesów galwanicznych, produkcji filtrów mgły olejowej stosowanych w niedekoracyjnym twardym chromowaniu(vi) galwanicznym oraz środków zwilżających wykorzystywanych w kontrolowanych systemach galwanizacji, gdzie ilość PFOS uwalnianych do środowiska jest ograniczona do minimum dzięki pełnemu stosowaniu odpowiednich najlepszych dostępnych technik, opracowanych zgodnie z dyrektywą 2008/1/WE. zamiennika dla procesów prowadzonych w kąpielach do chromowania oraz do anodowania i trawienia w roztworach chromu Cr(VI), W takim przypadku jako rozwiązanie BAT zalecane jest: stosowanie obiegu zamkniętego tego związku oraz monitorowanie i kontrola jego emisji do powietrza, Alternatywa - stosowanie zamiennych procesów z użyciem roztworów nie zawierających PFOS: np. roztwory Cr(III) w niedekoracyjnym twardym chromowaniu galwanicznym, Stosowanie innych środków powierzchniowoczynnych wolnych od PFOS. Zastosowanie technologii z zamkniętym obiegiem niektórych metali minimalizuje zużycie chemikaliów w galwanizerniach. PFOS jest wymieniony w załączniku III do dyrektywy na temat substancji priorytetowych (2008/105/WE) Ramowej Dyrektywy Wodnej (2000/60/WE) jako substancja priorytetowa podlegająca dodatkowym badaniom. Rozwiązanie problemu Zastosowanie Najlepszych Dostępnych Technik (BAT) w zakresie modyfikacji stosowanych procesów technologicznych do nakładania powłok ochronno-dekoracyjnych i funkcjonalnych oznacza: stosowanie procesów technologicznych mniej uciążliwych dla środowiska, zmniejszenie strat chemikaliów składników kąpieli technologicznych, oszczędność surowców przede wszystkim metali i wody, optymalizację zużywanej energii. Zamienniki PFOS: PFOS wykazuje znaczną odporność na działanie środowiska silnie utleniającego, przez co brak jest jego

7 INSTYTUT EKOLOGII TERENÓW UPRZEMYSŁOWIONYCH

8 Part-financed by the European Union (European Regional Development Fund) Prowadzaca projekt: Ansa Pilke Finnish Environment Institute (SYKE) P.O.Box 140, Mechelininkatu 34a, Helsinki, Finland Tel Fax Koordynator krajowy: Janusz Krupanek Instytut Ekologii Terenów Uprzemysłowionych ul. Kossutha 6, Katowice, Polska Tel Fax INSTYTUT EKOLOGII TERENÓW UPRZEMYSŁOWIONYCH Szersze opisy każdej z substancji, ich występowanie, możliwości redukcji emisji i zastąpienie, w tym dane o kosztach można znaleźć w poradniku przygotowanym w ramach projektu COHIBA. Przygotowane materiały są dostępne w formie elektronicznej na stronie internetowej projektu COHIBA

SUBSTANCJE NIEBEZPIECZNE W ŚRODOWISKU

SUBSTANCJE NIEBEZPIECZNE W ŚRODOWISKU SUBSTANCJE WYROBY Z TWORZYW SZTUCZNYCH INSTYTUT EKOLOGII TERENÓW UPRZEMYSŁOWIONYCH 01.2012 INSTYTUT EKOLOGII TERENÓW UPRZEMYSŁOWIONYCH 01.2012 SUBSTANCJE 3 Niniejsza broszura ma na celu przybliżenie najczęściej

Bardziej szczegółowo

Najlepsze Dostępne Techniki (BAT) stosowane w galwanizerniach

Najlepsze Dostępne Techniki (BAT) stosowane w galwanizerniach Instytut Mechaniki Precyzyjnej Katarzyna Szmigielska Najlepsze Dostępne Techniki (BAT) stosowane w galwanizerniach Katowice - 21 września 2011 r. Charakterystyka branŝy Obróbka galwaniczna: elektrochemiczne

Bardziej szczegółowo

Halina Wojciechowska-Piskorska BEZPIECZEŃSTWO I HIGIENA PRACY PRZY PRACACH GALWANOTECHNICZNYCH

Halina Wojciechowska-Piskorska BEZPIECZEŃSTWO I HIGIENA PRACY PRZY PRACACH GALWANOTECHNICZNYCH Halina Wojciechowska-Piskorska BEZPIECZEŃSTWO I HIGIENA PRACY PRZY PRACACH GALWANOTECHNICZNYCH Ośrodek Doradztwa i Doskonalenia Kadr Sp. z o.o. Gdańsk 2012 Spis treœci Wprowadzenie.......................................

Bardziej szczegółowo

Nauka przez obserwacje - Badanie wpływu różnych czynników na szybkość procesu. korozji

Nauka przez obserwacje - Badanie wpływu różnych czynników na szybkość procesu. korozji Nauka przez obserwacje - Badanie wpływu różnych czynników na szybkość procesu korozji KOROZJA to procesy stopniowego niszczenia materiałów, zachodzące między ich powierzchnią i otaczającym środowiskiem.

Bardziej szczegółowo

ZMIANY STANDARDÓW EMISJI LZO

ZMIANY STANDARDÓW EMISJI LZO Konwencja Konwencja Genewska Genewska w w sprawie sprawie transgranicznego transgranicznego zanieczyszczenia zanieczyszczenia powietrza powietrza na na dalekie dalekie odległości odległości ii kierunki

Bardziej szczegółowo

REACH. System. Co producent oraz importer zrobić powinien przed wejściem w życie systemu REACH

REACH. System. Co producent oraz importer zrobić powinien przed wejściem w życie systemu REACH System REACH Co producent oraz importer zrobić powinien przed wejściem w życie systemu REACH Dokument opracowany przez: Departament Przemysłu Ministerstwo Gospodarki www.mgip.gov.pl/przedsiebiorcy/reach

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) NR

ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) NR 25.8.2010 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 223/29 ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) NR 757/2010 z dnia 24 sierpnia 2010 r. zmieniające rozporządzenie (WE) nr 850/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady dotyczące

Bardziej szczegółowo

SCPP/MCCP - - stan prawny substancji obecny i planowany

SCPP/MCCP - - stan prawny substancji obecny i planowany SCPP/MCCP - - stan prawny substancji obecny i planowany Ewa Liberska Specjalista w Departamencie ds. Substancji i Preparatów Niebezpiecznych www.chemikalia.gov.pl Ewa.Liberska@chemikalia.gov.pl SCCP -

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) NR

ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) NR L 44/2 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 18.2.2011 ROZPORZĄDZENIA ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) NR 143/2011 z dnia 17 lutego 2011 r. zmieniające załącznik XIV do rozporządzenia 1907/2006 Parlamentu Europejskiego

Bardziej szczegółowo

Dyrektywy Dyrektywy - Zakazy i ograniczenia

Dyrektywy Dyrektywy - Zakazy i ograniczenia Dyrektywy Dyrektywy - Zakazy i ograniczenia Dyrektywa 2005/84/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 grudnia 2005 r. zmieniająca po raz dwudziesty drugi dyrektywę Rady 76/769/EWG w sprawie zbliżenia

Bardziej szczegółowo

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 55/4 ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) 2016/293 z dnia 1 marca 2016 r. zmieniające rozporządzenie (WE) nr 850/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady dotyczące trwałych zanieczyszczeń organicznych w odniesieniu

Bardziej szczegółowo

REACH- Zarządzanie chemikaliami

REACH- Zarządzanie chemikaliami REACH- Zarządzanie chemikaliami W dniu 18 grudnia 2006 roku Parlament Europejski i Rada Unii Europejskiej przyjęła Rozporządzenie (WE) 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 grudnia 2006 roku

Bardziej szczegółowo

Elektrochemiczne osadzanie antykorozyjnych powłok stopowych na bazie cynku i cyny z kąpieli cytrynianowych

Elektrochemiczne osadzanie antykorozyjnych powłok stopowych na bazie cynku i cyny z kąpieli cytrynianowych Elektrochemiczne osadzanie antykorozyjnych powłok stopowych na bazie cynku i cyny z kąpieli cytrynianowych Honorata Kazimierczak Promotor: Dr hab. Piotr Ozga prof. PAN Warstwy ochronne z cynku najtańsze

Bardziej szczegółowo

Obróbka powierzchniowa metali niklowanie elektrolityczne i kształtowanie galwaniczne. 2. Warunki operacyjne i środki zarządzania ryzykiem

Obróbka powierzchniowa metali niklowanie elektrolityczne i kształtowanie galwaniczne. 2. Warunki operacyjne i środki zarządzania ryzykiem 1. OSN 10: Obróbka powierzchniowa metali niklowanie elektrolityczne i kształtowanie galwaniczne niklu Cykl życia Tytuł skrócony Końcowe zastosowanie DU niklu metalicznego Obróbka powierzchniowa metali

Bardziej szczegółowo

PL 203790 B1. Uniwersytet Śląski w Katowicach,Katowice,PL 03.10.2005 BUP 20/05. Andrzej Posmyk,Katowice,PL 30.11.2009 WUP 11/09 RZECZPOSPOLITA POLSKA

PL 203790 B1. Uniwersytet Śląski w Katowicach,Katowice,PL 03.10.2005 BUP 20/05. Andrzej Posmyk,Katowice,PL 30.11.2009 WUP 11/09 RZECZPOSPOLITA POLSKA RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 203790 (13) B1 (21) Numer zgłoszenia: 366689 (51) Int.Cl. C25D 5/18 (2006.01) C25D 11/00 (2006.01) Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (22)

Bardziej szczegółowo

Czy substancje zaburzające gospodarkę hormonalną stanowią szczególną grupę chemikaliów?

Czy substancje zaburzające gospodarkę hormonalną stanowią szczególną grupę chemikaliów? Czy substancje zaburzające gospodarkę hormonalną stanowią szczególną grupę chemikaliów? 4 KONGRES ŚWIATA PRZEMYSŁU KOSMETYCZNEGO Sopot, 2013 Dorota Wiaderna Biuro do spraw Substancji Chemicznych CO DETERMINUJE

Bardziej szczegółowo

CHEMIA. symbol nazwa grupowania wyjątki. Produkcja masy włóknistej. Produkcja papieru i tektury

CHEMIA. symbol nazwa grupowania wyjątki. Produkcja masy włóknistej. Produkcja papieru i tektury CHEMIA symbol nazwa grupowania wyjątki 17.11.Z 17.12.Z Produkcja masy włóknistej Produkcja papieru i tektury 17.21.Z 19.10.Z Produkcja papieru falistego i tektury falistej oraz opakowań z papieru i tektury

Bardziej szczegółowo

Wdrażanie metod analizy środowiskowego ryzyka zdrowotnego do ustalania i przestrzegania normatywów środowiskowych

Wdrażanie metod analizy środowiskowego ryzyka zdrowotnego do ustalania i przestrzegania normatywów środowiskowych Program Wieloletni Wdrażanie metod analizy środowiskowego ryzyka zdrowotnego do ustalania i przestrzegania normatywów środowiskowych Etap II Przegląd wytycznych i zalecanych rozwiązań pod kątem wykorzystania

Bardziej szczegółowo

KATALIZATOR DO PALIW

KATALIZATOR DO PALIW KATALIZATOR DO PALIW REDUXCO KATALIZATOR DO PALIW Katalizator REDUXCO jest stosowany jako dodatek do paliw węglowodorowych, jest substancją czynną zmniejszającą napięcie powierzchniowe węgla powodując

Bardziej szczegółowo

Karta charakterystyki substancji niebezpiecznej Wkładki ognioodporne Producent GLUSKE

Karta charakterystyki substancji niebezpiecznej Wkładki ognioodporne Producent GLUSKE Karta charakterystyki substancji niebezpiecznej Wkładki ognioodporne 087.9520 087.9533 Nazwa artykuł Data przydatności Produkt niebezpieczny Wkładki ognioodporne Nie dotyczy Tak Producent GLUSKE Data aktualizacji:

Bardziej szczegółowo

PROBLEM ODPADÓW NIEORGANICZNYCH W POLSCE STAN AKTUALNY

PROBLEM ODPADÓW NIEORGANICZNYCH W POLSCE STAN AKTUALNY PROBLEM ODPADÓW NIEORGANICZNYCH W POLSCE STAN AKTUALNY PANEL DYSKUSYJNY ODPADY NIEORGANICZNE PRZEMYSŁU CHEMICZNEGO Ustroń, 21.10.2010 Barbara CICHY, Andrzej PASZEK, Ewa KUŻDŻAŁ, Barbara WALAWSKA Instytut

Bardziej szczegółowo

TMT 15. Ekologiczne oddzielanie metali ciężkich od ścieków

TMT 15. Ekologiczne oddzielanie metali ciężkich od ścieków TMT 15 Ekologiczne oddzielanie metali ciężkich od ścieków TMT 15 Ekologiczne oddzielanie metali ciężkich od ścieków Problem: Metale ciężkie zawarte w ściekach Rozwiązniem problemu jest: Strącanie za pomocą

Bardziej szczegółowo

REACH dotknie prawie wszystkich

REACH dotknie prawie wszystkich REACH dotknie prawie wszystkich Jerzy Majka Konferencja REACH co przedsiębiorca wiedzieć powinien Katowice, 2 października 2008 r. REACH co to jest? Rozporządzenie (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego

Bardziej szczegółowo

NORMALIZACJA W DZIEDZINIE POWŁOK GALWANICZNYCH I METOD ICH BADAŃ

NORMALIZACJA W DZIEDZINIE POWŁOK GALWANICZNYCH I METOD ICH BADAŃ NORMALIZACJA W DZIEDZINIE POWŁOK GALWANICZNYCH I METOD ICH BADAŃ Normalizacja w dziedzinie galwanotechniki obejmuje: - klasyfikację i terminologię (pojęcia, symbole); - wymagania dotyczące właściwości

Bardziej szczegółowo

Drewno. Zalety: Wady:

Drewno. Zalety: Wady: Drewno Drewno to naturalny surowiec w pełni odnawialny. Dzięki racjonalnej gospodarce leśnej w Polsce zwiększają się nie tylko zasoby drewna, lecz także powierzchnia lasów. łatwość w obróbce, lekkość i

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY ANTYKOROZYJNE.

SYSTEMY ANTYKOROZYJNE. SYSTEMY ANTYKOROZYJNE www.proximal.pl SYSTEMY ANTYKOROZYJNE PROXIMAL Farby antykorozyjne przeznaczone są do gruntowania metalowych elementów. Dzięki zastosowaniu odpowiedniego spoiwa oraz specjalistycznych

Bardziej szczegółowo

ZNACZENIE POWŁOKI W INŻYNIERII POWIERZCHNI

ZNACZENIE POWŁOKI W INŻYNIERII POWIERZCHNI ZNACZENIE POWŁOKI W INŻYNIERII POWIERZCHNI PAWEŁ URBAŃCZYK Streszczenie: W artykule przedstawiono zalety stosowania powłok technicznych. Zdefiniowano pojęcie powłoki oraz przedstawiono jej budowę. Pokazano

Bardziej szczegółowo

Strategia w gospodarce odpadami nieorganicznymi przemysłu chemicznego

Strategia w gospodarce odpadami nieorganicznymi przemysłu chemicznego Strategia w gospodarce odpadami nieorganicznymi przemysłu chemicznego Autorzy: Krzysztof Czarnomski Renata Osiecka http://foto.ojej.pl/ojej/6/0/1/0/27_chemia_nic_trudnego1.jpg Projekt współfinansowany

Bardziej szczegółowo

(Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA

(Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA 18.4.2013 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 108/1 II (Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) NR 348/2013 z dnia 17 kwietnia 2013 r. zmieniające załącznik XIV

Bardziej szczegółowo

Wykaz aktów prawnych w zakresie nadzoru higieny pracy

Wykaz aktów prawnych w zakresie nadzoru higieny pracy Wykaz aktów prawnych w zakresie nadzoru higieny pracy I. PRZEPISY O INSPEKCJI SANITARNEJ 1. Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2006 r. Nr 122, poz. 851 z późn. zm.)

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA. z kontroli wyrobów pod względem zawartości niektórych substancji chemicznych

INFORMACJA. z kontroli wyrobów pod względem zawartości niektórych substancji chemicznych --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- WOJEWÓDZKI INSPEKTORAT tel (42) 636-03-57 ul. Gdańska 38 90-730 Łódź fax (42)

Bardziej szczegółowo

(Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/98/WE z dnia 19 listopada 2008 r. w sprawie odpadów oraz uchylająca niektóre dyrektywy)

(Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/98/WE z dnia 19 listopada 2008 r. w sprawie odpadów oraz uchylająca niektóre dyrektywy) (Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/98/WE z dnia 19 listopada 2008 r. w sprawie odpadów oraz uchylająca niektóre dyrektywy) Głównym zadaniem ww. dyrektywy jest ochrona środowiska i zdrowia

Bardziej szczegółowo

Program wieloletni pn. Poprawa bezpieczeństwa i warunków pracy" etap II / 2011-2013

Program wieloletni pn. Poprawa bezpieczeństwa i warunków pracy etap II / 2011-2013 Koordynator programu: Centralny Instytut Ochrony Pracy Państwowy Instytut Badawczy Program wieloletni Potrzeba realizacji programu wieloletniego wynikała ze stanu bezpieczeństwa i higieny pracy w Polsce

Bardziej szczegółowo

Ścieki, zanieczyszczenia, jakość wody Klara Ramm Szatkiewicz Dyrektor Departamentu Planowania i Zasobów Wodnych - Krajowy Zarząd Gospodarki Wodnej

Ścieki, zanieczyszczenia, jakość wody Klara Ramm Szatkiewicz Dyrektor Departamentu Planowania i Zasobów Wodnych - Krajowy Zarząd Gospodarki Wodnej Warszawa, 11 kwietnia 2014 r. Ścieki, zanieczyszczenia, jakość wody Klara Ramm Szatkiewicz Dyrektor Departamentu Planowania i Zasobów Wodnych - Krajowy Zarząd Gospodarki Wodnej Ustawa z dnia 18 lipca 2001

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH Z MATERIAŁÓW KONSTRUKCYJNYCH I EKSPLOATACYJNYCH

INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH Z MATERIAŁÓW KONSTRUKCYJNYCH I EKSPLOATACYJNYCH INSTYTUT MASZYN I URZĄDZEŃ ENERGETYCZNYCH Politechnika Śląska w Gliwicach INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH Z MATERIAŁÓW KONSTRUKCYJNYCH I EKSPLOATACYJNYCH MATERIAŁY REGENERACYJNE Opracował: Dr inż.

Bardziej szczegółowo

Źródła zanieczyszczeń wody w pralniach przemysłowych oraz możliwości poprawy jakości zrzucanych ścieków

Źródła zanieczyszczeń wody w pralniach przemysłowych oraz możliwości poprawy jakości zrzucanych ścieków Sustainability in commercial laundering processes Module 1 Usage of water Chapter 4 Źródła zanieczyszczeń wody w pralniach przemysłowych oraz możliwości poprawy jakości zrzucanych ścieków 1 Spis treści

Bardziej szczegółowo

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 24/6 PL 30.1.2016 ROZPORZĄDZENIE WYKONAWCZE KOMISJI (UE) 2016/125 z dnia 29 stycznia 2016 r. w sprawie PHMB (1600; 1.8) jako istniejącej substancji czynnej do stosowania w produktach biobójczych należących

Bardziej szczegółowo

PROJEKT AKTUALIZACJI PLANU GOSPODARKI ODPADAMI DLA WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO

PROJEKT AKTUALIZACJI PLANU GOSPODARKI ODPADAMI DLA WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO PROJEKT AKTUALIZACJI PLANU GOSPODARKI ODPADAMI DLA WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO KONSORCJUM: IETU Katowice IMBiGS CGO Katowice 1 Sektor gospodarczy Ilość wytworzonych odpadów innych niż niebezpieczne i komunalne

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI. Dr inż. Monika Wasiak-Gromek

KARTA CHARAKTERYSTYKI. Dr inż. Monika Wasiak-Gromek KARTA CHARAKTERYSTYKI Dr inż. Monika Wasiak-Gromek Informowanie w łańcuchu dostawy tytuł IV Informacja na temat zagrożeń, ryzyka, kontroli ryzyka przekazywana jest w dół i w górę łańcucha dostawy Informacja

Bardziej szczegółowo

(Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA

(Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA 9.1.2010 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 6/1 II (Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) NR 15/2010 z dnia 7 stycznia 2010 r. zmieniające załącznik I do rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIK II. Przykłady zastosowanych rozwiązań przemysłowych [63-65]

ZAŁĄCZNIK II. Przykłady zastosowanych rozwiązań przemysłowych [63-65] ZAŁĄCZNIK II Przykłady zastosowanych rozwiązań przemysłowych [6365] Przykłady polskie: 1) FSE Kontakt CzechowiceDziedzice 2) Spółdzielnia Pracy Inpromet Koszalin Zastosowane elementy Czystszej Produkcji

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie rozporządzeń REACH i CLP w działalności MŚP

Zastosowanie rozporządzeń REACH i CLP w działalności MŚP Zastosowanie rozporządzeń REACH i CLP w działalności MŚP 1. Rozporządzenie REACH Dr inż. Monika Wasiak-Gromek Projekt Enterprise Europe Network Central Poland jest współfinansowany przez Komisję Europejską

Bardziej szczegółowo

Najlepsze Dostępne Techniki (BAT) w obróbce powierzchniowej metali

Najlepsze Dostępne Techniki (BAT) w obróbce powierzchniowej metali Najlepsze Dostępne Techniki (BAT) w obróbce powierzchniowej metali Instytut Mechaniki Precyzyjnej ElŜbieta Rubel Seminarium 21 września 2011, KATOWICE 1 Instalacje obróbki powierzchniowej Europa - w latach

Bardziej szczegółowo

Obowiązki dalszych użytkowników w ramach systemu REACH. Mariusz Godala Biuro ds. Substancji i Preparatów Chemicznych

Obowiązki dalszych użytkowników w ramach systemu REACH. Mariusz Godala Biuro ds. Substancji i Preparatów Chemicznych Obowiązki dalszych użytkowników w ramach systemu REACH Mariusz Godala Biuro ds. Substancji i Preparatów Chemicznych Dalszy użytkownik -definicja Dalszy użytkownik oznacza osobę fizyczną lub prawną mającą

Bardziej szczegółowo

Poradnik na temat włączania substancji do załącznika XIV (Wykaz substancji podlegających procedurze udzielania zezwoleń)

Poradnik na temat włączania substancji do załącznika XIV (Wykaz substancji podlegających procedurze udzielania zezwoleń) Nr ref.: ECHA-09-GF-01-PL Data: 30/10/2009 Język: polski WŁĄCZANIE SUBSTANCJI DO ZAŁĄCZNIKA XIV Poradnik na temat włączania substancji do załącznika XIV (Wykaz substancji podlegających procedurze udzielania

Bardziej szczegółowo

Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa

Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa Prawo chroniące środowisko w obszarze rolnictwa A A 1. Wstęp Prawo ochrony środowiska tworzą akty prawne o różnej randze. Najwyższym z nich jest Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej, uchwalona w 1997

Bardziej szczegółowo

LP SEKCJA DZIAŁ GRUPA KLASA PODKLASA NAZWA GRUPOWANIA TYP. 1 SEKCJA C 20 20.1 20.11 20.11.Z Produkcja gazów technicznych Medium-high-technology

LP SEKCJA DZIAŁ GRUPA KLASA PODKLASA NAZWA GRUPOWANIA TYP. 1 SEKCJA C 20 20.1 20.11 20.11.Z Produkcja gazów technicznych Medium-high-technology Lista działalności (wytwórczych i usługowych) z zakresu wysokich i średnio-wysokich technologii LP SEKCJA DZIAŁ GRUPA KLASA PODKLASA NAZWA GRUPOWANIA TYP 1 SEKCJA C 20 20.1 20.11 20.11.Z Produkcja gazów

Bardziej szczegółowo

KARTA CHARAKTERYSTYKI sporząd zona zgodnie z rozporząd zeniem REACH (1907/2006), z ałącznik II

KARTA CHARAKTERYSTYKI sporząd zona zgodnie z rozporząd zeniem REACH (1907/2006), z ałącznik II sporząd zona zgodnie z rozporząd zeniem REACH (1907/2006), z ałącznik II 1/10 SEKCJA 1: IDENTYFIKACJA SUBSTANCJI/MIESZANINY I IDENTYFIKACJA SPÓŁKI/PRZEDSIĘBIORSTWA 1.1. Identyfikator produktu - 1.2. Istotne

Bardziej szczegółowo

Lista działalności (wytwórczych i usługowych) z zakresu wysokich i średnio-wysokich technologii

Lista działalności (wytwórczych i usługowych) z zakresu wysokich i średnio-wysokich technologii Lista działalności (wytwórczych i usługowych) z zakresu wysokich i średnio-wysokich technologii LP SEKCJA DZIAŁ GRUPA KLASA PODKLASA NAZWA GRUPOWANIA TYP 1 SEKCJA C 20 20.1 20.11 20.11.Z Produkcja gazów

Bardziej szczegółowo

REDUXCO. Katalizator spalania. Leszek Borkowski DAGAS sp z.o.o. D/LB/6/13 GreenEvo

REDUXCO. Katalizator spalania. Leszek Borkowski DAGAS sp z.o.o. D/LB/6/13 GreenEvo Katalizator spalania DAGAS sp z.o.o Katalizator REDUXCO - wpływa na poprawę efektywności procesu spalania paliw stałych, ciekłych i gazowych w różnego rodzaju kotłach instalacji wytwarzających energie

Bardziej szczegółowo

2. Stan gospodarki odpadami niebezpiecznymi w regionie Polski Południowej

2. Stan gospodarki odpadami niebezpiecznymi w regionie Polski Południowej KOMPLEKSOWY PROGRAM GOSPODARKI ODPADAMI NIEBEZPIECZNYMI W REGIONIE POLSKI POŁUDNIOWEJ 16 2. Stan gospodarki odpadami niebezpiecznymi w regionie Polski Południowej 2.1. Analiza ilościowo-jakościowa zinwentaryzowanych

Bardziej szczegółowo

Właściwości niklu chemicznego

Właściwości niklu chemicznego Nikiel chemiczny Właściwości niklu chemicznego DuŜa twardość powłoki Wysoka odporność na ścieranie Równomierne rozłoŝenie powłoki na detalu (bardzo waŝne przy detalach o skomplikowanym kształcie) Odporny

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia w sprawie zawartości ołowiu, kadmu, rtęci i chromu sześciowartościowego w opakowaniach.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia w sprawie zawartości ołowiu, kadmu, rtęci i chromu sześciowartościowego w opakowaniach. Projekt 18.09.02 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia w sprawie zawartości ołowiu, kadmu, rtęci i chromu sześciowartościowego w opakowaniach. Na podstawie art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 11 maja 2001

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 16. Bilans odpadów przemysłowych niebezpiecznych wytworzonych na terenie Szczecina w 2006 roku wg Wojewódzkiej Bazy Danych

Załącznik nr 16. Bilans odpadów przemysłowych niebezpiecznych wytworzonych na terenie Szczecina w 2006 roku wg Wojewódzkiej Bazy Danych Załącznik nr 16 Bilans odpadów przemysłowych niebezpiecznych na terenie Szczecina w 2006 roku wg Wojewódzkiej Bazy Danych Styczeń 2008 Tabela 1. Wykaz ilości odpadów przemysłowych niebezpiecznych z sektora

Bardziej szczegółowo

Instytut Mechaniki Precyzyjnej Warszawa. Najlepsze Dostępne Techniki (BAT) Wytyczne dla powierzchniowej obróbki metali i tworzyw sztucznych

Instytut Mechaniki Precyzyjnej Warszawa. Najlepsze Dostępne Techniki (BAT) Wytyczne dla powierzchniowej obróbki metali i tworzyw sztucznych Instytut Mechaniki Precyzyjnej Warszawa Najlepsze Dostępne Techniki (BAT) Wytyczne dla powierzchniowej obróbki metali i tworzyw sztucznych Aktualizacja styczeń 2009 SYNTEZA Opracowanie: Pracownicy Instytutu

Bardziej szczegółowo

Rada Unii Europejskiej Bruksela, 17 marca 2017 r. (OR. en) Jeppe TRANHOLM-MIKKELSEN, Sekretarz Generalny Rady Unii Europejskiej

Rada Unii Europejskiej Bruksela, 17 marca 2017 r. (OR. en) Jeppe TRANHOLM-MIKKELSEN, Sekretarz Generalny Rady Unii Europejskiej Rada Unii Europejskiej Bruksela, 17 marca 2017 r. (OR. en) Międzyinstytucjonalny numer referencyjny: 2017/0058 (NLE) 7464/17 ENV 274 ENT 73 ONU 45 CHIMIE 28 WNIOSEK Od: Data otrzymania: 17 marca 2017 r.

Bardziej szczegółowo

matowy, półpołysk 12 miesięcy w oryginalnych opakowaniach, w suchych pomieszczeniach w temperaturze 10 35 C

matowy, półpołysk 12 miesięcy w oryginalnych opakowaniach, w suchych pomieszczeniach w temperaturze 10 35 C VULMKORIZ-R RF PRZYJAZNE ŚRODOWISKU ROZCIEŃCZALNE W WODZIE DLA ŚRODOWISKA NATURALNEGO NIESZKODLIWE DLA ZDROWIA Opis produktu: to jednoskładnikowa, wodorozcieńczalna farba antykorozyjna do pokryć dachowych,

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE REACH PRZEMYSŁ KOSMETYCZNY USTAWA O SUBSTANCJACH I ICH MIESZANINACH

ROZPORZĄDZENIE REACH PRZEMYSŁ KOSMETYCZNY USTAWA O SUBSTANCJACH I ICH MIESZANINACH ROZPORZĄDZENIE REACH PRZEMYSŁ KOSMETYCZNY USTAWA O SUBSTANCJACH I ICH MIESZANINACH Monika Blezień Ruszaj Rozporządzenie REACH ROZPORZĄDZENIE (WE) NR 1907/2006 PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY z dnia 18

Bardziej szczegółowo

TOWAROZNAWSTWO ARTYKUŁÓW PRZEMYSŁOWYCH

TOWAROZNAWSTWO ARTYKUŁÓW PRZEMYSŁOWYCH TOWAROZNAWSTWO ARTYKUŁÓW PRZEMYSŁOWYCH Prowadzący: prof. dr hab. inż. Henryk GALINA, H-245, tel. 865 1750, 603 950 952 dr inż. Jaromir LECHOWICZ, H-244, tel. 865 1416 Katedra Technologii i Materiałoznawstwa

Bardziej szczegółowo

Kod odpadu Grupy, podgrupy i rodzaje odpadów Opłata stawka bazowa netto 2011 [zł/kg]

Kod odpadu Grupy, podgrupy i rodzaje odpadów Opłata stawka bazowa netto 2011 [zł/kg] CENNIK ZA USŁUGI CENNIK ZA MAGAZYNOWANIA USŁUGI ODPADÓW NIEBEZPIECZNYCH. CENNIK OBOWIĄZUJE CENNIK OBOWIĄZUJE OD 01.01.2010 ROKU. OD DNIA 01.01.2011 Kod odpadu Grupy, podgrupy i rodzaje odpadów Opłata stawka

Bardziej szczegółowo

Departament Rolnictwa, Środowiska i Rozwoju Wsi Urząd Marszałkowski Województwa Lubuskiego. Zielona Góra, 23 luty 2010 r.

Departament Rolnictwa, Środowiska i Rozwoju Wsi Urząd Marszałkowski Województwa Lubuskiego. Zielona Góra, 23 luty 2010 r. Departament Rolnictwa, Środowiska i Rozwoju Wsi Urząd Marszałkowski Województwa Lubuskiego Zielona Góra, 23 luty 2010 r. Podstawa opracowania Programu Programy ochrony powietrza sporządza się dla stref,

Bardziej szczegółowo

Karta Charakterystyki Preparatu Dalan Hotel Soap (DALAN Mydło toaletowe hotelowe

Karta Charakterystyki Preparatu Dalan Hotel Soap (DALAN Mydło toaletowe hotelowe 1. IDTYFIKACJA PREPARATU I IDENTYFIKACJA PRZEDSIĘBIORSTWA Identyfikacja preparatu: Zastosowanie preparatu: do mycia i pielęgnacji skóry Nazwa producenta: DALAN KIMYA END A.Ş. Adres: KEMALPAŞA CAD. NO:

Bardziej szczegółowo

TSUBAKI. Łańcuch z powierzchniową powłoką antykorozyjną

TSUBAKI. Łańcuch z powierzchniową powłoką antykorozyjną TSUBAKI łańcuch ROLKOWY RS neptune TM Łańcuch z powierzchniową powłoką antykorozyjną TSUBAKI łańcuch rolkowy RS neptune TM MADE IN JAPAN Zakład Kyotanabe, zlokalizowany w Kansai Science City, zajmuje się

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) NR

ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) NR 26.1.2013 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 26/11 ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) NR 73/2013 z dnia 25 stycznia 2013 r. zmieniające załączniki I i V do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE)

Bardziej szczegółowo

Etap wojewódzki Propozycje rozwiązań i punktacja. Część I Zadania rachunkowe (0 39 pkt)

Etap wojewódzki Propozycje rozwiązań i punktacja. Część I Zadania rachunkowe (0 39 pkt) Etap wojewódzki Propozycje rozwiązań i punktacja Zad. 1 (0-5 pkt) Część I Zadania rachunkowe (0 39 pkt) 1pkt. za zastosowanie pojęcia okresu połowicznego rozpadu x początkowa ilość radonu-222 0,5x ilość

Bardziej szczegółowo

oznacza wprowadzenie przez człowieka, bezpośrednio lub pośrednio, substancji lub energii do powietrza, powodujących następujące szkodliwe skutki:

oznacza wprowadzenie przez człowieka, bezpośrednio lub pośrednio, substancji lub energii do powietrza, powodujących następujące szkodliwe skutki: Aleksandra Łukasz 1 oznacza wprowadzenie przez człowieka, bezpośrednio lub pośrednio, substancji lub energii do powietrza, powodujących następujące szkodliwe skutki: zagrożenie zdrowiu ludzkiemu wyrządzenie

Bardziej szczegółowo

Nowa technologia - Cynkowanie termodyfuzyjne. Ul. Bliska 18 43-430 Skoczów Harbutowice +48 33 8532418 jet@cynkowanie.com www.cynkowanie.

Nowa technologia - Cynkowanie termodyfuzyjne. Ul. Bliska 18 43-430 Skoczów Harbutowice +48 33 8532418 jet@cynkowanie.com www.cynkowanie. Nowa technologia - termodyfuzyjne Ul. Bliska 18 43-430 Skoczów Harbutowice +48 33 8532418 jet@cynkowanie.com www.cynkowanie.com Nowa technologia cynkowanie termodyfuzyjne Pragniemy zaprezentować nowe rozwiązanie

Bardziej szczegółowo

Czynnik roboczy pełni decydującą rolę przy przekazywaniu ciepła między ośrodkami. Jego parametry decydują o stabilnej i bezpiecznej pracy układu.

Czynnik roboczy pełni decydującą rolę przy przekazywaniu ciepła między ośrodkami. Jego parametry decydują o stabilnej i bezpiecznej pracy układu. Czynnik roboczy pełni decydującą rolę przy przekazywaniu ciepła między ośrodkami. Jego parametry decydują o stabilnej i bezpiecznej pracy układu. Współczesne instalacje grzewcze i chłodnicze pracują w

Bardziej szczegółowo

BEZPIECZEŃSTWO I HIGIENA PRACY

BEZPIECZEŃSTWO I HIGIENA PRACY AKTY PRAWNE SAKCJA HIGIENY PRACY PSSE W LIPSKU NAZWA NUMER ZMIANY PODSTAWY PRAWNE Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. 2015 r., poz. 1412). Rozporządzenie Ministra Zdrowia

Bardziej szczegółowo

Jak działamy dla dobrego klimatu?

Jak działamy dla dobrego klimatu? Jak działamy dla dobrego klimatu? Utrzymanie stanu czystości powietrza Zanieczyszczenia powietrza w istotny sposób wpływają na społeczeństwo. Grupy najbardziej narażone to: dzieci, osoby starsze oraz ludzie

Bardziej szczegółowo

Unieszkodliwianie komunalnych osadów ściekowych

Unieszkodliwianie komunalnych osadów ściekowych Unieszkodliwianie komunalnych osadów ściekowych Procesy i urządzenia Krzysztof Tyrała R.O.T. RECYCLING ODPADY TECHNOLOGIE Ekspert Polskiej Izby Ekologii Gliwice KONTROLA SUBSTANCJI NIEBEZPIECZNYCH W REGIONIE

Bardziej szczegółowo

OGRANICZENIA STOSOWANIA I PRODUKCJI CHEMIKALIÓW. inż. Andrzej Pieńkowski

OGRANICZENIA STOSOWANIA I PRODUKCJI CHEMIKALIÓW. inż. Andrzej Pieńkowski OGRANICZENIA STOSOWANIA I PRODUKCJI CHEMIKALIÓW inż. Andrzej Pieńkowski 1 Ograniczenia w produkcji, obrocie czy stosowaniu występują przede wszystkim na podstawie: - zał. XVII Reach - zał. XIV Reach -

Bardziej szczegółowo

Kod PKD Nazwa Zakres 20.11.Z Produkcja gazów technicznych Medium-high-technology

Kod PKD Nazwa Zakres 20.11.Z Produkcja gazów technicznych Medium-high-technology Kod PKD Nazwa Zakres 20.11.Z Produkcja gazów technicznych 20.12.Z Produkcja barwników i pigmentów 20.13.Z podstawowych chemikaliów nieorganicznych 20.14.Z podstawowych chemikaliów organicznych 20.15.Z

Bardziej szczegółowo

Zintegrowany System Oceny Stanu i Zagrożeń Środowiska Województwa Zachodniopomorskiego

Zintegrowany System Oceny Stanu i Zagrożeń Środowiska Województwa Zachodniopomorskiego Zintegrowany System Oceny Stanu i Zagrożeń Środowiska Województwa Zachodniopomorskiego Projekt współfinansowany przez Unię Europejską z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego oraz budżetu Państwa

Bardziej szczegółowo

Emisja substancji o działaniu rakotwórczym przy spawaniu niskoenergetycznymi metodami łukowymi stali odpornych na korozję

Emisja substancji o działaniu rakotwórczym przy spawaniu niskoenergetycznymi metodami łukowymi stali odpornych na korozję Emisja substancji o działaniu rakotwórczym przy spawaniu niskoenergetycznymi metodami łukowymi stali odpornych na korozję dr inż. Jolanta Matusiak mgr inż. Joanna Wyciślik Chrom występuje w pyle powstającym

Bardziej szczegółowo

Międzynarodowy kontekst zanieczyszczeń Morza Bałtyckiego substancjami biogennymi pochodzenia rolniczego

Międzynarodowy kontekst zanieczyszczeń Morza Bałtyckiego substancjami biogennymi pochodzenia rolniczego Międzynarodowy kontekst zanieczyszczeń Morza Bałtyckiego substancjami biogennymi pochodzenia rolniczego Marta Kalinowska, WWF IV Bałtycki Okrągły Stół, 1.07.2015 r. fot. Darek Bógdał Marta Kalinowska,

Bardziej szczegółowo

PRAKTYCZNE ASPEKTY WDRAŻANIA BAT W SEKTORZE PRODUKCJI

PRAKTYCZNE ASPEKTY WDRAŻANIA BAT W SEKTORZE PRODUKCJI Seminarium Informacyjno-promocyjne projektu: Propagowanie wzorców produkcji i konsumpcji sprzyjających promocji zasad trwałego i zrównoważonego rozwoju. PRAKTYCZNE ASPEKTY WDRAŻANIA BAT W SEKTORZE PRODUKCJI

Bardziej szczegółowo

BORYGO RUNWAY KF PŁYN DO ODLADZANIA LOTNISK

BORYGO RUNWAY KF PŁYN DO ODLADZANIA LOTNISK BORYGO RUNWAY KF PŁYN DO ODLADZANIA LOTNISK SPECYFIKACJA TECHNICZNA (SAE AMS 1435 C) BORYSZEW S.A. ODDZIAŁ BORYSZEW ERG W SOCHACZEWIE 1/6 Opis Produktu Borygo Runway KF jest zaawansowanym technologicznie

Bardziej szczegółowo

QUALANOD SPECIFICATIONS UPDATE SHEET No. 9 Edition Page 1/1 PROCES ZIMNEGO USZCZELNIANIA

QUALANOD SPECIFICATIONS UPDATE SHEET No. 9 Edition Page 1/1 PROCES ZIMNEGO USZCZELNIANIA QUALANOD SPECIFICATIONS UPDATE SHEET No. 9 Edition 01.07.2010 22.11.2011 Page 1/1 Temat: PROCES ZIMNEGO USZCZELNIANIA Propozycja: QUALITAL Uchwała QUALANOD: Spotkania odbyte w czerwcu 2010 r. i październiku

Bardziej szczegółowo

5,51 5,89 związków chlorowcoorganicznych * Środki do konserwacji i impregnacji drewna zawierające

5,51 5,89 związków chlorowcoorganicznych * Środki do konserwacji i impregnacji drewna zawierające CENNIK ZA USŁUGI MAGAZYNOWANIA ODPADÓW NIEBEZPIECZNYCH. CENNIK OBOWIĄZUJE Kod odpadu OD DNIA 01.01.2010 Grupy, podgrupy i rodzaje odpadów Opłata stawka bazowa netto [zł/kg] 02 Odpady z rolnictwa, sadownictwa,

Bardziej szczegółowo

KARTA KURSU. Kod Punktacja ECTS* 1

KARTA KURSU. Kod Punktacja ECTS* 1 Załącznik nr 4 do Zarządzenia Nr.. KARTA KURSU Nazwa Nazwa w j. ang. Elektrochemia Electrochemistry Kod Punktacja ECTS* 1 Zespół dydaktyczny Koordynator dr inż. Piotr Bieniek dr hab. Krzysztof Kruczała,

Bardziej szczegółowo

Zimny cynk składa się z miliardów cząsteczek tworzących szczelną powłokę, które pokrywają powierzchnię w całości (zachowuje się podobnie jak piasek). Z tego powodu pokrycie zimnego cynku jest zawsze elastyczne

Bardziej szczegółowo

Czynniki niebezpieczne (urazowe) to takie czynniki, które działając na człowieka i mogą spowodować uraz (wypadek przy pracy).

Czynniki niebezpieczne (urazowe) to takie czynniki, które działając na człowieka i mogą spowodować uraz (wypadek przy pracy). Identyfikacja, analiza i ocena zagrożeń czynnikami szkodliwymi dla zdrowia, uciążliwymi i niebezpiecznymi oraz ocena ryzyka związanego z tymi zagrożeniami mgr Adam Błęka Czynniki niebezpieczne (urazowe)

Bardziej szczegółowo

Aspekty prawne prowadzenia instalacji

Aspekty prawne prowadzenia instalacji COHIBA Aspekty prawne prowadzenia instalacji wynikające z Dyrektywy 96/61/WE w sprawie zintegrowanego zapobiegania i ograniczania zanieczyszczeń (Integrated Pollution Prevention and Control) Aspekty prawne

Bardziej szczegółowo

Kontrola substancji niebezpiecznych w regionie Morza Bałtyckiego COHIBA rezultaty projektu w zakresie Hg i Cd

Kontrola substancji niebezpiecznych w regionie Morza Bałtyckiego COHIBA rezultaty projektu w zakresie Hg i Cd Kontrola substancji niebezpiecznych w regionie Morza Bałtyckiego COHIBA rezultaty projektu w zakresie Hg i Cd Warszawa, 18.10.2011 Urszula Zielonka, Bartosz Nowak, Janusz Krupanek, Joanna Piasecka Pakiety

Bardziej szczegółowo

za kartę charakterystyki

za kartę charakterystyki Karta charakterystyki zgodnie z 1907/2006/EC, artykuł 31 Elektrolit KCl 3 mol/l nasycony AgCl (9811) 1. Identyfikacja substancji / mieszaniny i identyfikacja przedsiębiorstwa Nazwa handlowa Elektrolit

Bardziej szczegółowo

Prognoza ograniczenia emisji amoniaku z mineralnych nawozów azotowych na lata 2020 i 2030

Prognoza ograniczenia emisji amoniaku z mineralnych nawozów azotowych na lata 2020 i 2030 Prognoza ograniczenia emisji amoniaku z mineralnych nawozów azotowych na lata 2020 i 2030 Zuzanna Jarosz KONFERENCJA NAUKOWA Możliwości ograniczania emisji gazów cieplarnianych, amoniaku i azotanów z rolnictwa

Bardziej szczegółowo

Najlepsze dostępne praktyki i technologie w gospodarce odpadami zawierającymi kadm i rtęć

Najlepsze dostępne praktyki i technologie w gospodarce odpadami zawierającymi kadm i rtęć Najlepsze dostępne praktyki i technologie w gospodarce odpadami zawierającymi kadm i rtęć Krzysztof Tyrała R.O.T. RECYCLING ODPADY TECHNOLOGIE Gliwice Ekspert Polskiej Izby Ekologii KONTROLA SUBSTANCJI

Bardziej szczegółowo

Monitoring i ocena środowiska

Monitoring i ocena środowiska Monitoring i ocena środowiska Monika Roszkowska Łódź, dn. 12. 03. 2014r. Plan prezentacji: Źródła zanieczyszczeń Poziomy dopuszczalne Ocena jakości powietrza w Gdańsku, Gdyni i Sopocie Parametry normowane

Bardziej szczegółowo

Europejska karta charakterystyki produktu zgodna z dyrektywą EWG 2001/58

Europejska karta charakterystyki produktu zgodna z dyrektywą EWG 2001/58 Nazwa handlowa: Tepasol Strona 1 z 5 Europejska karta charakterystyki produktu zgodna z dyrektywą EWG 2001/58 1. Określenie preparatu/materiału i nazwy firmowej Nazwa handlowa: Tepasol Zastosowanie: środek

Bardziej szczegółowo

Lp. STANDARD PODSTAWA PRAWNA

Lp. STANDARD PODSTAWA PRAWNA Zestawienie standardów jakości środowiska oraz standardów emisyjnych Lp. STANDARD PODSTAWA PRAWNA STANDARDY JAKOŚCI ŚRODOWISKA (IMISYJNE) [wymagania, które muszą być spełnione w określonym czasie przez

Bardziej szczegółowo

Fundacja Naukowo Techniczna Gdańsk. Dr inż. Bogdan Sedler Mgr Henryk Herbut

Fundacja Naukowo Techniczna Gdańsk. Dr inż. Bogdan Sedler Mgr Henryk Herbut Fundacja Naukowo Techniczna Gdańsk Dr inż. Bogdan Sedler Mgr Henryk Herbut Gdańsk, 2012 Odpady komunalne Odpady komunalne to odpady powstające w gospodarstwach domowych, a także odpady nie zawierające

Bardziej szczegółowo

Dyrektywa o osadach ściekowych

Dyrektywa o osadach ściekowych Dyrektywa o osadach ściekowych 03.10.2006..:: Dopłaty i Fundusze - Portal Informacyjny ::. Dyrektywa 86/278/EWG w sprawie ochrony środowiska, w szczególności gleby, w przypadku wykorzystania osadów ściekowych

Bardziej szczegółowo

WZÓR 01. Patrz rozporządzenie 1272/2008 CLP tab. 3.1 https://clp.gov.pl/clp/pl/akty-prawne/

WZÓR 01. Patrz rozporządzenie 1272/2008 CLP tab. 3.1 https://clp.gov.pl/clp/pl/akty-prawne/ WZÓR 01 Jako przykład wybrano Galwanizernię. Firma zatrudnia łącznie 10 ludzi, ale kontakt z czynnikiem rakotwórczym / mutagennym ma tylko 2 pracowników (2 panów). Są oni zatrudnieni na stanowiskach pracy

Bardziej szczegółowo

Wykaz produktów nie jest wyczerpujący. Złożone poniżej oświadczenia nie zwalniają z obowiązku ich weryfikacji.

Wykaz produktów nie jest wyczerpujący. Złożone poniżej oświadczenia nie zwalniają z obowiązku ich weryfikacji. HYDRODIS ADW 3814 N nowość Progowo aktywny, niewrażliwy na wapń środek wyraźnych możliwościach unoszenia brudu. Odznacza się bardzo dobrą kombinacją zdolności dyspergujących i zapobiegających powstawaniu

Bardziej szczegółowo

Rejestracja wstępna sposób przygotowania dokumentacji

Rejestracja wstępna sposób przygotowania dokumentacji Rejestracja wstępna sposób przygotowania dokumentacji Krzysztof Kaczorowski Kierownik Punktu Konsultacyjnego ds. REACH przy Instytucie Przemysłu Organicznego finansowanego przez Ministerstwo Gospodarki

Bardziej szczegółowo

Laboratorium LAKMA SAT Sp. z o.o. Silikon L do luster KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU

Laboratorium LAKMA SAT Sp. z o.o. Silikon L do luster KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU KARTA CHARAKTERYSTYKI PREPARATU Data sporządzenia: 20.11.2000 Data aktualizacji: 21.11.2008 1.IDENTYFIKACJA PREPARATU I IDENTYFIKACJA PRZEDSIĘBIORSTWA Nazwa wyrobu: Zastosowanie: Preparat do klejenia luster

Bardziej szczegółowo

Zmywacze. Zmywacz uniwersalny NOW. Zmywacz uniwersalny NOW. Zmywacz przemysłowy NOW

Zmywacze.  Zmywacz uniwersalny NOW. Zmywacz uniwersalny NOW. Zmywacz przemysłowy NOW uniwersalny NOW wysokiej jakości zmywacz o szerokim zakresie zastosowań doskonałe właściwości czyszczące i myjące. rozpuszcza i usuwa skutecznie zanieczyszczenia z sadzy, asfaltu, olejów, tłuszczy oraz

Bardziej szczegółowo

Instytut Ekologii Terenów Uprzemysłowionych ul. Kossutha 6, 40-844 Katowice

Instytut Ekologii Terenów Uprzemysłowionych ul. Kossutha 6, 40-844 Katowice Instytut Ekologii Terenów Uprzemysłowionych ul. Kossutha 6, 40-844 Katowice instytut badawczy KRS 0000058172 NIP 634-012-55-19 tel.: 32 254-60-31, faks: 32 254-17-17, e-mail: ietu@ietu.katowice.pl. www.ietu.katowice.pl

Bardziej szczegółowo

Rejestr wymagań prawnych i innych dot. Systemu Zarządzania Środowiskowego

Rejestr wymagań prawnych i innych dot. Systemu Zarządzania Środowiskowego ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA F/PSZ-2/1/2 1/6 Rejestr wymagań prawnych i innych dot. Systemu Zarządzania Środowiskowego 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14. 15. 16. 17. 18. 19. Ustawy Ustawa

Bardziej szczegółowo