FOT. MICHAEL PROBST/AP ETYKA W BIZNESIE DODATEK DOFINANSOWANY PRZEZ NARODOWY BANK POLSKI

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "FOT. MICHAEL PROBST/AP ETYKA W BIZNESIE DODATEK DOFINANSOWANY PRZEZ NARODOWY BANK POLSKI"

Transkrypt

1 FOT. MICHAEL PROBST/AP ETYKA W BIZNESIE 079_NW_37_NBP_I :16

2 ?! BADANIE NADUŻYĆ GOSPODARCZYCH Tonący brzydko się chwyta Gdy gospodarka zwalnia i trudniej osiągnąć wyniki, jakich oczekują przełożeni i akcjonariusze, rośnie ryzyko nadużyć w biznesie. CEZARY KOPROWICZ F irma doradcza Ernst & Young co roku pyta przedstawicieli kadry kierowniczej wyższego szczebla dużych przedsiębiorstw międzynarodowych dyrektorów finansowych, szefów działów audytu wewnętrznego i działów prawnych o to, jak ich zdaniem przestrzegane są w biznesie zasady etyki. W najnowszej, tegorocznej edycji badań na temat nadużyć i korupcji, udział wzięło 1758 menedżerów z 43 krajów, w tym Polski. Przedstawiamy wnioski, jakie wynikają z 12. Światowego Badania Nadużyć Gospodarczych. Walka o przetrwanie 39 proc. badanych na świecie potwierdza, że korupcja w ich otoczeniu gospodarczym jest powszechna i nasila się wraz z niekorzystnymi tendencjami w gospodarce. 15 proc. respondentów jest gotowych do przekazywania łapówek. To duży skok rok wcześniej taką deklaracje złożyło 9 proc. badanych. Poluzowanie standardów moralnych w firmach w okresie spowolnienia gospodarczego skutkuje tolerancją dla działań niezgodnych z przepisami prawa. To trend, który będzie trudno odwrócić mówi Mariusz Witalis, partner Ernst & Young w dziale o znaczącej nazwie Zarządzanie Ryzykiem Nadużyć. Sztuką jest być uczciwym, gdy inni łamią zasady dla osiągnięcia krótkotrwałych korzyści komentuje Wiesław Rozłucki, były wieloletni szef Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie, jeden z twórców rynku kapitałowego w Polsce. Wśród dyrektorów finansowych prawie co drugi (47 proc.) uznał za dopuszczalne w czasach kryzysu działania wątpliwe etycznie, jeśli to mogłoby zapewnić spółce przetrwanie. 15 proc. spośród nich odpowiedziało, że zapłaciłoby łapówkę, by uzy _NW_37_NBP_II-III :17

3 BADANIE NADUŻYĆ GOSPODARCZYCH FOT. DANOMYTE/FOTOLIA.COM skać zamówienia dla firmy. 4 proc. uznało za usprawiedliwione w trudnych warunkach biznesowych manipulowanie wynikami finansowymi. Pozycja dyrektorów finansowych w firmach jest unikalna. Mają oni znakomite warunki do obchodzenia kontroli czytamy w raporcie Ernst & Young. Autorzy podkreślają, że tylko 46 proc. spośród dyrektorów finansowych ma za sobą szkolenia w zakresie procedur antykorupcyjnych. W momentach zagrożenia człowiek działa instynktownie chce przetrwać. Podobnie postępują niektóre firmy, podejmując w czasie kryzysu zagrażającego ich egzystencji bardzo kontrowersyjne działania mówi Iwona Sroka, prezes Krajowego Depozytu Papierów Wartościowych. Żyjemy jednak w cywilizowanym świecie, w którym obowiązują określone reguły i standardy. Wolny rynek nie jest tożsamy z samowolą. Cena uczciwości Wiesław Rozłucki podkreśla, że pokusa występuje nie tylko w trakcie załamania na rynkach czy w trudnych warunkach biznesowych. Do naruszenia norm dochodzi także w czasie hossy, szczególnie na szczycie: Przypomnijmy sobie ostatnią hossę, gdy rosła bańka spekulacyjna na amerykańskim rynku nieruchomości. Pożyczki wpychano na siłę,także klientom, którzy nie mieli zdolności kredytowej. Nikt nie myślał o zasadach i doszło do załamania. Presja na wynik wywierana jest przez przełożonych, rynek, akcjonariuszy. W tegorocznej edycji badania E&Y 5 proc. badanych zadeklarowało, że jest w stanie zmanipulować wyniki finansowe. Mogłoby się wydawać, że te 5 proc. to margines, ale wyobraźmy sobie, że zmanipulowane wyniki finansowe podaje podobny procent spośród 400 spółek notowanych na warszawskiej giełdzie. Aż 20 spółek! Byłby poważny problem dla inwestorów, a prasa pisałaby o serii, tak jak wtedy, gdy w USA wybuchła afera Enronu i World.com. Kreatywna księgowość zmiotła wówczas z rynku wiele firm, a zjawisko upiększania sprawozdań finansowych ochrzczono mianem enronitis, jakby chodziło o chorobę zakaźną. Gdy standardy etyczne w biznesie idą w dół, trudno jest zachować zasady. Uczciwy prezes czy menedżer może zapłacić wysoką cenę, jeśli nie ulegnie presji akcjonariuszy czy nadzorców. Pamiętajmy jednak, że uczciwość nie ma ceny. Jedną złą decyzją można przekreślić całą swoją karierę ostrzega Rozłucki. A Iwona Sroka dodaje: Żadna wymówka nie może usprawiedliwiać nieczystej gry na boisku sportowym, w życiu prywatnym, jak i w biznesie. Wysokie standardy etyczne powinny być utrzymywane zarówno w czasie dobrej koniunktury, jak i bessy, bo firmy pracują na swoją reputację w każdych warunkach i przez wiele lat. Polska bez kompleksów Choć w polskim biznesie korupcja nie jest uznawana za powszechny problem, to jednak wielu polskich menedżerów byłoby skłonnych dopuścić się działań nieetycznych, by osiągnąć sukces lub ratować firmę. Ponad połowa z nich ufundowałaby klientom jakąś rozrywkę, a niemal jedna trzecia w zamian za współpracę dałaby gotówkę. Umacnia ich w takiej postawie przekonanie, że ryzyko wpadki jest niewielkie 80 proc. polskich uczestników ankiety uważa, że służby chcą przeciwdziałać łapówkarstwu, jednak aż 75 proc. wątpi w skuteczność tych działań. Autorzy raportu podkreślają, że Polska nie wpada wcale źle na tle innych rynków wschodzących. Jakub Kraszkiewicz z Ernst & Young zwraca uwagę, że o ile rok wcześniej jedynie 37 proc. ankietowanych przyznało, że kierownictwo ich firm jest zaangażowane w walkę z korupcją, to dziś takie zaangażowanie zauważa aż dwie trzecie badanych. Nie przypisywałbym Polakom szczególnej skłonności do korupcji chociażby w kontekście głośnych niedawno afer korupcyjnych w Niemczech lub dotykających sektor bankowy Wielkiej Brytanii. W Polsce wciąż dość głęboko zakorzenione jest przekonanie, że normy prawne i etyczne są w gruncie rzeczy relatywne, a ich obchodzenie ułatwia życie. Jednak wraz ze wzrostem zamożności i świadomości społecznej akceptacja dla zachowań korupcyjnych powinna się zmniejszać prognozuje Tomasz Dyrda z Ernst & Young. Podkreśla, że rośnie profesjonalizm służb walczących z korupcją: Zapewne życzylibyśmy sobie, by były jeszcze bardziej skuteczne, ale przestępstwa korupcyjne są wyjątkowo trudne do wykrycia i udowodnienia. Uczciwy zajdzie dalej Autorzy raportu przypominają, że ostateczna odpowiedzialność za standardy zarządzania spoczywa na radzie nadzorczej. Ten organ nadal bywa jednak oderwany od rzeczywistości biznesowej firmy. 52 proc. najwyższej kadry kierowniczej uważa, że skuteczna ochrona firmy przed nadużyciami wymaga, by członkowie rady nadzorczej mieli lepszą wiedzę na temat działalności organizacji. Konieczność zmian w postawie rad nadzorczych dostrzegają głównie respondenci z rynków wschodzących komentują autorzy raportu. Iwona Sroka: Stwierdzenia zarządzających o niedostatecznym przygotowaniu członków rad nadzorczych niepokoją. Obnaża to nie tylko skalę zjawiska, ale wskazuje również na istotny problem braku synergii między działaniami najważniejszych organów spółki: zarządu i rady nadzorczej oraz jej właścicieli. Autorzy raportu przypominają, że korupcja hamuje rozwój i dławi wolny rynek. Firmy nie muszą konkurować jakością produktów, ceną oraz ich innowacyjnością. Wystarczy, że dają łapówki i biznes się kręci mówi Jakub Kraszkiewicz. Eksperci twierdzą, że receptą na poprawę standardów działalności biznesowej może być piętnowanie złych przykładów. To zadanie dla szkół i uczelni, dla mediów oraz dla organizacji biznesowych. Wiesław Rozłucki: Musimy pokazywać na przykładach, że nieuczciwość się nie opłaca, a w długim okresie prowadzi do wymiernych strat ekonomicznych. Owszem, komuś się może udać, ale na ogół postępowanie nieetyczne uniemożliwia osiągnięcie sukcesu biznesowego w długim terminie. Iwona Sroka: Łamanie zasad gry może skończyć się dla firmy katastrofą. Jakub Kraszkiewicz: Edukacja antykorupcyjna powinna być częścią wychowania obywatelskiego. Oczywiście taka edukacja powinna być poparta systemem zachęt i kar wymuszających działania zgodne z prawem. W tym kontekście niedawne zarzucenie prac nad ustawą wprowadzającą instytucjonalną ochronę osób zgłaszających nieprawidłowości i przypadki zachowań korupcyjnych w firmach uważam za krok wstecz na drodze walki z korupcją w Polsce. ^ _NW_37_NBP_II-III :17

4 BIZNES BOI SIĘ SŁOWA ETYKA PROF. WOJCIECH GASPARSKI, wybitny znawca etyki życia gospodarczego CEZARY KOPROWICZ: Czy dzięki kryzysowi dowiedzieliśmy się czegoś nowego o skutkach chciwości i nieetycznych zachowań? PROF. WOJCIECH GASPARSKI: Od począt- ku transformacji, a właściwie jeszcze od ustawy o działalności gospodarczej ministra Mieczysława Wilczka z 1988 roku, obowiązuje hasło: co nie jest zakazane, to dozwolone. To wprowadza w błąd. Prawda jest bowiem taka, że to, co nie jest zakazane, nie jest dozwolone, tylko legalne. Wiemy już, że w biznesie nie można ograniczać się tylko do legalności. Istnieje o wiele szerszy zakres zachowań, które nie są przestępstwami, mimo to wielu z nich nie akceptujemy społecznie, bo są nieuczciwe. W biznesie i na rynkach myśli się w coraz krótszych horyzontach czasowych. Menedżerowie wielkich banków inwestycyjnych skupiają się na dwu-trzyletniej perspektywie. Często to wystarcza, by się ustawić, a odprawa wystarczy na emeryturę lub inwestycję we własną działalność. Dlatego potrzebne są instytucjonalne rozwiązania etyczne, jak w medycynie i badaniach naukowych. Istnieją przecież agencje ratingowe, które oceniają, jak bardzo ryzykowny jest dany instrument finansowy. Teraz potrzebujemy ratingów o charakterze etycznym. W lipcu, podczas V Światowego Kongresu Etyki Biznesu zorganizowanego przez International Society of Business, Economics and Ethics (ISBEE) w Akademii Leona Koźmińskiego w Warszawie, padła propozycja, by opracować przysięgę menedżera na wzór przysięgi Hipokratesa dla lekarzy. Gordon Gekko nie ma racji Kultura korporacyjna przeważa nad normami etycznymi. Ale czy menedżerowie korporacji chcieliby, aby ich dzieci żyły w świecie, w którym zasady etyki nie obowiązują? ROZMAWIAŁ CEZARY KOPROWICZ Wśród lekarzy zdarza się łamanie przysięgi. Niedawno na igrzyskach w Londynie taką przysięgę składali sportowcy. A przypadki dopingu były. Procent lekarzy, którzy postępują wbrew przysiędze, jest znikomy. Podobnie było ze sportowcami przyłapanymi na dopingu w Londynie. Nie wszyscy są aniołami. Wszystkich nadużyć nie wyeliminujemy. Ważne jest, by było ich jak najmniej. Wolność gospodarcza powinna być miarkowana społecznie akceptowanymi ramami uczciwości. W biznesie jest jeszcze wiele do zrobienia, musimy nauczyć się nazywać rzeczy po imieniu. Świat biznesu niechętnie używa słowa etyka. Obawia się go. Wprowadzono dobrowolne standardy zachowań zwane społeczną odpowiedzialnością biznesu, co jest niezbyt _NW_37_NBP-IV-V :45

5 BIZNES BOI SIĘ SŁOWA ETYKA FOT. ALBERT ZAWADA szczęśliwym tłumaczeniem angielskiego zwrotu corporate social responsibility. W książkach na temat CSR jest jednak niewiele odwołań do etyki biznesu. Może dlatego, że świat biznesu tworzymy my sami. Naginamy zasady i przepisy już w drodze do pracy, przekraczając prędkość. A w pracy często zrobimy wszystko, by osiągnąć cel. W krajach, gdzie normy prawne i etyczne są powszechnie przestrzegane, zasady etyczne obowiązują także w biznesie. Mam na myśli kraje skandynawskie. Tam kierowcy nie przekraczają dopuszczalnej prędkości, a kierownicy dbają o etyczną substancję firmy. Czy chciwość jest dobra w dążeniu do celu? Wszyscy pamiętamy zasady Gordona Gekko z filmu Wall Street. Pamiętamy, jak skończył. Chciwość i zachłanność nigdy nie są dobre. Deformują charakter. Innowacyjność i pozyskiwanie klienteli, jak wskazywał Peter Drucker, są najważniejsze, i to one powinny być motorem w biznesie. Menedżerowie podejmujący ważne decyzje są podatni na sugestie nieetycznego zachowania ze strony przełożonych i akcjonariuszy. Zwłaszcza gdy mają obciążoną hipotekę i rodzinę na utrzymaniu... Korporacje tworzą pseudoetykę na własne potrzeby. Kultura korporacyjna zaczyna przeważać nad normami etycznymi. Ale czy tacy menedżerowie chcieliby, by ich dzieci i wnuki żyły w świecie, w którym zasady etyki nie obowiązują? W Centrum Etyki Biznesu robiliśmy badania, w których respondentami byli prezesi i dyrektorzy firm. Zgodzili się w nich, że często nieprzestrzeganie zasad etycznych w biznesie przynosi wymierne krótkoterminowe korzyści. Zapytaliśmy ich więc, czy biorąc to pod uwagę będą wychowywali swoje dzieci w konieczności przestrzegania norm etycznych. Ponad 80 proc. badanych odpowiedziało, że tak. To oznacza, że żyjemy w społeczeństwie o podwójnej moralności. Jedną mamy w życiu prywatnym, drugą dla korporacji. Nic nie usprawiedliwia nieetycznego działania. Nawet pogarszająca się sytuacja makroekonomiczna i walka o przetrwanie W sequelu filmu Wall Street Gordon Gekko wychodzi z więzienia. Nie bardzo potrafi się odnaleźć w nowej technologii, trudno mu zaakceptować zmiany społeczne. Ale na rynku się odnajduje, wkrótce znów staje się znaczącym graczem. Przypadek, fikcja? To mogło się wydarzyć. Uczyniono z pokera standard życia społecznego, a z kasyna standard życia gospodarczego. I wielu nie chce tego zmienić. Finansjeryzacja zastąpiła realną gospodarkę. Naruszone zostały pewne zasady i dopiero zaczynamy poszukiwać nowego sposobu zinstytucjonalizowania naszej globalności. Nie mamy rządu globalnego, nie mamy regulacji globalnych. Dziś ten porządek narzucają korporacje. Wiele z nich jest silniejszych niż niejeden kraj. Dlatego tak ważna jest sprawa standardów etycznych oraz odpowiedzialności, co głosi mvanifest Global Compact ONZ Globalna etyka gospodarcza skutki dla światowego biznesu z 2009 roku. Potrzebna jest też nowa umowa międzynarodowa. Nowy ład. Czy deregulacja rynków finansowych także ma być elementem nowego ładu? Rynki powinny rządzić się swoimi prawami, ale w ramach umowy społecznej. Im bliżej realiów, tym lepiej. Wróćmy do korzeni. Kiedy idziemy kupić na bazar owoce i warzywa, to wchodzimy na rynek w czystej postaci. Możemy porównywać produkty, negocjować ceny. Informacja jest dokładna. Jakość można ocenić samemu, bez analityków i specjalnych raportów. Wymiar moralny transakcji jest zachowany my jesteśmy znani kupcom, sprzedawcy nam też. Dopiero tam mamy do czynienia z prawdziwym, rzetelnym rynkiem, dobrymi obyczajami kupieckimi. Dlaczego na rynkach finansowych tak nie jest? Bo tam nie ma równego dostępu do informacji. Ci, którzy są lepiej informowani, korzystają z tego. Jak odbudować zaufanie? Zacząć od siebie. Postępujmy tak, by nikt nam nie zarzucił nieetycznego działania. Z zaufaniem jest źle. Nie więcej niż 50 proc. respondentów deklaruje zaufanie do biznesu w skali globalnej. Dlatego spisuje się obszerne umowy, starając się przewidzieć wszelkie możliwe skutki, co powoduje wzrost kosztów transakcyjnych. Bardzo łatwo jest obwiniać banki czy ubezpieczycieli za kryzys, ale uczciwość i etyka powinny być po dwóch stronach lady. Dlaczego ubezpieczyciele i banki są tak ostrożne? Bo widziały bardzo wiele nadużyć swoich klientów. Liczne wyłudzenia kredytów czy odszkodowań wywołały kryzys zaufania w tym biznesie. Wyniki Światowego Badania Nadużyć Gospodarczych świadczą, że z tym zaufaniem i etycznością jest coraz gorzej. Im dłużej trwa kryzys, tym bardziej jesteśmy skłonni do korupcji i manipulacji. Nic nie usprawiedliwia nieetycznego działania. Nawet pogarszająca się sytuacja makroekonomiczna i walka o przetrwanie. Uczciwość i etyka to podstawowe wartości, nawet w trudnych czasach. Postępując etycznie, łatwiej będzie nam pokonać kryzys. Jak uświadomić biznesowi, że nieetyczna działalność się nie opłaca? Kwestie chciwości na rynkach opisał już 100 lat temu Georg Simmel, niemiecki filozof. Wskazał, że pieniądz ma ogromną siłę, bo nabiera charakteru bóstwa. Stwarza poczucie posiadania wszystkiego, czego się zapragnie. Dlatego tak łatwo ulec pokusie szybkiego zysku. Można i należy oderwać się od rzekomo niewykonalnego zerwania nieetycznością w biznesie. Dowodem tego, że można oderwać się od ziemi, jest historia lotnictwa. Pierwszy lot braci Wright odbył się w grudniu 1903 roku, trwał zaledwie 59 sekund i liczył 260 metrów, ale bez tego lotu, jak bez pierwszego kroku dziecka, nie byłoby na świecie transportu lotniczego ani żaden człowiek nie mógłby chodzić. Etyka biznesu postawiła już pierwsze kroki w postaci kanonów i programów etycznych oraz zasad dobrej praktyki czas na dalsze. Profesor dr hab. WOJCIECH GASPARSKI jest dyrektorem Centrum Etyki Biznesu, jednostki wspólnej Akademii Leona Koźmińskiego oraz Instytutu Filozofii i Socjologii PAN _NW_37_NBP-IV-V :45

6 BILANS PIĘCIU KRYZYSOWYCH LAT Krajobraz po (trwającej) Ze skutkami chciwości i chorej spekulacji zmagamy się już od 2007 r. Najwięcej nauczyli się ci, którzy też najwięcej zapłacili za kryzys: podatnicy, konsumenci, drobni inwestorzy. Świat finansów i polityki nadal popełnia te same błędy. CEZARY KOPROWICZ pierwszej fazie kryzysu wielkie banki inwestycyjne, które w pogoni za zyskami zapomniały o etycznych zasadach, o mało się nie wywróciły. Ale pamięć jest krótka. Te, które przetrwały, nadal robią swoje. Ameryka spadła na cztery łapy i próbuje rosnąć. Europa coraz bardziej pogrąża się w kryzysie. Gospodarcze zawirowania i turbulencje na rynkach w ostatnich latach sprzyjały Chinom, ale i one w końcu słabną. Mówi się, że Chiny też mają problemy, bo stają się już zbyt drogie i same szukają tańszych miejsc do produkcji. Zgadzam się, ale Chińczycy stali się gospodarczą po- W tęgą, zdobyli kapitał i nowe technologie, zdążyli zbudować infrastrukturę wylicza Łukasz Rosiński, dyrektor zarządzający Infinity8, autoryzowanego doradcy rynków giełdowych NewConnect i Catalyst. Zdaniem Rosińskiego, gdy Ameryka czegoś się już nauczyła, to Europa jeszcze wciąż się uczy. USA straciły pierwsze dwa lata kryzysu, Europa już cztery. Między innymi dlatego, że w kryzysie okazało się, iż strefę euro skonstruowano na dobre czasy, ale nie przygotowano jej na niepogodę. Gdyby euro nie było, to słabsze kraje Grecja, Hiszpania czy Portugalia stanęłyby na nogi, dewaluując swe waluty (to m.in. dzię- ki spadkowi wartości złotego Polska była zieloną wyspą wzrostu). Z euro nie jest to możliwe. Z drugiej strony Europejski Bank Centralny dopiero zaczyna wzorem Fed prowadzić taką politykę, która miałaby nie tylko zapobiec inflacji, ale także zapewnić wzrost gospodarczy. Na dodatek Ameryka ma silne przywództwo, nie potrzebuje międzyrządowych szczytów, by podjąć ważne decyzje (choć i tam demokratom i republikanom ciężko porozumieć się przy podejmowaniu szybkich decyzji). Natomiast europejskie rządy nie bardzo potrafią się porozumieć, kto miałby być liderem. Jeśli nawet ostatecznie uginają się pod dyktatem Niemiec, to i tak sarkają, że przyjęte rozwiązania są bardziej w interesie niemieckim niż greckim, hiszpańskim czy cypryjskim. Polska przechodziła dotąd kryzys bardzo dobrze, ale teraz może być trudniej. Dotacje unijne jak dotąd bardzo nam pomogły, ale nie widać u nas postępu w innowacyjności, na którym wygrywa Ameryka. Biotechnologie nie wyszły nam tak, jak oczekiwaliśmy, a w USA ten biznes _NW_37_NBP_VI-VIII :19

7 BILANS PIĘCIU KRYZYSOWYCH LAT bitwie FOT. RICHARD DREW/AP się mocno rozwija. Grozi nam, że w przyszłości pieniądze z UE będą redukowane. Będzie trudniej gonić świat. Spekulację trzeba kontrolować Główną przyczyną globalnego kryzysu była chciwość, która doprowadziła do nadmiernej spekulacji. Najważniejszy był krótkoterminowy zysk, z którego wypłacano dywidendy dla akcjonariuszy i premie dla menedżerów. Etyczne zasady odłożono w kąt, nikt nie myślał o biznesie w długim terminie. Człowiek podekscytowany umiejętnie rozpowszechnioną narracją o pewnych zyskach i stałych wzrostach staje się ślepy i głuchy na podpowiedzi zdrowego rozsądku. Do szczególnie ryzykownych decyzji skłania strata, a jeszcze bardziej strach przed stratą. Wtedy powstaje sprzyjający klimat dla zachowań nieuczciwych. Czasem trudno zrozumieć, do którego momentu sami się oszukujemy i zwodzimy innych nieświadomie, a od kiedy świadomie fałszujemy rzeczywistość tłumaczy Jacek Santorski, psycholog biznesu. Piotr Kuczyński, główny analityk Xeliona, dodaje, że na Wall Street przynajmniej częściowo zdawano sobie sprawę z tego, że katastrofa jest nieuchronna, ale nie chciano rozstawać się z wielkimi premiami. Usankcjonowano ideę, że zysk dla akcjonariuszy i bezpośrednie powiązanie wynagrodzenia szefostwa spółek z wielkością tego zysku to rzeczy najważniejsze. Wynagradzane olbrzymimi pieniędzmi zarządy zmuszone były do szukania szybkich zysków mówi Kuczyński. Dobre oceny, jakie podejrzanym instrumentom wystawiały agencje ratingowe, pozwalały je sprzedawać inwestorom, m.in. funduszom emerytalnym. Nikt nie chciał pamiętać, że agencje też się mylą. Agencje w latach utrzymywały najwyższe ratingi dla krajów azjatyckich, aż do wybuchu tam kryzysu. Dawały najwyższe oceny Enronowi, który upadł na początku ubiegłej dekady przez kreatywną księgowość. Agencje nie są odpowiedzialne za sam kryzys, ale z całą pewnością nie stanęły na wysokości zadania mówi Piotr Kuczyński. Jacek Santorski i Piotr Kuczyński przypominają, że sama spekulacja nie jest zła. Problemem jest jej nadmiar, brak kontroli i samokontroli. Inwestorzy spekulacyjni są narażeni na wielką pokusę szybkiego zysku. Pracują w komfortowych warunkach. Bywa, że decydują się na transakcje, siedząc wygodnie w restauracji. Zapominają, że operują wartościami wytworzonymi przez lata, których ceną były krew, pot i łzy mówi psycholog biznesu. A Kuczyński dodaje: Można winić prawodawców, którzy pozwolili, by rynki finansowe wyrwały się spod kontroli. Rachunek dla podatnika Sposobem na wyjście z globalnego kryzysu miało być ratowanie banków i pompowanie pieniędzy na rynek. Okazało się, że nie można pozwolić na upadek głównym winowajcom kryzysu, bo to może doprowadzić do ruiny całego systemu. Najwyższą cenę (bankructwo) zapłacił bank Lehman Brothers, ale rykoszetem dostali wszyscy od dużych inwestorów przez drobnych graczy po zwykłych ciułaczy. Spadek na giełdach w 2008 r. pozbawił ich dużej części majątku i oszczędności. Nie wszystko udało się odrobić. Wydawało się, że czegoś się nauczymy, ale dziś uważam, że tak nie jest. Wszyscy wiedzą, że jednym z powodów kryzysu było powstanie instytucji finansowych za dużych, by upaść. I co z tego? Stały się jeszcze większe. Bank of America wchłonął upadający Merrill Lynch, JPMorgan przejął bank Bear Stearns. Wszystkie podjęte środki są pod wpływem lobbingu zmiękczane, co w przyszłości doprowadzi do kolejnych kryzysów mówi Piotr Kuczyński z Xeliona. Rachunek za ratowanie systemu bankowego i próby ożywienia gospodarki kreowanym sztucznie pieniądzem otrzymali konsumenci. Właściwie trzy rachunki. Bo pieniądze na ratowanie banków szły z publicznej kasy. Pieniądze na zapewnienie im płynności też, co znacznie zwiększyło zadłużenie państw. A wielkie banki, które stanęły na nogi w latach , wykorzystały strumień kapitału do kolejnych spekulacji, pompując ceny surowców. To (na przykład droższa benzyna, jaką lejemy do baków) był ten trzeci rachunek za kryzys wystawiony konsumentom. W systemie podatkowym pojawiły się szczeliny bogaci uciekają przed podatkami do rozmaitych rajów albo po prostu w ogóle nie płacą. Przez to właśnie tak trudno wyjść z kryzysu Grecji czy Włochom. Najbogatsze kraje podejmują próby, by podatki płacili wszyscy. Niemcy i Amerykanie dogadali się lub dogadują się ze Szwajcarami, ale Grecy nadal mają problem ze ściąganiem wszystkich należności. Głównym problemem Europy jest to, że wszyscy chcą państwa opiekuńczego (welfare state), tylko najlepiej, żeby za to płacił ktoś inny. Piotr Kuczyński i Jacek Santorski podkreślają, że dziś wiemy znacznie więcej niż w 2007 r. Nie bardzo potrafimy jednak z tej wiedzy korzystać. Wierzyliśmy w niewidzialną rękę rynku i o mało się przez to nie przewróciliśmy. Jest ryzyko związane z regulacją, bo ktoś jej może nadużywać, ale każdy żywioł trzeba regulować. Trzeba zmienić proporcje pomiędzy realną a wirtualną sferą gospodarki uważa Santorski. Wydawało się, że kryzys zdecydowanie rozprawi się z teoriami, w których niewidzialna ręka rynku wszystko za nas załatwi. Nic z tego. Pojawiły się wręcz ruchy, jak Tea Party w USA, które chcą jeszcze większego udziału wolnego rynku mówi Piotr Kuczyński. Wiemy już jednak, że problemów nie rozwiązują ani etatyzm, ani niewidzialna ręka rynku _NW_37_NBP_VI-VIII :19

8 BILANS PIĘCIU KRYZYSOWYCH LAT Rozwija się nowy trend, czyli finansowa demokracja, którą proponuje Robert J. Shiller, amerykański ekonomista, profesor Yale University, autor wielu bestsellerów z zakresu finansów behawioralnych. Warto się nad nim zastanowić mówi Jacek Santorski. Małe jest bezpieczniejsze A czego czasy kryzysu nauczyły inwestorów giełdowych? Musieli pogodzić się z potężnymi stratami, część z nich odwróciła się od rynku, część zaczęła szukać nowych okazji. Świat się dowiedział, że istnieje coś takiego jak forex, największy rynek świata, na którym handluje się walutami. Instytucje oferujące dostęp do tego rynku zaczęły rosnąć jak grzyby po deszczu. Internet, technologia, coraz niższe bariery wejścia i szkolenia spowodowały, że większa rzesza inwestorów zaangażowała się w grę za pośrednictwem platform foreksowych. Do technologicznego wyścigu musiały dołączyć tradycyjne giełdy. Łukasz Rosiński uważa, że największym sukcesem polskiego rynku kapitałowego w ostatnich latach jest Catalyst. To rynek obligacji skarbowych i korporacyjnych stworzony przez GPW. Catalyst to alternatywa dla ostrożniejszych inwestorów. Ten rynek aktywował też ludzi, którzy trzymali pieniądze wyłącznie na lokatach. Dobry przykład to obligacje banków spółdzielczych. Takie banki oferują na lokacie 4 proc., a posiadaczom obligacji 7 proc. Ryzyko jest podobne dodaje Łukasz Rosiński. Przez te pięć lat świadomość i poziom edukacji indywidualnych inwestorów znacząco wzrosły. Polacy wiedzą już też, że faworyci czasem zawodzą. Najlepszy przykład to branża budowlana. Jeszcze w 2007 r. wyceny spółek z branży szły w górę po kilkaset proc. niesione optymizmem związanym z EURO2012. Ta branża miała budować nową Polskę. Przeliczyła się. Dziś spółki budowlane bankrutują jedna po drugiej, bo źle wyceniły prestiż z tytułu budowy nowej Polski. Wierzę, że ci, którzy byli obecni na rynku podczas załamania i przetrwali ostatnią bessę, następnym razem zdążą wyjść przed szczytem. Inwestorzy, którzy stronią od ryzyka, skupią się raczej na bezpieczniejszych instrumentach mówi Łukasz Rosiński. Szkoda tylko, że nadal łapiemy się na obietnice wysokich, pewnych zysków. Przykład Amber Gold wskazuje, że w edukacji ekonomicznej nadal jest wiele do zrobienia. Cieszy jednak, że wnioski bardzo szybko wyciągnęli klienci banków. Jednym ze zwycięzców kryzysu są polskie banki spółdzielcze. Rynkowe turbulencje zniosły bardzo dobrze, bo nie spekulowały i nie były zależne od międzynarodowych instytucji. Konsumenci szybko to docenili, przenosząc tam część pieniędzy. Podobny trend był także widoczny w USA, gdzie klienci rozczarowani postawą wielkich banków w pierwszych latach kryzysu masowo przenosili pieniądze do lokalnych instytucji finansowych. Okazało się, że w wtedy, gdy istnieją banki zbyt duże, by upaść, małe bywają bezpieczniejsze. ^ Zapraszamy Państwa do podzielenia się opiniami na temat naszej publikacji poprzez wzięcie udziału w badaniu zamieszczonym na: PRZEZ TO PRZESZLIŚMY Główne wydarzenia i skutki pięcioletniego kryzysu na świecie i w Polsce 9 sierpnia 2007 BNP Paribas ujawnia straty na papierach subprime. ECB wtłacza w system finansowy 95 mld euro. Świat dowiaduje się o toksycznych papierach opartych na amerykańskich hipotekach 30 lipca 2008 Złoty jest na szczycie hossy. Euro kosztuje tylko 3,20 zł, frank 1,96 zł, a dolar nawet 2,03 zł. Polskie banki zachęcają do zaciągania kredytów walutowych 15 września 2008 Upadek Lehman Brothers wywołuje panikę na giełdach. Zaczyna się najbardziej dynamiczna i wyniszczająca faza bessy. Indeks Dow Jones traci na jednej sesji 500 pkt najwięcej od r. 29 września 2008 Indeks Dow Jones spada aż o 777 pkt w reakcji na odrzucenie w amerykańskiej Izbie Reprezentantów planu Paulsona, programu ratunkowego dla amerykańskiego sektora finansów. To największy spadek w historii 17 lutego 2009 Dno bessy. Polska osiąga je wcześniej niż rynki zachodnie. Od szczytu z 2007 r. do 17 lutego 2009 indeks WIG20 traci aż 66 proc. 18 lutego 2009 Złoty na dnie. W trakcie sesji kurs euro szybuje do 4,90 zł. To oznacza wzrost wartości wspólnej waluty aż o 53 proc. w 8 miesięcy. Zaczyna się fala upadłości i układów z bankami firm korzystających z tzw. opcji walutowych. Szczyt afery opcyjnej Kwiecień 2010 Oprocentowanie greckich 5-letnich obligacji skokowo rośnie do 14 proc. Świat uświadamia sobie, że Grecja może być niewypłacalna. Kryzys dotyka kolejne kraje południa strefy euro 1 sierpnia 2011 Amerykanie zwiększają limit zadłużenia, oddalając widmo niewypłacalności sektora budżetowego. Zamiast euforii na rynkach dochodzi do paniki, która przeradza się w trzymiesięczne mocne spadki indeksów giełdowych 10 sierpnia 2011 Dramat zadłużonych we frankach szwajcarska waluta drożeje do 4,04 zł. Sytuacja kredytobiorców, którzy zaciągali pożyczki hipoteczne przy kursie około 2 zł, mocno się pogarsza. Banki pod naciskiem Komisji Nadzoru Finansowego zaczynają się wycofywać z kredytów walutowych 6 września 2011 Narodowy Bank Szwajcarski wiąże kurs franka z euro (1,2 CHF za euro), stając się sojusznikiem polskich kredytobiorców. Kurs franka wyraźnie spada 10 maja 2012 Bank JPMorgan ogłasza, że stracił 2 mld dol. na transakcjach spekulacyjnych. 28 czerwca New York Times pisze, że straty mogą wynieść nawet 9 mld dol. W lipcu bank podsumował straty na prawie 6 mld dol. 2 lipca 2012 Marcus Agius, prezes Barclays, bierze na siebie odpowiedzialność za aferę z manipulowaniem stopy procentowej LIBOR i podaje się do dymisji. Amerykańskie i brytyjskie organy nadzoru bankowego nakładają na Barclaysa grzywny w łącznej wysokości 453 mln dolarów. Dochodzenie wszczęto także wobec innych banków: HSBC, RBS, Citigroup oraz UBS 1 sierpnia 2012 UBS ogłasza, że podejmie kroki prawne związane ze stratami, jakie zanotował na akcjach Facebooka. Szwajcarski bank stracił na tej inwestycji 357 mln dol. Najpopularniejszy serwis społecznościowy świata można określić bańką spekulacyjną roku _NW_37_NBP_VI-VIII :45

Globalny kryzys ekonomiczny Geneza, istota, perspektywy

Globalny kryzys ekonomiczny Geneza, istota, perspektywy Globalny kryzys ekonomiczny Geneza, istota, perspektywy prof. dr hab. Piotr Banaszyk, prof. zw. UEP Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu Wydział Gospodarki Międzynarodowej Agenda 1. Przyczyny globalnego

Bardziej szczegółowo

Waluty to nie wszystko Wykres 1. Korelacja między S&P500 i dolarem w latach 2001-2011 (6 miesięcy krocząco). Źródło:Bespoke Investment Group

Waluty to nie wszystko Wykres 1. Korelacja między S&P500 i dolarem w latach 2001-2011 (6 miesięcy krocząco). Źródło:Bespoke Investment Group ANALIZA NOBLE SECURITIES, 01.04.2011 r. Banki centralne popsuły rynki W ostatnim czasie zupełnie zaniknęła korelacja między kursem dolara a zachowaniem rynków akcji. Jednocześnie korelacja obligacje akcje

Bardziej szczegółowo

Kryzys i Zarządzanie ryzykiem

Kryzys i Zarządzanie ryzykiem Kryzys i Zarządzanie ryzykiem Piotr Banaszyk Katedra Logistyki Międzynarodowej Globalny kryzys ekonomiczny opinie Banku Światowego W 2013 r. gospodarka eurolandu pozostanie w recesji, kurcząc się o 0,1

Bardziej szczegółowo

Bez oszczędności nie będzie rozwoju

Bez oszczędności nie będzie rozwoju 1 z 5 2015-10-01 09:01 Wydanie z dnia: poniedziałek, 10 listopada 2014 (nr 218)» DZIENNIK GAZETA PRAWNA Bez oszczędności nie będzie rozwoju Niedawna dyskusja o funduszach emerytalnych może skłonić nas

Bardziej szczegółowo

Czy helikopter Bena Bernankego powinien wylądować?

Czy helikopter Bena Bernankego powinien wylądować? Czy helikopter Bena Bernankego powinien wylądować? Autor: Frank Shostak Źródło: mises.org Tłumaczenie: Katarzyna Buczkowska Według Bena Bernankego zbyt wczesne wycofanie się z agresywnej polityki walki

Bardziej szczegółowo

Spis treści: Wstęp. ROZDZIAŁ 1. Istota i funkcje systemu finansowego Adam Dmowski

Spis treści: Wstęp. ROZDZIAŁ 1. Istota i funkcje systemu finansowego Adam Dmowski Rynki finansowe., Książka stanowi kontynuację rozważań nad problematyką zawartą we wcześniejszych publikacjach autorów: Podstawy finansów i bankowości oraz Finanse i bankowość wydanych odpowiednio w 2005

Bardziej szczegółowo

Planowanie finansów osobistych

Planowanie finansów osobistych Planowanie finansów osobistych Osoby, które planują znaczne wydatki w perspektywie najbliższych kilku czy kilkunastu lat, osoby pragnące zabezpieczyć się na przyszłość, a także wszyscy, którzy dysponują

Bardziej szczegółowo

Psychologia gracza giełdowego

Psychologia gracza giełdowego Psychologia gracza giełdowego Grzegorz Zalewski DM BOŚ S.A. Hipoteza rynku efektywnego 2 Ceny papierów wartościowych w pełni odzwierciedlają wszystkie dostępne informacje. Hipoteza rynku efektywnego (2)

Bardziej szczegółowo

PressPack. Sztuka doradzania. O firmie

PressPack. Sztuka doradzania. O firmie PressPack PressPack Rynek usług finansowych i ubezpieczeniowych w Polsce rośnie bardzo dynamicznie. I choć do Niemiec, gdzie jeden doradca finansowy przypada średnio na 1000 mieszkańców jeszcze nam daleko

Bardziej szczegółowo

Warszawa, 15 marca 2012. Przepis na wzrosty - lista sygnałów hossy

Warszawa, 15 marca 2012. Przepis na wzrosty - lista sygnałów hossy Wojciech Białek, główny analityk CDM Pekao SA Warszawa, 15 marca 2012 Przepis na wzrosty - lista sygnałów hossy Plan prezentacji: 1. Właściwa pozycja w ramach cyklu koniunkturalnego. 2. Panika rynkowa.

Bardziej szczegółowo

Czy i w jaki sposób trzeba zmienić polski system bankowy?

Czy i w jaki sposób trzeba zmienić polski system bankowy? Czy i w jaki sposób trzeba zmienić polski system bankowy? Wyniki badania eksperckiego Polskie Towarzystwo Ekonomiczne 28.01.2016 r. Informacje o badaniu Czyje to stanowisko? eksperci znawcy systemów bankowych

Bardziej szczegółowo

05-530 Góra Kalwaria, ul. Pijarska 21 tel.: [22] 717-82-65 fax: [22] 717-82-66 kom.: [0] 692-981-991, [0] 501-633-694 Info: 0 708 288 308

05-530 Góra Kalwaria, ul. Pijarska 21 tel.: [22] 717-82-65 fax: [22] 717-82-66 kom.: [0] 692-981-991, [0] 501-633-694 Info: 0 708 288 308 05-530 Góra Kalwaria, ul. Pijarska 21 tel.: [22] 717-82-65 fax: [22] 717-82-66 kom.: [0] 692-981-991, [0] 501-633-694 Info: 0 708 288 308 biuro@assman.com.pl http://www.assman.com.pl 21-11-2006 W części

Bardziej szczegółowo

DR GRAŻYNA KUŚ. specjalność: Gospodarowanie zasobami ludzkimi

DR GRAŻYNA KUŚ. specjalność: Gospodarowanie zasobami ludzkimi DR GRAŻYNA KUŚ specjalność: Gospodarowanie zasobami ludzkimi 1. Motywacja pracowników jako element zarządzania przedsiębiorstwem 2. Pozapłacowe formy motywowania pracowników na przykładzie wybranej organizacji

Bardziej szczegółowo

Polityka wynagradzania menedżerów w sektorze finansowym a praktyka polskich banków wnioski z kryzysu finansowego

Polityka wynagradzania menedżerów w sektorze finansowym a praktyka polskich banków wnioski z kryzysu finansowego Polityka wynagradzania menedżerów w sektorze finansowym a praktyka polskich banków wnioski z kryzysu finansowego Piotr Urbanek Katedra Ekonomii Instytucjonalnej Uniwersytet Łódzki Główne kierunki reformy

Bardziej szczegółowo

KURS DORADCY FINANSOWEGO

KURS DORADCY FINANSOWEGO KURS DORADCY FINANSOWEGO Przykładowy program szkolenia I. Wprowadzenie do planowania finansowego 1. Rola doradcy finansowego Definicja i cechy doradcy finansowego Oczekiwania klienta Obszary umiejętności

Bardziej szczegółowo

Europejskie Badanie Nadużyć Gospodarczych 2011. Podsumowanie wyników Maj 2011

Europejskie Badanie Nadużyć Gospodarczych 2011. Podsumowanie wyników Maj 2011 Europejskie Badanie Nadużyć Gospodarczych 2011 Podsumowanie wyników Maj 2011 Metodyka badania W dniach od 4 stycznia do 1 lutego 2011 roku nasi ankieterzy przeprowadzili łącznie 2.365 wywiadów - telefonicznych

Bardziej szczegółowo

Akademia Młodego Ekonomisty

Akademia Młodego Ekonomisty Akademia Młodego Ekonomisty Kryzys i co dalej? Prof. dr hab. Piotr Banaszyk Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu 19 listopada 2015 r. Kryzys co to jest? Kryzys to stan potencjalnej albo realnej groźby pogorszenia

Bardziej szczegółowo

Top 5 Polscy Giganci

Top 5 Polscy Giganci lokata ze strukturą Top 5 Polscy Giganci Pomnóż swoje oszczędności w bezpieczny sposób inwestując w lokatę ze strukturą Top 5 Polscy Giganci to możliwy zysk nawet do 45%. Lokata ze strukturą Top 5 Polscy

Bardziej szczegółowo

Market Alert: Czarny poniedziałek

Market Alert: Czarny poniedziałek Market Alert: Czarny poniedziałek Spowalniająca gospodarka chińska Za powszechna przyczynę spadków na giełdach dzisiaj uznaje się spowalniająca gospodarkę chińską i dewaluacja chińskiej waluty. Niemniej

Bardziej szczegółowo

Czy i w jaki sposób trzeba zmienić polski system bankowy?

Czy i w jaki sposób trzeba zmienić polski system bankowy? Czy i w jaki sposób trzeba zmienić polski system bankowy? Wyniki badania eksperckiego Klub Polska 2025+, Klub Bankowca 30.09.2015 r. Informacje o badaniu Czyje to stanowisko? eksperci - znawcy systemów

Bardziej szczegółowo

Sektor bankowy w Europie. Co zmienił kryzys? Warszawa, 16 maja 2013 r.

Sektor bankowy w Europie. Co zmienił kryzys? Warszawa, 16 maja 2013 r. Sektor bankowy w Europie. Co zmienił kryzys? Warszawa, 16 maja 2013 r. Czy kryzys finansowy wymusi zmiany w dotychczasowych modelach biznesowych europejskich banków? Maciej Stańczuk Polski Bank Przedsiębiorczości

Bardziej szczegółowo

Rozdział 15. podręcznika Wolna przedsiębiorczość - bank centralny

Rozdział 15. podręcznika Wolna przedsiębiorczość - bank centralny Rozdział 15. podręcznika Wolna przedsiębiorczość - bank centralny Autor: Mateusz Machaj #bank centralny #inflacja #polityka pieniężna #stopy procentowe W tym rozdziale dowiesz się: Czym są banki centralne

Bardziej szczegółowo

Naszym największym priorytetem jest powodzenie Twojej inwestycji.

Naszym największym priorytetem jest powodzenie Twojej inwestycji. Naszym największym priorytetem jest powodzenie Twojej inwestycji. Możesz być pewien, że będziemy się starać by Twoja inwestycja była zyskowna. Dlaczego? Bo zyskujemy tylko wtedy, kiedy Ty zyskujesz. Twój

Bardziej szczegółowo

Złoty trend. Wszystko o rynku złota. Raport specjalny portalu Funduszowe.pl

Złoty trend. Wszystko o rynku złota. Raport specjalny portalu Funduszowe.pl Złoty trend Wszystko o rynku złota Raport specjalny portalu Funduszowe.pl Złoto w dzisiejszych czasach jest popularnym środkiem inwestycyjnym. Uważa się przy tym, że inwestowanie w kruszec (poprzez fundusze,

Bardziej szczegółowo

CZĘŚĆ I. Wprowadzenie do zarządzania finansami

CZĘŚĆ I. Wprowadzenie do zarządzania finansami Spis treści Wstęp O Autorach CZĘŚĆ I. Wprowadzenie do zarządzania finansami ROZDZIAŁ 1. Pierwsze spojrzenie na zarządzanie finansami Znaleźć właściwą równowagę 1.1. Czym są finanse? 1.2. Praca w finansach

Bardziej szczegółowo

Instrumenty strukturyzowane inwestycja na rynku kapitałowym w okresie kryzysu finansowego

Instrumenty strukturyzowane inwestycja na rynku kapitałowym w okresie kryzysu finansowego Katedra Inwestycji Finansowych i Zarządzania Ryzykiem Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu Witold Szczepaniak Instrumenty strukturyzowane inwestycja na rynku kapitałowym w okresie kryzysu finansowego Rynek

Bardziej szczegółowo

Inwestowanie w IPO ile można zarobić?

Inwestowanie w IPO ile można zarobić? Inwestowanie w IPO ile można zarobić? W poprzednich artykułach opisano w jaki sposób spółka przeprowadza ofertę publiczną oraz jakie może osiągnąć z tego korzyści. Teraz należy przyjąć punkt widzenia Inwestora

Bardziej szczegółowo

2.3. Deprecjacja złotego

2.3. Deprecjacja złotego 2.3. Deprecjacja złotego Tymczasem co najmniej od połowy 2008 roku polski złoty zaczął dramatycznie tracić na wartości. Istnieje co najmniej kilka przyczyn tego stanu rzeczy, które w mniej lub bardziej

Bardziej szczegółowo

W dłuższym terminie Grexit nie powinien zaszkodzić Polsce

W dłuższym terminie Grexit nie powinien zaszkodzić Polsce W dłuższym terminie Grexit nie powinien zaszkodzić Polsce Cała uwaga Europy skupia się od kilku miesięcy na Grecji ze względu na nasilenie trwającego w tym kraju kryzysu finansowego. Perspektywa wyjścia

Bardziej szczegółowo

FOREX - DESK: Rynek krajowy (24-08-2006r.)

FOREX - DESK: Rynek krajowy (24-08-2006r.) FOREX - DESK: Rynek krajowy (24-08-2006r.) Końcówka wczorajszej sesji nie była zbyt udana dla krajowej waluty, która dosyć wyraźnie straciła na wartości. Dzisiejszy dzień co prawda stoi pod znakiem niewielkiej

Bardziej szczegółowo

raport miesięczny styczeń 2015

raport miesięczny styczeń 2015 MINOX S.A. raport miesięczny styczeń 2015 Warszawa, 2015 r. Zarząd Spółki Minox S.A. z siedzibą w Warszawie, działając w oparciu o pkt. 16 Załącznika Nr 1 do Uchwały Nr 293/2010 Zarządu Giełdy Papierów

Bardziej szczegółowo

Kondycja polskiego sektora bankowego w drugiej połowie 2012 roku. Podsumowanie wyników polskich banków za I półrocze

Kondycja polskiego sektora bankowego w drugiej połowie 2012 roku. Podsumowanie wyników polskich banków za I półrocze Kondycja polskiego sektora bankowego w drugiej połowie 2012 roku. Podsumowanie wyników polskich banków za I półrocze Polskie banki osiągnęły w I półroczu łączny zysk netto na poziomie 8,04 mld zł, po wzroście

Bardziej szczegółowo

KROK 6 ANALIZA FUNDAMENTALNA

KROK 6 ANALIZA FUNDAMENTALNA KROK 6 ANALIZA FUNDAMENTALNA Do tej pory skupialiśmy się na technicznej stronie procesu inwestycyjnego. Wiedza ta to jednak za mało, aby podejmować trafne decyzje inwestycyjne. Musimy zatem zmierzyć się

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Czarodziejski młynek do pomnażania pieniędzy Krzysztof Szczepaniak Uniwersytet Gdański 17 maja 2016 roku Organizatorzy Zasady zajęć Wykładowca to ja Studenci to Wy Pytania

Bardziej szczegółowo

RAPORT Szybko.pl i Expandera - Niezależnego Doradcy Finansowego

RAPORT Szybko.pl i Expandera - Niezależnego Doradcy Finansowego RAPORT Szybko.pl i Expandera - Niezależnego Doradcy Finansowego OFERTA KREDYTÓW HIPOTECZNYCH Styczeń 2010 W A R S Z A W A, K R A K Ó W, G D A Ń S K, P O Z N A Ń, W R O C Ł A W, K A T O W I C E, Ł Ó D Ź,

Bardziej szczegółowo

BANKI. EuroRating obniża do negatywnej perspektywę ratingów dla ośmiu polskich banków

BANKI. EuroRating obniża do negatywnej perspektywę ratingów dla ośmiu polskich banków Warszawa, 20.01.2015 EuroRating obniża do negatywnej perspektywę ratingów dla ośmiu polskich banków DZIAŁANIE RATINGOWE Warszawa, 20 stycznia 2015 r. Agencja ratingowa EuroRating zmieniła na negatywną

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Młody inwestor na giełdzie Strategie inwestycyjne dr Radosław Pietrzyk Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu 11 maja 2015 r. Plan prezentacji 1. Co to jest rynek i giełda?

Bardziej szczegółowo

Zachowania indeksów branżowych GPW czerwiec październik 2013, część 1

Zachowania indeksów branżowych GPW czerwiec październik 2013, część 1 Zachowania indeksów branżowych GPW czerwiec październik 2013, część 1 WIG Budownictwo oraz WIG Inaczej Warszawski Indeks Giełdowy. W jego skład wchodzą wszystkie spółki z Głównego Rynku Giełdy Papierów

Bardziej szczegółowo

Akademia Młodego Ekonomisty

Akademia Młodego Ekonomisty Akademia Młodego Ekonomisty Strategie inwestycyjne na rynku kapitałowym Inwestowanie na rynku Bartek Majewski Szkoła Główna Handlowa w Warszawie 11 października 2011 r. JAK POMNAŻAĆ BOGACTWO? Oszczędzanie

Bardziej szczegółowo

V Konferencja dla Budownictwa

V Konferencja dla Budownictwa V Konferencja dla Budownictwa V Konferencja dla Budownictwa, 21-22.05.2013 Uwarunkowania makroekonomiczne i średnioterminowe perspektywy dla naszej gospodarki Prof. Witold Orłowski V Konferencja dla Budownictwa,

Bardziej szczegółowo

Budowa i odbudowa zaufania na rynku finansowym. Piotr Szpunar Departament Systemu Finansowego Narodowy Bank Polski

Budowa i odbudowa zaufania na rynku finansowym. Piotr Szpunar Departament Systemu Finansowego Narodowy Bank Polski Budowa i odbudowa zaufania na rynku finansowym Piotr Szpunar Departament Systemu Finansowego Narodowy Bank Polski Aktywa instytucji finansowych w Polsce w latach 2000-2008 (w mld zł) 2000 2001 2002 2003

Bardziej szczegółowo

Kontrakty terminowe na indeksy GPW pozostaje czwartym rynkiem w Europie

Kontrakty terminowe na indeksy GPW pozostaje czwartym rynkiem w Europie Rynek instrumentów pochodnych GPW w I półroczu 2012 roku na tle Europy GPW utrzymuje czwartą pozycję w Europie pod względem wolumenu obrotów indeksowymi kontraktami terminowymi Kontrakty terminowe na indeksy

Bardziej szczegółowo

Raport z badań. CSR w opinii inwestorów indywidualnych i instytucjonalnych oraz spółek giełdowych. Badanie wśród przedstawicieli spółek giełdowych

Raport z badań. CSR w opinii inwestorów indywidualnych i instytucjonalnych oraz spółek giełdowych. Badanie wśród przedstawicieli spółek giełdowych Raport z badań CSR w opinii inwestorów indywidualnych i instytucjonalnych oraz spółek giełdowych Badanie wśród przedstawicieli spółek giełdowych Warszawa, lipiec 2014 roku Metodologia Projekt badawczy

Bardziej szczegółowo

Podsumowanie Tygodnia Małe jest piękne. Inteligentne rozwiązania dla wymagających Klientów. Warszawa, marzec 2012 r.

Podsumowanie Tygodnia Małe jest piękne. Inteligentne rozwiązania dla wymagających Klientów. Warszawa, marzec 2012 r. Podsumowanie Tygodnia Małe jest piękne Inteligentne rozwiązania dla wymagających Klientów CZY LTRO TO TO SAMO CO QE? Zgodnie z naszymi oczekiwaniami w ostatnim miesiącu wzrosty na rynku małych spółek istotnie

Bardziej szczegółowo

Kraje i banki będą potrzebować ponad 2 bln euro w 2012 r.

Kraje i banki będą potrzebować ponad 2 bln euro w 2012 r. Kraje i banki będą potrzebować ponad 2 bln euro w 2012 r. Dane na ten temat pojawiają się w serwisach informacyjnych, np. w agencji Bloomberg, są także podawane przez specjalistyczne serwisy informacyjne

Bardziej szczegółowo

Warto mieć już w umowie kredytowej zagwarantowaną możliwość spłaty rat w walucie kredytu lub w złotych.

Warto mieć już w umowie kredytowej zagwarantowaną możliwość spłaty rat w walucie kredytu lub w złotych. Warto mieć już w umowie kredytowej zagwarantowaną możliwość spłaty rat w walucie kredytu lub w złotych. Na wyrażoną w złotych wartość raty kredytu walutowego ogromny wpływ ma bardzo ważny parametr, jakim

Bardziej szczegółowo

Czy w Polsce nadchodzi era bankowości korporacyjnej? Piotr Popowski - Lider Doradztwa Biznesowego dla Instytucji Biznesowych Sopot, 25 czerwca 2013

Czy w Polsce nadchodzi era bankowości korporacyjnej? Piotr Popowski - Lider Doradztwa Biznesowego dla Instytucji Biznesowych Sopot, 25 czerwca 2013 Czy w Polsce nadchodzi era bankowości korporacyjnej? Piotr Popowski - Lider Doradztwa Biznesowego dla Instytucji Biznesowych Sopot, 25 czerwca 2013 Agenda Bankowość korporacyjna w Polsce na tle krajów

Bardziej szczegółowo

Raport 29 stycznia 2013. Nie każde mieszkanie kupimy taniej niż rok temu

Raport 29 stycznia 2013. Nie każde mieszkanie kupimy taniej niż rok temu Raport 29 stycznia 2013 Nie każde mieszkanie kupimy taniej niż rok temu Od początku 2012 roku ceny mieszkań w większości dużych polskich miast wyraźnie spadły. Najwięcej, bo aż ponad 10 procent ceny zaoszczędzili

Bardziej szczegółowo

pozorom są to instrumenty dużo bardziej interesujące od akcji, oferujące dużo szersze możliwości zarówno inwestorom,

pozorom są to instrumenty dużo bardziej interesujące od akcji, oferujące dużo szersze możliwości zarówno inwestorom, Obligacje Obligacje Teraz pora zająć się obligacjami.. Wbrew pozorom są to instrumenty dużo bardziej interesujące od akcji, oferujące dużo szersze możliwości zarówno inwestorom, jak i emitentom. Definicja

Bardziej szczegółowo

Intensywny rozwój rynku Treasury BondSpot Poland w 2012 roku

Intensywny rozwój rynku Treasury BondSpot Poland w 2012 roku Intensywny rozwój rynku Treasury BondSpot Poland w 2012 roku Polski hurtowy rynek obrotu obligacjami skarbowymi oraz bonami skarbowymi Treasury BondSpot Poland (TBSP) został uruchomiony w 2002 roku. Na

Bardziej szczegółowo

Gospodarka polska, gospodarka światowa w jakim punkcie dziś jesteśmy?

Gospodarka polska, gospodarka światowa w jakim punkcie dziś jesteśmy? Gospodarka polska, gospodarka światowa w jakim punkcie dziś jesteśmy? Łukasz Tarnawa Departament Strategii i Analiz Warszawa, 6 listopada 2008 1 Gospodarka globalna kryzys sektora finansowego w gospodarkach

Bardziej szczegółowo

Strategia CSR. Grupy Kapitałowej Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie. Sierpień 2015 r.

Strategia CSR. Grupy Kapitałowej Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie. Sierpień 2015 r. Strategia CSR Grupy Kapitałowej Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie Sierpień 2015 r. Misja i wartości Grupy Kapitałowej GPW Misja Grupy Kapitałowej GPW Naszą misją jest rozwijanie efektywnych mechanizmów

Bardziej szczegółowo

Sukces. Bądź odważny, nie bój się podejmować decyzji Strach jest i zawsze był największym wrogiem Ludzi

Sukces. Bądź odważny, nie bój się podejmować decyzji Strach jest i zawsze był największym wrogiem Ludzi Sukces Każdy z nas przychodzi na świat z sekretnym zadaniem. Jak myślisz, jakie jest Twoje? Czy jesteś gotowy wykorzystać w pełni swój potencjał? Do czego masz talent? Jakie zdolności, zainteresowania

Bardziej szczegółowo

KRYZYS - GOSPODARKA SPOŁECZEŃSTWO

KRYZYS - GOSPODARKA SPOŁECZEŃSTWO KRYZYS - GOSPODARKA SPOŁECZEŃSTWO Sławomir Żygowski I Wiceprezes Zarządu ds. bankowości korporacyjnej Nordea Bank Polska S.A. SYTUACJA W SEKTORZE BANKOWYM W POLSCE UWARUNKOWANIA KRYZYSU Wina banków? Globalna

Bardziej szczegółowo

Rozsądni Polacy w akcji, czyli najbardziej poszukiwane lokaty bankowe

Rozsądni Polacy w akcji, czyli najbardziej poszukiwane lokaty bankowe Raport: Warszawa, 20 październik 2011 Rozsądni Polacy w akcji, czyli najbardziej poszukiwane lokaty bankowe Eksperci porównywarki finansowej Comperia.pl zbadali preferencje użytkowników dotyczące lokat

Bardziej szczegółowo

Drogi frank wpędził banki w koszty. SNB pomoże? Drogi frank wpędził banki w koszty. SNB pomoże?

Drogi frank wpędził banki w koszty. SNB pomoże? Drogi frank wpędził banki w koszty. SNB pomoże? Drogi frank wpędził banki w koszty. SNB pomoże? Bankowość Rynki finansowe Pulpit Analizy Drogi frank wpędził banki w koszty. SNB pomoże? Ustanowienie przez Narodowy Bank Szwajcarii (SNB) maksymalnego pułapu

Bardziej szczegółowo

Prezentacja dotycząca inwestowania w złoto. Wojciech Mróz, CFA Licencjonowany doradca Inwestycyjny nr 219

Prezentacja dotycząca inwestowania w złoto. Wojciech Mróz, CFA Licencjonowany doradca Inwestycyjny nr 219 Prezentacja dotycząca inwestowania w złoto Wojciech Mróz, CFA Licencjonowany doradca Inwestycyjny nr 219 AGENDA SZKOLENIA CZĘŚĆ 1 O GRUPIE MENNICE KRAJOWE S.A. CZĘŚĆ 2 INFORMACJE O RYNKU ZŁOTA CZĘŚĆ 3

Bardziej szczegółowo

Money Makers S.A., ul. Domaniewska 39A, 02-672 Warszawa T: +48 22 463 8888, F: +48 22 463 8889, E: biuro@moneymakers.pl, W: www.moneymakers.

Money Makers S.A., ul. Domaniewska 39A, 02-672 Warszawa T: +48 22 463 8888, F: +48 22 463 8889, E: biuro@moneymakers.pl, W: www.moneymakers. Doświadczenie w inwestowaniu, a apetyt na zysk Ponad 53% inwestujących po raz pierwszy oczekuje, że inwestycja przyniesie im zysk zdecydowanie przewyższający inflację. Choć nie mają doświadczenia w inwestowaniu

Bardziej szczegółowo

USDPLN to analogicznie poziom 3,26 i wsparcie 3,20-3,22.

USDPLN to analogicznie poziom 3,26 i wsparcie 3,20-3,22. 09:00 Okazuje się, że wczorajsze dane o wykorzystanie deficytu budżetowego w Polsce nie były tragiczne i dodatkowo EURUSD znów zaczyna rosnąć więc występują naturalne czynniki sprzyjające umocnieniu PLN.

Bardziej szczegółowo

Prognozy wzrostu dla Polski 2015-06-02 15:58:50

Prognozy wzrostu dla Polski 2015-06-02 15:58:50 Prognozy wzrostu dla Polski 2015-06-02 15:58:50 2 Bank of America Merrill Lynch podniósł prognozy wzrostu PKB dla Polski - z 3,3 do 3,5 proc. w 2015 r. i z 3,4 do 3,7 proc. w 2016 r. W raporcie o gospodarce

Bardziej szczegółowo

Gratuluję wszystkim absolwentom! Dzięki wytężonej pracy i. wielu poświęceniom otrzymujecie dziś dyplom Master of

Gratuluję wszystkim absolwentom! Dzięki wytężonej pracy i. wielu poświęceniom otrzymujecie dziś dyplom Master of Przemówienie Ambasadora Stephena D. Mulla Ceremonia wręczenia dyplomów WIEMBA Uniwersytet Warszawski 29 czerwca 2013r. Gratuluję wszystkim absolwentom! Dzięki wytężonej pracy i wielu poświęceniom otrzymujecie

Bardziej szczegółowo

Ewolucja rynku obligacji korporacyjnych. Jacek A. Fotek 29 września 2014 r.

Ewolucja rynku obligacji korporacyjnych. Jacek A. Fotek 29 września 2014 r. Ewolucja rynku obligacji korporacyjnych Jacek A. Fotek 29 września 2014 r. Trendy i możliwości Perspektywa makroekonomiczna - wysoki potencjał wzrostu w Polsce Popyt na kapitał - Wzrost zapotrzebowania

Bardziej szczegółowo

Giełda. Podstawy inwestowania SPIS TREŚCI

Giełda. Podstawy inwestowania SPIS TREŚCI Giełda. Podstawy inwestowania SPIS TREŚCI Zaremba Adam Wprowadzenie Część I. Zanim zaczniesz inwestować Rozdział 1. Jak wybrać dom maklerski? Na co zwracać uwagę? Opłaty i prowizje Oferta kredytowa Oferta

Bardziej szczegółowo

Co to są finanse przedsiębiorstwa?

Co to są finanse przedsiębiorstwa? Akademia Młodego Ekonomisty Finansowanie działalności przedsiębiorstwa Sposoby finansowania działalności przedsiębiorstwa Kornelia Bem - Kozieł Wyższa Szkoła Ekonomii i Prawa w Kielcach 10 października

Bardziej szczegółowo

<1,0 1,0-1,2 1,2-2,0 >2,0

<1,0 1,0-1,2 1,2-2,0 >2,0 1. WSKAŹNIKI PŁYNNOŚCI WSKAŹNIK BIEŻĄCEJ PŁYNNOŚCI Pozostałe wskaźniki 2,0 Wskaźnik służy do oceny zdolności przedsiębiorstwa do regulowania krótkoterminowych zobowiązań. Do tego

Bardziej szczegółowo

EKSPANSJA MIĘDZYNARODOWA POLSKICH PRZEDSIĘBIORSTW

EKSPANSJA MIĘDZYNARODOWA POLSKICH PRZEDSIĘBIORSTW EKSPANSJA MIĘDZYNARODOWA POLSKICH PRZEDSIĘBIORSTW SKALA I CHARAKTER UMIĘDZYNARODOWIENIA NA PODSTAWIE DZIAŁALNOŚCI SPÓŁEK GIEŁDOWYCH prezentacja wyników Dlaczego zdecydowaliśmy się przeprowadzić badanie?

Bardziej szczegółowo

VAT ratuje wpływy podatkowe na świecie

VAT ratuje wpływy podatkowe na świecie VAT ratuje wpływy podatkowe na świecie Copyright Ewa Ginger https://www.obserwatorfinansowy.pl/tematyka/rynki-finansowe/vat-ratuje-wplywy-podatkowe-na-swi ecie/ VAT ratuje wpływy podatkowe na świecie Wśród

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKAT PRASOWY. Badanie EOS Praktyki płatnicze w krajach europejskich 2015 Trend rosnący: Poprawa praktyk płatniczych w całej Europie

KOMUNIKAT PRASOWY. Badanie EOS Praktyki płatnicze w krajach europejskich 2015 Trend rosnący: Poprawa praktyk płatniczych w całej Europie KOMUNIKAT PRASOWY Badanie EOS Praktyki płatnicze w krajach europejskich 2015 Trend rosnący: Poprawa praktyk płatniczych w całej Europie W Europie Zachodniej tylko co piąta faktura jest regulowana po terminie

Bardziej szczegółowo

BANK BPH KONTYNUUJE DYNAMICZNY ROZWÓJ

BANK BPH KONTYNUUJE DYNAMICZNY ROZWÓJ Warszawa, 27 lipca 2005 r. Informacja prasowa BANK BPH KONTYNUUJE DYNAMICZNY ROZWÓJ Skonsolidowane wyniki finansowe Banku BPH po II kwartałach 2005 roku według MSSF osiągnięcie w I półroczu 578 mln zł

Bardziej szczegółowo

T. Łuczka Kapitał obcy w małym i średnim przedsiębiorstwie. Wybrane aspekty mikro i makroekonomii

T. Łuczka Kapitał obcy w małym i średnim przedsiębiorstwie. Wybrane aspekty mikro i makroekonomii Teresa Łuczka Godziny konsultacji: 12 13.30 poniedziałek 15 16 wtorek p. 306 Strzelecka T. Łuczka Kapitał obcy w małym i średnim przedsiębiorstwie. Wybrane aspekty mikro i makroekonomii WYKŁAD 1 (26.02)

Bardziej szczegółowo

Raport z badania. Przedsiębiorcy a państwo wzajemny poziom zaufania. IV Kongres Rzetelnych Firm październik 2015 r.

Raport z badania. Przedsiębiorcy a państwo wzajemny poziom zaufania. IV Kongres Rzetelnych Firm październik 2015 r. Raport z badania Przedsiębiorcy a państwo wzajemny poziom zaufania IV Kongres Rzetelnych Firm październik 2015 r. 1 SPIS TREŚCI WSTĘP...3 PRZEDSIĘBIORCY CZUJĄ SIĘ TRAKTOWANI JAK OSZUŚCI...4 UCZCIWOŚĆ POLSKIEGO

Bardziej szczegółowo

RAPORT ROCZNY GEKOPLAST S.A. ZA 2014 R. Krupski Młyn, 16 marca 2015 r.

RAPORT ROCZNY GEKOPLAST S.A. ZA 2014 R. Krupski Młyn, 16 marca 2015 r. RAPORT ROCZNY GEKOPLAST S.A. ZA 2014 R. Krupski Młyn, 16 marca 2015 r. 1. List Prezesa Zarządu... 3 2. Wybrane dane finansowe... 4 3. Sprawozdanie finansowe za rok obrotowy 2014... 5 4. Sprawozdanie Zarządu

Bardziej szczegółowo

RAPORT ROCZNY HM INWEST S.A. ZA ROK OBROTOWY 2013

RAPORT ROCZNY HM INWEST S.A. ZA ROK OBROTOWY 2013 RAPORT ROCZNY HM INWEST S.A. ZA ROK OBROTOWY 2013 SPIS TREŚCI 1. Pismo Prezesa Zarządu HM Inwest S.A. 2. Wybrane dane finansowe za rok 2013 3. Roczne sprawozdanie finansowe za okres 01.01.2013 31.12.2013

Bardziej szczegółowo

Dotąd ponad 40 spółek giełdowych (licząc z bankami) wykazało straty związane z walutowymi transakcjami pochodnymi.

Dotąd ponad 40 spółek giełdowych (licząc z bankami) wykazało straty związane z walutowymi transakcjami pochodnymi. Dotąd ponad 40 spółek giełdowych (licząc z bankami) wykazało straty związane z walutowymi transakcjami pochodnymi. Kłopoty przedsiębiorstw z opcjami i innymi instrumentami pochodnymi wzięły się w większości

Bardziej szczegółowo

Nowości w ofercie produktów inwestycyjnych i depozytowych

Nowości w ofercie produktów inwestycyjnych i depozytowych Nowości w ofercie produktów inwestycyjnych i depozytowych 1 Wyniki pierwszego kwartału Produkty oszczędnościowe i inwestycyjne Suma sald depozytowych i nabyć netto produktów inwestycyjnych wzrosła o 700

Bardziej szczegółowo

ANALIZA SPÓŁEK 21.08.2006. Witam.

ANALIZA SPÓŁEK 21.08.2006. Witam. ANALIZA SPÓŁEK 21.08.2006 Witam. DWORY Spółka zadebiutowała na GPW w grudniu 2004 roku. Przez pierwszych dziesięć miesięcy notowania przebiegały w bardzo wąskiej stabilizacji. Cena akcji wahała się pomiędzy

Bardziej szczegółowo

Międzyrynkowa analiza kursów walutowych SPIS TREŚCI

Międzyrynkowa analiza kursów walutowych SPIS TREŚCI Międzyrynkowa analiza kursów walutowych Ashraf Laidi SPIS TREŚCI Przedmowa Podziękowania Wprowadzenie Rozdział 1. Dolar i złoto Koniec systemu z Bretton Woods złoto rozpoczyna hossę Restrykcyjna polityka

Bardziej szczegółowo

Metodologia oparta na najnowszych trendach światowych Stwarzamy możliwość wzrostu wartości firmy

Metodologia oparta na najnowszych trendach światowych Stwarzamy możliwość wzrostu wartości firmy Zrównoważony rozwój Stabilne zarządzanie Pozytywny wpływ społeczny Wzrost wartości firmy Metodologia oparta na najnowszych trendach światowych Stwarzamy możliwość wzrostu wartości firmy 27 kwietnia 2012

Bardziej szczegółowo

biuro pośrednictwa Jak założyć kredytowego ABC BIZNESU

biuro pośrednictwa Jak założyć kredytowego ABC BIZNESU Jak założyć biuro pośrednictwa kredytowego ABC BIZNESU Jak założyć biuro pośrednictwa kredytowego ABC BIZNESU Spis treści 2 Pomysł na firmę / 3 1. Klienci biura pośrednictwa kredytowego / 4 2. Cele i zasoby

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 6 września 2010 r. Nr 6

Warszawa, dnia 6 września 2010 r. Nr 6 DZIENNIK URZĘDOWY KOMISJI NADZORU FINANSOWEGO Warszawa, dnia 6 września 2010 r. Nr 6 TREŚĆ: Poz.: KOMUNIKATY KOMISJI EGZAMINACYJNEJ DLA AGENTÓW FIRM INWESTYCYJNYCH: 27 Komunikat Nr 20 Komisji Egzaminacyjnej

Bardziej szczegółowo

Produkty szczególnie polecane

Produkty szczególnie polecane Produkty szczególnie polecane 9 luty 2011 r. Szczegółowe informacje na temat funduszy zarządzanych przez Legg Mason TFI S.A. ( fundusze") zawarte są w prospekcie informacyjnym oraz skrócie prospektu informacyjnego,

Bardziej szczegółowo

Zmiany regulacji a rozwój sektora bankowego. Warszawa, 12 kwietnia 2012 r.

Zmiany regulacji a rozwój sektora bankowego. Warszawa, 12 kwietnia 2012 r. Zmiany regulacji a rozwój sektora bankowego Warszawa, 12 kwietnia 2012 r. MoŜliwe implikacje wejścia w Ŝycie pakietu regulacyjnego Bazylea III dla polskich banków komercyjnych Maciej Stańczuk Prezes Zarządu

Bardziej szczegółowo

Szkoły ponadgimnazjalne, PODSTAWA PROGRAMOWA. Cele kształcenia wymagania ogólne

Szkoły ponadgimnazjalne, PODSTAWA PROGRAMOWA. Cele kształcenia wymagania ogólne Strona1 Podstawa programowa kształcenia ogólnego dla gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych, (str. 102 105) Załącznik nr 4 do: rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 23 grudnia 2008 r. w sprawie

Bardziej szczegółowo

I. Rynek kapitałowy II. Strategie inwestycyjne III. Studium przypadku

I. Rynek kapitałowy II. Strategie inwestycyjne III. Studium przypadku Akademia Młodego Ekonomisty Strategie na rynku kapitałowym Inwestowanie na rynku dr Piotr Stobiecki Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu 21 listopada 2013 r. Plan wykładu 2 1 Rynek finansowy Rynek kapitałowy

Bardziej szczegółowo

Rola instytucji bankowych w destabilizacji systemu finansowego

Rola instytucji bankowych w destabilizacji systemu finansowego Rola instytucji bankowych w destabilizacji systemu finansowego Aleksandra Szunke Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach Katedra Bankowości i Rynków Finansowych aleksandra.szunke@ue.katowice.pl Plan wystąpienia

Bardziej szczegółowo

Prezentacja jak inwestować w złoto w 2013 roku

Prezentacja jak inwestować w złoto w 2013 roku Prezentacja jak inwestować w złoto w 2013 roku AGENDA SZKOLENIA CZĘŚĆ 1 O GRUPIE MENNICE KRAJOWE S.A. CZĘŚĆ 2 INFORMACJE O RYNKU ZŁOTA CZĘŚĆ 3 ZŁOTO INWESTYCYJNE PRODUKT NA LATA 2013-2015 CZĘŚĆ 4 PODSUMOWANIE

Bardziej szczegółowo

Deklaracja zasad polityki inwestycyjnej Nordea Dobrowolnego Funduszu Emerytalnego

Deklaracja zasad polityki inwestycyjnej Nordea Dobrowolnego Funduszu Emerytalnego www.nordeapolska.pl Deklaracja zasad polityki inwestycyjnej Nordea Dobrowolnego Funduszu Emerytalnego I. Cel inwestycyjny Celem inwestycyjnym Nordea Dobrowolnego Funduszu Emerytalnego ( Fundusz ) jest

Bardziej szczegółowo

Forward kontrakt terminowy o charakterze rzeczywistym (z dostawą instrumentu bazowego).

Forward kontrakt terminowy o charakterze rzeczywistym (z dostawą instrumentu bazowego). Kontrakt terminowy (z ang. futures contract) to umowa pomiędzy dwiema stronami, z których jedna zobowiązuje się do kupna, a druga do sprzedaży, w określonym terminie w przyszłości (w tzw. dniu wygaśnięcia)

Bardziej szczegółowo

Młody inwestor na giełdzie

Młody inwestor na giełdzie Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Młody inwestor na giełdzie mgr Jarosław Kilon Uniwersytet w Białymstoku 22 kwietnia 2010 r. Giełda Różne rodzaje giełd Źródła: pzmolsztyn.pl, gieldapiotrkow.pl. Giełda

Bardziej szczegółowo

UMOŻLIWIAMY WYMIANĘ PONAD 120 WALUT Z CAŁEGO ŚWIATA

UMOŻLIWIAMY WYMIANĘ PONAD 120 WALUT Z CAŁEGO ŚWIATA UMOŻLIWIAMY WYMIANĘ PONAD 120 WALUT Z CAŁEGO ŚWIATA Transakcje Spot (Transkacje natychmiastowe) Transakcje terminowe (FX Forward) Zlecenia rynkowe (Market Orders) Nasza firma Powstaliśmy w jednym, jasno

Bardziej szczegółowo

Pułapki podejmowania decyzji inwestycyjnych

Pułapki podejmowania decyzji inwestycyjnych Pułapki podejmowania decyzji inwestycyjnych Decyzje inwestycyjne na Giełdzie Akademia Młodego Ekonomisty program edukacji ekonomicznej gimnazjalistów 17 lutego 2009 r. Żeby zarobić? Żeby nie stracić? Po

Bardziej szczegółowo

FINANSOWY BAROMETR ING: Wiedza finansowa

FINANSOWY BAROMETR ING: Wiedza finansowa FINANSOWY BAROMETR ING: Wiedza finansowa Międzynarodowe badanie ING na temat wiedzy finansowej konsumentów w Polsce i na świecie Wybrane wyniki badania przeprowadzonego dla Grupy ING przez TNS NIPO Maj

Bardziej szczegółowo

Raport Tygodniowy. o sytuacji na rynkach finansowych. Rynek walutowy. Rynek akcji

Raport Tygodniowy. o sytuacji na rynkach finansowych. Rynek walutowy. Rynek akcji Raport Tygodniowy o sytuacji na rynkach finansowych Rynek walutowy Rynek akcji Poniedziałek, 31 sierpnia 2015 roku Kurs USD/PLN perspektywa długoterminowa, kurs z 28 sierpnia 2015 roku = 3,7669 Kurs spadł

Bardziej szczegółowo

Kontrakty terminowe w teorii i praktyce. Marcin Kwaśniewski Dział Rynku Terminowego

Kontrakty terminowe w teorii i praktyce. Marcin Kwaśniewski Dział Rynku Terminowego Kontrakty terminowe w teorii i praktyce Marcin Kwaśniewski Dział Rynku Terminowego Czym jest kontrakt terminowy? Kontrakt to umowa między 2 stronami Nabywca/sprzedawca zobowiązuje się do kupna/sprzedaży

Bardziej szczegółowo

SPECJALNOŚĆ: Menedżer finansowy

SPECJALNOŚĆ: Menedżer finansowy SPECJALNOŚĆ: Menedżer finansowy Nowa sytuacja gospodarki polskiej i europejskiej po kryzysie: Bussines as usual is impossible ( generuje nierównowagi finansowe, gospodarcze, środowiskowe i społeczne) Nowe

Bardziej szczegółowo

Wydział Nauk Ekonomicznych Studia stacjonarne II stopnia, rok akademicki 2012/2013. Wybór specjalności na kierunku Finanse i rachunkowość

Wydział Nauk Ekonomicznych Studia stacjonarne II stopnia, rok akademicki 2012/2013. Wybór specjalności na kierunku Finanse i rachunkowość Wydział Nauk Ekonomicznych Studia stacjonarne II stopnia, rok akademicki 2012/2013 Wybór specjalności na kierunku Finanse i rachunkowość KIERUNEK: Finanse i rachunkowość SPECJALNOŚCI: Finanse, podatki

Bardziej szczegółowo

TYPY MODELOWYCH STRATEGII INWESTYCYJNYCH

TYPY MODELOWYCH STRATEGII INWESTYCYJNYCH ZAŁĄCZNIK NR 1 DO REGULAMINU TYPY MODELOWYCH STRATEGII INWESTYCYJNYCH W ramach Zarządzania, Towarzystwo oferuje następujące Modelowe Strategie Inwestycyjne: 1. Strategia Obligacji: Cel inwestycyjny: celem

Bardziej szczegółowo

PORADNIK INWESTOWANIA JEDNOSESYJNEGO. Paweł Pagacz, Bartłomiej Bohdan

PORADNIK INWESTOWANIA JEDNOSESYJNEGO. Paweł Pagacz, Bartłomiej Bohdan PORADNIK INWESTOWANIA JEDNOSESYJNEGO Paweł Pagacz, Bartłomiej Bohdan KRAKÓW 2012 2 Spis treści Wstęp...3 1. Co jest potrzebne do sukcesu?...3 2. Czy inwestowanie jednosesyjne się opłaca?...5 3. System

Bardziej szczegółowo