*Musimy wierzyć, iż Biblia jest natchnionym, bezbłędnym Słowem Bożym, ponieważ tak mówi sama Biblia.

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "*Musimy wierzyć, iż Biblia jest natchnionym, bezbłędnym Słowem Bożym, ponieważ tak mówi sama Biblia."

Transkrypt

1 Dr Kurt Aland, doktrynalne poglądy krytyka tekstu A. Hembd Artykuł ukazał się pierwotnie w na łamach kwartalnika Quarterly Record wydawanym przez Trinitarian Bible Society w Londynie. Kwiecień - czerwiec, Autor niniejszej pracy jest pracownikiem Reformation International Theological Seminary i konsultantem TBS. Dr Kurt Aland jest być może najbardziej znanym krytykiem tekstu Biblijnego XX wieku. Urodzony w Berlinie w roku 1915, zmarł w Münster w Westfalii w 1994 r. Wszystkie najbardziej znane współczesne przekłady Nowego Testamentu: New International Version, Biblia Warszawska, Pismo Święte Towarzystwa Świętego Pawła, itd - wszystkie one opierają się w większości, i tłumaczone bywają z pracy dr Alanda. Tłumaczenia te posługują się jako podstawowym tekstem, wraz z jego aparatem krytycznym i alternatywnym brzmieniem, Nowym Testamentem Greckim promowanym przez United Bible Societies (Zjednoczone Towarzystwa Biblijne), w opracowaniu którego dr Aland zajmował kluczowe stanowisko redaktorskie. Faktycznie, trzecie wydanie UBS z roku 1983 jest praktycznie identyczne z jego własnym 26 wydaniem Nestle-Aland: tak przedstawia się wpływ, jaki wywarł on na tekście UBS edycja greckiego tekstu Nestle-Aland oraz greckie wydania UBS z lat 1966 i 1983 odbiegają znacznie od powszechnie przyjętego tekstu znanego pod nazwą Textus Receptus, jakim posługiwali się wszyscy wielcy tłumacze Reformacji, którzy przełożyli na języki narodowe między innymi czeską Biblię Karlicką, polską Biblię Brzeską, angielską Biblię Genewską i Biblię Autoryzowaną (przez króla) znaną w niektórych częściach świata jako Biblię Króla Jakuba (King James Version). Stąd współczesne wersje pochodzące z tego nowego, 'krytycznego' tekstu różnią się znacznie od tych wyżej wymienionych przekładów. Aktualnie w Wielkiej Brytanii i Stanach Zjednoczonych Ameryki, w kręgach ewangelicznych daje się zaobserwować wzrost popularności przekładu New International Version oraz English Standard Version. Stąd obecnie, osoby regularnie chodzące do kościoła, znajdują się w szczególny sposób pod wpływem greckiego tekstu Alanda, a także jego osobliwych poglądów na tekst Biblijny. A to dlatego, że te same wersety, jakie regularnie uczęszczający do kościoła czytają w swoich Bibliach, odzwierciedlają poglądy teologiczne i opinie o tekście dr Alanda, jawiące się w jego wyborze interpretacji oraz odmiennych interpretacjach każdego wersetu w oryginale greckim, z którego pochodzą wszystkie te nowe przekłady. Jednak mało kto z regularnie uczęszczających do kościoła zna nazwisko dr Kurta Alanda. Wielu duchownych owszem - tekst Nestle- Aland wymagany jest na zajęciach z greki w takich protestanckich seminariach jak Westminster Theological Seminary. Słyszeli oni na wykładach poświęconych krytycznej analizie tekstu o zasługach dr Alanda jako naukowca. Jednak bardzo nieliczni zdają sobie sprawę z teologicznych poglądów dr Alanda w kwestii nieomylności i bezbłędności Pisma św. Dochodzimy zatem do miejsca, w którym ukażemy zainteresowanym czytelnikom teologiczne poglądy Kurta Alanda w kwestii natchnienia Biblii, jej nieomylności i bezbłędności. Ale zanim do tego przejdziemy, musimy przedstawić pewne fundamentalne zasady. Niniejszy artykuł wychodzi spod pióra wierzącego w Biblię, i to tego, który się tego nie wstydzi. I tak, nie czujemy się niezręcznie potwierdzając, że jeśli mamy zrozumieć tekst Starego i Nowego Testamentu, musimy wiedzieć, co Biblia mówi o sobie. Stąd zgodnie potwierdzamy, że: *Musimy wierzyć, iż Biblia jest natchnionym, bezbłędnym Słowem Bożym, ponieważ tak mówi sama Biblia. *Musimy wierzyć, że Pan Bóg zachowuje Swoje Słowo przez Swojego Ducha Świętego wśród Swojego prawdziwego Kościoła, ponieważ to także mówi Biblia. Musimy wierzyć, iż Biblia jest natchnionym, bezbłędnym Słowem Bożym, ponieważ tak mówi sama Biblia. 2 Tymoteusza 3, 16-17: "Wszystkie Pismo od Boga jest natchnione i pożyteczne ku nauce, ku strofowaniu, ku naprawie, ku ćwiczeniu, które jest w sprawiedliwości, aby człowiek Boży był doskonały, ku wszelkiej sprawie dobrej dostatecznie wyćwiczony." Przypowieści 30, 5: "Wszelka mowa Boża jest czysta, On jest tarczą tym, którzy ufają w Nim." Jak wiele Pisma jest faktycznie natchnionego od Boga? "Całe Pismo." "Wszystkie Pismo od Boga jest natchnione." Każde jego słowo wyszło z Bożym oddechem. Tak więc, Pismo jest czyste tak jak Sam Bóg. Żadne trwałe wypaczenie nie może w nim zagościć. Choć w niektórych kopiach pojawiały się pomyłki w oryginalnych językach, mimo że heretycy nawet okaleczyli niektóre kopie, jednak dobra Boża Opatrzność sprawiła, że Duch Święty pomógł prawdziwemu Kościołowi odzyskać poprawne brzmienie z tych kopii. Ponieważ Pismo jest natchnione przez Boga, człowiek Boży jest 'doskonały', albo 'dopełniony'. Jest on kompletny w tym sensie, że nie potrzebuje dodatkowego punktu odniesienia. Oczywiście nie jest on bezgrzesznie doskonały: "...nie masz człowieka, który by nie grzeszył" (1 Królewska 8, 46). Jednak jest on 'doskonały' w tym sensie, że został doskonale wyposażony we wszystko, co potrzebuje wiedzieć po tej stronie wieczności, by wykonać służbę na tym świecie, stąd, jak zaznaczyliśmy, nie potrzebuje innych 'pomocy'.

2 Faktycznie, jedyne pomoce, jakie może brać pod uwagę to dobre komentarze Biblijne, które pozwalają lepiej rozumieć Pismo. Ale i te komentarze człowiek Boży czyta jako podrzędne natchniętemu Pismu. Jakże doskonale został Boży człowiek wyposażony w pełni natchnione słowa Boże! Dzięki pełnemu, werbalnemu natchnieniu Pisma, Boży człowiek może powiedzieć, że został doskonale przygotowany do wszelkiego dobrego uczynku. Jeśli Pismo przestanie być natchnione, i to w pełni, w każdym Słowie, wówczas już więcej nie jest ono niezawodne i pożyteczne do nauki, strofowania, korekty i ćwiczenia w sprawiedliwości. To właśnie czystość, pełne, bezpośrednie natchnienie Boże sprawia, że Pismo jest nadal pożyteczne i niezawodne do tych rzeczy. Mimo, że było kopiowane przez ludzi, że w niektórych kopiach pojawiały się pomyłki, jednak dzięki Bożej Opatrzności, w prawdziwym Kościele, Duch Święty pozwolił odzyskać oryginalne brzmienie, stąd nadal mamy natchnione Boże Słowo - nieomylne i bezbłędne. Mogą pojawić się różnice w pisowni bądź stylu w niektórych słowach i ich odmianach w niektórych współcześnie dostępnych rękopisach, lecz istotne słowa z ich pełnym znaczeniem pozostają natchnionymi, bezbłędnymi słowami Bożymi. (Izajasza 59, 21). A jak czyste są Boże Słowa? Całkowicie czyste. "Wszelka mowa Boża jest czysta", mówi księga Przysłów 30, 5. "On jest tarczą tym, którzy ufają w Nim." Słowa Boże nadal pozostają czyste dzięki Jego Opatrzności, która zachowuje je dla Bożego człowieka tak, aby nie potrzebował uciekać się do innych pomocy będąc przez nie wyposażony do wszelkiego dobrego dzieła. Boża Opatrzność zachowała w czystości każde słowo Boże. "On jest tarczą tym, którzy ufają w Nim." Dlaczego? Ponieważ "wszelka mowa Boża jest czysta". Wystarczy usunąć czystość każdego słowa, a Bóg nie jest już tarczą świętych. Nie możemy wątpić w czystość Bożego Słowa, ani wierność Jego przymierza, które go strzeże. Ten, który nie może kłamać obiecuje zachować Swoje Słowo; obiecuje dokonać tego w tym właśnie Słowie. "Wszelkie Pismo od Boga natchnione jest." "Wszelka mowa Boża jest czysta." Jak pisze Izajasz 59, 21, natchnione Boże słowa, wszystkie one zostaną zachowane w linii prawdziwego Kościoła na zawsze. Musimy wierzyć, że Pan Bóg zachowuje Swoje Słowo przez Swojego Ducha Świętego wśród Swojego prawdziwego Kościoła. Izajasza 59, 20-21: "Bo przyjdzie do Syjonu Odkupiciel, i do tych, którzy się odwracają od występków w Jakubie, mówi Pan. A to będzie przymierze moje z nimi, mówi Pan: Duch mój, który jest w tobie, i słowa moje, które włożyłem w usta twoje, nie odstąpią od ust twoich ani od ust nasienia twego, ani od ust potomków nasienia twego, mówi Pan, odtąd aż na wieki." Pan mówi, że "takie jest przymierze moje z nimi." Z kim? Z tymi, którzy odstępują od występków w Jakubie. Są to ci wszyscy, którzy poznali "pokutę ku żywotowi", to zbawienne dzieło błogosławionego Ducha Świętego, który przekonał o grzechu, sprawiedliwości i sądzie, oświecił umysły zbawczym światłem poznania Odkupiciela, który przyszedł po nich. Z tymi tylko i wyłącznie Bóg zawiera Swoje przymierze. Posyła On Odkupiciela do Syjonu za nimi i dla nich wyłącznie. A czym takim jest to zawarte z nimi przymierze? Przymierze to, że duch, który jest nad nimi, i słowa, które są w ustach ich nie odstąpią od ich ust, ani od ust ich nasienia, ani od ust potomków ich nasienia. Na jak długo? 'Aż na wieki'. Pan zawiera przymierze ze swoim Syjonem, z tymi, którzy się odwracają od występków w Jakubie. Jego Duch nie odstąpi od nich, ani Jego Słowa. Bóg zachowa wszystkie Swoje słowa dla nich; "wszelka mowa Boża jest czysta". Dlaczego? Po to, aby On mógł być tarczą dla Swoich świętych, nawet przez Swoje Słowo. Pan Bóg zachowa natchnienie Swojego Słowa, Pisma naszego zbawienia, dlaczego? Po to, aby Boży człowiek był doskonały, kompletny, dostatecznie zaopatrzony do każdego dobrego uczynku. Faktycznie, obietnica ta została złożona, ponieważ Odkupiciel, o którym mowa u Izajasza 59, 20, którym jest Chrystus Jezus, to nasz Pan, Pragnienie wszystkich narodów, Ten, który przychodzi do Syjonu. To z Jego powodu Pan Bóg zawiera to wspaniałe przymierze. Rzeczywiście, widzimy w liście do Hebrajczyków 9, 19, że Mojżesz nie tylko pokropił krwią wszystkie przedmioty przybytku i ludzi, lecz także i samą księgę Prawa, Słowa Boże: "Albowiem gdy Mojżesz wszystko przykazanie według zakonu opowiedział wszystkiemu ludowi, wziąwszy krew cielców i kozłów z wodą i z wełną szkarłatową i z hizopem, i same księgi i lud wszystek pokropił." Mojżesz pokropił zarówno księgi i lud. Dlaczego? Ponieważ miało to zapowiadać sposób, w jaki krew Chrystusa pokropi zarówno Bożych ludzi jak i słowa Boże, którymi Bóg zachowa ich. Innymi słowy, Chrystus zakupił swoją drogocenną krwią zarówno słowa Boże jak i Swój lud. Kiedy zanika skuteczność krwi Chrystusa, wówczas lud Boży może zginąć. Kiedy chłodnie i zamiera krew Chrystusa, wówczas ginie czystość Bożych słów. Nie, tak być nie może! Czegokolwiek dotknie krew Chrystusa zostaje zakupione. Krew Chrystusa okupiła czystość Bożych słów we wszystkich wiekach dla Ciebie i dla mnie, jeśli tylko w to wierzymy.

3 Ale z kim zawarte jest to przymierze? Z tymi, którzy odwracają się od występków w Jakubie i z ich nasieniem i potomstwem ich nasienia, aż na wieki. Duch pozostanie z nimi. Skuteczność krwi Chrystusa pozostanie z nimi. Dzięki przymierzu tej krwi i działaniu Ducha Świętego, ten prawdziwy Kościół będzie w stanie rozróżnić słowa Boże na przestrzeni wieków, a dzięki Bożej Opatrzności wszystkie Jego słowa pozostaną z nimi. Dlatego powinniśmy kierować nasz wzrok na teksty w oryginalnych językach, jakimi posługiwał się historycznie prawdziwy Kościół. Czego mamy oczekiwać po krytycznym badaczu tekstu Kiedy przychodzi do oceny dzieła krytycznego badacza tekstu, krytyka, który zbierze tekst z oryginalnych języków Biblii, musimy szukać człowieka, który wierzy w to, co wcześniej przedstawiliśmy. Musi wierzyć on, że Biblia jest Bożym Słowem, ponieważ 'wszelka mowa Boża jest czysta'. Musi on także wierzyć, że Pan Bóg obiecał zachować w czystości to Słowo w każdym pokoleniu. Musi również wierzyć, że Pan Bóg dokona tego w linii prawdziwego Kościoła. Analiza poglądów dr Kurta Alanda na sprawę natchnienia Biblii Trudno znaleźć coś, co w sposób otwarty przedstawia poglądy dr Alanda dotyczące natchnienia, bezbłędności i nieomylności Pisma św. Jednak istnieją jego trzy mało znane prace, które ukazują najwięcej - dwie stosunkowo wczesne, napisane w 1961 i 1962, oraz jedna późniejsza z roku Najpierw przyjrzymy się wcześniejszym pracom. Jedna z nich zatytułowana została: "Problem anomimowości i pseudonimowości literatury chrześcijańskiej dwóch pierwszych wieków." 2 W tej książeczce dr Aland zaprzecza apostolskiemu pochodzeniu Czterech Ewangelii, Listów Powszechnych, Listów Pasterskich i Hebrajczyków. Druga praca nosi tytuł "Problem Kanonu Nowego Testamentu," i powstała w 1962 roku. 3 W niej dr Aland wyraża swoje wątpliwości co do kanoniczności kilku ksiąg Nowego Testamentu. Zmuszeni jesteśmy w tym miejscu wtrącić wyjaśnienie w sprawie apostolskiego autorstwa Czterech Ewangelii, tych ksiąg, których tytuły rozpoczynają się od słów "Ewangelia według Mateusza", czy "Ewangelia według Marka", itd. Choć niektórzy mogą kwestionować natchnienie tytułów, nie możemy zaprzeczyć, że tytuły wszystkich kompletnych greckich rękopisów ksiąg Nowego Testamentu, włącznie z najwcześniejszymi z nich przypisują autorstwo Ewangelii Mateuszowi, Markowi, Łukaszowi i Janowi, tak jak wszyscy Ojcowie Kościoła z najwcześniejszego okresu Kościoła. Stąd na poparcie tezy Alanda, kwestionującej ich autorstwo, brak jakiegokolwiek materialnego dowodu patrystycznego bądź rękopiśmiennego. Jest chyba oczywiste, że człowiek, który wątpi w kanoniczność kilku ksiąg Biblii, a konkretnie 2 Listu Piotra, Jakuba, 1 i 2 Jana i Judy, nie będzie wierzyć w bezbłędność Biblii. Jak Biblia może być nieomylna, jeśli kilka ksiąg nie powinno się w niej znaleźć? Ktoś może zapytać: "ale 'Problem Kanonu Nowego Testamentu' napisany został w roku Czy dr Aland może kiedykolwiek porzucił te przekonania? Podobnie z 'Problemem anonimowości i pseudonimowości'. Zostało to napisane w Czy Aland porzucił te poglądy?" Niestety, nie. Faktycznie, miał wielką okazję porzucić te poglądy w swojej późniejszej książce pt.: "Historia Chrześcijaństwa", wydanej po niemiecku w roku 1980 i angielsku w W książce tej dr Aland omawia swoje teorie dotyczące początków i ewolucji tekstu Nowego Testamentu, w tym ustalenie kanonu i apostolskie autorstwo Ewangelii, Listów Powszechnych i Hebrajczyków. Jednak w pracy tej brak jakiejkolwiek sugestii odejścia od wcześniej opublikowanych własnych opinii. Wręcz przeciwnie, ostrożnie potwierdza je, a nawet dodaje szokująco krytyczną opinię o Powszechnych Listach Jakuba, Judy, 1 i 2 Piotra, 1, 2 i 3 Jana. Zajmiemy się tym, co mówi w tej sprawie w "Historii Chrześcijaństwa" pod koniec artykułu. Zaprzeczenie kanoniczności niektórych ksiąg Biblii jest z pewnością jednym z jego bardziej nagannych błędów. Jest to bowiem zaprzeczenie całkowitego, werbalnego natchnienia samego Pisma. Z tego powodu zajmiemy się najpierw pracą dr Alanda w zakresie Kanonu. Następnie zobaczymy, co takiego mówi on w "Problemach Anonimowości i Pseudonimowości chrześcijańskiej literatury w dwóch pierwszych wiekach." Przejdziemy później do oceny opinii przedstawionych w "Historii Chrześcijaństwa", by na koniec poddać ocenie ważność dzieła dr Alanda w świetle Pisma, a w szczególności Izajasza 59, Przechodzimy obecnie do analizy Problemu Kanonu Nowego Testamentu. Problem Kanonu Nowego Testamentu Na samym początku tej pracy dr Aland pisze: "Broszura ta zawiera tekst odczytu napisanego na potrzeby Drugiego Międzynarodowego Kongresu Studiów Nowego Testamentu jaki odbył się w Christ Church w Oksfordzie we wrześniu 1961 roku. Zatem broszura ta jest odczytem, jaki wygłosił dr Aland na światowym forum naukowych badaczy Nowego Testamentu. Już sam tytuł jest zastanawiający: "Problem kanonu Nowego Testamentu"? Jaki 'problem'?

4 Dla czytelnika niezorientowanego, termin Kanon oznacza listę ksiąg, jakie powinny znaleźć się w Nowym Testamencie. Dr Aland w swoim wykładzie zadaje pytanie, czy nowe księgi, jakie nie zostały włączone do Biblii powinny zostać włączone, a także, czy księgi obecnie w niej znajdujące się powinny zostać usunięte. W podsumowaniu nie postuluje on włączenia nowych ksiąg, jednak poważnie postuluje usunięcie 2 listu Piotra, Hebrajczyków, Objawienia Jana, Judy, 2 i 3 listu Jana. Pisze on na stronach 24-25: Niezależnie od niedoskonałości i niepewności jakie otaczają formułowanie Kanonu musimy dać wyraz wierze, że decyzja wczesnego Kościoła nie może zostać poprawiona jakimkolwiek poszerzeniem. Nie można powiedzieć o jakimkolwiek zachowanym dla nas piśmie z wczesnego okresu Kościoła poza Nowym Testamentem, że mogłoby zostać dodane do obecnego Kanonu; rewizja Kanonu Nowego Testamentu byłaby możliwa jedynie poprzez powstrzymanie tego, co wówczas zostało ogłoszone kanoniczne, nie zaś poprzez poszerzanie Kanonu w jakimkolwiek kierunku według naszego uznania. [wytłuszczenie dodane] Innymi słowy, przedstawia siebie jako konserwatystę mówiąc nieco ostrożnie, że nie powinniśmy adoptować nowych ksiąg. Jednak jak sam mówi, możemy rozważyć możliwość usunięcia niektórych ksiąg. Jak przedstawi to później, w jego opinii Listy Ignacego przewyższają 2 i 3 List Jana, Judy, a nawet 2 List Piotra, sugerując na stronach 26-27, że 2 i 3 List Jana, Judy i 2 Piotra nadają się do usunięcia. Mówi on: Jedyną grupą spośród Apostolskich Ojców, która dzięki zawartości i duchowemu autorytetowi wynosi się daleko ponad przeciętność są Listy Ignacego. Z pewnością nie mogą równać się z Pawłowymi, a nawet 1 Piotra i 1 Jana. Ale Judy, 2 i 3 Jana, na przykład, a nawet 2 Piotra zostają przez nie w oczywisty sposób prześcignięte. [wytłuszczenie dodane] Gdzie indziej wyraża on swoje wątpliwości co do prawdziwej kanoniczności Hebrajczyków (strony 10-13) z powodu ich stosunkowo późnej akceptacji: Hebrajczyków we Wschodnim Kościele i Objawienia w Zachodnim Kościele, mimo że Atanazy akceptował obydwa. Dr Aland mówi: Piąte stadium rozwoju [Kanonu] trwa na przestrzeni trzeciego stulecia i początku czwartego... w kwestii Hebrajczyków i Apokalipsy Wschód i Zachód udają się swoimi oddzielnymi drogami. Wschodni Kościół uznaje Hebrajczyków i odrzuca Apokalipsę, podczas gdy Zachodni robi dokładnie na odwrót i rzeczywiście z zaskakującą jednomyślnością na swoich obszarach. [Str. 10] Dr Aland na stronie 30 porusza sprawę nieszczęsnego kwestionowania przez Lutra ksiąg Hebrajczyków, Jakuba i Objawienia, sugerując tym, iż powinien się zająć tym ekumeniczny sobór, by ustalić, czy księgi te nie powinny zostać również usunięte. Zanim będziemy kontynuować, musimy przez chwilę zastanowić się, jaki jest poprawny pogląd na Kanon? Poprawny pogląd na powstanie Kanonu Poprawny pogląd na powstanie Kanonu w cudowny sposób podsumowany został w znanej książce dr Edwarda F. Hllisa "The King James Version Defended". Pisze dr Hills: Po spisaniu ksiąg Nowego Testamentu nadeszła pora na kolejny etap boskiego programu dla Nowego Testamentu, jakim było zebranie tych wszystkich poszczególnych ksiąg w jeden Kanon Nowego Testamentu, jaki będzie mógł zająć miejsce obok Kanonu ksiąg Starego Testamentu stanowiąc tym podsumowującą część Bożego świętego Słowa. Zauważmy teraz jak zostało to dokonane pod przewodnictwem Ducha Świętego. 4 (wytłuszczenie dodane) Dr Hills następnie wyjaśnia jak zebrano wszystkie księgi Nowego Testamentu i przyjęto je około roku 200 poza 2 i 3 listem Jana, 2 Piotra, Hebrajczyków i Objawienia. Ale pokazuje następnie jak w czwartym wieku księgi te zyskały powszechną akceptację i tylko bardzo nieliczni kwestionowali je. I tak powstał Kanon - ustalony i uznany raz na zawsze. Zauważmy przy tym, że Hills szczególnie wymienia rolę Ducha Świętego wiodącego nieomylnie Kościół, w miarę upływu czasu, do tych konkluzji. Tak więc poprawny pogląd na Kanon Nowego Testamentu przyjmuje jego konkluzje z IV wieku więcej ich nie kwestionując. Tak, miał miejsce okres pewnej płynności, choć zdecydowana większość ksiąg zyskała pełną akceptację pod koniec drugiego stulecia. W pewnym stopniu prześladowani rzymskie i martyrologia tysięcy świętych bez wątpienia ograniczały możliwości Kościoła do rzetelnego przeglądu ksiąg, jak też ograniczyły jego możliwości zbierania ekumenicznych synodów z zadaniem powszechnej akceptacji ksiąg kanonicznych. Ale mimo to, Duch Święty stopniowo działał wewnątrz prawdziwego Kościoła, tak że z nadejściem IV wieku nastąpiło powszechne uznanie obecnego Kanonu, jaki nigdy więcej nie będzie kwestionowany. Faktycznie Kanon musiał zostać ustalony. Dlaczego? Ponieważ dopóki księgi Biblii pozostają nieznane, jak możemy wiedzieć, co jest Bożym Słowem, w jakie mamy wierzyć, i które słowa są faktycznie nieomylnymi i bezbłędnymi słowami Boga, jakie zamierzył On

5 utrzymać w czystości po wszystkie wieki? A jeśli w końcu nie potrafimy rozpoznać, co stanowi prawdziwą księgę Biblii, w jaki sposób zostanie wypełnione przymierze Boże z Jego prawdziwym Kościołem? (Izajasza 59, 20-21) Wnioski wypływające z dotychczasowych komentarzy Alanda Dr Aland nie zgadza się z prawowierną nauką odnośnie nowotestamentowego kanonu, jaka w prosty sposób została ujęta we wszystkich konfesjach Kościoła Reformacji, w szczególności w Konfesji Westminsterskiej w rozdziale pierwszym artykuł ósmy. Nie, dr Aland jest zdania, że było wiele problemów związanych ze sposobem, w jaki Kościół zebrał księgi, że faktycznie Kościół zebrał nawet właściwe księgi, lecz z niewłaściwych powodów - powodów, którym brak naukowych podstaw, a więc wyraźnie fałszywych. Nieco dalej poddamy dyskusji te opinie. Jednak możemy już dojść do wniosku, że dr Aland nie wierzy w natchnienie czy nieomylność Pisma. A dlaczego? Cóż, jeśli ktoś wierzy, że w Biblii znajdują się całe księgi, które nie powinny się tam znaleźć, wobec tego Biblia musi być pełna słów pozbawionych natchnienia, do tego stopnia, że mogą w niej znajdować się całe księgi, które z braku natchnienia powinny zostać usunięte. Co więcej, jeśli faktycznie Biblia zawiera pozbawione natchnienia księgi, oznacza to, że Duch Święty nie mógł być ich autorem, ani też Biblii jako całości, stąd mogą tam być historyczne i doktrynalne błędy. Jeśli w szczególności Listy Powszechne nie zostały napisane przez ludzi, którzy twierdzili, że je pisali, wówczas faktycznie Biblia pełna będzie błędów historycznych. Jednak dokładnie do tego zmierza dr Aland, jak zobaczymy to za chwilę w "Problemach anonimowości i pseudonimowości" oraz "Historii Chrześcijaństwa." Ale Biblia sama miesza szyki dr Alanda. Kurt Aland nie jest mądrzejszy od Biblii. Biblia mówi o sobie, że "wszelka mowa Boża jest czysta," że "wszystkie Pismo jest od Boga natchnione," że faktycznie, Bóg zachowa je w każdym pokoleniu na zawsze, że Jego błogosławiony Duch Święty i Jego słowa zostaną w prawdziwym Kościele z tymi, którzy odwracają się od występków w Jakubie. " Duch mój, który jest w tobie, i słowa moje, które włożyłem w usta twoje, nie odstąpią od ust twoich ani od ust nasienia twego, ani od ust potomków nasienia twego, mówi Pan, odtąd aż na wieki." (Izajasza 59, 21) Dlatego Duch Święty z prawdziwym Kościołem umożliwi prawdziwym wierzącym, a nie heretykom, rozpoznać prawdziwe słowa Boże w każdym pokoleniu, w pośród wielu kopii, jakie były w ich zasięgu. Krótko mówiąc, dr Aland nie wierzy, że Biblia jest Słowem Bożym. Zgodnie z tym, obietnica zachowania Bożych słów nie jest dla niego. Dlaczego? Ponieważ nie jest on z prawdziwego Kościoła, nie jest z tych, którzy 'odwracają się od występków w Jakubie.' Wręcz przeciwnie, jest on niewierzącym sceptykiem. Dr Aland nie jest także szafarzem ani opiekunem świętego Słowa prawdy z boskiego ustanowienia. Raczej obawiamy się, że jest on prawdopodobnie diabelskim agentem zmierzającym do jego fałszowania. "Kto nie jest ze mną, jest przeciwko mnie" (Mateusza 12, 30). Inne poważne błędy w pracy Alanda "Problem kanonu Nowego Testamentu" Wspomnieliśmy już wcześniej o tym, jak dr Aland zakłada w swoim odczycie, że w niektórych przypadkach, Ojcowie wczesnego Kościoła wybrali właściwe księgi, lecz z 'błędnych przesłanek'. Dr Aland twierdzi: Nie można zaprzeczyć, że zewnętrzne standardy, jakie stosował wczesny Kościół kanonizując Pisma Nowego Testamentu były - patrząc na nie z punktu widzenia współczesnej wiedzy naukowej - niewystarczające i często wręcz błędne. Poglądy przyjęte przez współczesnych krytyków Nowego Testamentu w kwestiach autorstwa czy daty Pism Nowego Testamentu w wielu wypadkach odbiegają od tych, jakie dominowały we wczesnym Kościele...[str. 14 wytłuszczenia dodane] Jest oczywistym, że nawet w poprzednim wieku Kościoła [trzeci wiek], Kościół pozbawiony był adekwatnych standardów oceny. Mając to na uwadze, obserwator nieustannie pozostaje pod wrażeniem aktualnego rezultatu Kanonu. Pozostaje niewytłumaczalne jeśli za ludzką aktywnością i wątpliwymi standardami ludzkimi nie da się założyć kontroli providentia Dei, działania Ducha Świętego... [str. 14 wytłuszczenia dodane] Jednak nie jest to nieomylne działanie według dr Alanda, bowiem, jak wierzy on, prawdopodobnie kilka ksiąg należałoby usunąć z Kanonu! A czym są te 'poważne naukowe błędy w zewnętrznych standardach' jakie popełnili Ojcowie wczesnego Kościoła? Jednym z nich, mówi dr Aland, Ojcowie Kościoła pomylili się, co do autorstwa kilku ksiąg. Mówi on, że Listy Ignacego nie zostały włączone do Kanonu bowiem nie były napisane przez apostoła. Ale List Judy i inne księgi zostały włączone do Kanonu, ponieważ były 'przypuszczalnie' napisane przez apostoła, choć faktycznie nie były. I dlatego postuluje on usunięcie ich z Kanonu. Dr Aland mówi:

6 ...z prostego powodu oczywistego braku apostolskiego autorstwa, nikt nawet nie pomyślał o włączeniu Listów Ignacego do Kanonu, podczas gdy List Judy (i inne), z powodu zadeklarowanego autorstwa, jakie ukrywało prawdziwą sytuację, zakładał apostolskie autorstwo, skąd o ile jego treść nie budziła skrupułów, zezwolono mu na drogę do sterty ksiąg kanonicznych. [wytłuszczenia dodane] Oczywiście słowami "jakie ukrywały prawdziwą sytuację" Aland bezspornie zaprzecza, że Apostoł Juda jest prawdziwym autorem księgi noszącej jego imię. Słowem "inne" odnosi się on także co najmniej do 2 i 3 listu Jana oraz 2 listu Piotra, które, jak powiedział w poprzednim akapicie, przewyższa List Ignacego. Tak więc dr Aland zaprzecza, że 2 i 3 list Jana, Judy, oraz 2 Piotra były rzeczywiście napisane przez tych ludzi. Podobnie dr Aland napomyka o swoim przekonaniu, że Cztery Ewangelie, jakkolwiek szlachetne by nie były w jego ocenie, nie zostały jednak napisane przez Apostołów, którym zostały przypisane. Jak twierdzi, zebrane zostały one z wcześniejszej Ewangelii, a następnie te nowe cztery wersje 'zostały wyróżnione jedna od drugiej imionami autorów', sugerując, że księgi te faktycznie nie zostały napisane przez tych ludzi. Posłuchamy, co dalej mówi dr Aland: Z pewnością we wielu wspólnotach w użytku, nierzadko oficjalnym, znajdowały się, oprócz jednej lub więcej z Czterech Ewangelii, również ewangelie apokryficzne. Jednak na samym początku musiała być jedna Ewangelia, która była tą Ewangelią; posługiwanie się kilkoma Ewangeliami razem (dopiero teraz wyróżniają się imionami autorów, itp.) reprezentuje późniejszy etap... [str.19 wytłuszczenia dodane] Tak więc dr Aland zajmuje pozycję, że początkowo w Kościele istniały listy Pawła i ipsissima verba Jezusa (słowa samego Jezusa). Po tym wyłoniła się jedna Ewangelia, z której powstały Cztery Ewangelie, a nawet inne apokryficzne ewangelie. (W kolejnej jego pracy, jaką przeanalizujemy: "Problem anonimowości i pseudonimowości" zobaczymy jak kategorycznie zaprzecza, że Ewangelie Mateusza, Marka i Łukasza zostały napisane przez tych ludzi, oraz wyraża swoje wątpliwości, że Ewangelia Jana została napisana przez Jana.) Pomijając tytuły, listy Pawłowe i Powszechne, a także Ewangelia Jana w szczególny sposób ukazują swoje autorstwo już we wstępnych słowach. Choć istnieją różnice w szyku wyrazów w nagłówkach Synoptycznych Ewangelii, jednak wszystkie one zgadzają się z opinią wszystkich Ojców Kościoła, kto je napisał. (F. H. A. Scrivener w swojej wspaniałej pracy pt: "A Plain Introduction to the Criticism of the New Testament" wyjaśnia te rozbieżności.) Naprawdę nie ma powodu wątpić w autorstwo Synoptycznych Ewangelii, brak jest jakiegokolwiek patrystycznego bądź rękopiśmiennego dowodu, że tak nie jest. W jeszcze większym stopniu dotyczy to Listów Powszechnych, Listów Pawłowych i Ewangelii Jana. Dowody wewnętrzne tych ksiąg w sposób nie budzący wątpliwości pozwalają ustalić, kto jest ich autorem. Jeśli mamy wątpliwości, kto napisał Ewangelię Jana i Listy Powszechne, mimo, że same księgi mówią nam, kto je napisał, będziemy także wątpić w inne fakty i nauki zawarte w tych księgach! A więc widzimy, że sceptycyzm dr Alanda zbliża się do Poncjusza Piłata, który pytał: "Co to jest prawda?" W oczywisty sposób wątpi on, że Biblia jest Bożym Słowem. Wiara, że Biblia jest Bożym Słowem jest istotnym składnikiem zbawiennej wiary. Niektórzy mogą twierdzić: "Ale przecież wystarczy wierzyć, że Jezus umarł za nasze grzechy i, że Bóg wzbudził Jezusa z martwych." Ale skąd pochodzi ta wiara? "Wiara przychodzi przez słuchanie, i to słuchanie słowa Bożego" (Rzymian 10, 17). Tak, jeśli wyznamy ustami Pana Jezusa i uwierzymy w sercu, że Bóg wzbudził Go z martwych, faktycznie będziemy zbawieni, ale skąd bierze się ta wiara? Przez słuchanie. Przez Słuchanie czego? Słowa Bożego. To nie wszystko: musimy przy tym wiedzieć, że jest to faktycznie Boże słowo - natchnione i bezbłędne. "Przeto i my dziękujemy Bogu bezustannie, iż przyjąwszy słowo Boże, które usłyszeliście od nas, przyjęliście, nie jako słowo ludzkie, ale jako słowo Boże, które jest skuteczne w was, którzy wierzycie", mówi Paweł o Tesaloniczanach w pierwszym liście 2, 13. Musimy nie tylko usłyszeć Boże Słowo, lecz także przyjąć je jako Boże Słowo, a nie słowo ludzkie. Zgodnie z tym, Westminsterskie Wyznanie Wiary jest całkowicie poprawne, kiedy w rozdziale XIV w II artykule podaje: Tą wiarą chrześcijanin przyjmuje, że prawdą jest wszystko, co jest objawione w Słowie Bożym, bowiem przemawiając w nim Bóg objawia Swój autorytet, a rozliczne dzieła, jakie każdy szczególny fragment zawiera, skutkują jego posłuszeństwem przykazaniom, drżeniem przed przestrogami i przyjęciem obietnic Bożych dotyczących tego i przyszłego życia. Ale główne dzieła zbawiennej wiary to: otrzymanie, przyjęcie i poleganie wyłącznie na Chrystusie, jego usprawiedliwieniu, uświęceniu i życiu wiecznemu, na podstawie przymierza łaski. "Wiarą chrześcijanin przyjmuje, że prawdą jest wszystko, co jest objawione w Słowie Bożym, bowiem przemawiając w nim Bóg objawia Swój autorytet." Tak, 'główne dzieła zbawiennej wiary to: otrzymanie, przyjęcie i poleganie wyłącznie na Chrystusie, jego usprawiedliwieniu, uświęceniu i życiu wiecznemu,' jednak prawdziwy chrześcijanin musi także wierzyć we wszystko, co jest objawione w Słowie. Musi on przyjąć Słowo Boże nie jako słowo ludzkie, lecz jak Słowo Boga. Wynika stąd, że prawdziwy wierzący wierzy, że Biblia jest nieomylna, że jest bezbłędnym Bożym Słowem. Dr Aland swoimi zaprzeczeniami odnośnie pewnych ksiąg w Biblii oczywiście nie wierzy w to.

7 Dr Aland swoją niewiarą i bluźnierczymi oskarżeniami o błędy w Bożym Słowie w oczywisty sposób zamanifestował, że nie należy do linii prawdziwego Kościoła, tych, 'którzy odwracają się od występków w Jakubie', którzy w ustach mają Ducha Bożego pijąc Go prawą wiarą w Chrystusa Odkupiciela. I tak, człowiek taki, nie może według Biblii mieć prawa do przymierza łaski, ani łaski w swojej duszy do rozpoznawania Bożych Słów. Zgubne poglądy dr Alanda na niesolidny charakter naszych Biblii w oryginalnych manuskryptach znajduje głęboki wyraz w wielu współczesnych przekładach, w tym popularnej NIV 5. Ta sama ręka, która wycięłaby całe księgi Biblii z naszego Kanonu, usunęłaby także wiele różnych fragmentów. Najwcześniejsze i najbardziej niezawodne rękopisy oraz inni starożytni świadkowie nie mają Jana 7, 53-8, 11. Słowa te widniejące w wielu współczesnych przekładach odzwierciedlają słowa dr Alanda, jakie znalazły się w jego opus magnus pt: "The Text of the New Testament" napisanym razem z żoną Barbarą, które na język angielski przełożył Erroll F. Rhodes. 6 W tej książce, na stronie 323 odnajdujemy następujące wyjaśnienie, dlaczego w odnośnikach USB i greckim tekście Nestle-Aland użyto nawiasów: Słowa w pojedynczych nawiasach [ ] posiadają jedynie wątpliwe roszczenie do autentyczności jako część oryginalnych pism Nowego Testamentu. Tekst w podwójnych nawiasach [[ ]] w oczywisty sposób nie jest częścią oryginalnego tekstu, np. jakkolwiek wczesna by nie była tradycja pericope kobiety przyłapanej na cudzołóstwie [Jana 7, 53-8, 11], pewnym jest, że wersety te nie tworzyły części oryginalnego tekstu ewangelii Jana, kiedy początkowo krążyła w Kościele. [wytłuszczenia dodane] Jak dr Aland doszedł do tego wniosku? Możemy zobaczyć to z jego przypisów do Jana 7, 53-8, 11, znajdujących się w pierwszym wydaniu greckiego tekstu United Bible Societes (1966 r.). Na stronie 355 znajdziemy następujący przypis: 12 7, 53-8, 11 (A) pomija 7, 53-8, 11 (vide p. 413) p 66, 75 A vid B C vid... By w kilku słowach wyjaśnić ten przypis, dr Aland mówi, że 'następujące wczesne teksty pomijają Jana 7, 53-8, 11, a my przyznajemy im ocenę (A)'. (Nie ma najmniejszego zamiaru rozważyć inaczej brzmiące teksty określając je za nieuzasadnione.) Ocena (A) oznacza: "wierzymy, że jest to właściwie odczytane, z praktycznie absolutną pewnością." Następnie Aland podaje p 66 i p 75, którymi to symbolami oznaczone zostały dwa wczesne papirusowe rękopisy odkryte w Górnym Egipcie przez Martina Bodmera, w tym samym miejscu, gdzie odkryto gnostycką bibliotekę w grotach Nag Hammadi. (Górny Egipt był głównym ośrodkiem gnostycyzmu). Aland także wymienia aleph znany także jako kodeks Synajski, rękopis odnaleziony przez Konstantyna Tischendorfa w klasztorze na górze Synaj. Spoczywał on nieużywany przez całe wieki na półce. Następnie Aland wymienia 'A', czyli kodeks Aleksandryjski, rękopis, który tłumacz reformacyjny Teodor Beza z Genewy odrzucił zgodnie z resztą Reformatorów jako niepewny z powodu licznych błędów historycznych i gramatycznych. Aland również wymienia 'B', czym oznaczony jest tak zwany Codex Vaticanus, który przez wieki jest w posiadaniu Watykanu, i który Erazm z Rotterdamu odrzucił wprost jako zepsuty, nie nadający się w jego pracy nad pierwszym wydaniem greckiego Tekstu Przyjętego (textus receptus). Po 'B' dr Aland wymienia 'C', którym to symbolem oznaczony jest syryjski kodeks Efraima. Został tak nazwany, bowiem zawiera także grecki przekład 38 kazań Ojca wczesnego Kościoła znanego jako Efraim Syryjczyk. Rękopis ten zbliżony jest do kodeksu watykańskiego i aleksandryjskiego. Po nich, Aland wymienia kilka innych rękopisów, które trzymają się tekstowego przekazu wcześniej wymienionych tekstów aleksandryjskich. Podsumowując: teksty, na jakich opiera się dr Aland zostały odrzucone przez historycznie prawdziwy Kościół z powodu ich znanej niskiej jakości (dużej liczby błędów, zarówno historycznych jak i w pisowni), albo znanego pochodzenia od tekstów skażonych przez heretyków, jak w przypadku tak zwanych tekstów aleksandryjskich, pochodzących z Górnego Egiptu, siedliska gnostycznych sekt. To te, odrzucone przez historyczny Kościół teksty, dr Aland obdarza największym zaufaniem. Dr Aland przyznaje także sam, że systematycznie odrzuca wszystkie teksty bizantyjskie, z której to tradycji wyłonił się Tekst Przyjęty. We wstępie do greckiego tekstu USB z roku 1966 pisze on: Następujące minuskuły, wybrane po uważnej selekcji ponad tysiąca rękopisów, są systematycznie cytowane, ponieważ zauważa się w nich znaczną niezależność od, tak zwanej, bizantyjskiej tradycji. [wytłuszczenia dodane] Innymi słowy, wszystkie minuskuły (rękopisy greckie pisane małymi literami), noszące ślady pochodzenia z tradycji bizantyjskiej były celowo pomijane i nie brane pod uwagę. A jednak, wszystkie te rękopisy, które tworzą zdecydowaną większość zachowanych greckich rękopisów, zawierają Jana 7, 53-8, 11. Dokładna analiza powodów, dla jakich 'różne rękopisy', głównie pochodzące z Egiptu, należy traktować z ostrożnością ze względu na znane naleciałości lokalnych heretyków, wykracza poza zasięg niniejszej pracy. Dość powiedzieć, że nie powinniśmy zbytnio dziwić się, że człowiek, który nie wierzy w nieomylność i bezbłędność Pisma wybiera rękopisy z obszarów, na których dominowali heretycy, i na ich podstawie usiłuje usunąć z Biblii fragmenty, jakie dużo wcześniej uznane zostały przez prawdziwy historyczny Kościół. Jana 7, 53-8, 11 był faktycznie uznany przez historyczny Kościół przez wieki, znajduje się w ogromnej większości zachowanych greckich rękopisów, a także w powszechnie przyjętym tekście Textus Receptus, jakim posługiwali się Reformatorzy. Ta sama dłoń, która usunęłaby natchnione księgi z naszego Kanonu Nowego Testamentu, chce usunąć opatrznościowo zachowane teksty!

8 Przejdziemy teraz do analizy drugiego dzieła dr Alanda: "Problem anonimowości i pseudonimowości chrześcijańskiej literatury pierwszych dwóch wieków." Ten niewielki artykuł obecnie znajduje się w opracowaniu: "The Authorship and Integrity of the New Testament: some recent studies" K. Aland i in. S.P.C.K (Pierwotnie, artykuł ukazał się na łamach Journal of Theological Studies, N.S. vol. XII, kwiecień 1961.) 'Problem anonimowości i pseudonimowości chrześcijańskiej literatury pierwszych dwóch wieków' W pracy tej dr Aland przedstawia konkluzje w kwestii oryginalnego autorstwa kilku ksiąg Nowego Testamentu, w oparciu o swoje studia nad pewnymi wczesnymi papirusami egipskimi oraz wnioskami jakie wyciąga z autentycznych problemów autorstwa pewnych patrystycznych i apokryficznych dzieł. (Rzeczywiście, w tamtym okresie pojawiło się wiele niepewnych pism, które rościły sobie apostolskie autorstwo. Jednak Aland wnioskuje z tego, że niektóre z ksiąg Nowego Testamentu nie zostały napisane przez ludzi, których imiona figurują w nich, a raczej przez ludzi posługujących się pseudonimami.) Ale zanim zajmiemy się poglądami dr Alanda zobaczmy jak dr Hills przedstawia poprawny pogląd na autorstwo Czterech Ewangelii w znanej książce pt.: Believing Bible Study, wydanej przez Christian Research Press w roku Na stronie 34 tej książki dr Hills poprawnie stwierdza: Kiedy nadszedł czas, aby zgodnie z Bożym planem, ustna Ewangelia została spisana, Mateusz apostoł i Marek oraz Łukasz, towarzysze i uczniowie apostołów zostali natchnieni przez Ducha Świętego, by wykonać to zadanie. Ewangelia, jaką ci trzej ewangeliści spisali, jest tą samą Ewangelią, jaka była wszędzie głoszona i wyrażana tymi samymi znanymi słowami. Stąd możemy wierzyć, dlaczego spisane Ewangelie Mateusza, Marka i Łukasza, cechuje ścisła zgoda słownictwa i zawartości tematycznej. Jednocześnie widoczne są różnice. Mateusz spisał Ewangelię tak, jak ją pamiętał. Ci inni Apostołowie, od których Marek i Łukasz otrzymali informacje, zapamiętali Ewangelię w nieco inny sposób. Jest to jeden z powodów, dla których trzy synoptyczne Ewangelie różnią się w kilku szczegółach. Inną przyczyną tych różnic jest inny, własny punkt widzenia i piszących pod natchnieniem ewangelistów oraz ich własny plan literacki. Ale różnice te nie są sprzecznościami. Wierzymy, że Duch Święty nie przeczy Sobie, a jeśli nie potrafimy zharmonizować kilku narracji w Ewangelii, to tylko dlatego, że pewne fakty ubiegły nam bądź nie zostały objawione. 7 Oprócz tych czynów i słów Jezusa, jakie wszyscy Apostołowie byli w stanie zapamiętać, które stanowią istotę ustnej Ewangelii i Ewangelii Mateusza, Marka i Łukasza, pierwszych trzech spisanych Ewangelii, były także głębsze elementy nauki naszego Pana, które zachowały się głównie we wrażliwym umyśle Jana, 'ucznia, którego miłował Jezus'. Przez wiele lat Apostoł Jan medytował osobiście nad tymi wzniosłymi dyskursami Zbawiciela. W końcu, w podeszłym wieku Duch Święty natchną go, aby do pozostałych trzech, dołączył swoją Ewangelię... 8 Na stronie 35 dr Hills omawia, w jaki sposób podobnie napisane zostały Listy Powszechne i wszystkie listy Pawłowe przez tych samych apostołów, których imiona widnieją w tych natchnionych księgach. Zobaczyliśmy w jaki sposób dr Hills utwierdza się, (i słusznie) że autorzy Czterech Ewangelii, to faktycznie ci, których imiona figurują w tych natchnionych księgach. A co takiego dr Hills mówi o tych, którzy twierdzą inaczej? Zobaczmy, jak podchodzi on do zarzutu, że Apostoł Jan nie jest autorem Ewangelii Jana w swojej książce pt.: The King James Defended na stronach 69-70: Najczęściej spotykana hipoteza, wśród naturalistycznych krytyków zakłada, że Ewangelia Jana została spisana nie przez Apostoła Jana, lecz przez innego Jana zwanego Starszym Janem, który żył w Efezie pod koniec pierwszego wieku, również będącego autorem Listów Jana. Uczyniło by to z Ewangelii Jana fałszerstwo, bowiem twierdzi ona, że została spisana przez ucznia, którego miłował Jezus (Jana 21, 24), tego bliskiego ucznia, który widział chwałę Chrystusa (1, 14), który położył się na jego piersi (13, 23) i, który wreszcie z podziwem w oku widział krew i wodę wypływające z jego rozdartego boku (19, 35) 9. [wytłuszczenia dodane] Innymi słowy, każdy, kto mówi, że Ewangelia Jana nie została spisana przez Apostoła Jana robi z tej natchnionej księgi fałszerstwo, biorąc pod uwagę jej pozytywne wewnętrzne roszczenia. Nie możemy dopuścić twierdzenia, że Duch Święty jest autorem kłamstwa. Nie, zdecydowanie Duch Święty jest Duchem prawdy: Jana 14, 17, Jana 15, 26, Jana 16, 13 i 1 Jana 4, 6. Faktycznie, Jana 16, 13 specjalnie mówi nam: "Lecz gdy przyjdzie on Duch prawdy, wprowadzi was we wszelką prawdę." Duch Boży jest Duchem prawdy, który jedynie wprowadza swoich uczniów do prawdy. W szczególny sposób dotyczyło to natchnionych apostołów i ewangelistów, którzy spisali księgi Nowego Testamentu. Duch Święty nigdy nie natchnąłby człowieka, by podpisał się pseudonimem. Podobnie Duch Boży, który obiecał pozostać z prawdziwym Kościołem na zawsze nie dopuści, by Kościół fałszował słowa Boże, w ten sposób, że dana księga zostanie przypisana fałszywemu autorowi. Przeciwnie, jak podaje nam Izajasz 59, 21, Boży Duch i Boże słowa pozostaną z Jego prawdziwym Kościołem na zawsze. Dlatego prawdziwy Kościół nigdy umyśnie nie zanieczyści tekstu, a wszelkie nieumyślne pomyłki, Duch Święty działający w Kościele Chrystusa, ujawni i oczyści. A co takiego w tej sprawie mówi dr Aland? Przechodzimy zatem do analizy 'Problemu anonimowości i pseudonimowości chrześcijańskiej literatury pierwszych dwóch wieków'. Kurt Aland o autorstwie Czterech Ewangelii Na piątej stronie tej pracy, dr Aland mówi co następuje:

9 Zacznijmy od literatury anonimowej. Jestem zdania, że bez wątpienia wszystkie ewangelie zostały opublikowane anonimowo. Nasze obecne opinie o ich autorstwie pochodzi z informacji wywodzących się z czasów Papiasza bądź późniejszych. Nie tylko cztery kanoniczne ewangelie, ale również inne ewangelie z wcześniejszego okresu traktowane były nie jako ewangelia Marka, ewangelia Mateusza, itd., lecz w ich oryginalnym domu jako 'ta ewangelia'. W miarę jak rosło powszechne uznanie i przybywało ich w jednym miejscu pojawiła się potrzeba rozróżnienia pomiędzy nimi (bądź do połączenia ich w Diatessaron, jak dokonał tego Tacjan.) Wszystkie tytuły i podpisy w rękopisach ewangelii pochodzą z późniejszego okresu. To, że papirus Bodmera II (około AD 200) zawiera inskrypcję evangelion kataioannon niczego nie dowodzi. Pochodzi on z czasu po Papiaszu, kiedy nie tylko ewangelie były już w pełni rozróżniane, ale także ukształtowały się pewne tradycje. [wytłuszczenie dodane] Podsumowując to, co powiedział tutaj dr Aland, możemy powiedzieć: Twierdzi on, że wszystkie cztery 'ewangelie' [!] były anonimowe i jako takie, ich prawdziwi autorzy nigdy nie będą poznani. Mówi on, że pewne wczesne rękopisy Nowego Testamentu nie posiadały tytułów, jakie dzisiaj mamy w nich, i stąd żadne z tych wczesnych rękopisów ich nie posiadały. Twierdzi on, że w Kościele pojawiły się później 'pewne tradycje' i wykorzystano je z potrzeby odróżnienia jednej ewangelii od drugiej, w miarę jak z upływem czasu rozchodziły się one od swoich oryginalnych miejsc. Z tego toku myślenia wynika, że dr Aland wierzy, iż historyczny Kościół sfałszował Cztery Ewangelie dodając do nich tytuły. Mimo, że tytuły te różnią się formą słowną w różnych rękopisach, jednak wszystkie one zgodnie przypisują autorstwo temu samemu człowiekowi. A jednak Aland mówi, że to nie ci ludzie napisali te dzieła. Przeanalizujmy teraz twierdzenia dr Alanda. Na początku musimy dać wyraz ubolewania z powodu jego wnioskowania odnośnie Ewangelii jako ewangelii pisanej przez małe 'e'. Ale także musimy zbadać jego twierdzenie, że żadne z wczesnych rękopisów nie posiadały w nich tytułów. Na jakiej podstawie opiera Aland swoje twierdzenie? A więc, do czasów Papiasza, który żył w II wieku p.chr. i prawdopodobnie zmarł przed 150 AD 'nie było tytułów w rękopisach z tego okresu'. Pamiętajmy, że Papiasz według historii kościoła, na własne uszy słuchał Apostoła Jana. Większość relacji umieszcza datę jego urodzin przed Polikarpem, co miałoby miejsce przed 67 AD. Oznacza to, że dr Aland bierze pod uwagę rękopisy pochodzące dużo wcześniej od umownej daty 200 AD. A ile mamy zachowanych rękopisów sprzed roku 150 AD? Posługując się własną listą rękopisów dr Alanda z roku 1966 możliwe jest, że trzy rękopisy zachowały się od czasów Papiasza: p 46, i p 67. Choć i te rękopisy, UBS z 1966 r. datuje na pochodzące z około roku 200 AD. Trzy rękopisy: czy rękopisy te stanowią statystycznie znaczącą próbkę rękopisów z tego okresu? (Zmuszeni jesteśmy zauważyć, że nawet p 66 posiada w tytule 'Ewangelia według Jana', jak już to zastrzegł Aland. p 66 to katalogowa nazwa Papirusu II Bodmera.) Przypuśćmy, że jesteśmy chorzy na serce. Czy zgodzimy się przyjąć lekarstwo, które zostało wypróbowane na trzech tylko pacjentach? Albo czy biznesmen podejmie decyzję w oparciu o marketingowy sondaż opinii trzech ludzi? Myślę, że nie. Dlaczego zatem standardy prac badawczych mają być niższe przy analizie tekstów Pisma Świętego? Także nie możemy bagatelizować faktu, że wszystkie trzy wymienione rękopisy pochodzą z tego samego okręgu, górnego Egiptu, niedaleko od grot Nag Hammadi, gdzie odkryto gnostyczną bibliotekę. Z pewnością nie zgodzilibyśmy się przyjąć środka nasercowego przetestowanego tylko na trzech członkach tej samej rodziny! Dlaczego nie? Mogli oni posiadać zdecydowanie odmienne uwarunkowania genetyczne. Wówczas przyjęcie takiego niepewnego środka może mieć niebezpieczne efekty uboczne. Podobnie sprawa się przedstawia z tymi trzema rękopisami. Pochodzą one wszystkie z 'pewnej' rodziny. Pochodzą z Górnego Egiptu, obszaru znanego z licznej obecności gnostyków i literatury gnostycznej. A wiemy z korespondencji Ojców wczesnego Kościoła, że heretycy z tego okresu, a w szczególności gnostycy znani byli z manipulacji w tekście Pisma. Wystarczy zajrzeć do Ireneusza i Tertuliana, by przekonać się o tym. Co więcej, niewątpliwie w chrześcijańskim świecie musiały wówczas istnieć dziesiątki tysięcy rękopisów, ponieważ faktycznie było już wówczas wiele ponad milion, a może i miliony chrześcijan. Wyciąganie wniosku na podstawie tak znikomej statystycznie próbki trzech rękopisów jest całkowicie pozbawione rozsądku. Podobnie nierozsądne jest wyciąganie dalekosiężnych wniosków na podstawie nielicznych wypowiedzi niektórych bardzo wczesnych Ojców Kościoła dotyczących Ewangelii. Z tego wczesnego okresu mamy jedynie trzech lub czterech. Tak więc twierdzenie dr Alanda, że 'żaden z wczesnych rękopisów tego okresu nie posiadał tytułów i podpisów' jest nie do utrzymania. Nie jest on w stanie udowodnić tego. Trzy rękopisy i opinia trzech bądź czterech Ojców niczego nie dowodzi, zważywszy, że jeden z tych trzech najwcześniejszych rękopisów, kopia Ewangelii Jana faktycznie posiada tytuł 'Ewangelia według Jana'. Co więcej, jeśli chodzi o najwcześniejszych Ojców Kościoła, tak zwanych Apostolskich Ojców, żaden z nich nie przeczy, że Cztery Ewangelie były napisane przez Mateusza, Marka, Łukasza i Jana. Raczej w swoich pismach po prostu nie odnoszą się do Czterech

10 Ewangelii. Trzech wczesnych Ojców, do których odnosi się Aland to Klemens Rzymski, Ignacy z Antiochii i Polikarp ze Smyrny. W jedynej dziele Polikarpa jakie mamy, cytuje on obficie z listu Pawła do Filipian, ale brak tam cytatów z Czterech Ewangelii. Ignacy odwołuje się głównie do autorytetu lokalnych biskupów. Klemens głównie odwołuje się do Starego Testamentu i zwykłego rozumowania. Jednak mamy tylko w sumie jedenaście prac tych ludzi plus dwa lub trzy anonimowe dzieła takie jak Pasterz Hermasa i List do Diognetusza. Nie dość tego, poczynając od Papiasza, nieco po roku 100 AD, a w szczególności od Ireneusza ok. 180 AD (Adversus Haereses III, 1, 1) dowiadujemy się, że wszyscy wcześni Ojcowie twierdzili zgodnie co do jednego, że Cztery Ewangelie zostały faktycznie napisane przez ludzi, których nazwiska figurują w tytułach tych ksiąg. Choć tytuły te różnią się nieco w stylu, w szczególności Ewangelia Mateusza, Marka i Łukasza, jednak zgadzają się oni, co do tego, kim są ich autorzy. Po prostu brak jakiegokolwiek patrystycznego bądź rękopiśmiennego dowodu na poparcie tezy dr Alanda, jaką chce obalić dawno przyjęty ogólny pogląd. Jak wykazaliśmy z pracy dr Hillsa, twierdzenie, że Ewangelia Jana została napisana przez kogoś innego, robi z niej fałszerstwo. Dotyczy to szczególnie Ewangelii Jana, która dostarcza wielu wewnętrznych dowodów na to, kto jest jej autorem. Jak zauważa Hills, jej autor był obecny z Panem w czasie Ostatniej Wieczerzy, świadkiem Jego cierpień na krzyżu, a także był obecny, kiedy po zmartwychwstaniu Pan ukazał się apostołom w czasie połowu ryb w Jana 21. Jednak, jak wkrótce zobaczymy, Aland będzie później twierdził w swojej Historii Chrześcijaństwa, że Ewangelia Jana nie została napisana przez Apostoła Jana. Ale teraz zajmiemy się twierdzeniami dr Alanda, że Pasterskie Listy i Listy Powszechne zostały napisane pod 'pseudonimem'. Dr Alanda twierdzenie, że Listy Katolickie i Listy Pasterskie zostały napisane 'pod pseudonimem' - pod lupą Na 4 stronie Problemów Anonimowości i Pseudonimowości dr Aland mówi: Do kategorii pseudonimowych pism zaliczyłbym: Pasterskie, 1 i 2 Piotra, Jakuba, Judy, możliwe, że Hebrajczyków, 2 i 3 Jana, możliwe, że ewangelię Jana, Didache, oraz nie-pseudonimowe apokryfy Nowego Testamentu. To, czy do tej kategorii możemy zaliczyć list do Kolosan i Efezjan pozostaje przedmiotem kontrowersji. 'Pseudonimowe' pismo to takie, które podpisane zostało przez autora fałszywym imieniem, imieniem, które nie jest imieniem autora. Aland twierdzi tutaj, że autorzy Listów Pasterskich, 1 i 2 Piotra, Jakuba, Judy, 2 i 3 Jana, możliwe, że Hebrajczyków, nie zostały napisane przez apostołów, których imiona figurują w nagłówkach tych ksiąg oraz w podpisach, a raczej przez ludzi, którzy podszyli się pod nich. Na 6 stronie kontynuuje on swój dyskurs na temat anonimowego piśmiennictwa. Wyjaśnia tam swoją hipotezę, jak doszło do powstania tych pism. Mówi on, że pisarz, anonimowy pisarz znalazł się 'pod wpływem Ducha' i z tego powodu, można powiedzieć, że to nie on, lecz Chrystus i apostołowie przemawiali przez niego. Stąd, twierdzi Aland, było całkiem na miejscu, że człowiek taki nie będący apostołem, podpisał imieniem apostoła swoje dzieło. Swoją teorię rozpoczął od wyjaśnienia pochodzenia Didache, wątpliwego dzieła. Następnie stosuje swoją teorię do Listów Paterskich oraz 2 Piotra, a nawet wyraża opinię, że jego teorię można zastosować do autora 'ewangelii' Jana. Tak o tym sam mówi: Przejdźmy teraz do grupy pism pseudonimowych. Dobrze będzie rozpocząć od najbardziej skrajnego przykładu jakim jest Didache, bowiem nie przypisuje sobie autorstwa jednego apostoła, lecz całego zgromadzenia apostołów i samego Pana... Zarówno położenie ani data powstania, ogólnie przyjęta na ok 110 AD, nie są tutaj istotne, jak też forma tekstu w szczegółach, bądź możliwe, że i w innych formach. Sednem sprawy pozostaje twierdzenie oraz jego przyjęcie w Kościele jako autorytatywnego dokumentu... Jedyna dopuszczalna hipoteza zakłada, że autor tego pisma (Didache) przedstawił je najpierw w swojej własnej wspólnocie, prawdopodobnie czytając je w czasie nabożeństwa. Faktycznie, zebrani wiedzieli, że zostało to napisane przez ich starszego. Ale kiedy zaczął on twierdzić, że jego pismo jest poselstwem od Pana przez jego apostołów, a wspólnota wraz z innymi, okolicznymi wspólnotami uznały to za ważne, dokonały tego tylko dlatego, że była to jedynie spisana wersja tego, co dotąd było przekazywanie ustnie w czasie wspólnych zgromadzeń. Powstawał wówczas prorok i głosił kazanie - słowo Pańskie. Każdy znał proroka i jego ludzkie sprawy. Ale kiedy przemawiał z natchnienia, wówczas to nie jego słyszano, lecz Pana, apostołów albo Ducha Świętego... [wytłuszczenia dodane] Zanim przejdziemy dalej, podsumujmy to, co mówi tutaj Aland. Twierdzi on, że autor Didache i inni mu podobni, to znani wszystkim ludzie, lecz kiedy przemawiali jako prorocy pod boskim natchnieniem, wówczas to już nie oni przemawiali, lecz Pan bądź apostołowie. I to, na tej podstawie, według dziwnego poglądu dr Alanda, usprawiedliwiało i uprawomocniało podpisanie takiego dokumentu imieniem apostoła, lub wszystkich apostołów, albo nawet samego Pana. Oczywiście nie jest to w ogóle zgodne z nauką Pisma, ponieważ wszyscy zgadzają się, że listy Pawła do Koryntian, Galacjan i Rzymian są listami faktycznie podpisanymi przez niego. W każdym z tych listów Paweł zaznacza, że to on sam, a nie jakiś inny apostoł pisze list.

11 Paweł nigdy nie podpisałby swojego listu imieniem Piotra ani jakiegokolwiek innego apostoła. Nie, przestrzega on szczególnie uczniów, by nie dali się oszukać listami rzekomo pochodzącymi od niego. W 2 liście do Tesalończyków 2, 1-2, Paweł wyraźnie przestrzega uczniów: "A prosimy was bracia przez przyjście Pana naszego Jezusa Chrystusa i nasze zgromadzenie do niego, abyście się nie zaraz dali zrażać z zmysłu waszego, ani sobą trwożyć, lub przez ducha, lub przez mowę, lub przez list jakoby od nas pisany, jakoby nadchodził dzień Chrystusowy." Powtarzamy, Paweł zawsze potwierdzał własne autorstwo swoich listów takimi jak te uwagami: "Pozdrowienie moje ręką Pawłową." 1 Koryntian 16, 21, albo Kolosan 4, 18: "Pozdrowienie ręką moją Pawłową. Pamiętajcie na więzienie moje. Łaska niech będzie z wami. Amen." Powszechnie rozumie się, że Paweł własnoręcznie podpisywał pozdrowienia w swoich listach, aby czytający je mogli sami upewnić się, że faktycznie napisane zostały przez Pawła. Oczywiście, pisarz, który także osobiście dostarczył list do wspólnoty, do jakiej był adresowany, mógł również potwierdzić, że faktycznie Paweł napisał te słowa jak i to, że on sam dyktował cały ten list. Krótko mówiąc, Paweł zawsze poświadczał, że listy, jakie wysyłał były faktycznie jego, a nie kogoś podszywającego się. Robił to w obecności świadków, którzy nieśli list do kościoła dopisując własnoręcznie pozdrowienia. We wszystkich przypadkach, świadkowie ci dostarczali później te listy do ich adresatów. Faktycznie, słuchający Pawła oczekiwali takiego poświadczenia mając na uwadze jego ostrzeżenia, by nie dali się zwieść przez 'rzekomy list' od niego 2 Tesaloniczan 2, 2. Pozdrowienia Pawłowe są 'znakiem w każdym liście", przypomina on w r. 3, w. 17. Nie możemy także przyjąć poglądu Alanda, że pisanie pod natchnieniem Ducha usprawiedliwia podpisanie dokumentu czyimś innym imieniem, wręcz przeciwnie. Paweł tego nie robił, a pisał on niewątpliwie pod natchnieniem Ducha. Jeśli jest to Duch prawdy, to prowadzi wierzących chrześcijan do znajomości prawdy, również tej, kto jest autorem listu, jaki czytają. Święty Duch Boży nigdy nie natchnie człowieka by ten fałszował podpis innego w swoim dokumencie, ani udawał innego, znanego autora tekstu, jaki pisze. Oczywiście to Kościół rozpoznał, że Didache nie zostały napisane przez apostołów i z tego powodu zostały odrzucone jako nadające się do Kanonu. Jednak Aland nie uznaje tego, ponieważ nie zna on 'Pisma, ani mocy Bożej" (Marek 12, 24). Na stronie 8 kontynuuje on: Kiedy pseudonimowe pisma Nowego Testamentu powoływały się na autorstwo jedynie najbardziej znanych apostołów, nie był to zręczny wybieg tak zwanych podrabiaczy, po to, aby zapewnić swoim dziełom najwyższą opinię i cyrkulację, ale logiczna konkluzja założenia, że sam Duch był autorem tych dzieł. [wytłuszczenia dodane] Zauważmy słowa: 'Kiedy pseudonimowe pisma Nowego Testamentu powoływały się na autorstwo jedynie najbardziej znanych apostołów'. A więc mówi on tutaj, że w naszym Nowym Testamencie są księgi napisane przez autorów posługujących się pseudonimami, pisarzy podrabiających imiona apostołów, jako autorów swoich pism. Aland następnie stwierdza otwarcie, że Listy Pasterskie i 2 list Piotra zostały napisane pod pseudonimem. Tak twierdzi na stronie 9: O wiele trudniej jest odpowiedzieć na niektóre inne pytania, jakie mogą być zobrazowane listami Pasterskimi i 2 Piotra. Pamiętajmy o hipotezie, jaką postawiliśmy wcześnie, a mianowicie, że pisarz będący jedynie narzędziem Ducha Świętego, z tego powodu przypisuje apostolskie autorstwo swoim pismom. Można sobie wyobrazić, że pisarz taki rozciąga identyfikację tak daleko, że dostarcza on szczegółów dotyczących konkretnych sytuacji, jak ma to miejsce w Listach Pasterskich, albo w przypadku 2 Piotra, gdzie pisarz ze swobodą odnosi się do 1 Piotra?... Jednak informacje o losach różnych współpracownikach z czwartego rozdziału 2 listu do Tymoteusza, pierwszego procesu Pawła, poleceń do adresatów, jak również zakończenie listu do Tytusa dowodzą drobiazgowej znajomości, ożywionej perspektywy oraz takiej rekonstrukcji spraw Pawła, że nie możemy uchylić się od przyjęcia zamierzonego fałszerstwa...[wytłuszczenie dodane] A więc mamy tutaj. Dr Aland oświadcza, że Listy Pasterskie i 2 Piotra napisane zostały pod pseudonimem. Nie dość tego, pisarze posunęli się tak daleko, że dostarczyli szczegółów wystarczająco przekonywających, że są oni Pawłem lub Piotrem. Nie na tym koniec: 'nie możemy uchylić się od przyjęcia zamierzonego fałszerstwa'. W pozostałej części dokumentu dr Aland nie próbuje zaprzeczyć temu twierdzeniu, że listy te są zamierzonymi fałszerstwami, że nie to miał na myśli tak mówiąc! Wręcz przeciwnie, kończąc dokument pisze on: Nie możemy zapomnieć, że wszystkie te pseudonimowe pisma, za wyjątkiem może 2 i 3 listu Jana, oczywiście pozbawione są imienia apostoła nie bez powodu. Nieznani ludzie, którzy je skomponowali, nie tylko wierzyli, że znajdują się pod znakiem Świętego Ducha,ale faktycznie byli. [wytłuszczenie dodane]

12 Innymi słowy, to Duch Boży natchną nieznanych pisarzy listów Pasterskich i 2 Piotra aby dodali autentyczne szczegóły zwiększając tym iluzję, że zostało to faktycznie spisane przez Piotra i Pawła! A dlaczego? Ponieważ uważali oni, że znajdują się pod znakiem Ducha, i faktycznie byli! Robi to ze Świętego Ducha Bożego Ducha kłamiącego. Co za niecne bluźnierstwo! Widzimy, że dr Aland nie tylko otwarcie zaprzeczał natchnieniu, bezbłędności i nieomylności Pisma w swoich wczesnych pracach, ale także upierał się przy swoich niebezpiecznych błędach odnośnie Ducha Świętego i Jego dzieła. Ale przechodzimy teraz do jego późniejszej pracy, opublikowanej po niemiecku w roku 1980 i 1985 po angielsku: Historii Chrześcijaństwa. Z pewnością, jeśli dr Aland doszedł do lepszego przekonania dowiemy się o tym tutaj. Historia Chrześcijaństwa według Kurta Alanda Książka ta ukazała się 14 lat przed śmiercią dr Alanda. Angielski przekład ukazał się na dziewięć lat przed jego odejściem. Choć modyfikuje nieco podstawy swoich poglądów w jednej albo dwóch podrzędnych sprawach, jednak widzimy, że w zasadzie nadal kurczowo trzyma się swoich wcześniej wyrażonych poglądów. W rozważaniach nad Historią Chrześcijaństwa zajmiemy się szczególnie dwoma sprawami: 1. kanonicznością listów katolickich i 2. Apostolskim autorstwem Czterech Ewangelii, listów Pasterskich i Listów Katolickich, a także niektórych listów Pawła. Jeśli chodzi o kanoniczność listów powszechnych, mimo że Aland nie postuluje w tej pracy ich usunięcia z Kanonu, jak to otwarcie robił w Problamach Kanonu Nowego Testamentu, jednak w bardziej otwarty sposób wyraża swoją pogardę do nich. Pogardliwa opinia Alanda o listach powszechnych Zanim przejdziemy bezpośrednio do uwag Alanda o listach powszechnych poprowadzi on nas swoim komentarzem odnośnie apostolskiego autorstwa ksiąg Nowego Testamentu w ogóle, i czy uważa to za mające jakiekolwiek znaczenie. Pisze on: Wystarczy, że przyjrzymy się biegowi historii kościoła w ciągu ostatnich wieków, gdzie jasno dostrzeżemy katastrofalne konsekwencje wynikające z posługiwania się takimi nieodpowiednimi kryteriami. [s. 105] O jakie kryteria chodzi dr Alandowi? Czy przypadkiem o apostolskie autorstwo ksiąg Nowego Testamentu? Widzimy to w następnych zdaniach, gdzie mówi: Zaczęło się [posługiwanie się nieodpowiednimi kryteriami] już w czasach ortodoksji, powtórzyło się w nowy sposób w XIX wieku i kontynuuje się do dzisiaj: 'autentyczność' stwierdzeń - autorytet Nowego Testamentu - jako założenie miało fakt, że przemawiali jego apostołowie i naoczni świadkowie. [s.105, wytłuszczenia dodane] W następnym zdaniu Aland natrząsa się z takiej sugestii: Jak tylko nauka krytyczna dowiodła, że ta czy tamta księga Nowego Testamentu nie mogła zostać napisana przez apostoła, autorytet jej autora runął razem z nią, a z nimi autorytet Nowego Testamentu. Z autorytetem Nowego Testamentu zawalił się autorytet Kościoła... oczywiście, autentyczny fundament wiary pozostał nienaruszony, jedynie fałszywy fundament - nie mniej jednak fałszywy fundament, jaki Kościół określał za autentyczny... [wytłuszczenia dodane] Aland przekonuje, że nierozsądne jest zakładanie apostolskiego autorstwa pism Nowego Testamentu starając się wykazać ich absurdalność na przykładzie listów Powszechnych. Jak pisze: Jeśli listy katolickie zostały faktycznie napisane przez apostołów, których imiona tam widnieją, przez ludzi, którzy byli najbliżej Jezusa (przez Jakuba, Judę, brata Jakuba, księcia apostołów - Piotra, Jana - syna Zebedeusza, jeśli Ewangelia Jana rzeczywiście została napisana przez umiłowanego ucznia Jezusa), wówczas pojawia się pytanie: czy rzeczywiście był Jezus? Czy Jezus rzeczywiście mógł żyć, jeśli pisma jego najbliższych towarzyszy tak niewiele zawierają z jego realności? Listy katolickie, dla przykładu, mają tak niewiele w sobie z historycznej realności Jezusa i jego mocy, że dla Jakuba wystarczy tylko wspomnieć mimochodem imię Chrystusa... Kiedy przyglądamy się temu, zakładając, że pisma o których mówimy, faktycznie wyszły spod pióra ich rzekomych autorów, wydaje się wówczas, że Jezus był jakby fantomem, a prawdziwa teologiczna moc spoczywała nie u niego, lecz u apostołów i u wczesnego kościoła. [s. 106, wytłuszczenia dodane] Dla piszącego to opracowanie głupota tych stwierdzeń niemal dorównuje niecnocie ich bluźnierstw. List Piotra malujący Chrystusa jako fantoma? Życie Chrystusa wyrażone w słowach Jakuba zostało opisane przez człowieka, który na prawdę w ogóle nie znał Chrystusa? Stwierdzenia te nie tylko są niecne, są wręcz dziwne.

13 Jakże może człowiek, który natchnione listy powszechne traktuje z taką pogardą naprawdę wierzyć, że są one faktycznie natchnionym, bezbłędnym Słowem Bożym? Po prostu nie może. Kurt Aland z 1985 roku jest tym samym Kurtem Alandem z lat 1961 i 1962, tylko gorszym. Z pewnością, całkowicie subiektywne potępienie listów Powszechnych przez Alanda ujawnia go jako autentycznego, wyższego niemieckiego krytyka. Jest on wyższym krytykiem, który swoim subiektywnym rozumowaniem docieka, jak jego zdaniem powstał tekst i jak został przekazany. Wyraża przy tym swoje subiektywne oceny tych Listów, by w ten sposób dowieść, że nie mogły zostać napisane przez naocznych świadków Pana, ponieważ zawierają one tak niewiele z historycznego Chrystusa i Jego mocy. Dlatego sugeruje, że nie zostały one napisane przez tych naocznych świadków, lecz innych ludzi, którzy podszyli się pod imiona apostołów w swoich tekstach. Wyraźnie, w Historii Chrześcijaństwa Aland trzyma się swoich bluźnierczych poglądów, jakie wyraził we wcześniejszej pracy 'Problem anonimowości i pseudonimowości', że ludzie, pod wpływem jakiegoś 'ducha' dopisali imiona apostołów do swoich pism, ponieważ mówili oni tak jak apostołowie (choć byli pozbawieni ich oryginalnej mocy i doświadczalnej wiedzy). Zauważyliśmy już, że Aland wątpi w apostolskie autorstwo Ewangelii Jana, we fragmencie cytowanym wyżej. Był on na tyle śmiały, że powiedział: "jeśli Ewangelia Jana rzeczywiście została napisana przez umiłowanego ucznia Jezusa, wówczas pojawia się pytanie: czy rzeczywiście był Jezus?" Trudno wprost uwierzyć, że dr Aland śmie w tak bezwstydny sposób twierdzić, że Ewangelia Jana maluje historycznego Jezusa jako jakiegoś fantoma, ale chyba robi to, czyż nie? Teraz jednak rozważmy pokrótce uwagi jakimi wyraża swój sceptycyzm wobec apostolskiego autorstwa wszystkich Ewangelii. W poniższym fragmencie Aland potępia dwie opinie. Potępia opinię wyższej krytyki, że Cztery Ewangelie zostały napisane w drugim wieku. Jednak z drugiej strony, potępia on opinię, że Cztery Ewangelie faktycznie były spisane przez czterech ewangelistów, których imiona figurują w tytułach tych ksiąg. Mówi on: I tak Ewangelia Marka została spisana na krótko przed rokiem 70 AD, wkrótce po niej Ewangelia Mateusza. Ewangelia Łukasza powstała gdzieś przed AD 80 (rzetelne podejście naukowe nie pozwala nam na dużo późniejszą datę), a Ewangelia Jana pochodzi z okresu AD Późne datowanie tych Ewangelii daleko w drugim wieku (co było uważane za aktualne i po tym oceniano naukową rzetelność teologa, podobnie jak ludzie po drugiej stronie zwykli mierzyć pobożność teologa po tym, czy uważał przypisane pismom imiona za naprawdę 'autentyczne') przedawniło się i mamy nadzieję, że nie powróci. [s. 99, wytłuszczenia dodane] Tak więc widzimy, że dr Aland odrzuca wręcz autorstwo Czterech Ewangelii według Mateusza, Marka, Łukasza i Jana z jeszcze większą stanowczością niż w roku Tylko w jednym wypadku Aland zdaje się ograniczył nieco swoją odrazę do listów Powszechnych. Wcześniej, w Problemie Kanonu Nowego Testamentu mówił, że Listy Ignacego znacznie je prześcigają. Jednak w Historii Chrześcijaństwa w następujący sposób rewiduje swój wcześniejszy pogląd: Mimo całkowitego braku zasad, mimo całej tej arbitralności, mimo wszystkich tych błędów, to, co kościół przyjął do Nowego Testamentu, stoi na nieporównywalnie wyższym poziomie niż cała wczesna literatura chrześcijańska. Żadne z pism Ojców Apostolskich nie może porównywać się w najmniejszym stopniu z pismami Nowego Testamentu...[s , wytłuszczenia dodane] A więc, choć w opinii dr Alanda listy katolickie zajmują raczej niskie uznanie, przedstawiają fantoma Chrystusa i w oczywisty sposób napisane zostały przez ludzi, którzy nie znali realności i mocy historycznego Jezusa, jednak ich dzieła w jakiś sposób prześcigają Apostolskich Ojców, Ignacego nie wykluczając. Być może liczył, że udobrucha nas tymi pocieszającymi uwagami. Gdzie indziej w tej pracy Aland kwestionuje Pawłowe autorstwo Efezjan, ale dalsze rozważanie tej pracy musimy odłożyć na później. Stało się oczywistym, że dr Aland nie jest z prawdziwego Kościoła, ani z linii prawdziwego Kościoła. Stąd na podstawie Izajasza 59, 20-21, nie jest on tym, przez którego prawdziwe słowa Boże powinny być zachowywane. Wnioski Dr Aland wywarł ogromny i niebezpieczny wpływ na poglądy wielu współczesnych tłumaczy biblijnych na tekst rękopisów. Widać jasno, że nie wierzy on, iż Biblia jest Bożym Słowem. Wiara, że Biblia jest Bożym Słowem jest oczywistym fundamentem zbawiennej wiary. Wiara przychodzi przez słuchanie, mówi nam list do Rzymian 10, 17, ale to słuchanie jest przez Słowo Boże. Apostoł Paweł w pierwszym liście do Tesaloniczan 2, 13 specjalnie mówi nam, że ci, którzy uwierzyli, nie przyjęli słowa Bożego jako zwykłe słowo ludzkie, lecz jako słowo Boże. "Przeto i my dziękujemy Bogu bezustannie, iż przyjąwszy słowo Boże, które usłyszeliście od nas, przyjęliście, nie jako słowo ludzkie, ale jako słowo Boże, które jest skuteczne w was, którzy wierzycie". W słowach 'wy, którzy wierzycie', Paweł w oczywisty sposób pokazuje, że chodzi mu o wszystkich wierzących, którzy razem z Tesalończykami są jednomyślni. Tak samo, każdy, kto nie wierzy, że Biblia jest Bożym Słowem, nie jest prawdziwym wierzącym. Tak jak dr Aland nie był prawdziwie wierzącym, nie możemy traktować go jako należącego do linii prawdziwego Kościoła, przez który prawdziwe brzmienie Pisma będzie zachowane. Musimy pozostać ugruntowani w teologii Pisma, która sama pozostaje ugruntowana w Piśmie. A co mówi Pismo?

14 2 Tymoteusza 3, 16: "Wszystkie Pismo od Boga jest natchnione i pożyteczne ku nauce, ku strofowaniu, ku naprawie, ku ćwiczeniu, które jest w sprawiedliwości, aby człowiek Boży był doskonały, ku wszelkiej sprawie dobrej dostatecznie wyćwiczony." Przysłów 30, 5: "Wszelka mowa Boża jest czysta, On jest tarczą tym, którzy ufają w Nim." Izajasza 59, 20-21: "Bo przyjdzie do Syjonu Odkupiciel, i do tych, którzy się odwracają od występków w Jakubie, mówi Pan. A to będzie przymierze moje z nimi, mówi Pan: Duch mój, który jest w tobie, i słowa moje, które włożyłem w usta twoje, nie odstąpią od ust twoich ani od ust nasienia twego, ani od ust potomków nasienia twego, mówi Pan, odtąd aż na wieki." Wiemy, że są dobrzy ludzie, którzy przez pomyłkę przyjęli współczesne, naukowe podejście i przekłady oparte o grecki tekst zebrany przez ludzi pokroju dr Alanda. (Krytyczni badacze tekstu poprzedzający dr Alanda należeli do tej samej grupy sceptyków, jednak nie miejsce tu na rozważanie ich poglądów doktrynalnych). Do tych dobrych ludzi, mężczyzn i kobiet, którzy jednak wierzą w bezbłędność i nieomylność Bożych słów, a mimo to przyjęli tekst Nestle-Aland, kierujemy apel, by zechcieli zastanowić się nad swoim postępowaniem. Czy to rozsądne w tak ważnej sprawie jaką jest ustalenie, co jest Bożym słowem, kierować się opinią człowieka obarczonego tak wielkim błędem jak dr Aland? Czy Boże Słowo i jego nauka odnośnie natchnienia i jego przekazu w każdej jocie i kresce powierzone prawdziwemu Kościołowi nie wykluczają niewierzącego z zadania redakcji jego świętego tekstu? : "Bo przyjdzie do Syjonu Odkupiciel, i do tych, którzy się odwracają od występków w Jakubie, mówi Pan. A to będzie przymierze moje z nimi". Z kim zawarte będzie to chwalebne i łaskawe przymierze? I co zakłada to przymierze? Przymierze zawarte zostaje z tymi, którzy odwracają się od występków. Z tymi, którzy doświadczają pokuty ku zbawieniu. To prawda, dobrzy ludzie w przeszłości zdawali się cytować kiepską wersję tekstu, jeśli faktycznie ich dzieła zostały poprawnie skopiowane! Jednak prawdziwy, wolny Kościół w odzyskał poprawne jego brzmienie. Do tego Kościoła i do jego Opatrznościowo zachowanego tekstu powinniśmy udać się, i faktycznie tam patrzeć. Trzeba nam trzymać się tych wersji Biblii, jakie zostały przetłumaczone z historycznych tekstów prawdziwego Kościoła. Tekstu Przyjętego w zakresie Nowego Testamentu, oraz hebrajskiego tekstu masoreckiego w zakresie Starego Testamentu. Tłumacze Biblii Autoryzowanej (na użytek Kościoła, przez króla Jakuba, a także tłumacze Biblii Brzeskiej i Gdańskiej) byli wierzącymi w Biblię ludźmi, objętymi przymierzem Bożym. Pozostańmy przy tych starożytnych kamieniach granicznych z wypróbowanym i wiernym dziełem ich przekładu. Jeremiasza 6, 16: "Zastanówcie się na drogach, a spojrzyjcie i pytajcie się o ścieżkach starych, któraby była droga dobra, a chodźcie nią, a znajdziecie odpocznienie duszy waszej." Przypisy 1 Michael Marlowe, 'Bibliography of Textual Criticism,' z 27 lutego Kurt Aland, 'The Problems of Anonimity and Pseudonymity in Christian Literature of the First Two Centuries', The Authorship and Integrity of the New Testament: some recent studies by Aland Kurt, et al. London, England: SPCK, Kurt Aland, The Problems of the New Testament Canon, London, England: A. R. Mowbray & Co., Edward Hills, The King James Defended, Des Moins, IA, USA, The Christian Research Press, 1984, str Jak dalekim echem rozbrzmiewają wątpliwości dr Alanda, może przekonać się czytelnik zaglądając do pierwszego lepszego katolickiego komentarza do Ew. Jana 7, 53-8, 11. [przyp. tł.] 6 Kurt i Barbara Aland, The Text of the New Testament, tł. Erroll F. Rodes, 2 wyd. Grand Rapids, MI, USA, W. B. Erdman's Publishing Co., str.34 Edward Hills, Believing Bible Study, Christian Research Press, tamże 9 str , Edward Hills, The King James Version Defended, Christian Research Press.

Łk 1, 1-4 KRĄG BIBLIJNY

Łk 1, 1-4 KRĄG BIBLIJNY Łk 1, 1-4 KRĄG BIBLIJNY Tomasz Kiesling Oborniki 2013 Być jak Teofil dziś Teofil konkretne imię adresata, chrześcijanina, do którego pisze św. Łukasz Ewangelię. Ewangelista przeprowadził wiele rozmów

Bardziej szczegółowo

Jak czytać ze zrozumieniem Pismo Święte (YC 14-19)?

Jak czytać ze zrozumieniem Pismo Święte (YC 14-19)? Jak czytać ze zrozumieniem Pismo Święte (YC 14-19)? Mój pierwszy nauczyciel języka hebrajskiego bił mnie linijką po dłoni, gdy ośmieliłem się dotknąć palcem świętych liter Pięcioksięgu. (R. Brandstaetter,

Bardziej szczegółowo

Proszę bardzo! ...książka z przesłaniem!

Proszę bardzo! ...książka z przesłaniem! Proszę bardzo!...książka z przesłaniem! Przesłanie, które daje odpowiedź na pytanie co ja tu właściwie robię? Przesłanie, które odpowie na wszystkie twoje pytania i wątpliwości. Z tej książki dowiesz się,

Bardziej szczegółowo

Zespół Szkół nr 21 w Bydgoszczy. Informacja zwrotna RELIGIA szkoła podstawowa klasa 4

Zespół Szkół nr 21 w Bydgoszczy. Informacja zwrotna RELIGIA szkoła podstawowa klasa 4 Zespół Szkół nr 21 w Bydgoszczy Informacja zwrotna RELIGIA szkoła podstawowa klasa 4 Opracowanie: mgr Violetta Kujacińska mgr Małgorzata Lewandowska Zasady: IZ może być ustna lub pisemna, IZ pisemną przekazujemy

Bardziej szczegółowo

20 Kiedy bowiem byliście. niewolnikami grzechu, byliście wolni od służby sprawiedliwości.

20 Kiedy bowiem byliście. niewolnikami grzechu, byliście wolni od służby sprawiedliwości. Lectio Divina Rz 6,15-23 1. Czytanie Prowadzący: wezwijmy Ducha św.: Przybądź Duchu Święty... - weźmy do ręki Pismo św.. - Słuchając jak w Kościele śledźmy tekst, aby usłyszeć, co chce nam dzisiaj Jezus

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA Z RELIGII. I. Czy przyjaźnię się z Panem Jezusem? Ocena Dobra

WYMAGANIA Z RELIGII. I. Czy przyjaźnię się z Panem Jezusem? Ocena Dobra WYMAGANIA Z RELIGII I. Czy przyjaźnię się z Panem Jezusem? Niedostateczna Dopuszczająca Dostateczna Dobra bardzo dobra Celująca Wykazuje rażący brak wiadomości programowych klasy IV. Wykazuje zupełny brak

Bardziej szczegółowo

Ewangelia Jana 3:16-19

Ewangelia Jana 3:16-19 1. POTRZEBA ŁASKI "(16) Bóg bowiem tak bardzo ukochał świat, że dał swego Jedynego Syna, aby każdy, kto w Niego wierzy, nie zginął, ale miał życie wieczne. (17) Bóg nie posłał swego Syna na świat, aby

Bardziej szczegółowo

Religia ks. Paweł Mielecki Klasa IV

Religia ks. Paweł Mielecki Klasa IV Religia ks. Paweł Mielecki Klasa IV Na ocenę celującą uczeń: Posiada wiedzę i umiejętności przewidziane na ocenę bardzo dobrym (co najmniej w 90%), a nad to: Samodzielnie i twórczo rozwija własne zainteresowania

Bardziej szczegółowo

Najczęściej o modlitwie Jezusa pisze ewangelista Łukasz. Najwięcej tekstów Chrystusowej modlitwy podaje Jan.

Najczęściej o modlitwie Jezusa pisze ewangelista Łukasz. Najwięcej tekstów Chrystusowej modlitwy podaje Jan. "Gdy Jezus przebywał w jakimś miejscu na modlitwie i skończył ją, rzekł jeden z uczniów do Niego: «Panie, naucz nas się modlić, jak i Jan nauczył swoich uczniów». Łk 11,1 Najczęściej o modlitwie Jezusa

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE W ZAKRESIE IV KLASY SZKOŁY PODSTAWOWEJ. Zaproszeni przez Boga z serii Drogi przymierza

WYMAGANIA EDUKACYJNE W ZAKRESIE IV KLASY SZKOŁY PODSTAWOWEJ. Zaproszeni przez Boga z serii Drogi przymierza WYMAGANIA EDUKACYJNE W ZAKRESIE IV KLASY SZKOŁY PODSTAWOWEJ Zaproszeni przez Boga z serii Drogi przymierza Wymagania edukacyjne śródroczne Ocena celująca Ocenę celującą przewiduję dla uczniów przejawiających

Bardziej szczegółowo

W imię Ojca i Syna i Ducha Świętego

W imię Ojca i Syna i Ducha Świętego W imię Ojca i Syna i Ducha Świętego Sens życia Gdy na początku dnia czynię z wiarą znak krzyża, wymawiając słowa "W imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego", Bóg uświęca cały czas i przestrzeń, która otworzy

Bardziej szczegółowo

USPRAWIEDLIWIENIE CZŁOWIEKA

USPRAWIEDLIWIENIE CZŁOWIEKA USPRAWIEDLIWIENIE CZŁOWIEKA Usprawiedliwienie wg KK 1992 : Usprawiedliwienie zostało nam wysłużone przez Mękę Chrystusa, który ofiarował się na krzyżu jako żywa, święta i miła Bogu ofiara i którego krew

Bardziej szczegółowo

Pismo Święte podstawowym źródłem treści w programach. Kościoła Zielonoświątkowego w RP

Pismo Święte podstawowym źródłem treści w programach. Kościoła Zielonoświątkowego w RP Pismo Święte podstawowym źródłem treści w programach nauczania biblijnego Kościoła Zielonoświątkowego w RP Podstawa Programowa katechezy zielonoświątkowej Za podstawowe źródło treści oraz główną przesłankę

Bardziej szczegółowo

Rozkład materiału nauczania treści programowe dla klasy pierwszej gimnazjum

Rozkład materiału nauczania treści programowe dla klasy pierwszej gimnazjum Rozkład materiału nauczania treści programowe dla klasy pierwszej gimnazjum Rozkład materiału nauczania treści programowe dla klasy pierwszej gimnazjum Przedmiot: religia Klasa: pierwsza gimnazjum Tygodniowa

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA PROGRAMOWE I KRYTERIA WYMAGAŃ z KATECHEZY. w SZKOLE PODSTAWOWEJ w KOŃCZYCACH MAŁYCH. KLASY II i III

WYMAGANIA PROGRAMOWE I KRYTERIA WYMAGAŃ z KATECHEZY. w SZKOLE PODSTAWOWEJ w KOŃCZYCACH MAŁYCH. KLASY II i III WYMAGANIA PROGRAMOWE I KRYTERIA WYMAGAŃ z KATECHEZY w SZKOLE PODSTAWOWEJ w KOŃCZYCACH MAŁYCH KLASY II i III WYMAGANIA Z RELIGII DLA KLASY II I. Znajomość modlitw: Znak Krzyża; Modlitwa Pańska; Pozdrowienie

Bardziej szczegółowo

2 NIEDZIELA PO NARODZENIU PAŃSKIM

2 NIEDZIELA PO NARODZENIU PAŃSKIM 2 NIEDZIELA PO NARODZENIU PAŃSKIM PIERWSZE CZYTANIE Syr 24, 1-2. 8-12 Mądrość Boża mieszka w Jego ludzie Czytanie z Księgi Syracydesa. Mądrość wychwala sama siebie, chlubi się pośród swego ludu. Otwiera

Bardziej szczegółowo

Chrześcijaństwo skupia w sobie wiele odłamów, które powstały przez lata, opierający się jednak na jednej nauce Jezusa Chrystusa.

Chrześcijaństwo skupia w sobie wiele odłamów, które powstały przez lata, opierający się jednak na jednej nauce Jezusa Chrystusa. Chrześcijaństwo Chrześcijaństwo jest jedną z głównych religii monoteistycznych wyznawanych na całym świecie. Jest to największa religia pod względem wyznawców, którzy stanowią 1/3 całej populacji. Najliczniej

Bardziej szczegółowo

SEMINARIUM ODNOWY W DUCHU ŚWIĘTYM

SEMINARIUM ODNOWY W DUCHU ŚWIĘTYM SEMINARIUM ODNOWY W DUCHU ŚWIĘTYM Tydzień wprowadzający Bóg nas "...wezwał świętym powołaniem nie na podstawie naszych czynów, lecz stosownie do własnego postanowienia i łaski, która nam dana została w

Bardziej szczegółowo

Studium Katechetyczne Wychowując w Wierze tłumaczenie po Polsku. OBJAWIENIE W PIŚMIE ŚWIĘTYM I TRADYCJI

Studium Katechetyczne Wychowując w Wierze tłumaczenie po Polsku. OBJAWIENIE W PIŚMIE ŚWIĘTYM I TRADYCJI Polish FF Curriculum Translation in Polish Studium Katechetyczne Wychowując w Wierze tłumaczenie po Polsku. OBJAWIENIE W PIŚMIE ŚWIĘTYM I TRADYCJI 1. Objawienie: Pismo Św. i Tradycja a. Pismo Święte: Części,

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z RELIGII DLA UCZNIÓW KLASY IV SZKOŁY PODSTAWOWEJ

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z RELIGII DLA UCZNIÓW KLASY IV SZKOŁY PODSTAWOWEJ WYMAGANIA EDUKACYJNE Z RELIGII DLA UCZNIÓW KLASY IV SZKOŁY PODSTAWOWEJ PROGRAM NAUCZANIA POZNAJĘ BOGA I W NIEGO WIERZĘ PODRĘCZNIK JESTEM CHRZEŚCIJANINEM ROZDZIAŁ 1. Żyję w przyjaźni z Jezusem rozumie sens

Bardziej szczegółowo

CEL aby tekst był Ŝywy dla mnie

CEL aby tekst był Ŝywy dla mnie CEL aby tekst był Ŝywy dla mnie 5 kroków do zrozumienia twojej Biblii 5 Zastosowanie 4 Interpretacja 3 Obserwacja 2 Sporządzenie tabeli 1 Właściwe nastawienie Kliknij na stopę, aby wybrać temat 5 kroków

Bardziej szczegółowo

KRYTERIUM WYMAGAŃ Z RELIGII. Uczeń otrzymujący ocenę wyższą spełnia wymagania na ocenę niższą.

KRYTERIUM WYMAGAŃ Z RELIGII. Uczeń otrzymujący ocenę wyższą spełnia wymagania na ocenę niższą. KRYTERIUM WYMAGAŃ Z RELIGII Uczeń otrzymujący ocenę wyższą spełnia wymagania na ocenę niższą. KLASA I Semestr I Ocena dopuszczająca -Umie wykonać znak krzyża, -Zna niektóre modlitwy i wymaga dużej pomocy

Bardziej szczegółowo

Ks. Michał Bednarz ZANIM ZACZNIESZ CZYTAĆ PISMO ŚWIĘTE

Ks. Michał Bednarz ZANIM ZACZNIESZ CZYTAĆ PISMO ŚWIĘTE Ks. Michał Bednarz ZANIM ZACZNIESZ CZYTAĆ PISMO ŚWIĘTE 4 by Wydawnictw o BIBLOS, Tarnów 1997 ISBN 83-86889-36-5 SPIS TREŚCI Wstęp.................................. 9 :2 6.,H. 1998 Nihil obs tat Tarnów,

Bardziej szczegółowo

Kryteria ocen z religii kl. 4

Kryteria ocen z religii kl. 4 Kryteria ocen z religii kl. 4 Ocena celująca - spełnia wymagania w zakresie oceny bardzo dobrej - prezentuje treści wiadomości powiązane ze sobą w systematyczny układ - samodzielnie posługuje się wiedzą

Bardziej szczegółowo

Medytacja chrześcijańska

Medytacja chrześcijańska ks. Tomasz Rusiecki Medytacja chrześcijańska Medytacja wciąż aktualna Często słyszymy słowo medytacja. Dla jednych jest ono obce, dla innych wzbudzające ciekawość i pragnienie poznania medytacji, a jeszcze

Bardziej szczegółowo

Bóg Ojciec kocha każdego człowieka

Bóg Ojciec kocha każdego człowieka 1 Bóg Ojciec kocha każdego człowieka Bóg kocha mnie, takiego jakim jestem. Raduje się każdym moim gestem. Alleluja Boża radość mnie rozpiera, uuuu (słowa piosenki religijnej) SŁOWA KLUCZE Bóg Ojciec Bóg

Bardziej szczegółowo

Wydawnictwo WAM, 2013 WSPÓLNOTA ŁASKI; Ks. Cezary Smuniewski

Wydawnictwo WAM, 2013 WSPÓLNOTA ŁASKI; Ks. Cezary Smuniewski Spis treści Wstęp...5 Część 1 ZAGADNIENIA WPROWADZAJące...9 1.1. Przedzałożenia metody...9 1.1.1. Przekraczanie progu zdumienia...10 1.1.2. Teologia łaski na II Soborze Watykańskim...18 1.1.3. Teo-centryzm

Bardziej szczegółowo

KONSPEKT KATECHEZY SZAWLE! SZAWLE! DLACZEGO MNIE PRZEŚLADUJESZ?. O PRZEŚLADOWANIU CHRZEŚCIJAN W EGIPCIE

KONSPEKT KATECHEZY SZAWLE! SZAWLE! DLACZEGO MNIE PRZEŚLADUJESZ?. O PRZEŚLADOWANIU CHRZEŚCIJAN W EGIPCIE KONSPEKT KATECHEZY SZAWLE! SZAWLE! DLACZEGO MNIE PRZEŚLADUJESZ?. O PRZEŚLADOWANIU CHRZEŚCIJAN W EGIPCIE klasy IV-VI szkoły podstawowej Oprac. Ks. Łukasz Skolimowski Warszawa 2012 Przeznaczenie: Szkoła

Bardziej szczegółowo

Spotkanie 2 Zrozumieć powody przyjścia Chrystusa na ziemię

Spotkanie 2 Zrozumieć powody przyjścia Chrystusa na ziemię Spotkanie 2 Zrozumieć powody przyjścia Chrystusa na ziemię W co naprawdę wierzy nasza młodzież? Badania pokazują, że 64% młodzieży chodzącej do kościoła wierzy, że Chrystus przyszedł na ziemię, aby nauczyć

Bardziej szczegółowo

Wymagania programowe i kryteria oceniania - religia. Jest wzorem dla innych pod względem: pilności, odpowiedzialności, samodzielności.

Wymagania programowe i kryteria oceniania - religia. Jest wzorem dla innych pod względem: pilności, odpowiedzialności, samodzielności. Wymagania programowe i kryteria oceniania - religia I. Podstawowe: Na ocenę celującą uczeń: Prowadzi zeszyt i odrabia zadania domowe. Jest wzorem dla innych pod względem: pilności, odpowiedzialności, samodzielności.

Bardziej szczegółowo

Wymagania zgodne z programem AZ - 1-01/1 i AZ-2-01/1. Klasa I

Wymagania zgodne z programem AZ - 1-01/1 i AZ-2-01/1. Klasa I WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE STOPNIE Z RELIGII Wymagania zgodne z programem AZ - 1-01/1 i AZ-2-01/1 Klasa I Ocena Wymagania programowe Uczeń: - potrafi opowiedzieć o patronie kościoła parafialnego

Bardziej szczegółowo

Jak mam uwielbiać Boga w moim życiu, aby modlitwa była skuteczna? Na czym polega uwielbienie?

Jak mam uwielbiać Boga w moim życiu, aby modlitwa była skuteczna? Na czym polega uwielbienie? Jak mam uwielbiać Boga w moim życiu, aby modlitwa była skuteczna? Na czym polega uwielbienie? UWIELBIAJ DUSZO MOJA PANA!!! ZANIM UWIELBISZ PRAWDZIWIE ZAAKCEPTUJ SYTUACJĘ, KTÓRĄ BÓG DOPUSZCZA UWIELBIANIE

Bardziej szczegółowo

Biblia dla Dzieci. przedstawia. Kobieta Przy Studni

Biblia dla Dzieci. przedstawia. Kobieta Przy Studni Biblia dla Dzieci przedstawia Kobieta Przy Studni Autor: Edward Hughes Ilustracje: Lazarus Redakcja: Ruth Klassen Tłumaczenie: Joanna Kowalska Druk i oprawa: Bible for Children www.m1914.org 2014 Bible

Bardziej szczegółowo

pójdziemy do kina Gimnazjum kl. I, Temat 57

pójdziemy do kina Gimnazjum kl. I, Temat 57 pójdziemy do kina pragnę sprawić Ci radość kupię kwiaty chcę być z Tobą ofiaruję prezent dobrze jest być razem przygotuję dobre jedzenie przyjaźń z Tobą jest dla mnie ważna Grupa 1 Przeczytaj poniższy

Bardziej szczegółowo

Znalazłam się w tunelu jak w długim korytarzu. Szłam bardzo szybko, biegnąc tunelem wzdłuż jasnego, białego światła. Mogłam zobaczyć inny koniec... Zaczęło do mnie docierać, że byłam martwa,... Wtedy zobaczyłam

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowe zasady oceniania - Religia klasa IV-VI

Przedmiotowe zasady oceniania - Religia klasa IV-VI 1 Przedmiotowe zasady oceniania - Religia klasa IV-VI Szkoła Podstawowa nr 1 w Nowy Tomyślu Ocenianie poszczególnych form aktywności. Ocenie podlegają: a. prace klasowe (sprawdziany), b. kartkówki, c.

Bardziej szczegółowo

BOŻE OBJAWIENIE tematy i wiedza Księga PŚ (Jak czytać Pismo Święte? Najważniejsze księgi historyczne Starego Testamentu i ich bohaterowie.

BOŻE OBJAWIENIE tematy i wiedza Księga PŚ (Jak czytać Pismo Święte? Najważniejsze księgi historyczne Starego Testamentu i ich bohaterowie. Księga PŚ (Jak czytać Pismo Święte? Najważniejsze księgi historyczne Starego Testamentu i ich bohaterowie.) YK 14-19, notatka w zeszycie, prezentacja, skrypt Pojęcia: Biblia, kanon, natchnienie Podział

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA PROGRAMOWE I KRYTERIA WYMAGAŃ z KATECHEZY. w SZKOLE PODSTAWOWEJ w KOŃCZYCACH MAŁYCH KLASY IV - VI

WYMAGANIA PROGRAMOWE I KRYTERIA WYMAGAŃ z KATECHEZY. w SZKOLE PODSTAWOWEJ w KOŃCZYCACH MAŁYCH KLASY IV - VI WYMAGANIA PROGRAMOWE I KRYTERIA WYMAGAŃ z KATECHEZY w SZKOLE PODSTAWOWEJ w KOŃCZYCACH MAŁYCH KLASY IV - VI WYMAGANIA Z RELIGII DLA KLASY IV I. Znajomość modlitw: poznane w kl. I- III; Modlitwa różańcowa.

Bardziej szczegółowo

PRZYGOTOWANIE DO SAKRAMENTU BIERZMOWANIA (CZĘŚĆ I) 1. Co to jest religia? Religia jest to łączność człowieka z Panem Bogiem.

PRZYGOTOWANIE DO SAKRAMENTU BIERZMOWANIA (CZĘŚĆ I) 1. Co to jest religia? Religia jest to łączność człowieka z Panem Bogiem. 1. Co to jest religia? Religia jest to łączność człowieka z Panem Bogiem. 2. Jaką religią jest religia katolicka? Religia katolicka jest religią objawioną przez Boga O OBJAWIENIU BOŻYM 3. W czym zawiera

Bardziej szczegółowo

Lectio Divina 8, 1-11

Lectio Divina 8, 1-11 Lectio Divina 8, 1-11 1. Czytanie Prowadzący: wezwijmy Ducha św.: Przybądź Duchu Święty... - weźmy do ręki Pismo św.. - Słuchając jak w Kościele śledźmy tekst, aby usłyszeć, co chce nam dzisiaj Jezus powiedzieć.

Bardziej szczegółowo

Kluczowe wydarzenia w Historii Biblii

Kluczowe wydarzenia w Historii Biblii Na podstawie Jak powstała Biblia Kluczowe wydarzenia w Historii Biblii Cała Prezentacja Wstęp do Biblii 1500 p.n.e. - 500 n.e. 500 n.e. - 1500 n.e. 1500 n.e. - 1900 n.e. 1900 n.e. - 2007 n.e. Wybierz temat

Bardziej szczegółowo

Nabożeństwo powołaniowo-misyjne

Nabożeństwo powołaniowo-misyjne Nabożeństwo powołaniowo-misyjne Nabożeństwo powołaniowo-misyjne (Wystawienie Najświętszego Sakramentu) K: O Boże, Pasterzu i nauczycielu wiernych, któryś dla zachowania i rozszerzenia swojego Kościoła

Bardziej szczegółowo

HISTORIA WIĘZIENNEGO STRAŻNIKA

HISTORIA WIĘZIENNEGO STRAŻNIKA HISTORIA WIĘZIENNEGO STRAŻNIKA Tekst biblijny: Dz. Ap. 16,19 36 Tekst pamięciowy: Dz. Ap. 16,31 ( ) Uwierz w Pana Jezusa, a będziesz zbawiony, ty i twój dom. Bóg chce, abyś uwierzył w Jego Syna, Jezusa

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z RELIGII

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z RELIGII WYMAGANIA EDUKACYJNE Z RELIGII KLASA I ROK SZKOLNY 2012/ 2013 katechetka Genowefa Szymura Ocena dopuszczająca * podstawowe prawdy wiary: Wierzę w Boga, 10 Przykazań, Przykazanie Miłości Ocena dostateczna,

Bardziej szczegółowo

były wolne od lęków wyjaśnia, czym charakteryzuje się postępowanie ludzi, którzy mają nadzieję. z tęsknotami Jezusa

były wolne od lęków wyjaśnia, czym charakteryzuje się postępowanie ludzi, którzy mają nadzieję. z tęsknotami Jezusa I. Świadkowie Chrystusa 2 3 4 5 6 określa sposoby odnoszenia się do Boga na wzór Jezusa wyjaśnia, czym charakteryzuje się postępowanie ludzi, którzy mają nadzieję. określa sposoby odnoszenia się do Boga

Bardziej szczegółowo

ROZKŁAD MATERIAŁU NAUCZANIA RELIGII W KLASACH I Gimnazjum W Gimnazjum nr 53

ROZKŁAD MATERIAŁU NAUCZANIA RELIGII W KLASACH I Gimnazjum W Gimnazjum nr 53 ROZKŁAD MATERIAŁU NAUCZANIA RELIGII W KLASACH I Gimnazjum W Gimnazjum nr 53 Numer programu AZ-3-02/10 Tytuł programu: Jezus Chrystus Drogą, prawdą i życiem Numer podręcznika AZ -31-02/10-0 Tytuł podręcznika:

Bardziej szczegółowo

Kryteria oceniania z religii dla klasy pierwszej liceum

Kryteria oceniania z religii dla klasy pierwszej liceum Kryteria oceniania z religii dla klasy pierwszej liceum ROZDZIAŁ CELUJĄCY BARDZO DOBRY DOBRY DOSTATECZNY DOPUSZCZAJĄCY NIEDOSTATECZNY I. Kim jestem? 2. Uzupełnia zdobytą na 3. Aktywnie uczestniczy w lekcji

Bardziej szczegółowo

KLASA IV OCENA CELUJĄCA (6)

KLASA IV OCENA CELUJĄCA (6) KLASA IV OCENA CELUJĄCA (6) - jest aktywny na zajęciach, zawsze przygotowany - wzorowo prowadzi zeszyt - zawsze odrabia zadania domowe - potrafi scharakteryzować poszczególne okresy roku liturgicznego

Bardziej szczegółowo

Temat: Objawiona Boża wola; Świętość

Temat: Objawiona Boża wola; Świętość Nabożeństwo: niedziela 24.06.2012 Temat: Objawiona Boża wola; Świętość 2 Tym. 3:15-17 15. I ponieważ od dzieciństwa znasz Pisma święte, które cię mogą obdarzyć mądrością ku zbawieniu przez wiarę w Jezusa

Bardziej szczegółowo

Nowenna do św. Charbela

Nowenna do św. Charbela Nowenna do św. Charbela Modlitwa do odmawiania każdego dnia O dobry, miłosierny i najukochańszy Boże, z głębi serca, z pokorą wobec Ciebie pragnę moją modlitwą wyrazić wdzięczność za wszystko co otrzymałem

Bardziej szczegółowo

Boże spojrzenie na człowieka 1

Boże spojrzenie na człowieka 1 Boże spojrzenie na człowieka 1 opracował: Artur Trzęsiok Knurów, 24 marca 2006 1 wersja beta 1 Wprowadzenie dla Animatora Człowiek nie może żyć bez miłości. Człowiek pozostaje dla siebie istotą niezrozumiałą,

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA PROGRAMOWE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z RELIGII DLA KLASY IV.

WYMAGANIA PROGRAMOWE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z RELIGII DLA KLASY IV. WYMAGANIA PROGRAMOWE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z RELIGII DLA KLASY IV. Przedmiot oceny 1. Cytaty z Pisma św., modlitwy, pieśni 2. Zeszyt przedmioto wy 3. Prace domowe 4. Testy i sprawdziany OCENA celująca

Bardziej szczegółowo

Wiadomości, umiejętności i postawy. ucznia

Wiadomości, umiejętności i postawy. ucznia dopuszczająca oceny dostateczna dobra bardzo dobra Wiadomości, umiejętności i postawy Uczeń wykazuje się znajomością: Aktów wiary, nadziei, miłości, żalu Stacji drogi krzyżowej Sakramentów Darów Ducha

Bardziej szczegółowo

Wymagania programowe i kryteria oceniania z religii dla klas 0 VI

Wymagania programowe i kryteria oceniania z religii dla klas 0 VI Wymagania programowe i kryteria oceniania z religii dla klas 0 VI WYMAGANIA PODSTAWOWE I PONADPODSTAWOWE Z RELIGII DLA KLASY 0 KLASA 0 I. Znajomość modlitw: Znak Krzyża; Modlitwa do Anioła Stróża Modlitwa

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z RELIGII KLASA IV. Ocena. dobra

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z RELIGII KLASA IV. Ocena. dobra WYMAGANIA EDUKACYJNE Z RELIGII KLASA IV Rozdział I CZY PRZYJAŹNIĘ SIĘ Z PANEM JEZUSEM? - charakteryzuje postawę przyjaciela Jezusa; - wymienia przykazania Dekalogu; - scharakteryzować znaki liturgiczne

Bardziej szczegółowo

Wymagania programowe i kryteria oceniania z religii dla klas 0 VI

Wymagania programowe i kryteria oceniania z religii dla klas 0 VI Wymagania programowe i kryteria oceniania z religii dla klas 0 VI WYMAGANIA PODSTAWOWE I PONADPODSTAWOWE Z RELIGII DLA KLASY 0 KLASA 0 I. Znajomość modlitw: II. WIADOMOŚCI Znak Krzyża; Modlitwa do Anioła

Bardziej szczegółowo

Ogólnie: Na ocenę celującą zasługuje uczeń, który wyraźnie wykracza poza poziom osiągnięć edukacyjnych przewidzianych dla danego etapu kształcenia.

Ogólnie: Na ocenę celującą zasługuje uczeń, który wyraźnie wykracza poza poziom osiągnięć edukacyjnych przewidzianych dla danego etapu kształcenia. KRYTERIA OCENIANIA z katechezy w zakresie I klasy szkoły podstawowej do programu nr AZ-1-01/10 i podręcznika nr AZ-11-01/10-RA-1/11 Jesteśmy w rodzinie Jezusa pod redakcją ks. Stanisława Łabendowicza Kryteria

Bardziej szczegółowo

Pismo Święte - Księga ksiąg Pytanie Dlaczego powinienem wierzyć Biblii? To tylko kolejna staroŝytna święta księga. Dlaczego Pismo Święte jest Księgą ksiąg? Pismo Święte (Biblia) jest: - Unikalne, - Uwiarygodnione,

Bardziej szczegółowo

Wymagania programowe i kryteria oceniania z religii:

Wymagania programowe i kryteria oceniania z religii: Wymagania programowe i kryteria oceniania z religii: Podstawowe: Prowadzi zeszyt i odrabia zadania domowe. Wyczerpująco i samodzielnie wypowiada się na temat poruszanego zagadnienia. Wykazuje się wiadomościami

Bardziej szczegółowo

SP Klasa IV, Temat 53

SP Klasa IV, Temat 53 1 podróż: Jerozolima Antiochia 2 podróż: Jerozolima Filippi 3 podróż: Jerozolima Korynt 4 podróż: Jerozolima Rzym SP Klasa IV, Temat 53 Grupa I Pierwsza podróż św. Pawła: Jerozolima Antiochia. W czasie

Bardziej szczegółowo

KERYGMAT. Opowieść o Bogu, który pragnie naszego zbawienia

KERYGMAT. Opowieść o Bogu, który pragnie naszego zbawienia KERYGMAT Opowieść o Bogu, który pragnie naszego zbawienia 1. BOŻA MIŁOŚĆ Ukochałem cię odwieczną miłością Bóg kocha cię osobiście. Bóg kocha właśnie ciebie, ponieważ jest TWOIM Ojcem. Iz 43, 1 Ja i Ty

Bardziej szczegółowo

Bądźcie wykonawcami Słowa, a nie tylko słuchaczami

Bądźcie wykonawcami Słowa, a nie tylko słuchaczami Dziś jest najlepszy czas, by rozpocząć lekturę Biblii. Rezerwując 20 minut dziennie w ciągu roku przeczytasz całe Pismo Święte! Systematyczne i regularne poznawanie Biblii jest warte każdego poświęcenia,

Bardziej szczegółowo

Dar do publicznego lub prywatnego użytku. Pierwszy rodzaj: Języki jako znak dla niewierzących

Dar do publicznego lub prywatnego użytku. Pierwszy rodzaj: Języki jako znak dla niewierzących Dar Języków Tak więc, bracia moi, starajcie się gorliwie o dar prorokowania i językami mówić nie zabraniajcie; a wszystko niech się odbywa godnie i w porządku (1 Kor 14:39-40). Paweł wiedział, że Kościół

Bardziej szczegółowo

Przygotowanie do przyjęcia Sakramentu Pojednania

Przygotowanie do przyjęcia Sakramentu Pojednania Przygotowanie do przyjęcia Sakramentu Pojednania Czasem źle postępujemy Przez moje złe czyny (grzechy) inni ludzie się smucą, a czasami nawet płaczą. Moje złe czyny brudzą serce. Serce staje się brudne

Bardziej szczegółowo

BOśE NAKAZY - DZIESIĘĆ PRZYKAZAŃ

BOśE NAKAZY - DZIESIĘĆ PRZYKAZAŃ BOśE NAKAZY - DZIESIĘĆ PRZYKAZAŃ W Biblii znajdujemy nakazy i Ŝądania. Zawierają one to, co wierzący nazywają wolą BoŜą. Najbardziej znanym ich zbiorem jest Dziesięć przykazań (Wj 34, 28). Znajdujemy go

Bardziej szczegółowo

Wymagania podstawowe i ponadpodstawowe z religii Klasa 4. I. Znajomość modlitw:

Wymagania podstawowe i ponadpodstawowe z religii Klasa 4. I. Znajomość modlitw: Wymagania podstawowe i ponadpodstawowe z religii Klasa 4 Program AZ-2-01/10 Podręcznik AZ-21-01/10-PO-1/11 I. MODLITWY: - przykazanie miłości, - Dekalog, - osiem błogosławieństw, - Aniele Boży, I. Znajomość

Bardziej szczegółowo

Załącznik 2. Przedmioty wskazujące drogę zdjęcia.

Załącznik 2. Przedmioty wskazujące drogę zdjęcia. Załącznik 2. Przedmioty wskazujące drogę zdjęcia. Źródło zdjęć: 1. Drogowskazy. [online], [dostęp: 16 maja 2013], Dostępny w Internecie: . 2.

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚ CI KSIĘGA PIERWSZA

SPIS TREŚ CI KSIĘGA PIERWSZA SPIS TREŚ CI Wprowadzenie... 5 Przedmowa Rufina... 45 KSIĘGA PIERWSZA Przedmowa... 51 ROZDZIAŁ I. O Bogu... 58 (1 3. Bóg Istota niecielesna. 4 7. Bóg jest duchem. 8 9. Bóg jest niepodzielny.) Fragmenty

Bardziej szczegółowo

Czy Matka Boska, może do nas przemawiać?

Czy Matka Boska, może do nas przemawiać? Czy Matka Boska, może do nas przemawiać? Jan Paweł, 23.06.2016 11:06 Jedną z osób która nie ma najmniejszych co do tego wątpliwości, jest Chorwatka Miriam, która od 24 czerwca 1981 roku spotyka się z Matką

Bardziej szczegółowo

Amen. Dobry Boże, spraw, aby symbole ŚDM, krzyż wraz z ikoną Maryi, Ojcze nasz Zdrowaś Maryjo

Amen. Dobry Boże, spraw, aby symbole ŚDM, krzyż wraz z ikoną Maryi, Ojcze nasz Zdrowaś Maryjo Nowenna przed peregrynacją symboli ŚDM które w najbliższym czasie nawiedzą nasze miasto (parafię, dekanat, diecezję), były znakami nadziei dla wszystkich, ukazując zwycięstwo Jezusa nad tym, co przynosi

Bardziej szczegółowo

Czy wiesz, ycia w Niebie?

Czy wiesz, ycia w Niebie? Czy wiesz, e e mo esz byæ pewny ycia w Niebie? Gdyby Bóg zapytał ciebie: Dlaczego powinienem wpuœci ciæ ciê do mojego nieba? Co byś odpowiedział? Nie wiesz? Wiêc c pos³uchaj... Najwspanialszej wiadomości

Bardziej szczegółowo

Modlitwa ciągła nieustająca dopomaga do działania we wszystkim w imieniu Pana Jezusa, a wtenczas wszystkie zwroty na siebie ustają.

Modlitwa ciągła nieustająca dopomaga do działania we wszystkim w imieniu Pana Jezusa, a wtenczas wszystkie zwroty na siebie ustają. Modlitwa ciągła nieustająca dopomaga do działania we wszystkim w imieniu Pana Jezusa, a wtenczas wszystkie zwroty na siebie ustają. /Matka Celina Zapiski -17.VI.1883r./...dziecko drogie, chcę ci objaśnić...ogólną

Bardziej szczegółowo

1 Ojcostwo na co dzień. Czyli czego dziecko potrzebuje od ojca Krzysztof Pilch

1 Ojcostwo na co dzień. Czyli czego dziecko potrzebuje od ojca Krzysztof Pilch 1 2 Spis treści Wstęp......6 Rozdział I: Co wpływa na to, jakim jesteś ojcem?...... 8 Twoje korzenie......8 Stereotypy.... 10 1. Dziecku do prawidłowego rozwoju wystarczy matka.... 11 2. Wychowanie to

Bardziej szczegółowo

Ewangelizacja O co w tym chodzi?

Ewangelizacja O co w tym chodzi? Ewangelizacja O co w tym chodzi? Droga małego ewangelizatora ;) Warsztaty ewangelizacyjne: 11 maja 2013 r. Ks. Tomek Moch, Diecezjalna Diakonia Ewangelizacji Ruchu Światło-Życie Archidiecezja Warszawska

Bardziej szczegółowo

rozpoznaje znaki sakramentalne; okazuje szacunek wobec znaków obecności Boga. Określa, od kiedy rozpoczęła się jego przyjaźń z Jezusem; szczęśliwego;

rozpoznaje znaki sakramentalne; okazuje szacunek wobec znaków obecności Boga. Określa, od kiedy rozpoczęła się jego przyjaźń z Jezusem; szczęśliwego; I. Poszukiwanie szczęścia i wspólnoty 2 3 4 5 6 Określa, od kiedy rozpoczęła się jego przyjaźń z Jezusem; wymienia cechy człowieka szczęśliwego; wskazuje osoby, które troszczą się o niego; charakteryzuje,

Bardziej szczegółowo

Grzech psuje. Wszyscy odstąpili od Boga, wszyscy popełnili zło. Nie ma takiego, co dobrze czyni, nie ma ani jednego. (List do Rzymian 3, 12)

Grzech psuje. Wszyscy odstąpili od Boga, wszyscy popełnili zło. Nie ma takiego, co dobrze czyni, nie ma ani jednego. (List do Rzymian 3, 12) Spotkanie 2 Grzech psuje moją przyjaźń z Bogiem Wszyscy odstąpili od Boga, wszyscy popełnili zło. Nie ma takiego, co dobrze czyni, nie ma ani jednego. (List do Rzymian 3, 12) Dobra Nowina głosi, że Bóg

Bardziej szczegółowo

Myśl o mnie, a Ja będę myślał o twoich potrzebach. (Jezus)

Myśl o mnie, a Ja będę myślał o twoich potrzebach. (Jezus) Myśl o mnie, a Ja będę myślał o twoich potrzebach. (Jezus) DZIEWI PRÓB JEZUSA Nowenna z Kunegund Siwiec FLOS CARMELI POZNA 2015 NOWENNA ze Suebnic Bo Kunegund Siwiec WPROWADZENIE W trakcie II wojny światowej

Bardziej szczegółowo

Rz 10:13 i antytrynitarze

Rz 10:13 i antytrynitarze Świadkowie Jehowy odnoszą tekst Rz 10:13 do Jehowy, a nie jak całe chrześcijaństwo do Jezusa. Jednak w przeszłości różnie bywało z interpretacją tego wersetu w Towarzystwie Strażnica. Popatrzmy sami. Rz

Bardziej szczegółowo

USPRAWIEDLIWIAJĄCA MOC WIARY

USPRAWIEDLIWIAJĄCA MOC WIARY USPRAWIEDLIWIAJĄCA MOC WIARY Teksty biblijne: List do Rzymian 3, 9 12; 21 31 Tekst pamięciowy: Kaznodziei Salomona 7, 20 Bo nie ma na ziemi człowieka sprawiedliwego, który by zawsze postępował dobrze,

Bardziej szczegółowo

Kryteria oceniania w klasie I, II i III - Religia

Kryteria oceniania w klasie I, II i III - Religia Kryteria oceniania w klasie I, II i III - Religia KLASA I ocenę niedostateczną otrzymuje uczeń, który nie spełnia kryteriów na ocenę dopuszczającą ocenę dopuszczającą otrzymuje uczeń, który: odróżnia modlitwę

Bardziej szczegółowo

1 Rozważania na każdy dzień. Cz. IX Marcin Adam Stradowski J.J. OPs

1 Rozważania na każdy dzień. Cz. IX Marcin Adam Stradowski J.J. OPs 1 2 Spis treści Wszystkich Świętych (1 listopada)......6 Wspomnienie wszystkich wiernych zmarłych (2 listopada)......7 Prawdziwie w Bogu (3 listopada)......8 Przełamać duchową pustkę (4 listopada)......9

Bardziej szczegółowo

Jezus Chrystus. Niech będzie. pochwalony. SP Klasa VI, temat 60

Jezus Chrystus. Niech będzie. pochwalony. SP Klasa VI, temat 60 Niech będzie pochwalony Jezus Chrystus Serwus Witam Dobry wieczór Dzień dobry Szczęść Boże Chrystus zmartwychwstał Króluj nam, Chryste Grupa 1 Niech będzie pochwalony Jezus Chrystus Zapoznajcie się z tekstem

Bardziej szczegółowo

SZKOŁA PODSTAWOWA nr 3 im. Jana Pawła II w Obornikach Śl.

SZKOŁA PODSTAWOWA nr 3 im. Jana Pawła II w Obornikach Śl. KRYTERIA OCENIANIA W ZAKRESIE KLASY CZWARTEJ SZKOŁA PODSTAWOWA nr 3 im. Jana Pawła II w Obornikach Śl. Nowa podstawa programowa Wymagania Blok tematyczny Ocena dopuszczająca Ocena dostateczna Ocena dobra

Bardziej szczegółowo

I Komunia Święta. Parafia pw. Bł. Jana Pawła II w Gdańsku

I Komunia Święta. Parafia pw. Bł. Jana Pawła II w Gdańsku I Komunia Święta Parafia pw. Bł. Jana Pawła II w Gdańsku Ktoś cię dzisiaj woła, Ktoś cię dzisiaj szuka, Ktoś wyciąga dzisiaj swoją dłoń. Wyjdź Mu na spotkanie Z miłym powitaniem, Nie lekceważ znajomości

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA PROGRAMOWE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z RELIGII DLA KLASY VI.

WYMAGANIA PROGRAMOWE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z RELIGII DLA KLASY VI. WYMAGANIA PROGRAMOWE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z RELIGII DLA KLASY VI. Przedmiot oceny 1. Cytaty z Pisma św., modlitwy, pieśni 2. Zeszyt przedmioto wy 3. Prace domowe 4. Testy i sprawdziany OCENA celująca

Bardziej szczegółowo

Kryteria oceniania z religii

Kryteria oceniania z religii Kryteria oceniania z religii OCENA NIEDOSTATECZNA - wykazuje się brakiem jakiejkolwiek wiedzy w zakresie materiału przewidzianego programem, - ma lekceważący stosunek do przedmiotu, do wartości religijnych

Bardziej szczegółowo

Chrzest w Duchu Świętym

Chrzest w Duchu Świętym Chrzest w Duchu Świętym Niniejszy traktat, w formie pytań i odpowiedzi, omawia zagadnienie chrztu w Duchu Świętym. Jako taki stanowi on niejako część I względem traktatu Dary Ducha Świętego. Chrzest w

Bardziej szczegółowo

Pytania konkursowe. 3. Kim z zawodu był ojciec Karola Wojtyły i gdzie pracował? 4. Przy jakiej ulicy w Wadowicach mieszkali Państwo Wojtyłowie?

Pytania konkursowe. 3. Kim z zawodu był ojciec Karola Wojtyły i gdzie pracował? 4. Przy jakiej ulicy w Wadowicach mieszkali Państwo Wojtyłowie? Pytania konkursowe 1. Podaj imię i nazwisko Jana Pawła II. 2. Podaj imię brata Karola Wojtyły. 3. Kim z zawodu był ojciec Karola Wojtyły i gdzie pracował? 4. Przy jakiej ulicy w Wadowicach mieszkali Państwo

Bardziej szczegółowo

Ewangelizacja O co w tym chodzi?

Ewangelizacja O co w tym chodzi? Ewangelizacja O co w tym chodzi? Droga małego ewangelizatora ;) Warsztaty ewangelizacyjne: 11 maja 2013 r. Ks. Tomek Moch, Diecezjalna Diakonia Ewangelizacji Ruchu Światło-Życie Archidiecezja Warszawska

Bardziej szczegółowo

Rozkład materiału treści programowe dla klasy drugiej szkoły podstawowej

Rozkład materiału treści programowe dla klasy drugiej szkoły podstawowej Rozkład materiału treści programowe dla klasy drugiej szkoły podstawowej Przedmiot: religia Klasa: druga szkoły podstawowej Tygodniowa liczba godzin: 2 Przyjęto liczbę tygodni nauki: 32 Środki dydaktyczne:

Bardziej szczegółowo

Propozycje śpiewów na Rekolekcje Oazowe stopnia podstawowego

Propozycje śpiewów na Rekolekcje Oazowe stopnia podstawowego Propozycje śpiewów na Rekolekcje Oazowe stopnia podstawowego Wersja robocza 1999 Diakonia Muzyczna Ruchu Światło Życie Archidiecezji Warszawskiej i Diecezji Warszawsko Praskiej Objaśnienia: Pd: Piosenka

Bardziej szczegółowo

Kryteria oceniania z religii dla klasy drugiej szkoły podstawowej

Kryteria oceniania z religii dla klasy drugiej szkoły podstawowej Kryteria oceniania z religii dla klasy drugiej szkoły podstawowej Przedmiotowy system oceniania z religii został opracowany na podstawie Programu nauczania religii rzymskokatolickiej w przedszkolach i

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne niezbędne do uzyskania poszczególnych śródrocznych i rocznych ocen klasyfikacyjnych z religii w klasach I,II,III.

Wymagania edukacyjne niezbędne do uzyskania poszczególnych śródrocznych i rocznych ocen klasyfikacyjnych z religii w klasach I,II,III. Wymagania edukacyjne niezbędne do uzyskania poszczególnych śródrocznych i rocznych ocen klasyfikacyjnych z religii w klasach I,II,III. KLASA I Na ocenę celującą uczeń: Opanował materiał przewidziany programem

Bardziej szczegółowo

Rysunek: Dominika Ciborowska kl. III b L I G I A. KLASY III D i III B. KATECHETKA: mgr teologii Beata Polkowska

Rysunek: Dominika Ciborowska kl. III b L I G I A. KLASY III D i III B. KATECHETKA: mgr teologii Beata Polkowska RE Rysunek: Dominika Ciborowska kl. III b L I G I A KLASY III D i III B KATECHETKA: mgr teologii Beata Polkowska Duchu Święty przyjdź ZESŁANIE DUCHA ŚWIĘTEGO DOMINIKA CIBOROWSKA KL III D MODLITWA Przyjdź

Bardziej szczegółowo

Lectio Divina Rz 6,1-14

Lectio Divina Rz 6,1-14 Lectio Divina Rz 6,1-14 1. Czytanie Prowadzący: wezwijmy Ducha św.: Przybądź Duchu Święty... - weźmy do ręki Pismo św.. - Słuchając jak w Kościele śledźmy tekst, aby usłyszeć, co chce nam dzisiaj Jezus

Bardziej szczegółowo

KRÓTKI KATECHIZM DZIECKA PRZYGOTOWUJĄCEGO SIĘ DO PIERWSZEJ SPOWIEDZI I KOMUNII ŚWIĘTEJ

KRÓTKI KATECHIZM DZIECKA PRZYGOTOWUJĄCEGO SIĘ DO PIERWSZEJ SPOWIEDZI I KOMUNII ŚWIĘTEJ KRÓTKI KATECHIZM DZIECKA PRZYGOTOWUJĄCEGO SIĘ Materiały wykorzystywane w przygotowywaniu dziecka do I Spowiedzi i Komunii świętej w Parafii Alwernia DO PIERWSZEJ SPOWIEDZI I KOMUNII ŚWIĘTEJ KRÓTKI KATECHIZM

Bardziej szczegółowo

Św. Łukasz Historia Łukasz Ewangelista, wierny towarzysz i współpracownik Pawła Apostoła, któremu towarzyszyłw wielu podróżach misyjnych. Według tradycji wczesnochrześcijańskiej jest autorem trzeciej

Bardziej szczegółowo

Lectio Divina Rz 8,18-30

Lectio Divina Rz 8,18-30 Lectio Divina Rz 8,18-30 1. Czytanie Prowadzący: wezwijmy Ducha św.: Przybądź Duchu Święty... - weźmy do ręki Pismo św.. - Słuchając jak w Kościele śledźmy tekst, aby usłyszeć, co chce nam dzisiaj Jezus

Bardziej szczegółowo

Kryteria oceniania w zakresie 3 klasy szkoły podstawowej. opracowane na podstawie materiałów katechetycznych

Kryteria oceniania w zakresie 3 klasy szkoły podstawowej. opracowane na podstawie materiałów katechetycznych Kryteria oceniania w zakresie 3 klasy szkoły podstawowej opracowane na podstawie materiałów katechetycznych Jezus przychodzi do nas podczas Mszy Świętej z serii Dar Jezusa podręcznik nr OW-2.2/61/10 do

Bardziej szczegółowo

CHARYZMATY Biblijne teksty RELACJA POSŁUG HIERARCHICZNYCH I CHARYZ- MATÓW

CHARYZMATY Biblijne teksty RELACJA POSŁUG HIERARCHICZNYCH I CHARYZ- MATÓW TPO 2-7 Posługi hierarchiczne i charyzmaty w Kościele 1 CHARYZMATY Biblijne teksty 1 Kor 12, 4-11 Różne są dary łaski, lecz ten sam Duch; różne też są rodzaje posługiwania, ale jeden Pan; różne są wreszcie

Bardziej szczegółowo