PRAWA CZŁOWIEKA W SZPITALACH PSYCHIATRYCZNYCH I DOMACH POMOCY SPOŁECZNEJ SPIS TREŚCI

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "PRAWA CZŁOWIEKA W SZPITALACH PSYCHIATRYCZNYCH I DOMACH POMOCY SPOŁECZNEJ SPIS TREŚCI"

Transkrypt

1 PRAWA CZŁOWIEKA W SZPITALACH PSYCHIATRYCZNYCH I DOMACH POMOCY SPOŁECZNEJ ZESPÓŁ REDAKCYJNY: Danuta Laskowska, Halina Lipińska, Maria Nowicka (Kier. Zespołu), Tomasz Szafrański, Henryk Szostak, Joanna Żuchowska Warszawa, grudzień 1996 HELSIŃSKA FUNDACJA PRAW CZŁOWIEKA SPIS TREŚCI Wprowadzenie... 5 I. SZPITALE PSYCHIATRYCZNE 1. Lista placówek Prezentacja placówek Analiza porównawcza szpitali II. DOMY POMOCY SPOŁECZNEJ 1. Lista placówek Prezentacja placówek Status i prawa mieszkańców Prawa i wolności człowieka Podsumowanie III. ZAŁĄCZNIKI Załącznik nr Załącznik nr Załącznik nr Załącznik nr Załącznik nr Załącznik nr Załącznik nr Załącznik nr Załącznik nr Załącznik nr Załącznik nr

2 WPROWADZENIE Komitet Helsiński w Polsce i Helsińska Fundacja Praw Człowieka prowadzą od wielu lat badania nad przestrzeganiem praw człowieka w różnych instytucjach. Badania takie prowadzono m.in. w zakładach karnych, aresztach śledczych, ośrodkach szkolno-wychowawczych, szkołach i innych placówkach. W tym roku skoncentrowaliśmy się na problematyce respektowania praw człowieka w szpitalach psychiatrycznych i domach pomocy społecznej dla ludzi starych. Badania przeprowadzono w ok. 10% szpitali i oddziałów psychiatrycznych oraz w 7% domów pomocy społecznej, w których przebywają ludzie starsi. Naszym celem było spojrzenie na te placówki z perspektywy standardów praw człowieka w rozumieniu Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz przepisów prawa krajowego. Badania prowadziły cztery zespoły, złożone z absolwentów Szkoły Praw Człowieka: I ZESPÓŁ: 1. Lidia Błażejczyk politolog 2. Marzena Dobrowolska prawnik 3. Józef Kozłowski pedagog 4. Wiesława Witkowska pielęgniarka 5. Stefan Wiśniewski lekarz II ZESPÓŁ: 1. Bożena Kramarz historyk 2. Danuta Laskowska polonista 3. Halina Lipiska prawnik 4. Maria Nowicka psycholog 5. Wanda Suchorab psycholog 6. Tomasz Szafrański lekarz III ZESPÓŁ: 1. Danuta Buczyńska psycholog 2. Lech Filipiak pedagog 3. Aneta Gargul pedagog 4. Olga Kańtoch pedagog 5. Robert Naumiuk lekarz 6. Henryk Szostak pedagog 7. Joanna Żochowska lekarz III ZESPÓŁ: 1. Maria Kędzierska-Graszewicz pedagog 2. Agnieszka Kłosowska psycholog 3. Andrzej Knast lekarz 4. Barbara Steczkowska prawnik

3 Do badań wylosowana następujące placówki: 1. Szpitale: I. Oddział Psychiatryczny Szpitala Rejonowego w Bełchatowie, woj. łódzkie; II. Wojewódzki Szpital dla Nerwowo i Psychicznie Chorych w Bolesławcu, woj. jeleniogórskie; III. Wojewódzki Szpital dla Nerwowo i Psychicznie Chorych w Branicach, woj. opolskie; IV. Specjalistyczny Psychiatryczny Zespół Opieki Zdrowotnej we Fromborku, woj. elbląskie; V. Wojewódzki Szpital dla Nerwowo i Psychicznie Chorych w Lubieńcu, woj. częstochowskie; VI. Oddziały dla Nerwowo i Psychicznie Chorych Zespołu Opieki Zdrowotnej w Łukowie, woj. siedleckie; VII. Oddział Leczenia Psychonerwic przy Zespole Opieki Zdrowotnej w Ostrowie Wlkp., woj. kaliskie; VIII. Wojewódzki Zespół Psychiatrycznej Opieki Zdrowotnej w Radomiu; IX. Oddział Psychiatryczny Zespołu Opieki Zdrowotnej w Radzyniu Podlaskim, woj. bielskopodlaskie; X. Wojewódzki Zakład Opieki Psychiatrycznej w Sokołówce, woj. kaliskie. 2. Domy Pomocy Społecznej: I. Dom Pomocy Społecznej Kombatant w Ciechanowie; II. Dom Pomocy Społecznej w Grodkowie, woj. opolskie; III. Dom Pomocy Społecznej w Izdebnie Kościelnym, woj. warszawskie; IV. Dom Pomocy Społecznej w Mielnie, woj. koszalińskie; V. Dom Pomocy Społecznej w Prudniku, woj. opolskie; VI. Dom Pomocy Społecznej w Sosnówce Górnej, woj. jeleniogórskim; VII. Dom Pomocy Społecznej w Stegnie, woj. elbląskie; VIII. Dom Pomocy Społecznej we Wrocławiu, ul. Świątnicka 25/27. Każda wizyta w szpitalu czy domu pomocy społecznej była wcześniej zapowiadana pismem Komitetu Helsińskiego w Polsce. Badając stan przestrzegania praw człowieka w tych placówkach, zapoznawano się z obowiązującymi uregulowaniami wewnętrznymi, dokonywano przeglądu warunków mieszkaniowych, gabinetów leczniczych, sal chorych, świetlic terapeutycznych oraz zaplecza technicznego. Następnie prowadzono rozmowy z kierownictwem placówek, lekarzami, pielęgniarkami, pracownikami socjalnymi oraz pacjentami szpitali i mieszkańcami domów pomocy (kwestionariusz analizowanych zagadnień załącznik nr 1). Przedstawione wyniki nie mają charakteru oceny czy rankingu badanych placówek. Nie mają bowiem sensu stwierdzenia typu: w danej placówce przestrzega się 50% praw człowieka, czy prawa człowieka są przestrzegane w stosunku do 98% pacjentów. Mamy nadzieję, że nasze spostrzeżenia, wskazujące na naruszenia (lub możliwość naruszeń) praw osób przebywających w wizytowanych placówkach, pomogą zainteresowanym osobom i instytucjom w poszukiwaniu rozwiązań, bardziej sprzyjających respektowaniu praw powierzonych ich pieczy ludzi. Maria Nowicka

4 I. SZPITALE PSYCHIATRYCZNE 1. LISTA PLACÓWEK: Oddział Psychiatryczny Szpitala Rejonowego w Bełchatowie, woj. łódzkie Wojewódzki Szpital dla Nerwowo i Psychicznie Chorych w Bolesławcu, woj. jeleniogórskie Wojewódzki Szpital dla Nerwowo i Psychicznie Chorych w Branicach, woj. opolskie Specjalistyczny Psychiatryczny Zespół Opieki Zdrowotnej we Fromborku, woj. elbląskie Wojewódzki Szpital dla Nerwowo i Psychicznie Chorych w Lubieńcu, woj. częstochowskie Oddziały dla Nerwowo i Psychicznie Chorych Zespołu Opieki Zdrowotnej w Łukowie, woj. siedleckie Oddział Leczenia Psychonerwic przy Zespole Opieki Zdrowotnej w Ostrowie Wlkp., woj. kaliskie Wojewódzki Zespół Psychiatrycznej Opieki Zdrowotnej w Radomiu Oddział Psychiatryczny Zespołu Opieki Zdrowotnej w Radzyniu Podlaskim, woj. bielskopodlaskie Wojewódzki Zakład Opieki Psychiatrycznej w Sokołówce, woj. kaliskie

5 2. PREZENTACJI PLACÓWEK I. ODZIAŁ PSYCHIATRYCZNY SZPITALA REJONOWEGO IM. JANA PAWŁA II W BEŁCHATOWIE Ordynator: dr Waldemar Olszewski Wizytowali: Aneta Gargul, Henryk Szostak, Joanna Żochowska 8 maja 1996 roku. 1. CHARAKTERYSTYKA OGÓLNA Oddział koedukacyjny, 122 łóżka, w dniu wizytacji przebywało w nim 116 pacjentów. Obsługuje zachodnią część województwa piotrowskiego, którą zamieszkuje około 400 tys. osób Usytuowanie, otoczenie, krótki rys historyczny, stan techniczny budynków i wyposażenie Szpital wybudowano w 1987 roku, położony w mieście, wokół budynku duży trawnik możliwość spaceru, odpoczynku na ławkach. Dobry dojazd z centrum miasta i z pobliskich miejscowości. Budynek jednopiętrowy, w bardzo dobrym stanie technicznym, po remoncie w 1996 roku. Kuchnia i pralnia, obsługujące cały szpital, są dobrze nowocześnie wyposażone. Sale pacjentów wyposażone w łóżka lub tapczany, szafki osobiste, szafy ubraniowe, lampki nocne, umywalki. Okna nie są okratowane. Sale duże i przestronne na 2-6 łóżek, w niektórych domowa atmosfera. 5 dobrze wyposażonych gabinetów lekarskich pozwalających na zachowanie prywatności podczas rozmów z pacjentami i ich rodzinami. Gabinet zabiegowy dobrze wyposażony, również w sprzęt reanimacyjny. Dyżurki dla pielęgniarek usytuowane pośrodku, nie ma możliwości obserwacji oddziału z dyżurki. Jest pokój socjalny dla personelu, pomieszczenie do praktyk religijnych. Sale terapii zajęciowej wyposażone są w maszyny do szycia, przybory do haftu, malowania i rysowania, stół do ping-ponga. Świetlica, sala telewizyjna, czytelnia i biblioteka. Toalety wyposażone są w umywalki, 14 oczek (8-12 osób na jedno oczko). 1 natrysk na osób, wanna dla 6-16 osób. Nie ma zabezpieczeń ani urządzeń dla niepełnosprawnych. Pomieszczenia są czyste i schludne Personel Na oddziale zatrudnionych jest 6 lekarzy, 2 terapeutów, sekretarka medyczna, 60 pielęgniarek, 1 pielęgniarz, 6 sanitariuszy, 42 salowe; brak psychologów. W ostatnich latach nie ma problemów z zatrudnianiem personelu. Fluktuacja praktycznie nie istnieje. Ordynator twierdzi, że wnioskuje o zwolnienie pracownika, niezależnie od stanowiska, w razie brutalnego lub nieetycznego zachowania wobec chorych Pacjenci Oddział koedukacyjny na 122 łóżka, w dniu wizytacji przebywało w nim 116 pacjentów. Od czasu wprowadzenia Ustawy o ochronie zdrowia psychicznego (dalej ustawa psychiatryczna) nie stwierdzono istotnych zmian w liczbie pacjentów przyjmowanych bez zgody. Od stycznia 1996, bez zgody przyjęto 40 na 756 osób, w tym: z art. 22 pkt. 2 11, z art , z art. 24 4, z art osoby.

6 5,3% przyjętych w okresie styczeń-kwiecień 1996 to pacjenci bez zgody lub za zgodą wątpliwą. Kryterium decydującym o doborze pacjentów w poszczególnych salach jest ich stan psychiczny. W oddziale nie ma izolatek. Oddział podzielony jest na dwie części; dla pacjentów w gorszym stanie psychicznym wyodrębniono kilka sal zabezpieczonych dodatkowymi, wewnętrznymi drzwiami. 2. WARUNKI LECZENIA I POBYTU 2.1.Warunki bytowe i socjalne pacjentów Dzienna stawka żywieniowa 2,40 PLN; ilość i jakość jedzenia zwłaszcza kolacji bardzo skromna, niewystarczająca dla większości pacjentów. Godziny posiłków stałe; dostęp do napojów między posiłkami. W kuchenkach oddziałowych są lodówki, można przechowywać własną żywność. Pościel i ręczniki zmieniane według potrzeb; ich stan jest bardzo zły na pograniczu zużycia. Pacjenci otrzymują podstawowe środki higieny i mogą swobodnie korzystać z łazienek. Skarżyli się na złą jakość i niewystarczającą ilość jedzenia Kontakty zewnętrzne przepustek udziela lekarz. Odwiedziny odbywają się codzienne. Korespondencja bez ograniczeń. Poważnym problemu jest korzystanie z telefonu rozmowę można zamawiać z głównego budynku szpitala, na koszt wywoływanego abonenta. Poczta nie wyraziła zgody na zamontowanie automatów na oddziale. Pacjenci są proszeni do znajdującego się w dyżurce telefonu i prowadzą rozmowy w obecności pielęgniarki. Skarżą się na brak kontaktu telefonicznego z najbliższymi Opieka medyczna i pielęgniarska Od roku na oddziale zatrudniony jest internista. Na 1 lekarza przypada ok. 20 chorych. Dyżur w oddziale pełnią: lekarz, 4 pielęgniarki i sanitariusz. Poza terapią farmakologiczną prowadzi się: - terapię zajęciową dla wszystkich pacjentów (którzy uczestniczą w niej z własnej woli głównie kobiety). Odbywa się codziennie od godz do poranną gimnastyką (udział w niej biorą również mężczyźni). Pacjentami opiekują się przede wszystkim pielęgniarki (karmienie, podawanie leków, mycie, ubieranie). Jeżeli są bardzo zajęte, pomagają im sanitariusze i salowe. Pomoc sanitariuszy jest niezbędna przy opiece nad osobami leżącymi, unieruchomionymi Regulaminy Regulaminy nie są wywieszone ani w salach, ani w korytarzach. Pacjenci niszczyli je tłukli. Regulamin znajduje się u ordynatora i w każdej chwili może być udostępniony zainteresowanym. Na izbie przyjęć pacjentów informuje się o ich prawach, a także o tym, iż mogą nie wyrazić zgody na przyjęcie do szpitala. Nie ma możliwości wyboru lekarza prowadzącego. Picie alkoholu jest kategorycznie zabronione. Jeśli idzie o picie kawy i herbaty nie ma ograniczeń, pacjenci mają dostęp do oddziałowych kuchenek. Papierosy można palić na klatce schodowej poza oddziałem. Drzwi wejściowe są stale otwarte. Nie wprowadzono bezwzględnego zakazu palenia papierosów, gdyż podjęcie takiej próby skończyło się aktami agresji, a właściwie buntem pacjentów. Światło gasi się w salach o godz

7 3. PRAWA CZŁOWIEKA 3.1. Prawa proceduralne i współpraca z sądami Pacjent niezadowolony z warunków szpitalnych i leczenia może złożyć skargę do ordynatora lub dyr. Szpitala albo do rzecznika odpowiedzialności zawodowej. Decyzja o przymusowej hospitalizacji może być zaskarżona do sądu wojewódzkiego. Nikt z pacjentów, z którymi rozmawiano, nie składał skargi ani nie miał zamiaru jej złożyć. Sędzia wizytuje szpital co kilka dni, 9-10 razy w miesiącu. Rozprawy sądowe w sprawie przymusowej hospitalizacji odbywają się na terenie szpitala z udziałem zainteresowanych pacjentów Zakaz pracy przymusowej Według ordynatora nikt z pacjentów nie jest zmuszany do pracy na rzecz szpitala, a tym bardziej personelu. W ramach terapii zajęciowej pacjentki czasami wykonują kapcie dla innych chorych lub cerują pościel. Mężczyźni natomiast chętnie pracują w ogrodzie, np. koszą trawę, sadzą drzewka, malują ławki itp. Są to zajęcia dobrowolne, pacjenci sami zgłaszają chęć wykonywania tego typu prac, nie otrzymują za nie wynagrodzenia. Praca nigdy nie była i nie jest stosowana jako kara Prywatność personel nie rozmawia o sprawach pacjentów w obecności osób postronnych; przestrzega się prawa do prywatności. W 5 gabinetach lekarskich pacjenci i ich rodziny mogą porozmawiać z lekarzem bez świadków. Odwiedzający mogą przebywać na salach i w holu, gdzie ustawiono fotele lub na terenie wokół pawilonu Własność Każdy pacjent ma swoją szafkę przy łóżku. Chory może mieć przy sobie pieniądze, ale ze względu na częste kradzieże oddaje je do depozytu; kasa jest czynna do godz emerytury i renty przynosi pracownik socjalny, pacjenci mają wgląd w swoje rachunki. Sekretarka prowadzi zeszyt wypłat. Teoretycznie istnieje możliwość swobodnego dysponowania własnymi pieniędzmi, jednak wypłaty są dozowane, by zapobiec nadmiernemu wydawaniu czy rozdawaniu pieniędzy. W znajdujących się na salach szafkach przechowuje się dresy, swetry, buty do spacerów, jednak z powodu kradzieży ubrania i buty wyjściowe są w magazynie ogólnym Wolność i bezpieczeństwo osobiste Oddział jest otwarty, nie ma krat w oknach ani drzwi bez klamek. Pacjenci mogą swobodnie poruszać się po terenie szpitala. Kilka sal tzw. odcinek obserwacyjny, gdzie przebywają pacjenci w gorszym stanie psychicznym zabezpieczono dodatkowo wewnętrznymi drzwiami. Pacjenci ci nie mogą opuszczać oddziału. Nie ma żadnego zabezpieczenia personelu przed agresją ze strony chorych. Zdarzają się pobicia; ostatnio spotkało to terapeutkę. Szkolenia na temat stosowania przymusu bezpośredniego prowadzi ordynator. W trakcie wizyty nie zastosowano go wobec żadnego pacjenta. Oddziałowa twierdzi, że nie ma dużo agresji. Jeżeli jakiś pacjent jest pasowany, to kontrole odbywają się co 15 minut. Decyzje takie podejmuje lekarz. Nie ma odrębnych sal odosobnienia, pacjent jest unieruchamiany w sali, w której przebywa. Samowolne oddalenie się pacjentów zdarza się rzadko. O takich zajściach informuje się ordynatora, dyrektora szpitala oraz policję. Zazwyczaj po kilku godzinach pacjent

8 odnajduje się w domu Prawo do informacji Pacjenci wiedzą, że ich pobyt w szpitalu jest konieczny w związku z chorobą. Nie są zorientowani w nazwach leków, które przyjmują. Nie potrafią podać jak długo będzie trwała hospitalizacja, łączą to z uzyskaniem poprawy. Personel twierdzi, że chorzy są informowani, jednak większość nie jest zainteresowana przebiegiem choroby, rokowaniami i leczeniem. Podchodzą do tego obojętnie, poza chorymi z depresją. O swoich prawach informowani są w chwili przyjęcia do szpitala, na izbie przyjęć. Do tej pory żaden pacjent nie zwracał się do lekarza z prośbą o udostępnienie dotyczącej go dokumentacji. Na korytarzu znajduje się telewizor, jego stan techniczny jest jednak zły. Pacjenci skarżą się, że nic nie widać (włączono telewizor w trakcie wizyty zgadzamy się z tą opinią). Ordynator twierdzi, że chciałby kupić nowy odbiornik, jednak w tej chwili brak pieniędzy na zakup. W salach zajęciowych znajdują się rozmaite czasopisma. Terapeutki twierdzą, iż nie ma dużego zainteresowania czytelnictwem Samorząd pacjentów Działa samorząd pacjentów, odbywają się zebrania społeczności z pielęgniarką oddziałową. Odwiedzający nie odnieśli jednak wrażenia, aby miał wpływ na decyzje dotyczące pacjentów. Prawdopodobnie działalność samorządu zależy od inwencji i aktywności chorych przebywających aktualnie w oddziale Wolność wyznania Pacjenci mogą modlić się w znajdującej się w głównym budynku szpitala kaplicy. Mszę św. odprawia się w każdą niedzielę. Nikt nie jest zmuszany do praktyk religijnych. Księża niechętnie przychodzą do oddziału psychiatrycznego, lękają się chorych i ich zachowania. Dotychczas nie było pacjentów innego wyznania niż rzymskokatolickie, a jeśli byli, nie zgłaszali swoich potrzeb w zakresie praktyk religijnych Prawa wyborcze Nie stwierdziliśmy naruszeń ordynacji wyborczej Zakaz dyskryminacji Personel deklaruje jednakowe traktowanie wszystkich pacjentów. Pacjenci nie wnosili skarg w tym zakresie. Personel zwraca się do pacjentów po imieniu, panuje życzliwa atmosfera. Stosunki między pacjentami również układają się poprawnie, nie zauważyliśmy żadnych oznak dyskryminacji.

9 II. WOJEWÓDZKI SZPITAL DLA NERWOWO I PSYCHICZNIE CHORYCH W BOLESŁAWCU Dyrektor: lekarz med. Jerzy Kaczyński Wizytowali: Maria Kędzierska-Graszewicz, Agnieszka Kłosowska, Andrzej Knast, Barbara Steczkowska 22 maja 1996 roku 1. CHARAKTERYSTYKA OGÓLNA Teoretycznie w szpitalu jest 800 łóżek, faktycznie 666. W dniu wizytowania przebywało w nim 532 pacjentów. Szpital liczy 17 oddziałów: psychiatryczne subrejonowe (10), psychiatryczny ftyzjatryczny, internistyczny, odwykowy, nerwic, neurologiczny i dwa oddziały opiekuńcze (obecnie 2 oddziały są w remoncie). Szpital obsługuje część województw jeleniogórskiego i legnickiego Usytuowanie, otoczenie, krótki rys historyczny, stan techniczny budynków i wyposażenie Szpital położony jest na obszernym (ok. 2ha) terenie, całkowicie ogrodzonym. Budynki szpitala (jest ich 7) zostały rozbudowane w 1857 roku. Od kwietnia 1956 roku obiekty te funkcjonują jako Szpital Psychiatryczny. Na terenie szpitala jest stara kaplica, która obecnie pełni funkcję stolarni. Dyrektor chce w przyszłości otworzyć kaplicę. Warunki hospitalizacji są złe, budynki i sanitariaty wymagają modernizacji. Gabinety lekarskie i zabiegowe są dobrze wyposażone, stwarzają właściwe warunki badania i przeprowadzania zabiegów. Dyżurki dla pielęgniarek, które również wymagają modernizacji, są tak usytuowanie, że nie można z nich obserwować oddziału. Na każdym oddziale są sale terapii zajęciowej oraz TV; na terapię zajęciową przeznaczono również osobny budynek. Wszystkie budynki wymagają remontu. Ogrzewanie i ciepła woda są stale zasilane z lokalnej kotłowni. Stan instalacji elektrycznej i odgromowej dobry. Wszystkie pawilony posiadają wyjście ewakuacyjne. Zachowany jest ciąg sanitarny w kuchni i pralni, które wymagają malowania Personel Szpital zatrudnia 14 lekarzy psychiatrów i innych specjalistów w tym stomatologa, laryngologa oraz chirurga, okulistę i ginekologa (w niepełnym wymiarze godzin), 8 psychologów, 37 instruktorów terapii zajęciowej, 3 pracowników socjalnych, 32 salowe, 3pielęgniarzy. Szpitale ten, jako jedyny z tych, które odwiedziliśmy, zatrudnia Rzecznika Praw Pacjenta (z zawodu socjologa) Pacjenci Teoretycznie w szpitalu jest 800 łóżek, faktycznie 666. W dniu wizyty przebywało w nim 532 pacjentów (316 osób hospitalizowanych jest pół roku lub dłużej), w tym: bez zgody przyjęto 23 osoby, za zgodą wątpliwą 13 osób, zaś 10 przyjęto bez zgody, lecz wyraziły ją później. Nie stosuje się żadnego kryteriów doboru pacjentów do oddziałów. Jedynie pacjenci wracający trafiają, jeśli jest to możliwe, na oddział, na którym już przebywali. 40 pacjentów jest całkowicie ubezwłasnowolnionych, 3 częściowo.

10 2. WARUNKI LECZENIA I POBYTU 2.1. Warunki bytowe i socjalne pacjentów Warunki bytowe pacjentów są trudne. Sale wieloosobowe (najczęściej osób), wyposażone w łóżka i szafki przy łóżku (często 1 szafkę dzieli 2 pacjentów). 70% pomieszczeń sanitarnych wymaga remontu. Większość kabin z natryskami posiada zasłony. Wszystkie kabiny w toaletach posiadają drzwi. Pościel zmienia się co 2 tygodnie, ręczniki co tydzień (w razie potrzeby częściej). Zdecydowana większość pacjentów sama zaopatruje się w środki higieny. Mężczyźni posiadają własne przybory do golenia lub korzysta z płatnych usług fryzjera. Podpaski higieniczne dla kobiet kupuje się za tzw. opłaty wnoszone przez pacjentów. Średnio jeden natrysk przypada na 9 osób, toaleta na 9, wanna na 38 osób. Dostępność do sanitariatów jest jednak zróżnicowana, np. w oddziale 8c przebywa 42 pacjentów w tym 19 kobiet. Kobiety te maja do dyspozycji prysznic, wannę i oczko wc. W takich warunkach bardzo trudno utrzymać higienę. Szczególnie trudna pod względem bytowym jest sytuacja osób nie posiadających żadnych źródeł dochodów. W czasie naszej wizyty było ich w szpitalu około stu. Są to tzw. rezydenci, często hospitalizowani latami, nie posiadający miejsca stałego zameldowania ani dokumentów tożsamości. Personel twierdzi, że względy formalne uniemożliwiają załatwienie im renty lub zasiłku z opieki społecznej. Pacjenci otrzymują 3 posiłki dziennie o 8.00, i Zawsze są dwie wersje posiłków normalne i dietetyczne. Stawka żywieniowa ( wsad do kotła) wynosi przeciętnie 3 PLN (3-4 tys. kalorii dziennie). Na wszystkich oddziałach są sale terapii zajęciowej. Prócz tego na warsztaty terapeutyczne przeznaczono jeden budynek, w którym mieszczą się pracownie plastyczna i tkacko-hafciarska, szwalnia, reperownia i sala gimnastyczna. Zdaniem rehabilitantów w terapii zajęciowej uczestniczy niewielu pacjentów. Szpital nie wykorzystuje stworzonego zaplecza brakuje współpracy oddziałów z rehabilitantami zajęciowymi. Warunki w budynku są bardzo złe. Koedukacyjna toaleta wymaga remontu. Palarnia dla pacjentów obskurna, w złym stanie technicznym; niezabezpieczony kabel elektryczny i świetlówki. Do sali gimnastycznej pacjenci przychodzą kiedy chcą. Brakuje zorganizowanych grup, z którymi można by prowadzić rehabilitację. Statystycznie z sali korzysta rocznie 60 do 100 pacjentów. Brakuje sprzętu; jest piłka do koszykówki, siatkówki, stół do ping-ponga. Nie ma pomieszczeń socjalnych dla pracowników, złe warunki socjalne mają i pacjenci i pracownicy. W pracowni plastycznej pracuje 5-6 chorych dziennie. Prowadzi się dla nich zajęcia plastyczne (malowanie, rysowanie). Malują farbami plakatowymi, akwarelami. Farbami olejnymi nie malują ze względu na koszty. Pacjenci chętnie wykonują prace na rzecz szpitala zaproszenia na konferencje, imprezy jubileuszowe. Materiały do pracy w pracowni tkacko-hafciarskiej zapewnia szpital. 5-6 chętnych wykonuje tu kilimy i gobeliny. Prace pacjentów wycenia się komisyjnie, potem sprzedaje. Pacjenci mogą kupić swoje prace na aukcji. W szwalni pracuje 6-7 pacjentów dziennie, pod opieką 2 osób, zatrudnionych na pełnym etacie. W pracowni szyje się na użytek szpitala pościel, kaftany bezpieczeństwa. W pracowniach można przeciętnie zarobić 60 PLN miesięcznie, w zależności od ilości przepracowanych godzin.

11 2.2. Kontakty zewnętrzne Zdaniem dyrektora rodzina i znajomi mogą odwiedzać pacjentów bez ograniczeń. Nie ma problemu z dostępem do telefonu na terenie szpitala jest budka telefoniczna na żetony. Pacjenci w lepszym stanie, pracujący, mogą poruszać się swobodnie, inni pod opieką pielęgniarki. Do szpitala nie przychodzą żadne organizacje; sporadycznie pojawiają się sekty religijne. Rozmowy z pacjentami potwierdzają opinię dyrektora. Pacjenci nie zgłaszali skarg na ograniczenie kontaktów z bliskimi. Problem raczej w tym, że odwiedzających jest bardzo mało Opieka medyczna i pielęgniarska Zdaniem lekarzy nie ma problemów z zaopatrzeniem w podstawowe leki. Niektóre leki pacjenci muszą opłacać sami (np. Brotec/aerozol). Dostęp do lekarzy innych specjalności jest niezły; stosunkowo łatwo można uzyskać konsultację. Psychiatrzy obserwują jednak zdecydowaną niechęć (lęk) do przyjmowania chorych psychotycznych na oddziały somatyczne. Trudny jest dostęp do niektórych badań specjalistycznych, zwłaszcza CT (tomografii komputerowej) i USG. Pacjenci, z którymi rozmawialiśmy, nie zgłaszali uwag co do poziomu opieki medycznej. Jeden skarżył się na bardzo bolesny zabieg stomatologiczny, inny pacjent powiedział, że gdy domagał się kontaktu z lekarzem i zmiany leków (źle toleruje Haloperidol) to za karę lądował w pasach na 3-4 dni. Pacjentka, która ma od dawna problemy z wątrobą, powiedziała, że raz obejrzał ją lekarz psychiatra i że nie może uzyskać konsultacji internistycznej. Opieka pielęgniarska wydaje się być wystarczająca. Zdaniem lekarzy nie ma problemów z białym personelem dbają o pracę. W Bolesławcu szpital jest ważnym pracodawcą. Pacjenci potwierdzają tę opinię, określając zachowanie pielęgniarek jako życzliwe i cierpliwe Regulaminy Na Izbie Przyjęć wywieszono nie podpisaną informację o gwarantowanych prawach i obowiązkach pacjentów szpitali psychiatrycznych, opracowaną przez Instytut Psychiatrii i Neurologii w Warszawie, nie dopasowując jej do potrzeb szpitala. Widzieliśmy również szereg regulaminów nie mieszczących się w aktualnym stanie prawnym lub wręcz naruszających obowiązujące przepisy. I tak: Regulamin Wojewódzkiego Szpitala dla Psychicznie Chorych nie potwierdza istnienia oddziałów opiekuńczych; zawiera sprzeczność w par. 5, którego pkt. 4 stanowi, iż w czasie przebywania poza szpitalem, za zezwoleniem, chory pozostaje pod opieką szpitala, w pkt. 6 zaś stwierdza, że opieka ta należy do poradni zdrowia psychicznego. Zapis w pkt. 6 nie ma podstaw prawnych. Poradnie nie są obligatoryjnie zawiadamiane o urlopach pacjentów, a dyrekcja szpitala nie ma prawa wydawania poleceń kierownictwu poradni. Regulamin dla pacjentów szpitala, obowiązujący na podstawie decyzji dyrektora od 21 stycznia 1995 roku, nic nie mówi o prawach pacjentów, koncentruje się zaś na ich obowiązkach. Wprowadza przy tym liczne bezprawne zakazy i nakazy, na przykład: pobieranie opłat za obowiązkowe przechowywanie w depozycie przedmiotów wartościowych i pieniędzy; obowiązek posiadania własnych piżam, pantofli itp. (co w sytuacji, gdy pacjent nie posiada dochodów jest nierealna);

12 poddawanie rewizji otrzymanych paczek; poddawanie rewizji rzeczy osobistych pacjentów; uzależnienie wydania depozytu pieniężnego od zgody ordynatora (pkt. 24 brzmi: Pacjent ma prawo do korzystania ze swego depozytu pieniężnego za zgodą ordynatora oraz do wnoszenia wpłat i darowizn na rzecz szpitala ). Ponadto na tablicy ogłoszeń wywieszono pisma informujące o nie mających podstaw prawnych obowiązkach: Dyrektor podpisał np. ogłoszenie zobowiązujące pacjentów psychiatrycznych (rencistów i emerytów) do wpłat w wysokości 1 PLN za dobę (30 PLN miesięcznie) zaznaczając, że środki te będą przeznaczone na poprawę wyżywienia. W ogłoszeniu bez podpisu znalazł się nakaz pobierania 20 PLN za badanie lekarskie od osób zgłaszających się do szpitala bez aktualnego skierowania. Z rozmów z pacjentami wynikało, że na ogół znają oni zasady pobytu w szpitalu, ale nie wiążą tego z żadnymi przepisami. Wiedzą czego im nie wolno (np. pić alkoholu, krzyczeć), o co muszą prosić (np. o przepustkę) i co powinni robić (np. płacić 30 PLN za jedzenie). Żaden pacjent nie potrafił natomiast powiedzieć co mu wolno, do czego ma prawo. Pytani wprost o regulaminy twierdzili, że na pewno jakieś są i że ustala je pan dyrektor. Poza tym, jak powiedział jeden z pacjentów: Tu na każdym miejscu przypominają, co trzeba. Pacjent nie ma możliwości wyboru lekarza bo na oddziale jest tylko jeden. Godziny budzenia (6.00) i gaszenia światła (22.00) są stałe jeśli idzie o wydawanie posiłków wyznaczona jest godzina i trzeba jeść, bo przechowywanie jest źle widziane (cytat z rozmowy z pacjentem). Papierosy wolno palić w miejscach wyznaczonych w palarni. Kawę i herbatę można robić do godz (o zaparzenie trzeba prosić siostrę). Kąpiel odbywa się dwa razy w tygodniu, poza tym łazienki są zamykane. Opisany, narzucony rytm dnia dotyczy również pacjentów przebywających na zasadach opieki, czyli przebywających w szpitalu wiele lat (np. pacjent L.P., lat 46, przebywa tu 16 lat, a pacjent A.W. lat lata. 3. PRAWA CZŁOWIEKA 3.1. Prawa proceduralne i współpraca z sądami W szpitalu zatrudniony jest od dwóch i pół roku Rzecznik Praw Pacjenta, Maria Bogucka socjolog. Stanowisko to utworzono z inicjatywy dyrektora szpitala (Zakres czynności Rzecznika Praw Pacjenta w Załączniku nr 2), któremu Rzecznik bezpośrednio podlega. Przyjmuje pacjentów w swoim gabinecie samodzielny pokój w budynku administracji albo w sekretariacie. Rzecznik zajmuje się czystą psychiatrią, do jej obowiązków nie należy zajmowanie się pacjentami z oddziału uzależnień i oddziału nerwic. Od Rzecznika dowiedzieliśmy się, że jej głównym zadaniem jest zapewnienie prawidłowego obiegu dokumentacji między sądem a szpitalem, ewidencjonowanie pacjentów przyjmowanych bez zgody oraz prowadzenie ksiąg stosowania przymusu bezpośredniego (dokumentacja jest bardzo szczegółowa, jeśli idzie o godziny, czas trwania itp. natomiast w większości przypadków uzasadnienia są ogólnikowe, np. pobudzenie ruchowe około 90% wpisów. Dotychczas Rzecznik rozpatrywał 78 spraw, wśród nich są sprawy ponownie wnoszone, m.in.: konflikt z personelem średnim, np. magazynierką, dotyczący formy zwracania się do pacjentów; matka pacjenta oskarżyła oddział o dopuszczenie do praktyk homoseksualnych

13 wobec jej syna i bijatyki; skargi na sklep spożywczy (za nieuczciwe wydawanie reszty); pacjentka uważała, że jest niewłaściwie leczona. O istnieniu Rzecznika pacjenci informowani są przy przyjęciu do szpitala. Jeżeli chcą z nią rozmawiać, najczęściej umawiają się przez personel, który zazwyczaj przeprowadza ich do gabinetu. Są pacjenci, którzy przychodzą sami, bez umawiania, niektórzy często. Rzecznik nie przychodzi lub robi to sporadycznie rozmawiać z pacjentami na oddziałach. Każda zgłaszana sprawa jest dokładnie ewidencjonowana. Raz w tygodniu Rzecznik składa dokładny raport dyrektorowi szpitala. Jedna z interwencji zakończyła się upomnieniem (dla magazynierki). Rzecznik poinformowała nas, ze najczęściej kończy się na rozmowie, bo pacjenci chcą się wygadać i spowodować zainteresowanie ich losem. Jeżeli chcą wnieść sprawę do sądu, to dostają dokładne informacje dotyczące procedur. Zdaniem naszej rozmówczyni prawa pacjenta są respektowane i w tym szpitalu nie są naruszane. Nie doszukała się też nigdy nieprawidłowości w stosowaniu przymusu bezpośredniego i przyjęć bez zgody pacjenta. Praktyczne działania Rzecznika sprowadzają się do prowadzenia ewidencji wspomnianych spraw. Rzecznik nie przebywa na oddziałach na niektórych jeszcze nigdy nie była, jak twierdzi nie było potrzeby. Zdaniem informującego nas lekarza rozprawy sądowe obywają się w gabinecie ordynatora w obecności pacjenta. Sędzia nie wizytuje szpitala z własnej inicjatywy, zjawia się tylko na wniosek szpitala Zakaz pracy przymusowej Zdaniem pacjentów pracują tylko ci, którzy chcą. Nikt nie skarżył się na zmuszanie do pracy lub karanie pracą. W warsztacie terapii zajęciowej są wynagradzani, przeciętnie mogą zarobić 60 PLN miesięcznie. Początkujący pracownik ma stawkę 0,35 PLN za godzinę, za pracę w kuchni otrzymują 0,85 PLN za godzinę. Wśród pacjentów z którymi rozmawialiśmy cztery osoby pracują wszystkie podawały, ze pracują dobrowolnie i ze są z tego bardzo zadowolone. Poza pracą nagradzaną, pacjenci maja dyżury porządkowe w swoich salach. Jeden z nich pracuje w kuchni (według dyrektora nienagannie i regularnie przez parę godzin dziennie) od 10 lat. Brak regulacji prawnych, pozwalających zaliczyć taką pracę do wysługi lat do uprawnień rentowych czy emerytalnych jako okres bezskładkowy Prywatność Jak powiedział jeden z pacjentów, J.S., lat 40 Nie ma żadnej szansy na prywatność. cały dzień pacjenci skazani są na przebywanie w grupie, nawet gdy są skrępowani kaftanami. Czy chcą czy nie. Nie ma miejsca, które pozwalałoby choć na odrobinę prywatności, czy rozmowę bez świadków. Zdaniem dyrektora brakuje w szpitalu miejsca, gdzie pacjenci mogliby spotykać się z rodziną czy znajomymi bez towarzystwa innych pacjentów. Powszechna jest praktyka wykonywania czynności pielęgnacyjnych (mycie, przewijanie) w obecności innych pacjentów; nie stosuje się parawanów. Gabinety lekarskie (często dzielone z psychologami) nie stwarzają warunków do godnego traktowania pacjentów w czasie badań.

14 3.4. Własność Rzeczy osobiste pacjenci przechowują w szafkach przyłóżkowych, które często dzielą z sąsiadami. Nie ma możliwości zamknięcia swoich rzeczy. Niektórzy pacjenci wszystko, co uważają za cenne, noszą przez cały czas przy sobie. Jedna z pacjentek, M.W., lat 60, opowiadała nam, że jako jedyna z 10-osobowej sali ma koło łóżka krzesło, na którym może trzymać swoje ubrania. Była bardzo zadowolona z tego wyróżnienia. Zgodnie z Zarządzeniem Wewnętrznym nr 37/93 z , podpisanym przez dyrektora szpitala lek. Jerzego Kaczyńskiego, pacjenci zobowiązani są przekazywać do płatnego depozytu przedmioty wartościowe i pieniądze powyżej kwoty 20 PLN. Jeśli rzeczy takie zostaną przy pacjencie znalezione odbiera się je i przekazuje do depozytu. Godnie z zarządzeniem dyrektora (patrz załącznik nr 3) wpłacają 30PLN miesięcznie na poprawę wyżywienia. Pacjent zgłaszający się do szpitala bez skierowania płaci 20 PLN za badanie. Pacjenci spoza rejonu powinni wykupić cegiełkę wartości 100 PLN. Zarządzenie dyrektora w tej sprawie brzmi: Zobowiązuje się do dobrowolnych składek. Wszystkie te opłaty ewidencjonowane są jako darowizny. Niestety nie udało nam się dotrzeć do rozliczeń wydatkowania tych darowizn. Być może sprawą tą powinny zainteresować się urzędy sprawujące kontrolę nad szpitalem. My możemy natomiast powiedzieć z całą stanowczością, że jest to poważne naruszenie prawa własności pacjentów. Przedstawicielami ustawowymi (kuratorami) kilku całkowicie ubezwłasnowolnionych pacjentów są pracownicy socjalni szpitala. I tak np. na książeczkę oszczędnościową pani S.M. przekazywana jest renta w wysokości 310 PLN. Z ewidencji wypłat i zakupów wynika, że za pieniądze tej pacjentki zakupiono między innymi dwa tapczaniki dla szpitala oraz kilka zmian pościeli. Być może jest to zgodne z wolą pani S.M., być może tylko z wola jej przedstawiciela ustawowego Wolność i bezpieczeństwo osobiste Personel nie ma żadnych środków zabezpieczenia osobistego. Jak powiedziała nam jedna z lekarek, najgorzej jest na Izbie Przyjęć. Izba mieści się w osobnym, oddalonym budynku. W nocy przebywa w nim jedna pielęgniarka i jeden lekarz dyżurny. Osobiście boję się tych dyżurów. Jak przyjmujemy agresywnego pacjenta i nie możemy sobie dać rady, to na pomoc przychodzą pacjenci z oddziału odwykowego. Oni pomagają nam w odstawianiu pacjenta na oddział. Stosowanie przymusu bezpośredniego przez osoby nie przeszkolone i nie uprawnione jest praktyką niedopuszczalną. Wolność osobista pacjenta jest dawkowana w zależności od stanu psychicznego. Są osoby mogące poruszać się swobodnie po terenie szpitala i poza nim (muszą tylko powiedzieć, gdzie idą i kiedy wrócą) oraz osoby bez wyjść. Te ostatnie muszą oddać ubrania i buty do depozytu. Status pacjenta określa lekarz prowadzący. Nie zgłoszono nam skarg na naruszenie bezpieczeństwa osobistego czy aktów agresji między personelem a pacjentami i między pacjentami. Przymus bezpośredni stosowany jest w salach ogólnych, mimo że na niektórych oddziałach (np. X) są miesiącami puste sale z powodu braku pacjentów. Wszyscy pacjenci, nie tylko ci, wobec których stosowano przymus bezpośredni, bardzo krytycznie oceniają tę praktykę. Jedni wstydzą się, inni są zażenowani i bezradni.

15 3.6. Prawo do informacji Zdaniem lekarza pacjenci poszukujący informacji o swojej chorobie, sposobach leczenia i rokowaniach otrzymują je od lekarza prowadzącego. Pacjenci depresyjni mają więcej informacji, bo są dociekliwi. Pacjenci chorujący na schizofrenię nie interesują się tym, często nie mają poczucia choroby. Zdaniem lekarza pacjenci mogą oglądać swoją dokumentację, ale robią to bardzo rzadko (może jeden na rok). Pacjenci nie potwierdzają tej opinii. Ich zdaniem dokumentacja jest dla lekarza i psychologa. Dwie osoby, które mówiły nam, że poprosiły o wzgląd w swoje dokumenty, spotkały się z odmową. Część pacjentów nie ma pojęcia co znajduje się w ich dokumentacji i nie interesuje się tym. Wszystkie przepisy są dostępne (wywieszone). W kwietniu bieżącego roku szpital rozdawał zainteresowanym egzemplarze Ustawy psychiatrycznej i Karty praw pacjenta. Na większości oddziałów pacjenci maja dostęp do telewizji. Szpital nie udostępnia chorym radia i prasy. Niektórzy pacjenci mają własne odbiorniki i kupują prasę. Większość pacjentów zna przyczyny hospitalizacji, diagnozy, poprawne używa nazw chorób. Na ogół nie wiedzą jednak, jakie leki przyjmują biorę to, o daje pielęgniarka, to typowa odpowiedź. Co do rokowania, długości pobytu i planów życiowych po wyjściu ze szpitala, pacjenci zgodnie twierdzą, że nikt z nimi o tym nie rozmawia. Dominuje poczucie beznadziejności i braku wpływu na to, co się z nimi dzieje i będzie działo. Pacjenci najczęściej nie rozumieli pytania, o to jakie mają prawa. Nie wiedzieli jakie one mogłyby być. Na ogół wiedzieli, że trzeba płacić na szpital i czego im nie wolno. Żaden z pacjentów, z którymi rozmawialiśmy, nigdy nie widział sędziego rodzinnego ani o nim nie słyszał Samorząd pacjentów Na wszystkich oddziałach 1-2 razy w tygodniu odbywają się zebrania społeczności. Zdaniem dyrektora wszystkie sprawy dotyczące pacjentów omawiane są na tych zebraniach. Np. na oddziale 3A gdzie pacjenci mieli duży wkład finansowy wspólnie z ordynatorem postanowili, że przekażą swoje pieniądze na remont łazienek. W szpitalu nie funkcjonuje samorząd pacjentów, a zebrania społeczności nie maja realnego wpływu na warunki pacjentów w szpitalu Wolność wyznania Szpital zatrudnia na etacie księdza rzymskokatolickiego. W każdą niedzielę odprawiana jest msza św. W kaplicy szpitalnej. Pacjenci którzy mają wolne wyjścia, chodzą na mszę do kościoła w mieście. Ksiądz odwiedza chorych na oddziałach przed Bożym Narodzeniem i Wielkanocą oraz na prośbę pacjenta. Pacjenci innych wyznań i niewierzący nie są zmuszani do praktyk religijnych ani dyskryminowani z tego powodu. Jeden z pacjentów skarżył się, że nie ma warunków do skupienia się i medytacji, a jego religia tego wymaga (jest buddystą) Prawa wyborcze Pacjenci nie wykazują większego zainteresowania życiem politycznym. W ostatnich wyborach prezydenckich brało udział tylko 80 pacjentów. Punkt wyborczy zorganizowano na terenie szpitala, żaden z pacjentów nie zgłaszał skarg na ograniczenie jego praw wyborczych i nieprzestrzeganie ordynacji wyborczej.

16 3.10. Zakaz dyskryminacji Zdaniem dyrektora wszyscy pacjenci traktowani są dobrze. Lekarka z oddziału III-go powiedziała nam, że personel dba o utrzymanie się w pracy, stąd dobry stosunek do pacjentów. Pacjenci również nie zgłaszali skarg związanych z nieżyczliwym traktowaniem ze względu na stan psychiczny, wyznanie czy status społeczny.

17 III. WOJEWÓDZKI SZPITAL DLA NERWOWO I PSYCHICZNIE CHORYCH W BRANICACH Dyrektor: dr Waldemar Gadecki Wizytowali: Lech Filipiak, Olga Kańtoch, Henryk Szostak, Joanna Żuchowska 14 czerwca 1996 roku. 1. CHARAKTERYSTYKA OGÓLNA Szpital ma 700 łóżek. Średnio przebywa w nim ok. 600 pacjentów. 17 oddziałów, w tym: 8 oddziałów Zakładu Opiekuńczo-Leczniczego (łącznie dla 200 osób). 3 psychiatrycznie ogólno-przyjęciowe, 1 psychiatryczny dla chorych na gruźlicę, 1 sądowo-psychiatryczny, 1 neuropsychiatrii dziecięcej, 1 oddział uzależnionych oraz oddziały wewnętrzny i neurologiczny. Szpital obsługuje rejon Branic, Głubczyc, Raciborza, Prudnika, Nysy i Krapkowic i wszystkich pacjentów na detencji z województwa opolskiego Usytuowanie, otoczenie, krótki rys historyczny, stan techniczny budynków i wyposażenie Szpital wznoszono od 1910 roku, kolejne budynki powstały w latach 20-tych (fundacja prywatna biskupa Natana). Usytuowany 20 km od Kietrza i 30 km od Raciborza (dojazd autobusem PKS), w centrum ładnej miejscowości. Ma własny, piękny park. Budynki zabytkowe wymagają restauracji, ¼ dachów i tynków do remontu kapitalnego. Jest ogrzewanie, ciepła woda; stan instalacji elektrycznej dobry. Wyposażenie kuchni stare: kuchnie gazowe, kotły na parę wodną; zachowany jest ciąg sanitarny w kuchni i pralni. Pomieszczenia są czyste i schludne. Gabinety lekarskie i dyżurki pielęgniarek wyposażone są w podstawowy sprzęt, zapewniają intymność w trakcie badania. Brak instalacji alarmowych. W salach pacjentów tapczany, łóżka, szafki osobiste, krzesła, w części sprzęt RTV. Pomieszczenie do modlitwy, sala do artoterapii, biblioteka, czytelnia, świetlice (bilard, ping-pong). Na terenie szpitala jest sklep spożywczy. 2 toalety na oddziale (20 osób na jedno oczko) w toaletach umywalki. Wanny (2 na 20 osób) i natryski (2 na 10 osób). Pomieszczenia te gwarantują prywatność, brak natomiast sygnalizacja alarmowej. Mimo starego wyposażenia, pomieszczenia są czyste i zadbane Personel W szpitalu zatrudnionych jest lekarzy (w tym 9 psychiatrów, 5 neurologów, internista i stomatolog), 8 psychologów, 22 terapeutów, 5 pracowników socjalnych, 102 pielęgniarki, 11pielęgniarzy i 101 salowych. Fluktuacja personelu praktycznie nie istnieje, zwłaszcza wśród personelu średniego i niższego w najbliższej okolicy nie ma możliwości znalezienia pracy poza szpitalem. Od paru lat nie ma mieszkań służbowych Pacjenci W dniu wizytacji w szpitalu było 336 pacjentów (nie licząc pacjentów Zakładu opiekuńczo-leczniczego); 28 przyjęto bez zgody, z tego 12 wyraziło ją później, na oddziale. W szpitalu przebywają również podsądni: osoby skierowane przez sąd lub prokuraturę na obserwację sądowo-psychiatryczną (oddział F-2), oraz pacjenci na detencji, czyli osoby umieszczone w szpitalu postanowieniem prokuratury lub wyrokiem sądu na podstawie art. 99 lub art. 100 Kodeksu Karnego. Pacjenci detencyjni przebywają na różnych oddziałach. W październiku 1995 szpital

18 wizytowała Prokuratura Wojewódzka zaleceń pokontrolnych nie było. Interesująca jest procedura umieszczania pacjentów we wspomnianym już Zakładzie Opiekuńczo-Leczniczego (ZOL). Pacjentów umieszcza się w trybie decyzji administracyjnej, takiej jak w przypadku Domu Pomocy Społecznej. Różnica polega jedynie na tym, że w przypadku przyznania miejsca w DPS decyzję administracyjną wydaje Dyrektor Wojewódzkiego Zespołu Pomocy Społecznej, co określa ustawa o Pomocy Społecznej i KPA, a decyzję o przyznaniu miejsca w ZOL-u wydaje lekarz wojewódzki, czego w zasadzie nie określa żadna ustawa. Na uwagę zasługuje również fakt pobierania przez służbę zdrowia 70% dochodu pacjenta umieszczonego w ZOL-u. Reguluje to art. 56 pkt 2 Ustawy o pomocy społecznej, który brzmi: do czasu odrębnego uregulowania i przepisy ustawy dotyczące odpłatności za pobyt w domach pomocy społecznej i zakładach opiekuńczych stosuje się do zakładów opiekuńczo-leczniczych podległych lub nadzorowanych przez Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej. Jest to kuriozalny przykład regulacji prawnej, w której umocowanie prawne działań resortu zdrowia reguluje ustawa dotycząca innego resortu. Przeglądając dokumentację, która kompletuje szpital wnioskujący o umieszczenie pacjenta w ZOL-u, zwrócono uwagę na fakt, że pacjent składa podpis na formularzu podania kierowanym do Wydziału Zdrowia Urzędu Wojewódzkiego, a decyzja, pod która podpisuje się lekarz wojewódzki, podejmowana jest w oparciu o przepisy nie dotyczące Służby Zdrowia (patrz zał. Nr 4, 5 i 6). W związku z tym podjęliśmy próbę znalezienia umocowania prawnego Zakładu Opiekuńczo Leczniczego w przepisach dotyczących służby zdrowia. Pytanie to skierowaliśmy do Dyrektora ds. ekonomicznych Szpitala w Branicach, który udostępnił Statut Szpitala. W dziale IV w 6 pkt 1-4 istnieje zapis informujący o prowadzeniu przez Szpital Zakładu Opiekuńczo-Leczniczego na bazie oddziałów E-III, E-II i B-1 itd. Z opinii dyrektora ds. ekonomicznych wyniki, że ZOL jest tworem dobrym i potrzebnym, ponieważ rozwiązuje problem tzw. pacjentów chroników, a ponadto korzystny dla szpitala ze względów ekonomicznych. Dyrektor podkreślił również, ze brakuje DPS-ów przystosowanych dla osób chorych psychicznie. 2. WARUNKI LECZENIA I POBYTU 2.1. Warunki bytowe i socjalne pacjentów Dzienna stawka żywieniowa wynosi 3.20 PLN. Jakość posiłków, zdaniem pacjentów jest nie dobra, np. na śniadanie często otrzymują suchy chleb, zupę mleczną i herbatę bez cukru. Trochę lepiej jedzą pacjenci ZOL-u, gdyż ponoszą częściową opłatę za wyżywienie. Różnica polega na tym, że dostają do chleba margarynę i podwieczorek. Pacjenci skarżą się, że jedzenie jest ubogie, a porcje małe. Do spożywania posiłków otrzymują tylko łyżkę. Poza godzinami posiłków jest dostęp do napojów. Pościel i ręczniki wymienia się raz w tygodniu. Szpital zapewnia podstawowe środki higieny. Pacjenci skarżyli się na stare łóżka i duże zagęszczenie w salach. Dużą dolegliwością jest zamykanie sal w ciągu dnia. Personel twierdzi, że ma to służyć aktywizacji pacjentów, przeciwdziałać izolacji i ciągłemu leżeniu w łóżkach. W rzeczywistości pacjenci i tak śpią na krzesłach i w innych niewygodnych miejscach. Problemem wg pacjentów jest również umieszczanie na jednym oddziale chorych psychicznie, chorych nerwowo i tzw. chroników Kontakty zewnętrzne Odwiedziny odbywają się bez ograniczeń. Można korzystać z telefonów w dyżurkach pielęgniarek po godzinie 16.00, nie ma problemu z przywołaniem pacjenta do telefonu. Brak automatów telefonicznych. Korespondencja prywatna bez ograniczeń, korespondencja urzędowa (z sądem, ZUS-em, itp.) podlega kontroli. Przepustek udziela się rzadko z powodu

19 skłonności do ucieczek i bliskości przejścia granicznego (po drugiej stronie granicy można tanio kupić alkohol). Wątpliwości budzi jednak udostępniony nam przez personel ZOL-e E Regulamin przyznawania urlopów i przepustek w Zakładzie Opiekuńczo-Leczniczym (patrz załącznik nr 7), który w pkt. 2 mówi: o przyznaniu przepustki lub urlopu decyduje pielęgniarka z lekarzem, a w pkt. 5 ( ) urlop jest to dłużej trwający wyjazd z zakładu na okres ponad 2 tygodni i wymaga wcześniejszego zgłoszenia. Przysługuje pacjentowi 1 raz w roku. Nie bardzo wiadomo, co było intencją autorów tego zapisu nikt z personelu nie był w stanie tego wytłumaczyć. Jedno jest jasne w oparciu o ten regulamin można ograniczyć pacjentom swobodę kontaktowania się z rodziną Opieka medyczna i pielęgniarska Zaopatrzenie w leki podstawowe i specjalistyczne jest dobre, chociaż zdaniem personelu gorsze niż w okresie otrzymywania leków z darów. Lekarze mają możliwości szkolenia; 14 pielęgniarek robi specjalizację psychiatryczną. Na jednego lekarza przypada ponad 30 chorych. Dostęp do lekarzy i konsultacji specjalistycznych jest zadowalający. Szpital zatrudnia internistę. Poza farmakoterapią prowadzi się artoterapię (zajęcia malarskie, wypalanie wyrobów z glinki, hafciarstwo, szydełkowanie). Organizowane są wystawy prac plastycznych. Brak materiałów do zajęć plastycznych i ta forma terapii podupada. Na ogół pacjenci twierdzą, że są dobrze traktowani, podkreślają jednak, że brakuje terapeutów. Innym członkom personelu zarzucają małe zaangażowanie lub niechęć do pracy, izolowanie się od pacjentów. Codziennie prowadzone są zajęcia gimnastyczne, na które pacjenci uczęszczają niezbyt chętnie. W ofercie terapeutycznej dominuje ergoterapia na rzecz szpitala Regulaminy Regulaminy oraz informacje o prawach i obowiązkach pacjentów są wywieszone w oddziałach. Umieszczone wysoko, pisane na maszynie, mają formę urzędową i trudno je przeczytać. Ze względów finansowych porzucono zwyczaj wręczania drukowanych informacji na Izbie Przyjęć. W razie oddalenia się pacjenta po godzinie zawiadamia się policję oraz straż graniczną. Wspomniany już regulamin przyznawania urlopów i przepustek nie informuje pacjentów o procedurze odwoławczej od decyzji, z którą pacjent się nie zgadza, nikt też się pod nim nie podpisał. Zdaniem lekarza, pacjenci nie zgłaszają potrzeby wyboru lekarza prowadzącego. Na wizytowanym oddziale jest jeden lekarz, nie ma więc możliwości wyboru. Godziny posiłków są stałe. Pacjenci prosili o zmianę godziny śniadania na późniejszą, ponieważ nie chcą tak wcześnie wstawać. Męczą ich hałaśliwe koszarowe pobudki. Chora na depresję twierdzi, że pobudka przypomina musztrę wojskową. Z łazienki można korzystać bez ograniczeń. Budzenie i gaszenie światła zgodnie z regulaminem oddziału (22-6). Po godzinie pacjent może przebywać na świetlicy, jeżeli nie przeszkadza to innym pacjentom. 3. PRAWA CZŁOWIEKA 3.1. Prawa proceduralne i współpraca z sądami Współpraca z sadem układa się bardzo dobrze. Rozprawy odbywają się na miejscu, z udziałem pacjentów. Sędzia przychodzi systematycznie. Zdaniem jednego z lekarzy, od niekorzystnych decyzji pacjent może się odwołać do pielęgniarki, lekarza, ordynatora, dyrektora szpitala i do sądu. Pacjenci nic na ten temat nie wiedzą.

20 3.2.Zakaz pracy przymusowej Pacjenci nie są zmuszeni do pracy, nie są karani pracą, nie pracują na rzecz personelu. Proponuje się im klejenie kopert, udział w pracach porządkowych. Za pracę otrzymują drobne wynagrodzenie (za klejenie kopert papierosy). Jeden z pacjentów podkreślał, że nie ma prac przymusowych, a on lubi pracować. Każdy oddział na terenie szpitala ma kawałek terenu, który powinien pielęgnować i utrzymywać porządek Prywatność Zdaniem personelu prywatność pacjentów jest chroniona. Zachowana jest intymność badań lekarskich Własność Pacjenci mają własne szafki i szafy na ubrania. Pieniądze z rent i emerytur przynosi listonosz, ze względu na kradzieże i wymuszanie pożyczek pacjenci przechowują je w depozycie u pracownika socjalnego, który nie stwarza ograniczeń kwotowych przy ich wypłacaniu. Pacjentom zakłada się książeczki PKO Wolność i bezpieczeństwo osobiste Pacjenci, którzy nie mogą wychodzić, są wyprowadzani na spacery w asyście pielęgniarzy. Rzadko wydaje się przepustki poza teren szpitala. Pacjenci, którzy stwarzają zagrożenie dla innych, przenosi są na oddział dla podsądnych (F-2). Personel zna zasady stosowania przymusu bezpośredniego. Personel informował, że częste są przypadki pasowania, natomiast dokumentacja dotycząca stosowania przymusu jest skąpa. Od początku roku zanotowano w niej zaledwie 6 przypadków Prawo do informacji Według personelu pacjenci otrzymują informacje dotyczące przyczyn przyjęcia do szpitala, rozpoznania, rokowania. W miarę możliwości powiadamia się ich o przybliżonym czasie hospitalizacji. Otrzymują także informacje na temat leków, jakie przyjmują i możliwych skutków ubocznych, zazwyczaj jednak ich zainteresowanie leczeniem i chorobą jest znikome. Lekarz i pielęgniarka informują pacjenta o jego prawach. Prawa pacjenta są wywieszone, ale mało czytelne. Jest dostęp do telewizji, prasy, radia. Biblioteka i czytelnia są dość dobrze zaopatrzone. Do dokumentacji, prowadzonej według obowiązujących zasad, dostęp ma lekarz prowadzący lub lekarz dyżurny. Nie zdarzyło się, by pacjent zażądał wglądu do swojej historii choroby. Personel uważa, że gdyby do tego doszło, udostępniono by dokumentację pacjentowi Samorząd pacjentów Obecnie nie funkcjonuje w szpitalu samorząd pacjentów. Istnieją samorządy oddziałowe, które generalnie zajmują się zagospodarowaniem czasu wolnego (wycieczki, spotkania). Raz w tygodniu organizuje się spotkania społeczności. Z relacji p. Wojtka, pacjenta ZOL-u, dowiadujemy się, że odbywają się wspólne imprezy pacjentów. On sam zorganizował wieczór poezji i dał koncert fortepianowy (z wykształcenia jest muzykiem). Zagrał również na zakończenie naszej wizytacji w oddziale E-III Wolność wyznania Na terenie szpitala jest kaplica, w której codziennie odprawiane są nabożeństwa

REGULAMIN ORGANIZACYJNY ODDZIAŁU PSYCHIATRYCZNEGO WSZ W KALISZU

REGULAMIN ORGANIZACYJNY ODDZIAŁU PSYCHIATRYCZNEGO WSZ W KALISZU REGULAMIN ORGANIZACYJNY ODDZIAŁU PSYCHIATRYCZNEGO WSZ W KALISZU Oddział Psychiatryczny wchodzi w skład WSZ im. L. Perzyny w Kaliszu. Swoją działalność prowadzi na podstawie następujących przepisów prawa:

Bardziej szczegółowo

W szpitalach psychiatrycznych organizuje się całodobowe oddziały wyspecjalizowane, takie jak oddziały:

W szpitalach psychiatrycznych organizuje się całodobowe oddziały wyspecjalizowane, takie jak oddziały: Oddzialy psychiatryczne szpitalne - Opieka całodobowa Opieka całodobowa Psychiatryczne oddziały szpitalne Psychiatryczne leczenie szpitalne powinno być stosowane tylko w przypadkach ciężkich zaburzeń psychicznych

Bardziej szczegółowo

2. Podstawą przyjęcia do ZPOP jest zdiagnozowana przewlekła choroba psychiczna.

2. Podstawą przyjęcia do ZPOP jest zdiagnozowana przewlekła choroba psychiczna. Kontakt: Punkt Pielęgniarski: (087) 562 64 83, Sekretariat: (087) 562 64 79 Kliknij po więcej informacji Regulamin Zakładu Pielęgnacyjno-Opiekuńczego Psychiatrycznego w Specjalistycznym Psychiatrycznym

Bardziej szczegółowo

Zamość dnia 28 września 2012r

Zamość dnia 28 września 2012r Zamość dnia 28 września 2012r Sprawozdanie z kontroli przeprowadzonej w Domu Pomocy Społecznej w Majdanie Wielkim przez SSR Jolantę Orzechowską wyznaczoną, przez Pana Prezesa Sądu Okręgowego w Zamościu

Bardziej szczegółowo

KARTA PRAW I OBOWIĄZKÓW PACJENTA

KARTA PRAW I OBOWIĄZKÓW PACJENTA KARTA PRAW I OBOWIĄZKÓW PACJENTA 1 Dział I Prawa Pacjenta Ustawa o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta. z dnia 06.11.2008r. (Dz.U.2009 nr 52, poz.417 z póź.zm.) w rozdziałach II XI określa następujące

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWY REGULAMIN Oddziału Pediatrycznego Wojewódzkiego Szpitala im. Zofii z Zamoyskich Tarnowskiej w Tarnobrzegu

SZCZEGÓŁOWY REGULAMIN Oddziału Pediatrycznego Wojewódzkiego Szpitala im. Zofii z Zamoyskich Tarnowskiej w Tarnobrzegu Załącznik Nr 1.5 SZCZEGÓŁOWY REGULAMIN Oddziału Pediatrycznego Wojewódzkiego Szpitala im. Zofii z Zamoyskich Tarnowskiej w Tarnobrzegu 1 1. Pracą oddziału kieruje Ordynator, któremu podlega cały personel.

Bardziej szczegółowo

INFORMATOR DLA PACJENTÓW

INFORMATOR DLA PACJENTÓW INFORMATOR DLA PACJENTÓW Witamy Państwa w Beskidzkim Centrum Onkologii Szpitalu Miejskim im. Jana Pawła II w Bielsku-Białej (BCO-SM). Nasz Szpital usytuowany jest w trzech różnych lokalizacjach na terenie

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 26 czerwca 2012 r. Poz. 719

Warszawa, dnia 26 czerwca 2012 r. Poz. 719 Warszawa, dnia 26 czerwca 2012 r. Poz. 719 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ 1) z dnia 31 maja 2012 r. w sprawie rodzinnych domów pomocy Na podstawie art. 52 ust. 3 ustawy z dnia 12 marca

Bardziej szczegółowo

PRAKTYCZNY APSEKT FUNKCJONOWANIA BIURA PRAW PACJENTA PRZY MINISTRZE ZDROWIA

PRAKTYCZNY APSEKT FUNKCJONOWANIA BIURA PRAW PACJENTA PRZY MINISTRZE ZDROWIA PRAKTYCZNY APSEKT FUNKCJONOWANIA BIURA PRAW PACJENTA PRZY MINISTRZE ZDROWIA BIURO PRAW PACJENTA PRZY MINISTRZE ZDROWIA STATUS PRAWNY: Państwowa jednostka budżetowa podległa ministrowi właściwemu do spraw

Bardziej szczegółowo

NajwyŜsza Izba Kontroli Departament Pracy, Spraw Socjalnych i Zdrowia

NajwyŜsza Izba Kontroli Departament Pracy, Spraw Socjalnych i Zdrowia NajwyŜsza Izba Kontroli Departament Pracy, Spraw Socjalnych i Zdrowia Warszawa, dnia listopada 2009r. KPZ-4111-01-01/2009 K/09/005 Pani Barbara Piasecka Dyrektor Domu Pomocy Społecznej w Ciechanowie WYSTĄPIENIE

Bardziej szczegółowo

Dom Pomocy Społecznej w Rabce-Zdroju

Dom Pomocy Społecznej w Rabce-Zdroju Dom Pomocy Społecznej w Rabce-Zdroju Dom Pomocy Społecznej w Rabce-Zdroju istnieje od 2000 roku. Początkowo stanowił on filię DPS Smrek w Zaskalu, a od 2009 r. jest samodzielną jednostką organizacyjną

Bardziej szczegółowo

II. Do podstawowych zadań Gabinetów Rehabilitacyjnych należy:

II. Do podstawowych zadań Gabinetów Rehabilitacyjnych należy: Regulamin Porządkowy Gabinetów Rehabilitacyjnych I. Charakterystyka Pododdziału 1. Gabinety Rehabilitacyjne mieszczą się przy al. Modrzewiowej 22 w budynkach nr 3 i nr 5. 2. Gabinety Rehabilitacyjne są

Bardziej szczegółowo

Statut Domu Pomocy Społecznej we Wrześni. Dom Pomocy Społecznej we Wrześni działa na podstawie obowiązujących przepisów prawa.

Statut Domu Pomocy Społecznej we Wrześni. Dom Pomocy Społecznej we Wrześni działa na podstawie obowiązujących przepisów prawa. Statut Domu Pomocy Społecznej we Wrześni Załącznik nr 1 do uchwały nr 136/XXII/2012 Rady Powiatu we Wrześni z dnia 26 września 2012 r. Dom Pomocy Społecznej we Wrześni działa na podstawie obowiązujących

Bardziej szczegółowo

- Ustawy o zawodzie lekarza z dnia 5 grudnia 1996 r. (j.t. z 2002 r. Dz. U. Nr 21, poz.

- Ustawy o zawodzie lekarza z dnia 5 grudnia 1996 r. (j.t. z 2002 r. Dz. U. Nr 21, poz. Załącznik nr 4 do Regulaminu Organizacyjnego Szpitala Rejonowego im. dr. Józefa Rostka w Raciborzu PRAWA I OBOWIĄZKI PACJENTÓW SZPITALA REJONOWEGO IM. DR. JÓZEFA ROSTKA W RACIBORZU POSTANOWIENIA WSTĘPNE

Bardziej szczegółowo

Regulamin Organizacyjny Zakładu Opiekuńczo-Leczniczego Psychiatrycznego

Regulamin Organizacyjny Zakładu Opiekuńczo-Leczniczego Psychiatrycznego Załącznik do uchwały nr 13/VI/2010 Rady Społecznej z dnia 29.09.2010 r. Załącznik nr 42 do Regulaminu Organizacyjnego SP ZOZ Państwowego Szpitala dla Nerwowo i Psychicznie Chorych w Rybniku Regulamin Organizacyjny

Bardziej szczegółowo

WARUNKI WOBEC ŚWIADCZENIODAWCÓW

WARUNKI WOBEC ŚWIADCZENIODAWCÓW YJNEJ 1 2 świadczenia w oddziale psychiatrycznym świadczenia w oddziale psychiatrycznym dla dzieci i młodzieży 4700 4701 4703 4705 oddział psychiatryczny oddział psychiatryczny dla dzieci, oddział psychiatryczny

Bardziej szczegółowo

Informacje na temat Domów Pomocy Społecznej w województwie zachodniopomorskim 2015 r.

Informacje na temat Domów Pomocy Społecznej w województwie zachodniopomorskim 2015 r. Oddział do Spraw Nadzoru i Kontroli w Pomocy Społecznej Wydział Spraw Społecznych Zachodniopomorskiego Urzędu Wojewódzkiego w Szczecinie Informacje na temat Domów Pomocy Społecznej w województwie zachodniopomorskim

Bardziej szczegółowo

II. Do podstawowych zadań Pododdziału Rehabilitacji Dziennej należy:

II. Do podstawowych zadań Pododdziału Rehabilitacji Dziennej należy: Regulamin Porządkowy Pododdziału Rehabilitacji Dziennej I. Charakterystyka Pododdziału 1. Pododdział Rehabilitacji Dziennej jest wydzieloną częścią Oddziału Rehabilitacji z Pododdziałami i Rehabilitacji

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN UCZESTNIKA ŚRODOWISKOWEGO DOMU SAMOPOMOCY POBYT DZIENNY A I B W JORDANOWIE. prowadzonego przez STOWARZYSZENIE TRZEŹWOŚCI DOM

REGULAMIN UCZESTNIKA ŚRODOWISKOWEGO DOMU SAMOPOMOCY POBYT DZIENNY A I B W JORDANOWIE. prowadzonego przez STOWARZYSZENIE TRZEŹWOŚCI DOM REGULAMIN UCZESTNIKA ŚRODOWISKOWEGO DOMU SAMOPOMOCY POBYT DZIENNY A I B W JORDANOWIE prowadzonego przez STOWARZYSZENIE TRZEŹWOŚCI DOM Załącznik nr 1 do Zarządzenia nr 6/2/2013 Kierownika Środowiskowego

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z kontroli przeprowadzonej w Domu Pomocy Społecznej w Gliwicach "Nasz Dom" ul. Derkacza 10

Sprawozdanie z kontroli przeprowadzonej w Domu Pomocy Społecznej w Gliwicach Nasz Dom ul. Derkacza 10 SSR Katarzyna Sztymelska Wydział V Rodzinny i Nieletnich Sądu Rejonowego w Gliwicach Gliwice, dnia 8 października 2012roku Sprawozdanie z kontroli przeprowadzonej w Domu Pomocy Społecznej w Gliwicach "Nasz

Bardziej szczegółowo

Tekst ustawy przekazany do Senatu zgodnie z art. 52 regulaminu Sejmu. USTAWA z dnia 20 maja 2005 r. o zmianie ustawy o ochronie zdrowia psychicznego

Tekst ustawy przekazany do Senatu zgodnie z art. 52 regulaminu Sejmu. USTAWA z dnia 20 maja 2005 r. o zmianie ustawy o ochronie zdrowia psychicznego Tekst ustawy przekazany do Senatu zgodnie z art. 52 regulaminu Sejmu USTAWA z dnia 20 maja 2005 r. o zmianie ustawy o ochronie zdrowia psychicznego Art. 1. W ustawie z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie

Bardziej szczegółowo

Regulamin Środowiskowego Domu Samopomocy działającego przy Domu Pomocy Społecznej w Browinie

Regulamin Środowiskowego Domu Samopomocy działającego przy Domu Pomocy Społecznej w Browinie Regulamin Środowiskowego Domu Samopomocy działającego przy Domu Pomocy Społecznej w Browinie Rozdział 1 Postanowienia ogólne 1.1. Regulamin Środowiskowego Domu Samopomocy, zwany dalej Regulaminem, określa

Bardziej szczegółowo

Odbywanie kary w więzieniu Norgerhaven w Holandii POLSK

Odbywanie kary w więzieniu Norgerhaven w Holandii POLSK Odbywanie kary w więzieniu Norgerhaven w Holandii POLSK Norwegia zawarła umowę z Holandią o wynajęciu więzienia Norgerhaven od dnia 1 września 2015. Więzienie to jest oddziałem więzienia Ullersmo i kieruje

Bardziej szczegółowo

Najwyższa Izba Kontroli Delegatura w Lublinie

Najwyższa Izba Kontroli Delegatura w Lublinie 1 Najwyższa Izba Kontroli Delegatura w Lublinie Lublin, dnia 18 października 2011 r. LLU-4101-13-01/2011 P/11/093 Pan Edward Lewczuk Dyrektor Szpitala Neuropsychiatrycznego im. Prof. Mieczysława Kaczyńskiego

Bardziej szczegółowo

STATUT Domu Pomocy Społecznej w Rożdżałach

STATUT Domu Pomocy Społecznej w Rożdżałach STATUT Domu Pomocy Społecznej w Rożdżałach (nadany Domowi Pomocy Społecznej w Rożdżałach Uchwałą Rady Powiatu Sieradzkiego z dnia 27.05.1999r Nr VII/58/99, ze zmianami dokonanymi Uchwałą Rady Powiatu Sieradzkiego

Bardziej szczegółowo

m Warszawa, dnia 8 sierpnia 2008 r.

m Warszawa, dnia 8 sierpnia 2008 r. m Warszawa, dnia 8 sierpnia 2008 r. BIURO RZECZNIKA PRAW OBYWATELSKICH RPO-594487-X/08/MJ 00-090 Warszawa Tel. centr. 0-22 551 77 00 Al. Solidarności 77 Fax 0-22 827 64 53 Notatka z wizytacji Wojewódzkiego

Bardziej szczegółowo

WNIOSEK O WYDANIE SKIEROWANIA. o profilu psychiatrycznym. w Bolesławcu

WNIOSEK O WYDANIE SKIEROWANIA. o profilu psychiatrycznym. w Bolesławcu WNIOSEK O WYDANIE SKIEROWANIA DO ZAKŁADU OPIEKUŃCZO LECZNICZEGO o profilu psychiatrycznym w Bolesławcu DANE ŚWIADCZENIOBIORCY:.. Imię i nazwisko. tel.... Adres zamieszkania.. Numer PESEL, a w przypadku

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN Całodobowego Oddziału Terapii Uzależnień w Samodzielnym Publicznym Szpitalu dla Nerwowo i Psychicznie Chorych w Międzyrzeczu

REGULAMIN Całodobowego Oddziału Terapii Uzależnień w Samodzielnym Publicznym Szpitalu dla Nerwowo i Psychicznie Chorych w Międzyrzeczu REGULAMIN Całodobowego Oddziału Terapii Uzależnień w Samodzielnym Publicznym Szpitalu dla Nerwowo i Psychicznie Chorych w Międzyrzeczu I POSTANOWIENIA OGÓLNE 1. Całodobowy Oddział Terapii Uzależnień jest

Bardziej szczegółowo

WNIOSEK O WYDANIE SKIEROWANIA. o profilu psychiatrycznym. w Stroniu Śląskim

WNIOSEK O WYDANIE SKIEROWANIA. o profilu psychiatrycznym. w Stroniu Śląskim WNIOSEK O WYDANIE SKIEROWANIA DO ZAKŁADU OPIEKUŃCZO LECZNICZEGO o profilu psychiatrycznym w Stroniu Śląskim DANE ŚWIADCZENIOBIORCY:.. Imię i nazwisko. tel.... Adres zamieszkania.. Numer PESEL, a w przypadku

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z kontroli przeprowadzonej w Domu Pomocy Społecznej w Gliwicach "Nasz Dom" ul. Derkacza 10

Sprawozdanie z kontroli przeprowadzonej w Domu Pomocy Społecznej w Gliwicach Nasz Dom ul. Derkacza 10 SSR Jolanta Żak Wydział V Rodzinny i Nieletnich Sądu Rejonowego w Gliwicach Gliwice, dnia 15 czerwca 2011 roku Sprawozdanie z kontroli przeprowadzonej w Domu Pomocy Społecznej w Gliwicach "Nasz Dom" ul.

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN WEWNETRZNY ODDZIAŁU NEONATOLOGICZNEGO

REGULAMIN WEWNETRZNY ODDZIAŁU NEONATOLOGICZNEGO PŁOCKI ZAKŁAD OPIEKI ZDROWOTNEJ Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością 09-402 Płock ul. Kościuszki 28 tel. (024) 64-51-00 fax. (024) 64-51-02 www.szpitalplock.pl e-mail: sekretariat@plockizoz.pl REGULAMIN

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN PRAW I OBOWIĄZKÓW PACJENTA

REGULAMIN PRAW I OBOWIĄZKÓW PACJENTA REGULAMIN PRAW I OBOWIĄZKÓW PACJENTA Specjalistycznego Psychiatrycznego Zespołu Opieki Zdrowotnej im. prof. Antoniego Kępińskiego w Jarosławiu I. P O S T A N O W I E N I A W S T Ę P N E 1. Regulamin niniejszy

Bardziej szczegółowo

przygotowanymi na ich przyjęcie. 3 Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027 ze zm.

przygotowanymi na ich przyjęcie. 3 Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027 ze zm. Najwyższa Izba Kontroli Delegatura w Lublinie Lublin, dnia 16 września 2011 r. LLU-4101-13-02/2011 P/11/093 Pan Robert LIS Dyrektor Samodzielnego Publicznego Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego w

Bardziej szczegółowo

PROGRAMY REHABILITACJI LECZNICZEJ PO LECZENIU NOWOTWORU GRUCZOŁU PIERSIOWEGO w systemie stacjonarnym

PROGRAMY REHABILITACJI LECZNICZEJ PO LECZENIU NOWOTWORU GRUCZOŁU PIERSIOWEGO w systemie stacjonarnym Załącznik Nr 1 do umowy nr... zawartej z Zakładem Ubezpieczeń Społecznych PROGRAMY REHABILITACJI LECZNICZEJ PO LECZENIU NOWOTWORU GRUCZOŁU PIERSIOWEGO w systemie stacjonarnym Lp. 1.1 lokalizacja ośrodka

Bardziej szczegółowo

OPIEKA DŁUGOTERMINOWA W POLSCE

OPIEKA DŁUGOTERMINOWA W POLSCE OPIEKA DŁUGOTERMINOWA W POLSCE Polski system gwarantuje obywatelom kraju dostęp do opieki długoterminowej w ramach ochrony zdrowia oraz pomocy społecznej. Z opieki tej mogą korzystać osoby przewlekle i

Bardziej szczegółowo

PS-II.431.8.1.2013.13 Sz. P. Maciej Frąckowiak Dom Opieki Senior Łubowo 14C 62-260 Łubowo. Zalecenia pokontrolne

PS-II.431.8.1.2013.13 Sz. P. Maciej Frąckowiak Dom Opieki Senior Łubowo 14C 62-260 Łubowo. Zalecenia pokontrolne Poznań, 6 marca 2013 r. PS-II.431.8.1.2013.13 Sz. P. Maciej Frąckowiak Dom Opieki Senior Łubowo 14C 62-260 Łubowo Zalecenia pokontrolne Na podstawie art. 22 pkt 10 ustawy z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej

Bardziej szczegółowo

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie pielęgniarstwa psychiatrycznego za rok 2014

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie pielęgniarstwa psychiatrycznego za rok 2014 Ząbki, dnia 12.02.2015 r. Anna Dudek Mazowieckie Centrum Psychiatrii Drewnica Sp. z o.o. ul. Rychlińskiego 1 05-091 Ząbki Tel. 22 3900869 Fax: 22781-65-02 Email:a.dudek@drewnica.pl Raport Konsultanta Wojewódzkiego

Bardziej szczegółowo

Zakład Opiekuńczo-Leczniczy

Zakład Opiekuńczo-Leczniczy Zakład Opiekuńczo-Leczniczy Kierownik, Tel. (054) 2856231 Aleksandra Kamińska-Roszak, magister pielęgniarstwa, studia podyplomowe z zarządzania w ochronie zdrowia, psychologii zarządzania, zarządzania

Bardziej szczegółowo

DOMY OPIEKI SPOŁECZNEJ ALEKSANDRA RUTKOWSKA

DOMY OPIEKI SPOŁECZNEJ ALEKSANDRA RUTKOWSKA DOMY OPIEKI SPOŁECZNEJ ALEKSANDRA RUTKOWSKA PRZEPISY USTAWA Z DNIA 12 MARCA 200R. O POMOCY SPOŁECZNEJ (DZ. U. Z2009R. NR 175, POZ. 1362 Z PÓŹN. ZM.), ROZPORZĄDZENIE MINISTRA POLITYKI SOCJALNEJ Z DNIA 19PAŹDZIERNIKA

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN ORGANIZACYJNY

REGULAMIN ORGANIZACYJNY Załącznik nr 1 do uchwały nr 329/2012 z dnia 19.09.2012r. REGULAMIN ORGANIZACYJNY Domu Pomocy Społecznej we Wrześni, ul. Szkolna 25 Rozdział I POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 Regulamin Organizacyjny Domu Pomocy

Bardziej szczegółowo

Wpisać cyframi: dzień/miesiąc/rok MIEJSCE URODZENIA OBYWATELSTWO SERIA I NR DOK.TOŻSAMOŚCI

Wpisać cyframi: dzień/miesiąc/rok MIEJSCE URODZENIA OBYWATELSTWO SERIA I NR DOK.TOŻSAMOŚCI ADNOTACJE URZĘDOWE Wniosek o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności (dotyczy osób powyżej 16 roku życia) Nr sprawy: / Uwaga! Pola w rubrykach należy wypełnić czytelnie, pismem drukowanym, dużymi

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN WEWNĘTRZNY BURSY NR 5

REGULAMIN WEWNĘTRZNY BURSY NR 5 REGULAMIN WEWNĘTRZNY BURSY NR 5 Celem regulaminu jest uregulowanie funkcjonowania Bursy nr 5 im. ppłk mgr inż. Grażyny Lipińskiej w Warszawie przy ul. Zagójskiej 3. DZIAŁ I POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 Bursa

Bardziej szczegółowo

PROJEKT TECHNOLOGII ETAP 1

PROJEKT TECHNOLOGII ETAP 1 PROJEKT TECHNOLOGII ETAP 1 Spis treści I. WSTĘP... 3 1.1. DANE OGÓLNE... 3 1.2. PRZEDMIOT OPRACOWANIA... 3 1.3. PODSTAWA OPRACOWANIA... 3 II. OPIS TECHNICZNY... 4 2.1. INFORMACJE WYJŚCIOWE... 4 2.2. ROZWIĄZANIA

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN ORGANIZACYJNY Stowarzyszenia na Rzecz Chorych z Chorobą Nowotworową Promyk w Giżycku

REGULAMIN ORGANIZACYJNY Stowarzyszenia na Rzecz Chorych z Chorobą Nowotworową Promyk w Giżycku REGULAMIN ORGANIZACYJNY Stowarzyszenia na Rzecz Chorych z Chorobą Nowotworową Promyk w Giżycku I. Postanowienia ogólne 1 1. Regulamin organizacyjny Stowarzyszenia Promyk siedzibą w Giżycku, zwanej dalej

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE WEWNĘTRZNE Nr 1/2002 Z dnia 1.10.2002 r. w sprawie regulaminu porządkowego

ZARZĄDZENIE WEWNĘTRZNE Nr 1/2002 Z dnia 1.10.2002 r. w sprawie regulaminu porządkowego ZARZĄDZENIE WEWNĘTRZNE Nr 1/2002 Z dnia 1.10.2002 r. w sprawie regulaminu porządkowego & 1. Na podstawie art. 18a Ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej Dz. U.Nr 91 poz.408 z późniejszymi

Bardziej szczegółowo

Prawo w psychiatrii. Marcin Wojnar

Prawo w psychiatrii. Marcin Wojnar Prawo w psychiatrii Marcin Wojnar Ustawa o ochronie zdrowia psychicznego (z dnia 19 sierpnia 1994 r.) Art. 22 1. Przyjęcie osoby z zaburzeniami psychicznymi do szpitala psychiatrycznego następuje za jej

Bardziej szczegółowo

Regulamin Porządkowy Zespołu Poradni Specjalistycznych

Regulamin Porządkowy Zespołu Poradni Specjalistycznych Regulamin Porządkowy Zespołu Poradni Specjalistycznych I. Charakterystyka 1. Zespół Poradni Specjalistycznych jest jednostką organizacyjną Krakowskiego Centrum Rehabilitacji i Ortopedii, realizującą zadania

Bardziej szczegółowo

PROCEDURY BEZPIECZEŃSTWA pobytu dziecka w przedszkolu

PROCEDURY BEZPIECZEŃSTWA pobytu dziecka w przedszkolu PROCEDURY BEZPIECZEŃSTWA pobytu dziecka w przedszkolu Procedura nr 1 - Bezpieczny pobyt dziecka w budynku przedszkolnym (sala oddziałowa i szatnia) Cel: Zapewnienie dzieciom warunków do bezpiecznego pobytu

Bardziej szczegółowo

Regulamin wewnętrzny Specjalistycznego Ośrodka Wsparcia dla Ofiar Przemocy w Rodzinie przy Powiatowym Centrum Pomocy Rodzinie w Inowrocławiu

Regulamin wewnętrzny Specjalistycznego Ośrodka Wsparcia dla Ofiar Przemocy w Rodzinie przy Powiatowym Centrum Pomocy Rodzinie w Inowrocławiu Załącznik nr 2 do Regulaminu Organizacyjnego Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w Inowrocławiu Regulamin wewnętrzny Specjalistycznego Ośrodka Wsparcia dla Ofiar Przemocy w Rodzinie przy Powiatowym Centrum

Bardziej szczegółowo

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH PSYCHIATRYCZNYCH ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH PSYCHIATRYCZNYCH ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Załączniki do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 2014 r. (poz. ) Załącznik nr 1 WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH PSYCHIATRYCZNYCH ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Lp.

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr 143/2007 Zarządu Powiatu w Ełku z dnia 29 listopada 2007r.

Uchwała Nr 143/2007 Zarządu Powiatu w Ełku z dnia 29 listopada 2007r. Uchwała Nr 143/2007 Zarządu Powiatu w Ełku z dnia 29 listopada 2007r. w sprawie przyjęcia kalkulacji kosztów pobytu w Ośrodku Interwencji Kryzysowej przy PCPR w Ełku, w zakresie świadczenia usług dla mieszkańców

Bardziej szczegółowo

Fundacja Braci św. Brata Alberta Dom dla Ludzi Starszych, Bezdomnych i Samotnych Działy Czarnowskie 18 05-252 Dąbrówka

Fundacja Braci św. Brata Alberta Dom dla Ludzi Starszych, Bezdomnych i Samotnych Działy Czarnowskie 18 05-252 Dąbrówka WOJEWODA MAZOWIECKI WPS-II.431.4.5.2015.MR Warszawa, 7 września 2015 r. WPS-II.431.4.17.2015.RM Fundacja Braci św. Brata Alberta Dom dla Ludzi Starszych, Bezdomnych i Samotnych Działy Czarnowskie 18 05-252

Bardziej szczegółowo

Bezpieczny pobyt dziecka w oddziałach przedszkolnych

Bezpieczny pobyt dziecka w oddziałach przedszkolnych Bezpieczny pobyt dziecka w oddziałach przedszkolnych PROCEDURY BEZPIECZEŃSTWA POBYTU DZIECKA W ODDZIAŁACH PRZEDSZKOLNYCH Zespół Szkół Szkoły Podstawowej i Gimnazjum im. Jana Pawła II w Pępowie Pępowo 2012

Bardziej szczegółowo

Specjalistyczne usługi opiekuńcze

Specjalistyczne usługi opiekuńcze Specjalistyczne usługi opiekuńcze Specjalistyczne usługi opiekuńcze określone zostały w Rozporządzeniu Ministra Polityki Społecznej z dnia 22 września 2005 roku w sprawie specjalistycznych usług opiekuńczych

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA DLA ŚWIADCZENIODAWCÓW ORAZ WARUNKI I ZASADY REALIZACJI ŚWIADCZEŃ 1. UZDROWISKOWE LECZENIE SZPITALNE DOROSŁYCH

WYMAGANIA DLA ŚWIADCZENIODAWCÓW ORAZ WARUNKI I ZASADY REALIZACJI ŚWIADCZEŃ 1. UZDROWISKOWE LECZENIE SZPITALNE DOROSŁYCH 1. UZDROWISKOWE LECZENIE SZPITALNE DOROSŁYCH 1.1. Warunki lokalowe i organizacyjne 1. brak barier architektonicznych dla osób niepełnosprawnych w bazie lokalowej, żywieniowej i zabiegowej, 2. własny zakład

Bardziej szczegółowo

KARTA PRAW PACJENTA. Przepisy ogólne

KARTA PRAW PACJENTA. Przepisy ogólne KARTA PRAW PACJENTA Podstawowe unormowania prawne określone w ustawie z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz.U. 2009 nr.52 poz.417). Przepisy ogólne 1. Przestrzeganie

Bardziej szczegółowo

Procedura kierowania i umieszczania w Pododdziale dla osób uzależnionych od alkoholu w Domu Pomocy Społecznej w Pleszewie

Procedura kierowania i umieszczania w Pododdziale dla osób uzależnionych od alkoholu w Domu Pomocy Społecznej w Pleszewie Procedura kierowania i umieszczania w Pododdziale dla osób uzależnionych od alkoholu w Domu Pomocy Społecznej w Pleszewie 1. Kryteriami przyjęcia do Domu Pomocy Społecznej w Pleszewie Pododdziału dla osób

Bardziej szczegółowo

Regulamin Porządkowy Oddziału Rehabilitacji Dziennej dla Dzieci z Zaburzeniami Wieku Rozwojowego.

Regulamin Porządkowy Oddziału Rehabilitacji Dziennej dla Dzieci z Zaburzeniami Wieku Rozwojowego. Regulamin Porządkowy Oddziału Rehabilitacji Dziennej dla Dzieci z Zaburzeniami Wieku Rozwojowego. I. Charakterystyka Oddziału 1. Oddział Dzienny Rehabilitacji Dzieci z Zaburzeniami Wieku Rozwojowego działa

Bardziej szczegółowo

Wpisać cyframi: dzień/miesiąc/rok MIEJSCE URODZENIA OBYWATELSTWO SERIA I NR DOK.TOŻSAMOŚCI

Wpisać cyframi: dzień/miesiąc/rok MIEJSCE URODZENIA OBYWATELSTWO SERIA I NR DOK.TOŻSAMOŚCI ADNOTACJE URZĘDOWE Wniosek o wydanie orzeczenia o niepełnosprawności (dotyczy osób do 16 roku życia) Nr sprawy: / Uwaga! Pola w rubrykach należy wypełnić czytelnie, pismem drukowanym, dużymi literami DANE

Bardziej szczegółowo

STATUT DOMU POMOCY SPOŁECZNEJ DLA DZIECI, MŁODZIEŻY I DOROSŁYCH NIEPEŁNOSPRAWNYCH INTELEKTUALNIE W NOWYM CZARNOWIE. Rozdział I Postanowienia ogólne

STATUT DOMU POMOCY SPOŁECZNEJ DLA DZIECI, MŁODZIEŻY I DOROSŁYCH NIEPEŁNOSPRAWNYCH INTELEKTUALNIE W NOWYM CZARNOWIE. Rozdział I Postanowienia ogólne STATUT DOMU POMOCY SPOŁECZNEJ DLA DZIECI, MŁODZIEŻY I DOROSŁYCH NIEPEŁNOSPRAWNYCH INTELEKTUALNIE W NOWYM CZARNOWIE Rozdział I Postanowienia ogólne 1. Dom Pomocy Społecznej dla dzieci, młodzieży i dorosłych

Bardziej szczegółowo

Sz. P. Hieronim Bartkowiak Dyrektor Domu Pomocy Społecznej w Psarskim ul. Owocowa 8 63-100 Śrem. Zalecenia pokontrolne

Sz. P. Hieronim Bartkowiak Dyrektor Domu Pomocy Społecznej w Psarskim ul. Owocowa 8 63-100 Śrem. Zalecenia pokontrolne r. Poznań, 30 października 2013 r. PS-II.431.1.2.2013.3.14 Sz. P. Hieronim Bartkowiak Dyrektor Domu Pomocy Społecznej w Psarskim ul. Owocowa 8 63-100 Śrem Zalecenia pokontrolne Na podstawie art. 22 pkt

Bardziej szczegółowo

R E G U L A M I N O R G A N I Z A C Y J N Y

R E G U L A M I N O R G A N I Z A C Y J N Y Załącznik nr 1 do Zarządzenia nr 18/2014 z dnia 12 listopada 2014 r. Dyrektora SWSB im. Ks. Biskupa J. Nathana w Branicach R E G U L A M I N O R G A N I Z A C Y J N Y SAMODZIELNEGO WOJEWÓDZKIEGO SZPITAL

Bardziej szczegółowo

10 Karta depozytowa zawiera w szczególności: 1) kolejny numer karty, 2) numer księgi głównej Szpitala, 3) oznaczenie Szpitala, 4) dane osobowe

10 Karta depozytowa zawiera w szczególności: 1) kolejny numer karty, 2) numer księgi głównej Szpitala, 3) oznaczenie Szpitala, 4) dane osobowe 3 Na mocy art. 39 Ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta z dnia 6 listopada 2008r. (Dz. U. z 2012r., poz. 159), Rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie prowadzenia depozytu w stacjonarnym

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA ZOBOWIAZANIA OSOBY PIJĄCEJ DO LECZENIA ODWYKOWEGO

PROCEDURA ZOBOWIAZANIA OSOBY PIJĄCEJ DO LECZENIA ODWYKOWEGO PROCEDURA ZOBOWIAZANIA OSOBY PIJĄCEJ DO LECZENIA ODWYKOWEGO Leczenie osób uzależnionych, co do zasady jest dobrowolne, a przymus leczenia może być nałożony wyłącznie przez Sąd. Sądami właściwymi do rozpatrywania

Bardziej szczegółowo

UZASADNIENIE WNIOSKU* (wypełnia osoba ubiegająca się o umieszczenie lub jej przedstawiciel ustawowy)

UZASADNIENIE WNIOSKU* (wypełnia osoba ubiegająca się o umieszczenie lub jej przedstawiciel ustawowy) Miejscowość,... data... W N I O S E K osoby ubiegającej się o umieszczenie w domu pomocy społecznej Imię i nazwisko... Data i miejsce urodzenia... Adres zamieszkania... Nr PESEL... Na podstawie art. 54

Bardziej szczegółowo

Informacje dodatkowe oraz FAQs ze spotkania warsztatowego:

Informacje dodatkowe oraz FAQs ze spotkania warsztatowego: Informacje dodatkowe oraz FAQs ze spotkania warsztatowego: Higiena Rąk kwestionariusz samooceny Ankieta powinna być realizowana oddzielnie na poszczególnych oddziałach. Personel powinien zostać przeszkolony

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN MIESZKAOCÓW DOMU POMOCY SPOŁECZNEJ WE WŁOŚCIBORZU

REGULAMIN MIESZKAOCÓW DOMU POMOCY SPOŁECZNEJ WE WŁOŚCIBORZU Załącznik Nr 1 do Zarządzenia Nr 16/2010 Dyrektora Domu Pomocy Społecznej we Włościborzu z dnia 31 maja 2010r. w sprawie wprowadzenia Regulaminu Mieszkańców Domu Pomocy Społecznej we Włościborzu REGULAMIN

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN ORGANIZACYJNY DOMU POMOCY SPOŁECZNEJ W PAKÓWCE

REGULAMIN ORGANIZACYJNY DOMU POMOCY SPOŁECZNEJ W PAKÓWCE REGULAMIN ORGANIZACYJNY DOMU POMOCY SPOŁECZNEJ W PAKÓWCE Rozdział I Postanowienia ogólne 1. Dom Pomocy Społecznej w Pakówce, zwany dalej Domem działa na podstawie: 1 1)ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o

Bardziej szczegółowo

WOJEWODA DOLNOŚLĄSKI Wrocław, dnia J Sierpnia 2015 r.

WOJEWODA DOLNOŚLĄSKI Wrocław, dnia J Sierpnia 2015 r. WOJEWODA DOLNOŚLĄSKI Wrocław, dnia J Sierpnia 2015 r. PS-KNPS.431.1.25.2015.DK Pani Barbara Markowska Dyrektor Domu Pomocy Społecznej dla Dzieci w Ścinawce Dolnej WYSTĄPIENIE POKONTROLNE W dniach 17-19

Bardziej szczegółowo

Regulamin Porządkowy Oddziału Chirurgii Urazowej, Ortopedii i Rehabilitacji

Regulamin Porządkowy Oddziału Chirurgii Urazowej, Ortopedii i Rehabilitacji Regulamin Porządkowy Oddziału Chirurgii Urazowej, Ortopedii i Rehabilitacji I. Charakterystyka oddziału i pododdziału 1. Oddział Chirurgii Urazowej, Ortopedii i Rehabilitacji jest podstawową komórką organizacyjną

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1 WNIOSEK O WYDANIE SKIEROWANIA DO ZAKŁADU OPIEKUŃCZO-LECZNICZEGO

Załącznik nr 1 WNIOSEK O WYDANIE SKIEROWANIA DO ZAKŁADU OPIEKUŃCZO-LECZNICZEGO Załącznik nr 1 Pieczęć podmiotu wykonującego działalność leczniczą WNIOSEK O WYDANIE SKIEROWANIA DO ZAKŁADU OPIEKUŃCZO-LECZNICZEGO Nazwisko i imię osoby ubiegającej się o skierowanie do Zakładu Opiekuńczo

Bardziej szczegółowo

Protokół z kontroli sprawdzającej w Schronisku dla Kobiet Towarzystwa Pomocy im. św. Brata Alberta w Lipowej w dniu 11 września 2012 r.

Protokół z kontroli sprawdzającej w Schronisku dla Kobiet Towarzystwa Pomocy im. św. Brata Alberta w Lipowej w dniu 11 września 2012 r. Protokół z kontroli sprawdzającej w Schronisku dla Kobiet Towarzystwa Pomocy im. św. Brata Alberta w Lipowej w dniu 11 września 2012 r. 1. Oznaczenie jednostki podlegającej kontroli, jej siedzibę, adres

Bardziej szczegółowo

Rady Powiatu Nowodworskiego

Rady Powiatu Nowodworskiego Rady Powiatu Nowodworskiego w sprawie uchwalenia Statutu Domu Pomocy Społecznej im. Jana Pawła II w Nasielsku Na podstawie art. 12 pkt 11 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 roku o samorządzie powiatowym (t.j.

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA POLITYKI SPOŁECZNEJ 1) z dnia 22 września 2005 r. w sprawie specjalistycznych usług opiekuńczych

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA POLITYKI SPOŁECZNEJ 1) z dnia 22 września 2005 r. w sprawie specjalistycznych usług opiekuńczych Dz.U.2005.189.1598 2006.08.09 zm. Dz.U.2006.134.943 1 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA POLITYKI SPOŁECZNEJ 1) z dnia 22 września 2005 r. w sprawie specjalistycznych usług opiekuńczych (Dz. U. z dnia 30 września

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN PORZĄDKOWY ODDZIAŁU PSYCHIATRYCZNEGO I PODODDZIAŁU LECZENIA ALKOHOLOWYCH ZESPOŁÓW ABSTYNENCYJNYCH

REGULAMIN PORZĄDKOWY ODDZIAŁU PSYCHIATRYCZNEGO I PODODDZIAŁU LECZENIA ALKOHOLOWYCH ZESPOŁÓW ABSTYNENCYJNYCH PŁOCKI ZAKŁAD OPIEKI ZDROWOTNEJ Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością 09-402 Płock ul. Kościuszki 28 tel. (24) 364-1-00 fax. (24) 364-1-02 www.szpitalplock.pl e-mail: sekretariat@plockizoz.pl Misja Szpitala

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN MIESZKAŃCÓW Domu Pomocy Społecznej im. Józefy Jaklińskiej w Rzeszowie przy ul. Powstańców Styczniowych 37

REGULAMIN MIESZKAŃCÓW Domu Pomocy Społecznej im. Józefy Jaklińskiej w Rzeszowie przy ul. Powstańców Styczniowych 37 REGULAMIN MIESZKAŃCÓW Domu Pomocy Społecznej im. Józefy Jaklińskiej w Rzeszowie przy ul. Powstańców Styczniowych 37 Dom Pomocy Społecznej zwany dalej Domem" działa na podstawie: 1. 1. Ustawy z dnia 12

Bardziej szczegółowo

WNIOSEK o przyznanie pomocy w formie skierowania do Środowiskowego Domu Samopomocy. Dane wnioskodawcy. zam. tel...

WNIOSEK o przyznanie pomocy w formie skierowania do Środowiskowego Domu Samopomocy. Dane wnioskodawcy. zam. tel... WNIOSEK o przyznanie pomocy w formie skierowania do Środowiskowego Domu Samopomocy Dane wnioskodawcy /imię i nazwisko oraz data urodzenia/ zam. tel... Dane opiekuna prawnego (w przypadku osoby ubezwłasnowolnionej)

Bardziej szczegółowo

FORMY ORGANIZACJI WYŻYWIENIA MIESZKAŃCÓW DOMÓW POMOCY SPOŁECZNEJ. Warszawa, 16 maja 2013 r.

FORMY ORGANIZACJI WYŻYWIENIA MIESZKAŃCÓW DOMÓW POMOCY SPOŁECZNEJ. Warszawa, 16 maja 2013 r. FORMY ORGANIZACJI WYŻYWIENIA MIESZKAŃCÓW DOMÓW POMOCY SPOŁECZNEJ Warszawa, 16 maja 2013 r. Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 23 sierpnia 2012 r. w sprawie domów pomocy społecznej

Bardziej szczegółowo

Dz.U. 1999 Nr 12 poz. 103 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ

Dz.U. 1999 Nr 12 poz. 103 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ Kancelaria Sejmu s. 1/1 Dz.U. 1999 Nr 12 poz. 103 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 2 lutego 1999 r. w sprawie zakwaterowania tymczasowego oraz hoteli garnizonowych. Na podstawie art. 53

Bardziej szczegółowo

Informacje dla pacjenta i rodziny pacjenta/ opiekuna prawnego i/lub rzeczywistego ubiegającego się o przyjęcie do Zakładu Opiekuńczo -Leczniczego

Informacje dla pacjenta i rodziny pacjenta/ opiekuna prawnego i/lub rzeczywistego ubiegającego się o przyjęcie do Zakładu Opiekuńczo -Leczniczego Zasady przyjęcia, funkcjonowania i odpłatności za pobyt w Zakładzie Opiekuńczo-Leczniczym w Rudce jednostce organizacyjnej Samodzielnego Specjalistycznego Zespołu Zakładów Opieki Zdrowotnej im. dr. Teodora

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr XXXVI/470/05 Sejmiku Województwa Kujawsko-Pomorskiego z dnia 27 czerwca 2005 r.

Uchwała Nr XXXVI/470/05 Sejmiku Województwa Kujawsko-Pomorskiego z dnia 27 czerwca 2005 r. Uchwała Nr XXXVI/470/05 Sejmiku Województwa Kujawsko-Pomorskiego z dnia 27 czerwca 2005 r. w sprawie projektu likwidacji oddziałów: neurologicznego, ftyzjatrycznego i psychiatrycznego dla przewlekle chorych

Bardziej szczegółowo

Z A R Z Ą D Z E N I E nr 14/2015 Prezesa Sądu Rejonowego w Aleksandrowie Kuj. z dnia 27 kwietnia 2015 roku

Z A R Z Ą D Z E N I E nr 14/2015 Prezesa Sądu Rejonowego w Aleksandrowie Kuj. z dnia 27 kwietnia 2015 roku Z A R Z Ą D Z E N I E nr 14/2015 Prezesa Sądu Rejonowego w Aleksandrowie Kuj. z dnia 27 kwietnia 2015 roku w sprawie: utworzenia Biura Obsługi Interesanta Działając na podstawie art. 22 1 pkt 1 lit. a

Bardziej szczegółowo

Regulamin organizacyjny

Regulamin organizacyjny Załącznik do Uchwały Nr CCIII/85/04 z dnia 21 grudnia 2004 r. Zarządu Powiatu w Otwocku Regulamin organizacyjny Domu Pomocy Społecznej w Otwocku, ul. Konopnickiej 17 1 Dom Pomocy Społecznej w Otwocku,

Bardziej szczegółowo

Rozdział 3 Rodzaj działalności leczniczej oraz zakres udzielanych świadczeń zdrowotnych.

Rozdział 3 Rodzaj działalności leczniczej oraz zakres udzielanych świadczeń zdrowotnych. Aneks nr 1/2013 z dnia 20.02.2013 r. do Regulaminu Organizacyjnego Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w Rzeszowie czerwiec, 2012 rok 1. Rozdział 3 Rodzaj

Bardziej szczegółowo

Warszawa, 01.02.2015. Lidia Popek. Klinika Psychiatrii Dzieci i Młodzieży Instytut Psychiatrii i Neurologii 02 957 Warszawa, ul.

Warszawa, 01.02.2015. Lidia Popek. Klinika Psychiatrii Dzieci i Młodzieży Instytut Psychiatrii i Neurologii 02 957 Warszawa, ul. Lidia Popek Warszawa, 01.02.2015 Klinika Psychiatrii Dzieci i Młodzieży Instytut Psychiatrii i Neurologii 02 957 Warszawa, ul. Sobieskiego 9 tel. 22 4582806; fax22 6421272 ; email. lpopek@ipi.edu.pl Raport

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN MIESZKAŃ CHRONIONYCH PROWADZONYCH PRZEZ POWIATOWE CENTRUM POMOCY RODZINIE W POLICACH NA TERENIE POWIATU POLICKIEGO

REGULAMIN MIESZKAŃ CHRONIONYCH PROWADZONYCH PRZEZ POWIATOWE CENTRUM POMOCY RODZINIE W POLICACH NA TERENIE POWIATU POLICKIEGO załącznik do zarządzenia nr 24/2013 Dyrektora Powiatowego Centrum pomocy Rodzinie w Policach z dnia 14.06.2013r. REGULAMIN MIESZKAŃ CHRONIONYCH PROWADZONYCH PRZEZ POWIATOWE CENTRUM POMOCY RODZINIE W POLICACH

Bardziej szczegółowo

Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w Parczewie

Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w Parczewie Załącznik nr 1 do zarządzenia nr 24 /2014 Obowiązki pacjenta hospitalizowanego w SPZOZ w Parczewie Pacjent ma obowiązek przestrzegania zasad określonych niniejszym Regulaminem, a w szczególności: 1. Przy

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr Rady Powiatu Stalowowolskiego z dnia. w sprawie przyjęcia Statutu Domu Dziecka przy ul. Podleśnej 6 w Stalowej Woli.

Uchwała Nr Rady Powiatu Stalowowolskiego z dnia. w sprawie przyjęcia Statutu Domu Dziecka przy ul. Podleśnej 6 w Stalowej Woli. Uchwała Nr Rady Powiatu Stalowowolskiego z dnia projekt w sprawie przyjęcia Statutu Domu Dziecka przy ul. Podleśnej 6 w Stalowej Woli. Na podstawie art. 11 ust.2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach

Bardziej szczegółowo

w sprawie trybu i zasad przyznawania miejsc w hotelach asystenta Uniwersytetu Wrocławskiego

w sprawie trybu i zasad przyznawania miejsc w hotelach asystenta Uniwersytetu Wrocławskiego Zarządzenie Nr 36/2002 Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego w sprawie trybu i zasad przyznawania miejsc w hotelach asystenta Uniwersytetu Wrocławskiego Na podstawie art. 49 ust. 2 ustawy z dnia 12 września

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr XLVII/461/2013 Rady Miasta Nowego Sącza z dnia 23 kwietnia 2013 r.

Uchwała Nr XLVII/461/2013 Rady Miasta Nowego Sącza z dnia 23 kwietnia 2013 r. Uchwała Nr XLVII/461/2013 w sprawie: określenia szczegółowych warunków przyznawania i odpłatności za usługi opiekuńcze, specjalistyczne usługi opiekuńcze oraz szczegółowych warunków częściowego lub całkowitego

Bardziej szczegółowo

UDZIELANIE ŚWIADCZEŃ

UDZIELANIE ŚWIADCZEŃ UDZIELANIE ŚWIADCZEŃ REGULAMIN ORGANIZACYJNY Samodzielnego Zespołu Publicznych Zakładów Opieki Zdrowotnej im. Dzieci Warszawy w Dziekanowie Leśnym Na podstawie art. 18a ustawy z dnia 30.08.1991 r. o zakładach

Bardziej szczegółowo

pieczątka zakładu opieki zdrowotnej lub praktyki lekarskiej Miejscowość i data...

pieczątka zakładu opieki zdrowotnej lub praktyki lekarskiej Miejscowość i data... pieczątka zakładu opieki zdrowotnej lub praktyki lekarskiej Miejscowość i data... Zaświadczenie lekarskie o stanie zdrowia osoby ubiegającej się o skierowanie do domu pomocy społecznej osobie wymagającej

Bardziej szczegółowo

STATUT NIEPUBLICZNEGO ŻŁOBKA HARVARDZIK W RUMI

STATUT NIEPUBLICZNEGO ŻŁOBKA HARVARDZIK W RUMI STATUT NIEPUBLICZNEGO ŻŁOBKA HARVARDZIK W RUMI Podstawa prawna 1 Niepubliczny Żłobek Harvardzik działa na podstawie: 1. Ustawa z dnia 4 lutego 2011r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 zwanej dalej

Bardziej szczegółowo

WYSTĄPIENIE POKONTROLNE

WYSTĄPIENIE POKONTROLNE WOJEWODA DOLNOŚLĄSKI \L^ Wrocław, dnia / lipca2015r. PS-KNPS.431.1.13.2015.DK Pan Jerzy Konopski Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej - Domu Pomocy Społecznej dla Dorosłych w Legnicy przy ul.

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN ORGANIZACYJNY Odolanowskiego Domu Pomocy Społecznej przy Gminno Miejskim Centrum Pomocy Wiara Nadzieja Miłość w Odolanowie

REGULAMIN ORGANIZACYJNY Odolanowskiego Domu Pomocy Społecznej przy Gminno Miejskim Centrum Pomocy Wiara Nadzieja Miłość w Odolanowie REGULAMIN ORGANIZACYJNY Odolanowskiego Domu Pomocy Społecznej przy Gminno Miejskim Centrum Pomocy Wiara Nadzieja Miłość w Odolanowie ROZDZIAŁ I PODSTAWA PRAWNA 1 Odolanowski Dom Pomocy Społecznej zwany

Bardziej szczegółowo

Pacjenci głuchoniemi a prawa pacjenta - szczegółowa analiza problemu.

Pacjenci głuchoniemi a prawa pacjenta - szczegółowa analiza problemu. Pacjenci głuchoniemi a prawa pacjenta - szczegółowa analiza problemu. Według informacji ze Sprawozdania z działalności statutowej Polskiego Związku Głuchych za 2013 r. (sporządzonego w czerwcu 2014 r.)

Bardziej szczegółowo