Numeryczny model ekosystemu zbiornika zaporowego

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Numeryczny model ekosystemu zbiornika zaporowego"

Transkrypt

1 Otwarte seminaria 2012 Numeryczny model ekosystemu zbiornika zaporowego dr Czesław Kliś Zespół Ochrony Powietrza

2 Zbiorniki zaporowe i ich funkcje Zbiorniki zaporowe są budowlami, które powstają w ściśle określonych celach m.in.: dla retencji wody na potrzeby: hydroenergetyki, zaopatrzenia w wodę ludności, przemysłu, rolnictwa, leśnictwa, dla regulacji poziomu wód i ochrony przeciwpowodziowej W zlewni Małej Wisły znajduje się Zapora Goczałkowicka jeden z największych zbiorników zaporowych w Polsce. Prócz tego jest ponad 30 małych zbiorników zaporowych i stawów.

3 Zbiornik Goczałkowicki Zbiornik Goczałkowicki powstał w połowie lat 50 ubiegłego wieku w celu: zaopatrzenia w wodę ludności centralnej części GOP, ochrony przeciwpowodziowej zlewni Wisły poniżej Goczałkowic, podtrzymania przepływów w Wiśle poniżej Goczałkowic. Obecnie zbiornik pełni również inne funkcję m.in. funkcję rekreacyjną. Utrzymanie rezerwy wody pitnej oraz rezerwy powodziowej jest wzajemnie sprzeczne wymaga od operatora regulowania poziomu piętrzenia wody w zbiorniku w zależności od bieżącego zapotrzebowania na wodę ze strony Zakładu Uzdatniania Wody oraz zagrożenia falą powodziową wywołana opadami deszczu w Zlewni Małej Wisły, Iłownicy, Wapienicy, Białej.

4 Zbiornik Goczałkowicki

5 Modele hydrodynamiczne zbiorników ELCOM (Estuary and Lake Computer Model) to 3D model CWR do numerycznej symulacji przepływów w lagunach i zbiornikach wodnych. EFDC (Environmental Fluid Dynamics Code) to 1-, 2-, 3-D model EPA do numerycznej symulacji przepływów w ciekach, lagunach i zbiornikach wodnych. SMS (Surface-Water Modeling System) to pakiet 2D modeli firmy AQUAVEO do numerycznej symulacji przepływów w zbiornikach wodnych.

6 Siatka 100x100m modelu ELCOM

7 Przykład siatki modelu EFDC N W E Neuse River Swift 0 Scale 5 km 10 km S Bachelor Pamlico Sound Upper Broad Goose Broad Trent River Beard Dawson Greens Slocum Hancock Clubfoot Adams South River

8 ZiZOZap Od 2010 roku, konsorcjum Uniwersytetu Śląskiego, IPIŚ PAN, Pol. Krakowskiej i IETU realizuje projekt w ramach POIG realizuje projekt: Zintegrowany system wspomagający zarządzaniem i ochroną zbiornika zaporowego (ZiZOZap) ( Celem projektu jest przeanalizowanie wszystkich zjawisk związanych z funkcjonowaniem zbiornika zaporowego i stworzenie systemu, który umożliwi kontrolę i sterowanie zbiornikiem. Celem Zadania 5 tego projektu jest zbudowanie modelu ekosystemu zbiornika zaporowego (ELCOM/CAEDYM).

9 Symulacja fali powodziowej

10 Model ekosystemu Model hydrodynamiczny Model fizykobio-chemiczny

11 Warstwy ekosystemu zbiornika Warstwa fizyczna: temperatura wody, promieniowanie itd.. Warstwa chemiczna: związki węgla, azotu, fosforu, krzemu, metale Warstwa biologiczna: bakterie, fitoplankton, zooplankton, organizmy denne, ryby

12 Warstwa biochemiczna kolumny wody zbiornika zaporowego powietrze O 2 CO 2 N 2 ptaki DO DIC NH 4 NO 3 FRP DOC DON DOP fitoplankton ryby zooplankton osady toń wodna DO DOC POC POC PON POP substancje inertne substancje toksyczne DIC NH4 DON DOP PON POP NO3 FRP roślinność makroalgi bakterie małże

13 Parametry chemiczne komórki wody Tlen rozpuszczony (DO) Związki węgla: cząsteczkowy węgiel organiczny (POC), rozpuszczony węgiel organiczny (DOC), rozpuszczony węgiel nieorganiczny (DIC), cząsteczkowy węgiel nieorganiczny (PIC), Związki azotu: cząsteczkowy azot organiczny (PON), rozpuszczony azot organiczny (DON), cząsteczkowy azot nieorganiczny (PIN), azot amonowy (NH4), azot azotanowy (NO3) Związki fosforu: cząsteczkowy fosfor organiczny (POP), rozpuszczony fosfor organiczny (DOP), cząsteczkowy fosfor nieorganiczny (PIP), ortofosforany (PO4) Związki krzemu: krzemionka (SIO2) Metale: aluminium (TAL, AL2), żelazo (TFE, FE2), mangan (TMN, MN2)

14 Wybrane grupy organizmów w komórce wody Grupa bakterii Grupa fitoplanktonu Grupa zooplanktonu Grupa organizmów dennych Grupa ryb Roślinność denna Stężenie biomasy każdego z organizmów jest przeliczane na wewnętrzne stężenie węgla, azotu, fosforu i krzemu i w tej postaci jest uwzględniane w bilansie masy tych pierwiastków w komórce wody

15 Submodele organizmów komórki wody Submodel bakerii Submodel fitoplanktonu Submodel zooplanktonu Submodel organizmów dennych Submodel ryb Submodel roślinności dennej

16 Idea tworzenia submodeli organizmów zbiornika Maksymalny potencjał wzrostu organizmu Pmax to szybkość dobowego przyrostu biomasy organizmu w warunkach optymalnych: optymalnej temperaturze otoczenia, optymalnym stężeniu biomasy organizmu (stężenie nasycenia), optymalnym stężeniu substancji pokarmowych (stężenie nasycenia), optymalnym odczynie wody (stężenie nasycenia), optymalnej ilości światła Bieżąca szybkość przyrostu biomasy organizmu jest częścią maksymalnego potencjału wzrostu organizmu równa najmniejszej wartości funkcji Michaelisa-Mentena p/(p_o+p), gdzie p_o jest równa połowie stężenia nasycenia, a p jest bieżącym stężeniem parametru.

17 Idea tworzenia submodeli organizmów zbiornika Jednocześnie szybkość pobierania przez organizmy niezbędnych substancji pokarmowych ze środowiska i zwracanie produktów przemiany materii zależy od biomasy organizmów i warunków panujących w ekosystemie. Tak więc stężenia biomasy poszczególnych grup organizmów, jak i stężenia substancji chemiczne P j oraz inne parametry S j są ze sobą powiązane zależnościami wyrażanymi przy pomocy równania: P j = t F j ( P,... Pn, S1,.., S 1 k ) Otrzymuje się w ten sposób układ równań tworzących model ekosystemu.

18 Wybrane grupy fitoplanktonu Miksotrofy (DINOFlagellates) Sinice (CYANObacteria) Zielenice (CHLORophytes) Okrzemki (DIAToms)

19 Przykład parametrów fitoplanktonu KOD ID ZIZOZAP CAEDYM Maksymalny potencjał wzrostu fitoplanktonu Średni stosunek C do chorofilu a Minimalna gęstość Maksymalna gęstość Średnica cząstek Pmax Ycc min_pd max_pd dia [day-1] [(mg C)(mg chla)-1] [kgm-3] [kgm-3 [m] Maximum potential grow th rate of phytoplankton Average ratio of C to chlorophyll a Minimum phytoplankton density Maximum phytoplankton density Diameter of phytoplankton 1 Miksotrofy DINOF E-05 2 Sinice CYANO E-04 NODUL E-05 4 Zielenice CHLOR E-06 CRYPT E-05 MDIAT E-05 7 Okrzemki FDIAT E-05

20 Otwarte seminaria 2012 Dziękuję za uwagę dr Czesław Kliś

Model fizykochemiczny i biologiczny

Model fizykochemiczny i biologiczny Model fizykochemiczny i biologiczny dr Czesław Kliś Instytut Ekologii Terenów Uprzemysłowionych Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA WYBRANYCH PARAMETRÓW JAKOŚCI WODY ZASILAJĄCEJ ZUW GOCZAŁKOWICE

CHARAKTERYSTYKA WYBRANYCH PARAMETRÓW JAKOŚCI WODY ZASILAJĄCEJ ZUW GOCZAŁKOWICE CHARAKTERYSTYKA WYBRANYCH PARAMETRÓW JAKOŚCI WODY ZASILAJĄCEJ ZUW GOCZAŁKOWICE Anna Nowacka1, Maria Włodarczyk-Makuła2, Damian Panasiuk3 1),2) Politechnika 3) NILU Częstochowska, Wydział InŜynierii i Ochrony

Bardziej szczegółowo

SEZONOWE I PRZESTRZENNE ZMIANY WYBRANYCH WSKAŹNIKÓW JAKOŚCI WODY ZBIORNIKA GOCZAŁKOWICE

SEZONOWE I PRZESTRZENNE ZMIANY WYBRANYCH WSKAŹNIKÓW JAKOŚCI WODY ZBIORNIKA GOCZAŁKOWICE SEZONOWE I PRZESTRZENNE ZMIANY WYBRANYCH WSKAŹNIKÓW JAKOŚCI WODY ZBIORNIKA GOCZAŁKOWICE Maciej KOSTECKI, Joanna KERNERT, Witold NOCOŃ, Krystyna JANTA-KOSZUTA Wstęp Zbiornik Zaporowy w Goczałkowicach powstał

Bardziej szczegółowo

Eco-Tabs. Nowa technologia w bioremediacji silnie zeutrofizowanych zbiorników wodnych

Eco-Tabs. Nowa technologia w bioremediacji silnie zeutrofizowanych zbiorników wodnych TM Eco-Tabs Nowa technologia w bioremediacji silnie zeutrofizowanych zbiorników wodnych Prof. dr hab. Ryszard J. Chróst Zakład Ekologii Mikroorganizmów UW Przyczyny i skutki eutrofizacji wód podlegające

Bardziej szczegółowo

Depozycja azotu z powietrza na obszarze zlewni

Depozycja azotu z powietrza na obszarze zlewni Zintegrowany System Informacji o Zlewni CRIS Depozycja azotu z powietrza na obszarze zlewni dr Czesław Kliś Instytut Ekologii Terenów Uprzemysłowionych w Katowicach Projekt Zintegrowana Strategia zrównoważonego

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 362

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 362 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 362 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 14 Data wydania: 3 września 2014 r. AB 362 Nazwa i adres ZARZĄD

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 362

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 362 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 362 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 16 Data wydania: 16 września 2016 r. AB 362 Nazwa i adres ZARZĄD

Bardziej szczegółowo

Zbiornik Goczałkowicki doświadczenia w zarządzaniu

Zbiornik Goczałkowicki doświadczenia w zarządzaniu Zbiornik Goczałkowicki doświadczenia w zarządzaniu Andrzej Siudy, Kierownik Zbiornika Zaporowego w Goczałkowicach Górnośląskie Przedsiębiorstwo Wodociągów SA w Katowicach Projekt współfinansowany ze środków

Bardziej szczegółowo

I. Pobieranie próbek. Lp. Wykaz czynności Wielkość współczynnika

I. Pobieranie próbek. Lp. Wykaz czynności Wielkość współczynnika Koszty i wykaz badań wykonywanych w Wojewódzkim Inspektoracie Ochrony Środowiska w Poznaniu 1. Stawka podstawowa wynosi 40,41 zł. 2. Wyliczenie kosztów usługi następuje w sposób następujący: koszt usługi

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 984

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 984 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 984 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 5, Data wydania: 10 września 2012 r. Nazwa i adres AB 984 PRZEDSIĘBIORSTWO

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 362

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 362 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 362 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 17 Data wydania: 6 lipca 2017 r. AB 362 Nazwa i adres ZARZĄD

Bardziej szczegółowo

Testowanie nowych rozwiązań technicznych przy rekultywacji Jeziora Parnowskiego

Testowanie nowych rozwiązań technicznych przy rekultywacji Jeziora Parnowskiego Testowanie nowych rozwiązań technicznych przy rekultywacji Jeziora Parnowskiego Mgr inż. Katarzyna Pikuła 04.11.2011 r. Koszalin Teren badań Powierzchnia: 55,1 ha Objętość: 2395 tys. m 3 Głębokość max.:

Bardziej szczegółowo

Zintegrowana strategia zrównoważonego zarządzania wodami w zlewni

Zintegrowana strategia zrównoważonego zarządzania wodami w zlewni Zintegrowana strategia zrównoważonego zarządzania wodami w zlewni Projekt Zintegrowana Strategia zrównoważonego zarządzania wodami w zlewni finansowany ze środków funduszy norweskich, w ramach programu

Bardziej szczegółowo

Rekultywacja obszarów wodnych w regionie za pomocą innowacyjnej technologii REZONATORA WODNEGO EOS 2000

Rekultywacja obszarów wodnych w regionie za pomocą innowacyjnej technologii REZONATORA WODNEGO EOS 2000 Rekultywacja obszarów wodnych w regionie za pomocą innowacyjnej technologii REZONATORA WODNEGO EOS 2000 Rezonator Wodny EOS 2000 przywraca w naturalny sposób ekologiczną równowagę zbiorników wodnych bez

Bardziej szczegółowo

Warunki fizyczno-chemiczne w Zbiorniku Goczałkowickim - specyfika i zróżnicowanie stanowiskowe

Warunki fizyczno-chemiczne w Zbiorniku Goczałkowickim - specyfika i zróżnicowanie stanowiskowe Warunki fizyczno-chemiczne w Zbiorniku Goczałkowickim - specyfika i zróżnicowanie stanowiskowe dr inż. Maciej Kostecki Instytut Podstaw Inżynierii Środowiska Polska Akademia Nauk w Zabrzu 1 Zarządzanie

Bardziej szczegółowo

w świetle badań monitoringowych Wolsztyn, wrzesień 2013 r.

w świetle badań monitoringowych Wolsztyn, wrzesień 2013 r. Ocena rekultywacji jezior w świetle badań monitoringowych Wolsztyn, wrzesień 2013 r. Zagadnienia: przesłanki decyzji o podjęciu działań rekultywacyjnych, a kryteria wyboru jeziora do badań monitoringowych;

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1245

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1245 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1245 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 3 Data wydania: 18 lutego 2013 r. Nazwa i adres ZAKŁADY METALOWE

Bardziej szczegółowo

Partnerstwo we wdrażaniu innowacyjnych metod zarządzania środowiskiem

Partnerstwo we wdrażaniu innowacyjnych metod zarządzania środowiskiem Panel ekspertów Partnerstwo we wdrażaniu innowacyjnych metod zarządzania środowiskiem Uniwersytet Śląski w Katowicach 16 stycznia 2013 Wprowadzenie Prof. dr hab. Paweł Migula Koordynator Projektu POIG

Bardziej szczegółowo

Ocena stanu / potencjału ekologicznego, stanu chemicznego i ocena stanu wód rzecznych.

Ocena stanu / potencjału ekologicznego, stanu chemicznego i ocena stanu wód rzecznych. Ocena stanu jednolitych części powierzchniowych wód płynących (w tym zbiorników zaporowych) w 2013 roku, z uwzględnieniem monitoringu w latach 2011 i 2012. Zgodnie z zapisami Ramowej Dyrektywy Wodnej podstawowym

Bardziej szczegółowo

Wanda Wołyńska Instytut Biotechnologii Przemysłu Rolno-Spożywczego Oddział Cukrownictwa. IBPRS Oddział Cukrownictwa Łódź, czerwiec 2013r.

Wanda Wołyńska Instytut Biotechnologii Przemysłu Rolno-Spożywczego Oddział Cukrownictwa. IBPRS Oddział Cukrownictwa Łódź, czerwiec 2013r. Wanda Wołyńska Instytut Biotechnologii Przemysłu Rolno-Spożywczego Oddział Cukrownictwa Łódź, 25-26 czerwiec 2013r. 1 Badania fizyko-chemiczne wód i ścieków wykonywane są w różnych celach i w zależności

Bardziej szczegółowo

OFERTA. mgr Agnieszka Miśko tel. (091) tel. kom

OFERTA. mgr Agnieszka Miśko tel. (091) tel. kom NA WYKONYWANIE BADAŃ OFERTA POMIARY CZYNNIKÓW SZKODLIWYCH I UCIĄŻLIWYCH NA STANOWISKACH PRACY ANALIZA WÓD, ŚCIEKÓW I OSADÓW ŚCIEKOWYCH EMISJI IMISJI Osoby do kontaktu: mgr Agnieszka Miśko tel. (091) 3174105

Bardziej szczegółowo

Pracownia Chemicznych Zanieczyszczeń Morza Instytut Oceanologii PAN

Pracownia Chemicznych Zanieczyszczeń Morza Instytut Oceanologii PAN Pracownia Chemicznych Zanieczyszczeń Morza Instytut Oceanologii PAN Projekt WAB Wetlands, Algae and Biogas a southern Baltic Sea Eutrophication Counteract Project ( Mokradła(nieużytki), glony i biogaz

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 801

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 801 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 801 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 7, Data wydania: 4 września 2013 r. Nazwa i adres: AB 801 Kod

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 868

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 868 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 868 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 3 Data wydania: 21 lipca 2009 r. Nazwa i adres organizacji

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1272

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1272 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1272 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 3 Data wydania: 29 sierpnia 2013 r. Nazwa i adres: AB 1272

Bardziej szczegółowo

Na podstawie art. 120 ust. 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 145 z późn. zm.), zarządza się co następuje:

Na podstawie art. 120 ust. 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 145 z późn. zm.), zarządza się co następuje: Rozporządzenie nr Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we Wrocławiu z dnia... w sprawie ustalenia warunków korzystania z wód zlewni Małej Panwi Na podstawie art. 120 ust. 1 ustawy z dnia 18

Bardziej szczegółowo

WYKRYWANIE ZANIECZYSZCZEŃ WODY POWIERZA I GLEBY

WYKRYWANIE ZANIECZYSZCZEŃ WODY POWIERZA I GLEBY WYKRYWANIE ZANIECZYSZCZEŃ WODY POWIERZA I GLEBY Instrukcja przygotowana w Pracowni Dydaktyki Chemii Zakładu Fizykochemii Roztworów. 1. Zanieczyszczenie wody. Polska nie należy do krajów posiadających znaczne

Bardziej szczegółowo

Opłaty za przekroczenie warunków wprowadzania ścieków przemysłowych do urządzeń kanalizacyjnych

Opłaty za przekroczenie warunków wprowadzania ścieków przemysłowych do urządzeń kanalizacyjnych Opłaty za przekroczenie warunków wprowadzania ścieków przemysłowych do urządzeń kanalizacyjnych Podstawa prawna: 1. rozporządzenie Ministra Budownictwa z dnia 28 czerwca 2006 roku w sprawie określenia

Bardziej szczegółowo

BIOTECHNOLOGIA OGÓLNA

BIOTECHNOLOGIA OGÓLNA BIOTECHNOLOGIA OGÓLNA 1. 2. 3. 4. 5. Ogólne podstawy biologicznych metod oczyszczania ścieków. Ścieki i ich rodzaje. Stosowane metody analityczne. Substancje biogenne w ściekach. Tlenowe procesy przemiany

Bardziej szczegółowo

Opłaty za przekroczenie warunków wprowadzania ścieków przemysłowych do urządzeń kanalizacyjnych

Opłaty za przekroczenie warunków wprowadzania ścieków przemysłowych do urządzeń kanalizacyjnych Opłaty za przekroczenie warunków wprowadzania ścieków przemysłowych do urządzeń kanalizacyjnych Podstawa prawna: 1. Rozporządzenie Ministra Budownictwa z dnia 28 czerwca 2006 roku w sprawie określenia

Bardziej szczegółowo

Adam Ludwikowski Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w Warszawie Warszawa 13 grudzień 2011r.

Adam Ludwikowski Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w Warszawie Warszawa 13 grudzień 2011r. Wpływ na środowisko wysokiego stężenia odprowadzanych do rzek substancji oraz zawartości tlenu w wodzie przy obecnej sytuacji hydrologicznej Adam Ludwikowski Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska

Bardziej szczegółowo

1. Regulamin bezpieczeństwa i higieny pracy... 10 2. Pierwsza pomoc w nagłych wypadkach... 12 Literatura... 12

1. Regulamin bezpieczeństwa i higieny pracy... 10 2. Pierwsza pomoc w nagłych wypadkach... 12 Literatura... 12 Spis treści III. Wstęp... 9 III. Zasady porządkowe w pracowni technologicznej... 10 1. Regulamin bezpieczeństwa i higieny pracy... 10 2. Pierwsza pomoc w nagłych wypadkach... 12 Literatura... 12 III. Wskaźniki

Bardziej szczegółowo

Katedra Inżynierii Ochrony Wód Wydział Nauk o Środowisku. Uwarunkowania rekultywacji Jeziora Wolsztyńskiego

Katedra Inżynierii Ochrony Wód Wydział Nauk o Środowisku. Uwarunkowania rekultywacji Jeziora Wolsztyńskiego Katedra Inżynierii Ochrony Wód Wydział Nauk o Środowisku Uwarunkowania rekultywacji Jeziora Wolsztyńskiego Plan batymetryczny Jeziora Wolsztyńskiego Zlewnia Jeziora Wolsztyńskiego powierzchnia 193,5 km

Bardziej szczegółowo

Badania elementów biologicznych i fizykochemicznych zostały wykonane w okresie IX.2014 VIII.2015 w pobliżu ujścia JCWP do odbiornika.

Badania elementów biologicznych i fizykochemicznych zostały wykonane w okresie IX.2014 VIII.2015 w pobliżu ujścia JCWP do odbiornika. Wyniki badań elementów biologicznych i fizykochemicznych jednolitych części wód powierzchniowych (JCWP) nie objętych Państwowym Monitoringiem Środowiska w zlewni rzeki Bobrzy: 1. JCWP Bobrza do Ciemnicy

Bardziej szczegółowo

Geoportal. w zarządzaniu środowiskiem na przykładzie Zbiornika Goczałkowickiego. mgr inż. Jacek Długosz Instytut Ekologii Terenów Uprzemysłowionych

Geoportal. w zarządzaniu środowiskiem na przykładzie Zbiornika Goczałkowickiego. mgr inż. Jacek Długosz Instytut Ekologii Terenów Uprzemysłowionych Geoportal w zarządzaniu środowiskiem na przykładzie Zbiornika Goczałkowickiego mgr inż. Jacek Długosz Instytut Ekologii Terenów Uprzemysłowionych Cel projektu Opracowanie systemu informacyjnego bazującego

Bardziej szczegółowo

Opłaty za analizy mikrobiologiczne wody oraz fizykochemiczne wody i ścieków

Opłaty za analizy mikrobiologiczne wody oraz fizykochemiczne wody i ścieków Opłaty za analizy mikrobiologiczne wody oraz fizykochemiczne wody i ścieków Cennik analiz i pobierania próbek Oznaczenie Obiekt Jednostka Metoda badawcza netto Analizy fizykochemiczne Temperatura Odczyn

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1245

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1245 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1245 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 4 Data wydania: 27 lutego 2014 r. Nazwa i adres AB 1245 ZAKŁADY

Bardziej szczegółowo

R A P O R T. Wojewódzka Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w Katowicach ul. Raciborska 39, Katowice

R A P O R T. Wojewódzka Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w Katowicach ul. Raciborska 39, Katowice Wojewódzka Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w Katowicach ul. Raciborska 39, 40-957 Katowice R A P O R T o jakości wód powierzchniowych wykorzystywanych do zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do

Bardziej szczegółowo

dr inż. Andrzej Jagusiewicz, Lucyna Dygas-Ciołkowska, Dyrektor Departamentu Monitoringu i Informacji o Środowisku Główny Inspektor Ochrony Środowiska

dr inż. Andrzej Jagusiewicz, Lucyna Dygas-Ciołkowska, Dyrektor Departamentu Monitoringu i Informacji o Środowisku Główny Inspektor Ochrony Środowiska dr inż. Andrzej Jagusiewicz, Lucyna Dygas-Ciołkowska, Dyrektor Departamentu Monitoringu i Informacji o Środowisku Główny Inspektor Ochrony Środowiska Eutrofizacja To proces wzbogacania zbiorników wodnych

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1063

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1063 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1063 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 9 Data wydania: 16 maja 2016 r. Nazwa i adres AB 1063 PRZEDSIĘBIORSTWO

Bardziej szczegółowo

2. Podczas spalania 2 objętości pewnego gazu z 4 objętościami H 2 otrzymano 1 objętość N 2 i 4 objętości H 2O. Jaki gaz uległ spalaniu?

2. Podczas spalania 2 objętości pewnego gazu z 4 objętościami H 2 otrzymano 1 objętość N 2 i 4 objętości H 2O. Jaki gaz uległ spalaniu? 1. Oblicz, ilu moli HCl należy użyć, aby poniższe związki przeprowadzić w sole: a) 0,2 mola KOH b) 3 mole NH 3 H 2O c) 0,2 mola Ca(OH) 2 d) 0,5 mola Al(OH) 3 2. Podczas spalania 2 objętości pewnego gazu

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 277

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 277 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 277 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 13 Data wydania: 09 maja 2016 r. Nazwa i adres AB 277 OKRĘGOWA

Bardziej szczegółowo

Rok Ocena bakteriologiczna* Ocena fizyko-chemiczna Ocena hydromorfologiczna Potencjał ekologiczny Stan Chemiczny

Rok Ocena bakteriologiczna* Ocena fizyko-chemiczna Ocena hydromorfologiczna Potencjał ekologiczny Stan Chemiczny Nazwa cieku: Wda Dorzecze: Wisła Region wodny: Dolna Wisła RZGW: Gdańsk Powiat: świecki Gmina: Świecie nad Wisłą Długość cieku: 198,0 km Powierzchnia zlewni: 2322,3 km 2 Typ cieku: 19 rzeka nizinna piaszczysto-gliniasta

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 921

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 921 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 921 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 9 Data wydania: 03 czerwca 2016 r. Nazwa i adres: AB 921 OKRĘGOWA

Bardziej szczegółowo

Natura 2000 Powiązania ekologiczne a funkcjonowanie zbiornika

Natura 2000 Powiązania ekologiczne a funkcjonowanie zbiornika Natura 2000 Powiązania ekologiczne a funkcjonowanie zbiornika Robert Gwiazda Instytut Ochrony Przyrody PAN Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu

Bardziej szczegółowo

Budowa i eksploatacja oczyszczalni ściek. cieków w Cukrowni Cerekiew. Cerekiew S.A.

Budowa i eksploatacja oczyszczalni ściek. cieków w Cukrowni Cerekiew. Cerekiew S.A. Budowa i eksploatacja oczyszczalni ściek cieków w Cukrowni Cerekiew Cerekiew S.A. Spis treści Część ogólna, Charakterystyka techniczna obiektów, Etapy budowy, Przeprowadzenie rozruchu wstępnego, Przeprowadzenie

Bardziej szczegółowo

WYKAZ METOD STOSOWANYCH W LABORATORIUM WODY I ŚCIEKÓW ZWIK SKAWINA

WYKAZ METOD STOSOWANYCH W LABORATORIUM WODY I ŚCIEKÓW ZWIK SKAWINA WYKAZ METOD TOOWANYCH W LABOATOIUM WODY I ŚCIEKÓW ZWIK KAWINA BADANA CECHA, ZAKE OZNACZENIA, NOMA, INNY DOKUMENT NOMATYWNY LUB WŁANA TATU Ścieki Powietrze, ścieki Pobieranie próbek wód do badań fizycznych

Bardziej szczegółowo

Lp. STANDARD PODSTAWA PRAWNA

Lp. STANDARD PODSTAWA PRAWNA Zestawienie standardów jakości środowiska oraz standardów emisyjnych Lp. STANDARD PODSTAWA PRAWNA STANDARDY JAKOŚCI ŚRODOWISKA (IMISYJNE) [wymagania, które muszą być spełnione w określonym czasie przez

Bardziej szczegółowo

Opłaty za analizy mikrobiologiczne wody oraz fizykochemiczne wody i ścieków

Opłaty za analizy mikrobiologiczne wody oraz fizykochemiczne wody i ścieków Opłaty za analizy mikrobiologiczne wody oraz fizykochemiczne wody i ścieków Cennik analiz i pobierania próbek Oznaczenie Obiekt Jednostka Metoda badawcza netto Analizy fizykochemiczne Temperatura Odczyn

Bardziej szczegółowo

Wykaz stosowanych metod badawczych

Wykaz stosowanych metod badawczych Wykaz stosowanych metod badawczych Badany obiekt/ grupa obiektów woda Badana cecha / Metoda badawcza Badanie fizykochemiczne StęŜenie azotu amonowego StęŜenie chloru wolnego i chloru ogólnego StęŜenie

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 986

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 986 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 986 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 12 Data wydania: 25 listopada 2016 r. Nazwa i adres: HSW -

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1539

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1539 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1539 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 3 Data wydania: 2 września 2016 r. Nazwa i adres ARQUES Sp.

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1188

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1188 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1188 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 6, Data wydania: 24 lipca 2015 r. Nazwa i adres AB 1188,,WODOCIĄGI

Bardziej szczegółowo

OFERTA POMIARY CZYNNIKÓW SZKODLIWYCH NA STANOWISKACH PRACY ANALIZA WÓD I ŚCIEKÓW

OFERTA POMIARY CZYNNIKÓW SZKODLIWYCH NA STANOWISKACH PRACY ANALIZA WÓD I ŚCIEKÓW NA WYKONYWANIE BADAŃ OFERTA POMIARY CZYNNIKÓW SZKODLIWYCH NA STANOWISKACH PRACY ANALIZA WÓD I ŚCIEKÓW EMISJI IMISJI Osoby do kontaktu: mgr Agnieszka Miśko tel. (091) 317-41-05 tel. kom. 519-501-625 agnieszka.misko@grupaazoty.com

Bardziej szczegółowo

Badanie stanu. fizyko-chemicznymi

Badanie stanu. fizyko-chemicznymi PUBLICZNE GIMNAZJUM im. Bp Jana Chrapka w Jastrzębi Badanie stanu czystości wód metodami fizyko-chemicznymi Woda jest jedną z podstawowych substancji potrzebnych do życia. Dzięki jej badaniu dowiedziałem

Bardziej szczegółowo

Biologiczne oczyszczanie ścieków

Biologiczne oczyszczanie ścieków Biologiczne oczyszczanie ścieków Ściek woda nie nadająca się do użycia do tego samego celu Rodzaje ścieków komunalne, przemysłowe, rolnicze Zużycie wody na jednego mieszkańca l/dobę cele przemysłowe 4700

Bardziej szczegółowo

System informacji dla zlewni

System informacji dla zlewni Zintegrowana strategia zrównoważonego zarządzania wodami w zlewni System informacji dla zlewni Czesław Kliś Projekt finansowany ze środków funduszy norweskich, w ramach programu Polsko-Norweska Współpraca

Bardziej szczegółowo

Projekt ZIZOZAP w świetle Ramowej Dyrektywy Wodnej

Projekt ZIZOZAP w świetle Ramowej Dyrektywy Wodnej Projekt ZIZOZAP w świetle Ramowej Dyrektywy Wodnej Hydrologiczne zjawiska ekstremalne a gospodarka wodna Zbiornika Zaporowego w Goczałkowicach mgr inż. Andrzej Siudy Górnośląskie Przedsiębiorstwo Wodociągów

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1469

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1469 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1469 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 5 Data wydania: 11 sierpnia 2017 r. Nazwa i adres: EKOS POZNAŃ

Bardziej szczegółowo

Monitoring ciągły parametrów fizyko-chemicznych wody Zbiornika Goczałkowickiego

Monitoring ciągły parametrów fizyko-chemicznych wody Zbiornika Goczałkowickiego Monitoring ciągły parametrów fizyko-chemicznych wody Zbiornika Goczałkowickiego Dr Marek Ruman Dr Magdalena Matysik Dr Damian Absalon Zespół Hydrologów Wydział Nauk o Ziemi Uniwersytet Śląski 1 Lokalizacja

Bardziej szczegółowo

Strategia rekultywacji miejskich zbiorników rekreacyjnych ocena stanu zbiorników Stawy Stefańskiego w Łodzi.

Strategia rekultywacji miejskich zbiorników rekreacyjnych ocena stanu zbiorników Stawy Stefańskiego w Łodzi. Całkowity koszt przedsięwzięcia: 1 244 319 Suma kosztów kwalifikowanych: 1 011 069 Dofinansowanie KE: 589 157 Dofinansowanie NFOŚiGW: 451 612 Wkład własny beneficjentów: 303 550 ( w tym dotacja WFOŚiGW

Bardziej szczegółowo

Charakterystyka wybranych parametrów jakości wody zasilającej ZUW Goczałkowice

Charakterystyka wybranych parametrów jakości wody zasilającej ZUW Goczałkowice Inżynieria i Ochrona Środowiska 2011, t. 14, nr 4, s. 85-96 Anna NOWACKA 1, Maria WŁODARCZYK-MAKUŁA 2, Damian PANASIUK 1, 2 Politechnika Częstochowska, Wydział Inżynierii i Ochrony Środowiska Katedra Chemii,

Bardziej szczegółowo

Wyniki badań biegłości/porównań międzylaboratoryjnych uzyskane przez laboratorium ChŚPWiK sp. z o.o. w 2015 roku

Wyniki badań biegłości/porównań międzylaboratoryjnych uzyskane przez laboratorium ChŚPWiK sp. z o.o. w 2015 roku Strona 1/6 Wyniki badań biegłości organizowanych przez LGC Standards - parametry mikrobiologiczne 1 Escherichia coli 2 Bakterie grupy coli 9308-1:2004+Ap1:2005+AC:2009 9308-1:2004+Ap1:2005+AC:2009 prawdziwa

Bardziej szczegółowo

Wspomaganie zarządzania zbiornikami zaporowymi

Wspomaganie zarządzania zbiornikami zaporowymi Konferencja Wspomaganie zarządzania zbiornikami zaporowymi Uniwersytet Śląski w Katowicach 12 lutego 2014 Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1188

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1188 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1188 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 5, Data wydania: 19 maja 2014 r. Nazwa i adres AB 1188,,WODOCIĄGI

Bardziej szczegółowo

Cel główny: Uczeń posiada umiejętność czytania tekstów kultury ze zrozumieniem

Cel główny: Uczeń posiada umiejętność czytania tekstów kultury ze zrozumieniem Hospitacja diagnozująca Źródła informacji chemicznej Cel główny: Uczeń posiada umiejętność czytania tekstów kultury ze zrozumieniem Opracowała: mgr Lilla Zmuda Matyja Arkusz Hospitacji Diagnozującej nr

Bardziej szczegółowo

Ocena stanu ekologicznego wód w d cieku o zlewni silnie zalesionej ze szczególnym uwzględnieniem substancji biogennych

Ocena stanu ekologicznego wód w d cieku o zlewni silnie zalesionej ze szczególnym uwzględnieniem substancji biogennych Ocena stanu ekologicznego wód w d cieku o zlewni silnie zalesionej ze szczególnym uwzględnieniem substancji biogennych Akademia Rolnicza w Szczecinie dr inŝ. Małgorzata Raczyńska,, Katedra Ekologii Morza

Bardziej szczegółowo

BIOTECHNOLOGIA OGÓLNA

BIOTECHNOLOGIA OGÓLNA BIOTECHNOLOGIA OGÓLNA 1. 2. 3. 4. 5. Ogólne podstawy biologicznych metod oczyszczania ścieków. Ścieki i ich rodzaje. Stosowane metody analityczne. Substancje biogenne w ściekach. Tlenowe procesy przemiany

Bardziej szczegółowo

Zintegrowana strategia zrównoważonego zarządzania wodami w zlewni

Zintegrowana strategia zrównoważonego zarządzania wodami w zlewni Zintegrowana strategia zrównoważonego zarządzania wodami w zlewni Projekt finansowany ze środków funduszy norweskich, w ramach programu Polsko-Norweska Współpraca Badawcza realizowanego przez Narodowe

Bardziej szczegółowo

Ścieki, zanieczyszczenia, jakość wody Klara Ramm Szatkiewicz Dyrektor Departamentu Planowania i Zasobów Wodnych - Krajowy Zarząd Gospodarki Wodnej

Ścieki, zanieczyszczenia, jakość wody Klara Ramm Szatkiewicz Dyrektor Departamentu Planowania i Zasobów Wodnych - Krajowy Zarząd Gospodarki Wodnej Warszawa, 11 kwietnia 2014 r. Ścieki, zanieczyszczenia, jakość wody Klara Ramm Szatkiewicz Dyrektor Departamentu Planowania i Zasobów Wodnych - Krajowy Zarząd Gospodarki Wodnej Ustawa z dnia 18 lipca 2001

Bardziej szczegółowo

FERMAWAY AB. metodami napowietrzania, utleniania, pożytecznymi. mikroorganizmami i filtracjf. ltracją na złożu u piaskowym E-mail:

FERMAWAY AB. metodami napowietrzania, utleniania, pożytecznymi. mikroorganizmami i filtracjf. ltracją na złożu u piaskowym E-mail: 1 FERMAWAY AB Adres: Gyllerogatan 4 SE-233 51 SVEDALA, SZWECJA Tel. Polska 022 219 57 33 (Warszawa) Tel. com + 46 736 77 58 55 (Anna Izdebski) uzdatnia wodę przyjaznymi środowisku metodami napowietrzania,

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1188

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1188 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1188 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 7, Data wydania: 20 maja 2016 r. Nazwa i adres AB 1188,,WODOCIĄGI

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1298

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1298 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1298 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 4 Data wydania: 16 stycznia 2015 r. Nazwa i adres: MIEJSKIE

Bardziej szczegółowo

EKOHYDROLOGICZNA REKULTYWACJA ZBIORNIKÓW REKREACYJNYCH ARTURÓWEK (ŁÓDŹ) JAKO MODELOWE PODEJŚCIE DO REKULTYWACJI ZBIORNIKÓW MIEJSKICH

EKOHYDROLOGICZNA REKULTYWACJA ZBIORNIKÓW REKREACYJNYCH ARTURÓWEK (ŁÓDŹ) JAKO MODELOWE PODEJŚCIE DO REKULTYWACJI ZBIORNIKÓW MIEJSKICH LIFE8 ENV/PL/517 Całkowity koszt przedsięwzięcia: 1 244 319 Suma kosztów kwalifikowanych: 1 11 69 Dofinansowanie KE: 589 157 Dofinansowanie NFOŚiGW: 451 612 Polityka i Zarządzanie w zakresie środowiska

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1365

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1365 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1365 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 2 Data wydania: 15 października 2013 r. Nazwa i adres: AB

Bardziej szczegółowo

Rok Ocena bakteriologiczna* Ocena fizyko-chemiczna Poniżej potencjału dobrego Ocena hydromorfologiczna. Stan Chemiczny

Rok Ocena bakteriologiczna* Ocena fizyko-chemiczna Poniżej potencjału dobrego Ocena hydromorfologiczna. Stan Chemiczny Nazwa cieku: Ryszka Dorzecze: Wisła Region wodny: Dolna Wisła RZGW: Gdańsk Powiat: świecki Gmina: Świecie nad Wisłą Długość cieku: 20,3 km Powierzchnia zlewni: 120,6 km 2 Typ cieku: 17 potok nizinny piaszcz.

Bardziej szczegółowo

Cennik usług Laboratorium Centralnego AQUA S.A.

Cennik usług Laboratorium Centralnego AQUA S.A. go QU S.. QU S.. Polskie Centrum kredytacji Badanie Wody ul. Wodociągowa 8 43-356 Kobiernice tel. 33 81 38 532, fax 33 812 40 15 Strona 1 z 5 badanie wody badanie wody badanie wody badanie wody badanie

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA. z dnia 23 grudnia 2002 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA. z dnia 23 grudnia 2002 r. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie kryteriów wyznaczania wód wrażliwych na zanieczyszczenie związkami azotu ze źródeł rolniczych. (Dz. U. z dnia 31 grudnia 2002 r.)

Bardziej szczegółowo

Sanitacja jako istotny problem gospodarki wodnej w dorzeczu Górnej G

Sanitacja jako istotny problem gospodarki wodnej w dorzeczu Górnej G Sanitacja jako istotny problem gospodarki wodnej w dorzeczu Górnej G Wisły Małgorzata Owsiany Katarzyna Król Seminarium nt. Eko- sanitacji & Zrównoważonego Zarządzania Gospodarką Ściekową Kraków 18 grudnia

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 646

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 646 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 646 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 12 Data wydania: 27 maja 2015 r. Nazwa i adres: AB 646 Kod identyfikacji

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 814

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 814 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 814 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 9 Data wydania: 20 kwietnia 2015 r. AB 814 Nazwa i adres PRZEDSIĘBIORSTWO

Bardziej szczegółowo

Ocena jakości wód powierzchniowych rzeki transgranicznej Wisznia

Ocena jakości wód powierzchniowych rzeki transgranicznej Wisznia VI KONFERENCJA NAUKOWA WODA - ŚRODOWISKO - OBSZARY WIEJSKIE- 2013 Ocena jakości wód powierzchniowych rzeki transgranicznej Wisznia A. Kuźniar, A. Kowalczyk, M. Kostuch Instytut Technologiczno - Przyrodniczy,

Bardziej szczegółowo

Laboratorium Ochrony Środowiska

Laboratorium Ochrony Środowiska ALWERNIA S. A. ul. K. Olszewskiego 25 32-566 Alwernia OFERTA LABORATORIUM Nasze laboratorium funkcjonuje w ramach firmy Alwernia S.A. Jesteśmy dostawcą usług badawczych w zakresie pomiarów czynników szkodliwych

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 325

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 325 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 325 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 14, Data wydania: 24 kwietnia 2015 r. Nazwa i adres: AB 325

Bardziej szczegółowo

KONKURS CHEMICZNY DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW. Eliminacje rejonowe II stopień

KONKURS CHEMICZNY DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW. Eliminacje rejonowe II stopień POUFNE Pieczątka szkoły 28 stycznia 2016 r. Kod ucznia (wypełnia uczeń) Imię i nazwisko (wypełnia komisja) Czas pracy 90 minut KONKURS CHEMICZNY DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW ROK SZKOLNY 2015/2016 Eliminacje rejonowe

Bardziej szczegółowo

Międzynarodowy kontekst zanieczyszczeń Morza Bałtyckiego substancjami biogennymi pochodzenia rolniczego

Międzynarodowy kontekst zanieczyszczeń Morza Bałtyckiego substancjami biogennymi pochodzenia rolniczego Międzynarodowy kontekst zanieczyszczeń Morza Bałtyckiego substancjami biogennymi pochodzenia rolniczego Marta Kalinowska, WWF IV Bałtycki Okrągły Stół, 1.07.2015 r. fot. Darek Bógdał Marta Kalinowska,

Bardziej szczegółowo

Zasady gromadzenia i korzystania z danych o zbiorniku Jacek Długosz Instytut Ekologii Terenów Uprzemysłowionych

Zasady gromadzenia i korzystania z danych o zbiorniku Jacek Długosz Instytut Ekologii Terenów Uprzemysłowionych Zasady gromadzenia i korzystania z danych o zbiorniku Jacek Długosz Instytut Ekologii Terenów Uprzemysłowionych Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach

Bardziej szczegółowo

Podstawowe pojęcia i prawa chemiczne

Podstawowe pojęcia i prawa chemiczne Podstawowe pojęcia i prawa chemiczne Pierwiastki, nazewnictwo i symbole. Budowa atomu, izotopy. Przemiany promieniotwórcze, okres półtrwania. Układ okresowy. Właściwości pierwiastków a ich położenie w

Bardziej szczegółowo

DOBOWA ZMIENNOŚĆ ZAWARTOŚCI MIKROCYSTYNY W WODZIE ZBIORNIKÓW ZAPOROWYCH

DOBOWA ZMIENNOŚĆ ZAWARTOŚCI MIKROCYSTYNY W WODZIE ZBIORNIKÓW ZAPOROWYCH Słowa kluczowe: zakwity sinicowe, efektywność biosyntezy toksyn, zmienność dobowa, mikrocystyna. Magdalena GRABOWSKA*, Andrzej KABZIŃSKI**, Izabela KARKOSZKA** DOBOWA ZMIENNOŚĆ ZAWARTOŚCI MIKROCYSTYNY

Bardziej szczegółowo

Materiały wzorcowe i referencyjne

Materiały wzorcowe i referencyjne Żelowe roztwory wzorcowe SpecCheck 2763900 Wewnętrzna kontrola spektrofotometrów Na poprawny wynik analizy w dużym stopniu wpływa aparatura pomiarowa. Dlatego niezbędne jest posiadanie niezawodnego i sprawdzonego

Bardziej szczegółowo

ZINTEGROWANY SYSTEM WSPOMAGAJĄCY ZARZĄDZANIEM

ZINTEGROWANY SYSTEM WSPOMAGAJĄCY ZARZĄDZANIEM ZINTEGROWANY SYSTEM WSPOMAGAJĄCY ZARZĄDZANIEM Druk na papierze w 100% z recyklingu Zintegrowany system wspomagający zarządzaniem i ochroną zbiornika zaporowego Realizatorzy Uniwersytet Śląski w Katowicach

Bardziej szczegółowo

PROCESY BIOGEOCHEMICZNE NA LĄDACH

PROCESY BIOGEOCHEMICZNE NA LĄDACH PROCESY BIOGEOCHEMICZNE NA LĄDACH Ekosystemy lądowe Ekosystemy wodne Ekosystemy lądowe Ekosystemy wilgotne Ekosystemy wodne Ekosystemy lądowe Ekosystemy wilgotne Ekosystemy wodne skała macierzysta Wietrzenie

Bardziej szczegółowo

KLASYFIKACJA JAKOŚCI WÓD ZBIORNIKÓW ZAPOROWYCH W 2003 ROKU

KLASYFIKACJA JAKOŚCI WÓD ZBIORNIKÓW ZAPOROWYCH W 2003 ROKU KLASYFIKACJA JAKOŚCI WÓD ZBIORNIKÓW ZAPOROWYCH W 2003 ROKU W 2003 roku, w ramach realizacji Programu monitoringu środowiska w województwie podkarpackim w 2003, Wojewódzki Inspektorat w Rzeszowie wykonał

Bardziej szczegółowo

CHEMIA I GIMNAZJUM WYMAGANIA PODSTAWOWE

CHEMIA I GIMNAZJUM WYMAGANIA PODSTAWOWE WYMAGANIA PODSTAWOWE wskazuje w środowisku substancje chemiczne nazywa sprzęt i szkło laboratoryjne opisuje podstawowe właściwości substancji będących głównymi składnikami stosowanych na co dzień produktów

Bardziej szczegółowo

Kuratorium Oświaty w Lublinie

Kuratorium Oświaty w Lublinie Kuratorium Oświaty w Lublinie KOD UCZNIA ZESTAW ZADAŃ KONKURSOWYCH Z CHEMII DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW ROK SZKOLNY 2015/2016 ETAP WOJEWÓDZKI Instrukcja dla ucznia 1. Zestaw konkursowy zawiera 12 zadań. 2. Przed

Bardziej szczegółowo

Podstawowe pojęcia i prawa chemiczne, Obliczenia na podstawie wzorów chemicznych

Podstawowe pojęcia i prawa chemiczne, Obliczenia na podstawie wzorów chemicznych Podstawowe pojęcia i prawa chemiczne, Obliczenia na podstawie wzorów chemicznych 1. Wielkości i jednostki stosowane do wyrażania ilości materii 1.1 Masa atomowa, cząsteczkowa, mol Masa atomowa Atomy mają

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1436

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1436 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 1436 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01-382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 2 Data wydania: 13 marca 2014 roku Nazwa i adres: AB 1436

Bardziej szczegółowo

Ceny za wodę i ścieki bez zmian

Ceny za wodę i ścieki bez zmian Wykorzystujemy informacje zapisane za pomocą plików cookies w celach reklamowych, statystycznych, uwierzytelniania użytkowników oraz dostosowania naszych serwisów do indywidualnych potrzeb użytkowników.

Bardziej szczegółowo

Osady ściekowe odpad czy surowiec?

Osady ściekowe odpad czy surowiec? Osady ściekowe odpad czy surowiec? dr inż. Tadeusz Rzepecki Bydgoszcz, Targi Wod-Kan, 23 maja 2012 r. Osady z uzdatniania wody Skratki Odpad z piaskownika Osady ściekowe Odpady z termicznego unieszkodliwiania

Bardziej szczegółowo

prawo czynników ograniczających Justus von Liebig

prawo czynników ograniczających Justus von Liebig prawo czynników ograniczających Justus von Liebig.. względne znaczenie jakiegoś czynnika ograniczającego jest tym większe, im bardziej dany czynnik, w porównaniu z innymi stanowi minimum. FOSFOR FOSFOR

Bardziej szczegółowo